Prabhasa Kshetra Mahatmya
Prabhasa Kshetra Mahatmya
This section is centered on Prabhāsa-kṣetra, a coastal pilgrimage region in western India traditionally associated with Somnātha/Someśvara worship and a dense network of tīrthas. The text treats the landscape as a ritual field where travel (yātrā), bathing, and recitation function analogously to Vedic rites, while also embedding the site in a broader purāṇic memory-map through genealogies of teachers and narrators.
Adhyayas in Prabhasa Kshetra Mahatmya
366 chapters to explore.
Adhyaya 1
प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये प्रस्तावना (Prologue: Invocation, Authority, and Eligibility)
အခန်း (၁) သည် စကားဝိုင်းအခြေအနေကို တည်ဆောက်ပြီး စကန္ဒပုရာဏ၏ ပရဘာသ အကြောင်းအရာအတွက် အာဏာတရားဆက်စပ်မှု (transmission lineage) ကို ဖော်ပြသည်။ ဗျာသကို ပုရာဏအဓိပ္ပါယ်ကို သိမြင်သင်ကြားသော အခြေခံဆရာအဖြစ် ရည်ညွှန်းကာ နိုင်မိရှာတောရှိ ရှင်ရဟန္တာများက စူတ (ရောမဟရ္ရှဏ) ထံမှ ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರ မာဟာတ္မ்யကို ဟောပြောပေးရန် တောင်းဆိုကြသည်။ ယခင်က ဘြာဟ္မီ ယာထရာ ရှိခဲ့ကြောင်းကို မှတ်သားပြီးနောက် ဗိုင်ရှ္ဏဝီ နှင့် ရော်ဒရီ ယာထရာများကို အထူးမေးမြန်းသည်။ အစပိုင်းတွင် ဆိုမေရှ္ဝရကို ချီးမွမ်းသော အာဝဟာနာကဗျာများနှင့် စိတ်သန့်သဘော (cinmātra) သို့ မေတ္တာပူဇော်ခြင်း ပါဝင်ပြီး အမృతနှင့် विष (အဆိပ်) ကို နှိုင်းယှဉ်သည့် ကာကွယ်ရေးသဘောတရားလည်း ထင်ရှားသည်။ ထို့နောက် စူတက ဟရီကို အိုံကာရပုံသဏ္ဍာန်အဖြစ် သီအိုလောဂျီဆန်စွာ ချီးမွမ်းကာ အလွန်မြင့်မြတ်သော်လည်း အရာရာတွင် တည်ရှိသော သဘောကို ဖော်ပြသည်။ လာမည့် ကထာသည် စနစ်တကျ၊ အလှဆင်ထားပြီး စိတ်ကို သန့်စင်ပေးမည့် အရည်အသွေးရှိကြောင်းလည်း ဆိုသည်။ သင်ကြားရေးစည်းကမ်းအရ နာစတိက (ယုံကြည်မှုမရှိသူ) များထံ မဟောသင့်ဘဲ သဒ္ဓါရှိ၍ ငြိမ်းချမ်းကာ အရည်အချင်းပြည့် (adhikārin) များအတွက်သာ ရွတ်ဆိုရမည်ဟု သတ်မှတ်သည်။ အထူးသဖြင့် ဘြာဟ္မဏအရည်အချင်းကို ဘဝအဆင့်ဆင့် ရီတုအကျင့်နှင့် အကျင့်စာရိတ္တပေါ် မူတည်၍ ဖော်ပြထားသည်။ နိဂုံးတွင် ကိုင်လာသပေါ်ရှိ ရှိဝမှ စတင်၍ စူတထံသို့ ဆက်လက်လွှဲပြောင်းလာသော ဆရာစဉ်ဆက်ကို ပြောပြကာ ဤပိုင်းကို ထုံးတမ်းမှတ်တမ်းအဖြစ် တရားဝင်အောင် ခိုင်မာစေသည်။
Adhyaya 2
Purāṇa-lakṣaṇa, Purāṇa-anuक्रम, and Upapurāṇa Enumeration (पुराणलक्षण–पुराणानुक्रम–उपपुराणनिर्देश)
အခန်း ၂ တွင် ရှင်ရသီများက ကထာ (ဓမ္မပုံပြင်/ဇာတ်ကြောင်း) ကို အကဲဖြတ်ရန် စံနှုန်းများ—လက္ခဏာများ၊ အားသာချက်နှင့် ချို့ယွင်းချက်များ၊ အာဏာရှိသော စာတမ်းရေးသားမှုကို ခွဲခြားသိမြင်နည်း—ကို မေးမြန်းကြသည်။ စူတက ဝေဒနှင့် ပုရာဏတို့၏ မူလပေါ်ပေါက်မှု၊ မူလပုရာဏအစုအဝေးကြီးမားခဲ့သည်ဟူသော အယူအဆနှင့် ဗျာသက အချိန်အခါလိုက် ပြန်လည်တည်းဖြတ်၍ မဟာပုရာဏ ၁၈ ပုဒ်အဖြစ် ခွဲဝေထားခြင်းကို အကျဉ်းချုပ်ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ပုရာဏများနှင့် ဥပပုရာဏများကို စာရင်းပြု၍ မကြာခဏ စလောကအရေအတွက် ခန့်မှန်းချက်နှင့် ဒါန (ကူးရေးခြင်း၊ လှူဒါန်းပေးခြင်း၊ ဆက်စပ်ပူဇော်ပွဲများ) ဆိုင်ရာ ညွှန်ကြားချက်များကို တွဲဖက်ဖော်ပြကာ စာတမ်းပို့ဆောင်မှုကို ကုသိုလ်ကောင်းမှုနှင့် ချိတ်ဆက်ပေးသည်။ ပုရာဏ၏ ပဉ္စလက္ခဏာ (sarga, pratisarga, vaṃśa, manvantara, vaṃśānucarita) ကို သတ်မှတ်ပြီး ဂုဏ်အလိုက် (sāttvika/rājasa/tāmasa) ခွဲခြားကာ သက်ဆိုင်ရာ ဘုရားတော်အလေးပေးမှုကို ဖော်ညွှန်းသည်။ နိဂုံးတွင် အီတိဟာသ–ပုရာဏ အစဉ်အလာမှတစ်ဆင့် ဝေဒအဓိပ္ပါယ်ကို တည်ငြိမ်စေသော အထောက်အကူအဖြစ် ပုရာဏများကို ထပ်မံအတည်ပြုပြီး စကန္ဒပုရာဏ၏ အတွင်းပိုင်း ၇ ခွဲအတွင်း ပရာဘာသိက ခွဲခြားမှု၏ နေရာကို သတ်မှတ်ကာ နေရာအခြေပြု သန့်ရှင်းမြေဗေဒသို့ ဦးတည်စေသည်။
Adhyaya 3
तीर्थविस्तरप्रश्नः प्रभासरहस्यप्रकाशश्च (Inquiry into the Spread of Tīrthas and the Revelation of Prabhāsa’s Secret)
အခန်း ၃ တွင် ယခင်က ကမ္ဘာဗေဒဆိုင်ရာ အကြောင်းအရာများပြီးနောက်၊ ရှင်သန်သူ ရှင်တော်များက စူတာထံမှ တီရ္ထ (tīrtha) များကို စနစ်တကျ ရှင်းလင်းဖော်ပြပေးရန် တောင်းဆိုကြသည်။ စူတာက ကိုင်လာသ (Kailāsa) တွင် ဖြစ်ခဲ့သော ယခင်ဆွေးနွေးပွဲကို သတိရကာ၊ ဒေဝီသည် ကြီးမားသော သာမန်မဟုတ်သော ဒေဝတားစုဝေးပွဲကို မြင်တွေ့ပြီး ရှီဝကို ရှည်လျားသော စတုတ္တရ (stotra) ဖြင့် ချီးမွမ်းခဲ့ကြောင်း ပြောပြသည်။ ရှီဝက ရှီဝနှင့် ရှက္တိ (Śakti) တို့၏ အပြတ်မရှိသော တစ်ရပ်တည်းဖြစ်မှုကို အလွန်ကျယ်ပြန့်သော အတူတကွတည်ရှိမှုစာရင်းဖြင့် အတည်ပြုကာ၊ ပူဇော်ပွဲအခန်းကဏ္ဍများ၊ ကောစမစ်လုပ်ငန်းများ၊ အချိန်ယူနစ်များနှင့် သဘာဝအင်အားများအထိ အပြန်အလှန်တည်ရှိကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ဒေဝီက ကလိယုဂ (Kali Yuga) တွင် ဒုက္ခရောက်နေသော သတ္တဝါများအတွက် လက်တွေ့ကျသော သင်ကြားချက်—တီရ္ထအားလုံး၏ အကျိုးကို ပေးနိုင်သော တီရ္ထတစ်ခုကို မေးမြန်းသည်။ ရှီဝက အိန္ဒိယတစ်ဝှမ်းရှိ အဓိက ဘုရားဖူးနေရာများကို ရေတွက်ပြီးနောက်၊ ပရဘာသ (Prabhāsa) ကို လျှို့ဝှက်ထားသော အမြင့်ဆုံး က္ṣetra အဖြစ် မြှောက်တင်သည်။ ထို့ပြင် လိမ်လည်ဟန်ဆောင်သူ၊ အကြမ်းဖက်သူ သို့မဟုတ် နိဟိလဝါဒဆန်သူ ခရီးသွားများသည် ကတိထားသော အကျိုးကို မရနိုင်ကြောင်းနှင့် က္ṣetra ၏ အာနုဘော်ကို ရည်ရွယ်ချက်ရှိစွာ ကာကွယ်ထားကြောင်း သီလပိုင်းဆိုင်ရာ ဝေဖန်ချက်ကို ထည့်သွင်းထားသည်။ အဆုံးတွင် သောမေရှဝရ (Someśvara) လင်္ဂကို ထုတ်ဖော်ကာ ကမ္ဘာဖန်ဆင်းမှုဆိုင်ရာ အခန်းကဏ္ဍကို ရှင်းပြသည်—အိစ္ဆာ (icchā)၊ ဉာဏ (jñāna)၊ ကရိယာ (kriyā) ဟူသော ရှက္တိသုံးပါး ပေါ်ထွန်း၍ လောကလုပ်ငန်းများကို ဆောင်ရွက်စေသည်ဟု ဆိုသည်။ ဤအခန်းကို श्रद्धာဖြင့် နားထောင်သူသည် သန့်စင်မှုနှင့် ကောင်းကင်ဘုံရောက်မှုကို ရမည်ဟု ဖလ (phala) ကြေညာချက်ဖြင့် ပြီးဆုံးသည်။
Adhyaya 4
प्रभासक्षेत्रप्रमाण-त्रिविधविभाग-श्रीसोमेश्वरमाहात्म्य (Prabhāsa: Measurements, Threefold Division, and the Somēśvara Discourse)
အခန်း (၄) သည် ဒေဝီနှင့် ဣရှ္ဝရ တို့၏ သာသနာရေးဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးပွဲအဖြစ် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ဒေဝီက ပရဘားသ (Prabhāsa) သည် တီရ္ထများအနက် အဘယ်ကြောင့် အထူးမြတ်သနည်း၊ ထိုနေရာတွင် ပြုလုပ်သော ကုသိုလ်ကောင်းမှုများသည် အဘယ်ကြောင့် မကုန်ခမ်းသော အကျိုးဖြစ်လာသနည်းဟု မေးမြန်းသည်။ ဣရှ္ဝရက ပရဘားသကို မိမိအလွန်ချစ်မြတ်နိုးသော က္ရှေတရ (kṣetra) ဟု ကြေညာပြီး မိမိသည် ထိုနေရာ၌ အစဉ်တည်ရှိကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့နောက် နေရာအဆင့်သုံးဆင့်—က္ရှေတရ၊ ပီဋ္ဌ (pīṭha) နှင့် ဂర్భဂృဟ (garbhagṛha)—ကို သတ်မှတ်ကာ အဆင့်မြင့်သလို အကျိုးပိုကြီးကြောင်း ရှင်းပြသည်။ နယ်နိမိတ်နှင့် အရပ်လေးမျက်နှာ အမှတ်အသားများကို ဖော်ပြပြီး အတွင်းပိုင်းကို ရုဒြ/ဗိဿဏု/ဗြဟ္မာ အဖြစ် သုံးပိုင်းခွဲကာ တီရ္ထအရေအတွက်၊ ယာထရာ (Raudrī, Vaiṣṇavī, Brāhmī) အမျိုးအစားများကို ဣစ္ဆာ-శက္တိ၊ ကရိယာ-శက္တိ၊ ဉာဏ-శက္တိ တို့နှင့် ကိုက်ညီစေသည်။ အခန်းသည် ကယ်တင်ခြင်းဆိုင်ရာ အဆိုကို ပိုမိုတင်းကျပ်စေပြီး ပရဘားသ၌ စည်းကမ်းတကျ နေထိုင်၍ ဘက္တိဖြင့် ဝတ်ပြုခြင်းသည် အခြား နာမည်ကြီး ဘုရားဖူးနေရာများထက် သာလွန်ကြောင်း ဆိုသည်။ အထူးသဖြင့် ဆိုမေရှ္ဝရ (Somēśvara) နှင့် ကာလဘဲရဝ/ကာလာဂ္နိရုဒြ (Kālabhairava/Kālāgnirudra) တို့၏ ကာကွယ်ရေး၊ သန့်စင်ရေး အဓိပ္ပါယ်များနှင့် «ရှတရုဒြိယ» (Śatarudriya) ကို ရှိုင်ဝ ပူဇော်ပွဲစာတမ်း၏ စံနမူနာအဖြစ် ထင်ရှားစေသည်။ ထို့ပြင် ဗိနာယက၊ ဒဏ္ဍပါဏိ၊ ဂဏများကဲ့သို့ အစောင့်အရှောက်များကို စာရင်းပြုကာ တံခါးဝ နတ်များကို ဂုဏ်ပြုခြင်း၊ သတ်မှတ်ညများတွင် ဂှရိတ-ကမ္ဗလ (ghṛta-kambala) စသည့် ပူဇော်သက္ကာများ ပြုလုပ်ခြင်းတို့ကို ယာထရာ စည်းကမ်းအဖြစ် ညွှန်ကြားသည်။
Adhyaya 5
प्रभासक्षेत्रस्य अतिविशेषमहिमा — The Supreme Eminence of Prabhāsa-kṣetra
အခန်း ၅ တွင် သာသနာရေးဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးပွဲပုံစံဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။ စူတာ၏ အစပြုဖော်ပြချက်နောက်တွင် ဒေဝီက ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರ၏ မဟိမကို ပိုမိုကျယ်ပြန့်စွာ ရှင်းလင်းပေးရန် တောင်းဆိုသည်။ အီရှွရက ပရဘာသကို မိမိ၏ အလွန်ချစ်မြတ်နိုးသော က္ෂೇತ್ರဟု ကြေညာပြီး ယောဂီများနှင့် အလွတ်လပ်စိတ်ရှိသူများက ထိုနေရာတွင် အသက်စွန့်လျှင် «ပရဂတိ» သို့ ရောက်စေသော အကြောင်းရင်းနှင့် ကုသိုလ်အကျိုးကို ရှင်းပြသည်။ ထို့နောက် မာရကဏ္ဍေယ၊ ဒုရဝါသ၊ ဘာရဒ္ဝါဇ၊ ဝသိဋ္ဌ၊ ကာရှျယပ၊ နာရဒ၊ ဝိශ්ဝာမိတ္တရ စသည့် ရှင်ရသီကြီးများသည် က္ෂેત્રကို မစွန့်ခွာဘဲ လိင်္ဂပူဇာကို အမြဲတမ်း ပြုလုပ်ကြသည်ဟု စာရင်းပြုဖော်ပြသည်။ အဂ္နိ-တီရ္ထ၊ ရုဒ္ရေရှွရ၊ ကမ္ပရ္ဍီရှ၊ ရတ္နေရှွရ၊ အရ္က-သ္ထလ၊ သိဒ္ဓေရှွရ၊ မာရကဏ္ဍေယ၊ သရသွတီ/ဗြဟ္မ-ကုဏ္ဍ စသည့် နာမည်ကြီးနေရာများတွင် ဂျပ်နှင့် ပူဇာပြုသူ အစုအဝေးကြီးများကို ကိန်းဂဏန်းများဖြင့် ထင်ရှားစွာ ဖော်ပြကာ သန့်ရှင်းမြင့်မြတ်မှုကို အလေးပေးသည်။ ဖလश्रုတိသဘောအရ “လမောက်တော်” သခင်ကို ဒർശနပြုခြင်းသည် ဝေဒန္တက ချီးမွမ်းသည့် အကျိုးတစ်စုလုံးကို ပေးသည်ဟု ဆိုသည်။ စနာနနှင့် ပူဇာက ယဇ్ఞဖလကို ပေးပြီး ပိဏ္ဍ/श्रာဒ္ဓ က ဘိုးဘွားတို့၏ အကျိုးတိုးတက်မှုကို အလွန်မြှင့်တင်သည်။ ရေကို မတော်တဆ ထိတွေ့ခြင်းတောင် ပူဇာအကျိုးရှိသည်ဟု ဆိုကာ အတားအဆီးဖြစ်စေသော ဂဏများ (ဝိဘ္ရမ၊ သမ္ဘ္ရမ)၊ ဝိနာယကအမျိုးအစား ဥပသဂ္ဂများနှင့် “အပြစ်ဆယ်ပါး” ကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ အတားအဆီးများကို ဖယ်ရှားရန် ဒဏ္ဍပာဏိကို ဘက္တိဖြင့် ဒർശနပြုရန် ညွှန်ကြားပြီး နောက်ဆုံးတွင် ဝဏ္ဏအားလုံး၊ ဆန္ဒရှိသူဖြစ်စေ ဆန္ဒကင်းသူဖြစ်စေ ပရဘာသတွင် သေဆုံးလျှင် ရှိဝ၏ သာလွန်သော လောကသို့ ရောက်ကြမည်ဟု အထွေထွေပြုကာ မဟာဒေဝ၏ ဂုဏ်တော်များသည် မဖော်ပြနိုင်လောက်အောင် အနန္တဟု သတ်မှတ်သည်။
Adhyaya 6
सोमेश्वरलिङ्गस्य परमार्थवर्णनम् (Theological Description of the Someshvara Liṅga at Prabhāsa)
အခန်း ၆ သည် သာသနာရေးအဓိပ္ပါယ်ကို စနစ်တကျ မေးမြန်းဖြေကြားသည့် ဆွေးနွေးပုံစံဖြင့် ဖွင့်လှစ်ထားသည်။ ဒေဝီသည် ယခင်က ပြောကြားခဲ့သမျှ၏ အံ့ဩဖွယ်သဘောကို အတည်ပြုပြီး၊ ကမ္ဘာတစ်လွှား ချီးမွမ်းခံရသော လိင်္ဂများထက် စောမေရှွရ၏ အကျိုးသက်ရောက်မှု အဘယ်ကြောင့် ပိုမိုမြင့်မားသနည်း၊ ထို့ပြင် ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರ၏ အထူးတန်ခိုးသည် အဘယ်နည်းဟု မေးမြန်းသည်။ အီရှွရသည် ယခုလာမည့် သင်ကြားချက်ကို အမြင့်ဆုံး “ရဟಸ್ಯ” ဟု ကြေညာကာ၊ ပရဘာသ-မာဟာတ္မယကို တီရ္ထ၊ ဝရတ၊ ဇပ၊ ဓျာန၊ ယောဂတို့ထက် အမြင့်ဆုံးဟု သတ်မှတ်ပေးသည်။ ထို့နောက် အကြောင်းအရာသည် နေရာအပေါ် ချီးမွမ်းခြင်းမှ လိင်္ဂစောမေရှွရ၏ အပေါ်ယံမဟုတ်သော သဘောတရားနှင့် မေတ္တာဖိဇစ်ဆိုင်ရာ ဖော်ပြချက်သို့ ပြောင်းလဲသွားသည်။ ၎င်းကို တည်မြဲ (ဓြုဝ)၊ မပျက်မယွင်း (အက္ခယ/အဗျယ)၊ ကြောက်ရွံ့မှုကင်း၊ အညစ်အကြေးကင်း၊ အားထားရာမလို၊ အယူအဆပွားများမှုကင်းဟု ဆိုသည်။ သာမန်ချီးမွမ်းစကားနှင့် အပြောအဆိုကို ကျော်လွန်သော်လည်း၊ သိမြင်မှုအတွက် “ပညာမီးအိမ်” အဖြစ် ထင်ရှားစွာ ပြထားသည်။ ပရဏဝ/သဗ္ဒ-ဗြဟ္မ အဖြစ် အသံသဘောတရား၊ နှလုံးပန်းကန်နှင့် ဒွာဒသန္တ စသည့် အတွင်းတည်နေရာပုံရိပ်များ၊ ကေဝလ၊ ဒွိတ-ဝရ္ဇိတ စသည့် အဒွိတဖော်ပြချက်များကို ပေါင်းစည်းထားသည်။ ဝေဒအခြေခံအဖြစ် “အမှောင်ကို ကျော်လွန်သော မဟာန်ပုရုෂကို သိခြင်း” ဟူသော စာသားသဘောတူကဗျာတစ်ပုဒ်ကို ထည့်သွင်းပြီး၊ စောမေရှွရ၏ မဟာတန်ခိုးကို ထောင်နှစ်ပေါင်းများစွာ ပြောဆိုသော်လည်း မပြည့်စုံနိုင်ကြောင်းလည်း ဝန်ခံသည်။ အဆုံးတွင် ဖလသရုတိက မည်သည့် ဝဏ္ဏမဆို ဤအခန်းကို ဖတ်ရွတ်/ရွတ်ဆိုသူသည် အပြစ်များမှ လွတ်ကင်းကာ လိုအင်ဆန္ဒများ ပြည့်စုံမည်ဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 7
सोमेश्वरनाम-प्रभाव-वर्णनम् | Someshvara: Names Across Kalpas, Boon of Soma, and the Sacred Topography of Prabhāsa
အခန်း (၇) သည် ဒေဝီနှင့် သင်္ကရာတို့၏ သာသနာဗေဒဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးပွဲအဖြစ် ဖော်ပြသည်။ ယခင်က ချီးမွမ်းချက်များကို ကြားပြီးနောက် ဒေဝီသည် «ဆိုမေရှဝရ/ဆိုမနာထ» ဟူသော နာမ၏ မူလ၊ တည်မြဲမှုနှင့် ကာလအလိုက် ပြောင်းလဲနိုင်မှုကို မေးမြန်းကာ လင်္ဂ၏ အတိတ်နှင့် အနာဂတ် နာမများကိုလည်း စုံစမ်းသည်။ ဣရှဝရသည် လင်္ဂကို စကြဝဠာလည်ပတ်သဘောတရားအတွင်း ထား၍ ဘြဟ္မာခေတ်အလိုက် နာမကွဲပြားကြောင်း ရှင်းပြပြီး ဘြဟ္မာအတ္တလက္ခဏာများနှင့် ကိုက်ညီသည့် နာမအစဉ်ကို ရေတွက်ကာ ယခု «ဆိုမနာထ/ဆိုမေရှဝရ» နှင့် အနာဂတ် «ပရာဏနာထ» သို့ ရောက်စေသည်။ ဒေဝီ၏ မှတ်ဉာဏ်ပျောက်ကွယ်မှုကို ကလ္ပများစွာအတွင်း အဝတာရများ ထပ်ခါထပ်ခါ ဆင်းသက်ခြင်းကြောင့်ဟု ရှင်းလင်းပြီး၊ ရှိဝသည် နာမနှင့် ရုပ်သဏ္ဍာန်များကို စက်ဝိုင်းစဉ်အလိုက် ဖော်ပြကာ ပရကృతి၊ ကိုယ်ခန္ဓာနှင့် လောကတာဝန်တို့နှင့် ဆက်စပ်စေသည်။ ထို့နောက် ဆိုမ/စန္ဒြာ၏ တပဿာနှင့် လင်္ဂကို ပူဇော်ခြင်း (ဤအပိုင်းတွင် ကြမ်းတမ်းသည့် အမည်တစ်ခုဖြင့် ခေါ်ဆိုထားသည်) ကို ရှင်းပြကာ «ဆိုမနာထ» နာမသည် ဘြဟ္မာစက်ဝိုင်းတစ်လျှောက် နောက်လာမည့် လများအားလုံးအတွက် ထင်ရှားနေစေရန် ကောင်းချီးပေးခဲ့ကြောင်း ပြောသည်။ အခန်း၏ နောက်ပိုင်းတွင် ပရဘာသ၏ သန့်ရှင်းမြေပြင်ကို မြေပုံဆန်ဆန် ဖော်ပြ၍ အကျယ်အဝန်း၊ အလယ်ဗဟို သန့်ရှင်းဇုန်၊ ဦးတည်ရာနယ်နိမိတ်များနှင့် ပင်လယ်အနီးရှိ လင်္ဂတည်နေရာကို သတ်မှတ်သည်။ သန့်ရှင်းစက်ဝိုင်းအတွင်း သေဆုံးသူတို့၏ ကယ်တင်ခြင်းအကျိုးကို ကြေညာပြီး၊ ထိုဒေသတွင် အပြစ်လုပ်ခြင်းကို အထူးသတိပေးကာ ကြီးလေးသော အပြစ်ကျူးလွန်သူများကို ထိန်းညှိရန် ဝိဃ္နနာယက၏ ကာကွယ်အုပ်ချုပ်မှုကို မိတ်ဆက်သည်။ နိဂုံးတွင် ဆိုမေရှဝရ လင်္ဂကို အထူးချစ်မြတ်နိုးဖွယ်၊ တီရ္ထနှင့် လင်္ဂများ စုဝေးရာအချက်အချာဟု ချီးမွမ်းကာ ဘက္တိ၊ မှတ်မိခြင်းနှင့် စည်းကမ်းတကျ ရွတ်ဆိုခြင်းဖြင့် မုက္ခသို့ ရောက်စေသော ကိရိယာဟု သတ်မှတ်သည်။
Adhyaya 8
श्रीसोमेश्वरैश्वर्यवर्णनम् (Description of the Sovereign Powers of Śrī Someśvara)
အခန်း ၈ သည် ဒေဝီ–ဣရှ္ဝရ ဆွေးနွေးပွဲအဖြစ် ဖွင့်လှစ်ပြီး ဒေဝီက သရီးဆိုမေရှ္ဝရ၏ သန့်စင်ပေးသော မဟာတန်ခိုးနှင့် ဘြဟ္မာ–ဗိဿနု–ဣရှ (တိမూర్తိ) အယူဝါဒဆိုင်ရာ ဖွဲ့စည်းပုံကို ထပ်မံရှင်းပြရန် တောင်းဆိုသည်။ ဣရှ္ဝရက ဆိုမေရှ္ဝရ-လင်္ဂနှင့် ဆက်နွယ်သော အံ့ဩဖွယ်များကို ဖော်ပြရာတွင် တပသ္စရိယာပြု ရှိသီများ အလွန်များစွာက လင်္ဂအတွင်း ဝင်ရောက်/ပေါင်းစည်းသွားကြောင်းနှင့် စိဒ္ဓိ၊ ဝೃဒ္ဓိ၊ တုဋ္ဌိ၊ ဣဒ္ဓိ၊ ပုဋ္ဌိ၊ ကီရ္တိ၊ ရှာန္တိ၊ လက္ရှ္မီ စသည့် ကံကောင်းခြင်းနှင့် တည်ငြိမ်စေသော အင်အားများ ပေါ်ထွန်းလာကြောင်းကို ပြောသည်။ ထို့နောက် မန္တရ-စိဒ္ဓိများ၊ ယောဂနှင့် ဆေးဝါးရသများ၊ ဂရုဍဗေဒ၊ ဘူတ-တန္တရ၊ ခေချရီ/အန္တရီ စသည့် အထူးဗေဒပညာများကိုလည်း ဤသန့်ရှင်းရာနေရာမှ ထွက်ပေါ်လာသကဲ့သို့ စာရင်းပြုထားသည်။ ယုဂအလိုက် ပရဘ္ဟာသရှိ ဆိုမေရှ္ဝရတွင် အောင်မြင်မှုရရှိခဲ့သော စိဒ္ဓအုပ်စုများ (ပါရှုပတနှင့် ဆက်နွယ်သူများပါဝင်) ကို အမည်ဖြင့် ဖော်ပြပြီး မကောင်းသော ကမ္မကြောင့် သာမန်လူများက ဤနေရာ၏ တန်ဖိုးကို မသိမြင်နိုင်ကြောင်းလည်း ဆိုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဂြိုဟ်ဒോഷများ၊ ဝိညာဉ်ဆိုင်ရာ အနှောင့်အယှက်များနှင့် ရောဂါများကို ဆိုမေရှ္ဝရ-ဒർശနဖြင့် သက်သာပျောက်ကင်းစေကြောင်း အသေးစိတ်ဖော်ပြသည်။ ဆိုမေရှ္ဝရကို ပశ္စိမ ဘൈရဝ နှင့် ကာလာဂ္နိရုဒ္ဒရ ဟူသော အမည်များဖြင့် သတ်မှတ်ကာ “sarva-pātaka-nāśana” ဟူ၍ အပြစ်အားလုံးကို ဖျက်ဆီးသန့်စင်ပေးသော မဟာတန်ခိုးကို ထပ်မံအတည်ပြု၍ အခန်းကို ပိတ်သည်။
Adhyaya 9
मुण्डमालारहस्यं तथा प्रभासक्षेत्रतत्त्वनिर्णयः (The Secret of the Skull-Garland and the Tattva-Doctrine of Prabhāsa)
အခန်း ၉ သည် သီအိုလောဂျီဆိုင်ရာ စနစ်တကျ ဆွေးနွေးပွဲအဖြစ် ဖွင့်လှစ်ထားသည်။ ဒေဝီသည် ပရဘာသ (Prabhāsa) တွင် ရှင်ကရာကို ဂုဏ်ပြု၍ ဆိုမေရှွရကို ခေါ်ဆိုကာ ကာလာဂ္နိကို အလယ်တင်ထားသော ရူပသဏ္ဌာန်ကို သတိရစေသည်။ ထို့နောက် အစမရှိ၊ ပျက်သုဉ်းမှုကိုလည်း ကျော်လွန်သော အရှင်သည် အဘယ်ကြောင့် ခေါင်းခွံမော်လာကို ဆောင်ထားသနည်းဟု သံသယတင်ပြသည်။ ဣရှွရသည် ကမ္ဘာလောက၏ အဆုံးမရှိသော ကာလစက်ဝိုင်းများကို ရှင်းပြ၍ အကြိမ်ကြိမ် ဖန်ဆင်းခြင်းနှင့် ပျက်သုဉ်းခြင်းတို့ကြောင့် ဘြဟ္မာနှင့် ဝိෂ္ဏုတို့သည် အဆက်မပြတ် ပေါ်ထွန်းလာကြောင်း ဆိုသည်။ ခေါင်းခွံမော်လာသည် ထိုဖန်ဆင်း–ပျက်သုဉ်းမှုများအပေါ် အရှင်၏ အာဏာတော်ကို သင်္ကေတပြုသည်။ ထို့ပြင် ပရဘာသရှိ ရှိဝ၏ ရူပသဏ္ဌာန်ကို အိုင်ကွန်နိုဂရဖီအရ ဖော်ပြကာ—ငြိမ်းချမ်းတောက်ပ၍ အစ–အလယ်–အဆုံးကို ကျော်လွန်၊ ဘယ်ဘက်တွင် ဝိෂ္ဏု၊ ညာဘက်တွင် ဘြဟ္မာ၊ အတွင်း၌ ဝေဒများ၊ မဟာကာသအလင်းများကို မျက်စိအဖြစ်—ဒေဝီ၏ သံသယကို ဖြေရှင်းပေးသည်။ ဒေဝီသည် ရှည်လျားသော စတုတ္ထရဖြင့် ချီးမွမ်းပြီး ပရဘာသ၏ မဟာတန်ခိုးကို ပိုမိုရှင်းလင်းစေလိုကာ ဝိෂ္ဏုသည် ဒွာရကာကို စွန့်၍ ပရဘာသတွင် အဆုံးသတ်ရခြင်း၏ အကြောင်းရင်းကို မေးမြန်းသည်။ ဝိෂ္ဏု၏ ကမ္ဘာလောကဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းတာဝန်များနှင့် အဝတာရများအပေါ် မေးခွန်းများစွာ ထပ်မံတင်ပြသည်။ စူတသည် မြင်ကွင်းကို ချိတ်ဆက်ပေးပြီး ဣရှွရသည် “လျှို့ဝှက်” အကြောင်းကို စတင်ဖော်ထုတ်ကာ ပရဘာသသည် အခြား တီရ္ထများထက် အကျိုးသက်ရောက်မှုကြီးမား၍ ဘြဟ္မာ–ဝိෂ္ဏု–ရောဒြ တတ္တဝများကို တစ်နေရာတည်းတွင် ပေါင်းစည်းထားကြောင်း၊ 24/25/36 ဟူသော တတ္တဝရေတွက်ကို သုံးပါးတော်၏ တည်ရှိမှုနှင့် ချိတ်ဆက်ရှင်းပြသည်။ နိဂုံးတွင် ပရဘာသ၌ သေဆုံးခြင်းသည် လူမျိုးအတန်းအစားနှင့် သတ္တဝါအမျိုးအစား မရွေး မြင့်မားသော အခြေအနေများသို့ ရောက်စေပြီး အပြစ်ကြီးသူများပင် က္ෂေတရ၏ သန့်စင်တော်မူခြင်းကို ရရှိကြောင်း အကျိုးဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 10
तत्त्वतीर्थ-निरूपणम् (Mapping of Tattva-Tīrthas and the Sanctity of Prabhāsa)
ဤအধ্যာယာသည် ဣශ්ဝရမှ ဒေဝီသို့ သင်ကြားသော အကြောင်းအရာဖြစ်ပြီး မေတ္တာဓမ္မဗေဒကို တီရ္ထယာတရား၏ မြေပုံကဲ့သို့ ပြောင်းလဲဖော်ပြထားသည်။ အစတွင် ကမ္ဘာဓာတ်ပိုင်းများ—မြေ၊ ရေ၊ တေဇ (မီး/ရောင်ခြည်)၊ လေ၊ အာကာသ—ကို အုပ်စိုးသည့် ဒေဝတားများ (ဗြဟ္မာ၊ ဇနာရ္ဒန၊ ရုဒြ၊ ဣශ්ဝရ၊ စဒါရှီဝ) နှင့် ဆက်စပ်ကာ ထိုဓာတ်ဒေသအတွင်းရှိ တီရ္ထများတွင် သက်ဆိုင်ရာ ဒေဝတား၏ တည်ရှိမှု ပါဝင်ကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့နောက် ရေ၊ တေဇ၊ လေ၊ အာကာသတို့နှင့် ကိုက်ညီသည့် တီရ္ထအစုများ (အထူးသဖြင့် အရှစ်စု) ကို စုစည်းဖော်ပြပြီး ရေဓာတ်သည် နာရာယဏ၏ အထူးချစ်မြတ်နိုးရာဖြစ်၍ “ဇလရှာယီ” ဟူသော အမည်ဖြင့် ရှင်းလင်းထားသည်။ အဓိကနေရာတစ်ခုအဖြစ် ဘ္ဟလ္လုကာ-တီရ္ထကို မျက်စိဖြင့်သာ မလွယ်ကူစွာ ခွဲခြားမရ၊ သာသနာစာတမ်းမရှိလျှင် သိရန်ခက်သော်လည်း ဒർശနသာဖြင့်ပင် လင်္ဂပူဇာကို အလွန်ကျယ်ပြန့်စွာ ပြုသကဲ့သို့ အကျိုးတူ ရရှိစေသည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် လစဉ်ဝတ်ပြုမှုများ၊ လဆန်း/လဆုတ် အဋ္ဌမနှင့် စတုဒ္ဒသမနေ့များ၊ ဂြိုဟ်ကြတ်ချိန်များ၊ ကာရ္တိကီကာလတို့တွင် ပရဘ္ဟာသ လင်္ဂများကို အထူးပူဇော်ကြောင်းနှင့် စရஸဝတီမြစ်နှင့် သမုဒ္ဒရာ ဆုံရာ၌ တီရ္ထများစွာ စုပေါင်းလာခြင်းကို ဖော်ပြသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ကလ္ပအလိုက် က္ෂေတရ၏ အခြားအမည်များကို ရှည်လျားစွာ列挙ကာ အရွယ်အစား၊ ပုံသဏ္ဍာန် မတူညီသည့် အနု-က္ෂေတရများ များပြားကြောင်း ရှင်းပြသည်။ အဆုံးတွင် ပရဘ္ဟာသသည် ပရလယပြီးနောက်တိုင် တည်မြဲသော သန့်ရှင်းကွင်းဖြစ်ကြောင်း ထပ်မံအတည်ပြုပြီး နားထောင်ခြင်း/ရွတ်ဆိုခြင်းသည် သီလသန့်စင်စေကြောင်း ဆိုသည်။ ဖလရှရုတိအရ “ရော်ဒြ” ဒေဝကထာကို နားထောင်သူသည် သေပြီးနောက် မြင့်မြတ်သော လောကသို့ ရောက်မည်ဟု ကတိပြုထားသည်။
Adhyaya 11
प्रभासक्षेत्रनिर्णयः — Cosmography of Bhārata and the Etiology of Prabhāsa
အခန်း ၁၁ သည် မေးခွန်းအခြေပြု သာသနာရေးဖော်ပြချက်ဖြစ်သည်။ ဒေဝီသည် ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರ အကြောင်းကို ပိုမိုပြည့်စုံစွာ သိလိုသဖြင့် မေးမြန်းရာ၊ ဣရှွရသည် ပထမဦးစွာ ကမ္ဘာဗေဒအခြေခံကို တည်ဆောက်ကာ ဇမ္ဗူဒွီပနှင့် ဘာရတဝရ္ෂ၏ အတိုင်းအတာ၊ နယ်နိမိတ်တို့ကို ဖော်ပြပြီး ဘာရတကို ပုဏ္ဏနှင့် ပါပ အကျိုးသက်ရောက်မှုများ အထင်အရှား ဖြစ်ပေါ်ရာ အဓိက ကမ္မဘူမိဟု ထင်ရှားစေသည်။ ထို့နောက် ကူရ္မ (လိပ်) ပုံစံမော်ဒယ်ဖြင့် နက္ခတ်အုပ်စုများ၊ ရာသီတည်နေရာများ၊ ဂြဟာအုပ်စိုးမှုများကို ဘာရတ၏ “ကိုယ်ခန္ဓာ” ပေါ်တွင် ချိတ်ဆက်ကာ ဂြဟာ/နက္ခတ် ထိခိုက်မှုရှိလျှင် သက်ဆိုင်ရာ ဒေသလည်း ထိခိုက်မည်ဟု ဆိုပြီး ကယ်တင်ရန် တီရ္ထကိစ္စများကို အကြံပြုသည်။ ဤမြေပုံတင်ဖော်ပြမှုအတွင်း ဆောရာရှ္ဋ္ရကို သတ်မှတ်တည်နေရာပေးပြီး ပရဘာသကို ပင်လယ်နီး ဒေသအဖြစ် ထူးမြတ်စွာ ခွဲခြားကာ အလယ်ဗဟို “ပီဋ္ဌိကာ” တွင် ဣရှွရသည် လိင်္ဂရုပ်ဖြင့် တည်ရှိကြောင်း၊ ကိုင်လာသထက်ပင် ချစ်မြတ်နိုးရာဖြစ်ပြီး လျှို့ဝှက်စွာ ကာကွယ်ထားရကြောင်း ဆိုသည်။ “ပရဘာသ” ဟူသော အမည်ကိုလည်း တောက်ပမှု၊ အလင်းနှင့် တီရ္ထတို့အနက် အဓိကဖြစ်မှု၊ နေဘုရား၏ ရှိနေမှု၊ ပြန်လည်တောက်ပလာမှု စသဖြင့် အဓိပ္ပါယ်မျိုးစုံဖြင့် ရှင်းပြသည်။ ထို့နောက် ဒေဝီက ယခုကလ္ပအတွင်း မူလဇာတ်ကြောင်းကို မေးရာ၊ ဣရှွရသည် နေဘုရား၏ အိမ်ထောင်ရေးများ (ဒျော/ပရဘာ နှင့် ပೃထိဝီ/နိက္ရှုဘာ)၊ စံဇ္ဉာ၏ နေ၏ မခံနိုင်သော တေဇောကြောင့် ဆင်းရဲမှု၊ ချာယာဖြင့် အစားထိုးမှု၊ ယမနှင့် ယမုနာတို့ မွေးဖွားမှု၊ အမှန်တရားကို နေဘုရား သိရှိသွားမှု၊ ဝိශ්ဝကರ್ಮာက နေ၏ တောက်ပမှုကို “ဖြတ်လျော့” ပေးမှုတို့ကို စတင်ဖော်ပြသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဥက္က-မယ (ဝေဒမန်တရား) သဘောရှိသော နေရောင်ခြည်တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းသည် ပရဘာသ၌ ကျရောက်ခဲ့ကြောင်း ဆိုကာ ထိုက္ෂೇತ್ರ၏ ထူးကဲသန့်ရှင်းမှုနှင့် အမည်ရင်းမြစ်ကို အခြေခံတည်ဆောက်ပေးသည်။
Adhyaya 12
Yameśvarotpatti-varṇanam (Origin Account of Yameśvara)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရ (Īśvara) သည် အက္ခရာဗေဒဆိုင်ရာ အဓိပ္ပါယ်ဖော်ပြချက်နှင့် တီရ္ထ (tīrtha) အာဏာပေးခြင်းကို ပေါင်းစည်း၍ မိန့်ကြားသည်။ အစပိုင်းတွင် ရာဇာ/ရာဇ္ဉီ (rājā/rājñī) နှင့် “အရိပ်” (chāyā) ဆိုင်ရာ စကားလုံးများကို ဓာတု (dhātu) အခြေပြု ဆင်းသက်ဖော်ထုတ်ကာ အမည်နှင့် အတ္တလက္ခဏာတို့သည် သာသနာရေးအချက်အလက်အဖြစ် အဓိပ္ပါယ်ရှိကြောင်း ပြသသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် လက်ရှိ မနု (Manu) ကို မျိုးရိုးစဉ်ဆက်အတွင်း ထားရှိပြီး သင်္ခ-စက္က-ဂဒါ-ဓရ (śaṅkha-cakra-gadā-dhara) ဟူသော ဝိုင်ရှ္ဏဝ သင်္ကေတများပါဝင်သည့် ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးကို မိတ်ဆက်သည်။ တပြိုင်နက်တည်း ယမ (Yama) ကို “hīna-pāda” ဟူသော ချို့ယွင်းမှုဖြင့် ဒုက္ခရောက်နေသည်ဟု ဖော်ပြကာ ကုသရေးအတွက် ကရမကန့်သတ်သည့် တပဿ (tapas) လိုအပ်ကြောင်း ထင်ရှားစေသည်။ ယမသည် ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರ (Prabhāsa-kṣetra) သို့ သွား၍ အလွန်ရှည်လျားသော ကာလတစ်လျှောက် လိင်္ဂ (liṅga) ကို ပူဇော်ကာ တပဿပြုသည်။ ဣရှ္ဝရ ပီတိဖြစ်၍ အမျိုးမျိုးသော ပရသာဒ (boons) များ ပေးအပ်ပြီး ထိုနေရာကို “ယမေရှ္ဝရ” (Yameśvara) ဟု အမြဲတမ်း အမည်တင်စေသည်။ အဆုံးတွင် Yama-dvitīyā နေ့၌ ယမေရှ္ဝရကို ဖူးမြင်ပါက ယမလောက (Yama-loka) ကို မမြင်ရ/မကြုံရဟု ဖလश्रုတိဆန်သော ကတိတော်ကို ထည့်သွင်းကာ ပရဘာသ ဘုရားဖူးအလေ့အထ၏ ကယ်တင်ရေးနှင့် ပြက္ခဒိန်ဆိုင်ရာ အရေးပါမှုကို ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 13
Arka-sthala-prādurbhāva and Prabhāsa-kṣetra-tejas (Origin of Arkāsthala and the Radiant Sanctification of Prabhāsa)
ဤအধ্যာယသည် ဒေဝီနှင့် ဣဿဝရတို့၏ ဆွေးနွေးပွဲဖြစ်သည်။ ဒေဝီက Śākadvīpa တွင် လှုပ်ရှားသွားလာနေစဉ် နေရောင်ဘုရားကို ဓားသွားကဲ့သို့ ထက်မြက်သော အစွန်းတစ်ခုက “ဖြတ်/ချွတ်” သကဲ့သို့ ဖြစ်ခဲ့သည့် အကြောင်းနှင့် Prabhāsa တွင် ကျသွားသော တေဇဿ (tejas) များ၏ အဆုံးအဖြတ်ကို မေးမြန်းသည်။ ဣဿဝရက နားထောင်ရုံဖြင့် အပြစ်များ ပျောက်ကင်းစေသည်ဟု ဆိုသော “အထူးကောင်းမွန်သော Sūrya-māhātmya” ကို ဖော်ပြကာ ဖြေကြားသည်။ နေရောင်၏ မူလတေဇဿ အစိတ်အပိုင်းသည် Prabhāsa တွင် ကျပြီး sthālākāra (နေရာပုံသဏ္ဍာန်) အဖြစ် ဖြစ်ပေါ်လာကာ အစပိုင်းတွင် jāmbūnada ရွှေရောင်ဖြစ်ပြီး နောက်ပိုင်း မာဟာတ္မယ၏ အာနုဘော်ကြောင့် တောင်တန်းကဲ့သို့ ဖြစ်လာသည်။ ထို့နောက် သတ္တဝါတို့၏ ကောင်းကျိုးအတွက် နေရောင်ဘုရားသည် arka ပုံစံ မူရတိ/အိုင်ကွန်အဖြစ် ထင်ရှားလာသည်။ ယုဂအလိုက် အမည်ပေးခြင်းကိုလည်း ဖော်ပြသည်—Kṛta ယုဂတွင် Hiraṇyagarbha၊ Tretā တွင် Sūrya၊ Dvāpara တွင် Savitā၊ Kali တွင် Arkāsthala ဟု ခေါ်ကြပြီး၊ ဆင်းသက်လာသည့် ကာလကို ဒုတိယ မနု Svārociṣa ၏ ခေတ်ဟု သတ်မှတ်သည်။ ထို့နောက် tejas-မှုန် (reṇu) ပျံ့နှံ့သည့် အကွာအဝေးကို yojana ဖြင့် တိုင်းတာကာ မြစ်များ၊ ပင်လယ်စသည့် နယ်နိမိတ်အမည်များဖြင့် က్షೇತ್ರကို မြေပုံဆွဲသကဲ့သို့ ရှင်းပြပြီး ပိုကျယ်သော သာမန်မမြင်ရသည့် ရောင်ခြည်ဇုန်ကို ခွဲခြားပြသည်။ ဣဿဝရက မိမိ၏ နေရာတည်ရာသည် tejas-maṇḍala ၏ အလယ်ဗဟိုတွင်ရှိပြီး မျက်စိအတွင်း ပျဉ်းမကဲ့သို့ ဟု ဥပမာပေးကာ “Prabhāsa” ဟူသော အမည်သည် နေရောင်တေဇဿကြောင့် မိမိအိမ်တော် ထွန်းလင်းနေသဖြင့် ထင်ရှားလာသည်ဟု ဆိုသည်။ Phalaśruti အရ arka ပုံစံနေရောင်ကို ဒർശနပြုခြင်းဖြင့် အပြစ်ကင်းစင်ကာ Sūrya-loka သို့ မြင့်တင်ရောက်ရှိမည်ဟု ဆိုပြီး၊ ထိုယာတရားသူသည် tīrtha အားလုံးတွင် ရေချိုးပြီး ယဇ္ဉကြီးများနှင့် ဒါနကြီးများ ပြုလုပ်သူနှင့် တူညီသည်ဟု ချီးမြှောက်သည်။ ထို့ပြင် Arkāsthala တွင် arka အရွက်ပေါ်တွင် စားသောက်ခြင်းကို အလွန်မသန့်ရှင်းသော အကျိုးဆက်များရှိသည်ဟု ပြစ်တင်ကာ ရှောင်ကြဉ်ရန် ညွှန်ကြားသည်။ ပထမဆုံး Arkabhāskara ကို ဒർശနပြုသည့်အခါ ပညာရှိ ဘြာဟ္မဏအား ကျွဲတစ်ကောင် ဒါနပေးရန်၊ ကြေးနီရောင်/အနီရောင်အဝတ်နှင့် မီးထောင့်အနီး ဆက်စပ်မှုကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် Siddheśvara လိင်္ဂ (Kali တွင် ထင်ရှား၊ ယခင် Jaigīṣavyeśvara) ကို မြင်ရုံဖြင့် စိဒ္ဓိများ ရရှိစေသည်ဟု ဆိုပြီး၊ နေရောင်တေဇဿကြောင့် မီးလောင်သွားသော ရာက္ခသများနှင့် ဆက်နွယ်သည့် မြေအောက်အပေါက်တစ်ခုကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ Kali တွင် ထိုအပေါက်သည် ယောဂိနီများနှင့် မာတೃဒေဝီများ ကာကွယ်သည့် “တံခါး” အဖြစ် ကျန်ရှိကာ Māgha kṛṣṇa caturdaśī ညတွင် bali၊ ပန်းနှင့် upahāra များ ပူဇော်၍ စိဒ္ဓိ ရယူနိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် သင်ကြားချက်ကို လိုက်နာကျင့်သုံးသူတို့သည် အသက်ဆုံးချိန်တွင် နေရောင်၏ လောကသို့ ကယ်တင်ခြင်းလမ်းကြောင်းဖြင့် ရောက်မည်ဟု အတည်ပြု၍ အဆုံးသတ်သည်။
Adhyaya 14
जैगीषव्यतपः–सिद्धेश्वरलिङ्गमाहात्म्य (Jaigīṣavya’s Austerities and the Glory of the Siddheśvara Liṅga)
ဤအধ্যာယသည် ဒေဝီ–ဣရှွရ စကားဝိုင်းဖြစ်ပြီး ပရဘာသ၏ နေမင်းနှင့်ဆက်နွယ်သည့် သန့်ရှင်းမြတ်နိုးမှု၊ အာရက-သ္ထလ (Arka-sthala) ၏ မူလအဆင့်နှင့် ဒေသအလှတန်ဆာအဖြစ် ထင်ရှားလာပုံ၊ ထို့ပြင် မန္တရ၊ ပူဇော်နည်းလမ်းနှင့် ပွဲတော်အချိန်ကာလတို့ကို မှန်ကန်စွာ ချဲ့ထွင်ရှင်းလင်းရန် တောင်းဆိုထားသည်။ ဣရှွရက ကృతယုဂကာလရှိ ရှေးဟောင်းဥပမာတစ်ရပ်ကို ပြန်လည်ပြောကြားသည်။ ရှတကလာက (Śatakalāka) ၏ သား ရှင်ရသီ ဂျိုင်ဂီရှဗျ (Jaigīṣavya) သည် ပရဘာသသို့ ရောက်လာပြီး အချိန်အလွန်ရှည်လျားစွာ အဆင့်လိုက် တပဿာကျင့်သည်—လေကိုသာ အာဟာရပြုခြင်း၊ ရေကိုသာ သောက်သုံးခြင်း၊ အရွက်အာဟာရဖြင့် နေထိုင်ခြင်း၊ လစဉ်ဝရတ (lunar-vow) စက်ဝန်းများကို လိုက်နာခြင်းတို့ဖြင့် အလွန်ပြင်းထန်သော သာသနာကျင့်စဉ်နှင့် လိင်္ဂပူဇော်မှုသို့ ရောက်သည်။ ထိုအခါ သီဝ (Śiva) ပေါ်ထွန်းလာ၍ သံသရာကို ဖြတ်တောက်နိုင်သော “ဉာဏ-ယောဂ” ကို ပေးအပ်ပြီး မာနမရှိခြင်း၊ သည်းခံခြင်း၊ ကိုယ်တိုင်ထိန်းချုပ်ခြင်းတို့ကဲ့သို့ သီလတရားတည်ငြိမ်စေသော အင်အားများကိုလည်း ချီးမြှင့်ကာ ယောဂအာဏာနှင့် နောင်တစ်ချိန်တွင် ဒေဝဒർശန ရနိုင်မည်ဟု ကတိပြုသည်။ ထို့နောက် ယုဂအနှံ့ ဤနေရာ၏ အကျိုးသက်ရောက်မှုကို ချဲ့ထွင်ဖော်ပြသည်—ကလိယုဂတွင် လိင်္ဂသည် စိဒ္ဓေရှွရ (Siddheśvara) ဟု ကျော်ကြားလာသည်။ ဂျိုင်ဂီရှဗျ၏ ဂူအတွင်း ပူဇော်ခြင်းနှင့် ယောဂကျင့်ခြင်းသည် အလျင်အမြန် ပြောင်းလဲမှုရလဒ်များ၊ သန့်စင်မှုနှင့် ဘိုးဘွားများအတွက် အကျိုးပြုမှုတို့ကို ပေးနိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ဖလသြရုတိက စိဒ္ဓ-လိင်္ဂကို ပူဇော်ခြင်း၏ ပုဏ္ဏာအကျိုးကို ကမ္ဘာလောကဆိုင်ရာ နှိုင်းယှဉ်ချက်များဖြင့် အလွန်ထူးကဲကြောင်း ကြေညာသည်။
Adhyaya 15
पापनाशनोत्पत्तिवर्णनम् | Origin Account of the Pāpa-nāśana Liṅga
ဤအধ্যာယတွင် “ပာပ-ဟရ/ပာပ-နာရှန” ဟု ခေါ်သော အပြစ်ဖယ်ရှားပေးနိုင်သည့် လိင်္ဂအကြောင်းကို သီအိုရီနှင့် ပူဇော်ပွဲဆိုင်ရာ အကျဉ်းချုပ်အဖြစ် ဖော်ပြထားသည်။ ဣရှ္ဝရ၏ ဒေဝဝဏ္ဏအသံဖြင့် ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರအတွင်း လမ်းညွှန်သဘောရှိသော နေရာသတ်မှတ်ချက်ကို ပြောကြားပြီး၊ လိင်္ဂသည် စိဒ္ဓ-လိင်္ဂအနီးတွင် ပရတိဋ္ဌိတ (တည်ထောင်) ထားကာ နေမင်းနှင့် ဆက်နွယ်သည့် မိုးလင်းအရုဏ် (အရုဏ) နှင့် ချိတ်ဆက်ထားကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့ပြင် နေမင်း၏ ရထားမောင်း (charioteer) က တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟုလည်း ဖော်ပြကာ နေဘုရားဆိုင်ရာ ဆက်နွယ်မှုကို အားကောင်းစေသော်လည်း ပူဇော်ပွဲ၏ ဗဟိုမှာ ရှိုင်ဝ လိင်္ဂပင် ဖြစ်နေသည်။ ထို့နောက် ကာလသတ်မှတ်ချက်ကို တိတိကျကျ ပေးထားသည်—ချိုင်တြ (Caitra) လတွင် သုက္ကလပက္ခ၏ တရိုဒသီ (၁၃ ရက်) နေ့၌ ဗိဓိဝတ် (စည်းကမ်းတကျ) နှင့် ဘက္တျာ (သဒ္ဓါဖြင့်) ပူဇော်ရမည်။ ထိုပူဇော်မှု၏ ဖလသည် “ပုဏ္ဍရိက” ဖလနှင့် တူညီ သို့မဟုတ် ညီမျှဟု ဆိုကာ တီရ္ထစာပေတွင် တွေ့ရသော ကုသိုလ်အညွှန်းအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။ အဆုံးတွင် ဤအခန်းသည် ပရဘာသခဏ္ဍအတွင်း ပရဘာသ-က்ஷेत्र-မာဟာတ္မယ ပထမပိုင်း၏ အခန်း ၁၅ ဖြစ်ကြောင်း ကော်လိုဖွန်ဖြင့် အတည်ပြုထားသည်။
Adhyaya 16
पातालविवरमाहात्म्यं (Glory of the Pātāla Fissure near Arkasthala)
ဣශ්ဝရသည် ဒေဝီအား ပရဘာသရှိ အာရ္ကသ္ထလအနီးတွင် တည်ရှိသော ပာတာလဗိဝရ (မြေအောက်အပေါက်) ၏ မဟာတ္မယကို ဟောပြောသည်။ အမှောင်ကာလတွင် နေမင်း (သူရျ) ကို ဆန့်ကျင်သော အင်အားကြီး ရာက္ခသများ မရေမတွက်နိုင်အောင် ပေါ်ထွန်းလာပြီး နေထွက်ချိန်တွင် ဒိဝါကရကို အပြစ်တင်ကာ လှောင်ပြောင်ကြသည်။ ထိုအခါ နေမင်းသည် ဓမ္မတရားအပေါ် အခြေခံသော အမျက်ဖြင့် တုံ့ပြန်ပြီး မျက်စိတောက်ပမှုကို တိုးမြှင့်ရာ ရာက္ခသများသည် ကောင်းကင်မှ လျော့ပါးသွားသော ဂြိုဟ်များကဲ့သို့ ကျသွားကြသည်။ အဓမ္မသည် တည်ငြိမ်မှုကို ဖျက်ဆီးကာ ပြိုလဲစေကြောင်းကို ဥပမာများဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။ လေတိုက်နှင့် ထိခိုက်မှုကြောင့် သူတို့သည် မြေကြီးကို ခွဲဖောက်ကာ ရသာတလသို့ ဆင်းကျပြီး နောက်ဆုံး ပရဘာသသို့ ရောက်လာရာ၌ ထိုကျဆင်းမှုနှင့်အတူ ပာတာလဗိဝရ၏ ပေါ်လွင်မြင်သာမှု ဖြစ်ပေါ်လာသည်ဟု ဆိုသည်။ အာရ္ကသ္ထလသည် “စိဒ္ဓိအားလုံး” ပေးနိုင်သော ဒေဝတာတည်ရာဟု ချီးမြှောက်ပြီး အနီးရှိ ဤအပေါက်ကို အထူးသဘောထားသည်။ အခြားအပေါက်များစွာသည် ကာလကြာလာသဖြင့် ဖုံးကွယ်သွားသော်လည်း ဤတစ်ခုသာ ထင်ရှားနေဆဲဟု ဖော်ပြသည်။ ထိုနေရာသည် နေမင်း၏ တေဇဓာတ်အလယ်ပိုင်း၊ ရွှေရောင်သဘောရှိပြီး စိဒ္ဓေရှက ကာကွယ်ထားကာ နေမင်းပွဲတော်ကာလများတွင် အထူးအာနုဘော်ရှိသည်။ ထို့ပြင် ဘြာဟ္မီ၊ ဟိရဏ္ယာ နှင့် သမုဒ္ဒရာ တို့ ဆုံရာ တြိ-သင်္ဂမကိုလည်း ကိုဋိ-တီရ္ထကဲ့သို့ အကျိုးပေးသည်ဟု ဆိုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် «ශ්ရীমုခ-ဒ్వာရ» ဟုခေါ်သော တံခါးဝ၌ ဝတ်ပြုနည်းကို သတ်မှတ်သည်။ စတုရ္ဒသီနေ့တွင် စုနန္ဒာမှ စတင်သော မာတೃဂဏများကို တစ်နှစ်ပတ်လုံး ဝတ်ပြု၍ ပန်း၊ နံ့သာ၊ မီးအလင်းနှင့် ရှေးရိုးအလှူ (တိရစ္ဆာန်/အစားအစာ) တို့ကို ပူဇော်ကာ ဘြာဟ္မဏများကို ကျွေးမွေးလျှင် စိဒ္ဓိရမည်ဟု ကတိပြုသည်။ ဤမဟာတ္မယကို နားထောင်ခြင်းဖြင့် ကောင်းမြတ်သူသည် အန္တရာယ်နှင့် အခက်အခဲများမှ လွတ်မြောက်မည်ဟု ဆိုထားသည်။
Adhyaya 17
Arkasthala-Sūryapūjāvidhi: Dantakāṣṭha, Snāna, Arghya, Mantra-nyāsa, and Phalaśruti (अर्कस्थल-सूर्यपूजाविधिः)
အခန်း ၁၇ တွင် ဣရှ்வရသည် ဒေဝီအား ပရဘာသဒေသရှိ အာကသ္ထလ၌ ဘာස්ကရာ/သူရိယကို ပူဇော်သည့် ပူဇာဝိဓိကို သဘောတရားနှင့်အတူ အဆင့်လိုက် သင်ကြားသည်။ အစပိုင်းတွင် အာဒိတျယကို ဒေဝတားတို့အနက် အရင်းအမြစ်အဖြစ် သတ်မှတ်ကာ လှုပ်ရှားသည့်လောကနှင့် မလှုပ်ရှားသည့်လောကကို ထိန်းသိမ်း၊ ဖန်ဆင်း၊ ပျက်သိမ်းစေသူဟု ဖော်ပြ၍ ပူဇာကို ကောစမစ်စည်းကမ်းနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသည်။ ထို့နောက် သန့်ရှင်းရေးအကြိုလုပ်ငန်းများ (ပါးစပ်၊ အဝတ်အစား၊ ကိုယ်ခန္ဓာ) ကို စတင်ကာ ဒန္တကာဋ္ဌ (သွားသန့်ရှင်းရန် သစ်တံ) အတွက် ခွင့်ပြုသစ်မျိုးများနှင့် အကျိုးရလဒ်များ၊ တားမြစ်ချက်များ၊ ထိုင်ပုံထိုင်နည်း၊ သွားသန့်ရှင်းမန်တရ၊ စွန့်ပစ်နည်းတို့ကို အသေးစိတ် ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် သန့်မြေ/သန့်ရေဖြင့် ရေချိုးနည်းနှင့် မန်တရဖြင့် အဆင့်လိုက် လုပ်ဆောင်ရမည့် အချက်များ၊ တർပဏ၊ စန္ဓျာ၊ နေမင်းထံ အရ္ဃျ ပူဇော်ခြင်းတို့ကို ရှင်းလင်းကာ အပြစ်ပယ်ဖျက်ခြင်းနှင့် ပုဏ္ဏားတိုးပွားခြင်း အကျိုးကြီးမားကြောင်း ဖလရှုတိအဖြစ် ထောက်ပြသည်။ အပြည့်အစုံ အစပြုအခမ်းအနားများ မဆောင်ရွက်နိုင်သူများအတွက် “ဝေဒမားဂ” ရွေးချယ်စရာကို ပေး၍ ဖိတ်ခေါ်ပူဇော်ရန် ဝေဒမန်တရများကို စာရင်းပြုထားသည်။ မဏ္ဍလအခြေပြု တည်သွင်းပူဇော်မှုတွင် အင်္ဂ-ညာသ၊ ဂြဟများနှင့် ဒိက္ပာလများကို တင်ထားပူဇော်ခြင်း၊ အာဒိတျယ၏ ဓျာနပုံရိပ်ဖော်ပြချက်တို့ ပါဝင်သည်။ ထို့နောက် မူရ္တိပူဇာတွင် အဘိသေကရည်များနှင့် အပဝီတ၊ အဝတ်၊ အမွှေးအကြိုင်၊ လိမ်းဆေး၊ မီးအလင်း၊ အာရာတရိက စသည့် အလှူအတန်းအစဉ်ကို ဖော်ပြပြီး နှစ်သက်သော ပန်း၊ အနံ့၊ မီးခွက်တို့နှင့် မပူဇော်သင့်သည့် အရာများကိုလည်း သတ်မှတ်ကာ လောဘနှင့် မသင့်တော်သော အလှူကို သတိပေးသည်။ အဆုံးတွင် ရာဟု၏ “ဂြိုဟ်ကြတ်” ကို လက်တွေ့အားဖြင့် ဖုံးကွယ်ခြင်းဟု ရှင်းပြပြီး သင်ကြားပို့ချရာတွင် လျှို့ဝှက်စည်းကမ်းနှင့် နားထောင်/ရွတ်ဖတ်ခြင်း၏ အကျိုးအာနိသင်များက လူမှု၊ စီးပွား၊ ကာကွယ်ရေး အကျိုးများကို ပေးကြောင်း ဆိုထားသည်။
Adhyaya 18
चन्द्रोत्पत्तिवर्णनम् — Origin of the Moon and Śiva as Śaśibhūṣaṇa (Moon-adorned)
အခန်း ၁၈ တွင် စူတာ၏ဖရိမ်နာရေးကို ဆက်လက်ဖော်ပြသည်။ ပရဘာသက்ေတရ၏ မဟာတန်ခိုးကို အကျယ်တဝင့် နားထောင်ပြီးနောက် ဒေဝီသည် သင်္ကရာ၏ သွန်သင်ချက်ကြောင့် မိမိအတွင်း၌ ဖြစ်ပေါ်လာသော ကယ်တင်ရေးနှင့် ဉာဏ်ပညာဆိုင်ရာ ပြောင်းလဲမှုကို ပြောကြားသည်—သံသယပျောက်ကင်းခြင်း၊ စိတ်တည်ငြိမ်၍ ပရဘာသ၌ တည်စေခြင်း၊ တပဿာ ပြည့်စုံခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ ထို့နောက် ဒေဝီသည် သီဝ၏ ခေါင်းပေါ်၌ တင်ဆောင်ထားသော လ (စန္ဒြ) ၏ မူလနှင့် ပေါ်ပေါက်ချိန်ကို မေးမြန်းသည်။ ဣရှ္ဝရသည် ဝရာဟကလ္ပအတွင်း၊ စကြဝဠာအစောပိုင်းကာလများတွင် ဖြစ်ပွားသည့် အကြောင်းအရာဟု သတ်မှတ်ကာ နို့ပင်လယ်ကို မွှေခြင်း (က்ஷီရောဒမန်ထန) မှ ထွက်ပေါ်လာသော ရတနာ ၁၄ မျိုးအနက် လသည် တောက်ပသော ထွက်ပေါ်မှုတစ်ရပ်ဟု ရှင်းပြသည်။ သီဝသည် လကို မိမိ၏ အလှဆင်အဖြစ် ဆောင်ထားကြောင်း ပြောပြီး အဆိပ်ကို သောက်သုံးခဲ့သည့် (ဝိဿပာန) ဖြစ်ရပ်နှင့် ဆက်စပ်ကာ လသည် လွတ်မြောက်ရေးသဘောတရားကို ညွှန်ပြသော သင်္ကေတအလှဆင်ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ အဆုံးတွင် သီဝသည် ထိုနေရာ၌ ကိုယ်တိုင်ပေါ်ထွန်းသော လင်္ဂ (စွဝယံဘူ) အဖြစ် တည်ရှိ၍ စိဒ္ဓိအားလုံးကို ပေးသနားကာ ကလ္ပတစ်လျှောက် မပျက်မကွက် တည်တံ့ကြောင်း အတည်ပြုသည်။
Adhyaya 19
कला-मान, सृष्टि-प्रलय-क्रम, तथा चन्द्र-लाञ्छन-कारण (Measures of Time, Creation–Dissolution Sequence, and the Cause of the Moon’s Mark)
အခန်း ၁၉ တွင် ဒေဝီက “လမင်းသည် အမြဲတမ်း ပြည့်ဝမနေသည့် အကြောင်း” ကို မေးမြန်းရာမှ စတင်သော နည်းဗေဒဆန်သည့် ဆွေးနွေးခန်း ဖြစ်သည်။ ဣရှ္ဝရက လ၏ အမావာস্যာ (လကွယ်) မှ ပုရ္ဏိမာ (လပြည့်) အထိ တိထိ/ကလာ ၁၆ ချက်ဖြင့် အချိန်နှင့် လအဆင့်များကို သတ်မှတ်ကာ ဓမ္မကိစ္စနှင့် ပူဇော်ပွဲအချိန်တို့နှင့် ချိတ်ဆက်ပြသည်။ ထို့နောက် အချိန်တိုင်းတာပုံစံကို တရုဋိ၊ လဝ၊ နိမေရှ၊ ကာဋ္ဌာ၊ ကလာ၊ မုဟူရ္တ၊ နေ့-ည၊ ပက္ခ၊ လ၊ အယန၊ နှစ်၊ ယုဂ၊ မန္ဝန္တရ၊ ကလ္ပ အထိ အဆင့်လိုက် ရှင်းလင်း၍ ပူဇော်အချိန်မှ ကောစမစ်ကာလအထိ တစ်ဆက်တည်းဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ဣရှ္ဝရက မာယာ/ရှက္တိကို ဖန်ဆင်းခြင်း၊ ထိန်းသိမ်းခြင်း၊ ပျက်သိမ်းခြင်းတို့ကို လှုပ်ရှားစေသော အင်အားအဖြစ် ထားပြီး “ပေါ်လာသမျှသည် မူလသို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်သည်” ဟု ဆိုသည်။ ဒေဝီက ထို့နောက် အမృతမှ ပေါ်ထွန်းပြီး ဘက္တိဖြင့် ချီးမြှောက်ခံရသော ဆိုမ (လမင်း) တွင် လာဉ္ဆနာ (အမှတ်အသား) ရှိရခြင်းကို စူးစမ်းသည်။ ဣရှ္ဝရက ဒက္ခ၏ ကျိန်စာကြောင့် ဖြစ်ကြောင်း ပြောကာ လများ၊ ဗြဟ္မာဏ္ဍများ၊ ကလ္ပများ မရေတွက်နိုင်အောင် ပေါ်ထွန်းပျက်သိမ်းသည့် ကောစမစ်ပြန်လည်ဖြစ်ပေါ်မှုအတွင်း ထည့်သွင်းဖော်ပြပြီး စရ္ဂနှင့် သံဟာရကို အုပ်ချုပ်သူ အမြင့်ဆုံး ဣရှ္ဝရသာ တစ်ပါးတည်းဟု အတည်ပြုသည်။ နောက်ဆုံးပိုင်းတွင် ကလ္ပ/မန္ဝန္တရ အလိုက် အချိန်တည်နေရာများကို ရေတွက်ဖော်ပြကာ ယခင်ပေါ်ထွန်းမှုများကို ရည်ညွှန်းပြီး ဗိဿ္ဏု၏ အဝတာရများ ပေါ်ထွန်းလာသည့် အစဉ်အလာကို ချုပ်ဆိုသည်။ အနာဂတ်တွင် ကလ္ကိ အဝတာရက ဓမ္မပြန်လည်တည်ဆောက်ရန် ပြုပြင်တည့်မတ်သည့် အင်အားအဖြစ် ပေါ်လာမည်ဟု ကောစမစ်အချိန်နှင့် ဆက်စပ်၍ ဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 20
दैत्यावतारक्रमः—सोमोत्पत्तिः—ओषधिनिर्माणं च (Order of Asura Incarnations, Soma’s Emergence, and the Origin of Plants)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား အလွန်ရှည်လျားသောကာလများအတွင်း အာသူရ/ရက္ခသာတို့၏ အာဏာတက်လှန်မှုများကို အစဉ်လိုက်ဖော်ပြပြီး ဟိရဏ္ယကသိပုနှင့် ဘလိကို ထင်ရှားသောမင်းများအဖြစ် ခေါ်ဆိုကာ ယုဂကဲ့သို့သော စက်ဝန်းအတွင်း အာဏာရခြင်းနှင့် ဓမ္မပြန်လည်တည်ထောင်ခြင်းကို ပြသသည်။ ထို့နောက် ပုလஸ္တျ မျိုးရိုးနှင့် ဆက်စပ်သော မင်းဆက်/မျိုးရိုးဇာတ်ကြောင်းသို့ ပြောင်းလဲကာ ကုဗေရနှင့် ရာဝဏတို့၏ မွေးဖွားမှု၊ အမည်နှင့် အတ္တလက္ခဏာကို ရှင်းပြသည့် အမှတ်အသားများကို ဖော်ထုတ်သည်။ အဓိကအလှည့်အပြောင်းအဖြစ် အတြိ၏ တပသ်ကြောင့် စောမ (စန္ဒ္ရ) ပေါ်ထွန်းလာခြင်း၊ စောမ၏ “ကျဆင်းမှု” ကို ကမ္ဘာလောကအဆင့်တွင် ကိုင်တွယ်ပုံ၊ ဘြဟ္မာ၏ ဝင်ရောက်ကူညီမှုနှင့် စောမကို မင်းအဖြစ် တင်မြှောက်ကာ ယဇ్ఞပွဲများတွင် ဂုဏ်သိက္ခာပေးခြင်း (ရာဇသူယ အစီအစဉ်နှင့် ဒက္ခိဏာ ပေးအပ်ခြင်း) ကို ရှင်းလင်းသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဩသဓိ (အပင်/သီးနှံ/ပဲမျိုး) များ၏ မူလအကြောင်းကို စာရင်းပြုကာ စောမသည် လမင်းအလင်း (ဇျောတ்ஸ္နာ) ဖြင့် လောကကို ထောက်ပံ့သူ၊ အပင်အာဟာရ၏ အရှင်ဖြစ်ကြောင်း ပြသပြီး ကောသမောလောဂျီကို စိုက်ပျိုးရေးနှင့် ယဇ్ఞဓမ္မဘဝနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသည်။
Adhyaya 21
Dakṣa-śāpa, Soma-kṣaya, and Prabhāsa-liṅga Upadeśa (दक्षशाप–सोमक्षय–प्रभासलिङ्गोपदेशः)
အခန်း ၂၁ သည် ဒေဝီနှင့် ဣရှ္ဝရ တို့၏ သာသနာရေးဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးခန်းဖြစ်ပြီး မျိုးရိုးဇာတ်ကြောင်း၊ ကမ္မအကျိုးဆက်နှင့် သန့်ရှင်းရာနေရာညွှန်ကြားချက်တို့ကို ပေါင်းစည်းထားသည်။ ဒေဝီက စောမ၏ ထူးခြားသင်္ကေတ/အခြေအနေ နှင့် အကြောင်းရင်းကို မေးမြန်းရာ ဣရှ္ဝရက ဒက္ခ၏ သားသမီးများနှင့် သမီးများကို ဓမ္မ၊ ကာရှျယပ၊ စောမ စသည့်သူများထံ လက်ထပ်ပေးသည့်အကြောင်းကို ပြောပြီး၊ ဓမ္မ၏ ဇနီးများနှင့် သားသမီးများ၊ ဝသုများနှင့် မျိုးဆက်၊ သာဓျများ၊ အာဒိတျ ၁၂ ပါး၊ ရုဒြ ၁၁ ပါးတို့အပြင် အဆုရ မျိုးရိုးအချို့ (ဟိရဏျကရှိပု မျိုးဆက် စသည်) ကိုလည်း စာရင်းပြုဖော်ပြသည်။ နောက်တစ်ဖက်တွင် စောမသည် နက္ခတ် ၂၇ ပါးနှင့် လက်ထပ်ပြီး ရိုဟိဏီကို အထူးချစ်ခင်သဖြင့် အခြားဇနီးများကို လျစ်လျူရှုသည်။ ထိုဇနီးများက ဒက္ခထံ တိုင်ကြားရာ ဒက္ခက မျှတစွာ ပြုမူရန် သတိပေးသည်။ စောမက ကတိပေးသော်လည်း ရိုဟိဏီတစ်ဦးတည်းကိုသာ ဆက်လက်ချစ်ခင်နေသဖြင့် ဒက္ခက ယက္ခမာ (ခန္ဓာကိုယ်ပျက်စီးစေသောရောဂါ) ဖြင့် ကျိန်စာချကာ စောမ၏ အလင်းရောင်နှင့် အင်အားကို တဖြည်းဖြည်း လျော့နည်းစေသည်။ ရောဂါခံစားရသော စောမသည် အကြံဉာဏ်ရှာရာ ရိုဟိဏီက ကျိန်စာချသူ၏ အာဏာကို လေးစားကာ ခိုလှုံပြီး နောက်ဆုံး မဟာဒေဝ (ရှင်ကရာ) ထံ ဆည်းကပ်ရန် ညွှန်ပြသည်။ စောမက ဒက္ခထံ လွတ်မြောက်ရေး တောင်းဆိုသော်လည်း ဒက္ခက သာမန်နည်းလမ်းဖြင့် မဖျက်နိုင်ကြောင်း ပြောပြီး ရှင်ကရာကို ပူဇော်ရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထို့အပြင် ပင်လယ်အနီး စိုစွတ်မြေ (အနူပ) ရှိ ဝရုဏဦးတည်ရာဘက်တွင် ကိုယ်တိုင်ပေါ်ထွန်းသော အလွန်အာနုဘော်ရှိ လင်္ဂတစ်ဆူ ရှိကြောင်း၊ အလင်းတောက်ပသင်္ကေတများပါရှိကြောင်း ဖော်ပြကာ ဘက္တိဖြင့် ဆည်းကပ်လျှင် သန့်စင်ခြင်းနှင့် အလင်းရောင်ပြန်လည်ရရှိမည်ဟု သင်ကြားသည်။
Adhyaya 22
कृतस्मरपर्वत-वर्णनम् तथा सोमशापानुग्रहः (Description of Mount Kṛtasmar(a) and Soma’s Curse–Boon Resolution)
အခန်း ၂၂ တွင် ပရဘာသ၏ ပူဇော်ရေးမြေပြင်အတွင်း လမင်း (ဆိုမ) သည် ဒုက္ခမှ ပြန်လည်ထူထောင်ခြင်းသို့ ရွေ့လျားလာပုံကို ဖော်ပြသည်။ ဒက္ခ၏ ခွင့်ပြုချက်ရပြီးသော်လည်း စိတ်မချမ်းသာသေးသော ဆိုမသည် ပရဘာသသို့ ရောက်လာကာ ကൃതသ္မရ တောင်ကို မြင်တွေ့သည်။ ထိုတောင်ကို မင်္ဂလာအပင်အနှံ့၊ ငှက်သံများ၊ ကောင်းကင်ဂီတသမားများနှင့် တပသီများ၊ ဝေဒပညာရှင်များ စုဝေးနေခြင်းတို့ဖြင့် ခမ်းနားစွာ ရှင်းလင်းဖော်ပြထားသည်။ ထို့နောက် ဆိုမသည် ပင်လယ်ကမ်းနားရှိ “စပရှ” (ထိတွေ့ခြင်း/တွေ့ဆုံခြင်း) နှင့် ဆက်နွယ်သော လင်္ဂအနီးတွင် အကြိမ်ကြိမ် ပတ်လည်လှည့်ကာ အာရုံစိုက်ပူဇော်သည်။ သစ်သီးနှင့် အမြစ်တို့ဖြင့်သာ နေထိုင်ကာ ရှည်လျားသော တပသကို ဆောင်ရွက်ပြီး၊ ရှိဝ၏ အလွန်မြင့်မြတ်သော သဘောတရားနှင့် အမည်အမျိုးမျိုးကို ယုဂကာလအလိုက် အစဉ်လိုက် ချီးမွမ်းသည့် စတုတ္ထကို တင်ပြသည်။ ရှိဝသည် နှစ်သက်ကာ ဒက္ခ၏ စကားဖြင့် ဖြစ်သော သာပကို မဖျက်ဘဲ ပြင်းထန်မှုကို လျော့စေသဖြင့် လမင်း၏ လျော့ကျခြင်းနှင့် တိုးပွားခြင်းကို လဝက်နှစ်ပိုင်း အလှည့်ကျ ဖြစ်စေမည့် အပေးအယူကို ပေးတော်မူသည်။ ထို့ပြင် ဘရာဟ္မဏ အာဏာသည် ကမ္ဘာ့တည်ငြိမ်မှုနှင့် ယဇ္ဈပူဇော်ရေး အကျိုးသက်ရောက်မှုအတွက် မရှိမဖြစ်ဟု သင်ခန်းစာဆန်စွာ ရှင်းလင်းထားသည်။ အဆုံးတွင် ပင်လယ်အတွင်း ဖုံးကွယ်ထားသော လင်္ဂနှင့် ၎င်းကို တင်သွင်းတည်ထောင်ပုံကို ညွှန်ကြားပြီး “ပရဘာသ” ဟူသော အမည်သည် အလင်းရောင် (ပရဘာ) ကို အလင်းမဲ့ခဲ့သော ဆိုမထံ ပြန်လည်ရရှိစေသည့် နေရာဟု အဓိပ္ပါယ်ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 23
Somēśa-liṅga Pratiṣṭhā at Prabhāsa: Soma’s Yajña Preparations and Brahmā’s Consecration
အခန်း ၂၃ တွင် ပရဘာသကေတ္တ၌ ဖြစ်ပွားသော ယဇ్ఞနှင့် သမိုင်းဆန်သော အစဉ်အလာကို ဖော်ပြသည်။ သောမ (စန္ဒြ) သည် သမ္ဘူထံမှ အထူးမြတ်သော လိင်္ဂကို ရရှိပြီး သဒ္ဓါနှင့် အံ့ဩခြင်းဖြင့် ပရဘာသသို့ တည်နေရာချသည်။ ထို့နောက် လိင်္ဂကို ကာကွယ်၍ သင့်တော်ရာနေရာချရန် တေဝတားလက်ရာရှင် ဝိශ්ဝကರ್ಮန် (တွာෂ္ဋೃ) ကို အပ်နှံကာ၊ ကိုယ်တိုင်က စန္ဒြလောကသို့ ပြန်၍ ယဇ్ఞအတွက် အရင်းအမြစ်များကို စုဆောင်းစီမံသည်။ ဝန်ကြီး ဟေမဂರ್ಭက လုပ်ငန်းစဉ်များကို စီမံကာ မီးအဂ္ဂိနှင့်အတူ ဗြာဟ္မဏများကို ခေါ်ယူ၊ ယာဉ်များနှင့် များပြားသော ဒါနများကို ပြင်ဆင်ပြီး၊ ဒေဝ၊ ဒာနဝ၊ ယက္ခ၊ ဂန္ဓဗ္ဗ၊ ရက္ခသ၊ ကျွန်းခုနစ်ခု၏ မင်းများနှင့် အောက်လောကနေထိုင်သူများအထိ အများပြည်သူဖိတ်ကြားချက်ကို ကြေညာသည်။ ပရဘာသ၌ မဏ္ဍပများ၊ ယူပများ၊ ကုဏ္ဍများကို အလျင်အမြန် တည်ဆောက်ပြီး၊ သစ်တုံးစမိဒ်၊ ကုရှာမြက်၊ ပန်း၊ ဂီ၊ နို့စသည်တို့နှင့် ရွှေထည်ပစ္စည်းများပါဝင်သော စံပြပြင်ဆင်မှုများကို ပွဲတော်သဘောဖြင့် ပြည့်စုံစေသည်။ ဟေမဂರ್ಭက အားလုံးအဆင်သင့်ဖြစ်ကြောင်း သောမနှင့် ဘြဟ္မာထံ သတင်းပို့သည်။ ဘြဟ္မာသည် ရှင်သန်ကြီးများနှင့်အတူ ရောက်လာပြီး ပုရောဟိတ်အဖြစ် ဗြဟ္စပတိကို ခေါ်ဆောင်ကာ၊ ကလ္ပအလိုက် ပရဘာသ၌ မိမိ၏ အခန်းကဏ္ဍနှင့် အမည်ကွဲများကို ရှင်းပြ၍၊ ယခင်အပြစ်အနာအဆာကို ပြန်လည်ပြုပြင်ရန် လိင်္ဂပရတိဋ္ဌာတွင် ဗြာဟ္မဏများက ကူညီရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထို့နောက် ပူဇော်ရေးအင်ဂျင်နီယာဆန်သော စီမံချက်များကို အသေးစိတ် ဆောင်ရွက်သည်—မဏ္ဍပများစွာ တည်ဆောက်ခြင်း၊ ဣတ္ဝိဇ်တာဝန်များ ခန့်အပ်ခြင်း၊ ရောဟိဏီကို ပတ္နီအဖြစ်ထား၍ သောမ၏ ဒိက္ခာပြုခြင်း၊ ဝေဒသခာအလိုက် မန္တရဇပကို ခွဲဝေခြင်း၊ ဦးတည်ရာအလိုက် သတ်မှတ်ပုံသဏ္ဍာန်ဖြင့် ကုဏ္ဍများ တည်ဆောက်ခြင်း၊ ဓွဇများနှင့် သန့်ရှင်းသစ်ပင်များ တည်ထောင်ခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ အဆုံးတွင် ဘြဟ္မာသည် မြေထဲသို့ ဝင်ကာ လိင်္ဂကို ထုတ်ဖော်ပြသ၍ ဘြဟ္မ-သီလာပေါ် တင်ထားပြီး မန္တရ-ညာသ ပြုကာ သောမေရှ၏ ပရတိဋ္ဌာကို ပြီးမြောက်စေသည်။ မီးခိုးမထွက်သော မီး၊ တေဝတားတူရိယသံ၊ ပန်းမိုးကျခြင်း စသည့် မင်္ဂလာလက္ခဏာများ ပေါ်ထွန်းပြီး၊ ထို့နောက် ဒက္ခိဏာအလှူကြီးများ၊ ရာဇပေးအပ်မှုများ ပြုလုပ်ကာ သောမသည် တည်ထောင်ထားသော ဒေဝတားကို တစ်နေ့သုံးကြိမ် ဆက်လက်ပူဇော်သည်။
Adhyaya 24
सोमनाथलिङ्गप्रतिष्ठा, दर्शनफलप्रशंसा, पुष्पविधान, तथा सोमवारव्रतप्रस्तावना (Somnātha Liṅga स्थापना, merits of darśana, floral regulations, and the prelude to the Monday-vrata)
ဤအခန်းသည် ဒေဝီနှင့် ဣရှ္ဝရတို့၏ ဆွေးနွေးပွဲအဖြစ် ဖွင့်လှစ်ကာ တ్రေတားယုဂကာလအတွင်း သောမနာထ လင်္ဂကို သန့်ရှင်းသမိုင်းအစဉ်အလာထဲတွင် တည်နေရာချထားသည်။ သောမသည် တပသ္စရိယာနှင့် အစဉ်မပြတ် ပူဇော်ဝတ်ပြုခြင်းအားဖြင့် အာဏာတည်မြဲမှုကို ထူထောင်ကာ၊ ရှိဝကို ဉာဏ်-သဘော၊ ယောဂ-သဘော၊ တီရ္ထ-သဘော၊ ယဇ္ဉ-သဘော စသည့် အမည်များဖြင့် စတုတိပြုသည်။ ထို့နောက် ရှိဝသည် လင်္ဂအတွင်း အစဉ်နီးကပ်တည်ရှိစေမည့် အပေးအယူကို ချီးမြှင့်ပြီး နေရာအမည် «ပရဘာသ» နှင့် ဒေဝတအမည် «သောမနာထ» ကို သတ်မှတ်ပေးသည်။ ထို့နောက် ဖလသင်ကြားချက်သို့ ပြောင်းလဲကာ သောမနာထ-ဒർശနသည် တပသ္စရိယာကြီးများ၊ ဒါန၊ တီရ္ထယာထွက်ခြင်းနှင့် အဓိက ရိတုအခမ်းအနားများနှင့် တန်းတူ သို့မဟုတ် ထက်မြက်ကြောင်း ဖော်ပြ၍ က္ෂေတရအတွင်း ဘက္တိဖြင့် တွေ့ဆုံခြင်းကို အထူးတန်ဖိုးထားသည်။ ထို့ပြင် ပူဇော်ရာတွင် သင့်တော်သော/ရှောင်ရမည့် ပန်းနှင့် အရွက်များကို အသစ်လတ်ဆတ်မှု၊ ည/နေ့ စည်းကမ်းများနှင့် တားမြစ်ချက်များအပါအဝင် စနစ်တကျ စာရင်းပြုထားသည်။ သောမသည် ရောဂါပျောက်ကင်းပြီးနောက် ပရသာဒာအဆောက်အဦးစုနှင့် မြို့ပြအလှူအတန်းများကို တည်ဆောက်ပေးသည့် အကြောင်းကိုလည်း ရေးသားထားသည်။ ထို့နောက် ရှိဝ၏ နိရ္မာလျကို ကိုင်တွယ်ရာမှ မသန့်မှုဖြစ်မည်ကို ဗြာဟ္မဏများ စိုးရိမ်ကြပြီး၊ နာရဒမှတဆင့် ပြန်လည်ဖော်ပြသော ဂေါရီ–ရှင်္ကရ ဆွေးနွေးချက်အရ ဘက္တိ၊ ဂုဏ်အလိုက် သဘောထားများနှင့် ရှိဝနှင့် ဟရီတို့၏ အဒွိတ အဆုံးစွန် ဆက်နွယ်မှုကို သင်ကြားသည်။ အဆုံးတွင် သောမဝါရ-ဝြတ (တနင်္လာနေ့ ဝြတ) ကို အဆုံးအဖြတ် အကျင့်အဖြစ် မိတ်ဆက်ကာ ဂန္ဓဗ္ဗ မိသားစုအဖြစ်အပျက်တစ်ရပ်မှ သောမနာထ ပူဇော်ခြင်းဖြင့် ကုသနိုင်ကြောင်း ဥပမာဇာတ်လမ်းဖြင့် ဆက်သွယ်ပေးသည်။
Adhyaya 25
सोमवारव्रतविधानम् — The Ordinance of the Monday Vow (Somavāra-vrata)
ဤအধ্যာယသည် ဆွေးနွေးပုံစံဖြင့် ထုံးတမ်းနှင့် သာသနာဗေဒကို သင်ကြားထားသည်။ ဣရှ္ဝရ (Īśvara) သည် ဘဝ (Śiva) ကို ပူဇော်လိုသော ဂန္ဓဗ္ဗတစ်ဦးကို မိတ်ဆက်ကာ စောမဝါရဝြတ (Somavāra-vrata) အကြောင်း မေးမြန်းစေသည်။ ရှင်ဂိုရှ္ရင်္ဂ (Gośṛṅga) သည် ဤဝြတကို အလုံးစုံအကျိုးရှိသော ဝြတဟု ချီးမွမ်းပြီး မူလအကြောင်းရင်းကို ပြောပြသည်။ ဒက္ခ (Dakṣa) ၏ ကျိန်စာကြောင့် ရောဂါခံစားရသော စောမ (Soma) သည် ရှီဝကို အကြာကြီး သမာဓိဖြင့် ပူဇော်ရာမှ ရှီဝသည် နှစ်သက်၍ နေ၊ လ၊ တောင်တန်းများ တည်ရှိသမျှ တည်တံ့မည့် လိင်္ဂတစ်ခု တည်ထောင်ခွင့် ပေးကာ စောမသည် ရောဂါကင်းပြီး တောက်ပမှု ပြန်လည်ရရှိသည်။ ထို့နောက် ဝြတကျင့်စဉ်လမ်းညွှန်ကို ဖော်ပြသည်။ လပြည့်ဘက် (bright fortnight) ၏ တနင်္လာနေ့ကို ရွေး၍ သန့်စင်ကာ ကလသ (kalaśa) ကို အလှဆင်တည်ထားပြီး ပူဇော်ရာနေရာကို စီမံကာ အုမာ (Umā) နှင့်အတူ စောမေရှ္ဝရ (Someśvara) ကို တည်တံ့စွာ ပူဇော်ရသည်။ အဖြူရောင်ပန်းများနှင့် သတ်မှတ်ထားသော အစားအစာ/အသီးအနှံများကို ဆက်ကပ်ပြီး အုမာနှင့် ပေါင်းစည်းသော မျက်နှာများစွာ လက်များစွာရှိ ရှီဝကို ရည်ညွှန်းသည့် မန္တရကို ရွတ်ဆိုရသည်။ တနင်္လာနေ့အလိုက် ဆက်တိုက်ကျင့်စဉ်များ (ဒန္တကာဋ္ဌ dantakāṣṭha ရွေးချယ်မှု၊ ဆက်ကပ်ပစ္စည်းများ၊ ဒရ္ဘ (darbha) ပေါ်အိပ်ခြင်းနှင့် တခါတရံ ညလုံးနိုးခြင်း စသည့် ညစည်းကမ်း) ကို ဖော်ပြပြီး နဝမနေ့ ဥဒ္ဓျာပန (udhyāpana) တွင် မဏ္ဍပ (maṇḍapa)၊ ကုဏ္ဍ (kuṇḍa)၊ ကြာပန်းမဏ္ဍလ၊ အရပ်ရှစ်မျက်နှာ ကလသများ၊ ရွှေရုပ်တု၊ ဟောမ (homa)၊ ဂုရုဒါန (guru-dāna)၊ ဗြာဟ္မဏများကို ကျွေးမွေးခြင်းနှင့် အဝတ်အထည်၊ နွား စသည့် လှူဒါန်းမှုများ ပါဝင်သည်။ အကျိုးကျေးဇူးအဖြစ် ရောဂါပျောက်ကင်းခြင်း၊ စည်းစိမ်တိုးတက်ခြင်း၊ မျိုးဆက်အကျိုးနှင့် ရှီဝလောက ရောက်ခြင်းကို ကတိပြုကာ နောက်ဆုံးတွင် ဂန္ဓဗ္ဗသည် ပရဘ္ဟာသ/စောမေရှ္ဝရ၌ ဝြတကို ကျင့်ပြီး ကောင်းချီးများ ရရှိသည်။
Adhyaya 26
गन्धर्वेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Gandharveśvara Māhātmya (Description of the Glory of Gandharveśvara)
ဤအခန်းသည် သာဝိသင်ကြားရေးသဘောတရားဖြင့် ဒေသဆိုင်ရာဘုရားကျောင်းမူလဇာတ်ကြောင်းကို ဖော်ပြသည်။ ဣရှ္ဝရသည် ဂန္ဓဗ္ဗအမည် ဃနဝါဟန သည် အာနိသင်ပေးသော အပေးအယူကို ရရှိပြီး “ကൃതာရ္ထ” (ရည်မှန်းချက်ပြည့်စုံ) ဖြစ်ကာ ဘက္တိဖြင့် တည်ကြည်လာသဖြင့် လိင်္ဂတစ်ဆူကို တည်ထောင်ကြောင်း ရှင်းလင်းသည်။ ထိုလိင်္ဂကို “ဂန္ဓဗ္ဗေရှ္ဝရ” ဟု ခေါ်ပြီး ဂန္ဓဗ္ဗနှင့် ဆိုင်သော အကျိုးကျေးဇူးများကို ပေးသနားသူဟု ထင်ရှားစွာ ဆိုထားသည်။ လိင်္ဂတည်နေရာကိုလည်း ညွှန်ပြချက်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားပြီး စိုမေရှ၏ မြောက်ဘက်၊ ဒဏ္ဍပါဏိအနီးတွင် ဖြစ်သည်။ ထို့နောက် ပူဇော်ရေးအတွက် လက်တွေ့ညွှန်ကြားချက်တစ်ရပ်ကို ထည့်သွင်းကာ ဝရုဏနှင့် ဆိုင်သော အပိုင်း (ဝါရုဏ-ဘဂ) တွင် “ဓနုသံ ပဉ္စက” ဟု ခေါ်သော လေးတံငါးစုအတွင်းရှိရာနေရာ၌ လပြည့်လကွယ်စဉ် ၅ ရက်မြောက် (ပဉ္စမီ) တွင် ပူဇော်ပါက ပူဇော်သူသည် ဒုက္ခကင်းဝေးမည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ဤအခန်းသည် စ္ကန္ဒမဟာပုရာဏ ၈၁,၀၀၀ စာလုံးစုအတွင်းရှိ ပရဘာသခဏ္ဍ (၇) နှင့် ပရဘာသက்ஷೇತ್ರမဟာတ္မယ အပိုင်းတွင် ပါဝင်ကြောင်း ကော်လိုဖွန်ဖြင့် အတည်ပြုကာ ဘုရားဖူးမြေပုံအတွင်း အရေးပါသော အချက်တစ်ခုအဖြစ် ချိတ်ဆက်ထားသည်။
Adhyaya 27
गन्धर्वसेनेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Gandharvasenīśvara: Account of the Shrine’s Greatness
ဤအဓ್ಯಾಯ၌ ဣရှ္ဝရ (Īśvara) သည် ဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ ဂေါရီအနီးတွင် ဂန္ဓರ್ವစေနာ (Gandharvasenā) တည်ထောင်ထားသော လိင်္ဂတစ်ဆူကို ဖော်ပြသည်။ ထိုလိင်္ဂကို ဝိမလေရှ္ဝရ (Vimaleśvara) ဟု ခေါ်ကာ ရောဂါအားလုံးကို ဖျက်ဆီးပေးသော (sarva-roga-vināśana) အရှင်ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ သန့်ရှင်းသော မြေပြင်အတွင်း လမ်းညွှန်အဖြစ် “ဓနုသုံးလက်” (dhanuṣāṃ tritaye) အကွာအဝေးနှင့် အရှေ့ဘက်ပိုင်း (pūrvavibhāga) ဟူသော ဦးတည်ချက်ကို ထည့်သွင်းဖော်ပြသည်။ ဘုရားပူဇော်ခြင်း (pūjayitvā) ကို တိတိယတိသီ (tṛtīyā tithi) တွင် ပြုလုပ်ရန် သင့်တော်ကြောင်းလည်း ညွှန်ပြထားသည်။ ဖလသရုတိ (phalaśruti) အရ ဤဝရတကို ကျင့်သုံးသော မိန်းမသည် ကံဆိုးမှု (daurbhāgya) မှ လွတ်မြောက်ပြီး လိုရာဆန္ဒများ ပြည့်စုံကာ သား၊ မြေးဖြင့် မျိုးဆက်တည်တံ့ခြင်းနှင့် လူမှု-ဘာသာရေး ဂုဏ်သိက္ခာတည်မြဲခြင်း (pratiṣṭhā) ကို ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ဤသင်ခန်းစာကို နားထောင်ရုံဖြင့်ပင် အပြစ်ပျက်စီးစေသော (pātaka-nāśana) ဝရတကഥာဟု သတ်မှတ်ကာ တ్రေတাযုဂ (Tretā-yuga) ကာလတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သကဲ့သို့ ထားရှိ၍ ပုရာဏအာဏာကို အချိန်အလွှာဖြင့် အတည်ပြုကာ ကော်လိုဖွန်ပုံစံဖြင့် ပိတ်သိမ်းသည်။
Adhyaya 28
Somnātha-yātrāvidhi, Tīrthānugamana-nyāya, and Dāna–Upavāsa Regulations (सौमनाथयात्राविधिः)
အဓ್ಯಾಯ ၂၈ တွင် ဒေဝီက စောမနာထသို့ ယာထရာပြုရန် အချိန်ကာလ၊ နည်းလမ်းနှင့် စည်းကမ်းများကို တိတိကျကျ ရှင်းပြရန် တောင်းဆိုသည်။ ဣရှ္ဝရက စိတ်တွင်းကတိသန္နိဋ္ဌာန် ပေါ်လာသည့်အခါ ရာသီမရွေး ယာထရာပြုနိုင်ကြောင်း၊ အဓိကက “ဘ္ဟာဝ” (စိတ်ရည်ရွယ်ချက်) သည် အကြောင်းရင်းဖြစ်ကြောင်း အလေးပေးသည်။ ထို့နောက် ရုဒြအား စိတ်ဖြင့် နမസ്കာရပြုခြင်း၊ သင့်လျော်သလို śrāddha ပြုခြင်း၊ pradakṣiṇā လှည့်ပတ်ခြင်း၊ တိတ်ဆိတ်ခြင်း သို့မဟုတ် စကားကို ထိန်းချုပ်ခြင်း၊ အစားအသောက်ကို စည်းကမ်းတကျ ထိန်းခြင်းနှင့် ဒေါသ၊ လောဘ၊ မောဟ၊ မနာလိုမှု စသည့် दोष များကို စွန့်လွှတ်ရန် ဆိုသည်။ ဤအခန်းတွင် “tīrthānugamana” (သန့်ရှင်းရာနေရာသို့ ခရီးသွားခြင်း၊ အထူးသဖြင့် ခြေလျင်) သည် ကလိယုဂတွင် ယဇ္ဉာပူဇာ အချို့ထက် ပိုမိုမြင့်မြတ်ကြောင်း သဘောတရားတစ်ရပ်ကို ထုတ်ဖော်သည်။ ပရဘ္ဟာသကို tīrtha များအနက် မတူညီမယှဉ်နိုင်သည့် အထွတ်အထိပ်ဟု ချီးမွမ်းပြီး ခရီးသွားပုံစံ (ခြေလျင်/ယာဉ်စီး)၊ တပဿယာ (ဘိက္ခာအခြေပြု ထိန်းချုပ်မှု) နှင့် သီလသန့်ရှင်းမှုအလိုက် အကျိုးရလဒ်ကို အဆင့်ခွဲဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် မသင့်လျော်သော လက်ခံယူခြင်း (pratigraha) နှင့် ဝေဒပညာကို ကုန်ပစ္စည်းလို ရောင်းဝယ်ခြင်းတို့ကို သတိပေးတားမြစ်သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် varṇa/āśrama အလိုက် အစာရှောင်စည်းကမ်းများ၊ မျက်နှာဖုံးယာထရာ (လိမ်လည်ဟန်ဆောင်) ကို သတိပေးချက်များနှင့် ပရဘ္ဟာသအတွင်း လပြည့်လကွယ် tithi အလိုက် ဒါနာပြုရန် ပြက္ခဒိန်ပုံစံကို ပေးထားသည်။ အဆုံးတွင် မန္တရမပြည့်စုံသူ သို့မဟုတ် ဆင်းရဲသူပင် ပရဘ္ဟာသ၌ သေဆုံးလျှင် ရှိဝလောကသို့ ရောက်ကြောင်း အတည်ပြုပြီး tīrtha-snāna မန္တရအစဉ်ကို ပေးကာ နောက်အကြောင်းအရာ—ရောက်လာချိန် ပထမဦးစွာ ရေချိုးရမည့် tīrtha—သို့ ဆက်လက်ခေါ်ဆောင်သည်။
Adhyaya 29
Agnitīrtha–Padmaka Tīrtha Vidhi and the Ocean’s Curse–Boon Narrative (अग्नितीर्थ–पद्मकतीर्थविधिः सागरशापवरकथा)
ဤအခန်းသည် ဆက်စပ်သည့် အပိုင်းနှစ်ပိုင်းဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ပထမပိုင်းတွင် အီရှ္ဝရသည် သာသနာပြုခရီးသည်ကို မင်္ဂလာရှိသော ပင်လယ်ကမ်းခြေရှိ အဂ္နိတီရ္ထသို့ ညွှန်ပြပြီး၊ စောမနာထ၏ တောင်ဘက်ရှိ ပဒ္မကတီရ္ထကို ကမ္ဘာကျော် အပြစ်ဖျက်သန့်စင်ရာ တီရ္ထအဖြစ် သတ်မှတ်သည်။ ရေချိုးခြင်းနှင့် ဝပနမ် (ဆံပင်ဖြတ်/တုံးခြင်းဆိုင်ရာ) စည်းကမ်းကိုလည်း ဖော်ပြပြီး—စိတ်ဖြင့် ရှင်ကရာကို သတိပြုတရားထိုင်ခြင်း၊ သတ်မှတ်ရာနေရာတွင် ဆံပင်ကို ထားခြင်း၊ ထပ်မံ ရေချိုးခြင်း၊ ယုံကြည်စိတ်ဖြင့် တർပဏ ပြုလုပ်ခြင်းတို့ကို ဆိုသည်။ ထို့ပြင် လိင်နှင့် အိမ်ထောင်ရှင်အခြေအနေအလိုက် ကန့်သတ်ချက်များကို ခွဲခြားကာ မန္တရမပါဘဲ ပင်လယ်ကို မသင့်လျော်စွာ ထိတွေ့ခြင်း၊ ပွဲတော်ကာလနှင့် သတ်မှတ်ရိတုမလိုက်နာခြင်းတို့ကို သတိပေးသည်။ ပင်လယ်သို့ ချဉ်းကပ်ရာ မန္တရပုံစံများနှင့် ရွှေကင်္ကဏ (လက်ကောက်) ကို ပင်လယ်ထဲသို့ ပူဇော်ခြင်းကိုလည်း ထည့်သွင်းထားသည်။ ဒုတိယပိုင်းတွင် ဒေဝီက ပင်လယ်သည် မြစ်များ၏ အနားယူရာဖြစ်ပြီး ဝိෂ္ဏုနှင့် လက္ခ္မီနှင့်လည်း ဆက်နွယ်နေသော်လည်း အဘယ်ကြောင့် «ဒို့ရှ» ဖြစ်နိုင်သနည်းဟု မေးမြန်းသည်။ အီရှ္ဝရက အတိတ်ဇာတ်လမ်းကို ပြောသည်—ပရဘာသတွင် ရှည်လျားသော ယဇ్ఞပြီးနောက် ဒက္ခိဏာတောင်းဆိုသည့် ဗြာဟ္မဏများကြောင့် ဒေဝများ ကြောက်ရွံ့ကာ ပင်လယ်ထဲတွင် ပုန်းခိုကြသည်; ပင်လယ်က ဗြာဟ္မဏများကို လျှို့ဝှက်အသားဖြင့် ကျွေးမွေးသဖြင့် ပင်လယ်ကို သတ်မှတ်ချက်မရှိလျှင် «မထိရ/မသောက်ရ» ဟု ကျိန်စာတင်ခံရသည်။ ထို့နောက် ဘြဟ္မာက ကုစားနည်းကို ညှိနှိုင်းကာ—ပရဝကာလများ၊ မြစ်ဆုံရာများ၊ စေတုဗန္ဓနှင့် ရွေးချယ်ထားသော တီရ္ထများတွင် ပင်လယ်ထိတွေ့ခြင်းသည် သန့်စင်ကာ မဟာပုဏ္ဏာရရှိစေမည်ဟု သတ်မှတ်ပေးသည်; ပင်လယ်ကလည်း ရတနာများဖြင့် ပြန်လည်ပေးဆပ်သည်။ အဆုံးတွင် ဝါဍဝာနလ (ပင်လယ်အောက်မီး၊ ရွှေပုံးကဲ့သို့သော နေရာ) ၏ ပထဝီဝင်ကို ဖော်ပြပြီး၊ အဂ္နိတီရ္ထကို ကာကွယ်ထားသော အာနုဘော်မြင့် လျှို့ဝှက်တီရ္ထဟု ချီးမြှောက်ကာ ကြားရုံဖြင့်ပင် အပြစ်ကြီးသူများ သန့်စင်နိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။
Adhyaya 30
सोमेश्वरपूजामाहात्म्यवर्णनम् | Someshvara Worship: Procedure and Merits
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဒေဝီ၏မေးမြန်းမှုကို အီရှ்வရက ဖြေကြားသည့် သာသနာရေးလုပ်ထုံးလုပ်နည်းဖြစ်ပြီး၊ အဂ္နိ-တီရ္ထများတွင် ရေချိုးပြီးနောက် ဘုရားဖူးခရီးကို အတားအဆီးမရှိစေရန် မည်သို့ပြုရမည်ကို ဖော်ပြသည်။ ပထမဦးစွာ ဗိဓာနအတိုင်း ရေချိုးကာ မဟောဒဓိ (သမုဒ္ဒရာ) သို့ အရ္ဃျ ပူဇော်ပြီး၊ နံ့သာ၊ ပန်း၊ အဝတ်အစား၊ လိမ်းဆေးတို့ဖြင့် ပူဇော်ရသည်။ ထို့နောက် မိမိစွမ်းအားအလိုက် ရွှေလက်ကောက်/ရွှေအလှဆင်ပစ္စည်းတစ်ခုကို သန့်ရှင်းသောရေထဲသို့ စွန့်လွှတ်ကာ၊ ဘိုးဘွားများအတွက် တർပဏ ပြုလုပ်ရသည်။ ထို့နောက် ကပရ္ဒိန် (ရှီဝ) ထံသို့ သွား၍ ဂဏာနှင့်ဆိုင်သော မန္တရဖြင့် အရ္ဃျ ပူဇော်ရပြီး၊ မန္တရရရှိနိုင်မှုအကြောင်းလည်း ညွှန်ကြားထားသည်။ ရှူဒြများအတွက် အက္ခရာရှစ်လုံး မန္တရကိုလည်း ရည်ညွှန်းဖော်ပြသည်။ ထို့ပြီး စောမေရှ္ဝရကို သွားရောက်ဖူးမြော်ကာ အဘိသေက ပြု၍ ရှတရုဒြိယ နှင့် အခြား ရုဒြ သံဟိတများကို ရွတ်ဆိုရသည်။ နို့၊ ဒိန်ချဉ်၊ ဂီ၊ ပျားရည်၊ ကြံရည်တို့ဖြင့် မျိုးစုံရေချိုးပူဇော်ကာ ကုင်ကုမ၊ ကမ္ဖာ၊ ဗေတီဗာ၊ မတ်စ်၊ စန္ဒန်တို့ကို လိမ်းပူဇော်ရသည်။ နောက်ဆုံးတွင် မီးခိုး၊ အဝတ်အစားပူဇော်၊ နိုင်ဝေဒျ၊ အာရာတိက၊ တေးဂီတနှင့် အက၊ ဓမ္မကို အခြေခံသော ကြည့်ရှု/ရွတ်ဆိုမှုတို့ကို ပြုလုပ်ရန် ဆိုထားသည်။ ဒွိဇာ သာသနာရှင်များ၊ ဆင်းရဲသူများ၊ မျက်မမြင်သူများ၊ အကူအညီလိုသူများထံ သဒ္ဓါတရားဖြင့် ဒါနပြုရန်နှင့် စောမေရှ္ဝရကို မြင်သော တိထိနှင့် ဆက်စပ်သည့် ဥပဝါသ စည်းကမ်းကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ အကျိုးဖလမှာ အသက်အရွယ်အဆင့်တိုင်း၏ အပြစ်များကို သန့်စင်စေခြင်း၊ မိသားစုမျိုးရိုးကို မြှင့်တင်ခြင်း၊ ဆင်းရဲမှုနှင့် မကောင်းကံမှ လွတ်မြောက်ခြင်း၊ ကလိယုဂ၏ ခက်ခဲသော သီလအခြေအနေထဲတွင်ပင် ဘက္တိကို ပိုမိုတိုးပွားစေခြင်း ဖြစ်သည်။
Adhyaya 31
वडवानलोत्पत्तिवृत्तान्ते दधीचिमहर्षये सर्वदेवकृतस्वस्वशस्त्रसमर्पणवर्णनम् (Origin Account of the Vādavānala and the Devas’ Deposition of Weapons with Maharṣi Dadhīci)
ဤအধ্যာယတွင် ဒေဝီနှင့် ဣရှ္ဝရ တို့၏ ဆွေးနွေးပွဲဖြင့် (၁) ယခင်သင်ကြားခဲ့သော «သ-ကာရ-ပဉ္စက» ၏ အကြောင်းရင်း (၂) က္ෂೇತ್ರအတွင်း ဆရஸဝတီ၏ ရှိနေမှုနှင့် ပေါ်ထွန်းလာပုံ (၃) ဝဍဝာနလ မော်တီဖ်၏ မွေးဖွားချိန်နှင့် အစပြုမှုတို့ကို မေးမြန်းရှင်းလင်းသည်။ ဣရှ္ဝရက ပရဘ္ဟာသ၌ ဆရஸဝတီသည် သန့်စင်ပေးသော အင်အားအဖြစ် ပေါ်ထွန်းလာပြီး အမည်ငါးမျိုး—ဟိရဏ္ယာ၊ ဝဇ္ရိဏီ၊ ညင်္ကု၊ ကပိလာ၊ ဆရஸဝတီ—ဖြင့် ဖော်ပြထားကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့နောက် အကြောင်းရင်းဖော်ပြသည့် ဇာတ်လမ်းသို့ ပြောင်းလဲသည်။ သောမနှင့် ဆက်နွယ်သော အကြောင်းကြောင့် ဒေဝ–အသူရ စစ်ပွဲသည် ငြိမ်းသက်သွားပြီး၊ ဘြဟ္မာ၏ အမိန့်အရ စန္ဒြာက တာရာကို ပြန်လည်အပ်နှံသည်။ ဒေဝတို့သည် မြေပြင်သို့ မျက်စိချ၍ ကောင်းကင်ကဲ့သို့သော အာရှရမ—မဟာရိရှိ ဒဓီချိ၏ အာရှရမကို မြင်ကြသည်။ ရာသီပန်းပွင့်များနှင့် မွှေးကြိုင်သော သစ်ပင်ပန်းမန်များဖြင့် စိမ်းလန်းလှပသည်။ သူတို့သည် လူသားကဲ့သို့ သိုသိုသိပ်သိပ်ဖြင့် ချဉ်းကပ်ကာ အရ္ဃျ–ပာဒျ အလှူအတန်းဖြင့် ကြိုဆိုခံရပြီး ထိုင်ရာယူကြသည်။ အင်္ဒြာက လက်နက်များကို လုံခြုံစွာ ထိန်းသိမ်းပေးရန် ရိရှိထံ အပ်နှံလိုကြောင်း တောင်းဆိုသည်။ ဒဓီချိက အစတွင် ကောင်းကင်သို့ ပြန်သွားရန် ပြောသော်လည်း အင်္ဒြာက လိုအပ်ချိန်တွင် ပြန်ယူနိုင်ရမည်ဟု အတည်ပြုတောင်းဆိုသည်။ ဒဓီချိက စစ်ကာလတွင် ပြန်ပေးမည်ဟု ကတိပြုသဖြင့် အင်္ဒြာသည် ရိရှိ၏ သစ္စာကို ယုံကြည်ကာ လက်နက်များကို အပ်နှံပြီး ထွက်ခွာသည်။ နိဂုံးဖလश्रုတိတွင် ဤအကြောင်းကို စည်းကမ်းတကျ နားထောင်သူသည် စစ်တွင် အောင်မြင်၍ ကောင်းမွန်သော သားသမီး၊ ဓမ္မ၊ အရ္ထ၊ ဂုဏ်သတင်းတို့ကို ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 32
दधीच्यस्थि-शस्त्रनिर्माणम्, पिप्पलादोत्पत्तिः, वाडवाग्नि-प्रसंगः (Dadhīci’s Bones and the Making of Divine Weapons; Birth of Pippalāda; The Vāḍava Fire Episode)
အခန်း ၃၂ တွင် တပဿီဘဝဇာတ်ကြောင်း၊ ဒေဝတော်တို့၏ အုပ်ချုပ်ရေးပညာနှင့် ကမ္မအကြောင်းအရင်းတို့ကို ဆက်စပ်အဖြစ်အပျက်များဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။ ဒေဝတော်များ ထွက်ခွာသွားပြီးနောက် ဗြာဟ္မဏ-ရိရှိ ဒဓီချီသည် တပဿာကို ဆက်လက်ကျင့်ကာ မြောက်ဘက်သို့ ရွှေ့ပြောင်း၍ မြစ်ကမ်းအာရှရမ်၌ နေထိုင်သည်။ အထောက်အကူ စုဘဒြာသည် ရေချိုးစဉ် မသိမသာ စွန့်ပစ်ထားသော လင်္ဂဝတ်အဝတ်၌ရှိသော ဝီရျကို ထိတွေ့မိပြီး နောက်ပိုင်း ကိုယ်ဝန်ရှိကြောင်း သိလာသည်။ အရှက်ကြောင့် အရှဝတ္ထပင်တော၌ မွေးဖွားကာ မသိသူအပေါ် အခြေအနေပါသော ကျိန်စာတစ်ရပ် ထုတ်ပြန်သည်။ ထိုအချိန်တွင် လောကပါလများနှင့် အိန္ဒြာသည် ယခင်အပ်နှံထားသော လက်နက်များ ပြန်လည်တောင်းခံရန် ဒဓီချီထံ လာရောက်သည်။ ဒဓီချီက လက်နက်တို့၏ အာနိသင်ကို မိမိက စုပ်ယူထားပြီးဖြစ်ကြောင်း ရှင်းပြကာ မိမိ၏ အရိုးများမှ လက်နက်များ ပြုလုပ်ရန် အကြံပြုသည်။ ကမ္ဘာကို ကာကွယ်ရန်အတွက် မိမိခန္ဓာကိုယ်ကို စိတ်လိုလက်ရ စွန့်လွှတ်သည်။ ဒေဝတော်များသည် သုရဘီ ဒေဝနွား ၅ ကောင်ကို ခေါ်၍ အကျန်အရိုးများကို သန့်စင်စေရာ အငြင်းပွားမှုကြောင့် စရஸဝတီအပေါ် ကျိန်စာတစ်ရပ် ဖြစ်ပေါ်ကာ ပူဇော်ပွဲဆိုင်ရာ မသန့်ရှင်းမှု စည်းကမ်းများ၏ အကြောင်းရင်းကို ဇာတ်လမ်းအဖြစ် ရှင်းလင်းပေးသည်။ ထို့နောက် ဝိශ්ဝကರ್ಮာက ဒဓီချီအရိုးများမှ ဝဇ္ဇရ၊ စက္ကရ၊ ရှူလ စသည့် လောကပါလလက်နက်များကို ထုတ်လုပ်သည်။ နောက်ပိုင်း စုဘဒြာသည် ကလေးကို အသက်ရှင်လျက် တွေ့ရပြီး ကလေးက ကမ္မလိုအပ်ချက်ကြောင့် ဖြစ်ကြောင်း ပြောကာ အရှဝတ္ထရည်ဖြင့် အသက်ရှင်သဖြင့် “ပိပ္ပလာဒ” ဟု အမည်ရသည်။ ဖခင်ကို လက်နက်ပြုလုပ်ရန် သတ်ခဲ့ကြောင်း သိသော် လက်စားချေရန် ဆုံးဖြတ်ကာ တပဿာဖြင့် ဖျက်ဆီးသည့် ကృတျာကို ဖန်တီးသည်။ ထို၏ ပေါင်မှ မီးတောက်သတ္တဝါတစ်ရပ် ပေါ်ထွန်းလာပြီး ဝါဍဝမီးနှင့် ဆက်စပ်သည်။ ဒေဝတော်များ အကာအကွယ်တောင်းရာ ဝိෂ္ဏုက “တစ်ဦးချင်းစားသုံးစေ” ဟူသော နည်းလမ်းဖြင့် အန္တရာယ်ကြီးမားသော ဒေါသကို စကြဝဠာစည်းကမ်းအဖြစ် ပြောင်းလဲစေသည်။ နိဂုံးတွင် ဤအခန်းကို श्रद्धာဖြင့် နားထောင်သူသည် အပြစ်ကြောက်ရွံ့မှုမှ လွတ်ကင်းကာ ဉာဏ်နှင့် မောက္ခကို အထောက်အကူပြုကြောင်း ဖလပြောကြားသည်။
Adhyaya 33
वाडवानल-नयनम् तथा पञ्चस्रोता-सरस्वती-प्रादुर्भावः (Transport of the Vāḍava Fire and the Manifestation of Five-Stream Sarasvatī)
ဤအခန်းသည် ဒေဝီ၏ မေးခွန်းမှ စတင်ကာ၊ အီရှ္ဝရက ယခင်ဖြစ်ရပ်စဉ်ကို ပြန်လည်ဖော်ပြသည်။ ကမ္ဘာလောက၏ စည်းကမ်းတည်ငြိမ်မှုကို ခြိမ်းခြောက်နိုင်သော အလွန်ပြင်းထန်သည့် ဝါဍဝ မီး (Vāḍava) ကို ထိန်းချုပ်၍ နေရာပြောင်းရန် ဒေဝတော်များလိုအပ်လာသည်။ ဗိဿဏုက စီမံကိန်းချကာ စရஸဝတီကို မီးကို သယ်ဆောင်မည့် ယာနဘူတာ (ယာဉ်အဖြစ်) အဖြစ် ခန့်အပ်ပြီး မြစ်ဒေဝတော်များ၏ ပူးပေါင်းကူညီမှုကို တောင်းဆိုသော်လည်း ဂင်္ဂါနှင့် အခြားမြစ်များက မီး၏ ဖျက်ဆီးနိုင်စွမ်းကြောင့် မခံနိုင်ကြောင်း ဝန်ခံကြသည်။ စရஸဝတီသည် ဖခင်၏ အမိန့်မရှိဘဲ မလုပ်ရဟူသော သားသမီးသစ္စာနှင့် ရိတုအကန့်အသတ်ကို လိုက်နာသဖြင့် ဘြဟ္မာထံမှ ခွင့်ပြုချက်ရပြီး၊ ဘြဟ္မာက မြေအောက်လမ်းကြောင်းကို သတ်မှတ်ကာ မီးကြောင့် ပင်ပန်းနွမ်းနယ်လာသည့်အခါ ပရാചီ (prācī) အဖြစ် မြေပြင်ပေါ်တွင် ထင်ရှားပေါ်ထွန်း၍ တီရ္ထများကို ဖန်တီးမည်ဟု ရှင်းလင်းသည်။ ထို့နောက် စရஸဝတီ၏ ခရီးစဉ်ကို မင်္ဂလာရှိစွာ ထွက်ခွာခြင်း၊ အဖော်အပေါင်းသဘောတရားများ၊ ဟိမဝန္တာဒေသမှ မြစ်ရုပ်ဖြင့် ပေါ်ထွန်းလာခြင်းနှင့် မြေအောက်/မြေပြင် ထင်ရှားမှုတို့ကို အကြိမ်ကြိမ် ပြောင်းလဲသွားခြင်းတို့ဖြင့် ဖော်ပြသည်။ ပရဘာသတွင် ဟရိန၊ ဝဇ္ရ၊ ညန်ကု၊ ကပိလာ ဟူသော ရှင်ရသီလေးပါး ပေါ်လာပြီး၊ ကရုဏာနှင့် ကုသိုလ်တိုးစေရန် စရஸဝတီသည် ပဉ္စ-စရောတ (pañca-srotas) အဖြစ် မြစ်ငါးစီးသဘော ဖြစ်လာကာ အမည်ငါးမျိုး (Harīṇī, Vajriṇī, Nyaṅku, Kapilā, Sarasvatī) ကို ရရှိသည်။ ထို့ပြင် အပြစ်ကြီးများကို ရေတစ်စီးစီနှင့် ချိတ်ဆက်သတ်မှတ်၍ စည်းကမ်းတကျ ရေချိုး/ရေသောက်လျှင် ပြင်းထန်သော ပါပများကို သန့်စင်နိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ နောက်ထပ်ဖြစ်ရပ်တွင် Kṛtasmarā ဟူသော တောင်တစ်လုံးက လမ်းပိတ်ကာ လက်ထပ်ရန် အတင်းအကျပ် တောင်းဆိုသော်လည်း စရஸဝတီက မီးကို ကိုင်ထားပေးရန် မဟာဗျူဟာဖြင့် တောင်းဆိုပြီး ထိတွေ့သည့်အခါ တောင်သည် မီးကြောင့် ပျက်စီးသွားသည်။ ထိုတောင်၏ နူးညံ့သွားသော ကျောက်များကို အိမ်တွင်း ဘုရားပူဇော်ရာ တည်ဆောက်ရန် အသုံးချနိုင်ကြောင်းလည်း အကြောင်းပြုထားသည်။ နောက်ဆုံး ပင်လယ်သို့ ရောက်သောအခါ ဝါဍဝမီးက ဆုတောင်းခွင့်ပေးပြီး၊ ဗိဿဏု၏ အကြံဉာဏ်အရ စရஸဝတီက မီးကို “အပ်ပါးစပ်” (sūcī-mukha) ဖြစ်စေ၍ ရေကို သောက်နိုင်သော်လည်း ဒေဝတော်များကို မစားမိစေရန် တောင်းဆိုသည်။ အခန်းအဆုံးတွင် ဤအကြောင်းကို နားထောင်ခြင်း သို့မဟုတ် ရွတ်ဆိုခြင်းဖြင့် ဝိညာဉ်ရေးရာ မြင့်မားမှု ရရှိမည်ဟု ဖလရှရုတိ (phalaśruti) ဖြင့် ကတိပြုထားသည်။
Adhyaya 34
वडवानल-निबन्धनम् (Containment of the Vaḍavānala) — Sarasvatī, the Ocean, and Prabhāsa’s Tīrtha-Order
ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ပရဘ္ဟာသ၌ တည်နေရာနှင့်ချိတ်ဆက်သော သာသနာရေးဖြစ်ရပ်ကို ပြောကြားသည်။ စရஸဝတီသည် ဝဍဝာနလ (ပင်လယ်အောက်မီး) နှင့်ပတ်သက်သော အပေးအယူကို ရရှိပြီး ဘုရားညွှန်ကြားချက်အတိုင်း ပရဘ္ဟာသသို့ သွားကာ သမုဒ္ဒရာကို ခေါ်ဆောင်သည်။ သမုဒ္ဒရာကို သာယာလှပသော ဒေဝတားရုပ်အလှနှင့် အဖော်အပါများဖြင့် ဖော်ပြပြီး စရஸဝတီက သတ္တဝါတို့၏ မူလအထောက်အကူဖြစ်သူဟု ချီးမွမ်းကာ ဒေဝတို့၏ ရည်ရွယ်ချက်အတွက် ဝဍဝာမီးကို လက်ခံပေးရန် တောင်းဆိုသည်။ သမုဒ္ဒရာသည် စဉ်းစားပြီး သဘောတူကာ မီးကို လက်ခံသည်နှင့် ရေသတ္တဝါများသည် မီးတောက်ပြင်းထန်လာသဖြင့် ကြောက်ရွံ့ကြသည်။ ထိုအခါ ဗိෂ္ဏု (အချျူတ/ဒိုင်တျယသူဒန) ရောက်လာ၍ ရေသတ္တဝါများကို အားပေးသက်သာစေပြီး ဝရုဏ/သမုဒ္ဒရာအား ဝဍဝာနလကို အနက်ရေထဲသို့ ပစ်ချရန် အမိန့်ပေးသည်။ ထိုမီးသည် အနက်ရေတွင် သမုဒ္ဒရာကို “သောက်” နေသော်လည်း ထိန်းချုပ်ထားသော ထိန်းသိမ်းမှုဖြစ်သည်။ သမုဒ္ဒရာက ရေကုန်ခန်းမည်ကို စိုးရိမ်သော် ဗိෂ္ဏုက ရေကို မကုန်ခန်းအောင် ပြုလုပ်၍ ကမ္ဘာ့ညီမျှမှုကို တည်ငြိမ်စေသည်။ နောက်တစ်ဖန် အကျင့်အထုံးကို ဒေသခံအဖြစ် သတ်မှတ်သည်—စရஸဝတီသည် အမည်ရှိသော လမ်းကြောင်းမှ ပင်လယ်ထဲဝင်၍ အရ္ဃျ ပူဇော်ကာ အရ္ဃျေရှ္ဝရကို တည်ထောင်ပြီး အရှေ့တောင်ဘက်ရှိ သိုမေရှ္ဝရအနီးတွင် ရပ်တည်သည်ဟု ဆိုသည်။ အဂ္နိတီရ္ထ၌ ရေချိုး၊ ပူဇော်၊ အဝတ်အစားနှင့် အစားအစာကို ဇနီးမောင်နှံတို့အား ဒါနပြု၊ မဟာဒေဝကို ပူဇော်ရန် ညွှန်ကြားပြီး၊ ဤအကြောင်းကို နားထောင်သူသည် အပြစ်ပျောက်ကင်း၍ ကုသိုလ်နှင့် ဂုဏ်သတင်း တိုးပွားကြောင်း ဖလပြောထားသည်။
Adhyaya 35
Ādhyāya 35 — Oūrva, Vāḍavāgni, and Sarasvatī’s Tīrtha-Route to Prabhāsa (और्व-वाडवाग्नि-सरस्वतीतीर्थमार्गः)
ဤအဓ್ಯಾಯ၌ ဒေဝီက လက်ရှိ မန္ဝန္တရ၌ ဘာဂဝ မဟာပုရုသ “ဩဴရဝ (Oūrva)” ၏ မူလကို မေးမြန်းရာမှ သာသနာတရားဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးခန်း ဖွင့်လှစ်သည်။ ဣရှ္ဝရက က္ෂတ္တရိယတို့သည် ဓနလိုဘကြောင့် ဗြာဟ္မဏတို့ကို သတ်ဖြတ်သဖြင့် အပြစ်နှင့် ပြန်လည်တုံ့ပြန်မှု ဖြစ်ပေါ်လာကြောင်း ပြောသည်။ မိန်းမတစ်ဦးက သန္ဓေကို ပေါင် (ūru) ထဲတွင် ဖုံးကွယ်ကာ ကယ်တင်သဖြင့် ထိုနေရာမှ ဩဴရဝ ပေါ်ထွန်းလာသည်။ ဩဴရဝသည် တပစ်မှ ပေါက်ဖွားသော ကြမ်းတမ်းသည့် မီး (Raudra Oūrva/Vāḍava) ကို ဖန်တီး၍ ကမ္ဘာကို လောင်ကျွမ်းစေမည့် အန္တရာယ် ဖြစ်လာသဖြင့် ဒေဝတော်များက ဗြဟ္မာထံ ခိုလှုံကြသည်။ ဗြဟ္မာသည် ဩဴရဝကို သက်သာစေကာ မီးကို ကမ္ဘာမလောင်စေရန် သမုဒ္ဒရာသို့ ဦးတည်စေဟု အမိန့်ပေးသည်။ သန့်စင်ကာ ပူဇော်ထားသော မီးကို ရွှေခွက်ထဲတွင် ထည့်၍ သယ်ဆောင်ရန် သရသွတီကို တာဝန်ပေးရာ၊ သူမ၏ ခရီးသည် သန့်ရှင်းသော မြေပြင်လမ်းကြောင်းအဖြစ် အသေးစိတ် ဖော်ပြ된다။ ဟိမဝန္တနှင့် အနောက်ဘက်ဒေသများကို ဖြတ်သန်းကာ antardhāna (ဖျောက်ကွယ်ခြင်း) ပြု၍ နာမည်ရှိသော ရေတွင်းများ၊ တီရ္ထများတွင် ပြန်လည်ပေါ်ထွန်းပြီး Gandharva-kūpa၊ ဣရှ္ဝရနေရာများ၊ sangama များ၊ တောများနှင့် ပူဇော်ရာ အချက်အချာများကို ချိတ်ဆက်သွားသည်။ နောက်ဆုံး သမုဒ္ဒရာကမ်း၌ သရသွတီက ဝါဍဝမီးကို ဆားရေထဲသို့ လွှတ်ချသည်။ အဂ္နိက ကောင်းချီးပေးသော်လည်း လက်စွပ်ဖြင့် အမိန့်တားမြစ်ထားသဖြင့် သမုဒ္ဒရာကို မခြောက်စေရ။ အဆုံးတွင် Prācī Sarasvatī ၏ ရှားပါးမှုနှင့် အာနိသင်၊ Agni-tīrtha ၏ ကုသိုလ်၊ ထို့ပြင် “Raudrī yātrā” အဖြစ် သရသွတီ၊ ကပာရ္ဒိန်/ရှီဝ၊ ကေဒါရ၊ ဘီမေရှ္ဝရ၊ ဘိုင်ရဝေရှ္ဝရ၊ စဏ္ဍီရှ္ဝရ၊ သောမေရှ္ဝရ၊ နဝဂြဟ၊ ရုဒြ-ဧကာဒသ နှင့် ကလေးပုံစံ ဗြဟ္မာတို့ကို အစဉ်လိုက် ပူဇော်ရမည့် နည်းလမ်းကို ဖော်ပြကာ အပြစ်ဖျက်သည့် ယာထရာဟု ချီးမြှောက်သည်။
Adhyaya 36
Prācī Sarasvatī Māhātmya and Prāyaścitta of Arjuna at Prabhāsa (प्राचीसरस्वतीमाहात्म्यं तथा पार्थस्य प्रायश्चित्तकथा)
ဤအধ্যာယတွင် ဒေဝီက ပရဘာသ၌ အထူးသဖြင့် “ပရာချီ စရஸဝတီ” ၏ ရှားပါးမှုနှင့် အပြစ်သန့်စင်နိုင်စွမ်း အလွန်မြင့်မားမှုကို မေးမြန်းသည်။ ဣရှ္ဝရ (ရှီဝ) သည် ပရဘာသ၏ သာလွန်သော အာနုဘော်ကို အတည်ပြုပြီး၊ ထိုမြစ်သည် အပြစ်အနာအဆာများကို ဖယ်ရှားပေးကာ သောက်သုံး/ရေချိုးရန် အချိန်ကန့်သတ်ချက် တင်းကျပ်မလိုဘဲ လွယ်ကူစွာ ရရှိနိုင်ကြောင်း၊ ထိုရေကို ထိတွေ့သောက်သုံးသော တိရစ္ဆာန်များတောင် ကောင်းကျိုးတိုးတက်နိုင်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် စူတက ဥပမာတစ်ရပ်ကို ပြောသည်—ဘာရတ စစ်ပြီးနောက် အာర్జုန (ကိရီတင်) သည် ဆွေမျိုးသတ်မှု၏ အပြစ်ကြောင့် လူမှုရေးနှင့် သီလပိုင်းအရ ပယ်ချခံရသည်။ ကృష్ణက ဂယာ၊ ဂင်္ဂါ၊ ပုရှ္ကရ မဟုတ်ဘဲ ပရာချီ စရஸဝတီ တည်ရာသို့ သွားရန် ညွှန်ကြားသည်။ အာర్జုနသည် သုံးညအစာရှောင် (တိရရာတရ) နှင့် တစ်နေ့သုံးကြိမ် ရေချိုးကာ အပြစ်စုစည်းမှုမှ လွတ်မြောက်ပြီး ယုဓိဋ္ဌိရတို့က ပြန်လည်လက်ခံကြသည်။ အခန်းသည် ထုံးတမ်း-သီလညွှန်ကြားချက်များကိုလည်း ချဲ့ထွင်သည်—မြစ်မြောက်ဘက်ကမ်းအနီး သေဆုံးခြင်းကို ပြန်လည်မွေးဖွားမလာခြင်းဟု ဆိုကာ တပသ (အကျင့်တရား) ကို ချီးမွမ်းသည်။ ထို့ပြင် ထိုတီရ္ထ၌ ဒါန/ရှ္ရာဒ္ဓ ပြုလုပ်လျှင် အလှူရှင်နှင့် ဘိုးဘွားများအတွက် အကျိုးတိုးပွားကာ မျိုးဆက်များစွာထိ မြှင့်တင်နိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ နိဂုံးတွင် စရஸဝတီကို မြစ်များအနက် အမြတ်ဆုံးဟု ထပ်မံအတည်ပြု၍ လောကီသက်သာမှုနှင့် မရဏနောက်ကောင်းကျိုး၏ အရင်းအမြစ်ဟု ဖော်ညွှန်းသည်။
Adhyaya 37
कंकणमाहात्म्यवर्णनम् / Theological Account of the Bracelet Rite
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဒေဝီနှင့် ဣရှ္ဝရတို့၏ မေးမြန်းဖြေကြားမှုဖြင့် ပရဘာသာတီရ္ထ၌ ဆိုမေရှ္ဝရနှင့် ဆက်စပ်သော “ကင်္ကဏ” (လက်ကောက်) ကို သမုဒ္ဒရာထဲ ပစ်ချသည့် ရိတုအခမ်းအနား၏ အကြောင်းရင်းနှင့် အကျိုးသက်ရောက်မှုကို ဖော်ပြသည်။ ဒေဝီက မန္တရ၊ ဝိဓိ၊ အချိန်ကာလနှင့် ရှေးပုံပြင်အထောက်အထားကို အသေးစိတ် မေးမြန်းသည်။ ဣရှ္ဝရက ပုရာဏပုံစံဖြင့် ဥပမာတစ်ပုဒ်ကို ထည့်သွင်းပြောကြားသည်။ ဘృဟဒ္ရထ မင်းနှင့် သီလသမာဓိရှိသော မိဖုရား အိန္ဒုမတီတို့က ကဏ္ဝ ရှင်ကို ဧည့်ခံပြီး၊ ဓမ္မကထာပြီးနောက် ကဏ္ဝက အိန္ဒုမတီ၏ အတိတ်ဘဝကို ဖော်ထုတ်သည်။ သူမသည် ယခင်က ဆင်းရဲသော အာဘီရီ မိန်းမတစ်ဦးဖြစ်၍ ခင်ပွန်းငါးယောက်နှင့် ဆိုမေရှ္ဝရသို့ သွားကာ ပင်လယ်ရေချိုးစဉ် လှိုင်းများကြောင့် လက်ကောက်ရွှေ ပျောက်ဆုံးပြီး နောက်ပိုင်း သေဆုံးကာ မင်းသမီးအဖြစ် ပြန်လည်မွေးဖွားခဲ့သည်။ ကဏ္ဝက ယခုဘဝ၏ ကောင်းကျိုးကံကောင်းမှုသည် ကြီးမားသော ဝရတ၊ တပသ၊ ဒါန များကြောင့် မဟုတ်ဘဲ လက်ကောက်ဖြစ်ရပ်နှင့် ထိုတီရ္ထ၏ နေရာအကျိုး (phala) ကြောင့် ဖြစ်ကြောင်း ရှင်းလင်းသည်။ ထို့နောက် လက်ကောက်ရိတု၏ “အကျိုး” ကို သိရှိကာ ဆိုမေရှ္ဝရ၌ ဆားရေချိုးပြီးနောက် နှစ်စဉ် ပြုလုပ်လာကြပြီး၊ ပာပနာရှန (အပြစ်ပျက်စီးစေခြင်း) နှင့် ဆာဝကာမပရဒ (ဆန္ဒအားလုံး ပြည့်စုံစေခြင်း) ဟူသော မြင့်မြတ်သော အကျိုးများကို ရရှိကြောင်း ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 38
Kaparddī-Vināyaka as Prabhāsa-kṣetra Protector and the Vighnamardana Stotra (कपर्द्दी-विनायकः प्रभासक्षेत्ररक्षकः तथा विघ्नमर्दनस्तोत्रम्)
ဤအধ্যာယတွင် ဒေဝီနှင့် ဣရှ္ဝရတို့၏ ဆွေးနွေးပွဲဖြင့် ပရဘာသက்ஷೇತ್ರ၌ ဆိုမေဣရှ္ဝရကို သွားရောက်ဖူးမြင်မီ ကပရ္ဒ္ဒီ (ဝိနာယက/ဂဏေရှ၏ ရုပ်သဏ္ဍာန်တစ်ပါး) ကို အရင်ဆုံး ပူဇော်ရခြင်း၏ အကြောင်းကို ရှင်းလင်းထားသည်။ ဣရှ္ဝရက ဆိုမေဣရှ္ဝရသည် ပရဘာသဒေသ၌ တည်ထောင်ထားသော စဒါရှီဝ၏ လိင်္ဂရုပ်ဖြစ်ကြောင်းနှင့် ကပရ္ဒ္ဒီသည် အတားအဆီးကို စီမံထိန်းချုပ်သော ဝိဃ္နေရှ္ဝရအဖြစ် အဓိကနေရာယူကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် ယုဂအလိုက် အဝတာရခွဲခြားမှု—ကೃတ၌ ဟေရမ္ဗ၊ တ్రేతာ၌ ဝိဃ္နမရ္ဒန၊ ဒွာပရ၌ လမ္ဗోదရ၊ ကလိ၌ ကပရ္ဒ္ဒီ—ကိုလည်း ပြောကြားသည်။ နောက်တစ်ဖက်တွင် လူတို့သည် ရိုးရာကర్మကဏ္ဍများမပြုလုပ်ဘဲ ဆိုမေဣရှ္ဝရဒർശနဖြင့်ပင် ကောင်းကင်အဆင့်များရရှိလာသဖြင့် ဒေဝတားတို့၏ အာဏာနေရာများ လျော့နည်းသကဲ့သို့ ဖြစ်လာကာ စည်းကမ်းအစဉ်အလာပျက်စီးမည်ကို စိုးရိမ်ကြသည်။ ဒေဝတားတို့သည် ဒေဝီထံ တောင်းပန်ရာ၌ ဒေဝီက ကိုယ်ခန္ဓာကို ဖိနှိပ်ရာမှ ထွက်ပေါ်လာသော “မလ” မှ လက်လေးဖက်၊ ဆင်မျက်နှာရှိ ဝိနာယက ပေါ်ထွန်းလာပြီး မောဟဖြင့် ဆိုမေဣရှ္ဝရသို့ သွားသူများအတွက် အတားအဆီးများ ဖန်တီးစေကာ စိတ်ရည်ရွယ်ချက်နှင့် သီလပြည့်စုံမှုကို ထိန်းသိမ်းစေသည်။ ဒေဝီက သူ့ကို ပရဘာသက்ஷેત્રရက္ခကအဖြစ် ခန့်အပ်ပြီး မိသားစု/ဓနပစ္စည်းအပေါ် အလွန်ကပ်လျက်မှု သို့မဟုတ် နာမကျန်းမှုတို့ဖြင့် တားဆီးစေကာ တည်ကြည်သူများသာ ဆက်လက်သွားနိုင်စေရန် အမိန့်ပေးသည်။ ထို့နောက် ကပရ္ဒ္ဒီအား ရည်ညွှန်းသော ဝိဃ္နမရ္ဒန စတုတ္တရ (stotra) ကို ပေးအပ်ကာ အနီရောင် ပူဇော်ပစ္စည်းများနှင့် စတုရ္ထီနေ့ အကျင့်ကို ဖော်ပြသည်။ အဆုံးတွင် အတားအဆီးများကို အုပ်ချုပ်နိုင်ခြင်း၊ သတ်မှတ်ကာလအတွင်း အောင်မြင်မှုရခြင်းနှင့် ကပရ္ဒ္ဒီ၏ ကရုဏာဖြင့် နောက်ဆုံး ဆိုမေဣရှ္ဝရဒർശန ရရှိခြင်းတို့ကို ဖလအဖြစ် ဆိုထားပြီး “ကပရ္ဒ္ဒီ” ဟူသော အမည်ကို သူ၏ ကပရ္ဒ (ဆံထုံးကဲ့သို့) ရုပ်သဏ္ဍာန်နှင့် ဆက်စပ်ဖော်ထုတ်ထားသည်။
Adhyaya 39
Kedāra (Vṛddhi/Kalpa) Liṅga Māhātmya and Śivarātri Jāgaraṇa: The Narrative of King Śaśabindu
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား ပရဘာသဒေသရှိ ကေဒါရလင်္ဂ၏ မဟာတ္မကို ရှင်းပြသည်။ ထိုလင်္ဂသည် သဗ္ဗယံဘူ (ကိုယ်တိုင်ပေါ်ထွန်း) ဖြစ်၍ သီဝအား အလွန်ချစ်မြတ်နိုးရာ၊ ဘီမေရှ္ဝရအနီးတွင် တည်ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ ယုဂဟောင်းတွင် ရုဒ္ရေရှ္ဝရဟု ခေါ်ခဲ့ပြီး မလေစ္ဆတို့နှင့် ထိတွေ့မိမည်ကို ကြောက်ရွံ့သဖြင့် ဖုံးကွယ်/မြုပ်နှံကာ နောက်ပိုင်း မြေပြင်ပေါ်တွင် “ကေဒါရ” ဟု ထင်ရှားလာသည်။ ထို့နောက် အကျင့်ပူဇာလမ်းညွှန်ကို ပြောသည်—ဆားပင်လယ်တွင် ရေချိုးခြင်း၊ ပဒ္မက တီရ္ထ/ကுண္ဍ၌ ရေချိုးခြင်း၊ ထို့နောက် ရုဒ္ရေရှနှင့် ကေဒါရကို ပူဇာခြင်း။ အထူးသဖြင့် စတုရ္ဒသီနေ့နှင့် တစ်ညလုံး ဂျာဂရဏ (ekaprajāgara) ပြုခြင်းကို အမြင့်မားဆုံး ပုဏ္ဏာအဖြစ် ချီးမြှောက်သည်။ ထို့အပြင် ရာဇာ သာသဘိန္ဒု၏ ပုံပြင်ကို ထည့်သွင်းထားသည်—သူသည် လင်းလက်ဖက် စတုရ္ဒသီနေ့ ပရဘာသသို့ ရောက်လာ၍ ဗေဒင်ပညာရှင်များ၏ ဂျပနှင့် ဟောမကို မြင်ကာ သောမနာထကို ပူဇာပြီး ကေဒါရသို့ သွားကာ ဂျာဂရဏ ပြုသည်။ စျဝန၊ ယာဇ္ဉဝလ္က്യ၊ နာရဒ၊ ဇိုင်မိနိ စသည့် ရှင်တော်များ မေးမြန်းရာတွင် ယခင်ဘဝက ဆူဒ္ရတစ်ဦးအဖြစ် အစာခေါင်းပါးချိန် ရာမ-ဆရသ၌ ကြာပန်းကောက်၍ မရောင်းနိုင်သဖြင့် အနင်္ဂဝတီဟု ခေါ်သော ကောတေသနာ ဦးဆောင်သည့် ဝೃဒ္ဓ/ရုဒ္ရေရှ္ဝရ လင်္ဂ၌ သီဝရာထရီ ဂျာဂရဏကို မတော်တဆ ပါဝင်ခဲ့ကြောင်း ပြောသည်။ အစာမရှိသဖြင့် မတော်တဆ အစာရှောင်ခြင်း၊ ရေချိုးခြင်း၊ ကြာပန်းပူဇာနှင့် ညလုံးနိုးကြားခြင်းတို့ကြောင့် နောက်ဘဝတွင် အာဏာရရှိပြီး အကြောင်းရင်းကို မှတ်မိနေသည်။ အဆုံးတွင် ဤလင်္ဂပူဇာသည် အကြီးမားဆုံး အပြစ်များကို ဖျက်သိမ်းကာ လူ့ရည်မှန်းချက်အားလုံးကို ပေးကြောင်း၊ အနင်္ဂဝတီလည်း ထိုအကျင့်ကြောင့် အပ္စရာအဖြစ် မြှင့်တင်ခံရကြောင်း ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 40
भीमेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् / Chapter 40: The Māhātmya (Sacred Account) of Bhīmeśvara
အခန်း ၄၀ သည် ရှိဝ–ဒေဝီ ဆွေးနွေးပွဲအဖြစ် ဖွဲ့စည်းထားပြီး၊ ရှွေတကေတုနှင့် နောက်ပိုင်း ဘီမစေနတို့နှင့် ဆက်နွယ်သော အလွန်တန်ခိုးကြီး လင်္ဂ၏ မူလအစ၊ အမည်ရင်းနှင့် ပူဇော်ခြင်း၏ ကုသိုလ်အကျိုးကို ရှင်းလင်းဖော်ပြသည်။ ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ကေဒါရေးရှ္ဝရအနီးတွင် ရှွေတကေတုတည်ထောင်၍ ဘီမကလည်း ယခင်က ပူဇော်ခဲ့သော အလွန်အကျိုးရှိသည့် သီရ္ထကို ညွှန်ပြပြီး၊ နို့ဖြင့် အဘိသေက (ရေချိုးပူဇော်) စသည့် အစီအစဉ်တကျ ပူဇော်နည်းလမ်းများဖြင့် သီရ္ထယာတရာ၏ အကျိုးနှင့် ကောင်းမွန်သော နောက်ဘဝကို ရယူနိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ ဒေဝီက “ရှွေတကေတု၏ လင်္ဂသည် မည်သို့ အမည်ရလာသနည်း၊ အဘယ်ကြောင့် ဘီမေရှ္ဝရဟု ခေါ်လာသနည်း” ဟု မေးမြန်းသည်။ ဣရှ္ဝရက တ్రေတားယုဂ၌ ရှွေတကေတုသည် ပရဘ္ဟာသ၏ မင်္ဂလာရှိသော ပင်လယ်ကမ်းခြေတွင် နှစ်ပေါင်းများစွာ ရာသီအလိုက် တင်းကျပ်သော တပသ္ယာများကို ဆောင်ရွက်ပြီးနောက် ရှိဝဘုရားက ကောင်းချီးပေးခဲ့ကြောင်း ပြောသည်။ ရှွေတကေတုက မလျော့မယုတ်သော ဘက္တိနှင့် ထိုနေရာ၌ ရှိဝဘုရား အမြဲတည်နေစေလိုကြောင်း တောင်းဆိုရာ၊ ရှိဝဘုရား သဘောတူသဖြင့် လင်္ဂကို “ရှွေတကေတ္ဝီရှ္ဝရ” ဟု ခေါ်လာသည်။ ကလိယုဂ၌ ဘီမစေနသည် ညီအစ်ကိုများနှင့် သီရ္ထယာတရာအဖြစ် ရောက်လာကာ ထိုလင်္ဂကို ပူဇော်သဖြင့် “ဘီမေရှ/ဘီမေရှ္ဝရ” ဟူသော အမည်အသစ် ထပ်မံပေါ်ပေါက်သည်။ အဆုံးတွင် ထိုလင်္ဂကို မြင်ရုံနှင့် တစ်ကြိမ်တည်း ဂါရဝပြုခြင်းကပင် မျိုးဆက်များစွာမှ စုဆောင်းလာသော အပြစ်များအပါအဝင် အပြစ်အနာဂတ်များစွာကို ဖျက်ဆီးနိုင်ကြောင်း သန့်စင်မှုအာနိသင်ကို ကြေညာထားသည်။
Adhyaya 41
भैरवेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् / The Māhātmya of Bhairaveśvara
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရက အရှေ့ဘက်ဒေသ၌ တည်ထားသော အလွန်တန်ခိုးကြီး လိင်္ဂတစ်ပါးကို ဖော်ပြသည်။ ထိုလိင်္ဂသည် သရസ്വတီဒေဝီနှင့် ဆက်နွယ်၍ ပင်လယ်အနီးတွင် တည်ရှိသည်။ ထို့နောက် ဖျက်ဆီးတတ်သော «ဝဍဝာနလ» (ပင်လယ်အောက်မီး) ကြောင့် အရေးအခင်းဖြစ်ရာ၊ ဒေဝီက လိင်္ဂကို ပင်လယ်နားသို့ ယူဆောင်ကာ စည်းကမ်းတကျ ပူဇော်ပြီး ဝဍဝာနလကို ကိုင်ယူကာ ပင်လယ်ထဲသို့ ပစ်ချ၍ ဒေဝတော်တို့၏ အကျိုးအတွက် ကယ်တင်သည်။ ဒေဝတော်တို့သည် ခွံသံနှင့် တူရိယာသံများဖြင့် အခမ်းအနားကျင်းပကာ ပန်းမိုးရွာသကဲ့သို့ ပန်းများချ၍ ချီးမြှောက်ကြသည်။ ထိုကဲ့သို့သော အလုပ်သည် ဒေဝနှင့် အသူရတို့အတွက်တောင် ခက်ခဲသဖြင့် ဒေဝီအား «Devamātā» ဟူသော ဂုဏ်နာမည် ပေးအပ်ကြသည်။ ထို့နောက် ဣရှ္ဝရက ဒေဝီတည်ထောင်သော မင်္ဂလာလိင်္ဂနှင့် အပြစ်ဖျက်နိုင်သော အကောင်းဆုံးမြစ်ဟု ချီးမွမ်းခံရသည့် သရസ്വတီကြောင့် လိင်္ဂသည် «Bhairava» (Bhairaveśvara) ဟူ၍ ကျော်ကြားလာကြောင်း ရှင်းပြသည်။ အဆုံးတွင် အမိန့်ညွှန်ကြားချက်များပါရှိသည်။ မဟာနဝမီနေ့တွင် သန့်ရှင်းစွာ ရေချိုးပြီး သရಸ್ವတီနှင့် ဘိုင်ရဝေရှ္ဝရကို ပူဇော်လျှင် စကားပြောအပြစ် (vāg-doṣa) ပျောက်ကင်းသည်။ ထို့ပြင် လိင်္ဂကို နို့ဖြင့် အဘိသေက ပြုကာ «Aghora» မန္တရကို ရွတ်ဆိုပူဇော်လျှင် ယာထရာဖလ (yātrā-phala) ကို ပြည့်စုံစွာ ရရှိသည်။
Adhyaya 42
चण्डीशमाहात्म्यवर्णनम् (Chandīśa Shrine-Glory and Ritual Protocols)
ဤအধ্যာယတွင် ဣශ්ဝရသည် ဒေဝီအား ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರ၌ ချန်ဒီရှ (Chandīśa) ကို ချဉ်းကပ်၍ ပူဇော်နည်းကို သင်ကြားသည်။ သောမေရှ/ဣရှာ-ဒိဂ္ဘားဂ အနီး၊ ဒဏ္ဍပာဏိ၏ နေရာမှ တောင်ဘက်သို့ မဝေးသောနေရာဟူ၍ ဗဟိုညွှန်ပြချက်များဖြင့် သရိုက်တည်နေရာကို ဖော်ပြပြီး၊ ချန်ဒါနှင့် တပစ်ခက်ခဲစွာ ကျင့်သော ဂဏတစ်စုက အရင်က တည်ထောင်ပူဇော်ခဲ့သဖြင့် နာမကြီးသော ချန်ဒေရှဝရ လင်္ဂ ဖြစ်ပေါ်လာကြောင်းဖြင့် သရိုက်၏ အာဏာတန်ခိုးကို ထူထောင်ပြသည်။ ထို့နောက် ပူဇော်အစီအစဉ်ကို စနစ်တကျ ရေတွက်ဖော်ပြသည်—နို့၊ ဒိန်ချဉ်၊ ဂီဖြင့် အဘိသေက; ပျားရည်၊ ကြံရည်၊ ကေသရ (saffron) လိမ်းခြယ်ခြင်း; ကမ္ဖော်၊ ဥသီရ၊ မုစ်အနှစ်နှင့် စန္ဒနကဲ့သို့ အနံ့ဆီများ; ပန်း၊ မီးခိုး၊ အဂရု; အင်အားအလိုက် အဝတ်အထည်ပူဇော်ခြင်း; နိုင်ဝေဒျ (အထူးသဖြင့် ပရမာန်န) ကို မီးအလင်းနှင့်တကွ ဆက်ကပ်ခြင်းနှင့် ဒွိဇာတိများထံ ဒါန/ဒက္ခိဏာ ပေးခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ နေရာအလိုက် အကျိုးတရားကိုလည်း ဆိုသည်—တောင်ဘက်ကို မျက်နှာမူ၍ ပေးသော ဒါနသည် ချန်ဒီရှအတွက် မကုန်ခန်းသော အကျိုးဖြစ်လာသည်; ချန်ဒီရှ၏ တောင်ဘက်၌ ပြုသော ရှရဒ္ဓသည် ဘိုးဘွားတို့ကို ရေရှည်ကျေနပ်စေသည်; ဥတ္တရာယဏ အခမ်းအနားတွင် “ဂ္ဃృత-ကမ္ဗလ” (ဂီဖြင့်ပြုသော စောင်) ကို ဆက်ကပ်လျှင် ကြမ်းတမ်းသော ပြန်လည်မွေးဖွားမှုကို ရှောင်နိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ နိဂုံးတွင် Śūlin ကို ဘုရားဖူး၍ ဘက္တိပြုခြင်းသည် အပြစ်ဖြေရာ ဖြစ်ပြီး နိရ္မာလျနှင့် ဆိုင်သော လွန်ကျူးမှုများ၊ မသိမသာ စားသောက်မိခြင်းမှ ဖြစ်သော အပြစ်များနှင့် ကမ္မကြောင့် ဖြစ်သော ချို့ယွင်းချက်များမှ သတ္တဝါတို့ကို လွတ်မြောက်စေကြောင်း သင်ကြားသည်။
Adhyaya 43
आदित्येश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Adityeśvara Māhātmya (Chapter on the Glory of Adityeśvara)
ဤအধ্যာယတွင် ဣශ්ဝရက ဒေဝီအား ဦးတည်ရာအလိုက် ဘုရားဖူးလမ်းညွှန်ပေးပြီး၊ ဆိုမေရှ၏ အနောက်ဘက် “မြားခုနစ်လက်မောင်းအကွာ” တွင် နေဘုရား (စူရျ) တည်ထောင်ထားသော လိင်္ဂကို ညွှန်ပြသည်။ ထိုလိင်္ဂကို အာဒိတျေရှဝရ ဟု ခေါ်하며 အပြစ်အကုန်ဖျက်ဆီးသူ (sarva-pātaka-nāśana) ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ထရေတာယုဂတွင် သမုဒ္ဒရာက ရတနာများဖြင့် အချိန်ရှည်ကြာ ပူဇော်ခဲ့သည်ဟု ယုဂမှတ်တမ်းကို ထည့်သွင်းကာ ဤတီर्थ၏ အာဏာကို ဒဏ္ဍာရီကာလနှင့် ချိတ်ဆက်ပြသည်။ ထို့ကြောင့် “ရတနာ၏ အရှင်” ဟူသော ရတ്നေရှဝရ အမည်လည်း ရရှိလာသည်။ ပူဇော်ပွဲအစီအစဉ်မှာ ပဉ္စာမృတ ဖြင့် ရေချိုးသန့်စင်ပြီး ရတနာငါးမျိုးဖြင့် ပူဇော်ကာ၊ ထို့နောက် ဗိဓိအတိုင်း ရာဇိုပစာရ (ရင်ပြင်တော်ပူဇော်) ကို ဆောင်ရွက်ရန် ဖြစ်သည်။ အကျိုးဖလမှာ မေရုဒာနနှင့် တူညီသကဲ့သို့ ယဇ္ဉနှင့် ဒာနတို့၏ စုပေါင်းဖလကို ရစေပြီး ဖခင်ဘက်၊ မိခင်ဘက် အဘိုးအဘွားမျိုးရိုးကိုလည်း မြှင့်တင်နိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ ရတ্নေရှဝရကို မြင်ရုံဖြင့် ကလေးဘဝ၊ လူငယ်ဘဝ၊ အရွယ်ရောက်ဘဝ၊ အိုမင်းဘဝတို့၏ အပြစ်များ ပျော်ကင်းသွားသည်ဟု ထပ်မံအလေးပေးသည်။ ထို့ပြင် ဓေနုဒာန (နွားလှူ) ကို ချီးမွမ်းကာ မျိုးဆက် ၁၀ ဆက်အရင်နှင့် ၁၀ ဆက်နောက်တို့အတွက် ကယ်တင်ခြင်းကို ကတိပြုသည်။ လိင်္ဂပူဇော်မှုကို မှန်ကန်စွာ ပြီးစီးပြီးနောက် ဘုရား၏ ညာဘက်တွင် Śatarudrīya ကို ရွတ်ဆိုသူသည် ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်း မရှိတော့ဟု ဆိုကာ၊ နောက်ဆုံးတွင် အာရုံစိုက်နားထောင်ခြင်းက ကမ္မချည်နှောင်မှုမှ လွတ်မြောက်စေသည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 44
Someshvara-māhātmya-varṇanam (Glorification and Ritual Protocol of Someshvara)
အခန်း ၄၄ သည် ဣရှ္ဝရ၏ မိန့်ကြားချက်အဖြစ် သာသနာရေး–ပူဇော်ရေး လမ်းညွှန်ချက်များကို အစဉ်လိုက် ဖော်ပြထားသည်။ အာဒိတျေရှ (Ādityeśa) ကို ဦးစွာ ပူဇော်ကန်တော့ပြီးနောက်၊ ပူဇော်သူသည် သောမေရှ္ဝရ (Someshvara) ထံသို့ သွားရောက်ကာ ပဉ္စာင်္ဂ ဘက္တိ (pañcāṅga) အစိတ်အပိုင်းများကို အထူးဂရုပြု၍ ပူဇော်ပွဲကို စနစ်တကျ ဆောင်ရွက်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ စာတမ်းသည် ကိုယ်ခန္ဓာဖြင့် ရိုသေမှုကို အလေးပေးသည်—စါဋ္ဌာင်္ဂ ပရဏိပါတ (sāṣṭāṅga praṇipāta) ဖြင့် အပြည့်အဝ လဲလျောင်းကန်တော့ခြင်း၊ ပရဒက္ခိဏာ (pradakṣiṇā) ဖြင့် လှည့်ပတ်ခြင်း၊ ပုနရ်–ပုနဟ် ဒർശန (punar-punaḥ darśana) ဖြင့် ထပ်ခါထပ်ခါ သတိတရားဖြင့် ကြည့်ရှုခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် လိင်္ဂသည် နေ–လ (sūrya–candra) သဘောတရားနှစ်ရပ်ကို ပေါင်းစည်းထားကြောင်း ဖော်ပြကာ၊ ဤပူဇော်မှုကို အဂ္နီ–သောမ (agnīṣoma) ဆန်သော ယဇ်အဓိပ္ပါယ်ကို ဘုရားကျောင်းပူဇော်မှုဖြင့် ပြည့်စုံစေသည့် အလုပ်အဖြစ် သတ်မှတ်သည်။ ထို့နောက် လမ်းကြောင်းသည် အနီးရှိ ဥမာဒေဝီ (Umādevī) ထံသို့ ဆက်လက်သွားပြီး၊ ထပ်မံ၍ ဒೈတျစူဒန (Daityasūdana) ဟူသော အခြား သန့်ရှင်းရာနေရာသို့ ရောက်စေကာ ပရဘာသက்ஷೇತ್ರ (Prabhāsa-kṣetra) အတွင်း ဆက်စပ်နေသော သာသနာရေး စက်ဝိုင်းတစ်ခုကို ပြသသည်။ အဆုံးတွင် ကော်လိုဖွန်ဖြင့် Prabhāsa Khaṇḍa အတွင်း Prabhāsakṣetramāhātmya ထဲရှိ Someshvara-māhātmya ၏ အခန်း ၄၄ ဖြစ်ကြောင်း သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 45
अङ्गारेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Aṅgāreśvara Māhātmya: The Glory of the Aṅgāreśvara Shrine)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣရှ္ဝရ (ရှီဝ) သည် ပရဘာသ သန့်မြေတော်အတွင်းရှိ အင်္ဂါရေးရှ္ဝရ၏ မူလဇာတိနှင့် ပူဇော်ပွဲအကျိုးသက်ရောက်မှုကို ရှင်းလင်းတော်မူသည်။ တ్రိပုရကို မီးရှို့ရန် ရည်ရွယ်စဉ် ရှီဝ၏ ပြင်းထန်သော ကရုဏာမဲ့ဒေါသမှ မျက်စိသုံးလုံးမှ မျက်ရည်များ ထွက်ပေါ်ကာ မြေပြင်သို့ ကျရောက်ပြီး “ဘူမိသုတ” (မြေ၏သား) ဖြစ်လာသည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုသူသည် ဘိုမ/မင်္ဂလ (မားစ်) ဟူသော ဂြိုဟ်အင်္ဂါနှင့် တူညီသည်။ ကလေးဘဝမှစ၍ ဘိုမသည် ပရဘာသသို့ သွားရောက်ကာ သင်္ကရ (Śaṅkara) ထံ တပသ (tapas) ကို ရှည်လျားစွာ ပြုလုပ်သဖြင့် ရှီဝသည် ကျေနပ်တော်မူပြီး အပေးအယူတော်မူသည်။ ဘိုမက ဂြိုဟ်အဖြစ်တည်နေရာ (grahatva) ကို တောင်းဆိုရာ ရှီဝက အတည်ပြုတော်မူပြီး ထိုနေရာတွင် သဒ္ဓါဖြင့် ပူဇော်သူတို့အား ကာကွယ်စောင့်ရှောက်မည်ဟု ကတိတော်ပြုသည်။ အဓ್ಯಾಯတွင် ပူဇော်ပစ္စည်းနှင့် ဟောမ (homa) စည်းကမ်းကိုလည်း ဖော်ပြသည်—အနီရောင်ပန်းများ၊ ပျားရည်နှင့် ဂျီ (ghee) ရောစပ်သော အာဟုတိများကို တစ်သိန်း (one lakh) အရေအတွက်ဖြင့် ဆက်ကပ်ခြင်းနှင့် ပဉ္စောပချာရ (pañcopacāra) ပူဇော်မှုကို သေချာစွာ ပြုလုပ်ရန် ဖြစ်သည်။ နိဂုံးဖလသရုတိတွင် ဤမဟာတ္မယကို နားထောင်ခြင်းက အပြစ်များကို ဖယ်ရှား၍ ကျန်းမာရေးပေးသည်ဟု ဆိုပြီး၊ ဗိဒ္ရုမ (coral) ကဲ့သို့သော လှူဒါန်းမှုများကို လိုလားသည့် အကျိုးရလဒ်များနှင့် ချိတ်ဆက်ဖော်ပြကာ ဘိုမသည် ဂြိုဟ်များအကြား ကောင်းကင်ယာဉ်ဖြင့် တောက်ပစွာ ထင်ရှားနေသည်ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။
Adhyaya 46
बुधेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Budheśvara Māhātmya (The Glory of Budheśvara Liṅga)
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား မြောက်ဘက်ရှိ အလွန်တန်ခိုးကြီးသော လိင်္ဂတစ်ဆူ—ဘုဓေရှွရ (Budheśvara) သို့ သွားရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုလိင်္ဂကို ဒർശန (ဖူးမြင်ခြင်း) သာဖြင့်ပင် အပြစ်အားလုံးကို ဖယ်ရှားပေးနိုင်သော အဖြစ် ဖော်ပြထားသည်။ ဤသန့်ရှင်းရာဌာန၏ အာဏာတရားကို ဘုဓ (Budha/မက်ကရီ) က တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ဆိုကာ အခြေခံထားသည်။ ဘုဓသည် စဒါရှီဝကို ယုဂတူသကဲ့သို့ ကြာရှည်စွာ တပဿာနှင့် ပူဇော်မှု ပြုလုပ်ပြီး («တစ်သောင်းနှစ်များပါသော လေးနှစ်» ဟူသည့် ကာလ) နောက်ဆုံးတွင် ရှီဝကို တိုက်ရိုက် ဖူးမြင်ရသည်။ ရှီဝသည် ကျေနပ်၍ ဘုဓအား ဂြဟ (graha) အဖြစ်—ဂြိုဟ်အုပ်ချုပ်သူ အနေအထားကို ပေးအပ်သည်။ ထိုလိင်္ဂကို မှန်ကန်စွာ ပူဇော်ခြင်း၊ အထူးသဖြင့် Saumyāṣṭamī (ဘုဓနှင့် ဆက်နွယ်သော အဋ္ဌမီ) တွင် ပူဇော်ခြင်းသည် ရာဇသုယ (Rājasūya) ယဇ్ఞ၏ အကျိုးနှင့် တူညီသည်ဟု ဆိုသည်။ ဖလသြုတိတွင် ကံဆိုးမှု၊ မိသားစုအတွင်း မကောင်းကံ၊ လိုလားသည့်အရာနှင့် ခွဲခွာရခြင်း၊ ရန်သူကြောင့် ကြောက်ရွံ့ရခြင်းတို့မှ ကာကွယ်ပေးမည်ဟု ကတိပြုကာ၊ ဤမဟာတ္မယကို ရိုသေစွာ နားထောင်သူသည် «အမြင့်ဆုံး အခြေအနေ» (parama pada) သို့ ရောက်မည်ဟု အဆုံးသတ်ထားသည်။
Adhyaya 47
वृहस्पतीश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Bṛhaspatīśvara (Guru-associated Liṅga)
ဤအধ্যာယသည် ဣရှ္ဝရက မဟာဒေဝီအား သင်ကြားသကဲ့သို့ ဖွဲ့စည်းထားပြီး၊ ယာတရားသွားသူအား အရှေ့ဘက်ဒေသတွင် အုမာနှင့် ဆက်နွယ်ကာ အာဂ္နေယ (တောင်အရှေ့) အစွန်းအနားတွင် ရှိသော လိင်္ဂတစ်ဆူသို့ ဦးတည်စေသည်။ ထိုလိင်္ဂသည် ဒေဝါစာရျ (Devācārya) က တည်ထောင်ထားသော မဟာနိမိတ်ဖြစ်ပြီး ဂုရု—ဗြဟ္စပတိ (Bṛhaspati) နှင့် အလွန်နီးကပ်စွာ ဆက်စပ်သည်ဟု ဆိုသည်။ ဝတ်ပြုကိုးကွယ်မှု၏ စံနမူနာအစဉ်ကို ဖော်ပြရာတွင်—လိင်္ဂကို ရေရှည်တည်တံ့စွာ ဘက္တိဖြင့် ဆည်းကပ်ပါက ရယူရန်ခက်ခဲသော ဆန္ဒများပင် ပြည့်စုံလာပြီး၊ ထို့နောက် ဒေဝတားတို့အကြား ဂုဏ်သိက္ခာရကာ īśvara-jñāna (အုပ်စိုးသိမြင်မှု) ကို ရရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် ယာတရားဆိုင်ရာ လက်တွေ့ညွှန်ကြားချက်များသို့ ပြောင်းလဲကာ—ဗြဟ္စပတိက ပြုလုပ်ထားသော လိင်္ဂကို ဒർശနသာ ပြုခြင်းတင် မကောင်းမှုကင်းစေသော ကာကွယ်မှုဖြစ်ပြီး၊ အထူးသဖြင့် ဗြဟ္စပတိကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု ယူဆသော ဒုက္ခများကို သက်သာစေသည်ဟု ဖော်ပြသည်။ အချိန်ကာလကိုလည်း အလေးထားပြီး—သုက္လ စတုရ္ဒသီ (Śukla Caturdaśī) သည် ကြာသပတေးနေ့နှင့် တိုက်ဆိုင်သည့်အခါ—ရాజိုပစာရ (rājopacāra) ဖြင့် စည်းကမ်းပြည့်ဝစွာ ဝတ်ပြုနိုင်သကဲ့သို့၊ စင်ကြယ်သော ဘက္တိစိတ်တစ်ခုတည်းဖြင့်လည်း ဝတ်ပြုနိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ ပဉ္စာမృత (pañcāmṛta) ဖြင့် အရွယ်အစားကြီးမားသော ပမာဏဖြင့် ရေချိုးပူဇော်ခြင်းက ‘အကြွေးသုံးပါး’ (ṛṇa-traya)—မိခင်အကြွေး၊ ဖခင်အကြွေး၊ ဂုရုအကြွေး—ကို လွတ်မြောက်စေပြီး၊ သန့်စင်မှု၊ စိတ်၏ အဒွန္ဒ (nirdvandva) အခြေအနေ၊ မုတ်ခ (လွတ်မြောက်ခြင်း) သို့ ရောက်စေသည်ဟု အဆုံးသတ်သည်။ နောက်ဆုံး phalaśruti တွင် ယုံကြည်စွာ နားထောင်ခြင်းသည် ဂုရုဗြဟ္စပတိကို ပျော်ရွှင်စေသည်ဟု ဆိုထားသည်။
Adhyaya 48
Śukreśvara-māhātmya (Glory of the Liṅga Established by Śukra)
အခန်း ၄၈ တွင် Prabhāsa-kṣetra အတွင်းရှိ ဒေသဆိုင်ရာသန့်ရှင်းရာဇဝင်ကို ဖော်ပြသည်။ Īśvara သည် Devī ထံသို့ Śukra (Bhārgava) တည်ထောင်ထားသော လိင်္ဂအကြောင်းကို မိန့်ကြားပြီး၊ အနောက်ဘက်ညွှန်းချက်ဖြစ်သော Vibhūtīśvara အနီးတွင် တည်ရှိကြောင်း ဆိုသည်။ ထိုလိင်္ဂကို မြင်ခြင်း (darśana) နှင့် ထိတွေ့ခြင်း (sparśa) ဖြင့် pāpa-haraṇa အဖြစ် အပြစ်အညစ်များ ဖယ်ရှားနိုင်ကြောင်း အလေးပေးထားသည်။ ဇာတ်လမ်းတွင် Śukra သည် Rudra ၏ အာနုဘော်နှင့် ပြင်းထန်သော tapas ကြောင့် saṃjīvanī-vidyā ကို ရရှိခဲ့သည်ဟု ပြန်လည်သတိပေးသည်။ တစ်ခါတွင် Śaṃbhu သည် သာသနာတော်ရည်ရွယ်ချက်အတွက် Śukra ကို မျိုသောက်ပြီး၊ Śukra သည် ဘုရားအတွင်း၌ပင် တပသကို ဆက်လက်ကျင့်သုံးရာမှ Mahādeva သဘောတူနှစ်သက်ကာ ပြန်လည်လွှတ်ပေးသည်—ဤအရာက နာမနှင့် သန့်ရှင်းမှု၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်သည်။ နောက်ဆုံးတွင် အမိန့်ညွှန်ကြားချက်များ ပါဝင်သည်—စိတ်တည်ငြိမ်စွာ လိင်္ဂကို ပူဇော်ခြင်း၊ Mṛtyuñjaya မန္တရားကို လက်ခ (lakh) အရေအတွက်ဖြင့် ဂျပ်ခြင်း၊ pañcāmṛta-abhiṣeka ပြုလုပ်ခြင်းနှင့် မွှေးပန်းပူဇော်ခြင်း။ အကျိုးရလဒ်အဖြစ် သေခြင်းနှင့်ဆိုင်သော ကြောက်ရွံ့မှုမှ ကာကွယ်ခြင်း၊ အပြစ်မှ လွတ်မြောက်ခြင်း၊ လိုအင်ဆန္ဒ ပြည့်စုံခြင်းနှင့် aiśvarya/maṇimā စသည့် siddhi ဆန်သော စည်းစိမ်တိုးပွားမှုတို့ကို စိတ်ဓာတ်တည်ကြည်သော ဘက္တိပေါ် မူတည်၍ ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 49
Śanaiścaraiśvara (Saurīśvara) Māhātmya and Daśaratha’s Śani-stotra | शनैश्चरैश्वरमाहात्म्यं तथा दशरथकृतशनीस्तोत्रम्
ဤအခန်းသည် ဣရှွရ–ဒေဝီ ဆွေးနွေးပွဲပုံစံဖြင့် ရှိုင်ဝသဒ္ဓါတရားကို ဖော်ပြကာ ပရဘာသာ သန့်မြေဒေသအတွင်း «Śanaiścaraiśvara/ Saurīśvara» ဟုခေါ်သော လင်္ဂသန့်ဌာနကြီး၏ တည်နေရာနှင့် မဟာတန်ခိုးကို ဦးစွာညွှန်ပြသည်။ လင်္ဂကို «မဟာပရဘာ» အလင်းတန်ခိုးဗဟိုအဖြစ် ဖော်ပြပြီး အပြစ်ကြီးများနှင့် ကြောက်ရွံ့မှုကို သက်သာစေတတ်ကြောင်း၊ Śani ၏ မြင့်မြတ်မှုသည် Śambhu အပေါ် ဘက္တိကြောင့် ဖြစ်ကြောင်း ဆက်စပ်ရှင်းလင်းသည်။ ထို့နောက် စနေနေ့အတွက် စည်းကမ်းတကျ ပူဇော်ပုံကို သတ်မှတ်ပေးသည်—śamī ရွက်နှင့် အစားအစာပူဇော်မှုများ (tila, māṣa, guḍa, odana) ကို ပြုလုပ်ကာ သင့်တော်သော လက်ခံသူထံ အနက်ရောင် နွားထီးကို ဒါနပြုရန် ညွှန်ကြားသည်။ အဓိကဇာတ်လမ်းတွင် ရာဇာ ဒဿရထသည် Śani သည် Rohiṇī သို့ ရွေ့လျားလာခြင်းနှင့် «śakaṭa-bheda» အနိမိတ်ကြောင့် မိုးခေါင်၍ အစာခေါင်းပါးမည်ဟု ခန့်မှန်းသတင်းကို ကြားသိကာ တုံ့ပြန်သည်။ မဖြေရှင်းနိုင်ဟု ဆိုသော်လည်း ရာဇာသည် ရဲရင့်စွာ ကြယ်လောကသို့ သွားရောက်ကာ Śani ကို ရင်ဆိုင်ပြီး တပသနှင့် သတ္တိကြောင့် အကျိုးကျေးဇူးများကို ရယူသည်။ ဒဿရထသည် Rohiṇī ကို မထိခိုက်စေခြင်း၊ «śakaṭa» အနိမိတ်ကို မဖျက်ခြင်း၊ ၁၂ နှစ် အစာခေါင်းပါးမှု မဖြစ်စေခြင်းတို့ကို တောင်းဆိုရာ Śani က ခွင့်ပြုသည်။ အခန်းတွင် ဒဿရထ၏ Śani-စတိုးတရကို ထိန်းသိမ်းထားပြီး Śani ၏ ကြောက်မက်ဖွယ် ရုပ်သဏ္ဌာန်နှင့် အာဏာပေး/အာဏာဖယ်နိုင်သော တန်ခိုးကို ချီးမွမ်းသည်။ ထို့နောက် Śani က လက်အုပ်ချီ၍ ပူဇော်ကာ စတိုးတရကို ရွတ်ဆိုသူများသည် Śani ဒုက္ခမှသာမက အခြားဂြိုဟ်ဒုက္ခများမှပါ (မွေးနက္ခတ်၊ lagna၊ daśā/antardaśā အချိန်ကာလများတွင်) ကာကွယ်ခံရမည်ဟု အခြေအနေပါ အာမခံသည်။ နိဂုံးတွင် စနေနေ့ မနက်ပိုင်း ရွတ်ဆိုခြင်းနှင့် ဘက္တိဖြင့် သတိရခြင်းက ဂြိုဟ်ကြောင့် ဖြစ်သော ဒုက္ခကို သက်သာစေပြီး ရည်မှန်းချက်များ ပြည့်စုံစေကြောင်း ဖလရှရုတိ ပြောထားသည်။
Adhyaya 50
राह्वीश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Rāhvīśvara Māhātmya (The Glory of Rāhu-established Īśvara)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရ (မဟာဒေဝ) သည် ဒေဝီအား ရာဟု (စွဘ္ဟာနု/စိုင်မဟိကေယ) တည်ထောင်ပူဇော်ခဲ့သော အလွန်အစွမ်းထက် လိင်္ဂတစ်ဆူ၏ မဟာတ္မကို ရှင်းလင်းတော်မူသည်။ ဘုရားကျောင်းတည်နေရာကို ဝယဝျ (အနောက်မြောက်) ဘက်ဟု ညွှန်ပြပြီး မင်္ဂလာအနီး၊ အဇာဒေဝီ၏ မြောက်ဘက်၊ “ဓနု” အမှတ်အသား ခုနစ်ခုအနီးဟု ဆက်စပ်မြေညွှန်းဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။ မူလဇာတ်ကြောင်းအရ အာသူရ စွဘ္ဟာနုသည် မဟာဒေဝကို ပူဇော်ရန် တစ်ထောင်နှစ်ကြာ တပသ္ (အာစီတပ) ကို ခိုင်မာစွာ ကျင့်သုံး하였다။ ထိုသို့ သဒ္ဓါနှင့် အာစီတပ၏ အင်အားကြောင့် မဟာဒေဝသည် “လောက၏ မီးအလင်း” (ဇဂဒ္ဒီပ) ဟူသော အဖြစ်ဖြင့် လိင်္ဂအနေဖြင့် ပေါ်ထွန်း/တည်စေတော်မူသည်။ ဖလသြရုတိအရ သဒ္ဓါဖြင့် ဒർശနပြု၍ ပူဇော်လျှင် ပြင်းထန်သော အပြစ်များ၊ ဗြဟ္မဟတ္ယာမျိုး အပြစ်တိုင်အောင် ပျော်ကင်းစေသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် မျက်ကန်း၊ နားမကြား၊ မပြောနိုင်ခြင်း၊ ရောဂါနှင့် ဆင်းရဲမှုတို့မှ လွတ်ကင်းကာ စည်းစိမ်၊ အလှအပ၊ ရည်မှန်းချက်ပြည့်စုံမှုနှင့် ဒေဝတားကဲ့သို့ သာယာပျော်ရွှင်မှုကို ရရှိမည်ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။
Adhyaya 51
केत्वीश्वरमाहात्म्यवर्णन (Ketu-linga / Ketvīśvara Māhātmya Description)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ပရဘာသ သန့်ရှင်းဒေသအတွင်းရှိ ကေတုလင်္ဂ (ကေတ္ဝီဣရှ္ဝရ) ၏ တည်နေရာနှင့် ပူဇော်ရေးထုံးတမ်းကို ဣရှ္ဝရက ဖော်ပြသည်။ ရာဟ္ဝီဣရှာန၏ မြောက်ဘက်၊ မင်္ဂလာ၏ တောင်ဘက်ဟု ဆက်စပ်မြေပြင်ညွှန်ပြပြီး၊ ခရီးသွားဘုရားဖူးများအတွက် လေးမြှားတစ်ချက်ပစ်အကွာဟု အကွာအဝေးကိုပါ ထည့်သွင်းဖော်ပြထားသည်။ ထို့နောက် ကေတုကို အင်အားကြီးသော ဂြဟဟု ရုပ်သဏ္ဍာန်လက္ခဏာများနှင့်တကွ ဖော်ပြကာ၊ ကေတု၏ တပသ (ဒေဝနှစ် ၁၀၀) ကို ရှီဝ၏ ကရုဏာရရှိသည့်အထိ ရေးသားသည်။ ရှီဝက ကေတုအား ဂြဟများစွာအပေါ် အုပ်ချုပ်ခွင့် ပေးတော်မူသည်။ အဓ್ಯಾಯသည် ကေတု၏ မကောင်းသည့် ထွန်းတက်ချိန်များနှင့် ဂြဟဒုက္ခပြင်းထန်ချိန်များတွင် ကေတုလင်္ဂကို သဒ္ဓါဖြင့် ပူဇော်ရန် ညွှန်ကြားပြီး၊ ပန်း၊ အနံ့သာ၊ မီးခိုး (ဓూప) နှင့် နైవေဒျ အမျိုးမျိုးကို စနစ်တကျ ဆက်ကပ်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ အကျိုးဖလမှာ ဂြဟဒုက္ခကို သက်သာစေပြီး အပြစ်များကို ဖျက်ဆီးနိုင်သည်ဟု ထင်ရှားစွာ ပြောထားသည်။ ထို့ပြင် ဂြဟလင်္ဂ ၉ ခုနှင့် အာယတန ၁၄ ခု စနစ်အတွင်း ကေတုလင်္ဂကို ထည့်သွင်းဖော်ပြကာ၊ ပုံမှန် ဒർശနပြုခြင်းဖြင့် ဂြဟဒုက္ခကြောက်ရွံ့မှု ပျောက်ကင်းပြီး အိမ်ထောင်ရေးကောင်းကျိုးကို ထောက်ပံ့သည်ဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 52
सिद्धेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् / The Glorification of Siddheśvara
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား «စိဒ္ဓ-လိင်္ဂ» ငါးပါးအကြောင်း သင်ကြားပြီး၊ ထိုလိင်္ဂများကို ဒർശနပြုခြင်းဖြင့် လူသားတို့၏ ဘုရားဖူးခရီး (ယာထရာ) အောင်မြင်စေသော ယာထရာ-စိဒ္ဓိ ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် စိဒ္ဓေရှွရ၏ တည်နေရာကို ဦးတည်ရာအလိုက် ဖော်ပြကာ၊ ဆိုမေရှနှင့် နီးကပ်သည့် အပိုင်းတစ်ခုတွင် ရှိပြီး သတ်မှတ်ထားသော အမှတ်အသားတစ်ခုအပေါ် မူတည်၍ အရှေ့ဘက်ကဏ္ဍတွင် တည်ရှိကြောင်း ပြောသည်။ ရိုသေစွာ ချဉ်းကပ်ခြင်း (အဘိဂမန) နှင့် အာရ္စနာပူဇာ ပြုလုပ်ခြင်းသည် အဏိမာ စသည့် စိဒ္ဓိများ ရရှိစေပြီး၊ အပြစ်များမှ လွတ်ကင်းကာ စိဒ္ဓ-လောကသို့ ရောက်စေမည်ဟု ချီးမြှောက်ထားသည်။ ထို့ပြင် စိဒ္ဓိကို တားဆီးသော အတွင်းရေး «ဝိဃ္န» များ—အလိုဆန္ဒ၊ ဒေါသ၊ ကြောက်ရွံ့မှု၊ လောဘ၊ တွယ်တာမှု၊ မနာလိုမှု၊ ဟန်ဆောင်မှု၊ ပျင်းရိမှု၊ အိပ်ငိုက်မှု၊ မောဟ၊ အဟင်္ကာရ—တို့ကို စာရင်းပြုဖော်ပြပြီး၊ က్షೇತ್ರသို့ လာရောက်သူ/နေထိုင်သူတို့အတွက် စိဒ္ဓေရှွရကို ပူဇာပြုခြင်းက ထိုအတားအဆီးများကို ပျော်ဝင်စေကြောင်း ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ဤကഥာကို နားထောင်ခြင်းသည် ပာပ-နာရှန ဖြစ်ပြီး၊ ဘက္တိဖြင့် တရားသင့်သော အကျိုးရလဒ်များကို ပေးစွမ်းကြောင်း အတည်ပြုသည်။
Adhyaya 53
कपिलेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Kapileśvara Māhātmya—Account of the Glory of Kapileśvara)
ဤအধ্যာယတွင် ရှိဝ–ဒေဝီ ဆွေးနွေးပုံစံဖြင့် ဘုရားဖူးသူအား ခရီးစဉ်အညွှန်းအရ အရှေ့ဘက်မဝေးသည့် ကပိလေရှွရ (Kapileśvara) လိင်္ဂသို့ ညွှန်ပြသည်။ ထိုလိင်္ဂကို “မဟာပရဘဝ” ဟု ချီးမွမ်းကာ ဒർശန (မြင်တွေ့ခြင်း) တစ်ခါတည်းဖြင့်ပင် အကုသိုလ်/အပြစ်ကို ဖျက်ဆီးနိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ ဤတီရ္ထ၏ သန့်ရှင်းမြတ်နိုးမှုသည် ရာဇဣသိ ကပိလ၏ တပဿာကြောင့် ဖြစ်လာသည်ဟု ရှင်းပြပြီး၊ ကပိလက မဟာဒေဝကို ထိုနေရာတွင် ပရတိဋ္ဌာ (pratiṣṭhā) ပြုလုပ်ကာ အမြင့်ဆုံး စိဒ္ဓိကို ရရှိခဲ့သည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် ထိုလိင်္ဂ၌ ဒေဝ-သာန္နိဓ္ယ (deva-sānnidhya) အမြဲတမ်းရှိနေသဖြင့် ဘုရားကျောင်း၏ ကုသိုလ်အာနိသင်သည် အစဉ်တည်မြဲကြောင်း အတည်ပြုသည်။ ထို့နောက် ပြက္ခဒိန်ညွှန်ကြားချက်အဖြစ် ရွှက်လ-စတုရ္ဒသီ (śukla-caturdaśī) နေ့တွင် စည်းကမ်းတကျရှိသော ဘက်တော်သားက ကပိလေရှွရအဖြစ် ဆိုမ/ဆိုမေရှ (Soma/Someśa) ကို ကမ္ဘာလောကအကျိုးအတွက် ၇ ကြိမ် ဒർശနပြုလျှင် နွားလှူ (go-dāna) နှင့်တူသော အကျိုးကို ရမည်ဟု ဆိုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ထိုတီရ္ထ၌ တီလာ-ဓေနု (tila-dhenu) — နှမ်းဖြင့် ပြုလုပ်သော သင်္ကေတနွားလှူဒါန်းမှုကို စိတ်အာရုံစိုက်၍ လှူသူသည် နှမ်းစေ့အရေအတွက်နှင့်တူသော ယုဂများအထိ ကောင်းကင်ဘုံ၌ နေထိုင်ရမည်ဟု ဖလသြရုတိအဖြစ် ကတိပြုထားသည်။
Adhyaya 54
गन्धर्वेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Gandharveśvara (Ghanavāheśvara Liṅga)
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರအတွင်းရှိ ဒေသဆိုင်ရာ သန့်ရှင်းရာဇဝင်ကို မဟာတ္မယအဖြစ် ဟောကြားသည်။ ဒဏ္ဍပာဏိ၏ နေရာအိမ်တော်၏ မြောက်ဘက်တွင် တည်ရှိသော “ဂန္ဓರ್ವေရှွရ” သန့်ရှင်းရာကို ဘုရားဖူးတို့ သွားရောက်ရန် ညွှန်ပြသည်။ ဇာတ်လမ်းသည် ဂန္ဓರ್ವဘုရင် ဃနဝါဟ နှင့် သမီး ဂန္ဓರ್ವစေနာကို အဓိကထားပြီး၊ အလှအပအပေါ် မာနကြီးသဖြင့် ရှိခဏ္ဍင်နှင့် သူ၏ ဂဏတို့က ကျိန်စာချသည်။ ထို့နောက် ဂိုရှೃင်္ဂ ရှိသည်က တနင်္လာနေ့ ဝရတ (ဆိုမဝါရ-ဝရတ) နှင့် ဆိုမ/ရှီဝအား ဘက်တော်ထားခြင်းဖြင့် ကယ်တင်ကူညီသော အကျိုးကျေးဇူးကို ပေးသည်။ က၎္ဍတွင် တပသ်ကို ပြင်းထန်စွာ ပြုလုပ်ပြီးနောက် ဃနဝါဟသည် လိင်္ဂတစ်ဆူကို တည်ထောင်ကာ သမီးလည်း ထိုနေရာတွင် လိင်္ဂတစ်ဆူ ထပ်မံတည်ထောင်သည်။ ထိုပူဇော်ရာကို “ဃနဝါဟေရှွရ” ဟု အမည်ပေးပြီး၊ ဒဏ္ဍပာဏိအနီးတွင် သေချာစွာ ပူဇော်ပါက သန့်ရှင်း၍ စည်းကမ်းရှိသော ဘက်တော်သားသည် ဂန္ဓర్వလောကကို ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ ဖလသြုတိတွင် ထိုနေရာကို အပြစ်ဖျက်၍ ကုသိုလ်တိုးစေသော “တတိယ” အာနုဘော်ဟု ချီးမွမ်းပြီး၊ အဂ္ဂနီ-တီရ္ထ၌ ရေချိုးကာ ဂန္ဓర్వတို့က ဂုဏ်ပြုသော လိင်္ဂကို ပူဇော်ခြင်းကို ချီးကျူးသည်။ ဥတ္တရာယဏ ရောက်လာချိန်နှင့် နိဗ္ဗာန်ရရှိခြင်းကို အထူးချိတ်ဆက်ထားပြီး၊ မဟာတ္မယကို နားထောင်၍ ဂုဏ်ပြုသူသည် ကြီးမားသော ကြောက်ရွံ့မှုမှ လွတ်မြောက်မည်ဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 55
Vimaleśvara-māhātmya (विमलेश्वरमाहात्म्य) — The Glory of Vimaleśvara
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား ဗိမလေရှွရသို့ သွားရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုသန့်ရှင်းရာနေရာသည် မဝေးလှဘဲ ဂေါရီနှင့် ဆက်စပ်သည့် နိုင်ရဋ္ဌ (တောင်အနောက်) ဦးတည်ရာဘက်တွင် တည်ရှိသည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ဤသရဏာတော်သည် “ပာပ-ပရဏာရှန” ဟူသော အပြစ်ပယ်ဖျက်ရာနေရာဖြစ်၍ မိန်းမ၊ ယောက်ျား အားလုံးနှင့် ကိုယ်ခန္ဓာကျဆင်း၍ နာကျင်သူများအတွက်ပါ အပြစ်ကို ဖယ်ရှားပေးနိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ ဘက္တိဖြင့် ပြုသော ပူဇော်ဝတ်ပြုမှု (bhakti-yukta arcana) ကို အဓိကနည်းလမ်းအဖြစ် ထားပြီး ဒုက္ခပင်ပန်းမှု ရပ်စဲကာ “နိရ္မလ” သန့်စင်သော အခြေအနေသို့ ရောက်စေသည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ဂန္ဓဗ္ဗစေနာနှင့် ဗိမလာ (Vimalā) တို့နှင့် ဆက်နွယ်သည့် အကြောင်းရင်းဖော်ပြချက်ကို ထည့်သွင်းကာ လောကတွင် လင်္ဂကို “ဗိမလေရှွရ” ဟု ခေါ်ကြသည့် အကြောင်းကို ရှင်းပြသည်။ အဆုံးတွင် ဤမဟာတ္မယာကို မဟာတ္မယာအစဉ်၏ စတုတ္ထပိုင်းအဖြစ် သတ်မှတ်ပြီး အပြစ်အားလုံးကို ဖျက်ဆီးနိုင်သည့် အာနိသင်ကို ထပ်မံအလေးပေးထားသည်။
Adhyaya 56
धनदेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Dhanadeśvara Māhātmya (Glory of Dhanadeśvara)
ဣရှ္ဝရက သီဒ္ဓလိင်္ဂတစ်ပါးဖြစ်သော «ဓနဒေရှ္ဝရ» ကို ဖော်ပြသည်။ ၎င်းသည် “ဗြဟ္မာ၏ အနောက်တောင်ဘက်” တွင်ရှိပြီး “မြား” အတိုင်းအတာအတွင်း ဆယ့်ခြောက်မြောက် အမှတ်အသားဖြင့် သတ်မှတ်ထားကာ ရာဟုလိင်္ဂ အနီးတွင် တည်ရှိသည်။ ဤလိင်္ဂကို ဓနဒ (ကူဗေရ) က ပြင်းထန်သော တပဿာ ပြုလုပ်ပြီး သင့်တော်သော နည်းလမ်းအတိုင်း တည်ထောင်ကာ အချိန်ကြာမြင့်စွာ ပူဇော်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ရှီဝ၏ ကရုဏာကြောင့် ဓနဒသည် အလကာ၏ အရှင်အဖြစ် အထွတ်အထိပ် အဆင့်ကို ရရှိသည်။ ယခင်အခြေအနေများကို သတိရကာ Śivarātri နှင့် ပရဘ္ဟာသ က్షೇತ್ರ၏ အာနုဘော်ကို သိမြင်သဖြင့် ထပ်မံ ပြန်လာပြီး နေရာ၏ ထူးကဲသော အင်အားကို တွေ့မြင်ကာ သင်္ကရ၏ ပေါ်ထွန်းတည်ရှိမှုကို တပဿာနှင့် ဘက္တိဖြင့် ထပ်မံ အတည်ပြုသည်။ အဆုံးတွင် ပူဇော်ရေး လက်တွေ့ညွှန်ကြားချက်များ ပါရှိသည်။ pañcopacāra နှင့် မွှေးကြိုင်သော ပူဇော်ပစ္စည်းများဖြင့် ပူဇော်ပါက မျိုးရိုးအတွင်း တည်တံ့သော စည်းစိမ်၊ မရှုံးနိုင်မှု၊ ရန်သူ၏ မာနကို နှိမ့်ချနိုင်မှုတို့ကို ရစေပြီး ဤမဟာတ္မကို သေချာစွာ နားထောင်ကာ ဂုဏ်ပြုသူတို့တွင် ဆင်းရဲမှု မပေါ်ပေါက်စေဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 57
वरारोहामाहात्म्यवर्णनम् / The Māhātmya of Varārohā (Umā as Icchā-Śakti) at Somēśvara
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣရှ္ဝရက ဒေဝီအား သာသနာရေးအယူဝါဒကို သင်ကြားကာ သက္တိသုံးပါး—အိစ္ဆာ (ဆန္ဒ/အလို), ကရိယာ (လုပ်ဆောင်မှု), ဉာဏ (အသိပညာ)—ကို တြိကာအဖြစ် ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် လင်္ဂများကို ကိုယ့်စွမ်းအားအတိုင်း ပူဇော်ပြီးနောက် သက္တိသုံးပါးကို ဆက်လက်ပူဇော်ရမည့် ပူဇော်ပွဲအစီအစဉ်ကို သတ်မှတ်ပေးသည်။ အိစ္ဆာ-သက္တိကို ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರ၌ «ဝရာရောဟာ» ဟူ၍ သောမေရှ္ဝရဒေသနှင့် ဆက်စပ်ကာ ဝရတပေါ်ပေါက်လာပုံဇာတ်ကြောင်းဖြင့် တည်နေရာချထားသည်။ ဇာတ်လမ်းတွင် သောမ (လ) က စွန့်ပစ်ထားသော မယား ၂၆ ယောက်သည် မင်္ဂလာရှိသော ပရဘာသကွင်း၌ တပသ်ကျင့်ကြသည်။ ဂေါရီ/ပါရဝတီ ပေါ်ထွန်းလာ၍ ကောင်းချီးပေးကာ အမျိုးသမီးများ၏ ကံမကောင်းမှုကို လျော့ပါးစေမည့် ကုသရေးသဘောရှိသော ဓမ္မအစီအစဉ်ကို တည်ထောင်ပေးသည်။ ဤအကျင့်ကို မာဃလတွင် တတိယတိထိ (တṛtīyā) ရက်၌ ကျင့်သော «ဂေါရီ-ဝရတ» ဟု ခေါ်ပြီး ဒർശနနှင့် ပူဇော်ခြင်းကို ပြုရသည်။ ထို့ပြင် «၁၆» မျိုးသော လှူဒါန်း/ပူဇော်ပစ္စည်းများ—အသီးအနှံ၊ စားသောက်ဖွယ်၊ ချက်ပြုတ်အစားအစာများ—ကို ပေးလှူကာ ဇနီးမောင်နှံများကိုလည်း ဂုဏ်ပြုရမည်ဟု ဆိုသည်။ အကျိုးဖော်ပြချက်အရ သောမေရှ္ဝရရှိ ဝရာရောဟာကို ပူဇော်လျှင် အမင်္ဂလာပျောက်ကင်း၊ စည်းစိမ်တိုးပွား၊ လိုရာဆန္ဒပြည့်စုံကာ အပြစ်နှင့် ဆင်းရဲမှုကို ဖျက်ဆီးနိုင်သည်။
Adhyaya 58
अजापालेश्वरीमाहात्म्यवर्णनम् | Ajāpāleśvarī Māhātmya (Glorification of Ajāpāleśvarī)
ဣශ්ဝရသည် ပရဘာသတွင် တည်ရှိ၍ နတ်တို့ကို နှစ်သက်စေသော «ကရိယာအတ္မိကာ» (လုပ်ဆောင်နိုင်သော သာကတိ) အဖြစ်ရှိသည့် သက္တိ၏ ဒုတိယရုပ်ကို ဖော်ပြသည်။ ဆိုမေရှနှင့် ဝါယုကြား အပိုင်း၌ ယောဂိနီတို့က ပူဇော်သည့် ပီဋ္ဌာတစ်ခုရှိပြီး ပာတာလဗိဝရ (မြေအောက်အက်ကွဲ) အနီးတွင် နိဓိများ၊ နတ်ဆေးများ၊ ရသာယနတို့ကဲ့သို့ လျှို့ဝှက်သိုက်များကို သဒ္ဓါရှိသူများအတွက် ရရှိနိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ ထိုဒေဝီကို ဘ္ဟဲရဝီဟု ခေါ်သည်။ ထို့နောက် တ్రေတာယုဂ၌ ရောဂါဝေဒနာခံစားရသော မင်း အဇာပါလာသည် ဘ္ဟဲရဝီကို နှစ်ပေါင်း ၅၀၀ ပူဇော်တော်မူသည်။ ဒေဝီက ကျေနပ်၍ ကိုယ်ခန္ဓာရောဂါအားလုံးကို ဖယ်ရှားပေးရာ၌ ရောဂါတို့သည် ဆိတ်ပုံစံဖြင့် ကိုယ်မှ ထွက်သွားကြသည်။ မင်းအား ထိုဆိတ်များကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရန် အမိန့်ပေးသဖြင့် «အဇာပါလာ» ဟူသော အမည်နှင့် ဒေဝီ၏ «အဇာပါလေရှဝရီ» ဟူသော နာမတော်သည် ယုဂလေးပါးတိုင်တည်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ပူဇော်နည်းနှင့် ကာလသတ်မှတ်ချက်များလည်း ပါသည်။ အဋ္ဌမီနှင့် စတုရ္ဒသီနေ့များတွင် ပူဇော်လျှင် စီးပွားတိုးတက်မှု ပိုမိုရရှိသည်။ အရှဝယုက်-ရှုကလ-အဋ္ဌမီတွင် ဆိုမေရှဝရကို ဗဟိုထား၍ ပရဒက္ခိဏာ သုံးကြိမ် လှည့်ပြီးနောက် ရေချိုးကာ ဒေဝီကို သီးခြားပူဇော်လျှင် သုံးနှစ်တိုင် ကြောက်ရွံ့မှုနှင့် ဝမ်းနည်းမှုကင်းမည်ဟု ဆိုသည်။ မိန်းမများတွင် မျိုးမပွားနိုင်ခြင်း၊ နာမကျန်းခြင်း၊ ကံမကောင်းခြင်းရှိလျှင် ဒေဝီရှေ့၌ နဝမီဝရတကို ဆောင်ရန် ညွှန်ကြားသည်။ နောက်ဆုံးတွင် အဇာပါလာသည် (နေမင်းဝంశနှင့် ဆက်နွယ်) အင်အားကြီးမင်းဖြစ်လာပြီး ရာဝဏာက နတ်တို့ကို ဖိနှိပ်သည့်အခါ «ဇ္ဝရ» (ဖျားနာမှုကို ပုဂ္ဂိုလ်ပြုထားသော အရာ) ကို စေလွှတ်၍ ရာဝဏာကို ဒုက္ခပေးကာ နောက်ဆုတ်စေသည်။ အဇာပါလေရှဝရီသည် ရောဂါများကို သက်သာစေ၍ အတားအဆီးများကို ဖျက်ဆီးနိုင်ကြောင်း အတည်ပြုကာ ဂန္ဓ၊ ဓူပ၊ အလင်္ကာ၊ ဝတ်စုံတို့ဖြင့် ပူဇော်ရန်နှင့် ဤကഥာသည် ဒုက္ခနှင့် အပြစ်ကို လျော့ပါးစေသော အပြည့်အစုံသော အကျိုးတရားဖြစ်ကြောင်း နိဂုံးချုပ်သည်။
Adhyaya 59
अजादेवीमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Ajā Devī (Chapter 59)
ဤအধ্যာယသည် ရှီဝ–ဒေဝီ သဘောတရားဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးပွဲအဖြစ် ဖွဲ့စည်းထားပြီး အထူးသိဒ္ဓိဒေါက်ထရင်းကို ပရဘာသ ဒေသ၏ သန့်ရှင်းမြေဧရိယာနှင့် ပူဇော်ပွဲ၏ ကုသိုလ်အကျိုးများနှင့် ချိတ်ဆက်ဖော်ပြသည်။ ဣရှ္ဝရက «တတိယ ဉာဏ-ရှက္တိ» ကို ရှီဝအာနုဘော်ဖြင့် ပြည့်ဝ၍ ပရဘာသ၌ တည်ရှိကာ ဆင်းရဲခက်ခဲမှုကို ဖယ်ရှားပေးသူဟု မိတ်ဆက်သည်။ ဒေဝီက ရှီဝ၏ မျက်နှာများအကြောင်း မေးမြန်းပြီး ဆဋ္ဌမမျက်နှာ၏ အမည်နှင့် ထိုမျက်နှာမှ အဇာဒေဝီ မည်သို့ ပေါ်ထွန်းလာသည်ကို စူးစမ်းသည်။ ဣရှ္ဝရက အလျှို့ဝှက်သဘောတရားကို ဖော်ထုတ်ကာ ယခင်က မျက်နှာ ၇ ခု ရှိခဲ့ကြောင်း၊ ထိုထဲမှ «အဇာ» မျက်နှာသည် ဘြဟ္မာနှင့် ဆက်နွယ်ပြီး «ပိစု» မျက်နှာသည် ဗိෂ္ဏုနှင့် ဆက်နွယ်သဖြင့် ယခုကာလတွင် ရှီဝကို ပဉ္စဝက္တရ (မျက်နှာ ၅ ခု) အဖြစ်သာ ထင်ရှားကြောင်း ဆိုသည်။ အဇာမျက်နှာမှ အဇာဒေဝီသည် အန္ဓာသူရနှင့် တိုက်ပွဲကြမ်းတမ်းစဉ် ပေါ်ထွန်းလာ၍ ဓားနှင့် ကာကွယ်ကွင်းကို ကိုင်ဆောင်ကာ စင်္ဟာစီး၍ ဒေဝတားရှက္တိများ အစုအဝေးနှင့် အတူ လှုပ်ရှားသည်။ ထွက်ပြေးသည့် အသူရများကို တောင်ဘက်ပင်လယ်သို့ လိုက်လံနှိမ်နင်းကာ ပရဘာသဒေသထဲသို့ ရောက်လာပြီး ဖျက်ဆီးပြီးနောက် ဒေဝီသည် ထိုကွင်းမြေ၏ သန့်ရှင်းမှုကို သိမြင်ကာ ဆိုမေရှအနီး၊ ဆော်ရီရှနှင့် ဆက်စပ်သည့် နေရာတိတိကျကျ၌ တည်နေသည်။ ထို့နောက် ဖလသရုတိကို ရှင်းလင်းသည်။ ဒေဝီကို ဒർശနပြုခြင်းဖြင့် မွေးဖွား ၇ ဘဝတိုင် မင်္ဂလာဂုဏ်များ ရရှိမည်၊ တေးဂီတ/အက ပြုလုပ်ပူဇော်လျှင် မိသားစုမျိုးရိုး၌ အမင်္ဂလာကင်းမည်၊ အနီရောင် မီးချည်ပါသော ဂီလမ်းမီးကို ပူဇော်လျှင် မီးချည်အရေအတွက်နှင့် အညီ မင်္ဂလာတိုးပွားမည်၊ အထူးသဖြင့် လဆန်း တတိယနေ့ (တṛတီယာ) တွင် ဖတ်ကြားနားထောင်လျှင် လိုရာဆန္ဒ ပြည့်စုံမည်ဟု ဆိုသည်။ နိဂုံးတွင် ယာထရာ၏ အပြည့်အဝအကျိုးကို လိုသူများအတွက် ဤရှက္တိများကို အရင်ပူဇော်ကာ နောက်တစ်ဆင့် ဆိုမေရှကို ပူဇော်ရန် ညွှန်ကြားသည်။
Adhyaya 60
मङ्गलामाहात्म्यवर्णनम् (Mangalā Devī Māhātmya: Account of the Glory of Mangalā)
ဤအধ্যာယသည် ဒေဝီနှင့် ဣရှ္ဝရ တို့အကြား မေးခွန်း–ဖြေကြားပုံစံဖြင့် သာသနာရေးဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးချက်အဖြစ် တည်ဆောက်ထားသည်။ ဣရှ္ဝရက ပရဘ္ဟာသ-က္ෂೇತ್ರ သို့ သွားရောက်ကာ ယာထရာ၏ အကျိုးဖလကို ရယူလိုသူများအတွက် ကာကွယ်စောင့်ရှောက်သော မိန်းမတန်ခိုးများ (dūtī) သုံးပါး—မင်္ဂလာ၊ ဝိသာလာက္ရှီ၊ နှင့် စတ္ဝရ-ဒေဝီ—ကို အရင်ဆုံး ဖော်ပြသည်။ ဒေဝီက ထိုကာကွယ်သူများ၏ တည်နေရာနှင့် ပူဇော်နည်းကို တိတိကျကျ မေးမြန်းရာ ဣရှ္ဝရက ၎င်းတို့ကို śakti-ရုပ်သဏ္ဌာန်များအဖြစ် ခွဲခြားပြီး မင်္ဂလာကို ဘြာဟ္မီ၊ ဝိသာလာက္ရှီကို ဝိုင်ရှ္ဏဝီ၊ စတ္ဝရ-ဒေဝီကို ရော်ဒြီ-śakti ဟု သတ်မှတ်ပေးသည်။ မင်္ဂလာ၏ တည်နေရာကိုလည်း ဣရှ္ဝရက အဇာဒေဝီ၏ မြောက်ဘက်တွင်ရှိပြီး ရာဟ္ဝီရှ၏ တောင်ဘက်မဝေးဟု ချိတ်ဆက်ဖော်ပြသည်။ “မင်္ဂလာ” ဟူသော အမည်၏ အကြောင်းရင်းကိုလည်း ဆိုမဒေဝ၏ ဆိုမေရှ္ဝရတွင် ပြုလုပ်သော ရိတုအခမ်းအနားနှင့် ဆက်စပ်ကာ၊ မင်္ဂလာဒေဝီက ဘြဟ္မာနှင့် အခြားဒေဝတားများအား မင်္ဂလာကောင်းကျိုးကို ပေးသနားခဲ့သဖြင့် “Sarva-māṅgalya-dāyinī” (မင်္ဂလာအားလုံးကို ပေးသနားသူ) ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ထို့နောက် အကျိုးဖလအဖြစ် တတိယနေ့ (tṛtīyā) ပူဇော်ခြင်းသည် အမင်္ဂလာနှင့် ဝမ်းနည်းမှုကို ဖျက်ဆီးနိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ ကုသိုလ်ပြုလုပ်ရန်အတွက် ဇနီးမောင်နှံကို အစာကျွေးခြင်း (dampatī-bhojana)၊ အဝတ်အစားနှင့်အတူ အသီးအနှံ လှူဒါန်းခြင်း၊ နှင့် သန့်စင်ရေးအဖြစ် ဂျီ (ghṛta) ကို pṛṣad နှင့်အတူ သုံးဆောင်ခြင်းတို့ကို အကြံပြုသည်။ အဆုံးတွင် မင်္ဂလာ၏ မဟာတ္မယကို အပြစ်ပေါင်းစုံကို ဖျက်နိုင်သူ (sarva-pātaka-nāśana) ဟု အနှုတ်ချုပ်ထားသည်။
Adhyaya 61
ललितोमाविशालाक्षी-माहात्म्यवर्णनम् (Lalitā-Umā and Viśālākṣī: Account of the Sacred Greatness)
ဣရှ္ဝရသည် အရှေ့ဘက်ဒေသရှိ Śrīdaittyasūdana ဘုရားရုံအနီးတွင် တည်ရှိသော က္ṣetra-dūtī (ကွင်းပြင်/သန့်ရှင်းရာနေရာကို ကာကွယ်သော သံတမန်) ဖြစ်ပြီး Vaiṣṇavī သဘောသဏ္ဍာန်ရှိသည့် ဒေဝီတစ်ပါးအကြောင်းကို သာသနာရေးအရ ရှင်းလင်းဟောကြားသည်။ ဤအခန်းတွင် ဗိṣṇု၏ ဖိအားကြောင့် အင်အားကြီး ဒೈတျယများသည် တောင်ဘက်သို့ ဆုတ်ခွာကာ နတ်ဘုရားတို့၏ လက်နက်မျိုးစုံဖြင့် ရှည်လျားစွာ စစ်ဆင်နွှဲသည့် အဖြစ်အပျက်ကို ပြန်လည်ဖော်ပြသည်။ သူတို့ကို နှိမ်နင်းရန် ခက်ခဲသည်ကို မြင်သော ဗိṣṇုသည် Mahāmāyā ဟုခေါ်သော တောက်ပသည့် Bhairavī-Śakti ကို အာဝါဟနာပြုခေါ်ယူသည်။ ဒေဝီသည် ချက်ချင်း ပေါ်ထွန်းလာပြီး ဗိṣṇုကို မြင်သောအခါ မျက်စိကို အလွန်ကျယ်ပြန့်စွာ ထင်ရှားစေသဖြင့် Viśālākṣī ဟု အမည်ရကာ ထိုနေရာတွင် ရန်သူအင်အားကို ဖျက်ဆီးသူအဖြစ် တည်ထောင်ခံရသည်။ ထို့နောက် Umā-dvaya (အုမာနှစ်ပါး) ကို Somēśvara နှင့် Daittyasūdana တို့နှင့် ဆက်စပ်၍ တွဲဖက်ပူဇော်ရန်နှင့် ဘုရားဖူးအစဉ်အလာကို Somēśvara ကို အရင်ဖူးပြီးမှ Śrīdaittyasūdana သို့ သွားရန် ဟောကြားသည်။ Māgha လ၏ တိတိသုံးရက်နေ့တွင် ပူဇော်ခြင်းကို အထူးပြုကာ မျိုးဆက်လိုက် ကလေးမရှိခြင်းမှ လွတ်ကင်းခြင်း၊ နေ့စဉ်ပူဇော်သူအတွက် ကျန်းမာရေး၊ ပျော်ရွှင်မှု၊ မင်္ဂလာကံကောင်းမှု တည်တံ့ခြင်းတို့ကို ဖော်ပြသည်။ ဤမဟာတ္တမကို နားထောင်ခြင်းသည် အပြစ်ဒုက္ခကို ဖယ်ရှား၍ ဓမ္မတိုးပွားစေသည်ဟု ဖလ-श्रုတိဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။
Adhyaya 62
चत्वरादेवी-माहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Catvarā Devī (the Crossroads Goddess)
အခန်း ၆၂ တွင် ဣရှ္ဝရက လလိတာနှင့် ဆက်စပ်သော အရှေ့ဘက်သို့ တည်ရှိပြီး daśa-dhanvantara အကွာအဝေးဟု သတ်မှတ်ထားသော တတိယမြောက် catvara (လမ်းဆုံ/အဝင်းအဝိုင်းနေရာ) သန့်ရှင်းရာကို ဖော်ပြကာ သာသနာရေး-ပထဝီရေး အညွှန်းကို တိုတောင်းစွာ ပေးသည်။ ထိုနေရာ၏ kṣetra-rakṣā (သန့်ရှင်းဒေသကာကွယ်ရေး) အတွက် ဣရှ္ဝရက Kṣetra-dūtī၊ Mahāraudrī၊ Rudraśakti ဟူသော အမည်များဖြင့် အင်အားကြီး ကာကွယ်သမီးတော်ကို တည်ထောင်ထားသည်။ ထိုဒေဝီသည် ဘူတအစုအဝေးများနှင့်အတူ ပျက်စီးနေသောအိမ်များ၊ ဥယျာဉ်များ၊ နန်းတော်များ၊ တာဝါများ၊ လမ်းများနှင့် လမ်းဆုံအပေါင်းတို့ကို လှည့်လည်ကာ ညအချိန်တွင် kṣetra အလယ်ဗဟိုကို စောင့်ရှောက်သည်ဟု ဆိုသည်။ Mahānavamī နေ့တွင် မိန်းမ၊ ယောက်ျား မရွေး သင့်တော်သောနည်းလမ်းအတိုင်း အမျိုးမျိုးသော ပူဇော်ပစ္စည်းများဖြင့် ဒေဝီကို ပူဇော်ရမည်ဟု ဓမ္မကိစ္စညွှန်ကြားထားသည်။ ဤ māhātmya ကို ကြားနာ/ဖတ်ရှုခြင်းသည် အပြစ်ကိုဖျက်စီး၍ စည်းစိမ်တိုးပွားစေပြီး ဒေဝီနှစ်သက်လျှင် လိုအင်ဆန္ဒများကို ပေးတော်မူသည်။ ယာထရာ၏ အကျိုးကို လိုသူများသည် ထိုနေရာတွင် ဇနီးမောင်နှံတစ်စုံ (dampatyoḥ-bhojana) ကို ထမင်းကျွေးကာ ကုသိုလ်ပြုရမည်ဟု ထပ်မံဆိုထားသည်။
Adhyaya 63
भैरवेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Bhairaveśvara (Chapter 63)
အধ্যာယ ၆၃ တွင် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ယောဂေရှ္ဝရီ၏ တောင်ဘက် မဝေးသောနေရာရှိ «ဘိုင်ရဝေရှ္ဝရ» သို့ သွားရောက်ကိုးကွယ်ရန် ညွှန်ကြားတော်မူသည်။ ထိုလိင်္ဂသည် အပြစ်အားလုံးကို ဖယ်ရှားပေးပြီး ဒိဗ္ယအိုင်ශ්ဝရယ (divyaiśvarya) ဟူသော သာသနာတော်ဆိုင်ရာ အမြင့်မြတ်သော စည်းစိမ်ကို ပေးသနားတတ်သည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။ ဤသန့်ရှင်းရာ၏ အာဏာတော်ကို ရှေးက ပုံပြင်တစ်ပုဒ်ဖြင့် အခြေခံထားသည်။ ဒေဝီသည် ဒေမုန်များကို ဖျက်ဆီးရန် လှုပ်ရှားစဉ် ဘိုင်ရဝကို ခေါ်ယူကာ မိမိ၏ သံတမန် (dūta) အဖြစ် ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ ထိုကြောင့် ဒေဝီကို «Śivadūtī» ဟုလည်းကောင်း၊ နောက်တစ်ဖန် «Yogēśvarī» ဟုလည်းကောင်း ခေါ်ကြပြီး နာမတော်များနှင့် ဒေသအမည်တို့ ဆက်စပ်နေကြောင်းကို ပြသသည်။ ဘိုင်ရဝကို ထိုနေရာတွင် သံတမန်အဖြစ် ခန့်အပ်ခဲ့သဖြင့် လိင်္ဂသည် «Bhairaveśvara» ဟု ကျော်ကြားလာသည်။ ထို့ပြင် လိင်္ဂကို ဘိုင်ရဝက တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ဒေဝတားများနှင့် ဒိုင်တျများကပါ ကိုးကွယ်ကြသည်ဟု ဆိုကာ ကမ္ဘာလောကအနှံ့ သန့်ရှင်းမှုကို အသိအမှတ်ပြုကြောင်း ထင်ရှားစေသည်။ ဖလရှရုတိအရ ကာတ္တိကာလတွင် စည်းကမ်းတကျ စိတ်နှလုံးသဒ္ဓါဖြင့် ကိုးကွယ်သူ သို့မဟုတ် ခြောက်လတိုင်တိုင် ဆက်လက်ပူဇော်သူသည် မိမိလိုအင်ဆန္ဒ၏ အကျိုးကို ရရှိမည်ဟု ဆိုထားသည်။
Adhyaya 64
लक्ष्मीश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Lakṣmīśvara Māhātmya (Account of the Glory of Lakṣmīśvara)
ဤအধ্যာယတွင် ပရဘာသဒေသ၏ အရှေ့ဘက်တွင် တည်ရှိသော သန့်ရှင်းရာဌာနတစ်ခုကို ဣရှ္ဝရက ဖော်ပြသည်။ အကွာအဝေးကို ဓနုငါးလောက်ဟု ဆိုပြီး ထိုနေရာကို «လက္ခ္မီဣရှ္ဝရ» ဟု ခေါ်ကာ ဆင်းရဲမှုနှင့် ကံမကောင်းမှုတို့ကို ဖျက်ဆီးပေးသော (dāridrya-augha-vināśana) အဖြစ် ချီးမြှောက်ထားသည်။ အကြောင်းရင်းကိုလည်း ရှင်းပြသည်။ ဒိုင်တျများ (daityas) ကို သတ်ဖြတ်ပြီးနောက် သမီးတော် လက္ခ္မီကို ထိုနေရာသို့ ခေါ်ဆောင်လာကြပြီး၊ သမီးတော်က ကိုယ်တိုင် ပူဇော်သက္ကာပြု၍ သန့်ရှင်းစွာ တည်ထောင်သဖြင့် «လက္ခ္မီဣရှ္ဝရ» ဟူသော နာမတော် ပေါ်ပေါက်လာသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် လက်တွေ့ကျသော အမိန့်တော်ကို ပေးသည်။ Śrīpañcamī နေ့တွင် ဗိဓာနတဟ် (vidhānataḥ) အတိုင်း သဒ္ဓါဖြင့် ပူဇော်ကန်တော့လျှင် လက္ခ္မီ၏ ကရုဏာမေတ္တာ မခွဲမခွာ ရှိနေပြီး «မန်ဝန္တရ» တစ်လျှောက်ကဲ့သို့ ရှည်လျားသော ကာလအထိ အကျိုးကျေးဇူး ရရှိမည်ဟု ဖလရှရုတိက ထင်ရှားစွာ ဆိုထားသည်။
Adhyaya 65
वाडवेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Vāḍaveśvara Liṅga — Description of its Māhātmya
ဤအধ্যာယသည် ရှိုင်ဝသဒ္ဓါအယူအဆအရ အကျဉ်းချုပ်သင်ကြားချက်တစ်ရပ်ဖြစ်ပြီး၊ ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား မိန့်ကြားကာ ဘုရားဖူးသူကို ဝာဍဝေရှ္ဝရ-လင်္ဂသို့ သွားရောက်ရန် ညွှန်ပြသည်။ ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರအတွင်း သန့်ရှင်းသော မြေပြင်အညွှန်းအဖြစ် လက္ရှ္မီရှ၏ မြောက်ဘက်၊ ဝိသာလာက္ရှီ၏ တောင်ဘက်တွင် တည်ရှိကြောင်း ဖော်ပြ၍ လမ်းညွှန်မြေပုံကဲ့သို့ သတ်မှတ်ပေးထားသည်။ ထို့နောက် မူလအကြောင်းရင်းကို ဆိုသည်— ကာမ (ကೃတસ્મရာ) မီးလောင်ပျက်စီးသည့်အခါ ဝာဍဝာမီးကြောင့် တောင်တစ်လုံး ပြိုကျညီညာသွားပြီး၊ ထိုအခြေအနေတွင် ဝာဍဝာက ဤလင်္ဂကို တည်ထောင်ခဲ့သဖြင့် “အင်အားကြီးသော” နေရာဖြစ်လာသည်။ ဘုရားဖူးသူသည် စည်းကမ်းတကျ ပူဇော်ရမည်၊ ရှင်ကရာကို ဆယ်ကြိမ် အဘိရှေက (ရေချိုးပူဇော်) ပြုလုပ်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် ထိုနေရာ၌ ဝေဒကျွမ်းကျင်သော ဘြာဟ္မဏအား ဒဓိ (နို့ချဉ်) လှူဒါန်းရန် ထည့်သွင်းထားပြီး၊ အကျိုးအဖြစ် အဂ္နိ-လောကသို့ ရောက်ကာ ဘုရားဖူးခရီး၏ ပြည့်စုံသော ဖလကို ရရှိမည်ဟု ဖလश्रုတိဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 66
अर्घ्येश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Arghyeśvara Māhātmya—Account of the Glory of Arghyeśvara)
ဣဿဝရသည် ပရဘာသက்னေတ၌ လှုပ်ရှားသွားလာရမည့် အရဃျေရှ္ဝရ ဟုခေါ်သော အလွန်အာနုဘော်ကြီး လိင်္ဂတော်ကို ဖော်ပြသည်။ ၎င်းသည် ဝိသာလာက္ရှီ၏ မြောက်ဘက်တွင် မဝေးလှဘဲ တည်ရှိပြီး ဒေဝတားများနှင့် ဂန္ဓဗ္ဗများက ပူဇော်ကြသည့် အလွန်ထိရောက်သော လိင်္ဂတော်ဟု ဆိုသည်။ ကထာတွင် ဝါဍဝာနလ (ပင်လယ်အောက်မီး) ကို ဆောင်ယူလာသကဲ့သို့ ဖော်ပြထားသော ဒေဝီ၏ ရောက်ရှိလာမှုကို ပြန်လည်သတိပေးသည်။ ပရဘာသသို့ ရောက်ပြီး မဟောဒဓိ (မဟာသမုဒ္ဒရာ) ကို မြင်သောအခါ သတ်မှတ်ထားသော ဝိဓိအတိုင်း သမုဒ္ဒရာသို့ အရဃျ (အရဃျပူဇော်) ကို ပထမဦးစွာ ဆက်ကပ်သည်။ ထို့နောက် လိင်္ဂတော်ကြီးကို ပရတိဋ္ဌာပနာ ပြု၍ သင့်တော်သလို ပူဇော်ပြီး နောက်ဆုံးတွင် သမုဒ္ဒရာထဲသို့ ဝင်ကာ ရေချိုးပူဇော်သည်။ အမည်ပေးခြင်း၏ အဓိပ္ပါယ်ကိုလည်း ရှင်းပြသည်—အရဃျကို အရင်ဆက်ကပ်ပြီးမှ သခင်ကို တည်ထောင်သောကြောင့် အရဃျေရှ/အရဃျေရှ္ဝရ ဟု ခေါ်လာပြီး ပာပ-ပရဏာရှန (အပြစ်ပျက်စီးစေသူ) ဟု ထင်ရှားစွာ ဆိုထားသည်။ လိင်္ဂတော်ကို ပဉ္စာမృతဖြင့် လောင်းချိုးကာ စည်းကမ်းအတိုင်း ပူဇော်သူသည် ခုနစ်ဘဝတိုင်တိုင် ဗိဒ္ယာကို ရရှိ၍ သာသ္တရကို သင်ကြားနိုင်သော ဆရာကောင်းဖြစ်ကာ သံသယများကို ဖြေရှင်းနိုင်သူ ဖြစ်လာမည်ဟု ညွှန်ကြားသည်။ အဆုံးတွင် ပရဘာသခဏ္ဍအတွင်း အဓျာယ ၆၆ ဟု ကော်လိုဖွန်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 67
कामेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Kāmeśvara Liṅga Māhātmya (Description of the Glory of Kāmeśvara)
ဤအধ্যာယသည် သီဝမှ ဒေဝီသို့ သင်ကြားသည့် အပိုင်းဖြစ်ပြီး ပရဘာသက்ஷೇತ್ರအတွင်းရှိ «ကာမေရှဝရ» ဟုခေါ်သော မဟာလိင်္ဂ၏ တည်နေရာနှင့် ဂုဏ်တော်ကို ဖော်ပြသည်။ အီရှဝရသည် ယာတရားသူအား «မဟာလိင်္ဂ ကာမေရှဝရ» သို့ သွားရန် ညွှန်ကြားကာ ယခင်က ကာမဒေဝက ပူဇော်ခဲ့သည်ဟုဆိုပြီး «ဒೈတျသူဒန» ၏ အနောက်ဘက်၊ မြားတံအလျား ၇ ခန့်အတွင်းတွင် ရှိကြောင်း ပြောသည်။ ထို့နောက် သီဝ၏ တတိယမျက်စိမီးဖြင့် ကာမဒေဝ မီးလောင်သွားသည့် အဖြစ်အပျက်ကို ပြန်လည်ရည်ညွှန်းပြီး၊ ကာမဒေဝသည် မဟေရှဝရကို နှစ်တစ်ထောင်ကြာ ပူဇော်ကာ ကာမနာ-သရ္ဂ (ဆန္ဒနှင့် ဖန်တီးမှု) ဆိုင်ရာ အင်အားကို ပြန်လည်ရရှိသော်လည်း «အနင်္ဂ» (ကိုယ်မဲ့) အခြေအနေကို သတိရနေကြောင်း ဆိုသည်။ ဤလိင်္ဂသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် နာမည်ကြီး၍ အပြစ်အားလုံးကို ဖယ်ရှားကာ လိုအင်ဆန္ဒအတိုင်း အကျိုးပေးသည်။ အထူးဝတ္တရားအဖြစ် မာဓဝ (ဝိုင်သာခ) လ၏ လင်းပကာလ တရယောဒသီ (၁၃ ရက်) တွင် ဗိဓာနအတိုင်း ကာမေရှဝရကို ပူဇော်ရမည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ အကျိုးဖော်ပြချက်တွင် စည်းစိမ်ချမ်းသာနှင့် အမျိုးသမီးတို့အတွက် ဆန္ဒ/ဆွဲဆောင်မှု၏ တိုးတက်မှုကို ပုရာဏသဘောအရ ဖော်ညွှန်းထားသည်။
Adhyaya 68
गौरीतपोवनमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Gaurī’s Forest of Austerity
ဤအধ্যာယသည် ရှိဝ–ဒေဝီ ဆွေးနွေးပွဲအဖြစ် ဖွဲ့စည်းထားပြီး ပရဘာသဒေသရှိ ဂေါရီတပေါဝန (တပသ်ပြုရာ သစ်တော) ၏ မဟာတ္မကို ဖော်ပြသည်။ ဣရှွရသည် စိုးမေရှ၏ အရှေ့ဘက်ရှိ အလွန်တန်ခိုးကြီးသော သန့်ရှင်းရာနေရာကို ညွှန်ပြကာ၊ ယခင်ဘဝတွင် အမည်းရောင်အသားအရေရှိ၍ အတွင်းရေးအမည် «ကာလီ» ဟု ခေါ်ခံရသော ဒေဝီက ဝရတသဘောတရားဖြင့် တပသ်အားဖြင့် «ဂေါရီ» ဖြစ်မည်ဟု ဆုံးဖြတ်သည့်အကြောင်းကို ပြန်လည်ပြောကြားသည်။ ဒေဝီသည် ပရဘာသသို့ သွားရောက်၍ လိင်္ဂတစ်ဆူကို တည်ထောင်ပူဇော်ကာ «ဂေါရီဣရှွရ» ဟု ကျော်ကြားလာစေပြီး၊ တစ်ခြေတည်းရပ်ခြင်း၊ နွေရာသီတွင် ပဉ္စအဂ္နိ၊ မိုးရေထဲတွင် ခံယူခြင်း၊ ဆောင်းရာသီတွင် ရေထဲနားခြင်း စသည့် ပြင်းထန်သော တပသ်များကို ကျင့်သုံးရာမှ ကိုယ်ခန္ဓာသည် ဖြူဝင်းလာသည်ဟု သာသနာပုံပြင်အဖြစ် ရှင်းလင်းထားသည်။ ထို့နောက် ရှိဝသည် အကျိုးပေးပွဲအဖြစ် ကောင်းချီးများ ပေးအပ်ပြီး ဒေဝီက ဖလသြရတိကို ကြေညာသည်—ထိုနေရာတွင် ဒေဝီကို မြင်သူတို့သည် ကောင်းမွန်သော သားသမီးနှင့် အိမ်ထောင်ရေး/မျိုးရိုးကံကောင်းခြင်း ရရှိမည်၊ တေးဂီတနှင့် အကဖြင့် ပူဇော်သူတို့၏ အကံမကောင်းမှု ပျောက်ကင်းမည်၊ လိင်္ဂကို အရင်ပူဇော်ပြီးနောက် ဒေဝီကို ပူဇော်သူတို့သည် အမြင့်ဆုံးသော အောင်မြင်မှု ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် ပုဏ္ဏားတို့အား ဒါနပေးခြင်း၊ သားမရှိသူများအတွက် အုန်းသီးလှူခြင်း၊ အနီရောင်မီးကြိုးပါသော ဂီလမ်မီးအိမ်ထွန်းခြင်း စသည့် ကုသိုလ်လုပ်ငန်းများ၊ အနီးရှိ တီရ္ထ၌ ရေချိုးလျှင် အပြစ်ပယ်ရှားခြင်း၊ ရှရာဒ္ဓပြုလျှင် ဘိုးဘွားတို့ အကျိုးရခြင်း၊ ညလုံးနိုး၍ ဘက္တိပြသခြင်းတို့ကို သတ်မှတ်ထားသည်။ နိဂုံးတွင် ရာသီပြောင်းလဲသော်လည်း ထိုနေရာ၌ ဒေဝတားတော်တို့၏ တည်ရှိမှု မပြတ်ကြောင်းနှင့် အထူးသဖြင့် လဆန်းတတိယနေ့တွင် ဒေဝီရှေ့၌ ဤအခန်းကို ဖတ်ကြား/နားထောင်ခြင်းသည် ရေရှည်သော မင်္ဂလာကို ပေးကြောင်း ချီးမွမ်းထားသည်။
Adhyaya 69
गौरीश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (The Glory of Gaurīśvara Liṅga)
ဤအধ্যာယတွင် ဒေဝီနှင့် ဣရှ္ဝရတို့၏ သာသနာဗေဒဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးမှုအဖြစ် «ဂေါရီဣရှ္ဝရ လင်္ဂ» ၏ တည်နေရာနှင့် ပူဇော်ခြင်းမှ ရရှိမည့် ဖလ (အကျိုး) ကို ရှင်းလင်းထားသည်။ ဒေဝီက လင်္ဂကြီးသည် ဘယ်နေရာတွင် ရှိသနည်း၊ ပူဇော်လျှင် ဘာအကျိုးရသနည်းဟု မေးမြန်းရာ ဣရှ္ဝရက ဤမဟာတ္မယသည် ပာပနာရှန (အပြစ်ဖျက်) ဖြစ်ကြောင်းနှင့် ဂေါရီနှင့် ဆက်နွယ်သော တပောဝန အထင်ကရကို ဖော်ပြသည်။ ထိုသန့်ရှင်းနယ်မြေကို «ဓနုစ်» အတိုင်းအတာဖြင့် ဝိုင်းပတ်အကျယ်အဝန်းအဖြစ် တိုင်းတာဖော်ပြထားသည်။ ထိုနေရာတွင် ဒေဝီသည် တစ်ခြေတည်းဖြင့် တပသ (အကျင့်တရား) ပြုလုပ်နေသည်ဟု ဆိုပြီး လင်္ဂ၏ တည်နေရာကိုလည်း အနည်းငယ် မြောက်ဘက်နှင့် ဣရှာန (အရှေ့မြောက်) ဦးတည်ရာအဖြစ် အကွာအဝေးအမှတ်အသားများနှင့်တကွ သတ်မှတ်ပေးသည်။ ထို့နောက် စိတ်ရှည်သဒ္ဓာဖြင့် ပူဇော်ခြင်း၏ အာနိသင်ကို ဖော်ပြကာ အထူးသဖြင့် ကృష్ణာဩဋ္ဌမီနေ့တွင် ပူဇော်လျှင် အပြစ်များမှ လွတ်မြောက်စေသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် ပူဇော်မှုနှင့် တွဲဖက်သင့်သော ဒါန (ပေးကမ်းခြင်း) ကိုလည်း အကြံပြုထားပြီး—ဂိုဒါန (နွားပေးကမ်းခြင်း)၊ အရည်အချင်းပြည့်ဝသော ဗြာဟ္မဏအား ရွှေပေးကမ်းခြင်း၊ အထူးသဖြင့် အန္နဒါန (အစားအစာပေးကမ်းခြင်း) ဖြင့် အမှားအပြစ်ကို သက်သာစေကြောင်း ဆိုသည်။ နိဂုံးတွင် လင်္ဂကို ဒർശန (မြင်ဖူးခြင်း) သာဖြင့်ပင် အပြစ်ကြီးသူများတောင် ပာပမှ လွတ်မြောက်နိုင်ကြောင်း အပြင်းအထန် ကတိပြုထားသည်။
Adhyaya 70
वरुणेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Varuṇeśvara Māhātmya—Account of the Glory of Varuṇeśvara)
ဤအধ্যာယသည် နတ်ဘုရားဆွေးနွေးမှုအတွင်း ထည့်သွင်းထားသော တည်နေရာညွှန်ကြားချက်ဖြစ်သည်။ ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား အာဂ္နေယ (တောင်အရှေ့) ဒిశ၌ရှိသော ဂေါရီ၏ တပဿာတောအတွင်း တည်ရှိသည့် ထင်ရှားသော ဝရုဏေရှ္ဝရ-လင်္ဂသို့ သွားရန် ညွှန်ပြပြီး အကွာအဝေးကို “ဓနု ၂၀” ဟု ဖော်ပြထားသည်။ ယခင်က ကုಂಭဇ (အဂஸ္တျ) က ပင်လယ်ကို “သောက်” သွားသဖြင့် ရေ၏အရှင် ဝရုဏသည် ဒေါသနှင့် အပူဒဏ်ကြောင့် ထိခိုက်လာသည်။ ပြာဘာသိက-က்ஷೇತ್ರကို ပြင်းထန်သော တပဿာအတွက် သင့်တော်ရာဟု သိမြင်၍ ဝရုဏသည် ခက်ခဲသော တပဿာကို ဆောင်ရွက်ကာ အင်အားကြီး မဟာလင်္ဂကို တည်ထောင်ပြီး ယုတတစ်ခုသော နှစ်ပေါင်းများစွာ တရားဝင် ဘက္တိဖြင့် ပူဇော်ခဲ့သည်။ ရှိဝသည် ကျေနပ်၍ မိမိ၏ ဂင်္ဂါရေဖြင့် ပင်လယ်ကို ပြန်လည်ပြည့်စုံစေကာ အလိုတော်ပေးသဖြင့် ပင်လယ်များသည် အမြဲပြည့်ဝနေပြီး လင်္ဂသည် “ဝရုဏေရှ္ဝရ” ဟု ခေါ်တွင်လာသည်။ ထို့နောက် ဖလသြုတိနှင့် အခမ်းအနားညွှန်ကြားချက်များကို ဆိုသည်။ ဝရုဏေရှ္ဝရကို ဒർശနသာ ပြုရုံဖြင့် တီရ္ထအားလုံး၏ အကျိုးကို ရနိုင်သည်ဟု ဆိုပြီး လဆန်း/လဆုတ် ၈ ရက်နှင့် ၁၄ ရက်တွင် ဒိန်ချဉ်ဖြင့် လင်္ဂကို အဘိသေက လုပ်ခြင်းသည် ဝေဒပညာထူးချွန်မှုနှင့် ဆက်နွယ်သည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ကယ်တင်ခြင်း၏ အကျိုးကို လူမှုအုပ်စုမျိုးစုံနှင့် ကိုယ်ခန္ဓာအခြေအနေမျိုးစုံထိ ချဲ့ထွင်ပြောဆိုထားသည်။ ထိုနေရာတွင် စနာန၊ ဇပ၊ ဘလိ၊ ဟောမ၊ ပူဇာ၊ စတောတရ၊ အကနှင့် ဆောင်ရွက်သမျှကို အက္ခယ (မပျက်မယွင်း) ဟု ကြေညာပြီး ယာထာတီရ္ထအကျိုးနှင့် ကောင်းကင်ရည်မှန်းချက်လိုသူများအတွက် ရွှေလောတပ်ပန်း၊ ပုလဲ စသည့် ဒါနများကို အကြံပြုထားသည်။
Adhyaya 71
उषेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Uṣeśvara Liṅga
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರ၏ မြေပြင်အတွင်းရှိ လိင်္ဂတစ်ပါးကို ဖော်ပြသည်။ ၎င်းသည် ဝရုဏေရှ (Varuṇeśa) ၏ တောင်ဘက်တွင် တံတားသုံးလက်မောင်းအကွာ (သုံးမြားအလျား) ခန့်တွင် တည်ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ လိင်္ဂကို ဝရုဏ (Varuṇa) ၏ ဇနီး ဥရှာ (Uṣā) က မိမိခင်ပွန်းနှင့် ဆက်နွယ်သော ဝမ်းနည်းပူဆွေးမှုကြောင့် အလွန်ကြမ်းတမ်းသော တပဿ (austerities) ကို ပြုလုပ်ကာ တည်ထောင်ခဲ့သည်။ တည်ထောင်ထားသော လိင်္ဂကို ဥရှေရှဝရ (Uṣeśvara) ဟု ခေါ်ပြီး စိတ်ဝိညာဉ်ဆိုင်ရာ အောင်မြင်မှုများအားလုံးကို ပေးစွမ်းနိုင်သူ၊ စိဒ္ဓိအားလုံးအတွက် ပူဇော်ခံရသူဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ယုံကြည်သဒ္ဓါဖြင့် ပူဇော်ပါက အပြစ်ကို ဖျက်ဆီးပြီး အပြစ်အလွန်များသူတောင် အမြင့်ဆုံးသော ဂတိသို့ ရောက်စေနိုင်သည်ဟု ဖလအာရှရုတိက ဆိုသည်။ အထူးသဖြင့် မိန်းမများအတွက် လင်မယားကံကောင်းခြင်း (စောဘာဂျ) ကို ပေးပြီး ဒုက္ခနှင့် ကံမကောင်းမှုကို ဖယ်ရှားပေးသည်ဟု ဆိုထားသည်။
Adhyaya 72
Jalavāsa Gaṇapati Māhātmya (The Glory of Gaṇeśa ‘Dwelling in Water’)
ဤအধ্যာယသည် ဣရှ္ဝရ၏ သာသနာရေး–ပူဇော်ရေးညွှန်ကြားချက်အကျဉ်းဖြစ်ပြီး၊ တစ်နေရာတည်း၌ရှိသော ဗိဃ္နေရှ (ဂဏေရှ) ကို “ရေတွင်နေထိုင်သူ” ဟုခေါ်သော «ဇလဝါသ» အဖြစ် ဒർശနပြုရန် ညွှန်ပြသည်။ ထိုဒർശနသည် အတားအဆီးများကို ဖျက်ဆီးကာ လုပ်ငန်းအပေါင်းတို့ အောင်မြင်စေသည်ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ အကြောင်းရင်းအဖြစ် ဝရုဏသည် တပဿ (tapas) ကို အတားအဆီးမရှိစေရန် ရေမှပေါက်ဖွားသော ပူဇော်ပစ္စည်းများဖြင့် သဒ္ဓါတရားဖြင့် ဘုရားကို ပူဇော်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ လပြည့်လကွယ်စဉ် လဆန်း ၄ ရက် (caturthī) တွင် တർပဏ ပြုလုပ်ကာ အနံ့သာ၊ ပန်း၊ မိုဒက (modaka) တို့ဖြင့် ပူဇော်ရမည်။ ထို့ပြင် ကိုယ့်သဒ္ဓါနှင့် စွမ်းအားအတိုင်း (yathā-bhakti) ပူဇော်ခြင်းက ဂဏာဓိပတိ၏ စိတ်တော်ကျေနပ်မှု၏ အခြေခံဖြစ်ကြောင်း အလေးပေးထားသည်။
Adhyaya 73
कुमारेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Kumāreśvara Māhātmya (Account of the Glory of Kumāreśvara)
ဤအခန်းသည် ပရဘာသက்ေတၱရအတွင်း သေးငယ်သော ယာဉ်လမ်းညွှန်တစ်ခုကဲ့သို့ ဖွဲ့စည်းထားသော ရှိဝ–ဒေဝီ သာသနာဗေဒဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးခန်းဖြစ်သည်။ ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား “ကုမာရေးရှ္ဝရ” လင်္ဂသို့ သွားရောက်ပူဇော်ရန် ညွှန်ကြားပြီး၊ ထိုလင်္ဂသည် မဟာပာတက (အကြီးမားဆုံး အပြစ်များ) ကို ဖျက်သိမ်းနိုင်သော အလွန်တန်ခိုးကြီးသည့် လင်္ဂဟု ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် ဝရုဏနှင့် နိုင်ရိတ တို့၏ ဦးတည်ရာအရပ်များနှင့် “ဂေါရီ-တပောဝန” အမှတ်အသားကို ကိုးကားကာ သန့်ရှင်းသော မြေပြင်ပုံရိပ်ကို လမ်းလျှောက်နိုင်အောင် တည်ဆောက်ပေးသည်။ မူလဇာတ်ကြောင်းအရ စဏ္မုခ (ကုမာရ/စကန္ဒ) သည် ကြီးမားသော တပဿာ ပြုလုပ်ပြီးနောက် ဤလင်္ဂကို တည်ထောင်ခဲ့သဖြင့် အမည်နှင့် အာဏာတန်ခိုး၏ အကြောင်းရင်းကို ရှင်းပြသည်။ ထို့နောက် ကုသိုလ်တန်ဖိုးကို နှိုင်းယှဉ်တွက်ချက်ကာ ကုမာရေးရှ္ဝရကို နည်းလမ်းမှန် (ဝိဓိ) ဖြင့် တစ်နေ့ပူဇော်ခြင်းသည် အခြားနေရာများတွင် လများစွာကြာ ပူဇော်ရသကဲ့သို့ ကုသိုလ်ပြည့်စုံရနိုင်ကြောင်း အလေးပေးသည်။ ကျင့်ဝတ်လိုအပ်ချက်များမှာ ကာမ၊ က္ရောဓ၊ လောဘ၊ ရာဂ၊ မတ္စရ ကို စွန့်လွှတ်ခြင်းနှင့် ပူဇော်မှုတစ်ကြိမ်တည်းအတွက်ပင် ဗြဟ္မစရိယ/တပသ်ဆန်သော ထိန်းသိမ်းမှုကို လက်ခံခြင်းတို့ဖြစ်သည်။ နိဂုံးတွင် နည်းလမ်းမှန်ကန်သော ပူဇော်မှုသည် ယာထရာ-ဖလ (ဘုရားဖူးခရီး၏ အကျိုး) ကို မှန်ကန်စွာ ပေးကြောင်း အတည်ပြုသည်။
Adhyaya 74
Śākalyeśvara-liṅga Māhātmya (शाकल्येश्वरलिङ्गमाहात्म्य) — The Glory of Śākalyeśvara and Its Four Yuga-Names
ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား သတ်မှတ်ထားသော အရပ်နှင့် အကွာအဝေးအညွှန်းအတိုင်း ထင်ရှားမြင့်မြတ်သော «ရှာကလျေရှ္ဝရ» လိင်္ဂသန့်ကျက်သို့ သွားရောက်ရန် ညွှန်ကြားသည်။ ဤလိင်္ဂကို «sarvakāmadam» (လိုအင်ဆန္ဒအားလုံးကို ပေးစွမ်းနိုင်သော) ဟု ချီးမြှောက်ပြီး၊ မင်းရဟန်းမုနိ «ရှာကလျ» ၏ ကြီးမားသော တပဿာကြောင့် မဟာဒေဝ ပျော်ရွှင်ကာ လိင်္ဂရূপဖြင့် ထင်ဟပ်တည်ထောင်လာသည့် အစဉ်အလာကို ဖော်ပြသည်။ ဖလသြတိအရ ဤဒေဝတကို တစ်ကြိမ်မြင်ရုံဖြင့်ပင် ခုနှစ်ဘဝတိုင် စုဆောင်းလာသော အပြစ်များ ပျောက်ကွယ်သွားသည်ဟု ဆိုပြီး နေထွက်ချိန် အမှောင်ပျောက်သကဲ့သို့ ဟောပြသည်။ ထို့နောက် အဋ္ဌမီနှင့် စတုရ္ဒသီနေ့များတွင် နို့ဖြင့် ရှိဝကို အဘိသေက ပြုလုပ်ခြင်း၊ အနံ့သာ၊ ပန်း စသည်တို့ကို အစဉ်လိုက် ပူဇော်ခြင်းတို့ကို သတ်မှတ်ကာ၊ တီရ္ထယာတရာ၏ အပြည့်အဝ အကျိုးကို လိုသူများအတွက် ရွှေဒါန ပြုရန်လည်း အကြံပြုသည်။ ယုဂလေးခေတ်အလိုက် အမည်များကိုလည်း စာရင်းပြုထားသည်—ကೃတယုဂတွင် «Bhairaveśvara»၊ တ్రేతာယုဂတွင် «Sāvarṇikeśvara» (Sāvarṇi Manu နှင့် ဆက်စပ်)၊ ဒ్వါပရယုဂတွင် «Gālavēśvara» (ရသေ့ Gālava နှင့် ဆက်စပ်)၊ ကလိယုဂတွင် «Śākalyeśvara» (မုနိ Śākalya သည် aṇimā စသည့် siddhi များ ရရှိခြင်းနှင့် ဆက်စပ်) ဟု ဆိုသည်။ က్షေတ্ৰ၏ သန့်ကျက်နယ်ပယ်ကို အချင်းဝက် ၁၈ ဓနု ဟု သတ်မှတ်ပြီး၊ ထိုနယ်ပယ်အတွင်းရှိ သေးငယ်သော သတ္တဝါများတောင် မောက္ခရနိုင်ကြောင်း၊ ဒေသရေများကို စရஸဝတီကဲ့သို့ သန့်မြတ်ကြောင်း၊ ဒർശနသည် ကြီးမားသော ဝေဒယဇ్ఞများ၏ အကျိုးနှင့် တူကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် Soma-parvan တွင် လိင်္ဂအနီး တစ်လကြာ နေထိုင်ကာ Aghora-japa ပြု၍ ဂီဖြင့် ဟောမ ပြုလုပ်ရန် ညွှန်ကြားပြီး၊ အပြစ်ကြီးသူတောင် «uttamā siddhi» ရနိုင်ကြောင်း ကတိပြုသည်။ လိင်္ဂကို «kāmika» ဟုလည်း ခေါ်ကာ Aghora ကို ဒေဝ၏ မျက်နှာအဖြစ် ဖော်ပြပြီး Bhairava အင်အားကြီးစွာ တည်ရှိသဖြင့် ယခင်က «Bhairaveśvara» အမည် ပိုမိုကျော်ကြားခဲ့ပြီး ကလိခေတ်တွင် «Śākalyeśvara» ဟု ခေါ်လာကြောင်း ရှင်းလင်းသည်။
Adhyaya 75
कलकलेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Kalakaleśvara (Origin, Worship, and Merits)
အခန်း ၇၅ တွင် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರ၌ရှိသော Śākalakaleśvara/ကလကလေရှ္ဝရ လိင်္ဂအကြောင်းကို သင်ကြားတော်မူသည်။ ၎င်း၏တည်နေရာနှင့် ပာပ (အပြစ်) ကိုဖယ်ရှားပေးသော အကျိုးသက်ရောက်မှုကို ဖော်ပြပြီး၊ ယုဂအလိုက် နာမစတုဋ္ဌယကိုလည်း စနစ်တကျ ပြောကြားသည်—ကෘတယုဂ၌ Kāmeśvara၊ တ్రေတယုဂ၌ Pulahēśvara၊ ဒွာပရယုဂ၌ Siddhinātha၊ ကလိယုဂ၌ Nāradeśa ဟု မှတ်မိကြသကဲ့သို့ Kalakaleśa/Kalakaleśvara ဟူသော အမည်ကို အသံအခြေပြု အဓိပ္ပါယ်ဖွင့်ဆိုသည်။ ပထမအမည်ပေးပုံက Sarasvatī သမုဒ္ဒရာသို့ ရောက်သည့်အခါ “ကလကလ” ဟူသော ဆူညံသံ ပေါ်ထွန်းပြီး ဒေဝတားတို့ ဝမ်းမြောက်ကြသဖြင့် ထိုအသံမှ အမည်ဖြစ်လာသည်ဟု ဆိုသည်။ ဒုတိယပုံပြင်မှာ လူမှု-သီလပိုင်းဆိုင်ရာဖြစ်ပြီး Nārada သည် လိင်္ဂအနီးတွင် ပြင်းထန်သော တပစ် ပြုကာ Pauṇḍarīka ယဇ္ဉကို ဆောင်ရွက်၍ ရှိသမျှ ရှိသီတို့ကို ခေါ်ယူသည်။ ဒက္ခိဏာအတွက် ဒေသခံ ဘြာဟ္မဏများ လာသောအခါ တန်ဖိုးကြီးပစ္စည်းများကို ပစ်ချကာ အငြင်းပွားမှု ဖြစ်စေသဖြင့် တိုက်ခိုက်မှု ဖြစ်ပေါ်ပြီး၊ ပညာရှိသော်လည်း ဆင်းရဲသော ဘြာဟ္မဏများ၏ ဝေဖန်မှုက Kalakaleśvara (ဆူညံသံ/ရန်ဖြစ်မှု) ဟူသော အမည်၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်လာသည်။ အဆုံးတွင် ဖလရှရုတိ—လိင်္ဂကို ရေချိုးသန့်စင်ကာ ပရဒက္ခိဏာ သုံးကြိမ် လှည့်လည်ပါက Rudraloka သို့ ရောက်မည်။ အနံ့သာ၊ ပန်းတို့ဖြင့် ပူဇော်ကာ သင့်တော်သူများထံ ရွှေကို ဒါနပြုလျှင် “အမြင့်ဆုံးသော အခြေအနေ” ကို ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 76
Lakuleśvara-nāma Liṅgadvaya Māhātmya (near Kalakaleśvara) — Glory of the Twin Liṅgas established by Lakulīśa
အခန်း ၇၆ သည် ဣရှ္ဝရ၏ ဟောကြားချက်အဖြစ် တိုတောင်းသော်လည်း သဘောတရားနှင့် ပူဇော်ပွဲဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို ဖော်ပြသည်။ Devadeva အနီး၊ Someshvara နှင့် ဆက်စပ်သော သန့်ရှင်းရာဒေသအတွင်း၌ အလွန်ကောင်းကျိုးကြီးသော လိင်္ဂ နှစ်ပါး ရှိကြောင်းနှင့် ထိုနှစ်ပါးကို Lakulīśa က pratiṣṭhita (တည်ထောင်ပူဇော်) ခဲ့ကြောင်း ဆိုသည်။ ထိုနှစ်လုံးတည်ရာကို «Lakuleśvara» ဟု ခေါ်ပြီး darśana (မြင်ဖူးခြင်း) အတွက် anuttama (အထူးမြတ်) အရာတစ်ခုအဖြစ် ချီးမြှောက်ထားသည်။ ထို့နောက် သန့်စင်မှုအာနိသင်ကို ထပ်မံဆိုပြီး မြင်ရုံသာဖြင့်ပင် မွေးသေ စက်ဝိုင်း၏ အစွန်းတိုင်အောင် ဆက်လက်သော အပြစ်များမှ လွတ်မြောက်စေသည်ဟု ဆိုသည်။ Bhādrapada လတွင် Śukla Caturdaśī နေ့၌ upavāsa (အစာရှောင်) နှင့် prajāgara (ညလုံးနိုးကြား) ကို လိုက်နာရန် သတ်မှတ်ထားသည်။ ပူဇော်စဉ်မှာ ပထမဦးစွာ Lakulīśa ကို mūrtimant (ရုပ်တည်) အဖြစ် ပူဇော်ပြီးနောက် လိင်္ဂနှစ်ပါးကို သီးခြားစီ သင့်တော်သော နည်းလမ်းနှင့် အစဉ်လိုက် stuti-မန္တရများဖြင့် ပူဇော်ရသည်။ အဆုံးတွင် Maheśvara တည်ရှိရာ «အမြင့်ဆုံးနေရာ» ကို ရရှိမည်ဟု phalaśruti အဖြစ် သတ်မှတ်ကာ ကယ်တင်ရေးဆိုင်ရာ အဆုံးသတ်ကို ပေးထားသည်။
Adhyaya 77
उत्तंकेश्वरमाहात्म्य वर्णनम् | The Māhātmya of Uttankeśvara (Description of Uttankeśvara’s Sanctity)
ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರအတွင်းရှိ အထူးသန့်ရှင်းသော တီရ္ထဖြစ်သည့် ဥတ္တင်ကေရှ္ဝရသို့ ဘုရားဖူးခရီးကို ညွှန်ပြသည်။ ထိုဘုရားကျောင်းသည် ယခင်ဖော်ပြခဲ့သည့်နေရာ၏ တောင်ဘက်တွင်ရှိပြီး မဝေးကြောင်းကိုလည်း ဆိုကာ ခရီးလမ်းညွှန်သဘောဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။ ဤလင်္ဂကို မဟာစိတ်ဓာတ်ရှိသော ဘက္တဖြစ်သည့် ဥတ္တင်ကာက မိမိကိုယ်တိုင် ဘက္တိဖြင့် တည်ထောင်ထားကြောင်း ဆိုသည်။ ဘုရားဖူးသူသည် စိတ်တည်ငြိမ်၍ အာရုံစူးစိုက်ကာ ဒർശနပြုခြင်း၊ ထိတွေ့ခြင်းတို့ကို ပြုလုပ်ပြီးနောက် ဗိဓိဝတ်အတိုင်း ဘက္တိဖြင့် ပူဇော်ရမည်။ ထိုသို့ပြုလျှင် အပြစ်အနာအဆာ အညစ်အကြေးအားလုံးမှ လွတ်မြောက်သန့်စင်မည်ဟု ကတိပြုထားသည်။ အဆုံးတွင် စ္ကန္ဒ မဟာပုရာဏ၏ ပရဘာသ ခဏ္ဍအတွင်း ဥတ္တင်ကေရှ္ဝရ မာဟာတ္မယကို ဖော်ပြသော အဓျာယ ၇၇ ဟု ကော်လိုဖွန်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 78
वैश्वानरेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Glory of Vaiśvānareśvara)
ဣရှွရသည် မဟာဒေဝီအား အာဂ္နေယ (အရှေ့တောင်) ဒిశ၌ တည်ရှိသော ဝိုင်ရှ္ဝာနရေရှွရ (Vaiśvānareśvara) သို့ သွားရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုဒေဝတာသည် “မြားငါးလက်အတွင်း” ဟူသော တိုင်းတာထားသည့် နေရာအတွင်းရှိပြီး၊ ဒർശန (မြင်ခြင်း) နှင့် စပർശ (ထိတွေ့ခြင်း) နှစ်မျိုးလုံးဖြင့် ပာပ-ဃ္န (အပြစ်အညစ်ဖယ်ရှားနိုင်သူ) ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ သင်ခန်းစာပေးသော ပုံပြင်တစ်ပုဒ်တွင် ကြက်တူရွေး (śuka) တစ်ကောင်က နန်းတော်အတွင်း အုံဆောက်ကာ မိတ်ဖက်နှင့် အချိန်ကြာကြာ နေထိုင်သည်။ သူတို့သည် ဘုရားကို ရည်ရွယ်သဒ္ဓါဖြင့် မဟုတ်ဘဲ အုံနေရာကို ချစ်မြတ်နိုးမှုကြောင့် ပရဒက္ခိဏာ (pradakṣiṇā) ကို မကြာခဏ လှည့်ပတ်ပြုလုပ်ကြပြီး နောက်ဆုံး သေဆုံးကြသည်။ ထိုနေရာ၏ အာနုဘော်ကြောင့် သူတို့သည် ယခင်ဘဝကို မှတ်မိသော jātismara အဖြစ် ပြန်လည်မွေးဖွားကာ လောပာမုဒြာနှင့် အဂஸ္တျာ ဟူ၍ ကျော်ကြားလာသည်။ အဂஸ္တျာသည် ယခင်ကိုယ်ခန္ဓာကို မှတ်မိ၍ “မီး၏အရှင်” ဝဟ္နီရှ (Vahnīśa) ကို မှန်ကန်စွာ လှည့်ပတ်ကြည့်ရှုသူသည် ကျော်ကြားမှုကို ရရှိမည်ဟု ဂါထာတစ်ပုဒ် ပြောဆိုသည်။ အဆုံးတွင် အမိန့်တော်အဖြစ် ဂျီ (ghṛta) ဖြင့် ဒေဝတာကို ရေချိုးပူဇော် (ghṛta-snāna) ပြုလုပ်၍ စည်းကမ်းအတိုင်း ပူဇော်ကာ သဒ္ဓါဖြင့် သင့်တော်သော ဗြာဟ္မဏ်တစ်ဦးအား ရွှေကို ဒါနပြုရန် ဆိုသည်။ ထိုသို့ပြုလျှင် တီရ္ထယာထာ၏ အကျိုးကို ပြည့်စုံစွာ ရရှိပြီး ဝဟ္နိလောက (Vahni-loka) သို့ ရောက်ကာ မပျက်မယွင်းသော ကာလတစ်လျှောက် ပျော်ရွှင်မည်ဟု ဆိုထားသည်။ ဤအခန်းသည် ပရဘ္ဟာသ ခဏ္ဍ၏ အပိုင်းတွင် အဓျာယ ၇၈ ဟု ကော်လိုဖွန်တွင် ဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 79
लकुलीश्वरमाहात्म्य (The Māhātmya of Lakulīśvara)
ဤအဓျာယကို ဣရှ္ဝရက မိန့်ကြားရာတွင် ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರအတွင်း လကူလီရှ/လကူလီရှ္ဝရ ကို အလွန်လေးစားအပ်သော သာသနာတော်ရှိတော်မူသည့် အဖြစ် အာရုံစိုက်စေသည်။ ဘုရားတည်နေရာကို အနောက်ဘက်ဟု ညွှန်ပြပြီး «ဓနုရှာံ သပ္တကေ» ဟူသော အကွာအဝေးတိုင်းတာချက်ဖြင့် ဖော်ပြကာ၊ ရုပ်သဏ္ဌာန်ကို တည်ငြိမ်ကောင်းမြတ်၍ သတ္တဝါအားလုံး၏ အပြစ်ကိုဖယ်ရှားပေးသူ (pāpa-ghna) ဟု ထင်ရှားစွာ ချီးမွမ်းသည်။ ထိုနေရာကို မဟာသန့်ရှင်းမြေပြင်၌ ဘုရား၏ ဆင်းသက်ပေါ်ထွန်းမှု အကြောင်းအရာနှင့်လည်း ဆက်စပ်ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် လကူလီရှ၏ သာသနာ့သမဏနှင့် ဆရာတော်အဖြစ်ကို ရေးဆွဲပြသည်—တပစ် (tapas) ကို ပြင်းထန်စွာ ကျင့်သုံးခြင်း၊ တပည့်များအား ဒိက္ခာ (dīkṣā) ပေးခြင်း၊ နျာယနှင့် ဝိုင်ရှေသိက အပါအဝင် သာသနာ့ရှာစတြများစွာကို ထပ်ခါတလဲလဲ သင်ကြားပေးခြင်းတို့ဖြင့် အမြင့်ဆုံးသော စိဒ္ဓိ (parā siddhi) သို့ ရောက်စေသည်။ အဆုံးတွင် ဘက္တများက သင့်တော်စွာ ပူဇော်ရမည်ဟု ညွှန်ကြားပြီး ကာတ္တိကလနှင့် ဥတ္တရာယဏကာလတွင် အကျိုးသက်ရောက်မှု ပိုမိုမြင့်မားကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့ပြင် အရည်အချင်းပြည့်ဝသော ဗြာဟ္မဏအား ဗိဒ္ယာ-ဒါန (vidyā-dāna) ပြုရန် အကြံပြုကာ၊ အကျိုးတရားအဖြစ် ဉာဏ်ပညာနှင့် စည်းစိမ်ပြည့်စုံသော ဗြာဟ္မဏမျိုးရိုးများတွင် ကောင်းမွန်သည့် မွေးဖွားမှုများ ထပ်တလဲလဲ ရရှိမည်ဟု ဖလရှရုတိပုံစံဖြင့် ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 80
Gautameśvara-māhātmya (गौतमेश्वरमाहात्म्य) — The Glory of the Gautameśvara Liṅga
ဤအধ্যာယသည် ဣရှ္ဝရက ဒေဝီအား သင်ကြားသည့် အတိုချုံး ဘုရားကျောင်းမဟာတ္မ្យ ဖြစ်သည်။ အရှေ့ဘက်တွင် «ဂေါတမေရှ္ဝရ» ဟုခေါ်သော အပြစ်ဖျက်လင်္ဂ ရှိကြောင်း၊ အနောက်ဘက်ရှိ «ဒೈတျသူဒန» နှင့်ဆက်နွယ်သည့် အမှတ်အသားကို ကိုးကားကာ တည်နေရာကို ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် «ဓနု ငါးအတွင်း» ဟူသော အကွာအဝေးကို သတ်မှတ်ပြီး ဤသန့်ရှင်းရာဌာနသည် ဆန္ဒအလုံးစုံကို ပေးစွမ်းသော (sarva-kāma-da) ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ အကြောင်းရင်းအဖြစ် မဒြရားဇာ စာလျာမင်းက ပြင်းထန်သော တပဿာ ပြုလုပ်၍ မဟေရှ္ဝရကို ပူဇော်ပန်ကြားခဲ့သဖြင့် ဤလင်္ဂပူဇော်မှု ထင်ရှားလာသည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုနမူနာအတိုင်း အခြားသော ဘက္တများလည်း စည်းကမ်းတကျ ပူဇော်လျှင် အမြင့်ဆုံး စိဒ္ဓိကို ရရှိမည်ဟု အထွေထွေပြောထားသည်။ ထုံးတမ်းအရ ချိုင့်လ (bright fortnight) ၏ ချိုင်တရ လ ၁၄ ရက် (စတုဒ္ဒသီ) တွင် လင်္ဂကို နို့ဖြင့် စနာပန (ရေချိုးပူဇော်) ပြုကာ၊ နံ့သာရေနှင့် အကောင်းဆုံးပန်းများဖြင့် ဘက္တိဖြင့် ပူဇော်ရမည်။ ထိုကောင်းမှုသည် အရှ္ဝမေဓ ယဇ္ဉာနှင့် တူညီသော ပုဏ္ဏကို ပေးပြီး၊ လင်္ဂကို မြင်ရုံဖြင့်ပင် စကား၊ စိတ်၊ ကိုယ်ဖြင့် ပြုသော အပြစ်များ ပျက်စီးသည်ဟု ဖလရှရုတိက ဆိုသည်။
Adhyaya 81
श्रीदैत्यसूदनमाहात्म्यवर्णनम् (Glorification of Śrī Daityasūdana)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ပရဘ္ဟာသ-က்ஷೇತ್ರ၏ ထူးခြားသန့်ရှင်းမှုကို ရှင်းလင်းတော်မူသည်။ ဤကွင်းသည် ဝိုင်ရှ္ဏဝ သာသနာ၏ “ယဝ-အာကာရ” (မုယောစေ့ပုံသဏ္ဌာန်) အဖြစ် သတ်မှတ်ထားပြီး အရှေ့အနောက်တောင်မြောက် နယ်နိမိတ်များကို ထင်ရှားစွာ ဖော်ပြထားသည်။ ထိုကွင်း၌ သေဆုံးခြင်း၊ ဒါနပြုခြင်း၊ ပူဇော်ခြင်း၊ မန္တရရွတ်ဖတ်ခြင်း၊ တပသ်ကျင့်ခြင်း၊ ဗြာဟ္မဏများအား အစာကျွေးခြင်းတို့သည် ကလ္ပ ၇ ခုတိုင် အကျိုးမကုန်သော ပုဏ္ဏာရသကို ပေးကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့နောက် လက်တွေ့ကျင့်စဉ်များကို ညွှန်ပြသည်—သဒ္ဓါဖြင့် ဥပဝါသ (အစာရှောင်) ပြုခြင်း၊ စက္ကရာတီရ္ထ၌ ရေချိုးခြင်း၊ ကာရ္တိက-ဒွါဒသီနေ့တွင် ရွှေဒါနပြုခြင်း၊ မီးအလင်းပူဇော်ခြင်း၊ ပဉ္စာမృతဖြင့် အဘိသေကပြုခြင်း၊ ဧကာဒသီညတွင် ဂျာဂရ (ညမအိပ်) ဖြင့် ဘက္တိအနုပညာများနှင့်အတူ ပူဇော်ခြင်း၊ စာတုရ္မာသျ ဝရတကို ထိန်းသိမ်းခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် နာမအဓိပ္ပါယ်နှင့် ဒဏ္ဍာရီကို ဆက်လက်ဖော်ပြသည်။ ဒေဝတားတို့က အတိတ်အဝတာရကာလ အမှုတော်များကို ချီးမွမ်းရာ၌ ဗိෂ္ဏုသည် ဒာနဝများကို ဖျက်ဆီးမည်ဟု ကတိပြု၍ ပရဘ္ဟာသသို့ လိုက်လံကာ စုဒර්ရှနချကရဖြင့် သုတ်သင်တော်မူသဖြင့် “ဒೈတျသူဒန” ဟူသော အမည်ရသည်။ အဆုံးတွင် ဤကွင်း၌ ဘုရားကို မြင်ခြင်း သို့မဟုတ် ပူဇော်ခြင်းဖြင့် အပြစ်ပျက်ကင်းပြီး မင်္ဂလာရှိသော ဘဝအကျိုးများ ရရှိမည်ဟု ဖလရှရုတိအဖြစ် အာမခံထားသည်။
Adhyaya 82
चक्रतीर्थोत्पत्तिवृत्तान्तमाहात्म्यवर्णनम् (Origin and Glory of Cakratīrtha)
ဤအধ্যာယတွင် ဒေဝီက ဣရှ္ဝရအား «စက္ကရတီရ္ထ» ၏ အဓိပ္ပါယ်၊ တည်နေရာနှင့် အကျိုးသက်ရောက်မှုကို မေးမြန်းသည်။ ဣရှ္ဝရက ဒေဝ–အသူရ စစ်ပွဲအကြောင်းကို ပြောပြပြီး ဟရီ (ဗိဿနု) သည် ဒေမုန်များကို သတ်ပြီးနောက် သွေးစွန်းနေသော စုဒർശန-စက္ကရကို တစ်နေရာတည်းတွင် ဆေးကြောသန့်စင်ခဲ့ရာ ထိုအဖြစ်အပျက်က တီရ္ထကို သန့်ရှင်းစေ၍ စက္ကရတီရ္ထဟု ထင်ရှားလာသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် ထိုတီရ္ထအတွင်းတွင် အလွန်များပြားသော အထောက်အကူတီရ္ထများ တည်ရှိကြောင်း၊ ဧကာဒသီနေ့နှင့် နေ/လ ကြတ်ချိန်များတွင် ပူဇော်ရေးအာနိသင် ပိုမိုမြင့်မားကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထိုနေရာတွင် ရေချိုးခြင်းသည် တီရ္ထအားလုံးတွင် ရေချိုးသကဲ့သို့ အကျိုးတူပြီး၊ ထိုနေရာတွင် ပေးကမ်းသော ဒါန၏ အကျိုးသည် တိုင်းတာမရအောင် ကြီးမားသည်။ ထိုဒေသကို သတ်မှတ်အတိုင်းအတာရှိသော ဗိဿနု-က்ஷေတရ ဟု ခေါ်ဆိုထားသည်။ ကလ္ပအလိုက် အမည်ကွဲများ—Koṭitīrtha, Śrīnidhāna, Śatadhāra, Cakratīrtha—ကိုလည်း ရေးသားထားသည်။ ထိုနေရာတွင် တပဿ၊ ဝေဒပညာလေ့လာမှု၊ အဂ္နိဟောတရ စောင့်ထိန်းမှု၊ ရှရဒ္ဓ၊ နှင့် ပရాయశ္စိတ္တသဘော ဝရတများကို ပြုလုပ်လျှင် အခြားနေရာများထက် ပုဏ္ဏာပိုမိုတိုးပွားကြောင်း အလေးပေးသည်။ နိဂုံးတွင် အပြစ်ဖျက်၊ ဆန္ဒပြည့်စုံစေသော တီရ္ထဖြစ်ပြီး မွေးဖွားမှုအခြေအနေ နိမ့်ကျသူများအထိ ကယ်တင်နိုင်ကာ ထိုနေရာတွင် သေဆုံးသူသည် မြင့်မြတ်သော လောကသို့ ရောက်မည်ဟု ဖလအာရှုတိ ပြောကြားသည်။
Adhyaya 83
योगेश्वरीमाहात्म्यवर्णनम् (Yogeśvarī Māhātmya—Account of Yogeśvarī’s Glory)
ဣශ්ဝရသည် မဟာဒေဝီအား ပရဘာသ က్షೇತ್ರ၏ အရှေ့ဘက်တွင် တည်ရှိသော ယောဂေရှဝရီ ဒေဝီ၏ မူလအစနှင့် ပူဇော်ရေး အဓိပ္ပါယ်ကို ရှင်းပြသည်။ ရုပ်ပြောင်းနိုင်ပြီး အာဏာကြီးသော အဆုရ မဟိṣ သည် လောကသုံးပါးကို ခြိမ်းခြောက်လာသဖြင့် ဘြဟ္မာက မတူညီလှသော ကညာတစ်ဦးကို ဖန်ဆင်းကာ ပြင်းထန်သော တပသကို ဆောင်ရွက်စေသည်။ နာရဒသည် သူမကို တွေ့၍ အလှအပကြောင့် စိတ်လှုပ်ရှားသော်လည်း ကညာဝ్రတကို ထိန်းသိမ်းနေသဖြင့် ငြင်းပယ်ခံရပြီး မဟိṣ ထံသို့ သွားကာ သူမအကြောင်း ပြောပြသည်။ မဟိṣ သည် ကညာတပသကို အတင်းအကျပ် လက်ထပ်စေလိုသော်လည်း သူမက ရယ်မောပြီး သူမ၏ အသက်ရှူမှ အလက်နက်ကိုင် အမျိုးသမီးရုပ်များ ပေါ်ထွက်ကာ အဆုရတပ်ကို ဖျက်ဆီးသည်။ နောက်ဆုံး တိုက်ပွဲတွင် ဒေဝီသည် မဟိṣ ကို အနိုင်ယူ၍ ခေါင်းဖြတ်သတ်ကာ သတ်ဆုံးစေသည်။ ဒေဝတများက သူမကို ဗိဒ္ယာ/အဗိဒ္ယာ၊ အောင်မြင်မှုနှင့် ကာကွယ်မှုတို့၏ စကြဝဠာအင်အားအဖြစ် ချီးမွမ်းသီချင်းဆိုကာ ဤကṣेत्रတွင် အမြဲတမ်း တည်နေစေ၍ ပူဇော်သူများအား ကောင်းချီးပေးရန် တောင်းဆိုကြသည်။ ထို့နောက် အာရှွိန မာသ (သုက္လပက္ခ) ပွဲတော်အကျင့်ကို သတ်မှတ်သည်—နဝမီနေ့တွင် အစာရှောင်၍ ဒေဝီကို ဖူးမြင်ခြင်းဖြင့် ပာပကṣယ ဖြစ်စေခြင်း၊ မနက်ပိုင်း ဖတ်ရွတ်ခြင်းဖြင့် မကြောက်မရွံ့ ဖြစ်စေခြင်း၊ ညပိုင်းတွင် သန့်စင်အပ်နှံထားသော ဓား (ခဍ္ဂ) ကို မန္တရ၊ မဏ္ဍပ၊ ဟောမ၊ လှည့်လည်ပွဲ၊ ညလုံးနိုးကြားမှု၊ ပူဇော်သကာ၊ ဒိသဒေဝတနှင့် ဘူတပရေတတို့ထံ ဘလိပေးခြင်း၊ ထို့ပြင် ယောဂေရှဝရီကို ရာဇရထားဖြင့် ပတ်လည်လှည့်ခြင်းတို့ဖြင့် အသေးစိတ် ပူဇော်ရန် ဖြစ်သည်။ အဆုံးတွင် အထူးသဖြင့် ထိုနေရာတွင် နေထိုင်သော ဗြာဟ္မဏများအပါအဝင် အကျင့်ဆောင်သူများအား ကာကွယ်ပေးမည်ဟု အာမခံကာ ဤပွဲတော်ကို အတားအဆီးဖယ်ရှားသော မင်္ဂလာရပ်ရွာပူဇော်မှုအဖြစ် ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 84
आदिनारायणमाहात्म्यवर्णनम् (Glorification and Narrative Account of Ādinārāyaṇa)
ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား အရှေ့ဘက်ဒေသ၌ တည်ရှိသော အာဒိနာရာယဏ ဟရီထံ သွားရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုဟရီသည် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အပြစ်ပယ်ဖျက်သူဟု ချီးမွမ်းခံရပြီး “ပါဒုကာ-အာသန” (သန့်ရှင်းသော ခြေစွပ်တော်ကို အာသနအဖြစ် သင်္ကေတပြုထားသော ပုံစံ) ပေါ်၌ တည်နေသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် ကೃတယုဂ၌ ဖြစ်ပွားခဲ့သော အဖြစ်အပျက်ကို ဖော်ပြသည်။ မေဃဝာဟန အမည်ရှိ အာသုရသည် “ဗိဿဏု၏ ပါဒုကာဖြင့် စစ်မြေ၌သာ သေမည်” ဟူသော ပရသဒ်ကြောင့် မလွယ်ကူစွာ မသေမရှင်ဖြစ်ကာ ကမ္ဘာကို အလွန်ကြာရှည်စွာ နှိပ်စက်ပြီး ရှိသီအာရှရမ်များကို ဖျက်ဆီးသည်။ နေရာရွှေ့ပြောင်းရသော ရှိသီများသည် ကေရှဝ (ဂရုဍတံခွန်တော်ရှိသော ဗိဿဏု) ထံ ခိုလှုံကာ ဗိဿဏု၏ ကမ္ဘာဓာတ်အကြောင်းရင်းဖြစ်မှု၊ ကယ်တင်နိုင်စွမ်းနှင့် နာမတော်ကို ခေါ်ဆိုမှတ်တမ်းတင်ခြင်း၏ သန့်စင်စွမ်းအားတို့ကို ချီးမွမ်းသည့် ရှည်လျားသော စတုတ္တရကို ပူဇော်ကြသည်။ ဗိဿဏုသည် ပေါ်ထွန်းလာ၍ လိုအပ်ချက်ကို မေးမြန်းသော် ရှိသီများက အာသုရကို ဖယ်ရှားကာ လောကကို မကြောက်မရွံ့ဖြစ်စေရန် တောင်းပန်ကြသည်။ ထို့နောက် ဗိဿဏုသည် မေဃဝာဟနကို ခေါ်ယူ၍ မင်္ဂလာပါဒုကာဖြင့် နှလုံးကို ထိုးနှက်ကာ သတ်ပြီး ထိုနေရာ၌ ပါဒုကာ-အာသနပေါ်တွင် တည်မြဲနေသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် အကျင့်အထုံးဆိုင်ရာ အကျိုးကျေးဇူးများကို ဖော်ပြသည်။ ဤရုပ်သဏ္ဍာန်ကို ဧကာဒသီနေ့တွင် ပူဇော်ပါက အရှွမေဓယဇ္ဉ်နှင့် တူညီသော ပုဏ္ဏာရရှိပြီး၊ ဘက္တိဖြင့် ဒർശနပြုခြင်းကိုလည်း ကြီးမားသော ဒါနများ (ဥပမာ—နွားအလှူအတန်းကြီး) နှင့် နှိုင်းယှဉ်ထားသည်။ ကလိယုဂ၌လည်း အာဒိနာရာယဏကို နှလုံး၌ တည်စေသူတို့၏ ဒုက္ခလျော့နည်းကာ အကျိုးဓမ္မတိုးပွားမည်ဟု အာမခံပြီး၊ ဧကာဒသီနေ့ (အထူးသဖြင့် တနင်္ဂနွေနှင့် တိုက်ဆိုင်သည့်အခါ) ရေချိုးပူဇော်ပါက “ဘဝ-ဗန္ဓန” မှ လွတ်မြောက်စေသည်ဟု ဆိုသည်။ နောက်ဆုံး ဖလश्रုတိတွင် ဤအခန်းကို နားထောင်ခြင်းသည် အပြစ်ပယ်ဖျက်ကာ ဆင်းရဲမှုကိုလည်း ဖျက်ဆီးသည်ဟု ချီးမြှောက်ထားသည်။
Adhyaya 85
सांनिहित्य-माहात्म्य-वर्णन (Glorification of the Sānnidhya Tīrtha)
ဤအধ্যာယတွင် ဒေဝီနှင့် ဣශ්ဝရ တို့၏ ဆွေးနွေးပွဲဖြင့် စာနိဓ္ဓယ တီရ္ထ၏ မူလ၊ တည်နေရာနှင့် ကုသိုလ်အာနိသင်ကို ရှင်းလင်းထားသည်။ ဒေဝီက ကုရုက္ခေတ္တရနှင့် ဆက်နွယ်သော မဟာနဒီ (မြစ်ကြီး) သည် ဤနေရာတွင် မည်သို့ ပေါ်ထွန်းလာသနည်း၊ ရေချိုးခြင်းနှင့် ဆက်စပ်ကာရိယာများမှ အကျိုးရလဒ် မည်သို့ရှိသနည်းဟု မေးမြန်းသည်။ ဣශ්ဝရက ဤတီရ္ထသည် မြင်ရုံ၊ ထိရုံဖြင့်ပင် အပြစ်ဖျက်စီးနိုင်သော မင်္ဂလာတီရ္ထဖြစ်ကြောင်း၊ အာဒိနာရာယဏမှ အနောက်ဘက်သို့ သတ်မှတ်အကွာအဝေးတွင် တည်ရှိကြောင်း ပြောကြားသည်။ နောက်တစ်ဆင့်တွင် သမိုင်း-သီအိုလောဂျီ အဖြစ်အပျက်တစ်ရပ်ကို ချိတ်ဆက်ဖော်ပြသည်။ ဂရာသာန္ဓကို ကြောက်ရွံ့၍ ဗိෂ္ဏုသည် ယာဒဝများကို ပရဘာသသို့ ရွှေ့ပြောင်းစေကာ သမုဒ္ဒရာကို နေထိုင်ရာပေးရန် တောင်းခံသည်။ ပရဝကာလ ဂြဟဏ (ရာဟုက နေကို ဖမ်းယူသည့် အချိန်) တွင် ဗိෂ္ဏုက ယာဒဝများကို အားပေး၍ သမာဓိဝင်ကာ မင်္ဂလာရေစီး “ဝါရိဓာရာ” ကို မြေပြင်ဖောက်ထွက်ပေါ်စေပြီး ရေချိုးရန် ဖြစ်စေသည်။ ယာဒဝများသည် ဂြဟဏအချိန်တွင် ရေချိုးကာ ကုရုက္ခေတ္တရ သီရ္ထယာတရာ၏ အပြည့်အဝ အကျိုးကို ရကြသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် ကုသိုလ်တိုးမြှင့်နည်းများကို သတ်မှတ်ထားသည်။ ဂြဟဏအချိန်တွင် ဤနေရာ၌ ရေချိုးခြင်းသည် အဂ္နိဋ္ဌောမ ယာဂ၏ အပြည့်အဝ အကျိုးကို ရစေသည်။ အရသာခြောက်မျိုးပါ အစာဖြင့် ဗြာဟ္မဏကို ကျွေးမွေးလှူဒါန်းလျှင် ကုသိုလ်တိုးပွားပြီး၊ ဟောမနှင့် မန္တရဇပ တစ်ကြိမ်စီတိုင်း “ကုဋိဆတ” မျိုး အကျိုးတိုးတက်သည်ဟု ဆိုသည်။ ရွှေလှူဒါန်းခြင်းနှင့် အာဒိဒေဝ ဇနာရ္ဒနကို ပူဇော်ခြင်းကို ညွှန်ကြားကာ၊ ယုံကြည်သဒ္ဓါဖြင့် ဤကഥာကို နားထောင်သူ၏ အပြစ်များ ပျောက်ကင်းကြောင်း ဖလသရုတိဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။
Adhyaya 86
पाण्डवेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Pāṇḍaveśvara Māhātmya (Account of the Glory of Pāṇḍaveśvara)
ဤအဓျာယတွင် သန့်ရှင်းသော ပရဘာသကေတ္တရ၏ တောင်ဘက်ပိုင်း၌ တည်ရှိသော “ပाण्डဝေရှ္ဝရ” ဟုခေါ်သော ထင်ရှားသည့် လိင်္ဂကို ဖော်ပြသည်။ ပाण्डဝ ငါးဦးသည် မိမိတို့ လျှို့ဝှက်လှုပ်ရှားနေသည့်ကာလ၊ တောတွင်းနေထိုင်သည့်အချိန်တွင် ဘုရားဖူးခရီးအခွင့်အရေးကြောင့် ပရဘာသကေတ္တရသို့ ရောက်လာပြီး အစဉ်လိုက် တပ်ဆင်တည်ထောင်ခဲ့ကြသည်ဟု ဆိုသည်။ သောမပရဝန်နေ့တွင် ကမ်းခြေ/ရေကန်ဘေး၌ ပူဇော်ပွဲအရာရှိများရှေ့မှောက်တွင် လိင်္ဂကို ပရတိဋ္ဌာပနာ ပြုလုပ်ကြသည်။ မားကဏ္ဍေယ ရှင်နှင့် အခြား ဗြာဟ္မဏ ရ္တဝိဇ်များကို ခန့်အပ်ကာ ဝေဒသံဃာတော်ရွတ်ဆိုသည့် အဘိသေကကို ပြုလုပ်ပြီး၊ ဓမ္မဒါန (နွားအပါအဝင်) ကိုလည်း ဆောင်ရွက်ကြသည်။ စနစ်တကျ တည်ထောင်ထားသော လိင်္ဂကြောင့် ရှင်တို့ ပီတိဖြစ်ကာ ဖလသရုတိကို ကြေညာသည်—ဤ ပाण्डဝတည်ထောင် လိင်္ဂကို ပူဇော်သူသည် ဒေဝတားနှင့် မနုဿမဟုတ်သည့် အမျိုးအစားများအတွင်းတောင် လေးစားခံရမည်၊ ယုံကြည်သဒ္ဓါဖြင့် ပူဇော်လျှင် အရှွမေဓ ယဇ్ఞနှင့် တူညီသော ကုသိုလ်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် စန္နိဟိတာ ကုဏ္ဍ၌ ရေချိုးပြီး ပाण्डဝေရှ္ဝရကို ပူဇော်ခြင်း၊ အထူးသဖြင့် မာဃလအတွင်း ဆောင်ရွက်ခြင်းသည် ကုသိုလ်ကို ပိုမိုတိုးစေပြီး နောက်ဆုံးတွင် ပုရုရှောတ္တမနှင့် သဘောတရားအရ တစ်သွင်ပြင်တည်း ဖြစ်ကြောင်း ချိတ်ဆက်ဖော်ပြသည်။ ဒർശနသာမန်ဖြင့်ပင် အပြစ်ပျက်စီးမှု များပြားစေသည်ဟု ဆိုကာ၊ လိင်္ဂကို ဝိုင်ရှ္ဏဝပုံစံဖြင့် ဖော်ပြထားသဖြင့် ရှိုင်ဝဘုရားကျောင်းအတွင်း နိကာယပေါင်းစည်းမှုကို ညွှန်ပြသည်။
Adhyaya 87
Bhūteśvara Māhātmya and the Sequential Worship of the Eleven Rudras (एकादशरुद्र-यात्रा)
အခန်း ၈၇ တွင် ပရဘ္ဟာသ (Prabhāsa) အခြေပြု ရုဒ္ဒရ ၁၁ ပါး ယာထရာအတွက် လိတုဂျီဆိုင်ရာ အစီအစဉ်တကျ လမ်းညွှန်ချက်ကို ဖော်ပြထားသည်။ ဣရှ္ဝရက ယာထရာကို သဒ္ဓါဖြင့် ပြီးမြောက်သူသည် သင်္ကြာန္တိ၊ အယနပြောင်းချိန်၊ နေ/လ ကြတ်ခြင်းများနှင့် မင်္ဂလာတိထိများကဲ့သို့ သန့်ရှင်းသည့် အချိန်များတွင် ရုဒ္ဒရ ၁၁ ပါးကို သတ်မှတ်ထားသော အစဉ်အတိုင်း ဆက်လက်ပူဇော်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် ရုဒ္ဒရအမည်များကို အဟောင်းအမည်စုနှင့် ကလိယုဂအမည်စု (Bhūteśa, Nīlarudra, Kapālī, Vṛṣavāhana, Tryambaka, Ghora, Mahākāla, Bhairava, Mṛtyuñjaya, Kāmeśa, Yogeśa) ဟူ၍ နှစ်မျိုး ဆက်စပ်ဖော်ပြထားသည်။ ဒေဝီက လင်္ဂ ၁၁ ဆက်တိုက်ပူဇော်ပုံ၊ မန္တရ၊ အချိန်ကာလနှင့် နေရာအလိုက် ကွာခြားချက်များကို ပိုမိုအသေးစိတ် မေးမြန်းသည်။ ဣရှ္ဝရက ရုဒ္ဒရ ၁၀ ပါးကို vāyu ၁၀ (prāṇa, apāna, samāna, udāna, vyāna, nāga, kūrma, kṛkala, devadatta, dhanañjaya) နှင့် ကိုက်ညီစေပြီး ၁၁ မြောက်ကို ātman ဟု သတ်မှတ်ကာ အပြင်ပန်းပူဇော်မှုကို အတွင်းပိုင်း ရုပ်-အာတ్మသဘောတရားနှင့် ချိတ်ဆက်ပေးသည်။ လက်တွေ့လမ်းကြောင်းသည် Somanātha မှ စတင်ပြီး ပထမစခန်းကို Bhūteśvara ဟု သတ်မှတ်ကာ Somēśvara ကို ādi-deva ဟု ဂုဏ်ပြုသည်။ rājopacāra အဖြစ် မင်းတော်ပူဇော်ပစ္စည်းများဖြင့် ပူဇော်ရန်၊ pañcāmṛta ဖြင့် အဘိသေကလုပ်ရန်၊ Sadyōjāta မန္တရဖြင့် ပူဇော်ပြီးနောက် ပတ်လည်လှည့်ကာ ဦးချကန်တော့ရန် ညွှန်ကြားသည်။ “Bhūteśvara” ဟူသော အမည်ကို 25-tattva အခြေခံဖြင့် bhūta-jāla အပေါ် အရှင်ဖြစ်ခြင်းဟု ရှင်းပြပြီး tattva များကို သိမြင်ခြင်းသည် မုက္ခသို့ ဦးတည်စေကာ Bhūteśarudra ပူဇော်ခြင်းသည် မပျက်မယွင်းသော လွတ်မြောက်မှုကို ပေးသည်ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။
Adhyaya 88
नीलरुद्रमाहात्म्यवर्णनम् | Nīlarudra Māhātmya (Glory of Nīlarudra)
အဓ್ಯಾಯ ၈၈ တွင် ဣශ්ဝရသည် မဟာဒေဝီအား သာသနာတော်ခရီးသွားသူတို့အတွက် နီလရုဒြာ၏ သင်္ကေတတော်ကို ညွှန်ပြသော်မူသည်။ ထိုသင်္ကေတတော်ကို “ဒုတိယ နီလရုဒြာ” ဟု ခေါ်ဆိုပြီး ဘူတေရှ၏ မြောက်ဘက်တွင် တည်ရှိကာ ဓနုෂ (လေး) အတိုင်းအတာနှင့် ဆက်စပ်သော “တစ်ဆယ့်ခြောက်ပုံတစ်ပုံ” အကွာအဝေးဖြင့် တိတိကျကျ သတ်မှတ်ထားသည်။ ပူဇော်ပွဲအစီအစဉ်မှာ မဟာလိင်္ဂကို ရေချိုးသန့်စင်ခြင်း၊ ဣရှမန်တရဖြင့် မန္တရပူဇာပြုခြင်း၊ ကုမုဒနှင့် ဥတ္ပလ ပန်းများဖြင့် ပန်းပူဇာတင်ခြင်း၊ ထို့နောက် ပရဒက္ခိဏာ လှည့်လည်ခြင်းနှင့် နမസ്കာရ ပြုခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ ထိုကဲ့သို့ ကျင့်ဆောင်ပါက ရာဇသုယ ယဇ္ဉ၏ ကုသိုလ်နှင့် တူညီကြောင်း ဖလသတ္တိက ပြောကြားပြီး၊ ယာထရာဖလ အပြည့်အဝလိုသူများအတွက် နွားထီး (ဝೃષ) ကို ဒါနပြုရန်လည်း ထည့်သွင်းထားသည်။ နိဂုံးတွင် “နီလရုဒြာ” ဟူသော အမည်၏ အကြောင်းရင်းကို ရှင်းပြသည်။ အန်တက ဟုခေါ်သော အနက်ရောင် ကော်လီရီးယမ်ရောင် ဒೈတျကို သတ်ဖြတ်ခဲ့သည့် အတိတ်ဖြစ်ရပ်ကြောင့် ထိုနာမည်ဖြစ်လာပြီး၊ မိန်းမတို့၏ ငိုကြွေးသံ (ရောဒန) နှင့် ဆက်နွယ်၍ မှတ်မိကြသည်ဟု ဆိုသည်။ ဤ မာဟာတ္မယသည် အပြစ်ပျက်စီးစေသော အရာဖြစ်၍ ဒർശနကို ဆန္ဒပြင်းသူတို့သည် သဒ္ဓါဖြင့် နားထောင်လက်ခံရမည်ဟု အဆုံးသတ်ထားသည်။
Adhyaya 89
कपालीश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Kapālīśvara (Kāpālika Rudra Shrine)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ್ವರသည် ဒေဝီအား သာသနာတရားဟောကြားသကဲ့သို့ ကပာလီဣရှ్వర (Kapālīśvara) ကို ပရဘာသက்ஷೇತ್ರအတွင်း ရုဒြအစဉ်အလာ၌ «တတိယ ရုဒြ» ဟု သတ်မှတ်ဖော်ပြသည်။ ရှိဝသည် ဘြဟ္မာ၏ ငါးမြောက်ခေါင်းကို ဖြတ်တောက်ခဲ့သည့် ဒဏ္ဍာရီကို ပြန်လည်ဆိုပြပြီး ထိုခေါင်းခွံ (ကပာလ) သည် မိမိလက်တွင် ကပ်နေသွားသဖြင့် ကပာလိက အမည်ရင်းမြစ် ဖြစ်လာကြောင်း ရှင်းလင်းသည်။ ရှင်ရှိဝသည် ကပာလကို ကိုင်ဆောင်ကာ ပရဘာသသို့ ရောက်လာပြီး က္ෂೇತ್ರအလယ်၌ အချိန်ရှည်ကြာ နေထိုင်ကာ လိင်္ဂကို အလွန်ရှည်လျားသော ကာလများအတွင်း ပူဇော်ခဲ့သဖြင့် နေရာနှင့် လိင်္ဂ၏ သန့်ရှင်းမြတ်နိုးမှု တည်မြဲလာကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့ပြင် ဘုဓေဣရှවර၏ အနောက်ဘက်တွင် တည်ရှိပြီး «လေးခုနစ်လက်မောင်းအကွာ» (ဓနုရှာံ သပ္တကေ) ဟူသော အတွင်းပိုင်းညွှန်ပြချက်ဖြင့် ဘုရားဖူးများအတွက် တည်နေရာကို သတ်မှတ်ပေးသည်။ ကာကွယ်ရေးအဖြစ် သုံးခွ (ตรีśūla) ကိုင်ဆောင်သော ကာကွယ်သူများနှင့် ဂဏများစွာကို ခန့်အပ်ကာ မကောင်းသော စိတ်သဘောထားများမှ ကာကွယ်စေသည်။ အမိန့်တော်များတွင် ယုံကြည်မှုတည်ကြည်စွာ ပူဇော်ခြင်း၊ ဝေဒကျွမ်းကျင်သော ဘြာဟ္မဏအား ရွှေဒါနပြုခြင်းနှင့် တတ္ပုရုෂနှင့် ဆက်နွယ်သော မန္တရ-လုပ်ထုံးလုပ်နည်းကို လိုက်နာခြင်းတို့ ပါဝင်သည်။ လိင်္ဂကို မြင်ရုံဖြင့် မွေးကတည်းက စုဆောင်းလာသော အပြစ်များ ပျောက်ကင်းပြီး ထိတွေ့ခြင်းနှင့် မြင်ခြင်း၏ အာနိသင်ကို ထပ်မံအလေးပေးသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ပရဘာသရှိ ကပာလီ (တတိယ ရုဒြ) ၏ ပာပနာရှန မဟာတ္မယကို အကျဉ်းချုပ်တင်ပြ၍ အဆုံးသတ်သည်။
Adhyaya 90
वृषभेश्वर-माहात्म्यवर्णनम् (Narration of the Māhātmya of Vṛṣabheśvara Liṅga)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား သုခမင်္ဂလာပြည့်ဝ၍ ဒေဝတားတို့ကလည်း ချီးမြှောက်ကြသော ရုဒြ-သရိုဏ်တစ်ခု၊ “ဝೃṣဘေရှ္ဝရ ကလ္ပ-လိင်္ဂ” ၏ မဟာတ్మျကို သင်ကြားတော်မူသည်။ တစ်လိင်္ဂတည်းပင် ကလ္ပအလိုက် အမည်ကွဲသွားရခြင်းကို အကြောင်းပြု၍—ရှေးကလ္ပတွင် ဘြဟ္မာ၏ ရှည်လျားသော ပူဇော်မှုကြောင့် သတ္တဝါဖန်ဆင်းမှု ဖြစ်ပေါ်သဖြင့် “ဘြဟ္မေရှ္ဝရ” ဟုခေါ်ကြသည်။ နောက်ကလ္ပတွင် ရာဇာ ရိုင်ဝတ၏ အောင်မြင်မှုနှင့် စည်းစိမ်တိုးပွားမှုကို လိင်္ဂ၏ အာနုဘော်ကြောင့် ရရှိသဖြင့် “ရာයිဝတေရှ္ဝရ” ဟုခေါ်သည်။ တတိယကလ္ပတွင် ဓမ္မသည် နွားရုပ် (ရှီဝ၏ ဝါဟန) ဖြင့် ပူဇော်ကာ နီးကပ်ပေါင်းစည်းခြင်း၏ ကတိကို ရသဖြင့် “ဝೃṣဘေရှ္ဝရ” ဟုထင်ရှားလာသည်။ စတုတ္ထ (ဝရာဟ-ကလ္ပ) တွင် အိက္ခ္ဝာကု ရာဇာက တိ-ကာလ ပူဇော်မှုကို စည်းကမ်းတကျ ပြုလုပ်၍ အာဏာပိုင်မှုနှင့် မျိုးဆက်တည်မြဲမှု ရသဖြင့် “အိက္ခ္ဝာကွီရှ္ဝရ” ဟူသော အမည်လည်း ပေါ်ပေါက်သည်။ ထို့နောက် က္ෂೇತ್ರ၏ အကျယ်အဝန်းကို ဓနုယူနစ်ဖြင့် ဦးတည်ရာအလိုက် သတ်မှတ်ကာ ထိုနေရာ၌ ရေချိုးခြင်း၊ ဇပ၊ ဘလိ၊ ဟောမ၊ ပူဇာ၊ စတုတ္တရ (စတိုးတရ) တို့ ပြုလုပ်လျှင် အကျိုးသည် မပျက်မယွင်း အမြဲတည်ကြောင်း ဆိုသည်။ လိင်္ဂအနီးတွင် ဘြဟ္မစရိယာကို ထိန်းသိမ်း၍ ဘက္တိအနုပညာများဖြင့် ညလုံးစောင့်ခြင်း၊ ဘြာဟ္မဏများကို အစာကျွေးခြင်း၊ လပြက္ခဒိန်နေ့ရက်အချို့—အထူးသဖြင့် မာဃ ကృష్ణ-စတုရ္ဒသီ ညနှင့် အဋ္ဌမီ/စတုရ္ဒသီ—တွင် ပူဇော်ခြင်းတို့သည် မဟာပုဏ္ဏာရစေပြီး “တီရ္ထ-အဋ္ဌက” (ဘိုင်ရဝ၊ ကေဒါရ၊ ပုရှ္ကရ၊ ဒြုတိဇင်္ဂမ၊ ဝာရာဏသီ၊ ကုရုက္ခေတ္တရ၊ မဟာကာလ၊ နိုင်မိရှ) နှင့် တူညီသော အကျိုးကို ပေးကြောင်း ဖော်ပြသည်။ အမဝါသျာနေ့တွင် ပိဏ္ဍဒါနဖြင့် ဘိုးဘွားကိစ္စ ပြုလုပ်ရန်နှင့် လိင်္ဂကို ဒဓိ၊ က္ရှီရ၊ ဂ္ဃီ၊ ပဉ္စဂဝျ၊ ကုရှရေ၊ အနံ့သာများဖြင့် အဘိသေက ပြုလုပ်ရန်ကို ညွှန်ကြားပြီး အပြစ်ကြီးများမှ သန့်စင်ကာ ဝေဒသဘောတရား၏ ဂုဏ်သတ္တိကို ရနိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဤမဟာတ్మျကို နားထောင်ခြင်းသည် ပညာရှိ၊ မပညာရှိ မရွေး အကျိုးရှိကြောင်း အတည်ပြုတော်မူသည်။
Adhyaya 91
त्र्यंबकेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Trimbakeśvara: Account of the Shrine’s Glory
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား မပျက်မယွင်းသော တြိယမ္ဗကေရှွရ (Tr̥yambakeśvara) သို့ သွားရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုသန့်ရှင်းရာဌာနကို ရုဒ္ဒရတို့အနက် ပဉ္စမမြောက်ဖြစ်ပြီး မူလဒေဝရုပ်သဏ္ဍာန်တစ်ပါးဟု ဖော်ပြထားသည်။ အဓ್ಯಾಯသည် သန့်ရှင်းမြေဧရိယာကို တိတိကျကျ သတ်မှတ်ကာ စာမ္ဗပုရ (Sāmbapura) အနီးတွင်ရှိပြီး ယုဂဟောင်းနှင့် ဆက်နွယ်သော ရှိခဏ္ဍီဣရှွရ (Śikhāṇḍīśvara) ကို ရည်ညွှန်းကာ၊ အနီးတွင် ကပာလိကာ-သ္ထာန (Kapālikā-sthāna) ရှိ၍ လိင်္ဂရုပ် ကပာလေရှွရ (Kapāleśvara) သည် ဒർശန (darśana) နှင့် စပർശန (sparśana) ဖြင့် အပြစ်အနာအဆာများကို ဖယ်ရှားပေးသည်ဟု ဆိုသည်။ တြိယမ္ဗကေရှွရသည် အရှေ့မြောက်ဘက်သို့ တိုင်းတာသတ်မှတ်ထားသော အကွာအဝေးတွင်ရှိပြီး အလုံးစုံအကျိုးပြုကာ ဆန္ဒပြည့်စုံစေသော အရှင်ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ဂုရု (Guru) ဟုခေါ်သော ရှင်တော်တစ်ပါးသည် ပြင်းထန်သော တပဿ (tapas) ပြုကာ တြိယမ္ဗက မန္တရ (Tr̥yambaka mantra) ကို ဒေဝစည်းကမ်းအတိုင်း ရွတ်ဆိုပြီး နေ့စဉ် သုံးကြိမ် သင်္ကရာ (Śaṅkara) ကို ပူဇော်သည်။ ရှိဝ (Śiva) ၏ ကရုဏာကြောင့် သူသည် ဒေဝအာဏာကို ရရှိကာ သန့်ရှင်းရာဌာန၏ အမည်ကို တည်ထောင်ပေးသည်။ ထို့နောက် အကျိုးफलကို ဖော်ပြရာတွင် နီးကပ်ခြင်း၊ ပူဇော်ခြင်း၊ မန္တရဇပ (mantra-japa) ဖြင့် အပြစ်ပျက်စီးခြင်း၊ ဝါမဒေဝ (Vāmadeva) မန္တရဖြင့် ဘက္တိ (bhakti) ပြုလျှင် ချို့ယွင်းချက်များမှ လွတ်မြောက်ခြင်း၊ နှင့် ချိုက်တရ-ရှုကလ-ချတုရဒသီ (Caitra-śukla-caturdaśī) ညတွင် ညအိပ်မပျော် စောင့်ကြည့်ကာ ပူဇော်၊ ချီးမွမ်း၊ ရွတ်ဆိုလျှင် အထူးထိရောက်ကြောင်း ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ယာဉ်တော်ဖူးခရီး၏ အပြည့်အဝအကျိုးကို လိုသူများအတွက် နွားလှူဒါန်းရန် ညွှန်ကြားပြီး၊ ဤ မာဟာတ္မယ (māhātmya) သည် ပုဏ္ဏ (puṇya) ကို ဖြစ်စေကာ ပာပ (pāpa) ကို ဖျက်ဆီးသည်ဟု သတ်မှတ်ကာ ပိတ်သိမ်းသည်။
Adhyaya 92
अघोरेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Aghoreśvara Liṅga Māhātmya (Glorification of Aghoreśvara)
ဤအခန်းတွင် ဣရှ္ဝရက အဃောရေးရှ္ဝရ လင်္ဂ၏ မဟာတ్మျကို တိုတောင်းသော်လည်း သာသနာရေး–ပူဇာရေးအရ အရေးကြီးစွာ ဖော်ပြသည်။ အဃောရေးရှ္ဝရကို “လင်္ဂခြောက်မြောက်” ဟု ခေါ်ကာ ၎င်း၏ မျက်နှာ (ဝက္တရ) အဖြစ် ဘ္ဟైరဝကို ဆက်စပ်ထားသည်။ သာသနာတော်သည် တြျမ်ဗကေရှ္ဝရအနီးတွင် တည်ရှိပြီး ကလိယုဂ၏ အညစ်အကြေးများကို ဖယ်ရှားကာ ကုသိုလ်တိုးပွားစေသော နေရာဟု ဆိုသည်။ ဘက္တိဖြင့် ရေချိုးပူဇာပြုခြင်းကို အဆင့်လိုက် ညွှန်ပြပြီး ထိုကဲ့သို့သော ပူဇာသည် မေရုဒါနကဲ့သို့ အလွန်တန်ဖိုးကြီးသော ဒါနများနှင့် တူညီသည့် အကျိုးကို ပေးသည်ဟု ဆိုသည်။ ဒက္ခိဏာမူရ္တိပုံစံဖြင့် ထိုနေရာတွင် ဆက်ကပ်သော အလှူအတန်းများသည် အက္ရှယ (မကုန်မခန်း) ဖြစ်လာသည်ဟုလည်း ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် ဘိုးဘွားပူဇာအပိုင်းကို ထည့်သွင်းကာ အဃောရေးရှ္ဝရ၏ တောင်ဘက်တွင် ရှရဒ္ဓ ပြုလုပ်လျှင် ဘိုးဘွားတို့ အချိန်ကြာရှည် စိတ်ကျေနပ်မှု ရရှိကြောင်း၊ ဂယာရှိ ပုံမှန်ရိတုများနှင့် အရှ္ဝမေဓထက်တောင် မြင့်မားကြောင်း ချီးမြှောက်သည်။ ယာတြာဒါနကိုလည်း ချီးကျူးပြီး ရွှေအနည်းငယ်ပင် လှူဒါန်းလျှင် ကုသိုလ်ကြီးမားကြောင်း ဆိုသည်။ စောမာဩဋ္ဌမီနေ့တွင် အဃောရေးရှ္ဝရအနီး၌ ဗြဟ္မကူရ္ချာ ဝတ္တရားကို ဆောင်ရွက်ရန် ညွှန်ကြားကာ ကြီးမားသော ပရాయశ္စိတ္တ ဖြစ်စေသည်ဟု ပြောသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဤမဟာတ్మျကို နားထောင်ခြင်းသည် အပြစ်ဖျက်၍ ရည်မှန်းချက်များ ပြည့်စုံစေသည်ဟု သတ်မှတ်သည်။
Adhyaya 93
महाकालेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Narration of the Māhātmya of Mahākāleśvara)
ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား အဃောရေးရှ၏ အနည်းငယ်မြောက်ဘက်တွင်၊ ဝါယဝျ (မြောက်အနောက်) ဦးတည်ရာဖြင့် တည်ရှိသော မဟာကာလေရှွရ လင်္ဂသို့ သွားရောက်ပုံကို သင်ကြားကာ၊ အပြစ်ပျက်စီးစေသော သန့်ရှင်းရာဌာနဟု ချီးမွမ်းသည်။ ယုဂနှင့်ဆက်စပ်သော အမည်သမိုင်းကိုလည်း ဖော်ပြပြီး၊ ကృతယုဂတွင် စိတြာင်္ဂဒေရှွရ ဟု မှတ်ယူကြသော်လည်း ကလိယုဂတွင် မဟာကာလေရှွရ ဟု အထူးချီးကျူးကြသည်။ ရုဒြကို ကာလရူပ (အချိန်၏ရုပ်) ဟုဆိုသကဲ့သို့၊ နေကိုပါ စုပ်ယူသည့် စကြဝဠာသဘောတရားအဖြစ် ဖော်ပြကာ ကောစမောလောဂျီနှင့် ဘုရားကျောင်းသီအိုလောဂျီကို ပေါင်းစည်းထားသည်။ ပူဇော်ပွဲစည်းကမ်းများတွင် မနက်အာရုဏ်တက်ချိန်၌ အက္ခရာခြောက်လုံး မန္တရဖြင့် ပူဇော်ခြင်း၊ ကృష్ణာဩဋ္ဌမီနေ့တွင် ဂုဂ္ဂုလုကို ဂျီနှင့်ရော၍ ညပူဇော်ပွဲကို စနစ်တကျ ဆောင်ရွက်ကာ အပူဇော်တင်ခြင်းတို့ ပါဝင်သည်။ ဘဲရဝသည် အပြစ်အနာအဆာများကို ကျယ်ပြန့်စွာ ခွင့်လွှတ်ပေးသည်ဟု ဆိုသည်။ ဒါနအဖြစ် ဓေနုဒါန (နွားလှူ) ကို အထူးအလေးထားကာ ဘိုးဘွားမျိုးရိုးကို မြှင့်တင်နိုင်သည်ဟု ဆိုပြီး၊ ဘုရား၏ တောင်ဘက်တွင် ရှတရုဒြီယ ကို ရွတ်ဖတ်ခြင်းဖြင့် ဖခင်ဘက်၊ မိခင်ဘက် မျိုးရိုးနှစ်ဖက်လုံးကို မြှင့်တင်နိုင်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် မြောက်အယန (ဆောင်းဦးမှ နွေဦးသို့ ပြောင်းချိန်) တွင် ဂျီကမ္ဗလ (ghṛta-kambala) ကို လှူဒါန်းပူဇော်လျှင် ကြမ်းတမ်းသော ပြန်လည်မွေးဖွားမှုကို လျော့ပါးစေမည်ဟု ကတိပြုသည်။ အကျိုးသီလ (phalaśruti) အရ စည်းစိမ်တိုးပွားခြင်း၊ ကံဆိုးမှုကင်းခြင်းနှင့် မွေးဘဝဆက်တိုက် ဘက္တိပိုမိုခိုင်မာလာခြင်းတို့ကို ရရှိမည်ဟု ဆိုကာ၊ စိတြာင်္ဂဒ၏ ယခင်ပူဇော်မှုနှင့် ဆက်စပ်၍ ဤဌာန၏ ဂုဏ်သတင်းကို အဆုံးသတ်ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 94
भैरवेश्वरमाहात्म्य (Bhairaveśvara—Glory of the Shrine)
အခန်း ၉၄ တွင် ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರ၌ရှိ ဘ္ဟైరဝေရှ္ဝရ၏ သီအိုလောဂျီနှင့် ရိတုအကျင့်ပုံစံကို တိုတောင်းသော်လည်း ပြည့်စုံစွာ ဖော်ပြထားသည်။ ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ဂုဏ်ထူးမြတ်သော ဘ္ဟైరဝေရှ္ဝရ ဘုရားကျောင်းသို့ သွားရန် ညွှန်ကြားပြီး၊ မီးထောင့်/အဂ္နိကိုဏ မော်တစ်နှင့် နီးစပ်သည့် ဦးတည်ရာအမှတ်အသားများ၊ တိုင်းတာထားသော အကွာအဝေးတို့ဖြင့် တည်နေရာကို တိတိကျကျ ရှင်းပြသည်။ လိင်္ဂသည် ဆန္ဒပြည့်စုံစေသူ၊ ဆင်းရဲမှုနှင့် အကံမကောင်းမှုကို ဖယ်ရှားပေးသူဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ အမည်သမိုင်းအရ ယခင်ခေတ်တစ်ခေတ်တွင် ၎င်းကို စဏ္ဍေရှ္ဝရ ဟု ခေါ်ခဲ့ပြီး၊ စဏ္ဍ ဟု အမည်ရသော ဂဏာတစ်ပါးက အချိန်ကြာမြင့်စွာ ပူဇော်ခဲ့သဖြင့် ထိုအမည်အဖြစ် မှတ်မိနေကြောင်း ဆိုသည်။ သာယာတည်ငြိမ်သော စိတ်ဖြင့် လိင်္ဂကို မြင်ခြင်း (ဒർശန) နှင့် ထိတွေ့ခြင်းသည် အပြစ်များကို သန့်စင်ကာ မွေး-သေ သံသရာမှ လွတ်မြောက်စေသည်ဟု အလေးပေးထားသည်။ ပြက္ခဒိန်ဝရတအဖြစ် ဘာဒြပဒ လတွင် ကృష్ణ စတုရ္ဒသီနေ့၌ အစာရှောင်ခြင်းနှင့် ညလုံးနိုး (ပရာဇာဂရ) ပြုလျှင် မဟေရှ္ဝရ၏ အမြင့်ဆုံး နေရာသို့ ရောက်မည်ဟု ဆိုထားသည်။ စကားနှင့် စိတ်မှားယွင်းမှုများ၊ လုပ်ရပ်အပြစ်များသည် လိင်္ဂကို ကြည့်မြင်ခြင်းဖြင့် ပျက်စီးသွားကြောင်းလည်း ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် သာသနာယာဉ်၏ ကျင့်ဝတ်အဖြစ် လှူဒါန်းမှု—နှမ်း၊ ရွှေ၊ အဝတ်အထည်—ကို ပညာရှိသူထံ ပေးလှူကာ အညစ်အကြေးဖယ်ရှား၍ ခရီး၏ အကျိုးကို ရယူရန် ညွှန်ကြားသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဘ္ဟైరဝကို ကမ္ဘာလောကဗေဒအရ အဓိပ္ပါယ်ဖွင့်ဆိုပြီး၊ ကမ္ဘာပျက်ကွက်ချိန်တွင် ရုဒြသည် ဘ္ဟైరဝရုပ်ကို ခံယူကာ လောကကို “ပြန်လည်သိမ်းယူ” သဖြင့် ဤအမည်သည် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်ချက်ပေါ် အခြေခံကြောင်း ဆိုသည်။ အဆုံးသတ် ဖလရှ္ရုတိတွင် ဤမဟာတ္မယကို နားထောင်သူသည် ပြင်းထန်သော အပြစ်မှ လွတ်မြောက်နိုင်ကြောင်း ကြေညာထားသည်။
Adhyaya 95
मृत्युञ्जयमाहात्म्यवर्णनम् / The Glory of Mṛtyuñjayeśvara (Mṛtyuñjaya Liṅga)
အခန်း ၉၅ တွင် ပရဘ္ဟာသ-က்ஷೇತ್ರအတွင်းရှိ မృတ்யုဉ္ဇယေရှ္ဝရ (မဟာမృတ்யုဉ္ဇယ လိင်္ဂ) ဟုခေါ်သော လိင်္ဂတစ်ပါး၏ မဟာတန်ခိုးကို ဣရှ္ဝရက သင်ကြားဖော်ပြသည်။ ဘုရားကျောင်းတည်နေရာကို ဦးတည်ရာအမှတ်အသားများနှင့် အကွာအဝေး (ဓနု) ဖြင့်ညွှန်ပြကာ၊ မြင်ရုံ ထိရုံဖြင့်ပင် အပြစ်ဒုက္ခကို ဖယ်ရှားပေးသော pāpa-ghna ဟု ချီးမွမ်းသည်။ နောက်တစ်ပိုင်းတွင် အကြောင်းရင်းဇာတ်လမ်းကို ဖော်ပြသည်—ယုဂဟောင်းတစ်ခုတွင် ထိုနေရာကို နန္ဒီရှ္ဝရ ဟုခေါ်ကြပြီး၊ ဂဏတစ်ပါးဖြစ်သော နန္ဒင်က ပြင်းထန်သော တပသ္ယာ ပြုကာ မဟာလိင်္ဂကို တည်ထောင်၍ နေ့စဉ်ပူဇော်ခဲ့သည်။ မဟာမృတ்யုဉ္ဇယ မန္တရကို မပြတ်မနား ဂျပ်လုပ်သဖြင့် သီဝဘုရား ပီတိဖြစ်ကာ ဂဏေရှတ္ဝ (သီဝ၏ အထောက်အပံ့တော်အဖြစ်)၊ စာမီပျ (အနီးကပ်တော်မူခြင်း) နှင့် မုက္ခဆိုင်ရာ အကျိုးတရားတို့ကို ပေးသနားသည်။ ထို့နောက် လိင်္ဂပူဇာ အစီအစဉ်ကို သတ်မှတ်ပေးသည်—နို့၊ ဒဟိ၊ ဂီ၊ ပျားရည်၊ ကြံရည်တို့ဖြင့် အဘိသေက; ကုင်ကူမ လိမ်းခြယ်; ကမ္ဖာ၊ ဥရှီရ၊ မုစ်က အနှစ်၊ စန္ဒန၊ ပန်းတို့ဖြင့် ဆက်ကပ်; ဓူပနှင့် အဂုရု; စွမ်းအားအလိုက် အဝတ်အထည် ဆက်ကပ်; နိုင်ဝေဒျနှင့် မီးအလင်း ဆက်ကပ်ပြီး နောက်ဆုံး ဦးချကန်တော့သည်။ အဆုံးတွင် ဝေဒကျွမ်းကျင်သော ဗြာဟ္မဏအား ရွှေဒါန ပြုရန်ညွှန်ကြားကာ၊ မှန်ကန်စွာ ပြုလုပ်လျှင် “မွေးဖွားခြင်း၏ အကျိုး”၊ အပြစ်ပျောက်ကင်းခြင်းနှင့် ဆန္ဒပြည့်စုံခြင်းတို့ ရရှိမည်ဟု ဖလသြုတိ ပြောကြားသည်။
Adhyaya 96
कामेश्वर–रतीश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Kameśvara and Ratīśvara: Etiology and Merits of Worship
ဤအধ্যာယသည် ဒေဝီနှင့် ဣရှ္ဝရ တို့၏ မေးမြန်း–ဖြေကြားပုံစံဖြင့် သာသနာရေးဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးချက်ဖြစ်သည်။ ဣရှ္ဝရက ရတီဣရှ္ဝရ သည် ကာမေရှ္ဝရ၏ မြောက်ဘက်တွင် တည်ရှိကြောင်းကို ဦးတည်ရာနှင့် အကွာအဝေးအမှတ်အသားများဖြင့် ဖော်ပြပြီး၊ ဒർശနနှင့် ပူဇော်ခြင်းသာဖြင့်ပင် မွေးဖွားမှု ၇ ဘဝ၏ အပြစ်ဒုက္ခကို ဖျက်သိမ်းကာ အိမ်ထောင်ရေးပျက်စီးမှုကို တားဆီးနိုင်ကြောင်း ဖလသုတ်တော်ကို ဆိုသည်။ ဒေဝီက ထိုနေရာ၏ မူလအကြောင်းနှင့် “ရတီဣရှ္ဝရ” ဟူသော အမည်ရခြင်းအကြောင်းကို မေးသည်။ ဣရှ္ဝရက တ్రိပုရာရီ (ရှီဝ) က ကာမ (မနသိဇ) ကို မီးရှို့ပြီးနောက် ရတီသည် ထိုနေရာတွင် အလွန်ရှည်လျားသော တပသ်ကို ပြုလုပ်ကာ လက်မထိပ်ပေါ်တွင် ရပ်တည်၍ အားထုတ်သဖြင့် မြေထဲမှ မာဟေရှ္ဝရ လင်္ဂ ပေါ်ထွက်လာကြောင်း ရှင်းပြသည်။ ကိုယ်မဲ့အသံက လင်္ဂကို ပူဇော်ရန်နှင့် ကာမနှင့် ပြန်လည်တွေ့ဆုံမည်ဟု ကတိပေးသည်။ ရတီ၏ ပြင်းထန်သော ပူဇော်မှုကြောင့် ကာမ ပြန်လည်ရရှိလာပြီး လင်္ဂသည် ကာမေရှ္ဝရ ဟု ကျော်ကြားလာသည်။ ထို့နောက် ရတီက နောင်လာမည့် ပူဇော်သူများသည် လင်္ဂ၏ ကရုဏာကြောင့် လိုရာစိတ်တော်ပြည့်စုံခြင်းနှင့် မင်္ဂလာကံကြမ္မာကို ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် စိုက်ထရ လ၏ သုက္လပက္ခ ၁၃ ရက်နေ့တွင် ပူဇော်ခြင်းသည် မင်္ဂလာနှင့် ဆန္ဒပြည့်စုံမှုကို ပေးကြောင်း သာမန်ဖလသုတ်ပုံစံဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 97
योगेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Glorification of Yogeśvara Liṅga)
ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರ၏ သတ်မှတ်ထားသော ဦးတည်ရာ (ဝါယုအပိုင်း၊ ကာမေရှအနီး၊ “မြားခုနစ်လက်” အတိုင်းအတာအတွင်း) တွင် တည်ရှိသော အလွန်အကျိုးသက်ရောက်သည့် လိင်္ဂတစ်ပါး «ယောဂေရှ္ဝရ» ကို သင်ကြားတော်မူသည်။ ထိုလိင်္ဂသည် မဟာပရဘာဝရှိပြီး ဒർശန (မြင်ဖူးခြင်း) သာဖြင့်ပင် အပြစ်ကို ဖျက်ဆီးနိုင်ကြောင်း ထင်ရှားစွာဆိုထားသည်။ ယခင်ယုဂကာလတွင် «ဂဏေရှ္ဝရ» ဟု ခေါ်ခဲ့ကြပြီး၊ ပရဘာသကို မာဟေရှ္ဝရကွင်းဟု သိမြင်သော အင်အားကြီး ဂဏများ မရေတွက်နိုင်အောင် ရောက်လာကာ ယောဂစည်းကမ်းဖြင့် တပစ်ကို တစ်ထောင်သော ဒေဝနှစ်ကြာ ပြင်းထန်စွာ ကျင့်ကြံခဲ့ကြသည်ဟု ရှင်းပြသည်။ သူတို့၏ ဆဋ္ဌာင်္ဂ-ယောဂကို ဝೃષဓွဇ (ရှီဝ) သဘောကျတော်မူသဖြင့် လိင်္ဂအား «ယောဂေရှ္ဝရ» ဟု အမည်ပေးကာ ယောဂဖလကို ပေးစွမ်းသော အရာဟု သတ်မှတ်တော်မူသည်။ စည်းကမ်းတကျ ပူဇော်ပွဲလုပ်ထုံးလုပ်နည်းနှင့် ဘက္တိဖြင့် ယောဂေရှကို ပူဇော်သူသည် ယောဂ-စိဒ္ဓိနှင့် ကောင်းကင်သုခကို ရရှိမည်ဟု ဆိုပြီး၊ ထိုပူဇော်မှုကို မေရုရွှေတောင်နှင့် မြေကြီးတစ်လုံးလုံး ပေးလှူသကဲ့သို့ အလွန်ကြီးမားသော ဒါနများထက်ပင် မြင့်မြတ်ကြောင်း ချီးမြှောက်သည်။ ထို့ပြင် ဖလပြည့်စုံစေရန် နွားထီးဒါန (ဝೃષဘ-ဒါန) ကိုလည်း ဖော်ပြထားသည်။ နောက်တစ်ဖန် ပရဘာသတွင် နေထိုင်သော «ရုဒြ ၁၁ ပါး» ကို အမြဲပူဇော်ကာ ဂုဏ်ပြုရမည်ဟု၊ က္ෂೇತ್ರဖလကို လိုလားသူတို့အတွက် သတ်မှတ်တော်မူသည်။ ရုဒြ-ဧကာဒశ အကြောင်းကို နားထောင်ခြင်းဖြင့် က္ෂೇತ್ರ၏ အပြည့်အဝ ပုဏ္ဏာကို ရနိုင်ပြီး၊ ထိုရုဒြများကို မသိခြင်းကိုလည်း အပြစ်တင်ထားသည်။ အဆုံးတွင် သောမေရှ္ဝရကို ပူဇော်ပြီးနောက် «ရှတရုဒြီယ» ကို ရွတ်ဖတ်ရမည်ဟု ညွှန်ကြားကာ၊ ထိုသို့ပြုလျှင် ရုဒြအားလုံး၏ ပုဏ္ဏာကို ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ ဤသင်ကြားချက်ကို «ရဟಸ್ಯ» ဟု ခေါ်ကာ အပြစ်ပျောက်စေ၍ ပုဏ္ဏာတိုးစေသည်ဟု နိဂုံးချုပ်ထားသည်။
Adhyaya 98
पृथ्वीश्वर-माहात्म्यवर्णनम् (Glorification of Pṛthvīśvara and the Origin of Candreśvara)
ဤအধ্যာယသည် ဒေဝီနှင့် ဣရှ္ဝရတို့၏ ဆွေးနွေးပွဲဖြစ်ပြီး၊ လိင်္ဂတစ်ပါးကို အဘယ်ကြောင့် «ပृथဝီဣရှ္ဝရ» ဟုခေါ်ကာ နောက်တွင် «စန္ဒြေဣရှ္ဝရ» ဟုလည်းခေါ်လာသည်ကို ဒေဝီက မေးမြန်းသည်။ ဣရှ္ဝရက ပာပပျက်စီးစေသော သန့်စင်ကထာဖြင့် ဖြေကြားကာ၊ ယုဂနှင့် မန်ဝန္တရအဟောင်းများကတည်းက ထင်ရှားခဲ့ပြီး ပရဘာသဒေသတွင် တည်ရှိကြောင်း၊ ဦးတည်ရာနှင့် အကွာအဝေးအမှတ်အသားများပါ ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် မြေမိခင်သည် ဒိုင်တျများ၏ ဖိနှိပ်မှုကြောင့် နွားရုပ်ယူကာ လှည့်လည်သွားပြီး ပရဘာသက்ஷೇತ್ರသို့ ရောက်လာသည်။ ထိုနေရာတွင် လိင်္ဂတည်ထောင်ရန် ဆုံးဖြတ်ကာ နှစ်တစ်ရာကြာ တပဿာပြင်းထန်စွာ ပြုလုပ်သည်။ ရုဒြာက နှစ်သက်၍ ဗိෂ္ဏုက ဒိုင်တျများကို ဖယ်ရှားမည်ဟု အာမခံပေးကာ လိင်္ဂကို «ဓရိတြီ/ပृथဝီဣရှ္ဝရ» ဟု ကျော်ကြားစေမည်ဟု ကြေညာသည်။ ဘာဒြပဒ ကృష్ణ တတိယနေ့တွင် ပူဇော်ခြင်းသည် မဟာယဇ္ဉာပုဏ္ဏနှင့် တူကြောင်း၊ ပတ်ဝန်းကျင်ဒေသသည် မုက္ခဒေသဖြစ်ကြောင်း၊ ထိုနယ်မြေတွင် မတော်တဆ သေဆုံးသော်လည်း အမြင့်ဆုံးအခြေအနေသို့ ရောက်ကြောင်း ဖလश्रုတိက ဆိုသည်။ ဒုတိယကထာမှာ ဝရာဟကလ္ပ၌ ဖြစ်သည်။ ဒက္ခ၏ ကျိန်စာကြောင့် လမင်းသည် အနာရောဂါရပြီး မြေသို့ ကျရောက်ကာ သမုဒ္ဒရာနီး ပရဘာသသို့ ရောက်သည်။ ထိုနေရာတွင် ပृथဝီဣရှ္ဝရကို နှစ်တစ်ထောင် ပူဇော်ကာ တောက်ပမှုနှင့် သန့်စင်မှု ပြန်လည်ရရှိပြီး လိင်္ဂသည် «စန္ဒြေဣရှ္ဝရ» ဟု ခေါ်လာသည်။ ဤမဟာတ္မယကို နားထောင်ခြင်းသည် အညစ်အကြေးဖယ်ရှား၍ ကျန်းမာရေးကို ထောက်ပံ့သည်ဟု အဆုံးသတ်ထားသည်။
Adhyaya 99
Cakradhara–Daṇḍapāṇi Māhātmya (Establishment of Cakradhara near Somēśa and the Pacification of Kṛtyā)
ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ပရဘ္ဟာသဒေသ၌ စက္ကရဓရ (စက္ကာကိုင် ဗိဿနု) နှင့် ဒဏ္ဍပါဏိ (ရှိုင်ဝဂဏေရှဝရ/ကာကွယ်သူ) တို့ အတူတကွ တည်ရှိရခြင်း၏ ဒေသပုံပြင်ကို ရှင်းပြသည်။ အစမှာ ပေါဏ္ဍရက ဝါစုဒေဝဟုခေါ်သော မိုက်မဲသောဘုရင်က ဗိဿနု၏ အမှတ်အသားများကို အတုယူကာ ကృష్ణအား စက္ကာနှင့် အခြားသင်္ကေတများကို စွန့်ပစ်ရန် စိန်ခေါ်ခြင်းဖြစ်သည်။ ဗိဿနုက “ကာရှီ၌ စက္ကာကို စွန့်မည်” ဟု ပြန်လှန်တုံ့ပြန်ကာ အတုအယောင်ကို ဖော်ထုတ်ရန် စက္ကာဖြင့်ပင် အနိုင်ယူမည်ဟု ဆိုသည်။ ဗိဿနုသည် ပေါဏ္ဍရကနှင့် ကာရှီရာဇာကို သတ်ပြီးနောက် ကာရှီရာဇာ၏ သားက ရှင်ကရကို ပူဇော်ကာ ဖျက်ဆီးသတ္တိရှိသော ကృတျယာကို ရရှိ၍ ဒွာရကာသို့ ချီတက်လာသည်။ ဗိဿနုသည် စုဒർശနကို လွှတ်ကာ ထိုကృတျယာကို သက်သာစေသော်လည်း ကృတျယာသည် ကာရှီသို့ ပြန်ပြေးကာ ရှင်ကရ၏ ကာကွယ်မှုကို တောင်းခံသည်။ ရှင်ကရ၏ ဝင်ရောက်မှုကြောင့် ဒေဝအာယုဓများ အန္တရာယ်ရှိစွာ တိုးတက်ပြင်းထန်လာချိန်တွင် ဗိဿနုသည် ဆိုမေရှ/ကာလာဘဲရဝအနီး ပရဘ္ဟာသသို့ ရောက်လာပြီး ဒဏ္ဍပါဏိက စက္ကာကို ထပ်မံလွှတ်လျှင် အများပြည်သူထိခိုက်နိုင်ကြောင်း သတိပေး၍ ထိန်းချုပ်ရန် အကြံပေးသည်။ ဗိဿနုသည် ထိုအမိန့်ကို လက်ခံကာ ဒဏ္ဍပါဏိဘေး၌ စက္ကရဓရအဖြစ် တည်နေသည်။ အဆုံးတွင် ပူဇော်နည်းနှင့် ဖလရှရုတိကို ဖော်ပြပြီး ဒဏ္ဍပါဏိကို အရင်ပူဇော်ကာ နောက်မှ ဟရီကို ပူဇော်သူသည် “အပြစ်ကာရံ” မှ လွတ်မြောက်၍ မင်္ဂလာရာသို့ ရောက်မည်ဟု ဆိုသည်။ အတားအဆီးဖယ်ရှားခြင်းနှင့် မုက္ခသို့ ဦးတည်သော ကုသိုလ်အတွက် လပြည့်နေ့များနှင့် အစာရှောင်ခြင်းတို့ကိုလည်း အထူးပြုထားသည်။
Adhyaya 100
सांबाय दुर्वाससा शापप्रदानवर्णनम् — Durvāsas’ Curse upon Sāmba and the Origin-Frame of Sāmbāditya
ဤအধ্যာယသည် ရှီဝ–ဒေဝီ ဆွေးနွေးပွဲဖြစ်ပြီး ပရဘာသ ခဏ္ဍအတွင်း သာမဗာဒိတျ မာဟာတ္မယာ အကြောင်းအရာကို စတင်ဖွင့်လှစ်သည်။ အီရှဝရသည် ဒေဝီအား မြောက်ဘက်နှင့် ဝါယဗျ (မြောက်အနောက်) ဒေသများသို့ ညွှန်ပြကာ သာမဗာဒိတျကို သာမ္ဗာက တည်ထောင်ထားသော နေဘုရား၏ ပုံသဏ္ဍာန်တစ်ရပ်အဖြစ် မိတ်ဆက်သည်။ ထို့ပြင် မိတ္ရဝန၊ မုဏ္ဍီရ နှင့် ပရဘာသက္ခေတ်ရကို အပါအဝင် နေဘုရားဆိုင်ရာ အဓိက သန့်ရှင်းရာနေရာ သုံးခုကို ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ဒေဝီက သာမ္ဗာသည် မည်သူနည်း၊ အဘယ်ကြောင့် မြို့တစ်မြို့သည် သူ၏အမည်ဖြင့် ခေါ်သနည်းဟု မေးမြန်းသည်။ အီရှဝရက သာမ္ဗာသည် ဝါစူဒေဝ၏ အင်အားကြီး သားတော်ဖြစ်ပြီး (ဤနေရာတွင် အာဒိတျယ အမျိုးအစားနှင့် ဆက်စပ်ဖော်ပြသည်) ဂျာမ္ဗဝတီမှ မွေးဖွားသူဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် ဖခင်၏ ကျိန်စာကြောင့် ကုဋ္ဌ (အရေပြားရောဂါ/လက်ပရာ) ဖြစ်ပွားရသည်ဟု ရှင်းပြသည်။ အကြောင်းရင်းကတော့ တပသီ ဒုရ္ဝာသာသည် ဒွာရဝတီသို့ ရောက်လာစဉ် သာမ္ဗာက ယောကျ်ားငယ်အလှအပကို မာန်တက်ကာ တပသီ၏ ရှင်းလင်းကြမ်းတမ်းသည့် ရုပ်သဏ္ဍာန်ကို မလေးစားသော အမူအရာနှင့် လှောင်ပြောင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ဒုရ္ဝာသာသည် ဒေါသထွက်၍ မကြာမီ သာမ္ဗာကို ကုဋ္ဌရောဂါက ဖမ်းဆီးမည်ဟု ကျိန်စာချသည်။ ဤအধ্যာယသည် တပသီများအပေါ် နှိမ့်ချမှုကို သင်ခန်းစာအဖြစ် ထားရှိပြီး နောက်ပိုင်း သာမ္ဗာ၏ နေဘုရားပူဇော်မှုနှင့် လူထုအကျိုးအတွက် နေဘုရားတည်ထောင်မှုကို ချိတ်ဆက်ပေးသည်။
Adhyaya 101
सांबादित्यमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Sāmba-Āditya (Sun Worship at Prabhāsa)
ဤအခန်းသည် အကျင့်နှင့် အကျိုးဆက် (ကမ္မ) ကို ချိတ်ဆက်ကာ ပြစ်မှလွတ်ကင်းရန် ဘက္တိဖြင့် ကုစားနိုင်ကြောင်းကို သာသနာရေး-သီလရေးအဖြစ် ပြသသည်။ နာရဒသည် ဒွာရဝတီသို့ ရောက်လာပြီး ယာဒဝတို့၏ နန်းတော်အတွင်း အခြေအနေများကို မြင်တွေ့ကာ စာမ္ဗ၏ မလေးစားမှုက ဇာတ်ကြောင်းကို စတင်စေသည်။ မူးယစ်မှုနှင့် လူမှုအခြေအနေများကြောင့် အာရုံမတည်ငြိမ်ခြင်းကို နာရဒက ထိုးထွင်းမေးမြန်းသဖြင့် ကృష్ణက စဉ်းစားတုံ့ပြန်ကာ စမ်းသပ်သလို ဇာတ်လမ်း ဆက်လက်ဖွင့်ဟသည်။ အပျော်ထွက်စဉ် နာရဒက စာမ္ဗကို ကృష్ణနှင့် အတွင်းနန်းတော် မိန်းမများရှေ့သို့ ခေါ်လာရာ မူးယစ်မှုကြောင့် စိတ်လှုပ်ရှား၍ ထိန်းချုပ်မှု ပျက်ကွက်ကာ အရှုပ်အထွေး ဖြစ်ပေါ်သည်။ ကൃഷ്ണ၏ ကျိန်စာသည် အာရုံလွဲခြင်း၊ လူမှုအန္တရာယ်နှင့် မသတိမပြုမှု၏ ကမ္မကုန်ကျစရိတ်ကို သတိပေးသည့် သီလဆိုင်ရာ သင်ခန်းစာဖြစ်သည်။ အချို့မိန်းမများသည် ကတိထားသည့် လောကသို့ မရောက်နိုင်ဘဲ နောက်ပိုင်းတွင် လုယက်သူများက ဖမ်းဆီးသွားကြသည်ဟု ဆိုပြီး အဓိက မဟာဒေဝီများသည် တည်ငြိမ်မှုကြောင့် ကာကွယ်ခံရသည်။ စာမ္ဗလည်း ကုဋ္ဌရောဂါ (လက်ပရိုစီ) ခံရမည့် ကျိန်စာရကာ ပြစ်ဖြေရာသို့ ဦးတည်သွားသည်။ စာမ္ဗသည် ပရဘာသတွင် ပြင်းထန်သော တပဿာ ပြုလုပ်ပြီး စူရယ (နေဘုရား) ကို တည်ထောင်ကာ သတ်မှတ်ထားသော စတုတ္တရဖြင့် ပူဇော်သဖြင့် ကုသပေးသော ပရသာဒနှင့် အကျင့်စည်းကမ်းများကို ရရှိသည်။ ထို့နောက် စူရယ၏ နာမ ၁၂ မျိုး၊ လများနှင့် ကိုက်ညီသော အာဒိတျ ၁၂ ပါး၊ မာဃလ၏ သုက္လပဉ္စမီမှ သုက္လသပ္တမီအထိ အထူးထားသော ဝရတ အစဉ်နှင့် ကရဝီရပန်း၊ အနီရောင် စန္ဒနာ စသည့် ပူဇော်ပစ္စည်းများ၊ ပူဇော်နည်း၊ ဗြာဟ္မဏများကို ကျွေးမွေးခြင်းနှင့် အကျိုးဖလများကို စာရင်းပြု ဖော်ပြသည်။ နိဂုံး ဖလသရုတိတွင် ဤဇာတ်ကြောင်းကို နားထောင်ခြင်းဖြင့် အပြစ်များ ပျောက်ကင်း၍ ကျန်းမာရေး ရရှိကြောင်း ဆိုသည်။
Adhyaya 102
कंटकशोधिनीदेवीमाहात्म्य (Glory of the Goddess Kaṇṭakaśodhinī)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ကဏ္ဍကရှောဓိနီ ဒေဝီ («ဆူး/အတားအဆီး ဖယ်ရှားသူ») ကို အခြေခံသော တီရ္ထဆိုင်ရာ ညွှန်ကြားချက်တိုတောင်းကို ပေးသည်။ ဘက္တသည် မြောက်ဘက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိပြီး «ဓနု ၂ ခု» (လေးတံအလျားဖြင့် တိုင်းတာသည့် အကွာအဝေး) ဟု ဆိုထားသော နတ်မ၏ သာသနာတော်သို့ သွားရမည်။ ဒေဝီကို မဟီṣဃ္နီ (ကျွဲအဆုရကို သတ်သူ)၊ ကိုယ်ထည်ကြီးမားသူ၊ ဘြဟ္မာနှင့် ဒေဝရိသိတို့က ပူဇော်ကြသူ ဟူသော ကာကွယ်ရေးနှင့် စစ်ရေးအမည်များဖြင့် ချီးမွမ်းထားသည်။ ယုဂအဆက်ဆက်တွင် ဒေဝတများကို နှောင့်ယှက်သော ဒေဝကဏ္ဍက (devakantaka) အဆုရအင်အားများကို «ဆူး» ဟု သတ်မှတ်ကာ ဒေဝီက သန့်စင်ဖယ်ရှားပေးသည်ဟု ရှင်းပြသည်။ အာရှွယုဇ လပြည့်ပိုင်း (bright fortnight) ၏ နဝမီနေ့တွင် ပသုပူဇာနှင့် ပန်းပူဇာ၊ အရည်အသွေးမြင့် မီးအိမ်နှင့် နံ့သာတိုင်တို့ဖြင့် ပူဇော်ရန် သတ်မှတ်ထားသည်။ ဖလသြရုတိအရ ပူဇော်သူသည် တစ်နှစ်ပတ်လုံး ရန်သူကင်းမည်၊ စိတ်မှန်သဒ္ဓါဖြင့် ဒေဝီကို မြင်တွေ့လျှင် အထူးသွားရောက်သော်လည်းကောင်း ပုံမှန်သွားရောက်သော်လည်းကောင်း သားတစ်ယောက်ကဲ့သို့ ကာကွယ်ပေးမည်ဟု ဆိုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဤမဟာတ္မယသည် တိုတောင်းသော်လည်း အပြစ်ဖျက်စီး၍ အကြီးမားဆုံး ကာကွယ်မှုကို ပေးသော နားထောင်ခြင်းတင်ဖြင့်ပင် အကျိုးရှိသည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 103
कपालेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Kapāleśvara (Origin and Merit of the Shrine)
အခန်း ၁၀၃ တွင် ပရဘာသက்ေတ၌ရှိ ကပါလေရှ္ဝရ၏ သန့်ရှင်းမြတ်နိုးမှုနှင့် အမည်ရင်းမြစ်ကို ရှင်းပြသော အကြောင်းအရာကို ဖော်ပြသည်။ ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား မြောက်ဘက်ရှိ၊ ဒေဝတားတို့ကလည်း ဂုဏ်ပြုကိုးကွယ်သော ကပါလေရှ္ဝရသို့ သွားရောက်ရမည်ဟု မိန့်ကြားသည်။ ဒက္ခ၏ ယဇ్ఞပွဲအတွင်းတွင် ဗြာဟ္မဏများက ဖုန်လိမ်းလျက် ကပါလ (ခေါင်းခွံ) ကိုင်ဆောင်ထားသော တပသီတစ်ဦးကို တွေ့၍ ယဇ్ఞနေရာနှင့် မသင့်တော်ဟု ထင်ကာ ထုတ်ပယ်ကြသည်။ ထိုသူ—ရှင်ကရာ (ရှီဝ) ဖြစ်ကြောင်း အဓိပ္ပါယ်ရ—သည် ရယ်မောကာ ခေါင်းခွံကို ယဇ్ఞမဏ္ဍပထဲ ပစ်ချပြီး ပျောက်ကွယ်သွားသည်။ ခေါင်းခွံသည် ပစ်ပယ်သော်လည်း ထပ်ခါထပ်ခါ ပြန်ပေါ်လာသဖြင့် ရှင်တော်များ အံ့အားသင့်ကာ ဤကဲ့သို့ အံ့ဖွယ်ကို မဟာဒေဝသာ လုပ်နိုင်မည်ဟု သဘောပေါက်ကြသည်။ ထို့နောက် စတရုဒြိယာ စာတမ်းဖတ်ကြားခြင်းအပါအဝင် စတုတိများနှင့် ဟောမကာမများဖြင့် ရှီဝကို ပူဇော်ပန်ကြားကြသည်။ ရှီဝသည် တိုက်ရိုက် ပေါ်ထွန်းလာပြီး ဆုတောင်းခွင့်ပေးရာ ဗြာဟ္မဏများက ထိုနေရာ၌ “ကပါလေရှ္ဝရ” ဟူသော လိင်္ဂအဖြစ် အမြဲတည်နေစေလိုကြောင်း တောင်းဆိုကြသည်။ ခေါင်းခွံများ မရေမတွက် ပြန်ပေါ်လာသည့် အကြောင်းကြောင့် ထိုအမည်ကို သင့်တော်ဟု ဆိုကြပြီး ရှီဝက ခွင့်ပြုသည်။ ယဇ్ఞပွဲ ပြန်လည်ဆက်လက်နိုင်ကာ ကပါလေရှ္ဝရကို ဒർശနပြုခြင်းသည် အශ්ဝမေဓ ယဇ్ఞ၏ အကျိုးနှင့် တူညီပြီး ယခင်ဘဝအပါအဝင် အပြစ်များကို လွတ်ကင်းစေသည်ဟု ဆိုသည်။ မနွန္တရအလိုက် အမည်ပြောင်းလဲမှု (နောက်တွင် တတ္တ்வேရှ္ဝရ) ကိုလည်း ဖော်ပြကာ ရှီဝ၏ ဖုံးကွယ်ရုပ်သဏ္ဍာန်ဖြင့် နေရာကို သန့်ရှင်းစေသည့် နည်းလမ်းကို ထပ်မံ အတည်ပြုသည်။
Adhyaya 104
कोटीश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Kotīśvara Liṅga: Account of its Sacred Greatness
ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ဦးတည်ရာအလိုက် ဘုရားဖူးသွားရမည့် အစဉ်ကို သင်ကြားသည်။ ရှာဖွေသူသည် ထင်ရှားမြင့်မြတ်သော ကိုဋီဣရှ္ဝရ (Kotīśvara) သို့ သွားရမည်ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်း၏ မြောက်ဘက်တွင် ကိုဋီဣရှ (Koṭīśa) ဟုလည်း ခေါ်ကြသည်ဟု ဆိုသည်။ ဤနေရာ၏ သန့်ရှင်းမြတ်နိုးမှုကို ကပာလေဣရှ္ဝရ (Kapāleśvara) အနီးရှိ အတိတ်ဖြစ်ရပ်တစ်ခုဖြင့် အခြေခံပြထားသည်။ ပာရှုပတ အစေတနာရှင်များ—အမှုန့်ပြာလိမ်း၊ ဆံပင်မတ်တပ်၊ မုဉ္ဇခါးပတ်ဝတ်၊ ကိုယ်တိုင်ထိန်းချုပ်၍ ဒေါသကို အနိုင်ယူသော ဗြာဟ္မဏ သီဝယောဂီများ—သည် က္ရှေတရကို လေးဘက်လုံး လှည့်လည်ကာ တပသ်ကို အလွန်ပြင်းထန်စွာ ကျင့်ကြံ하였다။ သူတို့သည် “ကိုဋီ” (တစ်ကုဋေ) ဟု ရေတွက်ရလောက်အောင် မန္တရဇပကို အားထုတ်ကာ ကပာလေဣရှ အနီးတွင် လိင်္ဂတစ်ဆူကို တည်ထောင်ပြီး ဘက္တိဖြင့် ပူဇော်ခဲ့သည်။ မဟာဒေဝသည် နှစ်သက်၍ မုက္တိကို ပေးတော်မူသည်။ တစ်ကုဋေသော ရှိများက ထိုနေရာတွင် စိဒ္ဓိရရှိသဖြင့် လိင်္ဂသည် လောက၌ “ကိုဋီဣရှ္ဝရ” ဟု ကျော်ကြားလာသည်။ ထို့နောက် ကုသိုလ်တန်ဖိုးညီမျှမှုများကို ဆိုသည်—ကိုဋီဣရှ္ဝရကို ဘက္တိဖြင့် ပူဇော်လျှင် မန္တရဇပ တစ်ကုဋေ၏ အကျိုးရ; ဗေဒပညာရှိ ဗြာဟ္မဏအား ထိုနေရာတွင် ရွှေဒါနပြုလျှင် ဟောမ တစ်ကုဋေ၏ အကျိုးနှင့် တူကာ၊ ဤဘုရားဖူးခရီးသည် အမှန်တကယ် အကျိုးရှိကြောင်း အတည်ပြုထားသည်။
Adhyaya 105
ब्रह्ममाहात्म्यवर्णनम् (Brahmā-Māhātmya: Theological Discourse on Brahmā’s Sanctity at Prabhāsa)
ဣශ්ဝရသည် ပရဘာသက்ஷೇತ್ರအတွင်းရှိ “လျှို့ဝှက်၍ အထူးကောင်းမြတ်သော နေရာ” ကို ဖော်ပြကာ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ သန့်စင်ပေးနိုင်သည့် အာနိသင်ရှိကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့နောက် ထိုဒေသတွင် တည်ရှိသော မြတ်သော ဒေဝတာအင်အားများကို ရေတွက်ဖော်ပြပြီး၊ ထိုနေရာကို ဒർശနသာ ပြုလျှင်ပင် မွေးဖွားမှုကြောင့် ဖြစ်သော အညစ်အကြေးနှင့် ကြီးမားသော အပြစ်များမှ လွတ်မြောက်စေကြောင်း အတည်ပြုသည်။ ဒေဝီသည် အခြားနေရာများတွင် အိုမင်းသကဲ့သို့ ဖော်ပြသော်လည်း ဤတွင် ဘရဟ္မာကို “ကလေးရုပ်” (ဘාලရူပီ) ဟု ခေါ်ရခြင်းအကြောင်း၊ တည်နေရာ၊ အချိန်ကာလ၊ ပူဇော်နည်းနှင့် ယာထရာအစဉ်အလာကို မေးမြန်းသည်။ ဣශ්ဝရက စောမနာထနှင့် ဆက်စပ်သည့် အမှတ်အသားများအနီး၊ အီရှာနျာ (အရှေ့မြောက်) ဦးတည်ရာတွင် ဘရဟ္မာ၏ အမြင့်ဆုံးအဆင့်တည်ရှိကြောင်း၊ ဘရဟ္မာသည် အသက် ၈ နှစ်အရွယ်ဖြင့် ရောက်လာကာ ပြင်းထန်သော တပස් ပြုလုပ်ပြီး စောမနာထ လင်္ဂ တည်ထောင်/တင်သွင်းပွဲတွင် အကြီးမားသော ရိတုအကူအညီဖြင့် ပါဝင်ကြောင်း ရှင်းပြသည်။ ထို့နောက် တရုတိမှ မုဟူရတအထိ အချိန်ယူနစ်များ၊ လ/နှစ်ဖွဲ့စည်းပုံ၊ ယုဂနှင့် မနွန္တရာ တိုင်းတာချက်များ၊ မနုနှင့် အိန္ဒြာ အမည်များ၊ ဘရဟ္မာ၏ လအတွင်းရှိ ကလ္ပများစာရင်းကို ဖော်ပြပြီး လက်ရှိကလ္ပကို ဝရာဟဟု သတ်မှတ်သည်။ နိဂုံးတွင် ဘရဟ္မာ–ဝိෂ္ဏု–ရုဒြ တြိမూర్తိကို ပေါင်းစည်းကာ အဒွೈတသဘောဖြင့် အာနိသင်များက လုပ်ဆောင်ချက်အရ ခွဲခြားသော်လည်း အဆုံးသတ်တွင် တစ်ပါးတည်းဟု ဆိုပြီး၊ ယာထရာအကျိုးကို လိုသူများသည် ဘရဟ္မာကို အရင်ပူဇော်ကာ နိကာယအပြိုင်အဆိုင်ကို ရှောင်ကြဉ်ရန် သင်ကြားသည်။
Adhyaya 106
ब्राह्मणप्रशंसा-वर्णनम् (Praise of Brahmins and Conduct in Prabhāsa-kṣetra)
ဤအခန်းသည် သာသနာရေး မေးမြန်း–ဖြေကြားပုံစံဖြစ်သည်။ ဒေဝီက ပရဘာသက்ေတၱရ၌ ကလေးရုပ်ပုံဖြင့် ပိတာမဟာ (ဗြဟ္မာ) အဖြစ် ထင်ရှားသော အဒွైత ဗြဟ္မန်ကို မည်သို့ ပူဇော်ရမည်၊ မန္တရများနှင့် ရိတုဝိနယ စည်းကမ်းများ မည်သို့ လိုက်နာရမည်ကို မေးသည်။ ထို့ပြင် က္၁ေတၱရ၌ နေထိုင်သော ဗြာဟ္မဏများ၏ အမျိုးအစားများနှင့် သူတို့၏ နေထိုင်မှုက က္၁ေတၱရဖလကို မည်သို့ ပေးစွမ်းသည်ကိုလည်း မေးမြန်းသည်။ ဣရှ္ဝရက ပူဇော်မှုကို လူမှု–သီလအခြေပြု ရိတုတရားအဖြစ် ပြန်လည်ဖော်ပြသည်။ ဗြာဟ္မဏများကို မြေပြင်ပေါ်ရှိ ဘုရားသခင်၏ တိုက်ရိုက်ထင်ရှားမှုဟု ကြေညာပြီး၊ သူတို့ကို ဂုဏ်ပြုခြင်းသည် ရုပ်တု/အိုင်ကွန်ကို ဂုဏ်ပြုခြင်းနှင့် တူညီသော်လည်း အချို့ဆိုလျှင် ပိုမိုမြင့်မားသည်ဟု ဆိုသည်။ ဗြာဟ္မဏများကို စမ်းသပ်ခြင်း၊ စော်ကားခြင်း၊ ထိခိုက်စေခြင်းကို (ဆင်းရဲသူ၊ နာမကျန်းသူ၊ ကိုယ်အင်္ဂါချို့ယွင်းသူများပါ) တင်းကျပ်စွာ တားမြစ်ပြီး၊ အကြမ်းဖက်မှုနှင့် အရှက်ခွဲမှုအတွက် ပြင်းထန်သော အကျိုးဆက်များကို ဖော်ပြသည်။ အစားအစာနှင့် ရေ ပေးကမ်းခြင်းကို အဓိက ဂုဏ်ပြုနည်းအဖြစ် အလေးပေးထားသည်။ ထို့နောက် က္၁ေတၱရနေ ဗြာဟ္မဏများ၏ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း/ဝృတ္တိ ပုံစံများကို အမည်ပေးထားသော အမျိုးအစားများစွာအဖြစ် ခွဲခြားကာ၊ ဝ్రတ၊ တပဿ၊ သာသနာကျင့်စဉ်နှင့် စားဝတ်နေရေးပုံစံတို့ကို အကျဉ်းချုပ် လက္ခဏာပြုဖော်ပြသည်။ နိဂုံးတွင် ပရဘာသ၌ ဝေဒပညာနှင့် စည်းကမ်းတကျ နေထိုင်သော ဗြာဟ္မဏများသာ ကလေးရုပ်ပိတာမဟာကို ပူဇော်ရန် သင့်တော်ကြောင်း၊ အကြီးအကျယ် အပြစ်ကျူးလွန်သူများကို ထိုပူဇော်မှုသို့ မချဉ်းကပ်စေရဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 107
बालरूपी-ब्रह्मपूजाविधानम्, रथयात्रा-विधिः, नामशत-स्तोत्र-माहात्म्यम् (Bālarūpī Brahmā Worship Procedure, Chariot-Festival Protocol, and the Merit of the Hundred Names)
ဤအဓျာယသည် ဣရှ్వర၏ အမိန့်တော်အဖြစ် ဖော်ပြထားသော ပူဇော်နည်းနှင့် သဒ္ဓါတရားဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်စာတမ်းဖြစ်သည်။ ဘက္တိကို စိတ်ဖြင့် (mānasī)၊ နှုတ်ဖြင့် (vācikī)၊ ကိုယ်ဖြင့် (kāyikī) ဟူ၍ သုံးမျိုးခွဲကာ၊ ထို့ပြင် လောကီ (laukikī)၊ ဝေဒိက (vaidikī) နှင့် အတွင်းသဘော/အာဓျာတ္မိက (ādhyātmikī) ဟူ၍ ဦးတည်ချက်များကိုလည်း ခွဲခြားပြသည်။ ထို့နောက် ပရဘ္ဟာသဒေသအထူး ပူဇော်ပုံစံအဖြစ် ကလေးရုပ်ပုံရှိသော ဘြဟ္မာ (Bālarūpī) ကို ပူဇော်နည်းကို အသေးစိတ်ဖော်ပြသည်။ တီရ္ထရေချိုးခြင်း၊ pañcagavya နှင့် pañcāmṛta ဖြင့် မန္တရဖတ်၍ အဘိသေကပြုခြင်း၊ ကိုယ်အင်္ဂါအလိုက် နျာသ (nyāsa) တင်ခြင်း၊ ပူဇော်ပစ္စည်းများကို သန့်စင်သက်ဝင်စေခြင်း၊ ပန်း၊ အမွှေး၊ မီးအလင်း၊ နైవေဒျ (naivedya) ဆက်ကပ်နည်းများနှင့် ဝေဒစာပေစုများနှင့် အဘိဓမ္မဂုဏ်တရားများကိုလည်း ဂုဏ်ပြုရမည့် အရာများအဖြစ် ထည့်သွင်းထားသည်။ ကာတ္တိကလတွင် (အထူးသဖြင့် ပုဏ္ဏမီအနီး) ရထယာထရာ (ratha-yātrā) ကိုလည်း မိတ်ဆက်ကာ မြို့ပြအခန်းကဏ္ဍများ၊ ရိတုအကာအကွယ်များနှင့် ပါဝင်သူ/ကြည့်ရှုသူတို့ရရှိမည့် အကျိုးကျေးဇူးများကို ဆိုထားသည်။ ထို့ပြင် နေရာအမည်များနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသော ဘြဟ္မာ၏ နာမများကို ရှည်လျားစွာ စာရင်းပြုထားပြီး၊ စတိုးတရဖတ်ခြင်းနှင့် မှန်ကန်စွာ လိုက်နာခြင်းသည် အပြစ်ကို ဖယ်ရှား၍ မဟာပုဏ္ဏမီတရားကို ပေးသည်ဟု phalāśruti ဖြင့် ကြေညာသည်။ ပရဘ္ဟာသတွင် Padmaka-yoga ကဲ့သို့ ရှားပါးသော ကာလယောဂများကိုလည်း အထူးပြုဖော်ပြကာ၊ နောက်ဆုံးတွင် မြေဒါနအပါအဝင် ဒါနနှင့် ပွဲတော်ကြီးများတွင် နေထိုင်သော ဘြာဟ္မဏများအတွက် စာဖတ်/မန္တရရွတ် အလေ့အကျင့်များကို အကြံပြုထားသည်။
Adhyaya 108
प्रत्यूषेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् / The Māhātmya of Pratyūṣeśvara
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား သောမနာထ/ဣရှာန ဦးတည်ရာအပိုင်း၌ တိုင်းတာထားသောအကွာအဝေးတွင် တည်ရှိသည့် ဝသုတို့၏ အထင်ကရ လိင်္ဂသို့ သွားရန် ညွှန်ကြားသည်။ လိင်္ဂသည် မျက်နှာလေးဖက်ရှိ၍ ဒေဝတားတို့ ချစ်မြတ်နိုးရာဖြစ်ကာ «ပရတျူရှေရှွရ» ဟု ခေါ်သည်။ ထိုလိင်္ဂကို ဒർശနသာ ပြုလျှင်ပင် အကြီးမားဆုံး အပြစ်များကို ဖယ်ရှားနိုင်ပြီး ခုနစ်ဘဝတိုင် စုဆောင်းလာသော အပြစ်များကိုပါ ပျက်စီးစေသည်ဟု ဆိုသည်။ ဒေဝီက ပရတျူရှာသည် မည်သူနည်း၊ လိင်္ဂကို မည်သို့ တည်ထောင်ခဲ့သနည်းဟု မေးမြန်းရာ ဣရှွရက မျိုးရိုးဇာတ်ကြောင်းကို ပြောပြသည်။ ဘြဟ္မာ၏ သား ဒက္ခသည် သမီးများ (ဝိශ්ဝာ အပါအဝင်) ကို ဓမ္မနှင့် မဟာမိတ်အဖြစ် ပေးအပ်ခဲ့ပြီး ဝိශ්ဝာမှ ဝသုရှစ်ပါး—အာပ၊ ဓြုဝ၊ သောမ၊ ဓရ၊ အနလ၊ အနိလ၊ ပရတျူရှာ၊ ပရဘားသ—ကို မွေးဖွားခဲ့သည်။ သားတစ်ယောက် ရလိုသော ပရတျူရှာသည် ပရဘားသသို့ လာကာ ဆန္ဒပြည့်စေသော သန့်ရှင်းမြေဖြစ်ကြောင်း သိမြင်ပြီး မဟာဒေဝကို တည်ထောင်ကာ တစ်ရာ ဒေဝနှစ်ကြာ တပဿာကို စိတ်တည်ငြိမ်စွာ ဆောင်ရွက်하였다။ မဟာဒေဝ ပီတိဖြစ်၍ ဒေဝလ ဟု အမည်ရသော သားကို ပေးအပ်ပြီး ထိုသူကို အထက်မြတ် ယောဂီဟု ချီးမွမ်းကြသည်။ ထို့ကြောင့် လိင်္ဂသည် «ပရတျူရှေရှွရ» ဟု နာမည်ကြီးလာသည်။ အခန်းသည် အကျင့်ပညာဆိုင်ရာ အာမခံချက်များကိုလည်း ထည့်သွင်းထားသည်။ ကလေးမရှိသူများ ဤနေရာ၌ ပူဇော်လျှင် မျိုးဆက်တည်တံ့မှု ရရှိမည်။ မနက်အရုဏ် (ပရတျူရှ) အချိန်၌ သဒ္ဓါတည်ကြည်စွာ ပူဇော်လျှင် ဘြဟ္မဟတ္တျာနှင့် ဆက်စပ်သည့် အပြစ်ကြီးများအပါအဝင် အပြစ်ဆိုးများကိုပါ ဖျက်စီးနိုင်သည်။ ယာတရာ၏ အပြည့်အဝ အကျိုးကို လိုသူသည် နွားထီးလှူဒါန်းခြင်း (ဝೃષ-ဒါန) ပြုရမည်ဟု ဆိုပြီး မာဃလ ကృష్ణ စတုဒသီ ညတွင် ဂျာဂရဏ (ညလုံးနိုး) ပြုလျှင် လှူဒါန်းမှုနှင့် ယဇ္ဉာ အားလုံး၏ အကျိုးကို ရသည်ဟု ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 109
अनिलेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Anileśvara Māhātmya—Description of the Glory of Anileśvara)
ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား မြတ်သော အနိလေရှ္ဝရသို့ သွားရောက်ရမည့်အကြောင်း သင်ကြားတော်မူသည်။ ထိုတီရ္ထသည် မြောက်ဘက်အရပ်၌ တည်ရှိပြီး အကွာအဝေးကို ဓနု သုံးလက်မောင်းဟု တိတိကျကျ တိုင်းတာဖော်ပြထားသည်။ ထိုလင်္ဂသည် “မဟာပရဘဝ” ဟု ချီးမြှောက်ဖော်ပြကာ ဒർശနဖြင့်ပင် အပြစ်ပျက်စီးစေသော ပာပနာရှန အဖြစ် ထင်ရှားသည်။ ဇာတ်ကြောင်းတွင် အနိလကို ဝသုတို့အနက် ပဉ္စမဝသုဟု ချိတ်ဆက်ဖော်ပြပြီး၊ အနိလသည် မဟာဒေဝကို ပူဇော်ကာ ရှိဝကို မျက်မြင်ထင်ရှားစေပြီး သဒ္ဓါဖြင့် လင်္ဂကို တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် ဣရှာ၏ အာနုဘော်ကြောင့် အနိလ၏ သား မနောဇဝသည် အင်အားကြီး၍ လျင်မြန်ကာ လှုပ်ရှားမှုကို မလိုက်မီနိုင်သကဲ့သို့ ဖြစ်လာသည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ထိုနေရာ/ရုပ်တော်ကို မြင်သူသည် အနာရောဂါကင်း၍ ဒုက္ခကင်းစင်ကာ မသန်စွမ်းမှုနှင့် ဆင်းရဲမှု မရှိကြောင်း ကောင်းကျိုးအဖြစ် ဆိုထားသည်။ လင်္ဂပေါ်သို့ ပန်းတစ်ပွင့်တင်ပူဇော်ခြင်းသာဖြင့်ပင် ပျော်ရွှင်မှု၊ ကံကောင်းခြင်းနှင့် အလှတရား ရရှိမည်ဟု ကတိပြုသည်။ နိဂုံးတွင် ဤပာပနာရှန မာဟာတ္မယကို နားထောင်၍ အနုမောဒနာပြုသူ၏ ရည်မှန်းချက်များ ပြည့်စုံမည်ဟု ဖလသရုတိ ပြောကြားသည်။
Adhyaya 110
प्रभासेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Prabhāseśvara (Installation, Austerity, and Pilgrimage Observance)
ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ဂေါရီတပောဝနမှ အနောက်ဘက်သို့ သွားကာ ထင်ရှားသော ပရဘာသေရှ္ဝရသို့ ရောက်ရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုနေရာကို “မြားအလျား ခုနှစ်လျား” အတွင်းဟု သတ်မှတ်ပြပြီး၊ မဟာလင်္ဂကို ဝသု အဋ္ဌမဖြစ်သော ပရဘာသက တည်ထောင်ထားသည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ပရဘာသ၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ သားသမီးရလိုခြင်းဖြစ်ကြောင်း၊ မဟာလင်္ဂတည်ထောင်ပြီး “အာဂ္နေယီ” ဟု ခေါ်သော တပသ်ကို ဒေဝနှစ်တစ်ရာကြာ ဆောင်ရွက်သဖြင့် ရုဒြာ ပီတိဖြစ်ကာ လိုအင်ဆုတောင်းကို ပေးတော်မူကြောင်း ရှင်းလင်းသည်။ ထို့ပြင် ဘုဝနာ (ဗြဟ္စပတိ၏ အစ်မ/ညီမ) ကို ပရဘာသ၏ မဟာဒေဝီအဖြစ် ချိတ်ဆက်ကာ၊ သူတို့၏ မျိုးရိုးကို ကမ္ဘာလောက၏ လက်ရာရှင် ဖန်တီးသူ ဝိශ්ဝကರ್ಮာ နှင့် အင်အားထူးကဲသော တက္ခကတို့နှင့် ဆက်စပ်ဖော်ပြသည်။ အဆုံးတွင် ဘုရားဖူးအတွက် အကျင့်အစဉ်ကို သတ်မှတ်သည်—မာဃလတွင် လပြည့်မတိုင်မီ တစ်ဆယ့်လေးရက်နေ့၌ သမုဒ္ဒရာဆုံရာ၌ ရေချိုး၊ ရှတရုဒြီယ ဇပ ပြု၊ မြေပြင်ပေါ်အိပ်ခြင်းနှင့် အစာရှောင်ခြင်းဖြင့် ထိန်းသိမ်းနေထိုင်၊ လင်္ဂကို ပဉ္စအမృతဖြင့် ဆေးကြောကာ စည်းကမ်းတကျ ပူဇော်၊ လိုလျှင် နွားထီးလှူဒါန်းရမည်။ ထိုဖလမှာ အပြစ်ကင်းစင်ခြင်းနှင့် အလုံးစုံသော စည်းစိမ်ချမ်းသာ ရရှိခြင်းဖြစ်သည်။
Adhyaya 111
रामेश्वरक्षेत्रमाहात्म्यवर्णन — Rāmeśvara Kṣetra Māhātmya (at Puṣkara)
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား ပုရှ္ကရအနီးရှိ «အဋ္ဌပုရှ္ကရ» ဟုခေါ်သော ကုဏ္ဍကို ဗဟိုပြုသည့် မာဟာတ္မယကို ပြောကြားသည်။ စည်းကမ်းမရှိသူတို့အတွက် ရောက်ရန်ခက်သော်လည်း အပြစ်ပယ်ဖျက်နိုင်သော တီရ္ထအဖြစ် ချီးမွမ်းထားပြီး၊ ရာမက တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟုဆိုသော «ရာမေရှွရ» လင်္ဂကို ပူဇော်ရုံဖြင့်ပင် ပရာယဿ္စိတ္တ ဖြစ်ကာ ဘြဟ္မဟတ္ယာကဲ့သို့ အလွန်ကြီးမားသော အပြစ်မှလည်း လွတ်မြောက်စေသည်ဟု ဆိုသည်။ ဒေဝီက ရာမသည် စီတာ၊ လက္ခ္မဏနှင့် မည်သို့ရောက်လာ၍ လင်္ဂကို မည်သို့တည်ထောင်ခဲ့သည်ကို အသေးစိတ်မေးမြန်းသည်။ ဣရှွရက ရာမ၏ဘဝအခြေအနေ—ရာဝဏကို ဖျက်ဆီးရန် မွေးဖွားလာခြင်း၊ နောက်တစ်ဖန် ရှင်ရသီ၏ ကျိန်စာကြောင့် တောထဲသို့ ထွက်ခွာရခြင်း—ကို ပြောပြီး ခရီးသွားစဉ် ပရဘာသသို့ ရောက်လာကြောင်း ဆိုသည်။ အနားယူပြီးနောက် ရာမသည် ဒဿရထကို အိပ်မက်မြင်၍ ဘြာဟ္မဏများနှင့် တိုင်ပင်ရာ၊ အိပ်မက်သည် ဘိုးဘွားတို့၏ သတင်းစကားဖြစ်ကြောင်း သဘောတရားဖော်ထုတ်ကာ ပုရှ္ကရတီရ္ထ၌ ရှရဒ္ဓ ပြုလုပ်ရန် ညွှန်ကြားသည်။ ရာမက အရည်အချင်းပြည့် ဘြာဟ္မဏများကို ဖိတ်ခေါ်ပြီး လက္ခ္မဏကို သစ်သီးများ စုဆောင်းရန် စေလွှတ်ကာ စီတာက ပူဇော်ပစ္စည်းများ ပြင်ဆင်သည်။ ပွဲတော်အတွင်း စီတာသည် မိမိဖခင်ဘက် ဘိုးဘွားများက ဘြာဟ္မဏများအတွင်း «ရှိနေသကဲ့သို့» မြင်တွေ့သည့် ဒർശနကြောင့် ရိုသေစွာ နောက်ဆုတ်သွားသည်။ ရာမသည် သူမ မရှိခြင်းကြောင့် ခဏတာ ဒေါသထွက်သော်လည်း စီတာက အကြောင်းရင်းကို ရှင်းပြပြီး ထိုဖြစ်ရပ်ကို ပုရှ္ကရအနီး ရာမေရှွရလင်္ဂ တည်ထောင်ခြင်းနှင့် ချိတ်ဆက်ဖော်ပြသည်။ အဆုံးတွင် ဖလश्रုတိ—ဘက်တိဖြင့် ပူဇော်လျှင် အမြင့်ဆုံး ဂတိရ၊ ဒွာဒသီနှင့် စတုရ္ထီ/ဋ္ဌသီ ဆက်စပ်သည့် အထူးကာလများတွင် ရှရဒ္ဓပြုလျှင် အကျိုးမတွက်နိုင်၊ ဘိုးဘွားကျေနပ်မှု ၁၂ နှစ်တိုင်တည်၊ မြင်းလှူဒါန်းခြင်းသည် အရှွမေဓ ယဇ్ఞ၏ ကုသိုလ်နှင့် တူညီဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 112
लक्ष्मणेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Lakṣmaṇeśvara Māhātmya—Account of the Glory of Lakṣmaṇeśvara)
ဤအধ্যာယတွင် ဣශ්ဝရသည် ဒေဝီအား ခရီးလမ်းညွှန်သကဲ့သို့ သင်ကြားကာ ရာမေရှ၏ အရှေ့ဘက်၊ သနု သုံးဆယ်အကွာရှိ ထင်ရှားသော လက္ခ္မဏေရှဝရ သီရိဌာနသို့ သွားရောက်ရန် ညွှန်ပြသည်။ ထို လိင်္ဂသည် ဘုရားလက္ခ္မဏက ယာဉ်တော်ခရီး/တီရ္ထယာတရာအတွင်း တည်ထောင်ထားသည်ဟု ဆိုကာ မဟာအပြစ်များကို ဖယ်ရှားပေးသူ၊ ဒေဝတားတို့ကလည်း ပူဇော်ကြသူဟု ချီးမြှောက်ထားသည်။ ပူဇော်နည်းလမ်းများအဖြစ် အက၊ သီချင်း၊ တူရိယာတီးခတ်မှုတို့ဖြင့် ပူဇော်ခြင်း၊ ဟောမနှင့် ဇပကို ပြုလုပ်ခြင်း၊ စိတ်ကို သမာဓိ၌ တည်စေခြင်းတို့ကို သတ်မှတ်ပြီး နောက်ဆုံး “အမြင့်ဆုံးသော ဂတိ” ကို ရရှိမည်ဟု ကတိပြုသည်။ ထို့ပြင် ဒါနစည်းကမ်းကိုလည်း သတ်မှတ်ကာ နံ့သာ၊ ပန်း စသည့် အဆင့်လိုက် ပူဇော်ပြီးနောက် အရည်အချင်းပြည့်ဝသော ဒွိဇအား အစာ၊ ရေ၊ ရွှေတို့ကို လှူဒါန်းရန် ဆိုသည်။ မာဃလတွင် ကృష్ణ-စတုရ္ဒသီနေ့ကို အထူးအလေးထားပြီး ရေချိုးခြင်း၊ လှူဒါန်းခြင်း၊ ဇပပြုခြင်းတို့၏ အကျိုးသည် အက္ခယ (မပျက်မယွင်း) ဟု ကြေညာသည်။ အဆုံးတွင် ဤအধ্যာယသည် ပရဘာသခဏ္ဍနှင့် ပရဘာသက்ஷೇತ್ರမဟာတ္မ്യ အတွင်းရှိကြောင်း ကော်လိုဖွန်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 113
जानकीश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Jānakīśvara Māhātmya: Account of the Glory of Jānakīśvara)
ဤအဓ್ಯಾಯ၌ ဣရှ္ဝရ (ရှီဝ) သည် ဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ ရာမေရှ/ရာမေရှာန အနီး အနောက်တောင်ဘက် (naiṛta) တွင် တည်ရှိသော «ဇာနကီဣရှ္ဝရ» လင်္ဂကို ဂရုပြုရန် ညွှန်ပြသည်။ ထိုနေရာကို သတ္တဝါအားလုံးအတွက် အပြစ်ပျောက်ကင်းစေသော (pāpa-hara) သန့်ရှင်းရာအဖြစ် ဖော်ပြပြီး၊ ဇာနကီ (စီတာ) က အထူးသဖြင့် ပူဇော်ခဲ့သော လင်္ဂဟု ဆိုသည်။ အမည်သမိုင်းကိုလည်း ရှင်းပြထားသည်။ အစောပိုင်းတွင် «ဝသိဋ္ဌေရှ» ဟု ခေါ်ခဲ့ပြီး၊ တ్రေတာယုဂတွင် «ဇာနကီဣရှ» ဟု ကျော်ကြားလာသည်။ ထို့နောက် ဝါလခိလျ ရသေ့ ၆သောင်းက ထိုနေရာ၌ siddhi ရရှိသဖြင့် «စိဒ္ဓေရှ္ဝရ» ဟူသော အမည်လည်း ထပ်မံရလာသည်။ ကလိယုဂတွင် အင်အားကြီးသော «ယုဂ-လင်္ဂ» (dual liṅga) ဟု ဖော်ပြကာ၊ မြင်ရုံဖြင့်ပင် ကံမကောင်းမှုကြောင့် ဖြစ်သော ဒုက္ခမှ ဘက္တများ လွတ်မြောက်စေသည်ဟု ဆိုသည်။ ပူဇော်နည်းကို မိန်းမ၊ ယောကျ်ား မရွေး အတူတူ သက်ဆိုင်စေပြီး လင်္ဂကို ရေချိုး/ရေသွန်းပူဇော်ခြင်းတို့ ပါဝင်သည်။ ထို့ထက် မြင့်မားသော အကျင့်အဖြစ် ပုရှ္ကရ-တီရ္ထ၌ ရေချိုးပြီးနောက် စည်းကမ်းနှင့် အာဟာရထိန်းသိမ်းကာ တစ်လတိတိ ဆက်တိုက် ပူဇော်လျှင် နေ့စဉ်ရသော ပုဏ္ဏာသည် အရှ္ဝမေဓထက် ပိုမိုကြီးမားသည်ဟု ကတိပြုထားသည်။ ထို့ပြင် မာဃလ၏ လဆန်းတတိယနေ့တွင် မိန်းမတစ်ဦး ပူဇော်ပါက မိမိမျိုးရိုးအထိ ဝမ်းနည်းမှုနှင့် ကံမကောင်းမှု ပျောက်ကင်းစေသည်ဟု ဆိုသည်။ နိဂုံးတွင် ဤမဟာတ္မကို နားထောင်ခြင်းက အပြစ်များ ပျက်စီးစေ၍ မင်္ဂလာကို ပေးတော်မူသည်ဟု ဖလश्रုတိ ပြောထားသည်။
Adhyaya 114
वामनस्वामिमाहात्म्यवर्णनम् | Vāmana-Svāmin Māhātmya (Glorification of Vāmana Svāmin)
ဣශ්ဝရသည် ဒေဝီအား ပုရှ္ကရ (Puṣkara) ၏ အနောက်တောင်ဘက်အနီးရှိ ဗိဿ္ဏု၏ တီရ္ထတစ်ခုဖြစ်သော ဝာမန-စွာမိန် (Vāmana Svāmin) သို့ သွားရောက်ရန် သင်ကြားသည်။ ထိုနေရာကို အပြစ်ပျောက်ကင်းစေသော (pāpa-praṇāśana) နှင့် အကြီးမားဆုံး အပြစ်များကိုပါ ဖျက်ဆီးနိုင်သော (sarva-pātaka-nāśana) အဖြစ် ချီးမွမ်းထားသည်။ အခန်းတွင် ဘာလီကို ဗိဿ္ဏုက ချုပ်နှောင်သည့် ပုံပြင်ကို ပြန်လည်ဖော်ပြပြီး ဗိဿ္ဏု၏ “ခြေလှမ်းသုံးလှမ်း” ကို ရှင်းလင်းသည်—ပထမလှမ်းမှာ ဤဒေသ၌ ညာခြေတင်ခြင်း၊ ဒုတိယလှမ်းမှာ မေရုတောင်ထိပ်၌ တင်ခြင်း၊ တတိယလှမ်းမှာ ကောင်းကင်၌ တင်ခြင်းဖြစ်သည်။ ကမ္ဘာလောက၏ အကန့်အသတ်ကို ကျော်လွန်သည့်အခါ ရေများ ပေါက်ထွက်လာပြီး ဂင်္ဂါမြစ်ကို ဗိဿ္ဏုပဒီ (Viṣṇupadī) ဟု ခေါ်ကြောင်း ဆိုသည်။ ပုရှ္ကရကိုလည်း “ကောင်းကင်” နှင့် “ရေ” အဓိပ္ပါယ်များဖြင့် နိရုတ္တိအရ ချိတ်ဆက်ကာ ပရဇာပတိနှင့် ဆက်နွယ်သည့် သန့်ရှင်းရာ ဆုံချက်အဖြစ် တည်ထောင်ထားသည်။ အကျိုးကျေးဇူးများမှာ—ရေချိုး၍ ဟရိ၏ ခြေရာကို ဖူးမြင်လျှင် ဟရိ၏ အမြင့်ဆုံး နေရာသို့ ရောက်နိုင်ခြင်း၊ ပိဏ္ဍ (piṇḍa) ပူဇော်ခြင်းဖြင့် ဘိုးဘွားများ အချိန်ကြာကြာ ကျေနပ်ခြင်း၊ စည်းကမ်းရှိသော ဘြာဟ္မဏ်တစ်ဦးအား ဖိနပ်လှူဒါန်းခြင်းကို ဗိဿ္ဏုလောက၌ ဂုဏ်သိက္ခာရှိစွာ သွားလာရသည့် ကုသိုလ်အဖြစ် ချီးမွမ်းခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် ဝသိဋ္ဌ (Vasiṣṭha) ၏ ဂါထာတစ်ပုဒ်ကို ကိုးကားကာ တီရ္ထ၏ သန့်စင်စေသော သဘောတရားကို ထပ်မံ အတည်ပြုထားသည်။
Adhyaya 115
Puṣkareśvaramāhātmya-varṇana (Glorification of Puṣkareśvara)
ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರအတွင်း ဘုရားဖူးလမ်းစဉ်ကို သင်ကြားသည်။ ပထမဦးစွာ ထင်ရှားမြင့်မြတ်သော ပုෂ္ကရေရှ္ဝရသို့ သွားရမည်၊ ထို့နောက် ၎င်း၏ တောင်ဘက်တွင် တည်ရှိသော ဇာနကီရှ္ဝရသို့ ဆက်လက်သွားရမည်ဟု ဆိုသည်။ ပုෂ္ကရေရှ္ဝရ-လိင်္ဂသည် အလွန်အာနုဘော်ကြီးပြီး စံပြပူဇော်မှုများဖြင့် အတည်ပြုထားကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ဘြဟ္မာ၏ သားတော် ဘြဟ္မပုတြနှင့် ရှင်သနတ်ကုမာရသည် သတ်မှတ်ထားသော နည်းလမ်းအတိုင်း ရွှေပြုလုပ်သော ပုෂ္ကရပန်းများဖြင့် ပူဇော်ခဲ့သဖြင့် ဤသီရိဌာန၏ အမည်နှင့် ဂုဏ်သတင်း၏ အကြောင်းရင်းကို ရှင်းလင်းပေးသည်။ ထို့နောက် ပူဇော်ရေး၏ အကျိုးသက်ရောက်မှုကို သဘောတရားအဖြစ် ထုတ်ဖော်သည်။ ဂန္ဓ (အနံ့သာ) နှင့် ပုෂ္ပ (ပန်း) စသည့် အလှူပစ္စည်းများဖြင့် အစဉ်လိုက် မှန်ကန်စွာ ဘက္တိဖြင့် ပူဇော်ပါက ပုෂ္ကရီ-ယာတြာ ပြီးစီးသကဲ့သို့ သတ်မှတ်သည်။ ဤနေရာသည် စရ္ဝ-ပါတက-နာရှန (အပြစ်အားလုံးကို ဖျက်ဆီးသူ) ဟု ကျော်ကြားပြီး ဘုရားဖူးခြင်းကို စိတ်နှလုံးသန့်စင်မှုနှင့် စည်းကမ်းရှိသော ဘက္တိလမ်းစဉ်အဖြစ် တင်ပြထားသည်။
Adhyaya 116
शंखोदककुण्डेश्वरीगौरीमाहात्म्य (Glory of Śaṅkhodaka Kuṇḍa and Kuṇḍeśvarī/Gaurī)
ဣရှ్వరသည် ဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ ကုဏ္ဍေရှဝရီ (Kuṇḍeśvarī) ဟုခေါ်သော ဒေဝီတည်ရာကို ဂရုစိုက်စေသည်။ ထိုဒေဝီသည် ဆောဘဂျ (saubhāgya) ကံကောင်းခြင်းကို ပေးသနား၍ အပြစ် (pāpa) နှင့် ဆင်းရဲခက်ခဲမှုကို ဖယ်ရှားပေးသူဟု ဖော်ပြထားသည်။ ဘုရားတည်ရာကို ဦးတည်ရာနှင့် အကွာအဝေးအမှတ်အသားများဖြင့် တိတိကျကျ ပြထားပြီး အနီးတွင် သံခိုဒက ကုဏ္ဍ (Śaṅkhodaka Kuṇḍa) ဟုခေါ်သော ရေကန်တစ်ခုရှိကာ အပြစ်အားလုံးကို ဖျက်ဆီးနိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ အကြောင်းရင်းပုံပြင်အရ ဗိဿဏု (Viṣṇu) သည် သံခ (Śaṅkha) ဟုခေါ်သော သတ္တဝါကို သတ်ပြီး သံခကဲ့သို့ ကြီးမားသော ကိုယ်ခန္ဓာကို ပရဘာသ (Prabhāsa) သို့ ယူဆောင်ကာ ဆေးကြောသန့်စင်၍ အာနုဘော်ကြီးသော တီရ္ထ (tīrtha) ကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။ သံခသံကြောင့် ဒေဝီရောက်လာ၍ အကြောင်းရင်းကို မေးမြန်းရာမှ ကုဏ္ဍနှင့် ဆက်နွယ်သော ဒေဝီအမည် “ကုဏ္ဍေရှဝရီ” နှင့် သံခရေနှင့် ဆက်နွယ်သော “သံခိုဒက” ဟူသော အမည်များ ပေါ်ပေါက်လာသည်။ ထို့နောက် မာဃ (Māgha) လ၏ တတိယလဆန်းနေ့ (tṛtīyā) တွင် ပူဇော်ကန်တော့လျှင် ယောကျာ်းမိန်းမ မရွေး ဂေါရီ၏ အဆင့်/အဘောဒ် (gaurīpada) ကို ရရှိမည်ဟု သတ်မှတ်သည်။ ယာဉ်တော်သွားရာတွင် လှူဒါန်းခြင်းဖြင့် သီလကို ပြုစုပျိုးထောင်ရန်လည်း ညွှန်ကြားပြီး ဇနီးမောင်နှံ (dampatī) ကို အစာကျွေးခြင်း၊ အဝတ်အထည် (kañcuka) လှူဒါန်းခြင်းနှင့် ဂေါရီအဖြစ် သတ်မှတ်သော မိန်းမများ (gourīṇī) ကို အစာကျွေးခြင်းတို့ကို ယာဉ်တော်အကျိုးဖလ ရလိုသူများအတွက် အရေးကြီးသော ကုသိုလ်အဖြစ် ဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 117
भूतनाथेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Glorification of Bhūtanātheśvara)
ဤအধ্যာယသည် ဣရှ்வရက မဟာဒေဝီအား သင်ကြားသည့် ရှိုင်ဝ သာသနာတော်၏ တီर्थမဟာတ္မ्य ဖြစ်သည်။ ကုဏ္ဍေရှဝရီ၏ Īśa-bhāga အနီးတွင် တည်ရှိသော Bhūtanātheśvara–Hara လင်္ဂကို ရှာဖွေရန် “လေးတံနှစ်ဆယ်” အကွာအဝေးဟု တိတိကျကျ ညွှန်ပြကာ ဘုရားဖူးသူ၏ လမ်းညွှန်–ပူဇော်နည်းကို ပထမဦးစွာ ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် လင်္ဂသည် အနာဒီ–အနိဓန (အစမရှိ အဆုံးမရှိ) ဖြစ်၍ Kalpa-liṅga ဟု ခေါ်ကြောင်း၊ ယုဂအလိုက် အမည်ကွဲကြောင်း ဆိုသည်။ တ్రေတားယုဂတွင် Vīrabhadreśvarī ဟု မှတ်မိကြပြီး ကလိယုဂတွင် Bhūteśvara/Bhūtanātheśvara ဟု ခေါ်ကြသည်။ ဒွာပရကာလ အလှည့်အပြောင်းတစ်ခုတွင် မရေမတွက်နိုင်သော ဘူတများသည် လင်္ဂ၏ အာနုဘော်ကြောင့် အမြင့်ဆုံး အောင်မြင်မှု (စိဒ္ဓိ) ရရှိခဲ့သဖြင့် ဤတီर्थ၏ အမည်အကြောင်းရင်း ဖြစ်လာသည်။ ကృష్ణ-စတုရ္ဒသီ ညတွင် အထူးဝရတကို ညွှန်ကြားပြီး၊ Śaṅkara ကို ပူဇော်ပြီးနောက် တောင်ဘက်ကို မျက်နှာမူကာ Aghora ကို ပူဇော်ရန်၊ ကိုယ်ထိန်းချုပ်မှု၊ မကြောက်မရွံ့မှုနှင့် သမာဓိအာရုံစိုက်မှုကို ထိန်းသိမ်းရန် ဆိုသည်။ ထိုသို့ပြုလျှင် လောကတွင် ရနိုင်သမျှ စိဒ္ဓိကို ရရှိမည်ဟု ကတိပြုသည်။ ထို့ပြင် နှမ်းနှင့် ရွှေဒါန၊ ပိတೃများအတွက် piṇḍa ပူဇော်ခြင်းဖြင့် preta အဖြစ်မှ လွတ်မြောက်စေကြောင်း၊ ဤမဟာတ္မ्यကို ယုံကြည်စွာ ဖတ်ရှု/နားထောင်လျှင် အပြစ်စုများ ပျက်စီးကာ သန့်စင်မှုကို ထောက်ပံ့ကြောင်း ဖလရှရုတိတွင် ဆိုထားသည်။
Adhyaya 118
गोप्यादित्यमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Gopyāditya (Sun consecrated by the Gopīs)
ဣශ්ဝရသည် ဒေဝီအား ပရဘာသဒေသအတွင်း တည်ရှိပြီး အရပ်ညွှန်နှင့် အကွာအဝေးအမှတ်အသားများဖြင့် ဖော်ပြထားသော နာမည်ကြီး နေဘုရားသန့်ရှင်းရာ «ဂိုပျာဒိတျယ» သို့ သွားရောက်ရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုနေရာကို အပြစ်ပျောက်ကင်းစေသော (pāpa-nāśana) အင်အားကြီး သီလဝိညာဉ်တော်မြတ် နေရာဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ထို့နောက် သန့်ရှင်းရာ၏ မူလဇာတ်ကြောင်းကို ရှင်းပြသည်။ ကృష్ణသည် ယာဒဝများနှင့်အတူ ပရဘာသသို့ ရောက်လာပြီး ဂိုပီများနှင့် ကృష్ణ၏ သားတော်များလည်း ပါဝင်သည်။ အချိန်ကြာကြာ နေထိုင်စဉ်အတွင်း အမည်အသီးသီးဖြင့် ခေါ်ဝေါ်ထားသော ရှီဝလင်္ဂများကို များစွာ တည်ထောင်ကာ တံခွန်များ၊ မဟာမဏ္ဍပများ၊ အဆောက်အဦးများနှင့် သင်္ကေတအမှတ်အသားများဖြင့် ပြည့်နှက်သော သန့်ရှင်းကွင်းတစ်ခု ဖြစ်လာသည်။ ဤအခန်းတွင် အဓိက ဂိုပီ ၁၆ ယောက်၏ အမည်များကို ဖော်ပြပြီး ၎င်းတို့ကို လဆန်းလကွယ် အဆင့်များနှင့် ဆက်နွယ်သော śakti/kala များအဖြစ် အဓိပ္ပါယ်ဖွင့်ဆိုသည်။ ကృష్ణကို Janārdana/Paramātman ဟူသော သဘောတရားဖြင့် ဖော်ပြကာ ဂိုပီများကို သူ၏ အင်အားများဟု သတ်မှတ်သည်။ နာရဒ ရှိသီနှင့် ဒေသခံများနှင့်အတူ ဂိုပီများက pratiṣṭhā နည်းလမ်းအတိုင်း နေဘုရားရုပ်တုကို တည်မြဲစွာ သာသနာတင်ပြီး ထို့နောက် လှူဒါန်းမှုများ ပြုလုပ်ကြသဖြင့် ထိုဘုရားကို «ဂိုပျာဒိတျယ» ဟု ကျော်ကြားလာကာ မင်္ဂလာပေး၍ အပြစ်ဖယ်ရှားသည်။ နောက်ဆုံးတွင် လမ်းညွှန်ချက်များ ပါဝင်သည်။ ဂိုပျာဒိတျယကို ဘက်တိဖြင့် ကိုးကွယ်ခြင်းသည် တပသျာနှင့် လှူဒါန်းပြည့်စုံသော ယဇ်ပူဇော်မှုများနှင့် တူညီသော အကျိုးရလဒ် ရရှိစေသည်ဟု ဆိုပြီး Māgha-saptamī မနက်ခင်း ပူဇော်ခြင်းကို အကြံပြုကာ ဘိုးဘွားများကိုလည်း အကျိုးပြုစေသည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် ဆီနှင့် ထိတွေ့ခြင်း၊ အပြာ/အနီ အဝတ်အစားများနှင့် ဆိုင်သော တားမြစ်ချက်များနှင့် ပြစ်ဒဏ်ဖြေရှင်းနည်းများကို သီလ-ပူဇော်ရေး ကာကွယ်စည်းကမ်းအဖြစ် ထည့်သွင်းထားသည်။
Adhyaya 119
बलातिबलदैत्यघ्नीमाहात्म्यवर्णनम् (Māhātmya of the Goddess who Slays Bala and Atibala)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် သီအိုလောဂျီဆန်သော ဆွေးနွေးပုံစံဖြင့် ဖွင့်လှစ်သည်။ ဒေဝီက ဒေသခံ မဟာဒေဝီတစ်ပါးကို အဘယ်ကြောင့် «ဗာလာ-အတိဗာလာ ဒိုင်တျဃ္နီ» ဟု ကျော်ကြားသနည်းဟု မေးမြန်းပြီး အပြည့်အစုံကို တောင်းဆိုသည်။ ဣရှ္ဝရက ရက္တအဆုရာ၏ သားများဖြစ်သော ဗာလာနှင့် အတိဗာလာတို့က ဒေဝများကို အနိုင်ယူကာ အမည်ဖော်ထားသော စစ်ခေါင်းဆောင်များနှင့် အင်အားကြီးတပ်များဖြင့် ဖိနှိပ်အုပ်ချုပ်မှု တည်ထောင်ခဲ့ကြောင်း ရှင်းပြသည်။ ဒေဝများနှင့် ဒေဝရ္ရှီများသည် မဟာမိခင်ထံ ခိုလှုံကာ ရှက္တ-ရှိုင်ဝ-ဝိုင်ရှ္ဏဝ အစဉ်အလာများအတွင်းရှိ ဘွဲ့နာမများကို စုစည်းဖော်ပြသည့် ရှည်လျားသော စတုတ္ထရာဖြင့် ချီးမွမ်းကြသည်။ ဒေဝီသည် စင်္ကြံတော်စီး လက်များစွာ၊ လက်နက်များကိုင်ဆောင်သည့် စစ်မဟာရုပ်သဏ္ဌာန်ဖြင့် ပေါ်ထွန်းကာ ကြီးမားသော စစ်ပွဲတွင် အဆုရာတပ်ကို «လွယ်ကူစွာ» ဖျက်ဆီးပြီး စည်းကမ်းတရားကို ပြန်လည်တည်ဆောက်သည်။ ထို့နောက် အောင်ပွဲကို ပရဘာသက்ஷೇತ್ರနှင့် ချိတ်ဆက်ဖော်ပြသည်။ အမ္ဗိကာသည် ထိုနေရာ၌ တည်ရှိကာ ဗာလာနှင့် အတိဗာလာကို သတ်ဖြတ်သူအဖြစ် ကျော်ကြားလာပြီး ယောဂိနီ ၆၄ ပါး၏ အဖွဲ့နှင့် ဆက်နွယ်သည်။ ဒေဝီ၏ တောင်းဆိုချက်အရ ဣရှ္ဝရက ယောဂိနီနာမများကို ဖော်ပြပြီး၊ ချန်ဒိကာကို သဒ္ဓါဖြင့် ချီးမွမ်းခြင်း၊ စန္ဒြနေ့များ (အထူးသဖြင့် စတုရ္ဒသီ၊ အဋ္ဌမီ၊ နဝမီ) တွင် ဥပဝါသနှင့် စည်းကမ်းတကျ ပူဇော်ခြင်း၊ ကောင်းကျိုးနှင့် ကာကွယ်ရေးအတွက် ပွဲတော်များ ကျင်းပခြင်းတို့ကို ဓမ္မကျင့်ဝတ်အဖြစ် ညွှန်ကြားသည်။ ဤမဟာတ္မယသည် အပြစ်ပျက်စီးစေပြီး ပရဘာသဒေဝီကို သဒ္ဓါရှိသူတို့အတွက် အလိုအလျောက် အကျိုးစုံရစေသော သာဓကဟု အဆုံးသတ်ကြေညာသည်။
Adhyaya 120
गोपीश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Gopīśvara Māhātmya (Account of the Glory of Gopīśvara)
ဤအဓျာယသည် ရှိုင်ဝသဒ္ဓါတရားဆိုင်ရာ ဟောပြောချက်အဖြစ် ဣရှွရက မဟာဒေဝီအား မိန့်ကြားသည့်အရာဖြစ်ပြီး၊ ဘုရားဖူးသူအား မြောက်ဘက်တွင် တည်ရှိသည့် “ဂိုပီရှွရ” ဘုရားကျောင်းသို့ သွားရောက်ရန် ညွှန်ပြသည်။ ထိုနေရာကို “မယှဉ်နိုင်အောင် အထူးမြတ်” ဟု ဖော်ပြကာ “သုံးလေးမြားအကွာ” ဟူသော တည်နေရာညွှန်ပြချက်လည်း ပါရှိသည်။ ဂိုပီရှွရသည် အပြစ်နှင့် မသန့်ရှင်းမှုကို ဖယ်ရှားပေးသော (pāpa-śamana) အာနိသင်ရှိပြီး၊ ဂိုပီများက တည်ထောင်ပူဇော် (pratiṣṭhita) ခဲ့ကြောင်း အစဉ်အလာပုံပြင်ဖြင့် ဒေသဆိုင်ရာ သာသနာအာဏာကို အခြေခံပေးထားသည်။ ထို့နောက် အဓျာယသည် အကျဉ်းချုပ် ပူဇော်နည်းလမ်းကို သတ်မှတ်သည်။ မဟာဒေဝ/မဟေရှွရကို သားသမီးရရှိရေး (putra-hetu) အတွက် ပူဇော်ရမည်ဟု ဆိုပြီး၊ လူတို့လိုအင်ဆန္ဒအားလုံးကို ပေးတော်မူကာ အထူးသဖြင့် ဆက်နွယ်စဉ်ဆက် (santati) ကို ပေးတော်မူသူ (santati-prada) ဟု ချီးမြှောက်သည်။ ထို့ပြင် ချိုင်ထရလ (Caitra) လ၏ လင်းသုံးရက်မြောက်နေ့ (śukla-tṛtīyā) တွင် မွှေးရနံ့၊ ပန်းနှင့် အလှူပစ္စည်းများဖြင့် ပူဇော်ပါက လိုရာအကျိုးကို ရမည်ဟု ပြောသည်။ နိဂုံးတွင် ဤသည်မှာ ပရဘာသက்ஷೇತ್ರ၌ ဂိုပီရှွရ၏ သန့်စင်ပေးသော မဟာတ္မကို အကျဉ်းချုပ် ဖော်ပြထားခြင်းဖြစ်ကြောင်း သတ်မှတ်ပေးသည်။
Adhyaya 121
जामदग्न्येश्वरमाहात्म्य (Glory of Jāmadagnyēśvara Liṅga)
ဤအခန်းသည် ပရဘ္ဟာသက္ရှေတ၌ရှိသော «ဇာမဒဂ္နျေရှွရ လင်္ဂ» ၏ မူလအစနှင့် ပူဇော်ခြင်းအကျိုးကို ရှိုင်ဝသန့်ရှင်းရာနေရာဒဏ္ဍာရီအဖြစ် ဖော်ပြသည်။ ဣရှွရသည် ရာမေရှွရသို့ သွားရာ ဘုရားဖူးအစဉ်ကို ရှင်းပြပြီး၊ ထိုရာမေရှွရကို ရာမ ဇာမဒဂ္နျ (ပရရှုရာမ) တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ဆိုကာ၊ ဂိုပီရှွရနှင့် ဆက်စပ်သည့် အကွာအဝေးအမှတ်အသားဖြင့် အပြစ်ဖျက်နိုင်သော အင်အားကြီးလင်္ဂတည်နေရာကို ညွှန်ပြသည်။ ဇာတ်လမ်းတွင် ပရရှုရာမ၏ အလွန်ပြင်းထန်သော သီလအကျပ်အတည်း—ဖခင်အမိန့်ကြောင့် မိခင်ကို သတ်ခြင်း—နှင့် ထို့နောက် နောင်တရခြင်း၊ ဇာမဒဂ္နိကို သက်သာစေခြင်းတို့ကို ပြန်လည်သတိပေးကာ၊ နောက်ဆုံးတွင် ရေဏုကာ၏ အသက်ပြန်ရစေသော အာနုဘော်ကို ရရှိသည်။ အာနုဘော်ရပြီးနောက်တောင် ပရရှုရာမသည် ပရဘ္ဟာသ၌ ထူးကဲသော တပသ်ကို ဆောင်ရွက်ကာ မဟာဒေဝ (ရှင်ကရ) ကို တည်ထောင်ပြီး၊ မဟေရှွရ၏ စိတ်တော်ကျေနပ်မှုနှင့် လိုအင်ဆန္ဒအကျိုးများကို ရရှိသဖြင့် ထိုနေရာ၌ မဟေရှွရ အမြဲတည်ရှိနေသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် က္ရှတ်ရိယများကို ဆန့်ကျင်သည့် စစ်ဆင်ရေး၊ ကုရုက္ရှေတရနှင့် ပဉ္စနဒတို့ကို ရည်ညွှန်းသည့် ရိတုအကျင့်များ၊ ဘိုးဘွားတာဝန်များ ပြီးမြောက်စေခြင်းတို့ကို အကျဉ်းချုပ်ဖော်ပြပြီး၊ နောက်ဆုံးတွင် မြေကြီးကို ဗြာဟ္မဏများထံ လှူဒါန်းသည်။ ဖလသရုတိအရ ဤလင်္ဂကို ပူဇော်လျှင် အပြစ်ရှိသူတောင် အပြစ်အနာအဆာအားလုံးမှ လွတ်မြောက်ကာ ဥမာပတိ၏ လောကသို့ ရောက်နိုင်ပြီး၊ မှောင်ခွဲလ၏ စတုတ္ထဒသီနေ့တွင် ညလုံးနိုးကာ ဝတ်ပြုလျှင် အရှွမေဓယဇ္ဈ၏ အကျိုးတူနှင့် ကောင်းကင်ပျော်ရွှင်မှုကို ရရှိသည်။
Adhyaya 122
चित्राङ्गदेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Citrāṅgadeśvara
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣရှ္ဝရ (ရှီဝ) သည် ဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರအတွင်းရှိ စိတ္ရာင်္ဂဒေရှ္ဝရ (Citrāṅgadeśvara) ဟုခေါ်သော လိင်္ဂတစ်ပါးကို သတိပြုစေသည်။ လိင်္ဂ၏ တည်နေရာကိုလည်း ခရီးလမ်းညွှန်သဘောဖြင့် အနောက်တောင်ဘက်တွင် “လေးတံ” နှစ်ဆယ်ခန့်အကွာဟု ဖော်ပြထားသည်။ ဤသီဝဘုရားကျောင်း၏ မူလအစကို ဂန္ဓဗ္ဗမင်း စိတ္ရာင်္ဂဒါ (Citrāṅgada) နှင့် ဆက်စပ်ဖော်ပြပြီး၊ ထိုနေရာ၏ သန့်ရှင်းမှုကို သိမြင်ကာ တပသ်အလွန်ပြင်းထန်စွာ ကျင့်၍ မဟေရှ္ဝရကို ပူဇော်ကန်တော့ပြီးနောက် လိင်္ဂကို တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် “ဘားဝ” (bhāva) ဟူသော သဒ္ဓါနှင့် ရည်ရွယ်ချက်ပြည့်ဝသော ပူဇော်မှုသည် ဂန္ဓဗ္ဗလောကသို့ ရောက်စေပြီး ဂန္ဓဗ္ဗတို့နှင့် အတူနေထိုင်ခွင့် ရစေသည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် သက္ကရာဇ်ညွှန်ကြားချက်အဖြစ် śukla-trayodaśī (လပြည့်မတိုင်မီ ၁၃ ရက်နေ့) တွင် ရှီဝကို စည်းကမ်းတကျ ရေချိုးပေးကာ ပန်းမျိုးစုံ၊ အနံ့သာ၊ မီးခိုး (ဓూప) တို့ဖြင့် အစဉ်လိုက် ပူဇော်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုကဲ့သို့ စည်းကမ်းနှင့် စိတ်ဓာတ်မှန်ကန်ပါက လိုအင်ဆန္ဒများ အပြည့်အဝ ပြည့်စုံမည်ဟု ဖလအဖြစ် ကတိပြုထားသည်။
Adhyaya 123
रावणेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Rāvaṇeśvara (Foundation Narrative of the Rāvaṇeśvara Liṅga)
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား ပရဘာသက்ஷೇತ್ರ၌ ရာဝဏေရှွရ၏ မူလဖြစ်ပေါ်လာပုံနှင့် ပူဇော်ခြင်း၏ အကျိုးဖလကို ရှင်းလင်းပြောကြားသည်။ သုံးလောကကို အောင်မြင်လိုသော ရာဝဏသည် ပုෂ္ပကဝိမာနဖြင့် ခရီးထွက်ရာတွင် ကောင်းကင်၌ ရုတ်တရက် မရွေ့နိုင်တော့ဘဲ က္ෂೇತ್ರ၏ ကန့်သတ်အာနိသင်ကို ပြသသည်။ ထို့နောက် ပရဟஸ္တကို စုံစမ်းရန် စေလွှတ်ပြီး၊ သူက သောမေရှွရ (ရှီဝ) ကို ဒေဝတားအစုအဝေးများ ချီးမွမ်းနေကြသကဲ့သို့ တပသီအဖွဲ့များ (ဝါလခိလျာမျိုး) တို့ကလည်း ဝန်းရံနေကြောင်းနှင့် ရှီဝ၏ မလွန်နိုင်သော တည်ရှိမှုကြောင့် ဝိမာန မဖြတ်ကျော်နိုင်ကြောင်း ပြန်လည်တင်ပြသည်။ ရာဝဏသည် ဆင်းလာ၍ ဘက္တိဖြင့် ပူဇော်ပဏာမနှင့် ပူဇော်ပစ္စည်းများ ဆက်ကပ်သည်။ ဒေသခံများက ကြောက်ရွံ့၍ ထွက်ပြေးသဖြင့် ဘုရားရှင်အနီးဝန်းကျင်သည် အလွတ်သဖွယ် ဖြစ်သွားသည်။ ထိုအခါ ကိုယ်မဲ့အသံတစ်ခုက သီလညွှန်ကြားချက် ထုတ်ပြန်၍ ဒေဝတား၏ ယာထရာရာသီကို မတားဆီးရန်၊ အဝေးမှ လာရောက်သော ဒွိဇာတိ ဘုရားဖူးများကို အန္တရာယ်မဖြစ်စေရန် အမိန့်ပေးသည်။ ထို့ပြင် သောမေရှွရကို ဒർശနသာ ပြုရုံဖြင့် ကလေးဘဝ၊ လူငယ်ဘဝ၊ အိုမင်းဘဝတို့တွင် စုဆောင်းမိသော အပြစ်အနာများကို ဆေးကြောနိုင်ကြောင်းလည်း ဆိုသည်။ ထို့နောက် ရာဝဏသည် ရာဝဏေရှွရ လိင်္ဂကို တည်ထောင်၍ ဥပဝါသနှင့် ညလုံးပေါက် ဂီတဖြင့် ဗီဂီလ်ပြုကာ ပရသာဒကို ရရှိသည်။ ရှီဝသည် ထိုနေရာ၌ အမြဲတည်ရှိမည်၊ လောကီအာဏာတက်ကြွမည်၊ ဤလိင်္ဂကို ပူဇော်သူများသည် ရန်သူက ခက်ခဲစွာသာ အနိုင်ယူနိုင်ပြီး စိဒ္ဓိကို ရရှိမည်ဟု ကောင်းချီးပေးသည်။ ရာဝဏသည် ထပ်မံ အောင်မြင်လိုသည့် ရည်မှန်းချက်များနှင့် ထွက်ခွာသော်လည်း ဤအခန်းသည် သန့်ရှင်းရာဌာန၏ မဟာတန်ခိုးနှင့် ရိတုအကျိုးဖလ သဘောတရားကို တည်မြဲစေသည်။
Adhyaya 124
सौभाग्येश्वरीमाहात्म्यवर्णनम् (Glory of Saubhāgyeśvarī / The Saubhāgya-Granting Gaurī Shrine)
ဤအধ্যာယတွင် ရှိဝနှင့် ဒေဝီတို့၏ ဆွေးနွေးပုံစံဖြင့် အနောက်ဘက်ရှိ ဂေါရီ၏ သန့်ရှင်းရာဌာနတစ်ခုကို ညွှန်ပြသည်။ ထိုဒေဝီကို «Saubhāgyeśvarī» ဟု ခေါ်ကာ သာဓုကံကောင်းခြင်း၊ အိမ်ထောင်ရေးအောင်မြင်ချမ်းသာမှု (saubhāgya) ကို ပေးသနားသူဟု ဖော်ပြသည်။ နေရာကို «Rāvaṇeśa» နှင့် ဆက်စပ်သည့် အမှတ်အသားများ၊ ထို့ပြင် «လေးငါးစုံ» ဟူသော နေရာညွှန်အမည်တစ်ရပ်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။ ထို့နောက် အကြောင်းရင်းပုံပြင်အဖြစ် အရုန္ဓတီသည် saubhāgya ကို ဆန္ဒပြု၍ ဂေါရီကို သဒ္ဓါဖြင့် ပူဇော်ကာ ထိုနေရာတွင် တပစ်သာ ပြင်းထန်စွာ ကျင့်သုံးခဲ့ကြောင်း ဆိုသည်။ ဒေဝီ၏ အာနုဘော်ကြောင့် အမြင့်ဆုံး အောင်မြင်မှုကို ရရှိခဲ့သည်။ Māgha လ၏ လင်းပတ်တစ်ဝက်တွင် တတိယနေ့ (tṛtīyā) ကို အထူးသန့်ရှင်းသော အချိန်ဟု သတ်မှတ်ပြီး၊ သဒ္ဓါဖြင့် ပူဇော်သူသည် saubhāgya ကို ရရှိမည်ဟု ဖလသရုတိက အတည်ပြုကာ နောင်ဘဝများထိ ဆက်လက်အကျိုးရှိမည်ဟု ကတိပေးထားသည်။
Adhyaya 125
पौलोमीश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Paulomīśvara Māhātmya (Glorification of the Paulomīśvara Liṅga)
ဤအခန်းတွင် ဣශ්ဝရ၏ မြေမျက်နှာသွင်ပြင်နှင့် ပူဇော်နည်းလမ်းဆိုင်ရာ ညွှန်ကြားချက်အဖြစ် ဖော်ပြထားပြီး၊ တိကျသည့် ဦးတည်ရာနှင့် အကွာအဝေးအတွင်းရှိ နတ်တို့ချစ်ခင်သော «မဟာလင်္ဂ» ကို ညွှန်ပြသည်။ ထိုလင်္ဂသည် ဆန္ဒပြည့်စုံစေသော (kāma-prada) နှင့် အကြီးအကျယ်အပြစ်အနာအဆာများကို ဖျက်သိမ်းသော (sarva-pātaka-nāśana) ဟု ချီးမွမ်းကာ၊ ပေါလိုမီက တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသော «Paulomīśvara» ဟူ၍ အမည်ပေးထားသည်။ နောက်ခံဒဏ္ဍာရီတွင် တာရကနှင့် စစ်ပွဲဖြစ်ရာ နတ်များရှုံးနိမ့်ပြီး အိန္ဒြာသည် ဝမ်းနည်းကြောက်ရွံ့နေသည်။ အိန္ဒြာဏီသည် အိန္ဒြာအောင်မြင်စေရန် ရှမ္ဘုကို ပူဇော်ကာ မဟာဒေဝသည် မျက်နှာခြောက်ပါသော အင်အားကြီးသား (Ṣaṇmukha) ပေါ်ထွန်း၍ တာရကကို သတ်မည်ဟု မိန့်ကြားသည်။ ဤလင်္ဂကို ပူဇော်သူသည် ရှိဝ၏ ဂဏာဖြစ်ကာ အနီးကပ်ရောက်ရှိမည်ဟု ကတိပြုထားပြီး၊ အဆုံးတွင် အိန္ဒြာသည် ထိုနေရာတွင် အခြေချကာ ဝမ်းနည်းမှုနှင့် ကြောက်ရွံ့မှုမှ လွတ်မြောက်သဖြင့် ဤသီရိဌာနသည် ပူဇော်ရာအကာအကွယ်နှင့် ကုသိုလ်ကွင်းဖြစ်ကြောင်း ထပ်မံအတည်ပြုသည်။
Adhyaya 126
Śāṇḍilyeśvara-māhātmya (Glory of Śāṇḍilyeśvara)
ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ဗြဟ္မာ၏ အနောက်ဘက်အပိုင်းနှင့် ဆက်စပ်သော နေရာညွှန်များ၊ အကွာအဝေးအမှတ်အသားများကို ဖော်ပြကာ ထင်ရှားမြင့်မြတ်သော «ရှာဏ္ဍိလျေရှ္ဝရ» လိင်္ဂသို့ သွားရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုလိင်္ဂသည် အလွန်အာနုဘော်ကြီးမား၍ ဒർശန (မြင်တွေ့ခြင်း) တစ်ခုပင် ပာပ-နာရှန (အပြစ်အညစ်ဖျက်စီးခြင်း) ဟု ချီးမြှောက်ထားသည်။ ထို့နောက် ဗြဟ္မရ္ရှိ ရှာဏ္ဍိလျကို မိတ်ဆက်ရာတွင် သူသည် ဗြဟ္မာ၏ ရထားမောင်းသူ၊ တပဿီ၊ တောက်ပရောင်လင်းသူ၊ ဉာဏ်တည်မြဲသူ၊ ကိုယ်ကိုထိန်းချုပ်နိုင်သူဟု ဆိုသည်။ သူသည် ပရဘာသသို့ ရောက်လာကာ ပြင်းထန်သော တပဿကို ကျင့်ပြီး စိုးမေရှ၏ မြောက်ဘက်တွင် လိင်္ဂကြီးတစ်ခု တည်ထောင်ကာ ဒေဝနှစ်တစ်ရာတိုင်တိုင် ကိုယ်တိုင် ပူဇော်သည်။ ထိုအခါ မိမိလိုရာရည်မှန်းချက် ပြည့်စုံ၍ စိတ်နှလုံးပြည့်ဝသွားသည်။ နန္ဒီရှ္ဝရ၏ ကရုဏာကြောင့် အဏိမာ စသည့် ယောဂသိဒ္ဓိများကိုလည်း ရရှိသည်။ စာတမ်းသည် ထို့နောက် အထွေထွေကယ်တင်ရေး အာမခံချက်ကို ဆိုကာ—ရှာဏ္ဍိလျေရှ္ဝရကို မြင်သူတိုင်း ချက်ချင်း သန့်စင်လာပြီး ကလေးဘဝ၊ လူငယ်ဘဝ၊ အိုမင်းဘဝတွင် သိသိမသိမ ပြုမိသော အပြစ်များအားလုံးသည် ထိုဒർശနကြောင့် ပျက်စီးသွားသည်ဟု ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 127
Kṣemakareśvara-liṅga Māhātmya (क्षेमंकरॆश्वरलिङ्गमाहात्म्य) — Glory of Kṣemeśvara/Kṣemakareśvara
ဤအဓ್ಯಾಯ၌ ဣရှွရသည် ဒေဝီအား က္ရှေမေရှွရ (က္ရှေမကရေရှွရ မာဟာတ္မယအဖြစ်လည်း ဆိုသည်) ဟူသော ထင်ရှားသော လိင်္ဂကို ညွှန်ပြတော်မူသည်။ ထိုလိင်္ဂသည် မဟာပရဘဝ—အလွန်ထိရောက်သည့် အာနုဘော်ရှိပြီး၊ အပြစ်အကုန်ဖျက်စီးသော (sarva-pātaka-nāśana) ဟူ၍ ထင်ရှားစွာ ချီးမြှောက်ထားသည်။ သာသနာတည်နေရာကိုလည်း ကပာလေရှ၏ မြောက်ဘက်ထောင့်တွင်၊ ကပာလေရှ၏ မြင်နိုင်/ပူဇော်နိုင်သည့် အဝန်းအဝိုင်းအတွင်း၊ “လေးတံဆယ့်ငါး” အကွာဟူ၍ ဖော်ပြသည်။ နောက်တစ်ဖန် အကြောင်းရင်းပုံပြင်တစ်ပုဒ်တွင် က္ရှေမမူရတိ ဟူသော အင်အားကြီး မင်းတစ်ပါးက ထိုနေရာ၌ ရှည်လျားသော တပသကို ပြုလုပ်ပြီး၊ သဒ္ဓါနှင့် စိတ်တည်ကြည်မှုဖြင့် လိင်္ဂကို တည်ထောင်ခဲ့ကြောင်း ဆိုသည်။ ထိုလိင်္ဂကို ဒർശနပြုရုံဖြင့် “က္ရှေမ” (ကောင်းကျိုးချမ်းသာ၊ အောင်မြင်တည်ငြိမ်မှု) ရရှိကာ လုပ်ငန်းများ ပြီးမြောက်အောင်မြင်ခြင်း၊ လိုရာဆန္ဒများ အမျိုးမျိုးသော ဘဝများတိုင်အောင် ပြည့်စုံခြင်းနှင့် သောဘဂျ (ကံကောင်းခြင်း/အိမ်ထောင်ကောင်းခြင်း) ကို ပေးတော်မူသည်။ ထို့ပြင် လိင်္ဂကို မြင်ရုံသာဖြင့် နွားတစ်ရာ လှူဒါန်းသည့် အကျိုးနှင့် တူညီကြောင်း ပြောပြီး၊ က္ရှေတရဖလကို လိုလားသူတို့သည် ထိုလိင်္ဂ၌ အမြဲတမ်း ခိုလှုံကြရန် တိုက်တွန်းထားသည်။
Adhyaya 128
सागरादित्यमाहात्म्यवर्णनम् | Sāgarāditya Māhātmya (Glory of Sāgara’s Solar Shrine)
ဣශ්ဝရသည် ဒေဝီအား ပရဘာသက்ေတၱရတွင်ရှိသော “သာဂရာဒိတျ” ဟူသော ထင်ရှားသည့် နေဘုရားရုပ်တော်-သီလဝတ္ထုကို ရှင်းပြသည်။ ဘိုင်ရဝေရှ၏ အနောက်ဘက်၊ တောင်/အဂ္နေယဦးတည်ရာတွင် ကာမေရှအနီး စသည့် အနီးအနားသန့်ရှင်းရာနေရာများနှင့် ဦးတည်ချက်များကိုပါ ဖော်ပြကာ ထိုသီလဝတ္ထု၏ တည်နေရာကို သေချာစေသည်။ ထို့နောက် ပုရာဏသမိုင်းတွင် ကျော်ကြားသော မင်းသာဂရာက ထိုနေရာ၌ နေဘုရားကို ပူဇော်ခဲ့ကြောင်း၊ ပင်လယ်၏ အကျယ်အဝန်းနှင့် အမည်တော်တို့ကို ချိတ်ဆက်ကာ သီလဝတ္ထု၏ ဂုဏ်သိက္ခာကို တည်မြဲစေသည်။ ထို့ပြင် မာဃလတွင် (လင်းလက်ပက္ခ) ကျင့်သုံးရမည့် ဝတ်ပြုကာလကို သင်ကြားသည်—သမာဓိနှင့် ထိန်းချုပ်မှုကို ထားရှိ၍ တိထိ ၆ ရက်နေ့တွင် အစာရှောင်၊ ဒေဝတာအနီးတွင် အိပ်စက်၊ ၇ ရက်နေ့ မနက်တွင် ထမြောက်ကာ ဘက္တိဖြင့် ပူဇော်ပြီး ပရဟ္မဏများကို လိမ်လည်မှုမရှိဘဲ ဒါနပေးကျွေးရမည်ဟု ဆိုသည်။ သုရျသည် တြိလောက၏ အခြေခံတိုင်တန်းနှင့် အမြင့်မြတ်ဆုံး တတ္တဝအဖြစ် ချီးမြှောက်ခံရပြီး ရာသီအလိုက် နေ၏ အရောင်-ရုပ်သဏ္ဌာန်ကို စိတ်ကူးသမားတော်မူရန်လည်း ဖော်ပြသည်။ အဆုံးတွင် သန့်ရှင်းလျှို့ဝှက်သော နာမတော် ၂၁ ပါးပါဝင်သည့် စတဝကို သင်ပေးကာ သဟသ္ရနာမ အပြည့်အစုံအစား ထပ်တူအကျိုးရှိကြောင်း ဆိုသည်။ မနက်နှင့် ညနေ အာရုဏ်/ဆည်းဆာတွင် ရွတ်ဆိုပါက အပြစ်ကင်းစင်ခြင်း၊ စည်းစိမ်တိုးပွားခြင်းနှင့် နေဘုရားလောကသို့ ရောက်ခြင်းကို ရရှိမည်ဟု ပြောပြီး၊ ဤ မာဟာတ္မယကို နားထောင်ခြင်းသည် ဒုက္ခကို လျော့ပါးစေကာ အကြီးအကျယ် အပြစ်များကိုပါ ဖျက်ဆီးသည်ဟု နိဂုံးချုပ်သည်။
Adhyaya 129
उग्रसेनेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् / The Māhātmya of Ugraseneśvara (formerly Akṣamāleśvara)
အခန်း ၁၂၉ တွင် ပရဘ္ဟာသဒေသရှိ လိင်္ဂတစ်ဆူ၏ မူလတည်နေရာ (ပင်လယ်နှင့် နေဘုရားဘက်ထောင့်၊ အကွာအဝေးဖော်ပြ) ကို ဣශ්ဝရက ညွှန်ပြပြီး၊ အပြစ်ပျောက်ကင်းစေသော “ယုဂလိင်္ဂ” ဟုဆိုကာ အစောပိုင်းတွင် အက္ခမာလေရှွရ ဟုခေါ်ခဲ့ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် ဥဂ္ဂရစေနေရှွရ ဟုကျော်ကြားလာကြောင်း သာသနာတော်အနက်ဖြင့် ရှင်းလင်းသည်။ ဒေဝီက အစောပိုင်းအမည်၏ အကြောင်းရင်းကို မေးမြန်းရာမှ သမိုင်းနှင့် အဓိပ္ပါယ်ဖွင့်ဆိုချက် စတင်သည်။ အစာခေါင်ပါးသည့် ဒုರ್ಭိက္ခကာလတွင် ဆာလောင်သော ရှိသီများက စပါးသိုလှောင်ထားသော အန္တျဇ (ချဏ္ဍာလ) အိမ်သို့ သွားရောက်ကြသည်။ အန္တျဇက အနိမ့်အစားအစာကို လက်ခံစားသုံးခြင်းဆိုင်ရာ သန့်ရှင်းရေးတားမြစ်ချက်နှင့် အကျိုးဆက်ကို သတိပေးသော်လည်း၊ ရှိသီများက အရေးပေါ်ဓမ္မ (āpaddharma) အဖြစ် အဇီဂရ္တ၊ ဘာရဒ္ဝာဇ၊ ဝိශ්ဝာမိတ္တရ၊ ဝာမဒေဝ တို့၏ ဥပမာများကို ထုတ်ပြကာ အသက်ရှင်ရေးကို ဦးစားပေးသင့်ကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့နောက် ဝသိဋ္ဌက အန္တျဇ၏ သမီး အက္ခမာလာနှင့် လက်ထပ်ရန် သဘောတူပြီး၊ သူမသည် သီလနှင့် ရှိသီများနှင့် ပေါင်းသင်းမှုကြောင့် အရုန္ဓတီ ဟုသိမြင်ခံရသည်။ ပရဘ္ဟာသတွင် သူမက တောအုပ်တစ်ခုအတွင်း လိင်္ဂကို တွေ့ရှိကာ အတိတ်ကို မှတ်မိ၍ ဆက်လက်ပူဇော်သဖြင့် အပြစ်ဖယ်ရှားသော လိင်္ဂဟု ထင်ရှားလာသည်။ ဒွာပရ–ကလိ ကူးပြောင်းချိန်တွင် အန္ဓာသုရ၏ သား ဥဂ္ဂရစေနက ၁၄ နှစ်တိုင် ပူဇော်၍ ကံဆာ သားကို ရရှိပြီးနောက် ဤသီတင်းကျွတ်တော်ကို ဥဂ္ဂရစေနေရှွရ ဟု လူသိများလာသည်။ အဆုံးတွင် ဒർശန/ထိတွေ့ခြင်းသာဖြင့် အပြစ်ကြီးများ လျော့နည်းကြောင်း၊ ဘာဒ္ရပဒ လ၏ ရှိသီ-ပဉ္စမီနေ့ ပူဇော်လျှင် နရကဘေးမှ လွတ်ကင်းကြောင်း၊ နွား၊ အစာ၊ ရေ စသည့် ဒါနများက သန့်စင်မှုနှင့် သေပြီးနောက် ကောင်းကျိုးကို ပေးကြောင်း ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 130
पाशुपतेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Pāśupateśvara (and Anādīśa) at Prabhāsa
ဤအခန်းသည် ပရဘာသဒေသရှိ ပာရှုပတသဘောတရားနှင့် ဆက်နွယ်သော ဘုရားကျောင်းကွန်ယက်နှင့် Santoṣeśvara/Anādīśa/Pāśupateśvara ဟုခေါ်သော လိင်္ဂ၏ မဟာတ္မကို ဆွေးနွေးပုံစံဖြင့် တင်ပြသည်။ ဣရှ္ဝရသည် အခြား ပရဘာသအထင်ကရနေရာများနှင့် ဆက်စပ်သည့် တည်နေရာကို ဖော်ပြကာ၊ ဒർശနဖြင့် အပြစ်ပယ်ဖျက်နိုင်ခြင်း၊ ဆန္ဒပြည့်စုံစေခြင်း၊ စိဒ္ဓိရရှိရာနေရာဖြစ်ခြင်းနှင့် သီလ-ဝိညာဉ်ရောဂါခံစားသူများအတွက် ဆေးတစ်ပါးကဲ့သို့ ဖြစ်ကြောင်း ချီးမွမ်းသည်။ လိင်္ဂနှင့် ဆက်နွယ်သော စိဒ္ဓရိရှီများစာရင်းနှင့်၊ အနီးရှိ Śrīmukha တောအုပ်ကို လက္ခမီနေထိုင်ရာအဖြစ် ယောဂီများအတွက် သင့်လျော်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ဒေဝီသည် ပာရှုပတယောဂ/ဝရတ၊ ဘုရား၏ အမည်ခေါ်ပုံများ၊ ပူဇော်ဂုဏ်ပြုနည်းနှင့် ယောဂီများက ကိုယ်ခန္ဓာဖြင့်ပင် ကောင်းကင်ဘုံသို့ ရောက်ရှိကြသည့် အကြောင်းကို မေးမြန်းသည်။ ထို့နောက် နန္ဒိကေရှ္ဝရသည် တပသီများကို ကိုင်လာသသို့ ခေါ်ယူရန် သွားရာမှ padma-nāla (ကြာပင်တံ) အဖြစ်အပျက် ပေါ်ပေါက်လာသည်။ ယောဂီများသည် ယောဂအာနုဘော်ဖြင့် သေးငယ်သိမ်မွေ့သော ရုပ်သဏ္ဍာန်ဖြင့် ကြာတံအတွင်း ဝင်ရောက်ကာ အတွင်း၌ ခရီးသွားနိုင်ကြပြီး၊ စိဒ္ဓိနှင့် လွတ်လပ်စွာ သွားလာနိုင်ခြင်း (svacchanda-gati) ကို ပြသသည်။ ဒေဝီ၏ တုံ့ပြန်မှုကြောင့် ကျိန်စာမော်တီဖ် ပေါ်လာသော်လည်း နောက်တစ်ဖန် သက်သာပျောက်ကင်းစေကာ အကြောင်းရင်းရှင်းလင်းသည်—ကျသွားသော ကြာတံသည် Mahānāla လိင်္ဂဖြစ်လာပြီး ကလိယုဂတွင် Dhruveśvara နှင့် ဆက်စပ်လာကာ မူလသဘောတရားအရ အဓိကသရိုင်ကို Anādīśa/Pāśupateśvara ဟု အတည်ပြုသည်။ အဆုံးတွင် ဖလသုတ်တမ်းများကို ဖော်ပြ၍—အထူးသဖြင့် Māgha လတွင် ဆက်တိုက်ဘက်တီးပူဇော်ခြင်းသည် ယဇ္ဉနှင့် ဒါန၏ အကျိုးတူ ဖလကို ပေးကြောင်း၊ ဤနေရာသည် စိဒ္ဓိနှင့် မောက္ခရရှိရာ လောကဓာတ်ဖြစ်ကြောင်း၊ ထို့ပြင် ဘသ္မ (ပြာ) အသုံးပြုမှုနှင့် ပာရှုပတ အမှတ်အသားများအပေါ် ရိုးရာ-သီလဆိုင်ရာ မှတ်ချက်များကို ထည့်သွင်းထားသည်။
Adhyaya 131
ध्रुवेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Dhruveśvara Māhātmya (The Glory and Origin Account of Dhruveśvara)
ဤအခန်းသည် သာသနာရေးဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးပွဲအဖြစ် ဖွင့်လှစ်သည်။ သရီဒေဝီက “နာလေရှဝရ” ဟုခေါ်သော လိင်္ဂသည် မည်သို့ “ဓြုဝေရှဝရ” ဟုလည်း သိမြင်ရသနည်းဟု မေးမြန်းရာ၊ ဣရှဝရက ၎င်း၏ မာဟာတ္မယ (မူလဖြစ်ပေါ်လာပုံ) ကို ရှင်းပြသည်။ ဓြုဝသည် ဥတ္တာနပါဒ မင်း၏ သားဖြစ်၍ ပရဘာသက்ஷೇತ್ರသို့ ရောက်လာကာ ပြင်းထန်သော တပဿာပြု၍ မဟာဒေဝကို တည်ထောင်ပြီး တစ်ထောင်သော ဒေဝနှစ်တိုင်တိုင် မပြတ်မလပ် ဘက္တိဖြင့် ပူဇော်သည်။ ထို့နောက် ဣရှဝရသည် ဓြုဝ၏ စတုတ္တရကို ပို့ဆောင်ပြောကြားသည်။ ၎င်းသည် “taṃ śaṃkaraṃ śaraṇadaṃ śaraṇaṃ vrajāmi” ဟူသော ခိုလှုံရာဝါကျကို ထပ်ခါထပ်ခါ သုံး၍ ရှိဝ၏ ကောသမစ်အာဏာနှင့် ဒဏ္ဍာရီဆန်သော လုပ်ရပ်များကို ချီးမွမ်းထားသည်။ ဖလသြုတိအရ စိတ်ကို ထိန်းသိမ်း၍ သန့်ရှင်းစွာ ဤဟိမ်းကို ရွတ်ဆိုလျှင် ရှိဝလောကကို ရောက်နိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ ရှင်ဝသည် နှစ်သက်၍ ဓြုဝအား ဒိဗ္ဗဒർശန ပေးကာ ကမ္ဘာကြီး၏ အထင်ကရ အဆင့်အတန်းများအထိ ပေးနိုင်သော အပေးအယူများကို ကမ်းလှမ်းသော်လည်း ဓြုဝက အဆင့်အတန်းဆိုင်ရာ ဆုလာဘ်များကို မလိုလားဘဲ သန့်ရှင်းသော ဘက္တိနှင့် တည်ထောင်ထားသော လိင်္ဂတွင် ရှင်ဝ၏ အမြဲတမ်း တည်ရှိမှုကိုသာ တောင်းဆိုသည်။ ဣရှဝရက အတည်ပြုပြီး သြရုဝ၏ “တည်ငြိမ်” သော အနေအထားကို အမြင့်ဆုံး တည်ရာနှင့် ဆက်စပ်ကာ၊ သြရဝဏ အမဝါသျာ သို့မဟုတ် အာရှဝယုဇ ပေါုဏ္ဏမាសီ တို့တွင် လိင်္ဂကို ပူဇော်ရန် ညွှန်ကြားပြီး အရှဝမေဓနှင့် တူညီသော ကုသိုလ်နှင့် လောကီ/လောကုတ္တရာ အကျိုးများကို ပူဇော်သူနှင့် နားထောင်သူတို့အား ကတိပြုသည်။
Adhyaya 132
सिद्धलक्ष्मीमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Siddhalakṣmī (Prabhāsa)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣရှ္ဝရ (Īśvara) သည် ဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ ပရဘာသ (Prabhāsa) အနီး၊ ဆိုမေရှ/ဣရှာဦးတည်ရာဘက်တွင် တည်ရှိသော ထင်ရှားသည့် ဝိုင်ရှ္ဏဝီ-ရှက္တိကို ညွှန်ပြသည်။ ထိုပီဋ္ဌ၏ အဓိပတိဒေဝတားမှာ စိဒ္ဓလက္ရှ္မီ (Siddhalakṣmī) ဟု ခေါ်ကြပြီး ပရဘာသကို ကမ္ဘာလောကစဉ်အတွင်း «ပထမပီဋ္ဌ» ဟု သတ်မှတ်ကာ မြေပြင်နှင့် ကောင်းကင်ယောဂိနီများသည် ဘိုင်ရဝ (Bhairava) နှင့်အတူ လွတ်လပ်စွာ လှုပ်ရှားနေသည့် ပီဋ္ဌ-အင်အားကို မိဿဟာယပုံဖော်ထားသည်။ ထို့နောက် အဓ್ಯಾಯသည် အဓိကပီဋ္ဌများကို စာရင်းပြု၍ ဇာလန္ဓရ (Jālaṃdhara), ကာမရူပ (Kāmarūpa), ရှရီမဒ်-ရုဒ္ဒရ-နೃစിംဟ (Śrīmad-Rudra-Nṛsiṃha), ရတ္နဝီရျ (Ratnavīrya), ကာရှ္မီရ (Kāśmīra) စသည်တို့ကို ဖော်ပြပြီး ထိုပီဋ္ဌများကို သိမြင်ခြင်းသည် မန္တရဗစ် (mantravit) အဖြစ် မန္တရကျွမ်းကျင်မှုနှင့် ဆက်စပ်ကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့ပြင် ဆော်ရာရှ္ဋရ (Saurāṣṭra) တွင် မဟောဒယ (Mahodaya) ဟု ခေါ်သော အခြေခံ/ထောက်တိုင်ပီဋ္ဌကို ဖော်ထုတ်ကာ ကာမရူပတူသည့် ဉာဏ်ပညာသည် ထိုနေရာတွင် ဆက်လက် လည်ပတ်နေကြောင်း ပြောသည်။ ထိုပီဋ္ဌအတွင်း ဒေဝီကို မဟာလက္ရှ္မီ (Mahālakṣmī) ဟုလည်း ချီးမွမ်းကာ အပြစ်ကို သက်သာစေ၍ မင်္ဂလာအောင်မြင်မှု ပေးတော်မူကြောင်း ဆိုသည်။ ပူဇော်နည်းလမ်းများကိုလည်း ညွှန်ကြားထားသည်။ ရှရီပဉ္စမီ (Śrīpañcamī) နေ့တွင် အနံ့သာနှင့် ပန်းများဖြင့် ပူဇော်ပါက အလက္ရှ္မီ (alakṣmī) သို့မဟုတ် ကံမကောင်းမှုကို ကြောက်ရွံ့ခြင်း ပျောက်ကင်းမည်ဟု ဆိုသည်။ မဟာလက္ရှ္မီ၏ အနီးတွင် မြောက်ဘက်ကို မျက်နှာမူ၍ ဒိက္ခာနှင့် ရေချိုးသန့်စင်ပြီးနောက် လက္ခ-ဇပ (lakṣa-japa) ကို ပြုလုပ်ကာ ဒသအံရှ-ဟိုးမ (daśāṃśa-homa) ကို တြိမဓု (tri-madhu) နှင့် ရှရီဖလ (śrīphala) ဖြင့် ဆောင်ရွက်ရန် သတ်မှတ်ထားသည်။ ဖလश्रုတိအရ လက္ရှ္မီသည် ထင်ရှားပေါ်လွင်လာ၍ ဤလောကနှင့် နောက်လောကတွင် လိုလားသည့် စိဒ္ဓိကို ပေးတော်မူမည်ဟု ဆိုပြီး တြိတီယာ (tṛtīyā), အဋ္ဌမီ (aṣṭamī), စတုရ္ဒၑီ (caturdaśī) နေ့များကိုလည်း အထူးအကျိုးရှိသည့် အချိန်များဟု မှတ်သားထားသည်။
Adhyaya 133
महाकालीमाहात्म्यवर्णनम् | Mahākālī Māhātmya (Glorification of Mahākālī)
ဤအဓ್ಯಾಯ၌ ဣရှွရက ဒေဝီအား မဟာကာလီဟူသော အလွန်တန်ခိုးကြီးသော ဒေဝီရုပ်သဏ္ဍာန်ကို သင်ကြားတော်မူသည်။ မဟာကာလီသည် ပာတာလာသို့ ဆင်းသက်နိုင်သော အပေါက် (pātāla-vivara) ပါရှိသည့် မဟာပီဋ္ဌာတစ်ခု၌ တည်ရှိကြောင်း ဖော်ပြပြီး၊ ဒုက္ခကို သက်သာစေသူ၊ ရန်ငြိုးကို ဖျက်ဆီးသူဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ကృష్ణာဋ္ဌမီညတွင် အနံ့သာ၊ ပန်း၊ မီးခိုး၊ ပူဇော်သက္ကာနှင့် ဘလီ (bali) အပါအဝင် သတ်မှတ်နည်းလမ်းအတိုင်း ပူဇော်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ အထူးသဖြင့် မိန်းမများအတွက် ရည်ရွယ်သည့် ဝရတ (vrata) ကို စိတ်တည်ငြိမ်၍ အာရုံစိုက်ကာ ဆောင်ရွက်ရန်၊ တောက်ပသော ပက္ခ (bright fortnight) အတွင်း တစ်နှစ်တာ စည်းကမ်းတကျ ပူဇော်ပြီး စည်းမျဉ်းအတိုင်း ဘရာဟ္မဏအား အသီးအနှံ ပေးလှူရန် ဖော်ပြသည်။ ဂေါရီဝရတ (Gaurī-vrata) ထိန်းသိမ်းစဉ် ညအချိန်တွင် အချို့သော ပဲမျိုး/သီးနှံမျိုးများကို ရှောင်ကြဉ်ရမည်ဟု အာဟာရစည်းကမ်းလည်း ထည့်သွင်းထားသည်။ ဖလသြရုတိအရ အိမ်ထောင်ရေးအကျိုးစီးပွား တိုးတက်၍ ငွေကြေးနှင့် စပါးသီးနှံ မလျော့နည်း၊ မွေးဖွားမှုများစွာအတွင်း မကောင်းကံကို လျော့ပါးစေသည်ဟု ဆိုသည်။ နိဂုံးတွင် ထိုပီဋ္ဌာကို မန္တရစိဒ္ဓိ (mantra-siddhi) ပေးသော နေရာဟု ချီးမြှောက်ကာ အာရှွိန လတောက်ပပက္ခ၏ နဝမနေ့တွင် ညလုံးနိုး၍ စိတ်ငြိမ်သက်စွာ ဂျပ (japa) ပြုကာ လိုရာဆန္ဒ ပြည့်စုံစေရန် အကြံပြုထားသည်။
Adhyaya 134
पुष्करावर्तकानदीमाहात्म्यवर्णनम् (Māhātmya of the Puṣkarāvartakā River)
ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ဘြဟ္မကုဏ္ဍ၏ မြောက်ဘက် မဝေးလှသောနေရာတွင်ရှိသည့် «ပုရှ္ကရာဝရ္တကာ» ဟုခေါ်သော မြစ်တစ်စင်းကို သင်ကြားပြောကြားပြီး၊ ပရဘ္ဟာသ-က்ஷೇತ್ರအတွင်း အရေးကြီးသော ကုသိုလ်ကောင်းကင့်ရာ အဖြစ် တည်ထောင်ပေးသည်။ ထည့်သွင်းထားသော ဒဏ္ဍာရီတွင် စောမ၏ ယဇ္ဉာအခြေအနေကို ပြန်လည်ဖော်ပြကာ၊ စောမနာထ တည်ထောင်ခြင်းနှင့် ယခင်ကတိကဝတ်များကြောင့် ဘြဟ္မာသည် ပရဘ္ဟာသသို့ ရောက်လာသည်ဟု ဆိုသည်။ ပူဇော်ပွဲအချိန်ကို မှန်ကန်စေရန် စိုးရိမ်မှု ပေါ်ပေါက်လာသည်။ ဘြဟ္မာသည် သန္ဓျာဝတ္တရား ဆောင်ရန် ပုရှ္ကရသို့ သွားမည်ဟု ယူဆကြပြီး၊ ကောင်းကင်အချိန်တွက်သူများ (daiva-cintaka/daivajña) က ယခုအချိန်သည် မင်္ဂလာအချိန်ဖြစ်၍ မလွတ်မကျန် လုပ်ဆောင်သင့်ကြောင်း အလေးပေးသည်။ ဘြဟ္မာသည် စိတ်တည်ငြိမ်စွာ စဉ်းစားကာ မြစ်ကမ်းပေါ်တွင် ပုရှ္ကရ၏ ပုံရိပ်များ အများအပြား ပေါ်ထွန်းစေပြီး၊ ရေဝိုင်း/မြစ်ကွေ့ (āvarta) သုံးခု—အကြီး၊ အလယ်၊ အငယ်—ကို ဖြစ်ပေါ်စေကာ သုံးထပ်သန့်ရှင်းရာ မြေပြင်ကို ဖန်တီးသည်။ ထို့နောက် ဘြဟ္မာသည် မြစ်ကို «ပုရှ္ကရာဝရ္တကာ» ဟု အမည်ပေး၍ မိမိအနုဂ္ဂဟဖြင့် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ကျော်ကြားမည်ဟု ကြေညာသည်။ ဤအধ্যာယတွင် ကုသိုလ်ရလဒ်ကိုလည်း ဖော်ပြပြီး၊ ထိုနေရာတွင် ရေချိုးကာ သဒ္ဓါဖြင့် ပိတೃ-တရ္ပဏ (pitṛ-tarpaṇa) ပြုလုပ်လျှင် «သုံးပုရှ္ကရ» နှင့် တူညီသော ကုသိုလ်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် သြရာဝဏ လ၊ ရွှင်ပက္ခ၊ တိတိ (၃) ရက်ကို အထူးညွှန်ကြားကာ ဘိုးဘွားတို့၏ ကျေနပ်မှုကို အလွန်ရှည်လျားစွာ ပေးနိုင်သည်ဟု ကတိပြုသည်။
Adhyaya 135
दुःखान्तकारिणी–लागौरीमाहात्म्य (Duhkhāntakāriṇī / Lāgaurī Māhātmya) — Śītalā as the Ender of Afflictions
ဤအধ্যာယတွင် ကာကွယ်စောင့်ရှောက်သော ဒေဝီတစ်ပါးကို သာသနာရေး–ပူဇော်ရေးအရ ပုံဖော်ထားသည်။ ဒွာပရယုဂ၌ သူမကို «Śītalā» ဟုခေါ်ကြပြီး ကလိယုဂ၌ «Kaliduḥkhāntakāriṇī» (ကလိခေတ်ဒုက္ခများကို အဆုံးသတ်ပေးသူ) ဟု ပြန်လည်သတ်မှတ်ထားသည်။ ဣśvara သည် ပရဘာသတွင် ဒေဝီ၏ တည်ရှိမှုကို ဖော်ပြကာ ကလေးရောဂါများနှင့် အဖုအပိန့်ပေါက်ကွဲရောဂါ (visphoṭa) တို့ကို သက်သာစေပြီး ဆက်စပ်အနှောင့်အယှက်များကို ငြိမ်းချမ်းစေမည့် ပူဇော်နည်းလမ်းကို ညွှန်ပြသည်။ စာတမ်းက အစီအစဉ်တကျ လုပ်ဆောင်ရမည့် အကျင့်ကို သတ်မှတ်သည်—ဒေဝီ၏ သန့်ရှင်းရာနေရာသို့ သွားရောက်ဖူးမြော်ခြင်း၊ masūra (ပဲလင်တီ) ကို ကြိတ်၍ သက်သာပျောက်ကင်းရေးအတွက် တိုင်းတာပြင်ဆင်ကာ Śītalā ရှေ့တွင် ကလေးများ၏ ကောင်းကျိုးအတွက် တင်ပူဇော်ခြင်း။ ထို့နောက် śrāddha ပြုလုပ်ခြင်းနှင့် ဘြာဟ္မဏများကို အစာကျွေးခြင်းတို့ကိုလည်း ထပ်မံပြုလုပ်ရသည်။ ကံပေါ်၊ ပန်း၊ မတ်စ် (musk)၊ စန္ဒကူး စသည့် အနံ့သာပူဇော်မှုများနှင့် ghṛta-pāyasa (ဂီနှင့် နို့ဆန်ပူတင်း) ကို naivedya အဖြစ် တင်ပူဇော်ရန် ဆိုထားပြီး၊ အဆုံးတွင် ဇနီးမောင်နှံက ပူဇော်ပြီးသော ပစ္စည်းများကို ဝတ်ဆင်ခြင်း (paridhāpana) ဖြင့် ဝရတကို ပြည့်စုံစေသည်။ ထို့ပြင် သုက္လ-နဝမီ (လပြည့်ဘက် ၉ ရက်) တွင် သန့်ရှင်းသော bilva ပန်းကုံးကို ပူဇော်လျှင် «sarva-siddhi» အားလုံးသော အောင်မြင်မှုများကို ရရှိစေသည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 136
लोमशेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (The Māhātmya of Lomaśeśvara)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှွရသည် ဒေဝီအား သင်ကြားကာ (ယာဉ်တော်သွားသူများအတွက်လည်း) ဒုက္ခာန္တကာရိဏီ ဟုခေါ်သောနေရာ၏ အရှေ့ဘက်တွင် တည်ရှိပြီး «ဓနုခုနစ်ဆ» ဟုဖော်ပြသည့် အစုအဝေးအတွင်းရှိ လောမရှေရှွရ သန့်ရှင်းရာဌာနသို့ သွားရောက်ရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုနေရာသည် အထူးမြတ်သော တီရ္ထဖြစ်ကြောင်းကိုလည်း ဖော်ပြထားသည်။ ပုံပြင်အရ ရှင်လောမရှ သည် အလွန်ခက်ခဲသော တပဿာကို ပြုလုပ်ပြီး ဂူအတွင်း၌ မဟာလင်္ဂကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ကမ္ဘာဗေဒဆန်သော အရွယ်ရှည်မော်တီဖ်တစ်ခု ထပ်မံလာပြီး၊ ကိုယ်ခန္ဓာပေါ်ရှိ ဆံပင်အရေအတွက်နှင့် အင်ဒြာတို့၏ အရေအတွက်ကို ဆက်စပ်ဖော်ပြကာ အင်ဒြာများ ပျက်စီးသွားသလို ဆံပင်လည်း တဖြည်းဖြည်းကျသွားသည်ဟု ဆိုသည်။ ဣရှွရ၏ ကရုဏာကြောင့် လောမရှသည် ဘြဟ္မာများ၏ အသက်ကာလများစွာကို ကျော်လွန်၍ အံ့ဩဖွယ် အရွယ်ရှည်ကို ရရှိသည်။ အဆုံးတွင် လောမရှက ဂုဏ်ပြုခဲ့သော လင်္ဂကို ဘက္တိဖြင့် ပူဇော်သူသည် အရွယ်ရှည်၊ ရောဂါကင်း၊ နာကျင်မှုကင်းပြီး သက်သာပျော်ရွှင်စွာ နေထိုင်ရမည်ဟု သဒ္ဓါတရားဖြင့် ကတိပြုထားသည်။
Adhyaya 137
कंकालभैरवक्षेत्रपालमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Kaṅkāla Bhairava as Kṣetrapāla
ဤအခန်းသည် ဣရှ္ဝရ၏အာဏာတော်ဖြင့် ပြောကြားသည့်သဘောတရားအဖြစ်၊ သန့်ရှင်းသောကṣetra နယ်မြေ၏ ထင်ရှားသောကာကွယ်သူကို သတ်မှတ်ပြသည်။ ထိုသူမှာ ကင်္ကာလ ဘိုင်ရဝ (Kaṅkāla Bhairava) ဖြစ်ပြီး ဘိုင်ရဝက ကṣetra ကိုကာကွယ်ရန်နှင့် စိတ်ဓာတ်ပျက်ယွင်းသူတို့၏ အန္တရာယ်ပြုလိုစိတ်ကို တားဆီးနှိမ်နင်းရန် ခန့်အပ်ထားသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် ဘုရားပူဇော်ရန် အချိန်ကာလများကို သတ်မှတ်ပေးသည်—Śrāvaṇa လတွင် လဆန်း ၅ ရက်၊ Āśvina လတွင် လဆန်း ၈ ရက်။ ပူဇော်နည်းအခြေခံအဖြစ် ဘလီ (bali) နှင့် ပန်းများကို သဒ္ဓါဖြင့် ဆက်ကပ်ရမည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ကṣetra အတွင်းနေထိုင်သော သဒ္ဓါရှင်အတွက် အတားအဆီးကင်းစေခြင်း (nirvighna) နှင့် ကိုယ့်ကလေးကို စောင့်ရှောက်သကဲ့သို့ ကာကွယ်ပေးမည့် အုပ်ထိန်းမှုကို ရရှိမည်ဟု ကတိပြုထားသည်။
Adhyaya 138
Tṛṇabindvīśvara Māhātmya (तृणबिन्द्वीश्वरमाहात्म्य) — Glory of the Shrine of Tṛṇabindvīśvara
ဤအဓ್ಯಾಯသည် “ဣရှွရ ဥဝါစ” ဟူသော ရှိုင်ဝ သဘောတရားဖြင့် ပြောကြားထားပြီး ပရဘာသ က္ရှೇತ್ರ၏ အနောက်ဘက်ပိုင်းတွင် တೃဏဘိန္ဒွီရှွရ သီဝလင်္ဂသန့်ရှင်းရာကို တည်နေရာချထားသည်။ ထိုနေရာကို “ဓနု ၅” အတိုင်းအတာအတွင်းရှိသည်ဟု ဖော်ပြကာ သီဝဘုရားသခင်၏ သန့်ရှင်းတန်ခိုးရှိရာ အဖြစ်ကို အကျဉ်းချုပ် မဟာတ္မယအဖြစ် သတ်မှတ်ပေးသည်။ ထို့နောက် သန့်ရှင်းမှု၏ အကြောင်းရင်းကို မဟာရိရှိ တೃဏဘိန္ဒု၏ တပဿာလမ်းစဉ်ဖြင့် ရှင်းပြသည်။ အနှစ်များစွာ တင်းကျပ်စွာ တပဿာကျင့်ပြီး လစဉ်လတိုင်း ကုရှမြက်အဖျားမှ ရေတစ်စက်တည်းကိုသာ သောက်သုံးသည့် စည်းကမ်းကို ဖော်ပြကာ သည်းခံမှု၊ ထိန်းချုပ်မှုနှင့် ဘက္တိအားကို ထင်ဟပ်စေသည်။ ဣရှွရကို ဆက်လက်ပူဇော်ပသကာရပြုခြင်းကြောင့် ပရဘာသိက သုဘ က္ရှೇತ್ರ၌ “အမြင့်ဆုံး စိဒ္ဓိ” ကို ရရှိခဲ့သည်ဟု ဆိုကာ ထိုသီဝလင်္ဂ၏ အာနုဘော်ကို တည်ထောင်အတည်ပြုထားသည်။
Adhyaya 139
चित्रादित्यमाहात्म्यवर्णनम् / The Māhātmya of Citrāditya (and the Stotra of the 68 Names of Sūrya)
ဣရှ္ဝရက ဘြဟ္မကုဏ္ဍအနီးရှိ «စိတ္ရာဒိတျ» သို့ သွားရောက်ရမည်ဟု သင်ကြားပြီး၊ ထိုနေရာသည် ဆင်းရဲမှုကို ဖျက်ဆီးပေးသော မဟာတန်ခိုးရှိကြောင်း ဆိုသည်။ နောက်ခံဇာတ်လမ်းတွင် သတ္တဝါတို့၏ အကျိုးကို လိုလားသော ဓမ္မတရားရှိ ကာယသ္ထ မိတ္တရ၌ သား စိတ္ရ နှင့် သမီး စိတ္ရာ တို့ရှိသည်။ မိတ္တရ ကွယ်လွန်ပြီး မယားသည် စတီအဖြစ် မီးထဲဝင်သေဆုံးသော်လည်း ကလေးနှစ်ဦးကို ရှင်ရသီများက ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ကာ နောက်ပိုင်း ပရဘာသဒေသ၌ တပသ္ယာ ပြုကြသည်။ စိတ္ရသည် ဘာස්ကရာ (သူရိယ) ကို တည်ထောင်ပူဇော်၍ ပူဇော်ပစ္စည်းများနှင့် ရိုးရာအတိုင်း သင်ကြားလာသော စတိုးတရဖြင့် ချီးမွမ်းသည်။ ထိုစတိုးတရတွင် အိန္ဒိယတစ်ဝှမ်းရှိ သန့်ရှင်းရာနေရာများနှင့် ဆက်စပ်စေသော လျှို့ဝှက်/ပူဇော်ရေး နာမ ၆၈ ပါးကို ရေတွက်ဖော်ပြထားသည်။ နာမများကို ရွတ်ဆိုခြင်း သို့မဟုတ် နားထောင်ခြင်းဖြင့် အပြစ်ကင်းစင်ခြင်း၊ လိုရာဆန္ဒ (အာဏာ၊ ဥစ္စာ၊ သားသမီး၊ ချမ်းသာ) ရရှိခြင်း၊ ရောဂါပျောက်ကင်းခြင်းနှင့် ချည်နှောင်မှုမှ လွတ်မြောက်ခြင်းတို့ကို ရရှိကြောင်း ဆိုသည်။ သူရိယက နှစ်သက်၍ လုပ်ငန်းနှင့် ဉာဏ်ပညာ၌ ရင့်ကျက်မှု ပေးကာ၊ နောက်တစ်ဖန် ဓမ္မရာဇက စိတ္ရကို ကမ္ဘာလောက၏ ကံလုပ်ရပ်များကို မှတ်တမ်းတင်သူ «စိတ္ရဂုပ္တ» အဖြစ် ခန့်အပ်သည်။ အဆုံးတွင် လဆန်း/လဆုတ် ၇ ရက်နေ့တွင် အထူးပူဇော်ရန်နှင့် သွားလာပူဇော်မှု၏ အကျိုးရရန် မြင်း၊ ဓားနှင့် ဓားအိမ်၊ ရွှေကို ဗြာဟ္မဏအား ဒါနပြုရန် ညွှန်ကြားထားသည်။
Adhyaya 140
चित्रपथानदीमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of the Citrāpathā River
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ပရဘာသက்ஷೇತ್ರအတွင်းရှိ Citrāpathā မြစ်၏ မဟာတ္မကို ဖော်ပြ၍ အကျင့်အထုံးဆိုင်ရာ အာနိသင်ကို သတ်မှတ်ထားသည်။ ဒေဝီအား Citrāditya နှင့် ဆက်စပ်နေသော Brahmakūṇḍa အနီးရှိ မြစ်သို့ သွားရန် သင်ကြားသည်။ ဒဏ္ဍာရီအရ Citra ဟုခေါ်သောသူကို ယမ၏ အမိန့်ဖြင့် ယမဒူတများက ခေါ်ဆောင်သွားသည်။ ထိုသတင်းကြားသော် သူ၏အစ်မသည် ဝမ်းနည်းကြေကွဲကာ Citrā မြစ်အဖြစ် ပြောင်းလဲ၍ ဆွေမျိုးကို ရှာဖွေရန် သမုဒ္ဒရာသို့ ဝင်ရောက်စီးဆင်းသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ဒွိဇများက ထိုမြစ်ကို Citrāpathā ဟု အမည်ပေးကြသည်။ အကျိုးဖလမှာ ထိုမြစ်တွင် ရေချိုးပြီး Citrāditya ကို ဒർശနပြုသူသည် နေဘုရား Divākara နှင့် ဆက်နွယ်သော အမြင့်ဆုံး အနေအထားကို ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ ကလိယုဂတွင် မြစ်သည် ဖုံးကွယ်သွားပြီး မိုးရာသီတွင် အထူးသဖြင့် ရှားရှားပါးပါးသာ ပေါ်လာသော်လည်း ပေါ်လာသည့်အခါ ဒർശနသာလျှင် အာဏာရှိပြီး ရက်ကာလသတ်မှတ်ချက်မလိုဟု ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် ဤနေရာသည် pitṛ-loka နှင့်လည်း ဆက်စပ်သည်။ ကောင်းကင်ရှိ ဘိုးဘွားများသည် မြစ်ကို မြင်ရသော် ဝမ်းမြောက်ကြပြီး မျိုးဆက်များ၏ śrāddha ကို မျှော်လင့်ကာ ထိုကောင်းမှုကြောင့် ရေရှည်ကျေနပ်မှု ရရှိကြသည်။ အဆုံးတွင် snāna နှင့် śrāddha ကို ထိုနေရာတွင် ပြုလုပ်ရန် အကြံပြု၍ အပြစ်ပျက်စီးစေခြင်းနှင့် pitṛ-prīti ကို တိုးစေကြောင်း အတည်ပြုသည်။
Adhyaya 141
कपर्दिचिन्तामणिमाहात्म्यवर्णनम् (Kapardī–Chintāmaṇi Māhātmya: Description of the Sacred Efficacy)
အခန်း ၁၄၁ တွင် ဣရှ္ဝရ၏ မိန့်ကြားချက်အဖြစ် သာသနာရေး–ပူဇော်ရေး အကျဉ်းချုပ်ညွှန်ကြားချက်ကို ဖော်ပြထားသည်။ ပထမဦးစွာ ဘုရားဖူးသည် ကပရ္ဒီ (Kapardī) တည်ရှိရာနေရာသို့ သွားရမည်ဖြစ်ပြီး ထို့နောက် အနီးအနား မြောက်ဘက်ရှိ «Chintitārthaprada» ဟု ခေါ်သော စိတ်ကူးထားသမျှ အလိုတော်များကို ပေးစွမ်းနိုင်သူ ဒေဝတားထံသို့ သွားရမည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုဒေဝတားကို ဒုတိယ ချင်တာမဏိ (Chintāmaṇi) ကဲ့သို့ ဆုတောင်းပြည့်စုံစေသူဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ထို့နောက် အချိန်ရွေးချယ်မှုနှင့် အစီအစဉ်ကို သတ်မှတ်သည်။ လဆန်း/လဆုတ် စတုတ္ထနေ့ (caturthī) တွင်၊ အထူးသဖြင့် အင်္ဂါရက (Aṅgāraka—အင်္ဂါနေ့) နှင့် တိုက်ဆိုင်သောအခါ ဒေဝတားအား ရေချိုးပူဇော် (snāna/abhiseka) ပြုလုပ်၍ ပူဇော်ပွဲကို ပြည့်စုံစွာ ဆောင်ရွက်ကာ မင်္ဂလာနဝေဒျ (naivedya) မျိုးစုံကို ဆက်ကပ်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ ဤကဲ့သို့ ဆောင်ရွက်ခြင်းသည် အတားအဆီးရှင် ဝိဃ္နရာဇ (Vighnarāja—ဂဏေရှ) ကို ကျေနပ်စေပြီး စည်းကမ်းတကျ လိုက်နာပါက အလိုတော်အားလုံး ပြည့်စုံမည်ဟု ကတိပေးထားသည်။
Adhyaya 142
चित्रेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Citreśvara Māhātmya—Account of the Glory of Citreśvara)
ဤအခန်းတွင် ဣရှွရ (Īśvara) သည် ဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ «စိတ္ရေရှွရ» (Citreśvara) ဟုခေါ်သော ထင်ရှားမြင့်မြတ်သည့် လိင်္ဂကို ညွှန်ပြသည်။ ထိုလိင်္ဂသည် ဒေသဆိုင်ရာ အမှတ်အသားတစ်ခုမှ «မြားအလျား ၇ ချောင်း» အကွာအဝေးနှင့် အာဂ္နေယ (အရှေ့တောင်) ဘက်တွင် တည်ရှိကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ထိုလိင်္ဂကို “မဟာပရဘဝ” (mahāprabhāva) ဟု ချီးမြှောက်ကာ “အပြစ်အားလုံးကို ဖျက်သိမ်းသူ” (sarva-pātaka-nāśana) ဟု ထင်ရှားစွာ ဆိုထားသည်။ စိတ္ရေရှွရကို ပူဇော်ခြင်း (pūjā) သည် ကာကွယ်စောင့်ရှောက်မှုဖြစ်၍ ဘက်တော်သားသည် နရက (နတ်ဆိုးနယ်/ငရဲ) ကို ကြောက်ရွံ့စရာမလိုဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် အပြစ်ကို စိတ္ရ (Citreśvara) က “သုတ်သင်သန့်စင်” (mārjayati) နိုင်သည်ဟု သဘောတရားပုံရိပ်တစ်ရပ် ထည့်သွင်းကာ ဆက်လက်သဒ္ဓါတရားဖြင့် ပူဇော်ခြင်းသည် သန့်စင်မှုကို ဖြစ်စေကြောင်း ပြသသည်။ နိဂုံးတွင် စိတ္ရေရှာကို အားထုတ်၍ ပူဇော်ရန် တိုက်တွန်းပြီး အပြစ်ကြီးသူတောင် ငရဲကို မမြင်ရဟု ဖလသြတိ ပြောထားသည်။
Adhyaya 143
विचित्रेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Vicitreśvara
ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား ဝိစိတ္တရေးရှ္ဝရသို့ သီလဝင်ဘုရားဖူးခရီးစဉ်ကို ညွှန်ကြားသည်။ ထိုလင်္ဂသည် အလွန်မြတ်သော လင်္ဂဖြစ်ပြီး နေရာတည်နေရာကိုလည်း တိတိကျကျ ဖော်ပြထားသည်—အရှေ့ဘက်ပိုင်းတွင်၊ အဂ္နేయ (အရှေ့တောင်) ဘက်သို့ အနည်းငယ်ဝင်ကာ၊ မြားတံအလျား ဆယ်လောက်အကွာတွင် ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် မူလဇာတ်ကြောင်းအရ ယမမင်း၏ “စာရေး” (lekhaka) ဟု ခေါ်သော ဝိစိတ္တရသည် အလွန်ခက်ခဲသော တပစ် (suduścara tapas) ကို ကျင့်ပြီးနောက် ဤလင်္ဂကြီးကို တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ဤအခန်းသည် အကျိုးဖလကိုလည်း ထင်ရှားစွာ ဆိုသည်—လင်္ဂကို မြင်ခြင်း (darśana) နှင့် ပူဇော်ခြင်းတို့ဖြင့် အပြစ်ပေါင်းစုံမှ လွတ်ကင်းနိုင်ပြီး၊ စည်းကမ်းနည်းလမ်း (vidhāna) အတိုင်း ပူဇော်လျှင် ဒုက္ခမခံရဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 144
पुष्करकुण्डमाहात्म्य (Puṣkara-kuṇḍa Māhātmya) — The Glory of Puṣkara Pond
ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား «တတိယ မဟာပုရှ္ကရ» သို့ ဆက်လက်သွားရန် ညွှန်ကြားပြီး၊ အရှေ့ဘက် (ဣရှာန ဦးတည်ရာအနီး) တွင် «ပုရှ္ကရ» ဟု အမည်ရသော ရေကန်ငယ်တစ်ကန် ရှိကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ဤတီရ္ထ၏ အာဏာတရားကို ရှေးဓလေ့အဖြစ် တည်ထောင်ထားပြီး—နေ့လယ်ခင်းတွင် ဘြဟ္မာသည် ထိုနေရာ၌ ပူဇော်ခဲ့ကာ၊ «လောကသုံးပါး၏ မိခင်» ဟု ခေါ်သော သန္ဓျာသည် တည်မြဲတည်ထောင်ခြင်း (ပရတိဋ္ဌာ) နှင့် ဆက်နွယ်ကြောင်း ဆိုသည်။ အဓိက ဝတ်ပြုနည်းမှာ—လပြည့်နေ့ (ပူရ္ဏမាសီ) တွင် စိတ်တည်ငြိမ်စွာ ထိုရေကန်၌ ရေချိုးသူသည် «အာဒိ-ပုရှ္ကရ» တွင် မှန်ကန်စွာ ပြီးစီးသော ရေချိုးကံကို ပြုလုပ်ပြီးသားဟု ဆိုသည်။ ထို့အပြင် အပြစ်အကုန် ဖယ်ရှားရန် ရွှေဒါန (ဟိရဏ္ယ-ဒါန) ကို မဖြစ်မနေ ပြုရမည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ နိဂုံးတွင် ဤမဟာတ္မယသည် အကျဉ်းချုပ်ဖြစ်ကြောင်း၊ နားထောင်ခြင်းက ပာပဖျက်စီးပြီး လိုအင်ဆန္ဒများကို ပြည့်စုံစေကြောင်း ဖော်ပြကာ၊ ဤအခန်းကို ဝတ်ပြုညွှန်ကြားချက်နှင့် စာတမ်းပုဏ္ဏကံ နှစ်မျိုးလုံးအဖြစ် တည်စေသည်။
Adhyaya 145
गजकुंभोदरमाहात्म्यवर्णनम् (The Māhātmya of Gajakumbhodara: Vighneśa at the Kuṇḍa)
အခန်း ၁၄၅ တွင် ပရဘာသက்ေတၱရ၌ ဗိဃ္နေရှ (ဂဏေရှ) ကို အခြေပြုသော သာသနာရေး–ပူဇော်ရေး အကျဉ်းချုပ်ကို တိတိကျကျ ဖော်ပြထားသည်။ ဣရှ္ဝရက ဒေသဆိုင်ရာ ရုပ်တော်တစ်ပါးဖြစ်သော «ဂဇကုမ္ဘောဒရ» ကို ဖော်ထုတ်၍ ဆင်ရုပ်လက္ခဏာများပါဝင်ပြီး အတားအဆီးများကို ဖယ်ရှားသူ၊ မကောင်းမှုကို ဖျက်ဆီးသူဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ထို့နောက် အထူးဝတ္တရားကို သတ်မှတ်သည်။ ဘုရားဖူးသည် လပြည့်လကွယ်စဉ် လတစ်လ၏ စတုတ္ထနေ့ (စတုရ္ထီ) တွင် စိတ်ကို ထိန်းသိမ်း၍ (ပရယတात्मာ) သက်ဆိုင်ရာ ကုဏ္ဍ၌ ရေချိုးပြီး၊ ဘက္တိဖြင့် ဒေဝတাকে ပူဇော်ရမည်။ ပူဇော်မှုမှန်ကန်ခြင်းနှင့် အချိန်ကိုက်ခြင်းကြောင့် ဒေဝတာသည် ကျေနပ်တော်မူသည် (တုရှျတိ) ဟူ၍ ဆိုကာ အတားအဆီးများ ပြေလည်၍ မင်္ဂလာရလဒ်များ ပွင့်လန်းလာမည်ဟု အဓိပ္ပါယ်ဖော်ပြသည်။ အဆုံးတွင် ဤပိုဒ်သည် စကန္ဒပုရာဏ၏ စုစည်းမှုအတွင်း ပါဝင်ကြောင်းနှင့် «ဂဇကုမ္ဘောဒရ-မဟာတ္မယ» ဖော်ပြချက်ဟူသော ခေါင်းစဉ်ကို ကော်လိုဖွန်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 146
यमेश्वर-प्रतिष्ठा तथा पापविमोचन-उपदेशः (Yameśvara Installation and Guidance on Release from Demerit)
ဤအধ্যာယတွင် ဓမ္မရာဇ ယမ (Yama) သည် ချာယာ (Chāyā) နှင့်ပတ်သက်သော အပစ်ဒဏ်ကြောင့် ခြေတစ်ဖက်ကျွတ်ပျက်၍ ဒုက္ခခံစားရသည့် အကြောင်းကို ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ယမသည် ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರ (Prabhāsa-kṣetra) တွင် တပစ် (tapas) ပြုကာ ရှီဝ (Śiva) ၏ လင်္ဂ (liṅga) ကို တည်ထောင်ပြီး «ယမေရှွရ» (Yameśvara) ဟု အမည်ပေးသည်။ ရှီဝ (Śūlin) သည် ကိုယ်တိုင်ပေါ်ထွန်းလာ၍ ယမအား ဆုတောင်းခွင့်ပေးသည်။ ယမက ကျွတ်ပျက်သွားသော ခြေကို ပြန်လည်ရရှိစေလိုကြောင်း တောင်းဆိုပြီး၊ ထို့အပြင် လင်္ဂကို သဒ္ဓါဖြင့် ဒർശန (darśana) ပြုသူတို့အား ပာပ-ဝိမောစန (pāpa-vimocana) — အပြစ်ဒုက္ခမှ လွတ်မြောက်ခြင်း — ပေးပါရန်လည်း တောင်းဆိုသည်။ ရှီဝက ဆုတောင်းကို ချီးမြှင့်ပြီး ယမသည် ပြန်လည်ပြည့်စုံကာ ကောင်းကင်ဘုံသို့ ပြန်သွားသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ဘာထൃ-ဒွိတီယာ (Bhātr̥-dvitīyā) ဆုံစည်းကာလ၌ ရေကန်တွင် ရေချိုးပြီး ဘုရားကျောင်းအနီးရှိ ယမေရှွရကို ဒർശနပြုရန် အညွှန်းပေးသည်။ ထို့ပြင် ယမအား ရည်ညွှန်း၍ လင်္ဂပူဇာအဖြစ် နှမ်း (tila) ကို အိုး (tila-pātra) ထဲထည့်လှူခြင်း၊ မီးအိမ် (dīpa) ထွန်းခြင်း၊ နွား (gāḥ) နှင့် ရွှေ (kāñcana) လှူဒါန်းခြင်းတို့ကို ညွှန်ကြားကာ အပြစ်အားလုံး (sarva-pātaka) မှ လွတ်မြောက်မည်ဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 147
ब्रह्मकुण्डमाहात्म्य (Brahmakuṇḍa Māhātmya) — The Glory of Brahmakuṇḍa at Prabhāsa
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ရှိဝ–ဒေဝီ ဆွေးနွေးပုံစံဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ဣရှွရာသည် ဒေဝီအား ပရဘာသာရှိ ဘြဟ္မကুণ္ဍ (Brahmakuṇḍa) သို့ ညွှန်ပြပြီး၊ ဘြဟ္မာဖန်ဆင်းထားသော အလွန်မြတ်သော တီရ္ထဟု ချီးမြှောက်သည်။ အရင်းအမြစ်ကို သောမနာထ (Somnātha) ကို သောမ (Śaśāṅka/Soma) က တည်ထောင်သည့်ကာလနှင့် ချိတ်ဆက်ကာ၊ အဘိသေက/ပရတိဋ္ဌာ အခမ်းအနားအတွက် ဒေဝတားများ စုဝေးလာကြသည်ဟု ဆိုသည်။ ဘြဟ္မာအား တည်ထောင်မှု၏ ကိုယ်တိုင်ပေါ်ထွန်းသည့် လက္ခဏာတစ်ရပ် ပေးရန် တောင်းဆိုရာတွင်၊ ဘြဟ္မာသည် တပဿနှင့် သမာဓိဖြင့် ကောင်းကင်၊ မြေပြင်၊ အောက်လောကရှိ တီရ္ထအားလုံးကို ဤနေရာသို့ စုစည်းကာ “ဘြဟ္မကුණ္ဍ” ဟူသော အမည်ရလာသည်။ ထို့နောက် ရေချိုးခြင်းနှင့် ပိတೃ-တရ္ပဏ (pitṛ-tarpaṇa) ပြုခြင်းတို့သည် အဂ္နိṣṭoma ယဇ္ဉာတူ ကုသိုလ်ရပြီး ကောင်းကင်သို့ သွားလာနိုင်ခြင်းကို ပေးသည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ပညာရှိ ဘြာဟ္မဏများအား ဒါနပြုခြင်းကို အပြစ်ဖယ်ရှားရန် အကြံပြုသည်။ ဆရஸဝတီသည် ပုဏ္ဏမီ (pūrṇimā) နှင့် ပရတိပဒ (pratipad) တွင် ဤနေရာ၌ ရေချိုးသည်ဟု ဆိုကာ နေ့ရက်အလိုက် သန့်ရှင်းမှုကို ထင်ရှားစေသည်။ ကုဏ္ဍရေကို siddha-rasāyana ဟူသော ပြည့်စုံသည့် အမရဆေးရည်အဖြစ်၊ အရောင်နှင့် အနံ့မျိုးစုံ ပေါ်ထွန်းသည့် အံ့ဩဖွယ် (kautuka) ဟု ချီးမြှောက်ပြီး၊ အကျိုးသက်ရောက်မှုသည် မဟာဒေဝ၏ စိတ်တော်ကျေနပ်မှုအပေါ် မူတည်သည်ဟု သတ်မှတ်သည်။ အဓ್ಯಾಯသည် လက်တွေ့ကျသော က్రమများ—အိုး/ပုံး ပြင်ဆင်ခြင်း၊ အပူပေးခြင်း၊ ထပ်ခါထပ်ခါ စိမ့်ဝင်စေခြင်း—နှင့် နှစ်ပေါင်းများစွာ ဆနာန (snāna) ပြုကာ မန္တရ-ဇပ၊ ဟိရဏ္ယေśa၊ က్షေတ্ৰပာလ (ကာကွယ်သူ) နှင့် ဘ္ဟဲရဝေśvara ကို ပူဇော်ခြင်းတို့ကို ဖော်ပြသည်။ ထိုကဲ့သို့ အကျင့်များဖြင့် ကျန်းမာရေး၊ အသက်ရှည်မှု၊ ပြောဆိုနိုင်စွမ်း၊ ပညာရရှိမှုတို့ကို ရနိုင်သည်ဟု ဆိုပြီး၊ နောက်ဆုံးတွင် ပရဒက္ခိဏာဖြင့် ကုသိုလ်တိုးခြင်း၊ ပူဇော်မှုဖြင့် ဆန္ဒပြည့်ခြင်း၊ ယုံကြည်စွာ နားထောင်သူသည် အပြစ်ကင်းစင်ကာ ဘြဟ္မလောကသို့ တက်ရောက်မည်ဟု ဖလရှရုတိကတိပေးသည်။
Adhyaya 148
Kūpa–Kuṇḍala-janma-kathā and Śivarātri-phala (The Well of Kundala and the Fruit of Śivarātri)
ဤအধ্যာယသည် သီဝ–ဒေဝီ သာသနာရေးဆွေးနွေးခန်းအဖြစ် တင်ပြထားပြီး၊ ဘြဟ္မကுண္ဍ (Brahmakunda) ၏ မြောက်ဘက်၊ ဘြဟ္မတီရ္ထ (Brahmatīrtha) အနီးရှိ ကူပ (ရေတွင်း) တစ်ခု၏ အလွန်ပြင်းထန်သော သန့်စင်အာနိသင်ကို ဖော်ပြသည်။ ထိုနေရာတွင် ရေချိုးလျှင် ခိုးမှု၏ အပြစ်ဒုက္ခမှ လွတ်မြောက်နိုင်ကြောင်း ဆိုပြီး၊ အထူးသဖြင့် Śivarātri ကို ပိဏ္ဍဒါန (piṇḍadāna) စသည့် ကုသိုလ်ကောင်းမှုများကို ပြုလုပ်ရန် သင့်တော်သော အချိန်ကာလအဖြစ် ချီးမြှောက်ထားသည်။ အကြမ်းဖက်သတ်ဖြတ်ခံရသူများနှင့် အကျင့်ပျက်အဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသူများ၏ ကောင်းကျိုးအတွက်လည်း အထူးညွှန်ကြားထားသည်။ ဒေဝီ၏ “ဤနေရာသည် မည်သို့ နာမည်ကြီးလာသနည်း” ဟူသော မေးခွန်းကြောင့် ဣရှ္ဝရသည် အကြောင်းရင်းပုံပြင်ကို ပြောပြသည်။ မင်း ဆုဒර්ရှန (Sudarśana) သည် ပရဘားသ (Prabhāsa) တွင် Śivarātri ညအိပ်မပျော် စောင့်တော်မူခြင်းနှင့် ဆက်နွယ်သော မိမိ၏ ယခင်ဘဝကို သတိရလာသည်။ ယခင်ဘဝတွင် သူသည် ခိုးသူဖြစ်၍ လူထုစောင့်တော်မူသည့် ညတွင် မကောင်းမှုလုပ်ရန် ကြိုးစားစဉ် တော်ဝင်စောင့်တပ်များက သတ်ဖြတ်ပြီး၊ အလောင်းကို ဘြဟ္မတီရ္ထ၏ မြောက်ဘက်တွင် မြှုပ်နှံခဲ့သည်။ Śivarātri နိုးကြားမှုနှင့် က్షೇತ್ರ၏ အာနိသင်တို့နှင့် မရည်ရွယ်ဘဲ ဆက်စပ်သွားခြင်းကြောင့် သူသည် ပြောင်းလဲသည့် အကျိုးရလဒ်ကို ရရှိကာ နောက်ဆုံးတွင် သမာဓိရှိသော မင်း ဆုဒර්ရှန အဖြစ် ပြန်လည်မွေးဖွားလာသည်။ ထို့နောက် ရွှေတွေ့ရှိခြင်းဟူသော မြင်သာသည့် လက္ခဏာက လူထုအတည်ပြုမှုကို ဖြစ်စေပြီး Citrāpathā မြစ်၏ ပေါ်ပေါက်ခြင်း/အမည်ပေးခြင်းနှင့် ဆက်စပ်လာသည်။ ဆရာဝဏ (Śrāvaṇa) လတွင် ထိုရေတွင်း၌ ရေချိုး၍ စည်းကမ်းတကျ śrāddha ပြုလုပ်ကာ Citrāditya ကို ပူဇော်လျှင် သီဝ၏ လောက၌ ဂုဏ်သိက္ခာရမည်ဟု ဆိုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဤအধ্যာယကို ဖတ်ရှုခြင်း သို့မဟုတ် နားထောင်ခြင်းဖြင့် သန့်စင်မှုနှင့် Rudra-loka တွင် ဂုဏ်တင်ခြင်းကို ရမည်ဟု phalaśruti ဖြင့် ကတိပြုထားသည်။
Adhyaya 149
Bhairaveśvara at Brahmakuṇḍa (भैरवेश्वर-ब्रह्मकुण्ड-माहात्म्यम्)
ဣရှွရ (Īśvara) သည် ဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ ဘရဟ္မကுண္ဍ (Brahmakuṇḍa) ၏ ဣရှာန (အရှေ့မြောက်) ဘက်၌ တည်ရှိသော ထင်ရှားမြင့်မြတ်သည့် ဘိုင်ရဝေရှွရ (Bhairaveśvara) ထံသို့ ဘုရားဖူးရှာဖွေသူကို ညွှန်ပြသည်။ ထိုဒေဝတာသည် အပြစ်ကိုဖျက်ဆီးသူ၊ တီရ္ထ (tīrtha) ကိုကာကွယ်စောင့်ရှောက်သူဟု ဖော်ပြပြီး မျက်နှာလေးပါး (caturvaktra) ရှိသဖြင့် ကာကွယ်မှုနှင့် ပူဇော်ပွဲအာဏာကို ထင်ဟပ်စေသည်။ အခန်းတွင် ဘုရားဖူးလုပ်ထုံးလုပ်နည်းကို ရှင်းလင်းထားသည်—အကြီးမားသော ကுண္ဍ၌ ရေချိုးသန့်စင်ပြီးနောက် စိတ်ယုံကြည်မှုနှင့် အာရုံထိန်းချုပ်မှုဖြင့် ငါးမျိုးအုပစာရ (fivefold upacāra) ဖြင့် ပူဇော်ရမည်။ ထို့နောက် ဖလရှရုတိသည် အလွန်ပြင်းထန်၍ ပူဇော်သူသည် အတိတ်နှင့် အနာဂတ် မျိုးရိုးစဉ်ဆက်တို့ကို “ကယ်တင်ကူးမြောက်စေ” (tārayet) နိုင်ကြောင်း၊ သဒ္ဓါရှိသူအပေါ် အဆုံးရှုံးပျက်စီးမှု မဖြစ်ကြောင်း အာမခံထားသည်။ ဆုလာဘ်ကို ကောင်းကင်ဆန်သော ပုံရိပ်များ—တောက်ပသော ဝိမာနများ၊ နေရောင်ကဲ့သို့ တောက်လင်းသည့် အလင်းထဲ၌ အစဉ်လှုပ်ရှားခြင်း၊ ဒေဝတားပုံစံ အပျော်အပါး—ဖြင့် ဖော်ပြပြီး မျက်နှာလေးပါး လင်္ဂကို မြင်ရုံဖြင့်ပင် အပြစ်အားလုံးမှ လွတ်မြောက်စေသည်ဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 150
ब्रह्मकुण्डसमीपस्थ-ब्रह्मेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Glory of Brahmeśvara near Brahma-kuṇḍa)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှွရ၏ သင်ကြားချက်အဖြစ်၊ ယခင်က တည်ထားခဲ့သော ဘြဟ္မကுண္ဍ၏ တောင်ဘက်တွင် တည်ရှိသည့် ရှိုင်ဝဘုရားကျောင်း «ဘြဟ္မေရှွရ» ၏ မဟာတ్మျကို ဖော်ပြသည်။ ထိုသန့်ရှင်းရာနေရာသည် သုံးလောကလုံးတွင် နာမည်ကြီးပြီး၊ ရှီဝ၏ ဂဏများက ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ကြောင်း ပြောကာ ပရဘာသ ဘုရားဖူးကွန်ယက်အတွင်း အာဏာတရားကို ထူထောင်ပေးသည်။ ထို့နောက် အလွန်တိကျသည့် ကုသိုလ်လုပ်ငန်းအစဉ်ကို သတ်မှတ်ထားသည်။ ဘုရားဖူးသည် ဘြဟ္မေရှွရသို့ ချဉ်းကပ်ကာ ထိုနေရာတွင် ရေချိုးသန့်စင်ရမည်၊ အထူးသဖြင့် စတုရ္ဒသီနေ့နှင့် ပို၍ အမဝါသျာနေ့တွင် ဖြစ်သည်။ ထို့နောက် နည်းလမ်းတကျ သြာဒ္ဓကို ဆောင်ရွက်ပြီး ဘြဟ္မေရှွရကို ပူဇော်ရမည်။ ဒါနအဖြစ် ဘြာဟ္မဏများအား ရွှေကို လှူဒါန်းခြင်းကို အကြံပြုကာ၊ ထိုသည် ရှင်ကရာ၏ စိတ်တော်ကျေနပ်မှုနှင့် ကိုက်ညီကြောင်း ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ဤအကျင့်များ၏ အကျိုးဖလသည် «မွေးဖွားခြင်း၏ အကျိုး»၊ ကျော်ကြားမှုတိုးပွားခြင်းနှင့် ဘြဟ္မာ၏ ကောင်းချီးကြောင့် ပျော်ရွှင်ခြင်းဟူ၍ ချိတ်ဆက်ဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 151
Sāvitrīśvara-bhairava-māhātmya (सावित्रीश्वरभैरवमाहात्म्य)
အခန်း ၁၅၁ သည် Prabhāsa-kṣetra အတွင်း Brahma-kuṇḍa အနီးဝန်းကျင်ကို ဗဟိုပြုသော tīrtha-māhātmya ဖြစ်သည်။ Īśvara သည် တောင်ဘက်ပိုင်းတွင် Brahma-kuṇḍa အနီးရှိ Bhairava တတိယပါးကို ဖော်ပြပြီး၊ ထိုနေရာ၌ Sāvitrī သည် Śaiva တည်ထောင်မှုနှင့် ဆက်နွယ်နေသည်ဟု ဆိုသည်။ ဇာတ်ကြောင်းတွင် Sāvitrī သည် ထိန်းချုပ်မှုနှင့် တင်းကျပ်သော စည်းကမ်းဖြင့် tapas (အကြမ်းခံသဒ္ဓါကျင့်) ကို ပြုလုပ်ကာ Śaṅkara ကို ပူဇော်တောင်းပန်သည်။ Śiva သည် နှစ်သက်၍ အကျင့်ပူဇော်နည်းနှင့် အကျိုးရလဒ်အဖြစ် ပရဟိတပေးတော်မူသည်—pūrṇimā (လပြည့်နေ့) တွင် kuṇḍa ၌ ရေချိုးပြီး “ငါ၏ liṅga” ကို နံ့သာနှင့် ပန်းများကို အစဉ်လိုက် စနစ်တကျ ပူဇော်လျှင် လိုရာမင်္ဂလာအကျိုးများ ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ phalaśruti အရ အပြစ်ကြီးများကို ထမ်းဆောင်သူတောင် အပြစ်အနာအဆာမှ လွတ်ကင်းကာ Vṛṣabhadhvaja (Śiva) ၏ ကာကွယ်မှုအောက်တွင် ရည်မှန်းချက်များ ပြည့်စုံမည်ဟု ထပ်မံတင်ပြသည်။ နောက်ဆုံးတွင် Śiva သည် ပျောက်ကွယ်သွားပြီး၊ Sāvitrī သည် Śaiva တည်ထောင်ပြီးနောက် Brahma-loka သို့ ထွက်ခွာကာ၊ ဉာဏ်ရှိစွာ နားထောင်သူသည်လည်း အပြစ်မှ လွတ်မြောက်ကြောင်း ဆိုထားသည်။
Adhyaya 152
नारदेश्वरभैरवप्रादुर्भावः (Naradeśvara Bhairava: Origin and Merit)
ဣရှ္ဝရသည် ဘိုင်ရဝ ပေါ်ထွန်းမှုများ၏ အစဉ်အလာကို ရှင်းပြပြီး ဘြဟ္မေရှ၏ အနောက်ဘက်တွင် တည်ရှိသော စတုတ္ထ ဘိုင်ရဝ-သီတင်းတော်ကို လေးမြားအလျားဖြင့် တိတိကျကျ တိုင်းတာဖော်ပြသည်။ ထိုနေရာရှိ လင်္ဂကို «နာရဒေရှ္ဝရ» ဟု ခေါ်ပြီး ရှင်နာရဒက တည်ထောင်ထားကာ အပြစ်အားလုံးကို ဖယ်ရှား၍ လိုရာဆန္ဒကို ပေးစွမ်းသည်ဟု ဆိုသည်။ ဒဏ္ဍာရီအရ နာရဒသည် ယခင်က ဘြဟ္မလောက၌ ရှိစဉ် သရஸဝတီနှင့် ဆက်နွယ်သော တောက်ပသည့် ဝီဏာကို တွေ့ရသည်။ စူးစမ်းလိုစိတ်ကြောင့် မမှန်ကန်စွာ တီးခတ်ရာမှ ထွက်ပေါ်လာသော သံခုနှစ်သံ (svara) ကို «ကျဆုံးသော ဗြာဟ္မဏ» များဟု ပုံဖော်ကာ ဘြဟ္မာက အဝိဇ္ဇာဖြင့် တီးခတ်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သော အပြစ်ဟု သတ်မှတ်ပြီး ဗြာဟ္မဏ ခုနှစ်ဦးကို ထိခိုက်စေသကဲ့သို့ အလွန်ကြီးမားသော ပာပဟု ဆိုသည်။ ထို့ကြောင့် ပရဘ္ဟာသသို့ ချက်ချင်း သွားရောက်ကာ ဘိုင်ရဝကို ပူဇော်၍ သန့်စင်ရန် အမိန့်ပေးသည်။ နာရဒသည် ဘြဟ္မကုဏ္ဍသို့ ရောက်ပြီး ဘိုင်ရဝကို ဒေဝနှစ်တစ်ရာတိုင် ပူဇော်ကာ သန့်စင်လာပြီး သီချင်းတေးဂီတ၌ ကျွမ်းကျင်မှု ရရှိသည်။ အခန်းအဆုံးတွင် «နာရဒေရှ္ဝရ ဘိုင်ရဝ» သည် ကြီးမားသော အပြစ်များကို ဖျက်ဆီးနိုင်သည့် ကမ္ဘာကျော် လင်္ဂဟု ချီးမြှောက်ပြီး ဝီဏာသံများကို အဝိဇ္ဇာဖြင့် တီးခတ်သူတို့ သန့်စင်ရန် ထိုနေရာသို့ သွားရမည်ဟု ညွှန်ကြားသည်။ မာဃလတွင် အစားအသောက်ကို ထိန်းချုပ်ကာ တစ်နေ့သုံးကြိမ် ပူဇော်လျှင် ပျော်ရွှင်ဖွယ် မင်္ဂလာရှိသော ကောင်းကင်ဘုံအခြေအနေကို ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 153
Hiraṇyeśvara-māhātmya (हिरण्येश्वरमाहात्म्य) — The Glory of Hiraṇyeśvara near Brahmakuṇḍa
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား ဘြဟ္မကုဏ္ဍ၏ အနောက်မြောက်ဘက်တွင် တည်ရှိသော အထူးမြတ်လင်္ဂ “ဟိရဏ္ယေရှွရ” ၏ တည်နေရာနှင့် ကယ်တင်နိုင်သော မဟာတန်ခိုးကို ရှင်းပြသည်။ ၎င်းသည် ကೃတစ್ಮရာ၊ အဂ္နိတီရ္ထ၊ ယမေရှွရ နှင့် မြောက်ဘက်သမုဒ္ဒရာဒေသအနီးရှိပြီး ဘြဟ္မကုဏ္ဍပတ်ဝန်းကျင်ရှိ “ဘိုင်ရဝ ငါးပါး” အပါအဝင် သန့်ရှင်းရာဌာနစု၏ အစိတ်အပိုင်းဖြစ်သည်။ ဘြဟ္မာသည် လင်္ဂ၏ အရှေ့ဘက်တွင် ပြင်းထန်သော တပဿာ ပြုလုပ်ကာ အလွန်ကောင်းမြတ်သော ယဇ్ఞကို စတင်သည်။ ဒေဝတားနှင့် ရှိများသည် မိမိတို့၏ အခွင့်အရေးအလိုက် အပိုင်းဝေကို တောင်းဆိုလာသော်လည်း ဒက္ခိဏာ (ပူဇော်ခ) မလုံလောက်သဖြင့် ယဇ్ఞကို မပြီးမြောက်နိုင်သော အခက်အခဲ ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ ဘြဟ္မာသည် မဟာဒေဝကို တောင်းပန်ရာ၊ ဘုရား၏ အမိန့်ဖြင့် ဒေဝတို့၏ ကောင်းကျိုးအတွက် စရသ္ဝတီကို ဖိတ်ခေါ်ပြီး သူမသည် “ကာဉ္စန-ဝါဟိနီ” (ရွှေသယ်ဆောင်သော) အဖြစ် ပြောင်းလဲသည်။ အနောက်သို့ စီးဆင်းသော ရေကြောင်းမှ ရွှေလောတပ်ပန်း မရေမတွက် ပေါက်ဖွားကာ အဂ္နိတီရ္ထအထိ ပြည့်နှံ့သွားသည်။ ဘြဟ္မာသည် ထိုရွှေလောတပ်ပန်းများကို ဒက္ခိဏာအဖြစ် ပုရောဟိတ်များအား ခွဲဝေပေး၍ ယဇ్ఞကို ပြီးမြောက်စေပြီး ကျန်ပန်းများကို မြေအောက်တွင် ထားကာ အပေါ်တွင် လင်္ဂကို တည်ထောင်သဖြင့် “ဟိရဏ္ယေရှွရ” ဟု အမည်ရသည်။ ထို့ကြောင့် ဤလင်္ဂကို ဒေဝီ၏ ရွှေလောတပ်ပန်းများဖြင့် ပူဇော်ကြသည်ဟု ဆိုသည်။ ဘြဟ္မကုဏ္ဍ၏ ရေသည် အရောင်စုံပေါ်လွင်ပြီး မြေအောက်ရှိ ရွှေပန်းများကြောင့် ခဏတာ ရွှေရောင်ကဲ့သို့ ဖြစ်လာသည်ဟု တီရ္ထသဘောတရားကို ထည့်သွင်းဖော်ပြသည်။ ဟိရဏ္ယေရှွရကို မြင်ခြင်း၊ ပူဇော်ခြင်းဖြင့် အပြစ်များ ပျောက်ကင်း၍ ဆင်းရဲမှုလည်း ပြေလျော့သည်; Māgha caturdaśī တွင် ပူဇော်ခြင်းသည် စကြဝဠာတစ်လုံးလုံးကို ဂုဏ်ပြုသကဲ့သို့ ဖြစ်သည်; သဒ္ဓါဖြင့် နားထောင်ဖတ်ရွတ်လျှင် ဒေဝလောကသို့ ရောက်ကာ အပြစ်မှ လွတ်မြောက်သည်ဟု ဖလသရုတိဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။
Adhyaya 154
गायत्रीश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Glory of Gayatrīśvara Liṅga)
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ ဟိရဏ္ယေရှွရ–ဝါယဝျာအရပ်၌ တည်ရှိသော အပြစ်ဖယ်ရှားပေးသည့် လိင်္ဂကို ဘုရားဖူးသူအား ညွှန်ပြသည်။ ထိုလိင်္ဂသည် “ဓနုသုံးလက်မောင်းအကွာ” ဟု တိုင်းတာဖော်ပြထားပြီး မြင်ခြင်း (ဒർശန) နှင့် ထိတွေ့ခြင်း (စပർശန) နှစ်မျိုးလုံးဖြင့် သတ္တဝါအားလုံး၏ အပြစ်ကို ဖျက်ပေးနိုင်သော ပာပဃ္န ဖြစ်သည်။ ဤအခန်းတွင် ထိုလိင်္ဂကို ဂါယတရီမန္တရားတော်၏ အာဏာဖြင့် တည်ထောင်ထားသော “အာဒိလိင်္ဂ” ဟု ခေါ်ဆိုသည်။ သုစိ (သန့်ရှင်း) ဖြစ်လာသော ဗြာဟ္မဏတစ်ဦးက ထိုနေရာသို့ ရောက်ပြီး ဂါယတရီဇပ ပြုလျှင် ဒုṣပရတိဂြဟ (မသင့်လျော်သော လက်ခံယူခြင်း) အပြစ်မှ လွတ်မြောက်မည်ဟု ဆိုသည်။ ဂျေဋ္ဌလပြည့်နေ့တွင် ဇနီးမောင်နှံတစ်စုံကို အစာကျွေး၍ စွမ်းအားအတိုင်း အဝတ်အစားပေးလျှင် ကံမကောင်းမှုမှ လွတ်ကင်းပြီး၊ ပေါုဏ္ဏမာသီနေ့တွင် နံ့သာ၊ ပန်းနှင့် ပူဇော်ပစ္စည်းများဖြင့် ပူဇော်လျှင် ခုနှစ်ဘဝတိုင် “ဗြာဟ္မဏ္ယ” ကို ရရှိစေသည်။ နိဂုံးတွင် ဤအကြောင်းကို ဗြဟ္မာကுண္ဍ၏ ကရုဏာကြောင့် ရရှိလာသော အနှစ်သာရထဲမှ အနှစ်သာရဟု သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 155
Ratneśvara-māhātmya (रतनॆश्वरमाहात्म्य) — Sudarśana Kṣetra and the Merit of Ratnakuṇḍa Worship
ဤအধ্যာယသည် ဣရှ္ဝရက ဒေဝီအား မိန့်ကြားသည့် သာသနာရေးဆွေးနွေးခန်းဖြစ်ပြီး၊ အလွန်ထူးမြတ်သော သန့်ရှင်းရာဌာန “ရတ္နေရှ္ဝရ” သို့ သွားရောက်ကိုးကွယ်ရန် ညွှန်ပြသည်။ အင်အားကြီး၍ အထွတ်အမြတ်ဖြစ်သော ဗိṣṇုက ထိုနေရာတွင် တပဿာပြုကာ လိင်္ဂတော်တည်ထောင်ပြီး၊ ဆန္ဒအလိုအလျောက် အကျိုးရလဒ်များ ပေးစွမ်းနိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ အကျင့်ပဋိပက္ခအဖြစ် ရတ္နကုဏ္ဍ၌ ရေချိုးသန့်စင်ပြီး၊ အပြည့်အဝ ပူဇော်ပစ္စည်းများနှင့် ဘက္တိဖြင့် နေ့စဉ်မပြတ် ကိုးကွယ်လျှင် လိုအင်ဆန္ဒ၏ အကျိုးကို ရနိုင်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် အလင်းရောင်မတိုင်းတာနိုင်သော ကృష్ణကလည်း ဤနေရာတွင် ပြင်းထန်သော တပဿာပြု၍ ဒိုင်တျာတို့ကို ဖျက်ဆီးသော “သုဒർശန-စက္ကရ” ကို ရရှိခဲ့ကြောင်း ထောက်ခံပြောဆိုသည်။ ဣရှ္ဝရက ဤက்ஷೇತ್ರကို အမြဲချစ်မြတ်နိုးကြောင်း၊ ကမ္ဘာပျက်ကွက်ချိန်တွင်တောင် မိမိတည်ရှိနေမည်ဟု အတည်ပြုသည်။ က္ෂೇತ್ರအမည်ကို “သုဒর্শန” ဟု ခေါ်ပြီး နယ်နိမိတ်ကို ၃၆ ဓနွန္တရဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ထိုနယ်နိမိတ်အတွင်း သေဆုံးသူသည် အနိမ့်ဟု သတ်မှတ်ခံရသူဖြစ်စေ အမြင့်ဆုံးအခြေအနေသို့ ရောက်ကြောင်း၊ ထို့အပြင် ဗိṣṇုအား ရွှေဂရုဍနှင့် အဝါရောင်ဝတ်စုံများကို ဒါနပြုလျှင် ဘုရားဖူးခရီး၏ အကျိုးကို ရကြောင်း ဆိုသည်။
Adhyaya 156
गरुडेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Garudeśvara Māhātmya—Account of the Glory of Garudeśvara)
ဤအဓ್ಯಾಯ၌ အီရှ್ವರသည် ဒေဝီအား ပရဘာသက்ဏ္ဍအတွင်းရှိ တီရ္ထတစ်ခု၏ ညွှန်ကြားချက်ကို ပြောကြားသည်။ ရတ္နေရှ్వర၏ မြောက်ဘက်တွင် «ဓနုစ်» အကွာအဝေးဖြင့် တည်ရှိသော ဝိုင်နတေယ (ဂရုဍ) နှင့် ဆက်နွယ်သည့် လင်္ဂကို «ဝိုင်နတေယ-ပရတိဋ္ဌိတ» ဟု သတ်မှတ်ဖော်ပြသည်။ ဂရုဍသည် ထိုနေရာကို ဝိုင်ရှ္ဏဝသဘောရှိသည်ဟု သိမြင်ကာ အပြစ်ပျောက်ကင်းစေသော လင်္ဂကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။ လပြည့်လကွယ်စဉ် ၅ ရက်မြောက် (ပဉ္စမီ) တွင် ဝိဓာနတဟ်—နည်းလမ်းတကျ—ပူဇော်ရန် ညွှန်ကြားပြီး၊ ပဉ္စာမෘတဖြင့် လင်္ဂကို အဘိသေကလုပ်ကာ ပူဇော်သူသည် မြွေမှ ဖြစ်သော အဆိပ်ဘေးမှ ၇ ဘဝတိုင် ကာကွယ်ခံရ၍ ကုသိုလ်အလုံးစုံနှင့် ကောင်းကင်ဘုံအာနန္ဒကို ရရှိမည်ဟု ဖလရှရုတိကို ထုတ်ဖော်သည်။
Adhyaya 157
सत्यभामेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Satyabhāmeśvara Māhātmya (Account of the Glory of Satyabhāmeśvara)
ဣရှွရ (မဟာဒေဝ) သည် မဟာဒေဝီကို မိန့်ကြား၍ မင်္ဂလာရှိသော စတျယဘားမေရှွရ သီရ္ထသို့ ဘုရားဖူးခရီးကို ညွှန်ပြသည်။ ထိုသီရ္ထသည် အပြစ်အားလုံးကို သက်သာပျောက်ကင်းစေသော (sarva-pāpa-praśamana) နေရာဟု ဆိုပြီး၊ ရတနေးရှွရ၏ တောင်ဘက်တွင် တံတားတစ်လက်အလျား (one bow-length) အကွာရှိကြောင်း တိတိကျကျ ဖော်ပြသည်။ ဤနေရာကို ဝိုင်ရှ္ဏဝနှင့် ဆက်နွယ်သည့် သီရ္ထဟု ချီးမွမ်းကာ၊ ထိုနေရာတွင် ရေချိုးခြင်းသည် အပြစ်ကြီးများကိုပါ ဖျက်ဆီးပေးသည် (pātaka-nāśana) ဟု ဆိုသည်။ ထိုသီရ္ထကို ကృష్ణ၏ မဟာမိဖုရား စတျယဘားမာက သူမ၏ အလှအပနှင့် ဂုဏ်သိက္ခာ (rūpa–audārya) ဖြင့် တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။ မాఃဃလတွင် လဆန်းတတိယနေ့ (tṛtīyā) တွင် ဘုရားပူဇော်ခြင်းကို အမျိုးသမီး၊ အမျိုးသား မရွေး ခွင့်ပြုထားပြီး၊ ဘက္တိဖြင့် ပူဇော်လျှင် အပြစ်မှ လွတ်မြောက်မည်ဟု ကတိပေးသည်။ ထို့ပြင် ကံမကောင်းမှု၊ ဝမ်းနည်းမှု၊ ဒုက္ခနှင့် အတားအဆီးများ ခံစားနေရသူတို့သည် ထိုအရာများမှ လွတ်ကင်းကာ “စတျယဘားမာနှင့် ဆက်စပ်သူ” (satyabhāmānvitā) အဖြစ် သီရ္ထ၏ သန့်ရှင်းမှုနှင့် တစ်သားတည်းဖြစ်မည်ဟု ဖလရှရုတိတွင် ဆိုထားသည်။
Adhyaya 158
अनंगेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Māhātmya of Anangeśvara: Narrative of the Shrine’s Glory)
အခန်း ၁၅၈ တွင် ဣရှ္ဝရသည် ခရီးလမ်းညွှန်သဘောဖြင့် နားထောင်သူကို အနင်္ဂေရှ္ဝရသို့ ညွှန်ပြသည်။ အနင်္ဂေရှ္ဝရသည် ရတနေးရှ္ဝရ၏ ရှေ့ဘက်တွင် “မြားတစ်ချက်ပစ်အကွာ” ခန့်ရှိသည်ဟု ဆိုထားပြီး၊ ထိုလင်္ဂကို ကာမဒေဝ (ဗိဿနု၏ သားဟုလည်း ခေါ်ဆိုသည်) က တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ထိုနေရာသည် ဝိုင်ရှ္ဏဝနှင့် ဆက်နွယ်သည့် သန့်ရှင်းရာဌာနဖြစ်၍ ကလိယုဂတွင် အကျင့်ပျက်မှုနှင့် အညစ်အကြေးများကို ဖယ်ရှားပေးနိုင်သော အထူးအာနိသင်ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ အကျိုးဖလကို ထင်ရှားစွာ ပြောထားပြီး၊ အနင်္ဂေရှ္ဝရကို မြင်မြတ်၍ ပူဇော်ကန်တော့ခြင်းဖြင့် ကာမဒေဝကဲ့သို့ ဆွဲဆောင်မှု၊ လှပမှုနှင့် လူမှုရေးအလှည့်အပြောင်းကောင်းမှုကို ရရှိစေကာ၊ ထိုကောင်းကျိုးသည် မိမိ၏ မျိုးရိုးသို့တိုင် ပျံ့နှံ့၍ အမင်္ဂလာနှင့် ကံမကောင်းမှုတို့ကို လျော့ပါးစေသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် “အနင်္ဂ-ထရယောဒသီ” နေ့တွင် ဝရတ (vrata) ဖြင့် အထူးပူဇော်ခြင်းကို သတ်မှတ်ကာ “မွေးဖွားခြင်း၏ ပြည့်စုံမှု” (janma-sāphalya) ကို ဖြစ်စေသည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ယာဉ်တော်ပူဇော်ခရီး၏ သီလစည်းကမ်းကို ပြည့်စုံစေရန်၊ သီလရှိသော ဘြာဟ္မဏတစ်ဦးအား “ရှယျယာ-ဒါန” (အိပ်ရာလှူ) ပြုရန် ညွှန်ကြားပြီး၊ လက်ခံသူသည် ဗိဿနု-ဘက္တ ဖြစ်ပါက ပုဏ္ဏာပိုမိုမြင့်မားသည်ဟု ဆိုကာ၊ သန့်ရှင်းရာဌာနသို့ သွားရောက်ခြင်းကို စည်းကမ်းတကျ လှူဒါန်းမှုနှင့် လက်ခံသူအရည်အချင်းတို့နှင့် ချိတ်ဆက်ထားသည်။
Adhyaya 159
रत्नकुण्ड-माहात्म्य (Ratnakuṇḍa Māhātmya) / The Glory of Ratna-Kuṇḍa near Ratneśvara
ဣရှ్వరသည် မဟာဒေဝီအား ရတ്നေရှ్వర၏ တောင်ဘက်တွင် တည်ရှိပြီး ရိုးရာအကွာအဝေးအတိုင်း «မြားခုနစ်လက်» ဟု တိုင်းတာထားသော ရတနကုဏ္ဍ ဟူသော ထင်ရှားသည့် ရေတိရစ္ဆာန်(တီရ္ထ) အကြောင်း သင်ကြားတော်မူသည်။ ဤကုဏ္ဍသည် အပြစ်ကြီးများကို သန့်စင်ပေးနိုင်သော အရာဟု ဖော်ပြပြီး၊ ဗိဿနုက တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် ကృష్ణသည် မြေကြီးနှင့် ကောင်းကင်ရှိ တီရ္ထများစွာကို စုစည်းကာ ဤနေရာတွင် ထားရှိခဲ့ကြောင်း၊ ထိုနေရာကို ဂဏာ(သန့်ရှင်းသော အစောင့်အရှောက်တော်များ) က ကာကွယ်ထားသဖြင့် ကလိယုဂတွင် စည်းကမ်းမရှိသူများအတွက် ဝင်ရောက်ရန် ခက်ခဲကြောင်း ဖော်ပြသည်။ စည်းကမ်းတကျ ရေချိုးကာ ပြုလုပ်လျှင် အရှွမေဓယဇ္ဈ၏ အကျိုးကို တိုးမြှင့်ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ အထူးသဖြင့် ဧကာဒశီနေ့တွင် ဘိုးဘွားများအတွက် ပိဏ္ဍ ပူဇော်ခြင်းကို အရေးကြီးဟု ထောက်ပြပြီး၊ သူတို့၏ ကျေနပ်မှုသည် မကုန်ခန်းမည်ဟု ကတိပေးသည်။ ယုံကြည်ချက်ခိုင်မာစွာဖြင့် ညလုံးနိုးကာ (ဇာဂရဏ) ပြုလုပ်လျှင် လိုအင်ဆန္ဒများ ပြည့်စုံမည်ဟုလည်း သင်ကြားသည်။ ဒါနအဖြစ် အဝါရောင်အဝတ်အစားနှင့် နို့ပေးနိုင်သော နွားကို ဗိဿနုအား အပ်နှံလှူဒါန်းရန် ညွှန်ကြားပြီး၊ ထိုသို့ပြုလျှင် တီရ္ထယာတရာ၏ အကျိုးပြည့်စုံမည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် ယုဂအလိုက် အမည်များကို ဖော်ပြကာ—ကృతယုဂတွင် ဟေမကုဏ္ဍ၊ တ్రေတာတွင် ရော်ပျ၊ ဒွာပရတွင် စက္ကရကုဏ္ဍ၊ ကလိတွင် ရတနကုဏ္ဍ ဟု ခေါ်ကြောင်း၊ မြေအောက် ဂင်္ဂါရေစီးများလည်း ရှိသဖြင့် ဤနေရာတွင် ရေချိုးခြင်းသည် တီရ္ထအားလုံးတွင် ရေချိုးသကဲ့သို့ ဖြစ်ကြောင်း ဆိုသည်။
Adhyaya 160
रैवंतकराजभट्टारकमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Raivanta Rājabhaṭṭāraka
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ்வရသည် ဒေဝီအား ပရဘာသက்ஷೇತ್ರသို့ သွားရောက်လည်ပတ်၍ ရဲဝန္တ ရာဇဘဋ္ဌာရကကို အဓိကထားကာ ပူဇော်သည့် အစီအစဉ်ကို ညွှန်ကြားသည်။ ထိုဘုရားကို နေဘုရား၏ သား (စူရျပုတြ)၊ မြင်းစီး (အရှ္ဝာရူဍ)၊ မဟာဗလရှိသူဟု ဖော်ပြပြီး၊ သာဝိတြီအနီး၊ နైరృత (တောင်အနောက်) မျက်နှာမူ၍ က္ෂેત્રအတွင်း တည်ရှိကြောင်း ဆိုသည်။ ဒါရ္ရှနနှင့် ပူဇာ၏ အကျိုးအာနိသင်မှာ မြင်ရုံသာဖြင့် အပဒ်အန္တရာယ် အားလုံးမှ လွတ်မြောက်နိုင်သည်ဟု ကြေညာသည်။ ထို့ပြင် ရဝိဝါရ (တနင်္ဂနွေ) နှင့် စပ္တမီ (လဆန်း/လဆုတ် ၇ ရက်) တိုက်ဆိုင်သည့်နေ့တွင် ပူဇော်ရမည်ဟု သတ်မှတ်ကာ၊ ပူဇော်သူ၏ မျိုးဆက်အတွင်းတောင် ဆင်းရဲမှု မပေါ်ပေါက်စေရဟု ကတိပြုထားသည်။ နိဂုံးတွင် က္ෂેત્ર၌ အတားအဆီးမရှိစွာ နေထိုင်နိုင်ရန်နှင့် မြင်းတိုးပွားခြင်းကဲ့သို့ ရာဇရေး/လောကရေး ရည်မှန်းချက်များ ပြည့်စုံရန် အားထုတ်၍ ပူဇော်ကြရန် တိုက်တွန်းကာ၊ ဘက္တိသည် မောက္ခနှင့် လောကီအကျိုး နှစ်မျိုးလုံးကို ပေးကြောင်း ဖော်ညွှန်းသည်။
Adhyaya 161
अनन्तेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Ananteśvara Māhātmya (Glorification of Ananteśvara)
ဤအခန်းတွင် ပရဘ္ဟာသ-က்ஷೇತ್ರအတွင်း အီရှ္ဝရ၏ လမ်းညွှန်ချက်ကို ဖော်ပြပြီး၊ ကိုးကွယ်ရာတစ်ခုကို အညွှန်းပြုကာ ၎င်း၏ တောင်ဘက်တွင် အနန္တေရှ္ဝရကို တည်နေရာချထားသည်။ အကွာအဝေးကိုလည်း လေးတံအလျားဖြင့် တိုတောင်းစွာ သတ်မှတ်ထားပြီး၊ လင်္ဂကို “အနန္တေရှ္ဝရ” ဟု ခေါ်ကာ အနန္တက တည်ထောင်ထားသည်ဟု ဆိုသည်။ နာဂမင်းနှင့် ဆက်နွယ်ကြောင်းကြောင့် နာဂကာကွယ်စောင့်ရှောက်မှုကို ဤသန့်ရှင်းရာနေရာ၏ ဂုဏ်သိက္ခာထဲတွင် ထည့်သွင်းထားသည်။ ဖာလ္ဂုဏလ၏ လင်းပတ် ပဉ္စမီနေ့တွင် အစားအသောက်နှင့် အာရုံကို ထိန်းသိမ်းသော সাধကသည် ပဉ္စောပစာရ နည်းဖြင့် အာရాధနာ ပြုရမည်ဟု ညွှန်ကြားသည်။ ထို့နောက် ဖလသြုတိအဖြစ် မြွေကိုက်ခြင်းမှ ကာကွယ်ပေးပြီး အဆိပ်မတိုးပွားစေကြောင်းကို သတ်မှတ်ကာလတစ်ခုအတွင်း ကတိပြုထားသည်။ ထို့ပြင် “အနန္တ-ဝရတ” ကို ဆောင်ရွက်ရန်၊ ပျားရည်နှင့် ချိုမြိန်သော ဆန်နို့ (မဓု-ပာယသ) ကို ပူဇော်ကာ ပျားရည်ရော ပာယသဖြင့် ဗြာဟ္မဏတစ်ဦးကို ကျွေးမွေးရန် ဆိုသည်။ ထိုသို့ ဒါနနှင့် ဧည့်ခံမှုကို ဘုရားကျောင်းပူဇော်မှု၏ ဆက်လက်တိုးချဲ့မှုအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 162
Aṣṭakuleśvara-māhātmya (अष्टकुलेश्वरमाहात्म्य) — The Glory of Aṣṭakuleśvara Liṅga
ဤအခန်းတွင် သီဝဘုရားက ဒေဝီအား သင်ကြားသတိပေးသကဲ့သို့ အဋ္ဌကူလေရှွရ လင်္ဂ၏ တည်နေရာကို ပရဘာသ သန့်ရှင်းမြေကွက်အတွင်း သတ်မှတ်ပြထားသည်။ ရည်ညွှန်းထားသောနေရာမှ တောင်ဘက်သို့ရှိပြီး လက္ရှမဏေရှ ဘုရားကျောင်း၏ အရှေ့ဘက်တွင် တည်ရှိကြောင်း ဖော်ပြသည်။ အဋ္ဌကူလေရှွရသည် အပြစ်အကုန်လုံးကို သက်သာပျောက်ကင်းစေသူ (sarva-pāpa-praśamana) ဖြစ်ပြီး “မဟာဗိသ” ကဲ့သို့ ပြင်းထန်သော အန္တရာယ်နှင့် ဒုက္ခဝေဒနာများကို ဖျက်ဆီးနိုင်သူဟု ချီးမွမ်းသည်။ စိဒ္ဓများနှင့် ဂန္ဓဗ္ဗများကလည်း ဘုရားပူဇော်ကြသဖြင့် သန့်ရှင်းမှုကို အတည်ပြုကာ လိုရာဆန္ဒကို ပေးစွမ်းသူ (vāñchitārtha-prada) ဟု ဆိုသည်။ ကృష్ణာဋ္ဌမီနေ့တွင် သတ်မှတ်ထားသော နည်းလမ်းအတိုင်း ပူဇော်ပါက အပြစ်ကြီးများမှ လွတ်မြောက်ပြီး နာဂလောက၌ ဂုဏ်သရေ ရရှိမည်ဟု ဖလရှရုတိက وعدာထားသည်။
Adhyaya 163
नासत्येश्वराश्विनेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (The Māhātmya of Nāsatyeśvara and Aśvineśvara)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် «ဣශ්ဝရ ဥဝာච» ဟူသောပုံစံဖြင့် သခင်ဣශ්ဝရက ရှာဖွေသူအား ညွှန်ကြားတော်မူသည်။ ကိုးကွယ်ရာအမှတ်အသားတစ်ခု၏ အရှေ့ဘက်တွင်ရှိသော သန့်ရှင်းရာဌာနသို့ သွားရမည်ဟု ဆိုပြီး၊ ထိုနေရာရှိ «နာသတ်ယေရှွရ» လင်္ဂကို ကလ္မသ (သီလနှင့် ပူဇော်ပွဲဆိုင်ရာ အညစ်အကြေး) ကို အလွန်ပြင်းထန်စွာ ဖယ်ရှားပေးသူအဖြစ် ချီးမွမ်းထားသည်။ အဆုံးပိုင်းကော်လိုဖွန်တွင် ဤအခန်းသည် စ္ကန္ဒပုရာဏ ၈၁,၀၀၀ ရှ్లోက စုစည်းမှုအတွင်း၊ ခုနစ်မြောက်ခွဲ «ပရဘာသခဏ္ဍ» နှင့် ပထမအပိုင်း «ပရဘာသက்ஷೇತ್ರမဟာတ္မ்ய» ထဲတွင် ပါဝင်ကြောင်း ဖော်ပြပြီး၊ အကြောင်းအရာကို «နာသတ်ယေရှွရနှင့် အရှွိနေးရှွရ မဟာတ္မ்ய» ဟု အမည်တပ်ထားသည်။ ထို့ကြောင့် ဤအဓ್ಯಾಯသည် သန့်ရှင်းမြေညွှန်းကိန်းတစ်ခုကဲ့သို့၊ ခရီးသွားဦးတည်ချက်၊ ဘုရားကျောင်းအမည်နှင့် သန့်စင်ခြင်းကတိကို တိုတောင်းသော်လည်း ထင်ရှားစွာ ချိတ်ဆက်ပေးသည်။
Adhyaya 164
अश्विनेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (The Māhātmya of Aśvineśvara)
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား အရှေ့ဘက်သို့ ဆက်လက်သွားကာ “အရှွိနేశွရ” (Aśvineśvara) ဟုခေါ်သော သန့်ရှင်းမြတ်နိုးရာနေရာသို့ ရောက်ရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုနေရာသည် “လေးမြားငါးလက်အတွင်း” ဟူသော အကွာအဝေးအမှတ်အသားအတွင်း တည်ရှိကြောင်း ဖော်ပြပြီး၊ ပူဇော်ကန်တော့လျှင် အပြစ်ကြီးများကို သက်သာပျောက်ကင်းစေကာ လိုရာဆန္ဒများကို ပေးစွမ်းနိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် ကုသရေးအဓိပ္ပါယ်ကို ထင်ရှားစွာ ထည့်သွင်းထားပြီး၊ လိင်္ဂကို ဒർശနပြုခြင်းသည် ရောဂါအမျိုးမျိုးကို သက်သာပျောက်ကင်းစေသည်ဟု ဖော်ပြသည်။ မာဃလ (Māgha) ၏ ဒွိတိယတိထိ (ဒွိတိယာ) တွင် ဒർശနရခြင်းသည် ရှားပါး၍ အလွန်ကောင်းမြတ်သော အချိန်ဟုလည်း သတ်မှတ်ထားသည်။ နိဂုံးတွင် “နေ၏သား” (Sūrya-putra) က တည်ထောင်ထားသော လိင်္ဂနှစ်ပါး (liṅga-dvaya) ရှိကြောင်း ပြောပြီး၊ ကိုယ်စိတ်ထိန်းသိမ်းသောသူ (saṃyata-ātmā) သည် ထိုနေ့တင် ဒർശနပြုရန် အကြံပြုကာ ဘက္တိ၊ အချိန်နှင့် သီလဝင်္ကာကို တစ်စုတစ်စည်းတည်း ပေါင်းစည်းထားသည်။
Adhyaya 165
Savitrī’s Departure to Prabhāsa and the Ritual-Political Crisis of Brahmā’s Yajña (सावित्री-गायत्री-विवादः प्रभासप्रवेशश्च)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ရှိဝ–ဒေဝီ ဆွေးနွေးခန်းပုံစံဖြင့် စာတမ်းတင်ထားပြီး၊ စာဝိတြီသည် ပရဘာသ က္ෂေတရနှင့် မည်သို့ ဆက်နွယ်လာသနည်း၊ ယဇ္ဉာအရေးပေါ်မှုက သီလနှင့် သာသနာဗေဒဆိုင်ရာ တင်းမာမှုကို မည်သို့ ဖြစ်စေသနည်းကို ရှင်းပြသည်။ ရှိဝသည် ပုရှ္ကရ၌ ဘြဟ္မာက ယဇ္ဉာကြီးတစ်ရပ် တည်ထောင်ရန် ဆုံးဖြတ်ပြီး၊ ဒိက္ခာနှင့် ဟောမအတွက် ပတ္နီ (အခမ်းအနားတွင် မဖြစ်မနေလိုအပ်သော ဇနီး) လိုအပ်ကြောင်း ပြောသည်။ အိမ်မှုကိစ္စများကြောင့် စာဝိတြီ နောက်ကျသဖြင့် အင်ဒြာက ကျေးလက်မိန်းကလေးတစ်ဦးကို ရှာဖွေကာ ဂါယတြီအဖြစ် ထားပြီး ယဇ္ဉာကို ဆက်လက်ကျင်းပစေသည်။ နောက်ပိုင်း စာဝိတြီသည် အခြားဒေဝီများနှင့်အတူ ရောက်လာကာ အစည်းအဝေးတွင် ဘြဟ္မာကို ရင်ဆိုင်ပြီး သာပ (ကျိန်စာ) များကို ဆက်တိုက် ထုတ်ပြန်သည်—ဘြဟ္မာအား ကာရ္တိကီကာလတွင်သာ အထူးပူဇော်ခွင့်ရှိစေခြင်း၊ အင်ဒြာအား အနာဂတ်တွင် အရှက်တကွဲနှင့် ချုပ်နှောင်ခံရခြင်း၊ ဝိෂ္ဏုအား လူ့အဝတားတွင် ဇနီးကွာခွာဒုက္ခ ခံရခြင်း၊ ရုဒြာအား ဒာရုဝန အဖြစ်အပျက်တွင် ပဋိပက္ခ ဖြစ်ခြင်း၊ အဂ္နိနှင့် ယဇ္ဉာပညာရှင်များအပေါ်လည်း သာပချခြင်းတို့ဖြစ်ပြီး၊ ဆန္ဒအလိုလိုက် လုပ်ရပ်နှင့် လုပ်ထုံးလုပ်နည်း အလျင်အမြန်ကို ဝေဖန်သဘောထား ထင်ရှားစေသည်။ ထို့နောက် ဝိෂ္ဏုက စာဝိတြီအား စတုတိဖြင့် ဂုဏ်ပြုကာ၊ စာဝိတြီသည် ပြန်လည်ကောင်းချီးပေး၍ ယဇ္ဉာပြီးစီးစေသည်။ ဂါယတြီကလည်း ဇပ၊ ပရာဏာယာမ၊ ဒါနနှင့် ယဇ္ဉာအမှားများ လျော့ပါးစေခြင်းကို အထူးသဖြင့် ပရဘာသနှင့် ပုရှ္ကရ အခြေအနေများတွင် အာမခံပြောကြားသည်။ အဆုံးတွင် စာဝိတြီကို ပရဘာသ၌ ဆိုမေရှ္ဝရအနီးတွင် တည်နေရာချပြီး၊ ဒေသဆိုင်ရာ အကျင့်များကို ညွှန်ပြသည်—နှစ်ပတ်ကြာ ပူဇော်ခြင်း၊ ပာဏ္ဍု-ကူပ၌ ရေချိုး၍ ပာဏ္ဍဝများ တည်ထားသော လင်္ဂါငါးပါးကို ဒർശနပြုခြင်း၊ ဂျေဋ္ဌ ပုဏ္ဏမီနေ့တွင် စာဝိတြီနေရာအနီး ဘြဟ္မာ-သုက္တများ ရွတ်ဖတ်ခြင်းတို့ဖြစ်ပြီး၊ အပြစ်ကင်းစင်၍ အမြင့်ဆုံး အခြေအနေသို့ ရောက်နိုင်ကြောင်း ဖလပြုထားသည်။
Adhyaya 166
सावित्रीव्रतविधि–पूजनप्रकार–उद्यापनादिकथनम् (Sāvitrī-vrata: procedure, worship method, and concluding observances)
ဤအধ্যာယသည် ဒေဝီ–ဣရှ္ဝရ သမဝါဒဖြစ်ပြီး ပရဘ္ဟာသ၌ စာဝိတြီ ထုံးတမ်းကို ရှင်းပြကာ နောက်ပိုင်းတွင် ဝရတ (vrata) အတွက် နည်းလမ်းကျကျ ရိတုအညွှန်းအဖြစ် ပြောင်းလဲတင်ပြသည်။ ဒေဝီက စာဝိတြီဝရတ၏ အိတိဟာသနှင့် အကျိုးဖလကို မေးမြန်းရာ ဣရှ္ဝရက မင်း အရှ္ဝပတိ သည် ပရဘ္ဟာသ သီလယာတရာတွင် စာဝိတြီစထလ၌ စာဝိတြီဝရတကို ကျင့်သုံး၍ ဒေဝကရုဏာရပြီး သမီးတော် မွေးဖွားကာ “စာဝိတြီ” ဟု အမည်ပေးရသည့်အကြောင်းကို ပြောသည်။ ထို့နောက် စာဝိတြီ–စတျယဝါန် ဇာတ်ကို အကျဉ်းချုပ်ဖော်ပြပြီး နာရဒ၏ သတိပေးချက်ရှိသော်လည်း စာဝိတြီက စတျယဝါန်ကို ရွေးချယ်ကာ တောသို့လိုက်သွားပြီး ယမမင်းနှင့် ရင်ဆိုင်ကာ ကောင်းချီးများ—ဒျုမတ္စေန၏ မျက်စိနှင့် နိုင်ငံတော် ပြန်လည်ရရှိခြင်း၊ ဖခင်နှင့် မိမိအတွက် သားစဉ်မြေးဆက်ရခြင်း၊ ခင်ပွန်း၏ အသက်ပြန်လည်ရခြင်း—ကို ရယူသည်။ ဒုတိယပိုင်းတွင် ဂျေဋ္ဌ မာသ အကျင့်ကို ၁၃ ရက်နေ့မှ စ၍ သုံးည အစာရှောင်/နိယမဖြင့် ကျင့်ရန်၊ ရေချိုးနည်းနှင့် ပဏ္ဍုကူပမှ အထူးကုသိုလ်၊ ပုဏ္ဏမီနေ့တွင် မုန်ညင်းရေဖြင့် ရေချိုးခြင်း၏ အကျိုးကို ဖော်ပြသည်။ စာဝိတြီ ရုပ်ပုံ (ရွှေ/မြေ/သစ်) ပြုလုပ်၍ အနီရောင်အဝတ်ဖြင့် အလှဆင်ကာ မန္တရဖြင့် ပူဇော်ရန်၊ “ဗီဏာ–ပုစ္တက ဓာရိဏီ” ဟု ခေါ်ဆိုကာ အဝိဓဝျ (မုဆိုးမမဖြစ်စေခြင်း) ကို ဆုတောင်းရန်၊ ညလုံးပတ် စာဖတ်သံ၊ တေးဂီတဖြင့် ဗိဂိလ်ပြုရန်နှင့် စာဝိတြီကို ဘြဟ္မာနှင့် “မင်္ဂလာပူဇော်” ပုံစံဖြင့် ပူဇော်ရန်ကိုလည်း သတ်မှတ်ထားသည်။ ထို့ပြင် ဇနီးမောင်နှံများ/ဗြာဟ္မဏများကို အစာကျွေးသည့် အစီအစဉ်၊ အချဉ်နှင့် အယ်လ်ကလိုင်း အစားအစာများကို ရှောင်၍ ချိုမြိန်ဟင်းလျာများကို ဦးစားပေးရန်၊ လှူဒါန်းပစ္စည်းနှင့် ပို့ဆောင်ဂုဏ်ပြုခြင်း၊ အိမ်တွင်း သြရာဒ္ဓကို သေသပ်စွာ ပေါင်းစည်းခြင်းတို့ကို ဖော်ပြပြီး နောက်ဆုံးတွင် ဥဒ္ယာပန အဖြစ် သန့်စင်ကုသိုလ်တိုးစေကာ မိန်းမတို့၏ မင်္ဂလာအိမ်ထောင်ရေးကို ကာကွယ်ပေးပြီး လုပ်သူ သို့မဟုတ် နားထောင်သူတိုင်အောင် လောကီကောင်းကျိုးများ ရစေသည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 167
भूतमातृकामाहात्म्यवर्णनम् (The Māhātmya of Bhūtamātṛkā: Origin, Residence, and Worship Protocols)
အဓ್ಯಾಯ ၁၆၇ တွင် ဣရှွရနှင့် ဒေဝီတို့၏ သာသနာရေးဆွေးနွေးမှုကို ဖော်ပြသည်။ ဒေဝီသည် “ဘူတမాతာ” ဟု ချီးကျူးကြသဖြင့် လူအချို့က လူထုအတွင်း ထိတ်လန့်သလို တရားမဝင်သလို တန့်တန့်မတ်မတ် မူးမေ့သလို ပြုမူနေကြသည်ကို မြင်၍၊ ထိုအပြုအမူသည် သာသနာကျမ်းအခြေခံရှိမရှိ၊ ပရဘ္ဟာသဒေသနေသူများက ဘယ်လိုပူဇော်ရမည်၊ မိမိသည် အဘယ်ကြောင့် ထိုနေရာသို့ ရောက်လာသနည်း၊ အဓိကပွဲတော်ကို ဘယ်အချိန်ကျင်းပရမည်ကို မေးမြန်းသည်။ ဣရှွရက မူလဇာတ်ကြောင်းဖြင့် ဖြေကြားရာတွင်၊ ကာလအကြားတစ်ခု၌ ဒေဝီ၏ ကိုယ်ခန္ဓာမှ ထွက်ပေါ်သော အရည်/အာရုံမှ ကြောက်မက်ဖွယ် မိန်းမတစ်ဦး ပေါ်ထွန်းလာပြီး ခေါင်းခွံပန်းကုံး၊ စစ်ရေးအမှတ်အသားများကို ဆောင်ထားကာ၊ ဘြဟ္မ-ရာက္ခသီသဘောတူ အဖော်အပေါင်းများနှင့် အလွန်ကြီးမားသော အဖွဲ့အစည်းများပါ လိုက်ပါလာသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် ဣရှွရက သူမ၏ လုပ်ဆောင်ခွင့်ကန့်သတ်ချက်များနှင့် တာဝန်များ (အထူးသဖြင့် ညအချိန်တွင် အင်အားထင်ရှားခြင်း) ကို သတ်မှတ်ပေးပြီး၊ ဆောရာရှ္ဌရရှိ ပရဘ္ဟာသကို ရေရှည်နေထိုင်ရာအဖြစ် ချမှတ်ကာ ကြယ်သင်္ကေတနှင့် နေရာအမှတ်အသားများကိုပါ ဖော်ပြသည်။ အခန်း၏ နောက်ပိုင်းတွင် လက်တွေ့ကျင့်ဝတ်စာရင်းကို ထုတ်ဖော်သည်။ လင်္ဂာရ္စနာ၊ ဂျပ၊ ဟောမ၊ သန့်ရှင်းမှု၊ နေ့စဉ်တာဝန်များကို လျစ်လျူရှုခြင်း၊ အိမ်တွင်းအငြင်းပွားမှုများ အမြဲရှိခြင်းတို့သည် ဘူတ/ပိသာစများ ဝင်ရောက်လာစေသည့် အကြောင်းရင်းများဟု ဆိုပြီး၊ ထိုပြန်လည်တည်ငြိမ်စေသည့် အိမ်များမှာ ဘုရားနာမတော်များကို အမြဲဆိုရွတ်၍ ရိုးရာပူဇော်ပုံစံကို ထိန်းသိမ်းထားသော အိမ်များဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် ပြက္ခဒိန်ညွှန်ကြားချက်အရ ဝိုင်ရှာခ ပရတိပဒမှ စတင်၍ စတုရ္ဒသီအထိ ပူဇော်ရမည်၊ အဓိကအထိမ်းအမှတ်ကို အမဝါသျာ/စတုရ္ဒသီနှင့် ဆက်စပ်၍ (စာတွင်ဆိုသကဲ့သို့) ကျင်းပရမည်ဟု ဆိုသည်။ ပူဇော်ပစ္စည်းများတွင် ပန်း၊ အမွှေးတိုင်၊ စင်ဒူရ၊ လည်ပင်းကြိုးတို့ ပါဝင်ပြီး၊ သစ်ပင်အောက် (စိဒ္ဓ-ဝတ) တွင် ဒေဝတားကို ရေချိုးပေးခြင်း၊ အစာကျွေးပူဇော်ခြင်းနှင့် လူထုအတွက် ဟာသနှင့် သင်ခန်းစာပါသော လမ်းပေါ်ပြဇာတ် (ပရေရဏီ–ပရေက္ခဏီ) တို့ကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ ဖလသြရုတိအရ စည်းကမ်းတကျ သဒ္ဓါဖြင့် ဘူတမాతာကို ပူဇော်သူသည် ကလေးများကာကွယ်မှု၊ အိမ်ထောင်ရေးအေးချမ်းမှု၊ အန္တရာယ်ပေးသတ္တဝါများမှ လွတ်မြောက်မှုနှင့် အထွေထွေမင်္ဂလာများကို ရရှိမည်ဟု ကတိပြုထားသည်။
Adhyaya 168
Śālakaṭaṅkaṭā Devī Māhātmya (शालकटंकटा देवी माहात्म्यम्) — Glory of the Goddess Śālakaṭaṅkaṭā
ဤအခန်းသည် ပရဘ္ဟာသိက နယ်မြေ၌ တည်ရှိသော သာလကဋင်ကဋာ ဒေဝီ၏ သီးသန့်ဘုရားကျောင်း မာဟာတ္မယ ဖြစ်ပြီး၊ ဣရှ္ဝရ၏ မိန့်ကြားချက်အဖြစ် သဒ္ဓါရှင်ကို ထိုဒေဝီထံ ညွှန်ပြသည်။ ဒေဝီ၏ တည်နေရာကို စာတမ်းက သေးငယ်သော ပုဏ္ဏားခရီးမြေပုံအဖြစ် သတ်မှတ်ကာ၊ စာဝိတ္ရီ၏ တောင်ဘက်နှင့် ရိုင်ဝတာ၏ အရှေ့ဘက်တွင် ရှိကြောင်း ဖော်ပြ၍ ရှိပြီးသား သီလဝင်ဘုရားဖူးကွန်ယက်နှင့် ချိတ်ဆက်ပေးသည်။ ဒေဝီကို အပြစ်ကြီးများကို ဖယ်ရှားပေးသူ၊ ဒုက္ခအားလုံးကို ဖျက်ဆီးသူဟု ချီးမွမ်းပြီး၊ ဂန္ဓဗ္ဗများကလည်း ရိုသေကိုးကွယ်ကြသည်ဟု ဆိုသည်။ ထိတ်လန့်ဖွယ် မျက်နှာတော်နှင့် တောက်ပသော သွားတံများ (sphurad-daṃṣṭrā) ဖြင့် ဖော်ပြကာ၊ ပေါုလတ်စျာနှင့် ဆက်နွယ်သော တည်ထောင်မှုကို ရည်ညွှန်းပြီး “mahiṣaghnī” ဟူသော ကျွဲအဆုရကို သတ်သူ အပါအဝင် အင်အားကြီး ရန်သူများကို သတ်နိုင်သော အာနုဘော်တော်ကို ထင်ဟပ်စေသည်။ ထို့နောက် မာဃလတွင် လဆန်း/လဆုတ် ၁၄ ရက် (caturdaśī) တွင် ပူဇော်ကာ ဆုတောင်းလျှင် စည်းစိမ်၊ ဉာဏ်ပညာနှင့် မိသားစုဆက်လက်တည်တံ့မှု ရရှိမည်ဟု သတ်မှတ်သည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဒါနအခမ်းအနားအဖြစ် paśu-pradāna နှင့် bali၊ pūjā၊ upahāra တို့ဖြင့် ဒေဝီကို စိတ်ချမ်းသာစေပါက ရန်သူကင်းလွတ်ခြင်းကို ရရှိမည်ဟု ဖလသြရုတိ အဓိကအဖြစ် ထုတ်ဖော်ထားသည်။
Adhyaya 169
Vaivasvateśvara-māhātmya (Glorification of Vaivasvateśvara)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဣရှွရ–ဒေဝီ ဆွေးနွေးပွဲအဖြစ် ပရဘာသ က္ෂೇತ್ರအတွင်း အလှူအတန်းနှင့် ပူဇော်ရေး လမ်းညွှန်ခရီးစဉ်ကို ဖော်ပြသည်။ ဣရှွရက ဒေဝီအား ဒေဝီ၏ ဒిశာပိုင်းအတွင်း တောင်ဘက်ကဏ္ဍတွင် တည်ရှိပြီး «ဓနု» အကွာအဝေးဖြင့် တိုင်းတာဖော်ပြထားသော «ဝိုင်ဝသ္ဝတေရှွရ» လိင်္ဂသို့ သွားရန် ညွှန်ကြားသည်။ လိင်္ဂကို ဝိုင်ဝသ္ဝတ မနုက ပရတိဋ္ဌာ ပြုလုပ်ခဲ့သည်ဟု ဆိုကာ ဆန္ဒအလိုအလျောက် အားလုံးကို ပေးစွမ်းနိုင်သော (sarva-kāma-da) အဖြစ် ချီးမွမ်းထားသည်။ ဘုရားကျောင်းအနီးတွင် ဒေဝခါတ (ဒေဝတားတူးဖော်ထားသကဲ့သို့သော ရေကန်/ရေစက်) ရှိပြီး အစီအစဉ်မတိုင်မီ သန့်စင်ရေချိုးရာနေရာ ဖြစ်သည်။ ထို့နောက် စည်းကမ်းတကျ ပူဇော်မှုအစီအစဉ်ကို ဖော်ပြကာ—ရေချိုးခြင်း၊ ဗိဓိအတိုင်း ပဉ္စောပစာရဖြင့် ပူဇော်ခြင်း၊ သဒ္ဓါနှင့် အင်ဒြိယထိန်းချုပ်မှုဖြင့် ဆောင်ရွက်ခြင်း—ဟု ဆိုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် အဃောရ-ဗိဓိဖြင့် စတိုးတရကို ရွတ်ဆိုရန် ညွှန်ကြားပြီး စိဒ္ဓိ ရရှိမည်ဟု ကတိပြုကာ ပရဘာသခဏ္ဍနှင့် ပရဘာသက္ෂೇತ್ರမဟာတ္မယ အတွင်းရှိကြောင်း ကော်လိုဖွန်ဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။
Adhyaya 170
Mātṛgaṇa–Balādevī Māhātmya (Glorification of the Mother-Hosts and Balādevī)
ဤအধ্যာယာတွင် ဣရှ္ဝရ (Īśvara) က မဟာဒေဝီ (Mahādevī) ထံသို့ သင်ကြားဟောကြား၍ ပညာရှိသူ (sudhī) သည် မာတೃဂဏ (mātṛgaṇa) များ၏ နေရာသို့ သွားကာ အနီးရှိ ဘလာဒေဝီ (Balādevī) ကိုလည်း သွားရောက်ပူဇော်ရန် ညွှန်ကြားထားသည်။ အဓိကသင်ခန်းစာမှာ အချိန်နှင့် လုပ်ထုံးလုပ်နည်းကို သေချာသတ်မှတ်ခြင်းဖြစ်သည်။ သြာဝဏ (Śrāvaṇa) လတွင် သြာဝဏီ (Śrāvaṇī) အခမ်းအနားနေ့၌ ဘလာဒေဝီကို ပူဇော်ရာတွင် ပာယသ (pāyasa)၊ ပျားရည် (madhu) နှင့် သာသနာတော်ပန်း (puṣpa) တို့ကို အလှူအတန်းအဖြစ် တင်ပူဇော်ရန် ဆိုထားသည်။ ထို့နောက် ဖလရှရုတိ (phalaśruti) အရ ပူဇော်မှု အောင်မြင်ပါက ယခုနှစ်တစ်နှစ်လုံး သက်သာချမ်းသာ၍ ကောင်းကျိုးနှင့် သုခ (sukha) ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 171
दशरथेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Daśaratheśvara Māhātmya—Account of the Glory of Daśaratheśvara)
ဣရှွရ (Śiva) သည် ဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ အနီးရှိ နတ်မအာရာမတည်ရာ အက်ကလ္လာဝီရိကာ (Ekallavīrikā) ကို ညွှန်ပြပြီး၊ ပြရဘ္ဟာသ-ခ္ရှေတရ (Prabhāsa-kṣetra) တွင် ဖြစ်ပေါ်လာသော မဟာတ್ಮျာ၏ အကြောင်းရင်းပုံပြင်ကို ရှင်းလင်းတော်မူသည်။ ထိုနေရာသည် သန့်ရှင်းမြင့်မြတ်၍ ပုဏ္ဏားအကျိုးကြီးစေသော တီर्थဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ နေမင်းဝంశမှ ဘုရင် ဒဿရထ (Daśaratha) သည် ပြရဘ္ဟာသသို့ ရောက်လာကာ တပဿ (tapas) ကို ပြင်းထန်စွာ ကျင့်သုံးသည်။ လိင်္ဂ (liṅga) တည်ထောင်၍ ရှင်ကရာ (Śaṅkara) ကို ပူဇော်ကာ အင်အားကြီး သားတော်တစ်ပါးကို ဆုတောင်းသည်။ ဘုရားသခင်က ရာမ (Rāma) ဟူသော နာမတော်ရှိ သားတော်ကို ပေးတော်မူပြီး၊ သုံးလောကလုံးတွင် ကျော်ကြားကာ ဒေဝတားများ၊ နတ်ဘုရားများ၊ ဒိုင်တျ/အသူရများနှင့် ရှင်ရသီများ (ဝါလ္မီကိ Vālmīki အပါအဝင်) တို့က ဂုဏ်သတင်းကို သီဆိုကြသည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ပူဇော်ပွဲနည်းလမ်းနှင့် ဖလသြရုတိ (phalaśruti) ကို ဖော်ပြသည်။ ထိုလိင်္ဂ၏ အာနုဘော်ကြောင့် ဘုရင်သည် မဟာဂုဏ်သတင်း ရရှိသကဲ့သို့၊ ကာရ္တိက (Kārttika) လတွင် အထူးသဖြင့် ကာရ္တိကာ ဝရတ (Kārttikā observance) နေ့၌ စည်းကမ်းတကျ မီးခွက်ပူဇော်ခြင်းနှင့် အလှူပူဇော်များဖြင့် ပူဇော်သူသည်လည်း ယသ (yaśas) နှင့် ကျော်ကြားမှုကို ရရှိမည်ဟု မိန့်တော်မူသည်။
Adhyaya 172
भरतेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (The Glory of Bharateśvara Liṅga)
ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား မြောက်ဘက်သို့ အနည်းငယ်တက်ရာတွင်ရှိသော «ဘာရတေရှ္ဝရ» လိင်္ဂသို့ သွားရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထို့နောက် အကြောင်းရင်းကို ဖော်ပြရာတွင် အဂ္နီဓရ၏ သားတော် ဘာရတမင်းသည် ဤက்ஷೇತ್ರ၌ ပြင်းထန်သော တပဿာ ပြုလုပ်ကာ မဟာဒေဝကို ပရတိဋ္ဌာပနာ၍ သားသမီးရလိုကြောင်း ဆုတောင်းသည်။ ရှင်ကရာသည် ပီတိဖြစ်၍ သား ၈ ယောက်နှင့် ထင်ရှားသော သမီး ၁ ယောက်ကို ပေးတော်မူသည်။ ဘာရတမင်းသည် နိုင်ငံကို အပိုင်း ၉ ပိုင်း ခွဲဝေကာ သားသမီးတို့အား ချီးမြှင့်ပြီး ဒွီပများကိုလည်း အင်ဒြဒွီပ၊ ကရှေရု၊ တာမ္ရဝရ္ဏ၊ ဂဘ္ဟသ္တိမာန်၊ နာဂဒွီပ၊ ဆောမျ၊ ဂန္ဓာရ္ဝ၊ စာရုဏ နှင့် သမီးနှင့် ဆက်စပ်သော «ကုမာရျာ» ဟူ၍ အမည်ပေးထားသည်။ ဒွီပ ၈ ခုသည် သမုဒ္ဒရာရေဖြင့် လွှမ်းမိုးသွားပြီး ကုမာရျာအမည်ရှိ ဒွီပသာ ကျန်ရစ်ကြောင်းနှင့် တောင်မှ မြောက်အထိ၊ အကျယ်တို့ကို ယောဇနာဖြင့် တိုင်းတာဖော်ပြထားသည်။ ဘာရတမင်း၏ ဓမ္မအင်အားကို အရှ္ဝမေဓ ယဇ్ఞများစွာ ပြုလုပ်ခဲ့ခြင်းနှင့် ဂင်္ဂါ–ယမုနာဒေသတွင် ကျော်ကြားခြင်းတို့ဖြင့် အတည်ပြုကာ ဣရှ္ဝရ၏ ကရုဏာကြောင့် ကောင်းကင်ဘုံ၌ ပျော်ရွှင်ကြောင်း ဆိုသည်။ ဖလရှရုတိအရ ဘာရတမင်း တည်ထောင်သော လိင်္ဂကို ပူဇော်လျှင် ယဇ్ఞနှင့် ဒါန အားလုံး၏ အကျိုးကို ရပြီး၊ ကာရ္တ္တိကလတွင် ကృတ္တိကာယောဂနှင့် ဒർശနပြုလျှင် ပြင်းထန်သော နရကကို အိပ်မက်ထဲတွင်တောင် မမြင်ရကြောင်း ကြေညာသည်။
Adhyaya 173
कुशकादिलिङ्गचतुष्टयमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of the Four Liṅgas beginning with Kuśakeśvara
ဤအধ্যာယတွင် ရှိုင်ဝသဒ္ဓာတရားဆွေးနွေးမှုအဖြစ် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား တစ်နေရာတည်းအတွင်းရှိ လိင်္ဂလေးပါးကို အတိုချုံးဘုရားဖူးလမ်းညွှန်အဖြစ် သင်ကြားတော်မူသည်။ ၎င်းတို့သည် စာဝိတြီ၏ အနောက်ဘက်တွင် တည်ရှိပြီး အရှေ့ဘက်တွင် နှစ်ပါး၊ အနောက်ဘက်တွင် နှစ်ပါးဟူ၍ ဦးတည်ရာအမှတ်အသားများနှင့် မျက်နှာမူရာကို ဖော်ပြထားသည်။ လိင်္ဂအမည်များမှာ အစဉ်လိုက် ကုရှကေရှ္ဝရ (ပထမ)၊ ဂာရ္ဂေရှ္ဝရ (ဒုတိယ)၊ ပုရှ္ကရေရှ္ဝရ (တတိယ)၊ မૈထရေယေရှ္ဝရ (စတုတ္ထ) ဟူ၍ ဖြစ်သည်။ ဤအခန်းက အကျိုးဖလကိုလည်း သတ်မှတ်ထားပြီး ဘက္တိနှင့် ကိုယ်တိုင်ထိန်းချုပ်မှုဖြင့် လိင်္ဂများကို ဒർശနပြုသူသည် အပြစ်များမှ လွတ်ကင်းကာ ရှိဝ၏ မြင့်မြတ်သော နေရာသို့ ရောက်ရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် လက်တွေ့ကျသော ရိတု-ဓမ္မပြည့်စုံမှုအဖြစ် လပြည့်ပိုင်း တစ်ဆယ့်လေးရက်နေ့ (စတုဒ္ဒသီ) တွင်—အထူးသဖြင့် ဝိုင်သာခလတွင်—အားထုတ်၍ ရေချိုးကာ ဗြာဟ္မဏများကို ကျွေးမွေးပြီး စွမ်းအားအလိုက် ရွှေနှင့် အဝတ်အထည်တို့ကို လှူဒါန်းရမည်ဟု ထည့်သွင်းဖော်ပြသည်။ ဤတာဝန်များ ပြည့်စုံသည့်အခါ ယာတြာသည် “ပြီးစီး” သည်ဟု ကြေညာကာ ဒർശနနှင့် ပြက္ခဒိန်လိုက်နာမှု၊ လူမှုဓမ္မတို့ကို ပေါင်းစည်းထားသည်။
Adhyaya 174
कुन्तीश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Kuntīśvara Liṅga: The Glory of the Shrine
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား ပရဘာသ က္ෂೇತ್ರ၌ရှိသော ထူးမြတ်သည့် လင်္ဂတစ်ပါး «ကုန္တီဣရှွရ» အကြောင်းကို သင်ကြားတော်မူသည်။ ၎င်းသည် အရှေ့ဘက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိပြီး «ခါတာ» ဟုခေါ်သော တူးဖော်၍ နိမ့်ချထားသည့် နေရာအတွင်း ထားရှိထားသည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ဘုရားကျောင်း၏ အာဏာတန်ခိုးကို မူလတည်ထောင်မှုအမှတ်တရဖြင့် ခိုင်မာစေပြီး၊ ကုန္တီက လင်္ဂကို ပရတိဋ္ဌာပနာ ပြုတော်မူကြောင်း၊ ပဏ္ဍဝတို့လည်း ကုန္တီနှင့်အတူ ဘုရားဖူးခရီးအဖြစ် ပရဘာသသို့ ယခင်က ရောက်ခဲ့ကြောင်းကို မှတ်တမ်းတင်သည်။ ထို့နောက် ဖလသြရုတိအဖြစ် လင်္ဂ၏ အကျိုးတရားကို ဖော်ပြရာတွင်၊ အပြစ်အားလုံးအပေါ် ကြောက်ရွံ့မှုကို ဖယ်ရှားပေးနိုင်သည်ဟု ချီးမွမ်းပြီး၊ ကာရ္တိက လတွင် ပူဇော်ခြင်းကို အထူးအလေးပေးသည်။ ထိုကာလ၌ ပူဇော်သူသည် လိုရာဆန္ဒ ပြည့်စုံကာ ရုဒြလောက၌ ဂုဏ်သရေ ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် စကားဖြင့်၊ စိတ်ဖြင့်၊ လုပ်ရပ်ဖြင့် ဖြစ်သော အပြစ်တို့သည် လင်္ဂကို ဒർശနာပြုရုံဖြင့်ပင် ပျက်စီးသွားကြောင်း ထပ်မံအတည်ပြုကာ၊ ဒർശနာနှင့် ပူဇော်မှုတို့ကို ဘုရားဖူးကျင့်ဝတ်အတွင်း ကယ်တင်ရေးလမ်းကြောင်းအဖြစ် ပေါင်းစည်းဖော်ပြသည်။
Adhyaya 175
अर्कस्थलमाहात्म्यवर्णनम् (Glorification of Arkasthala / the Sun-site)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား အရကသ္ထလ (နေရာတော်/နေသခင်၏နေရာ) ဟုခေါ်သော ပုဏ္ဏိယဒေသကို ညွှန်ပြတော်မူသည်။ ယခင်ညွှန်းချက်မှ အာဂ္နေယ (အရှေ့တောင်) ဦးတည်ရာတွင် တည်ရှိပြီး “sarva-pātaka-nāśana” ဟူ၍ အပြစ်အားလုံးကို ဖျက်ဆီးနိုင်သော အလွန်မင်္ဂလာရှိသည့်နေရာဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ထိုနေရာကို ဒർശန (မြင်တွေ့/သွားရောက်) မျှဖြင့်ပင် ဝမ်းနည်းပူဆွေးမှုမှ လွတ်ကင်းကာ ဆင်းရဲမှုသည် ခုနှစ်ဘဝတိုင် မပေါ်ပေါက်ဟု ဆိုသည်။ ကျန်းမာရေးအကျိုးအာနိသင်အဖြစ် kuṣṭha (အရေပြားရောဂါများ) ကို အလွန်ပြင်းထန်စွာ ဖျက်ဆီးနိုင်ကြောင်း ဖော်ပြပြီး၊ ဒർശန၏ပုဏ္ဏိယကို ကုရုက္ခေတ္တ၌ နွားတစ်ရာ လှူဒါန်းသကဲ့သို့ အမြင့်မားသော လှူဒါန်းဖလနှင့် တန်းတူဟု သတ်မှတ်သည်။ ထို့နောက် အကျဉ်းချုပ် ရိတုအမိန့်အဖြစ်—တိရ္သင်္ဂမ တီရ္ထ၌ တနင်္ဂနွေ ၇ ကြိမ် ဆက်တိုက် ရေချိုးခြင်း၊ ဗြာဟ္မဏများကို အစာကျွေးခြင်း၊ မဟိရှီ (ကျွဲမ) တစ်ကောင် လှူဒါန်းခြင်း—တို့ကို ညွှန်ပြသည်။ ဖလश्रုတိတွင် ကောင်းကင်ဘုံ၌ တစ်ထောင် ဒေဝနှစ်တိုင် နေထိုင်ကာ ဂုဏ်ပြုခံရမည်ဟု ဆို၍၊ နေရာတော်၊ ရိတုနှင့် ဒါနကို တစ်စုတစ်စည်းတည်းသော ဘုရားဖူးလမ်းစဉ်အဖြစ် ချိတ်ဆက်ထားသည်။
Adhyaya 176
सिद्धेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Siddheśvara Māhātmya—Description of the Glory of Siddheśvara)
ဤအဓ್ಯಾಯ၌ ဣရှွရ (Īśvara) သည် မဟာဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ အာကသ္ထလ (Arkasthala) အနီး၊ အာဂ္နေယ (အရှေ့တောင်) ဒిశ၌ တည်ရှိသော လိင်္ဂတစ်ပါး “စိဒ္ဓေရှွရ” (Siddheśvara) ကို ညွှန်ပြသည်။ ထိုနာမည်၏ အကြောင်းရင်းကိုလည်း ရှင်းပြရာတွင် ဥရ္ဓ္ဝ-ရေတစ် (ūrdhva-retas) ဟူသော ကာမစည်းကမ်းတင်းကျပ်စွာ ထိန်းသိမ်းသည့် ရှိသီများ ၁၈,၀၀၀ ပါးက ဤလိင်္ဂနှင့် ဆက်နွယ်၍ စိဒ္ဓိ (siddhi) ကို ရရှိခဲ့သဖြင့် “စိဒ္ဓေရှွရ” ဟု ခေါ်ကြောင်း ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် သဒ္ဓါ-ပူဇာဆိုင်ရာ စည်းကမ်းကို သတ်မှတ်ထားသည်။ ဘက္တ (bhakti) ဖြင့် ရေချိုးသန့်စင်ကာ ပူဇာပြုရန်၊ ဥပဝါသ (upavāsa) အစာရှောင်ရန်၊ အာရုံခံအင်္ဂါများကို ထိန်းချုပ်ရန်၊ နည်းလမ်းတကျ ပူဇာ (pūjā) ပြုရန်နှင့် ဘြာဟ္မဏများအား ဒက္ခိဏာ (dakṣiṇā) ပေးရန် ဟု ဆိုသည်။ ဖလသရုတိအရ ဆန္ဒအားလုံး ပြည့်စုံခြင်း (sarva-kāma-samṛddhi) နှင့် အမြင့်ဆုံး အခြေအနေ (parama pada) ကို ရရှိမည်ဟု ကြေညာသည်။
Adhyaya 177
Lakulīśa-māhātmya (लकुलीशमाहात्म्य) — Glory of Lakulīśa in the Eastern Quarter of Prabhāsa
ဤအဓျာယသည် ဣရှ္ဝရက ဒေဝီအား ပေးသော ရှိုင်ဝသဒ္ဓာတရားဆိုင်ရာ အကျဉ်းချုပ်သတိပေးချက်တစ်ရပ်ဖြစ်သည်။ ပရဘာသက்ஷೇತ್ರ၏ အရှေ့ဘက်တွင် လကူလီရှ (Lakulīśa) ကို ကိုယ်ထည်ရှိသူ (mūrtimān) ဟု ဖော်ပြပြီး၊ ယခင်က ပြင်းထန်သော တပဿ (ghora tapas) ကြောင့် မြင့်မားသော မြေပြင်ပေါ် (sthala-upari) တွင် တည်ထောင်ထားသည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုနေရာကို ပာပသမန (pāpa-śamana) အတွက်၊ အပြစ်ကို သန့်စင်ငြိမ်းစေရာ အထူးဦးတည်ချက်ရှိသည့် သန့်ရှင်းရာဌာနအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။ ထို့နောက် ပြက္ခဒိန်ဆိုင်ရာ အခြေအနေတစ်ရပ်ကို ဖော်ပြပြီး—ကာရ္တ္တိကီ (Kārttikī) လတွင်၊ အထူးသဖြင့် ကృတ္တိကာ-ယောဂ (kṛttikā-yoga) ဖြစ်သည့်အခါ ပူဇော်ဝတ်ပြုလျှင် ထူးကဲသော အကျိုးတရားနှင့် အသိအမှတ်ပြုမှုကို ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ အကျိုးရလဒ်မှာ လူမှုနှင့် စကြဝဠာအဆင့် အသိအမှတ်ပြုခြင်းဖြစ်ပြီး—ပူဇော်သူသည် သတ္တဝါအမျိုးအစားအားလုံးအကြား၊ ဒေဝတားနှင့် အသူရတို့အပါအဝင်၊ ဂုဏ်ပြုခံထိုက်သူ ဖြစ်လာသည်။ အဆုံးတွင် စ್ಕန္ဒပုရာဏ၏ ပရဘာသခဏ္ဍနှင့် ပရဘာသက்ஷेत्रမဟာတ္မယ အပိုင်းအတွင်းရှိကြောင်းကို ကော်လိုဖွန်ဖြင့် တိတိကျကျ ဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 178
Bhārgaveśvara Māhātmya (Glorification of Bhārgaveśvara)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ပြောကြား၍ ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರအတွင်း ဘုရားဖူး၏ လှုပ်ရှားသွားလာပုံကို ညွှန်ပြသည်။ ဘုရားဖူးသည် တောင်ဘက်ရှိ «ဘ္ဟာရ္ဂဝေရှ္ဝရ» ဟု အမည်ရသော သင်္ကေတတော်ရှိရာသို့ သွားရမည်ဟု အမိန့်တော်ရှိသည်။ ဘ္ဟာရ္ဂဝေရှ္ဝရကို အပြစ်အားလုံးကို ဖျက်ဆီးပေးသော သန့်ရှင်းရာနေရာ (sarva-pāpa-praṇāśana) ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ထို့နောက် ဘုရားပူဇော်နည်းအဓိကကို ဖော်ပြပြီး၊ ဒိဗ္ဗပန်းများနှင့် ပူဇော်ပစ္စည်းများဖြင့် (divya-puṣpa-upahāraka) ရိုသေစွာ ပူဇော်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုပူဇော်သူသည် «ကృత-ကൃത்ய» ဖြစ်၍ တရားရေးရာရည်မှန်းချက်များ ပြည့်စုံကာ ဆန္ဒအားလုံး ပြည့်ဝကြွယ်ဝလာမည် (sarva-kāmaiḥ samṛddhimān) ဟု ဖလကို သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 179
माण्डव्येश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Māṇḍavyeśvara Māhātmya (Glorification of Māṇḍavyeśvara)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဣရှ္ဝရက မဟာဒေဝီအား ပေးသော သီအိုလောဂျီဆိုင်ရာ အကျဉ်းချုပ် သင်ကြားချက်ဖြစ်သည်။ အပြစ်နှင့် မဟာပာတက (mahāpātaka) များကို ဖျက်ဆီးနိုင်သော “မာဏ္ဍဗျေရှ္ဝရ” လိင်္ဂ၏ တည်နေရာကို စိဒ္ဓေရှ (Siddheśa) မှ အရှေ့တောင်/တောင်ဘက်ထောင့်သို့ “ဓနုသ် သုံးလက်” အကွာဟု ဘုရားဖူးများအတွက် လမ်းညွှန်သဘောဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။ ထို့နောက် မာဃလ (Māgha) လတွင် လဆန်း/လဆုတ် ၁၄ ရက် (caturdaśī) နေ့၌ ပူဇော်ပွဲ ပြုလုပ်၍ ညလုံးနိုးကြားစောင့် (jāgaraṇa) ရန် သတ်မှတ်ထားသည်။ စည်းကမ်းတကျ သဒ္ဓါဖြင့် လိုက်နာသူသည် လူ့ဘဝသို့ ပြန်မလာတော့ဟု ကောင်းကျိုးဖော်ပြပြီး၊ ပရဘာသခဏ္ဍနှင့် ပရဘာသက்ஷೇತ್ರမဟာတ္မယ အပိုင်းအတွင်းရှိကြောင်း ကော်လိုဖွန်က အတည်ပြုသည်။
Adhyaya 180
Puṣpadanteśvara Māhātmya (पुष्पदन्तेश्वर-माहात्म्यम्) — The Glory of Puṣpadanteśvara
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် (Īśvara uvāca) အရှင်ဣශ්ဝရက ဘုရားဖူးသူအား Puṣpadanteśvara ဟုခေါ်သော မင်္ဂလာရှိသည့် သာသနာ့နေရာကို သွားရောက်ဒർശနာပြုရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုနေရာကို Śaṅkara နှင့် ဆက်နွယ်သော Gaṇeśa အဖြစ် သတ်မှတ်ကာ၊ Śiva သာသနာနှင့် နီးကပ်မှုကြောင့် က္ṣetra ၏ အာဏာတန်ခိုးကို ထင်ရှားစေသည်။ ထိုနေရာတွင် တပစ် (tapas) ကို အလွန်ပြင်းထန်စွာ ကျင့်ဆောင်ခဲ့ပြီး နောက်ဆုံးတွင် လိင်္ဂ (liṅga) ကို ထိုနေရာ၌ ပရတိဋ္ဌာ (pratiṣṭhā) ဖြင့် တည်ထောင်ခဲ့ကြောင်း ဆိုသည်။ ထိုသန့်ရှင်းသော တည်ထောင်မှုကို မျက်မြင်ဒർശနာပြုခြင်းသာဖြင့်ပင် janma-saṃsāra-bandhana အဖြစ်သော မွေးဖွားသေဆုံး အလှည့်အပြောင်းနှင့် လောကချည်နှောင်မှုမှ လွတ်မြောက်စေပြီး၊ ဤလောက၌ လိုရာဆန္ဒ ပြည့်စုံစေကာ နောက်လောက၌လည်း ကောင်းကျိုးများ ပေးတတ်ကြောင်း ဖလश्रုတိက ထုတ်ဖော်ထားသည်။
Adhyaya 181
Kṣetrapāleśvara-māhātmya (The Glory of Kṣetrapāleśvara)
ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား အရှေ့ဘက်သို့ မဝေးလှသောနေရာတွင်၊ စိဒ္ဓေရှ္ဝရအနီး၌ တည်ရှိသည့် အထူးမြတ်သော က္ရှေတရပါလေရှ္ဝရ သီလရှင်တော်အကြောင်း သင်ကြားတော်မူသည်။ ဘုရားဖူးသူသည် ထိုနေရာသို့ သွားရောက်ကာ လပြည့်လကွယ်အလိုက် သုက္လ-ပဉ္စမီနေ့တွင် ဒർശန (darśana) ပြုရမည်ဟု ညွှန်ကြားထားသည်။ ထို့နောက် အနံ့သာနှင့် ပန်းများဖြင့် စနစ်တကျ ပူဇော်ပွဲကို လေးစားစွာ ဆောင်ရွက်ရမည်။ အခန်း၏ အဓိကသဘောတရားမှာ ပူဇော်ခြင်း၏ သဒ္ဓါကို လူမှုသဘောတရားဖြစ်သော ဒါန/အန္နဒါနနှင့် ပေါင်းစည်းခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ကိုယ့်စွမ်းအားအလိုက် အမျိုးမျိုးသော အစားအစာများဖြင့် ဗြာဟ္မဏများကို ကျွေးမွေးရန် အဆုံးသတ်ညွှန်ကြားသည်။ အဆုံးကော်လိုဖွန်တွင် ဤအခန်းသည် စကန္ဒ မဟာပုရာဏ၏ ပရဘာသ ခဏ္ဍ (၇) အတွင်းရှိ Prabhāsakṣetramāhātmya ၏ အဓ္ယာယ ၁၈၁ ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြကာ သန့်ရှင်းသော နေရာတော်များကို စနစ်တကျ စာရင်းပြုထားသည့် သဒ္ဓါရေးရာ အကြောင်းအရာတစ်စိတ်တစ်ပိုင်းဖြစ်ကြောင်း သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 182
वसुनन्दा-मातृगण-श्रीमुख-विवर-माहात्म्य (Vasunandā Mothers and the Śrīmukha Cleft: Sacred Significance)
အဓ್ಯಾಯ ၁၈၂ သည် ပရဘာသခ္ဓဏ္ဍအတွင်း ပရဘာသက்ஷೇತ್ರ၌ တည်ရှိသော သန့်ရှင်းရာနေရာအသေးစားများကို တိတိကျကျ ညွှန်ပြသော အခန်းဖြစ်သည်။ ယာတရားသွားသူအား တောင်ဘက်တွင် အာရ္က-သ္ထလ (arka နှင့် ဆက်နွယ်သော နေရာ) အနီး မဝေးလှသောနေရာ၌ “ဝဆုနန္ဒာ” ဟူသော အမည်ကို ဦးဆောင်သည့် မာတೃဂဏ (မိခင်ဘုရားများအဖွဲ့) ကို သွားရောက်ဖူးမြော်ရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထို့နောက် အာရှဝယုဇ လ၏ သုက္လပက္ခ နဝမီနေ့တွင် စည်းကမ်းရှိသော သဒ္ဓါရှင်သည် ဗိဓိအတိုင်း စိတ်တည်ငြိမ်၍ ရည်ရွယ်ချက်ပြည့်ဝစွာ မိခင်ဘုရားများကို ပူဇော်ရမည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ထိုပူဇော်မှု၏ အကျိုးသည် “သမೃဒ္ဓိ” (ကြွယ်ဝချမ်းသာခြင်း/တိုးတက်ဖွံ့ဖြိုးခြင်း) ဖြစ်ပြီး စည်းကမ်းမရှိသူများအတွက် ရရှိရန် ခက်ခဲကြောင်း ဖော်ပြသည်။ နောက်ဆုံးတွင် “သရီမုခ” နှင့် ဆက်နွယ်သော သန့်ရှင်းသော အပေါက်/အကွဲ (vivara) သို့ အာရုံပြောင်းကာ စိဒ္ဓိကို လိုလားသူများသည် ထိုနေ့တည်းကပင် ထိုနေရာကိုလည်း ပူဇော်ရမည်ဟု ကြေညာသည်။ ဤအခန်းသည် ပရဘာသက்ஷೇತ್ರမဟာတ္မယအတွင်း ဝဆုနန္ဒာ မိခင်ဘုရားများနှင့် သရီမုခ-ဗိဝရ၏ မဟာတ္မယကို ဖော်ပြခြင်းဖြစ်သည်။
Adhyaya 183
त्रिसंगममाहात्म्यवर्णनम् | The Glory of Trisaṅgama (Threefold Confluence)
အခန်း ၁၈၃ တွင် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား မိရှ္ရ-တီရ္ထဟုခေါ်သော ထင်ရှားမြင့်မြတ်သည့် တီရ္ထတစ်ခုကို သင်ကြားတော်မူသည်။ ထိုနေရာသည် တြိသင်္ဂမဟုလည်းခေါ်ပြီး သရஸဝတီမြစ်၊ ဟိရဏ္ယာမြစ်နှင့် သမုဒ္ဒရာတို့ ဆုံရာ သုံးဆုံမြစ်ဝဖြစ်သည်။ ထိုတီရ္ထသည် နတ်များအတွက်တောင် ရှားပါးလွန်ကဲ၍ တီရ္ထများအနက် အထွတ်အမြတ်ဟု ချီးမြှောက်ကာ နေရောင်ပွဲနေ့များ (စူရျ-ပရဝန်) တွင် ကုရုက္ခေတ္တရာထက်တောင် အကျိုးသက်ရောက်မှု မြင့်မားကြောင်း ဆိုသည်။ ထိုနေရာတွင် ရေချိုးခြင်း၊ ဒါနပြုခြင်း၊ ဂျပ (မန္တရရွတ်) ပြုခြင်းတို့၏ ကုသိုလ်သည် “ကုဋိဆတင်” တိုးပွားသကဲ့သို့ ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ မင်္ကီရှ္ဝရနှင့် ဆက်နွယ်သော လင်္ဂအနီးတွင်လည်း ထိုအမှတ်တိုင်အထိ အကြားအကွာအဝေးအတွင်း တီရ္ထများ မရေမတွက်နိုင်အောင် ရှိကြောင်း ရှင်းလင်းသည်။ လူမှုအနိမ့်အမြင့်ကြောင့် အထင်သေးခံရသူများတောင် ထိုနေရာ၏ ပြောင်းလဲစေသော အာနုဘော်ကြောင့် ကောင်းကင်ဘုံအကျိုးကို ရနိုင်ကြောင်းလည်း ဆိုထားသည်။ ယာထရာအကျိုးကို ပြည့်စုံစေလိုသူများအတွက် အသုံးပြုပြီးသော အဝတ်အစား၊ ရွှေ၊ နွားကို ဗြာဟ္မဏအား ဒါနပြုရန်နှင့် အမဲလကာလ၏ ၁၄ ရက်နေ့တွင် ပိဏ္ဍဒါနဖြင့် ဘိုးဘွားပူဇော်ရန် ညွှန်ကြားသည်။ အဆုံးတွင် တြိသင်္ဂမကို ကြီးမားသော အပြစ်များကို ဖျက်ဆီးပေးသူဟု ခေါ်ဆိုကာ ဝိုင်သာခလတွင် အထူးအာနုဘော်ရှိကြောင်းနှင့် အပြစ်ဖယ်ရှားရန်၊ ဘိုးဘွားတို့ကို ပျော်ရွှင်စေရန် နွားထီးလွှတ်ပွဲ (ဝೃષောတ္စರ್ಗ) ပြုရန် အကြံပြုထားသည်။
Adhyaya 184
मंकीश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Mankīśvara Māhātmya (Account of the Glory of Mankīśvara)
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား မန်ကီဣရှွရ (Mankīśvara) ဟူသော ထင်ရှားသန့်ရှင်းရာဌာနကို သတိပြုစေသည်။ ထိုသန့်ရှင်းရာဌာနသည် တြိသင်္ဂမ (Trisaṅgama) အနီးတွင် တည်ရှိပြီး အပြစ်ပယ်ရှင်းစေသော နေရာဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ အမည်ပေါ်ပေါက်လာပုံအဖြစ် မန်ကီ မဟာရိရှီသည် တပဿီတို့အနက် အထူးမြတ်သူဟု ဖော်ပြထားပြီး ပရဘာသ (Prabhāsa) သည် သင်္ကရာ၏ ချစ်မြတ်နိုးရာ မဟာပုဏ္ဏကေတ္တရ (သန့်ရှင်းမြေ) ဖြစ်ကြောင်း သိမြင်ကာ အမြစ်၊ ဥ၊ သစ်သီးတို့ဖြင့်သာ အသက်မွေး၍ ပြင်းထန်သော တပဿာ ပြုလုပ်သည်။ ကာလရှည်ကြာပြီးနောက် မဟာဒေဝကို လင်္ဂရূপဖြင့် တည်ထောင် (pratiṣṭhāpya) လုပ်သည်။ မဟာဒေဝ ပီတိဖြစ်၍ အလှူတော် (ဗရ) ပေးရာတွင် ရိရှီက မိမိအမည်ဖြင့် အမှတ်တံဆိပ်ရှိသော လင်္ဂအဖြစ် အချိန်ကာလရှည်လျားစွာ ထိုနေရာ၌ တည်နေစေလိုကြောင်း ဆုတောင်းသည်။ ရှိဝသည် သဘောတူကာ မိမိကိုယ်ကို ဖုံးကွယ်၍ ထိုလင်္ဂကို မန်ကီဣရှွရ ဟု ခေါ်လာကြသည်။ ထို့နောက် မာဃ (Māgha) လတွင် လဆန်း/လဆုတ် ၁၃ ရက် သို့မဟုတ် ၁၄ ရက်နေ့၌ ဥပစာရ ၅ မျိုးဖြင့် ပူဇော်လျှင် လိုရာဆန္ဒ ပြည့်စုံမည်ဟု ဆိုသည်။ ယာတရာဖလ အပြည့်အဝ ရလိုသူများသည် ထိုနေရာ၌ ဂို-ဒါန (go-dāna) ပြုလုပ်ရန် ညွှန်ကြားထားသည်။
Adhyaya 185
Devamātā Sarasvatī in Gaurī-Form at the Nairṛta Quarter (Worship, Feeding, and Golden Sandal Dāna)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ပရဘာသ က్షೇತ್ರ၌ ဒေဝမాతာ စရஸဝတီ၏ ဒေသဆိုင်ရာ ပေါ်ထွန်းမှုအကြောင်းကို ဣရှ్వరက မဟာဒေဝီအား ညွှန်ကြားတော်မူသည်။ ထိုဒေဝီကို “ဒေဝမాతာ” (ဒေဝတို့၏ မိခင်) ဟု ခေါ်ကာ လောက၌ စရஸဝတီဟူသော နာမဖြင့် ချီးမွမ်းကြပြီး နိုင်ရဋ (အနောက်တောင်) အရပ်၌ တည်ရှိ၍ ဂေါရီရူပ (Gaurī-rūpa) ကို ဆောင်ထားသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် ပာဒုကာအာသန (pādukāsana) ဖြင့် ထိုင်နေပြီး “ဝဍဝာ” သင်္ကေတနှင့် ဆက်စပ်သည့် ရူပလက္ခဏာကို ဖော်ပြသည်။ ဒေဝတို့ကို ဝဍဝာနလ (vaḍavānala) မီး၏ ကြောက်ရွံ့မှုမှ မိခင်က ကလေးကို ကာကွယ်သကဲ့သို့ ကာကွယ်ပေးသောကြောင့် “ဒေဝမాతာ” ဟူသော အမည်ကို ပညာရှိတို့ အတည်ပြုကြသည်ဟု ရှင်းလင်းထားသည်။ မာဃလ (Māgha) လ၏ တတိယတိထီ (tṛtīyā) နေ့တွင် စည်းကမ်းရှိသော ယောက်ျား သို့မဟုတ် ထိန်းသိမ်းတည်ကြည်သော မိန်းမက ထိုဒေဝီကို ပူဇော်ပါက လိုရာဆန္ဒ ပြည့်စုံမည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် အာတိഥ္ယ/ကျွေးမွေးခြင်း၏ ကုသိုလ်ကို ဖော်ပြ၍ ပာယသ (pāyasa) ချိုဆန်နှင့် သကြား စသည်တို့ဖြင့် ဇနီးမောင်နှံတစ်စုံကို ကျွေးမွေးပါက ကြီးမားသော ဂေါရီ-ကျွေးမွေးပူဇော်ပွဲနှင့် တူညီသည့် အကျိုးရလဒ် ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ထိုနေရာ၌ သီလကောင်းသော ဗြာဟ္မဏတစ်ဦးအား ရွှေဖိနပ် (suvarṇa-pādukā) ကို ဒါနပြုရန် အမိန့်တော်ရှိသည်။
Adhyaya 186
Nāgasthāna-māhātmya (Glory of the Nāga Station at Tri-saṅgama)
ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား မင်ကီရှာ၏ အနောက်ဘက်ရှိ တိရ္ထသုံးမြစ်ဆုံ (tri-saṅgama) နှင့် ဆက်နွယ်သော ထင်ရှားသည့် Nāgasthāna သို့ သွားရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုနေရာသည် အပြစ်ပယ်ဖျက်နိုင်စွမ်း အလွန်ကြီးမားသော သန့်ရှင်းရာဌာနဟု ဖော်ပြထားသည်။ အခန်းတွင် ဘလဘဒ္ရ၏ ပုံပြင်ကို ထည့်သွင်းထားပြီး၊ ကృష్ణ၏ ပရလောကသို့ သွားခြင်းကို ကြားသိပြီးနောက် ပရဘာသသို့ လာကာ က్షೇತ್ರ၏ အံ့ဩဖွယ် အာနုဘော်နှင့် ယာဒဝတို့ ပျက်စီးမှုကို မြင်သဖြင့် ဝိရာဂ (လောကစွန့်) ကို လက်ခံသည်။ ဘလဘဒ္ရသည် ကိုယ်ခန္ဓာကို စွန့်လွှတ်ရာတွင် Śeṣa-nāga အဖြစ် ပေါ်ထွက်ကာ အမြင့်ဆုံး tri-saṅgama တိရ္ထသို့ ရောက်ပြီး၊ “တံခါး” ကဲ့သို့သော ပာတာလဖွင့်ပေါက်ကြီးကို မြင်ကာ အနန္တ နေထိုင်ရာ လောကသို့ လျင်မြန်စွာ ဝင်ရောက်သည်။ နာဂပုံစံဖြင့် ဝင်ရောက်ခဲ့သဖြင့် ထိုနေရာကို Nāgasthāna ဟု ခေါ်ကြပြီး၊ ကိုယ်ခန္ဓာ စွန့်ရာနေရာကို Śeṣasthāna (Nāgarāditya ၏ အရှေ့ဘက်) ဟု ကျော်ကြားသည်။ ညွှန်ကြားချက်အရ tri-saṅgama တွင် ရေချိုးသန့်စင်၍ Nāgasthāna ကို ပူဇော်ကာ ပဉ္စမီ (pañcamī) တွင် အစာစားသောက်ကို ထိန်းချုပ်၍ ဥပုသ်ဆောင်ရန်၊ śrāddha ပြုလုပ်ရန်နှင့် စွမ်းအားအလိုက် ဘြာဟ္မဏအား dakṣiṇā ပေးရန် ဆိုသည်။ အကျိုးဖလမှာ ဒုက္ခကင်းလွတ်၍ Rudra-loka ကို ရရှိခြင်း ဖြစ်ပြီး၊ ပျားရည်နှင့် ရောထားသော ချိုမြိန်ဆန်နှင့် အခြားအစာများကို Śeṣa-nāga အား အပ်နှံကာ ဘြာဟ္မဏကို ကျွေးမွေးလျှင် “ကုဋေ” များစွာကို ကျွေးမွေးသကဲ့သို့ ကုသိုလ်ရသည်ဟု ဆိုကာ ဒါန၏ အရေးပါမှုကို ထင်ရှားစေသည်။
Adhyaya 187
प्रभासपञ्चकमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of the Five Prabhāsas
ဤအဓျာယသည် ရှိဝ–ဒေဝီ သာသနာရေးဆွေးနွေးခန်းဖြစ်ပြီး၊ အီရှွရက “ပရဘားသ-ပဉ္စက” ဟူသော ဘုရားဖူးလမ်းကြောင်းကို ဦးစွာဖော်ပြသည်။ ပရဘားသ (အဓိက) နှင့် ဆက်စပ်သည့် တီရ္ထ ၅ ခု—ပရဘားသ၊ ဝృద్ధ-ပရဘားသ၊ ဇလ-ပရဘားသ၊ ကృత-સ્મရ-ပရဘားသ (သင်္ချိုင်းမြေ/ဘဲရဝ ပတ်သက်) တို့ကို ရှင်းလင်းကာ၊ ယုံကြည်သူက အစဉ်လိုက် သွားရောက်ဖူးမြော်လျှင် အိုမင်းသေဆုံးခြင်းကို ကျော်လွန်သည့် “ပြန်မလာရ” အခြေအနေသို့ ရောက်နိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့နောက် ပရဘားသတွင် ပင်လယ်ရေချိုးခြင်းကို အထူးပြု၍ အမဝါသျာနှင့် အနီးကပ် လဆန်း/လပြည့်မတိုင်မီနေ့များ (စတုရ္ဒသီ/ပဉ္စဒသီ) တွင် လုပ်ဆောင်ရန်၊ ညအိပ်သတိပြုနေထိုင်ရန်၊ စွမ်းအားအလိုက် ဗြာဟ္မဏများကို ကျွေးမွေးရန်နှင့် လှူဒါန်းရန် (နွားနှင့် ရွှေကို အထူး) ဟူသော ကုသိုလ်လမ်းညွှန်များကို ချမှတ်ထားသည်။ ဒေဝီက “ပရဘားသတစ်ခုသာ လူသိများသော်လည်း အဘယ်ကြောင့် ပရဘားသ ၅ ခုဟု ဆိုသနည်း” ဟု မေးရာမှ အကြောင်းရင်းပုံပြင် ပေါ်လာသည်။ ရှိဝသည် ဒေဝတရုပ်ဖြင့် ဒာရုကာတောသို့ ဝင်ရောက်လှည့်လည်ရာ၊ ရှင်ရသီများက မိမိတို့အိမ်ထောင်ရေးအတွင်း အနှောင့်အယှက်ဖြစ်သည်ဟု ဒေါသထွက်ကာ ကျိန်စာချ၍ လင်္ဂကျသွားစေသည်။ လင်္ဂကျသည့်အခါ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ မတည်ငြိမ်မှု—မြေငလျင်၊ ပင်လယ်ရေတက်၊ တောင်တန်းကွဲခြင်း—ဖြစ်ပေါ်သည်။ ဒေဝများသည် ဗြဟ္မာထံ၊ ထို့နောက် ဝိષ્ણုထံ သွားမေးပြီး နောက်ဆုံး ရှိဝထံ ချဉ်းကပ်ရာ၊ ရှိဝက ကျိန်စာကို မတားဆီးဘဲ ကျသည့် လင်္ဂကိုပင် ပူဇော်ရန် အမိန့်ပေးသည်။ ဒေဝများက လင်္ဂကို ပရဘားသတွင် တင်သွင်းတည်ထောင်၍ ပူဇော်ကာ ကယ်တင်နိုင်စွမ်းကို ကြေညာသည်။ နောက်ဆုံးတွင် အင်ဒြာ၏ ဖုံးကွယ်တားဆီးမှုကြောင့် လူတို့က ကောင်းကင်သို့ ရောက်မှု လျော့နည်းလာကြောင်းနှင့် ပရဘားသ၏ “မဟောဒယ” သည် အပြစ်အားလုံးကို ဆေးကြော၍ ဆုတောင်းပြည့်စေသည်ဟု အကျဉ်းချုပ်ထားသည်။
Adhyaya 188
Rudreśvaramāhātmya (Glorification of Rudreśvara)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ပရဘာသက்ஷೇತ್ರအတွင်း သွားလာရမည့်နေရာညွှန်ကြားချက်ကို တိုတောင်းစွာ ဖော်ပြသည်။ ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား မြေပြင်ပေါ်တွင် တည်ရှိသော «ရုဒ္ရေးရှ္ဝရ» ဟူသော စွဝယံဘူ လင်္ဂ (svayaṃbhū liṅga) ရှိရာ သတ်မှတ်ထားသော စခန်းသို့ သွားရန် မိန့်ကြားသည်။ အာဒီ-ပရဘာသမှ လေးမြားအလျား သုံးလျားအကွာဟု တိတိကျကျ တိုင်းတာဖော်ပြကာ ပူဇော်ရေးရာ-မြေဝင်အနေအထားကို ထင်ရှားစေသည်။ ထို့နောက် အကြောင်းရင်းဖွင့်ဆိုချက်ကို ပေးသည်။ ရုဒ္ရသည် ဓျာန (dhyāna) သို့ ဝင်ရောက်ကာ မိမိ၏ တေဇ (tejas) ကို ထိုနေရာ၌ ထားရှိ/သွင်းနှံခဲ့သဖြင့် လူ့လက်ရာဆောက်လုပ်မှုမဟုတ်ဘဲ ဘုရားသခင်၏ တည်ရှိမှုကြောင့် သန့်ရှင်းသတ္တိ ပေါ်ထွန်းလာသည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ဖလရှရုတိအဖြစ် ရုဒ္ရေးရှ္ဝရကို ဒർശန (darśana) ပြု၍ ပူဇာ (pūjā) ဆောင်ရွက်လျှင် အပြစ်ပေါင်းစုံ ပျက်စီးကာ လိုအင်ဆန္ဒများကို ရရှိနိုင်သည်ဟု ချီးမြှောက်ထားသည်။
Adhyaya 189
कर्ममोटीमाहात्म्यवर्णनम् — Karmamoṭī Māhātmya (Glorification of Karmamoṭī)
အခန်း ၁၈၉ တွင် ပရဘာသခေတ်ရအတွင်းရှိ သီးသန့်သန့်ရှင်းသောနေရာတစ်ခုကို အီရှွရက အကျဉ်းချုပ်ဖော်ပြသည်။ အနောက်ဘက် မဝေးသောနေရာတွင် စန္ဒိကာနှင့် ကမ္မမိုတီ တို့အတူ ယောဂိနီအစုအဝေးကြီး (ကိုဋိပေါင်းများစွာ) တည်ရှိသော ဘုရားကျောင်းစုတစ်ခုရှိကြောင်း ဆိုသည်။ ထိုနေရာကို «ပီဋ္ဌသုံးခု» (ပီဋ္ဌ-ထရယ) ဟူ၍ သတ်မှတ်ကာ မူလအစကတည်းက ရှိခဲ့ပြီး သုံးလောကလုံးတွင်လည်း အလွန်လေးစားခံရသော သန့်ရှင်းရာအဖြစ် ဖော်ပြသည်။ ထို့ကြောင့် တည်နေရာက သီးသန့်ဖြစ်သော်လည်း အာဏာတရားနှင့် ဂုဏ်သတင်းက ကမ္ဘာကျော်သဘော ဖြစ်လာသည်။ ထို့နောက် လပြည့်လဆန်းအလိုက် နဝမီ (လ၏ ၉ ရက်) တွင် ဒေဝီပီဋ္ဌနှင့် ယောဂိနီတို့ကို ပြည့်စုံစွာ ပူဇော်ရမည်ဟု ညွှန်ကြားသည်။ အကျိုးဖလသရုတိအရ ပူဇော်သူသည် လိုအင်ဆန္ဒအားလုံး ပြည့်စုံကာ ကောင်းကင်ဘုံ၌ နတ်မိန်းမများ၏ ချစ်ခင်မှုကို ရရှိမည်ဟု ဆိုပြီး အချိန်နှင့်နေရာမှန်ကန်သော ကုသိုလ်၏ သာယာဖွယ်အကျိုးကို ထင်ရှားစေသည်။
Adhyaya 190
मोक्षस्वामिमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Mokṣasvāmin (Liberation-Granting Hari)
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား ပရဘာသဒေသ၌ မောက္ခပေးနိုင်သော ဟရီ၏ ရုပ်သဏ္ဌာန်တစ်ပါးကို သင်ကြားတော်မူသည်။ ထိုသန့်ရှင်းရာနေရာသည် အဓိကသန့်ဇုန်မှ မဝေးသော အနောက်တောင်ဘက် (နိရ္ရတ) အပိုင်း၌ တည်ရှိသည်။ အဓ್ಯಾಯတွင် အကျင့်သိက္ခာတရားကို ဖော်ပြပြီး—ဧကာဒသီနေ့တွင် အစားအသောက်ကို ထိန်းချုပ်သော (jitāhāra) ဘက္တသည် ပူဇော်ဝတ်ပြုရမည်ဟု ဆိုကာ မာဃလတွင် အထူးအလေးပေးထားသည်။ ရလဒ်ကို အဂ္နိဋ္ဌောမ ယဇ္ဉ၏ အကျိုးနှင့် တူညီသကဲ့သို့ ရရှိမည်ဟု ချီးမြှောက်ထားသည်။ ထို့နောက် ထိုနေရာ၌ အစာမစားခြင်း (anaśana) နှင့် စန္ဒြာယဏ (Cāndrāyaṇa) ကဲ့သို့ ဝတ်ကတိများကို ဆောင်ရွက်ပါက အခြား တီရ္ထများထက် ကောဋိဂုဏ (အဆပေါင်းများစွာ) အကျိုးတိုးပွား၍ လိုရာဆန္ဒများ ပြည့်စုံစေမည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် စ္ကန္ဒပုရာဏ ပရဘာသခဏ္ဍနှင့် ပရဘာသက்ஷೇತ್ರမဟာတ္မယ အတွင်းရှိ အခန်းဖြစ်ကြောင်း ကော်လိုဖွန်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 191
अजीगर्तेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Ajeegarteśvara Māhātmya (Glorification of Ajeegarteśvara)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ပရဘာသ ဘုရားဖူးခရီးစဉ်အတွင်းရှိ အကျဉ်းချုပ်ညွှန်ကြားချက်တစ်ရပ်ဖြစ်သည်။ ဣရှွရ (ရှီဝ) သည် ဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ စန္ဒြဝာပီ (သန့်ရှင်းသော ရေမြစ်/ရေကန်) အနီးတွင်ရှိသော ဟရ၏ရုပ်သဏ္ဍာန် အဇီဂရတေရှွရသို့ သွားရန် ညွှန်ပြသည်။ လုပ်ဆောင်ရမည့် အခမ်းအနားအစဉ်မှာ ရိုးရှင်းသည်—သန့်ရှင်းရာဌာနသို့ ချဉ်းကပ်၍ ဆနာန (ရေချိုးသန့်စင်) ပြုလုပ်ပြီး လင်္ဂကို ပူဇော်ရသည်။ ဖလသရုတိအရ ရေချိုးပြီးနောက် လင်္ဂပူဇော်ခြင်းသည် ကြောက်မက်ဖွယ် အပြစ်ကြီးများမှ လွတ်မြောက်စေကာ နောက်ဆုံးတွင် ရှီဝပဒ (ရှီဝ၏ အမြင့်မြတ်သော အခြေအနေ) ကို ရရှိစေသည်ဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 192
Viśvakarmeśvara-māhātmya (विश्वकर्मेश्वरमाहात्म्य) — The Glory of Viśvakarmeśvara
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား သာသနာရေးဆိုင်ရာ ဟောကြားချက်အဖြစ် မိန့်ကြားကာ (ဘုရားဖူးဖတ်ရှုသူကိုပါ) ဗိශ්ဝကర్మက သန့်ရှင်းစွာ တည်ထောင်ပူဇော်ထားသော လိင်္ဂတစ်ဆူသို့ ညွှန်ပြသည်။ ထိုဘုရားစင်သည် မောက္ခစွာမိန်၏ မြောက်ဘက်တွင် တည်ရှိပြီး «မဟာအာနုဘော်ကြီး» ဟု ချီးမွမ်းဖော်ပြထားသည်။ တည်နေရာကိုလည်း «ဓနု ၅ ချောင်းအတွင်း» ဟူသော အကွာအဝေးအမှတ်အသားဖြင့် တိတိကျကျ သတ်မှတ်ကာ ဤပိုဒ်၏ ဘုရားဖူးလမ်းညွှန်သဘောကို အားပေးသည်။ ထို့နောက် ဒർശန (မြင်ဖူးခြင်း) အခြေပြု ကုသိုလ်ဖော်ပြချက်အရ လိင်္ဂကို သင့်တော်စွာ ဖူးမြင်သူသည် ဘုရားဖူးခရီး၏ အကျိုးကို ရရှိပြီး စကားဖြင့် (ဝါစိက) နှင့် စိတ်ဖြင့် (မာနသ) ပြုမိသော အပြစ်များသည် ထိုမြင်ဖူးခြင်းကြောင့် ပျက်စီးသွားသည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ကော်လိုဖွန်ဖြင့် စကန္ဒမဟာပုရာဏ ၈၁,၀၀၀ ရှလိုက စုစည်းမှုအတွင်း၊ ပရဘာသခဏ္ဍ၊ ပထမ ပရဘာသက்ஷೇತ್ರမဟာတ္မ്യတွင် ပါဝင်ကြောင်းနှင့် အဓ್ಯಾಯအမည်ကို «ဗိශ්ဝကর্মေရှ္ဝရ-မဟာတ္မ്യ» ဟု သတ်မှတ်ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 193
Yameśvara-māhātmya-varṇanam (Glorification of Yameśvara)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဣရှ္ဝရက မဟာဒေဝီအား တိုက်ရိုက် သာသနာတော်ဟောကြားသကဲ့သို့ ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರအတွင်း ဘုရားဖူးသူသည် “အနုတ္တမ” (မတူမယှဉ် အထူးမြတ်) ဟု ချီးမြှောက်ထားသော ယမေရှ္ဝရသို့ ဆက်လက်သွားရမည်ဟု ညွှန်ကြားသည်။ ဤသင်္ကေတတော်၏ တည်နေရာကိုလည်း နီးကပ်သော နိုင်ရြတ (အနောက်တောင်) ဒေသတွင် ရှိသည်ဟု ဖော်ပြကာ လမ်းညွှန်နှင့် ရိုးရာပူဇော်ပွဲ အညွှန်းတစ်ရပ်အဖြစ် လုပ်ဆောင်စေသည်။ ယမေရှ္ဝရကို ဒർശန (သန့်ရှင်းမြင်တွေ့ခြင်း) သာပြုလျှင်ပင် အပြစ်ပယ်ရှင်းခြင်း (ပါပ-ရှမန) ဖြစ်စေပြီး လိုအင်ဆန္ဒအားလုံး၏ အကျိုး (သရဝ-ကာမ-ဖလ-ပရဒ) ကို ပေးတော်မူသည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ဤစာသည် စ္ကန္ဒ မဟာပုရာဏ (၈၁,၀၀၀ ရှလောက) အတွင်း ပရဘာသ ခဏ္ဍ (ခုနစ်ခဏ္ဍ)၊ ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರ-မာဟာတ္မယ ပထမပိုင်းတွင် ပါဝင်ပြီး “ယမေရှ္ဝရ-မာဟာတ္မယ” ကို ဖော်ပြသော အဓ್ಯಾಯဟု ကော်လိုဖွန်က သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 194
अमरेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Amareśvara Māhātmya—Description of the Glory of Amareśvara)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား “ဒေဝတားတို့က တည်ထောင်ထားသော” လိင်္ဂတစ်ပါးအကြောင်း သင်ကြားတော်မူသည်။ ထိုသန့်ရှင်းရာဌာန၏ ပရဘဝ (prabhāva) ကို သိမြင်ခြင်းသည် အပြစ်အကုန်ပျက်စီးစေ၍ စိတ်နှလုံးကို သန့်စင်စေသည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။ ထို့နောက် လိင်္ဂနှင့် ဆက်နွယ်၍ ပြင်းထန်သော တပသ (austerity) ကို ကျင့်သုံးရန် ညွှန်ကြားပြီး၊ ဒർശန (darśana) ရရှိသူသည် ကෘတကෘတျယ (kṛtakṛtya) ဟူသော ဘာသာရေးတာဝန် ပြည့်စုံသူ ဖြစ်လာသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် ဝေဒပာရဂ (Veda-ကျွမ်းကျင်) ဘြာဟ္မဏတစ်ဦးအား ဂိုဒာန (နွားလှူ) ပြုလုပ်ရန် အကြံပြုကာ၊ ထိုကဲ့သို့ သင့်တော်စွာ လှူဒါန်းခြင်းကြောင့် ယာတရာ (pilgrimage) ၏ အကျိုးဖလ ပိုမိုတိုးတက်ခိုင်မာလာသည်ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။
Adhyaya 195
वृद्धप्रभासमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Vṛddha Prabhāsa (Origin and Merit)
ဤအধ্যာယသည် ရှိုင်ဝသဘောတရားဖြင့် ဆွေးနွေးရှင်းလင်းသည့် စကားဝိုင်းပုံစံဖြစ်သည်။ ဣရှ္ဝရက စည်းကမ်းတကျ ဘုရားဖူးသူသည် အာဒီပရဘာသ၏ တောင်ဘက်ရှိ ဝృద్ధပရဘာသ (Vṛddha Prabhāsa) သို့ သွားရမည်ဟု မိန့်ကြားသည်။ ထိုနေရာတွင် “စတုရ္မုခ” (မျက်နှာလေးဖက်) လင်္ဂတော်တစ်ဆူရှိပြီး မျက်မြင်တင်ပင် အပြစ်ပျက်စေသည်ဟု ချီးမွမ်းကြသည်။ သရီဒေဝီက အမည်ရင်းမြစ်နှင့် ထိုနေရာကို မြင်ခြင်း၊ ချီးမွမ်းခြင်း၊ ပူဇော်ခြင်းတို့၏ အကျိုးကို မေးမြန်းသည်။ ဣရှ္ဝရက ရှေးမန်ဝန္တရတစ်ခုနှင့် တ్రေတားယုဂကာလအတွင်း ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် အကြောင်းကို ပြန်လည်ပြောပြသည်။ မြောက်ဘက်မှ လာသော ရှိရိသီများသည် ပရဘာသကို ဒർശနပြုလိုသော်လည်း အင်ဒြ၏ ဝဇ္ရနှင့် ဆက်နွယ်၍ ရှိုင်ဝလင်္ဂတော်ကို ဖုံးကွယ်ထားသည်ကို တွေ့ရသည်။ ဒർശနမရဘဲ အိမ်မပြန်မည်ဟု ဆုံးဖြတ်ကာ ရာသီအလိုက် ကြာရှည်တပသ ပြုလုပ်ကြပြီး ဘြဟ္မစရိယနှင့် အပူအအေးခံသည့် အကျင့်များကို တင်းကျပ်စွာ လိုက်နာကြသဖြင့် အိုမင်းလာကြသည်။ သင်္ကရာက သူတို့၏ မလျော့မနည်းသော ဆန္ဒ—ဒർശနတစ်ခုတည်းကိုသာ လိုလားခြင်း—ကို သိမြင်၍ ကရုဏာဖြင့် လင်္ဂတော်ကို ထုတ်ဖော်ပြသသည်။ ထိုလင်္ဂတော်သည် မြေကြီးကွဲ၍ ပေါ်ထွန်းလာသည်ဟု ဆိုကြသည်။ ရှိရိသီများ ဒർശနရပြီး နတ်ပြည်သို့ တက်ရောက်ကြသည်; အင်ဒြက ထပ်မံဖုံးကွယ်ရန် ကြိုးစားသော်လည်း ရှိရိသီများ အိုမင်းသည့် အရွယ်တွင် ဒർശနရခဲ့သဖြင့် ထိုနေရာကို “ဝృద్ధပရဘာသ” ဟု ခေါ်လာကြသည်။ အဆုံးတွင် ဖလရှရုတိအဖြစ် စိတ်ကြည်ညိုစွာ ထိုနေရာကို ဒർശနပြုခြင်းသည် ရာဇသုယနှင့် အရှွမေဓ ယဇ္ဉများနှင့် တူညီသည့် ကုသိုလ်ရကြောင်း ဆိုသည်။ ဘုရားဖူးအကျိုးကို ပြည့်စုံစေလိုသူများအတွက် ဘရာဟ္မဏတစ်ဦးအား နွားထီး (ukṣā) ကို ဒါနပြုရန်လည်း အကြံပြုထားသည်။
Adhyaya 196
जलप्रभासमाहात्म्यवर्णनम् | Jala-Prabhāsa: The Māhātmya of the Water-Prabhāsa Tīrtha
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား ဝೃဒ္ဓ-ပရဘာသ၏ တောင်ဘက်ရှိ ရေဖြင့်တည်သော ပရဘာသတီရ္ထသို့ ညွှန်ပြကာ “အုတ်တမ” မဟာတ္မ్యကို ဖော်ပြသည်။ ထိုအကြောင်းအရာ၏ အလယ်မှာ ဇာမဒဂ္နျ ရာမ (ပရရှုရာမ) ရှိပြီး၊ က္ෂတ္တရိယများကို အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်ပြီးနောက် အတွင်းစိတ်တွင် ဂှရဏာ (အပြစ်အပေါ် မနာလိုမုန်းတီးသကဲ့သို့သော စိတ်နာကျင်မှု) ဖြစ်ပေါ်ကာ အပြစ်လျော့ရန် မဟာဒေဝကို နှစ်ပေါင်းများစွာ တပသ်ပြု၍ ပူဇော်သည်။ ရှီဝသည် ပေါ်ထွန်းလာပြီး ဆုတောင်းခွင့်ပေးရာ ရာမသည် ရှီဝ၏ ကိုယ်ပိုင် လင်္ဂကို မြင်လိုကြောင်း တောင်းဆိုသည်။ ထိုလင်္ဂကို အိန္ဒြာသည် ကြောက်ရွံ့၍ ဝဇ္ရဖြင့် ထပ်ခါတလဲလဲ ဖုံးအုပ်ထားသည်ဟု ဆိုကြသည်။ ရှီဝသည် ထိုပုံစံဖြင့် တိုက်ရိုက် လင်္ဂဒർശန မပေးသော်လည်း ကုသနည်းတစ်ရပ်ကို ပေးသည်—သန့်ရှင်းသော ရေထဲမှ ပေါ်လာမည့် လင်္ဂကို နီးကပ်၍ ထိတွေ့ခြင်း (sparśana) ဖြင့် ရာမ၏ စိတ်ဒုက္ခနှင့် အပြစ်တို့ ပျောက်ကင်းမည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် ရေထဲမှ လင်္ဂကြီးတစ်ခု ပေါ်ထွန်းလာကာ ထိုနေရာကို “ဇလ-ပရဘာသ” ဟု ခေါ်ကြသည်။ အဆုံးတွင် ဖလရှ్రုတိအဖြစ်—တီရ္ထကို ထိတွေ့ရုံဖြင့် ရှီဝလောကသို့ ရောက်နိုင်ပြီး၊ ထိုနေရာတွင် သီလကောင်းသော ဗြာဟ္မဏတစ်ဦးကို အစာကျွေးခြင်းသည် ဥမာနှင့်အတူ ရှီဝကို အစာကျွေးသကဲ့သို့ ဖြစ်ကြောင်း ဆိုသည်။ ဤကഥာသည် ပာပ-ဥပရှမနီ (အပြစ်ငြိမ်းစေသော) နှင့် ဆర్వကာမ-ဖလပရဒာ (လိုရာအားလုံးကို အကျိုးပေးသော) ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။
Adhyaya 197
जमदग्नीश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Jamadagniśvara: Account of the Sacred Merit
ဤအဓျာယတွင် ဣရှွရသည် ဒေဝီအား ဝೃဒ္ဓ-ပရဘာသ အနီးရှိ ဇမဒဂ္နီရှွရ ရှိဝဘုရားသို့ သီလဝိညာဉ်ခရီး (တီရ္ထယာတရာ) သွားလာပုံကို သင်ကြားတော်မူသည်။ ထိုသန့်ရှင်းရာဌာနကို ရှင်ဇမဒဂ္နီက တည်ထောင်ထားသော “အပြစ်အားလုံးကို သက်သာပျောက်ကင်းစေသူ” (sarva-pāpa-upaśamana) ဟု ချီးမွမ်းပြီး၊ ဘုရားကို မြင်ရုံ (darśana) ဖြင့်ပင် ပူရာဏသဘောတရားအရ “အကြွေးသုံးပါး” (ṛṇa-traya) မှ လွတ်မြောက်စေသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် နိဓာန-ဝါပီ (Nidhāna-vāpī) ဟုခေါ်သော ရေကန်တစ်ခုကို မိတ်ဆက်ကာ၊ အဲဒီမှာ ရေချိုး (snāna) နှင့် ပူဇော် (pūjā) လုပ်ပါက ငွေကြေးချမ်းသာမှု (dhana) နှင့် လိုရာဆန္ဒများ ပြည့်စုံမည်ဟု ညွှန်ကြားသည်။ ရေကန်အမည်နှင့် ဂုဏ်သတင်းသည် ပဏ္ဍဝများက ရှေးကာလတွင် သိုက်မြှုပ်ထားသော ဓန (nidhāna) ကို ပြန်လည်ရရှိခဲ့သည့် အကြောင်းနှင့် ဆက်စပ်ကြောင်း ဖော်ပြကာ၊ ထိုနေရာကို “လောကသုံးပါးက ဂုဏ်ပြုသော” ဟု မြှင့်တင်ထားသည်။ အဆုံးတွင် ဖလရှရုတိ (phalāśruti) အဖြစ်၊ ထိုနေရာတွင် ရေချိုးခြင်းသည် ကံမကောင်းမှုကို ကံကောင်းမှုအဖြစ် ပြောင်းလဲစေပြီး ဆုတောင်းလိုရာကို ပေးတော်မူကြောင်း ဆိုကာ၊ နေရာအလိုက် အကျိုးသက်ရောက်မှုရှိသော ပူဇော်ခရီးစဉ်၏ အဓိပ္ပါယ်ကို ထပ်မံအတည်ပြုသည်။
Adhyaya 198
Pañcama-prabhāsa-kṣetra-māhātmya: Mahāprabhāsa, Tejas-udbhava, and the Spārśa-liṅga Tradition
ဤအဓ್ಯಾಯ၌ ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား မဟာပရဘာသ ဟူသော အထင်ကရ သန့်ရှင်းကွင်းကို ညွှန်ပြသည်။ ၎င်းသည် ဇလာပရဘာသ၏ တောင်ဘက်တွင် တည်ရှိပြီး ယမ၏ လမ်းကြောင်းကို တားဆီးနိုင်သည်ဟု ဆိုကာ ကာကွယ်ရေးနှင့် မောက္ခသဘောတရားကို ထင်ဟပ်စေသည်။ ထို့နောက် မူလဇာတ်ကြောင်းကို ဖော်ပြရာတွင် တ్రေတāယုဂ၌ ဘုရားသဘောတောက်ပသော စပာရှ-လင်္ဂ (ထိတွေ့လင်္ဂ) ကို မှတ်မိကြပြီး ထိတွေ့ခြင်းဖြင့် လွတ်မြောက်မှု ပေးနိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ နောက်ကာလတွင် ကြောက်ရွံ့လာသော အိန္ဒြာသည် ဗဇ္ရကဲ့သို့ အတားအဆီးဖြင့် လင်္ဂကို ဖုံးကာ တားဆီးသော်လည်း အူရှ္မာ/တေဇ အပူတောက်ပမှုကြီးက မထိန်းနိုင်အောင် ပေါက်ကွဲကာ မီးတံခွန်ပါ လင်္ဂပုံသဏ္ဍာန်ကြီးအဖြစ် ချဲ့ထွင်ပြီး လောကသုံးပါးကို မီးခိုးနှင့် မီးလောင်မှုဖြင့် လှုပ်ရှားစေသည်။ ဒေဝတားများနှင့် ဝေဒသိ ဋ္ဌာနရှိ ရှိများက သရှီရှေခရ (ရှီဝ) ကို ချီးမွမ်းကာ ဤကိုယ်တိုင်လောင်ကျွမ်းသော တေဇကို ထိန်းချုပ်ပေးရန် တောင်းပန်ကြသည်။ တေဇသည် နောက်ဆုံးတွင် စီးကြောင်း ၅ ခုအဖြစ် ခွဲထွက်ကာ မြေကြီးကို ဖောက်ထွင်း၍ ပရဘာသ ၅ မျိုးအဖြစ် ပေါ်ထွန်းသည်။ ထွက်ပေါက်လမ်းတွင် ကျောက်တံခါးတစ်ခု တည်ဆောက်ပြီး အက်ကွဲရာကို ပိတ်သည့်အခါ မီးခိုးငြိမ်းကာ လောကများ ပြန်လည်တည်ငြိမ်သော်လည်း တောက်ပမှုသည် ထိုနေရာတွင်သာ တည်နေသည်။ ရှီဝ၏ အမိန့်အရ ဒေဝတားများက လင်္ဂကို ထိုနေရာတွင် တည်ထောင်ပြီး တေဇ “အနားယူ” သဖြင့် ထိုကွင်းကို မဟာပရဘာသ ဟု ကျော်ကြားလာသည်။ အဆုံးတွင် ဘုရားကို ပန်းမျိုးစုံဖြင့် သဒ္ဓါတရားဖြင့် ပူဇော်လျှင် မပျက်စီးသော အမြင့်ဆုံးအခြေအနေ ရရှိမည်၊ မြင်ရုံဖြင့်ပင် အပြစ်ကင်းစင်ကာ လိုရာဆန္ဒ ပြည့်မည်၊ ထို့ပြင် ဒါန—စည်းကမ်းရှိသော ဗြာဟ္မဏအား ရွှေဒါနနှင့် ဒွိဇအား သင့်တော်သော နွားဒါန—သည် “မွေးဖွားခြင်း၏ အကျိုး” နှင့် ရာဇသူယ၊ အရှ္ဝမေဓ ယဇ္ဉများနှင့် တူညီသည့် ပုဏ္ဏာရရှိစေသည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 199
दक्षयज्ञविध्वंसनम् (Destruction/Disruption of Dakṣa’s Sacrifice) and the Etiology of Kṛtasmaradeva
ဤအধ্যာယသည် တီရ္ထညွှန်ကြားမှုအတွင်း ထည့်သွင်းထားသော ရှိဝ–ဒေဝီ သာသနာရေးဆွေးနွေးမှုဖြစ်သည်။ ဣရှွရသည် ဒေဝီကို တောင်ဘက်ရှိ သာရသွတီမြစ်ကမ်းအေးချမ်းရာသို့ ညွှန်ပြကာ၊ ကෘတသ္မရဒေဝ (Kṛtasmaradeva) ဟူသော အမည်ဖြင့် ခေါ်သည့် ကိုယ်တိုင်ပေါ်ထွန်း (svayaṃbhūta) သရဏာတော်ကို ပြသပြီး အပြစ်များကို သန့်စင်ပေးသူဟု ဆိုသည်။ ကာမဒေဝ မီးလောင်ပျက်စီးပြီးနောက် ရတီဒေဝီ ငိုကြွေးသော်လည်း ရှိဝသည် အနာဂတ်တွင် ဘုရားကရုဏာဖြင့် ပြန်လည်ထူထောင်မည်ဟု သက်သာစေသည်။ ဒေဝီက ကာမကို မီးရှို့ရသည့် အကြောင်းနှင့် ပြန်လည်မွေးဖွားပုံကို မေးရာ ရှိဝသည် ဒက္ခယဇ္ဉ၏ နောက်ခံဇာတ်ကြောင်းကို ရှင်းပြသည်—ဒက္ခ၏ သမီးများကို လက်ထပ်ပေးခြင်း၊ ဒေဝတားနှင့် ရှင်ရသီများ စုဝေးကာ ယဇ္ဉကြီးကျင်းပခြင်း၊ သို့သော် ကပာလ၊ ပြာမှုန် စသည့် တပသီလက္ခဏာများကြောင့် ရှိဝကို ဖယ်ထုတ်သဖြင့် စတီဒေဝီ ဒေါသထွက်ကာ ယောဂတပသဖြင့် ကိုယ်ကို လွှတ်ခြင်း။ ရှိဝသည် ဗီရဘဒြာ ဦးဆောင်သော ကြမ်းတမ်းသည့် ဂဏများကို စေလွှတ်၍ ယဇ္ဉကို ဖျက်ဆီးစေပြီး ဒေဝတားများနှင့် စစ်ဖြစ်သည်။ ဗိෂ္ဏု၏ စုဒർശနစက်ရကို မျိုချခံရပြီး ဗီရဘဒြာသည် ရုဒြာ၏ အာနုဘော်ကြောင့် မသေမပျက် ရှင်သန်သည်။ ရှိဝသည် တြိရှူလကိုင်ကာ ရှေ့တိုးလာသဖြင့် ဒေဝတားများ ဆုတ်ခွာကြပြီး ဘြာဟ္မဏများက ရုဒြမန်တရဖြင့် ကာကွယ်ဟောမ ပြုသော်လည်း ယဇ္ဉသည် ချိုးဖျက်ခံရသည်။ ယဇ္ဉသည် သမင်ရုပ်ဖြင့် ထွက်ပြေးကာ ကောင်းကင်တွင် ကြယ်ကဲ့သို့ မြင်ရနေသေးသည်ဟု ဆို၍ ကမ္ဘာဗေဒဆိုင်ရာ အမှတ်အသားအဖြစ် ထားရှိသည်။
Adhyaya 200
कामकुण्डमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Kāma Kuṇḍa
ဤအধ্যာယတွင် ရှိဝ–ဒေဝီ သာသနာရေးဆွေးနွေးမှုအတွင်း ယဇ္ဈပူဇော်မှုအခြေအနေ ပျက်ကွက်သွားပြီးနောက် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် အကျိုးဆက်များကို ဖော်ပြကာ အဆူရ တာရက ကို လောကကိုမတည်ငြိမ်စေသော အင်အားအဖြစ် ထင်ရှားစေသည်။ တာရက သည် ဒေဝများကို အနိုင်ယူ၍ စွဝဂ္ဂမှ ထုတ်ပယ်သဖြင့် ဒေဝများက ဘြဟ္မာထံ အကူအညီတောင်းကြသည်။ ဘြဟ္မာက ဤအန္တရာယ်ကို ဖြေရှင်းနိုင်သူမှာ သင်္ကရ၏ တေဇောဓာတ်သာ ဖြစ်ပြီး၊ ဟိမာလယမှ မွေးဖွားသော ဒေဝီနှင့် ရှိဝ၏ အနာဂတ်ပေါင်းစည်းမှုမှ တာရကကို ဖျက်ဆီးမည့် အင်အား (သားတော်) ပေါ်ထွန်းမည်ဟု ညွှန်ပြသည်။ ထိုပေါင်းစည်းမှုကို လှုံ့ဆော်ရန် ကာမဒေဝကို ဝသန္တာနှင့်အတူ စေလွှတ်ရာ ရှိဝထံ နီးကပ်သည့်အခါ တတိယမျက်စိမှ ထွက်သော မီးတောက်ဖြင့် ကာမသည် လောင်ကျွမ်းသွားသည်။ ထို့နောက် ရှိဝသည် မင်္ဂလာရှိသော ပရာဘာသိက-က்ஷೇತ್ರ၌ တည်နေကာ ထိုနေရာကို အဖြစ်အပျက်၏ သန့်ရှင်းသော အမှတ်တရအဖြစ် သာကာလိက ပြုလုပ်သည်။ ရတီက ဝမ်းနည်းငိုကြွေးသော်လည်း ကိုယ်မဲ့အသံတစ်ခုက ကာမသည် ကိုယ်မဲ့ပုံစံ (အနင်္ဂ) အဖြစ် ပြန်လည်ပေါ်ထွန်း၍ လောကစဉ်ဆက်မပြတ်မှုကို ထိန်းသိမ်းမည်ဟု သက်သာစေသည်။ ဒေဝများက ကာမမရှိလျှင် ဖန်ဆင်းမှု ပျက်ယွင်းမည်ကို မေးမြန်းရာ ရှိဝက ကာမသည် ကိုယ်မဲ့ဖြင့်ပင် လုပ်ဆောင်မည်ဟု ရှင်းလင်းပြီး အဖြစ်အပျက်၏ သင်္ကေတအဖြစ် မြေပြင်ပေါ်တွင် လိင်္ဂတစ်ပါး ပေါ်ထွန်းသည်။ ဤအကြောင်းကို ကೃတသ္မရာ ဟူသော အမည်နှင့် ဆက်စပ်ကာ နောက်ပိုင်း စကန္ဒ မွေးဖွား၍ တာရကကို သတ်ဖြတ်မည်ဟု ချိတ်ဆက်ဖော်ပြသည်။ နိဂုံးတွင် ကೃတသ္မရာ၏ တောင်ဘက်ရှိ ကာမကுண္ဍ ဟူသော ကုဏ္ဍကို ညွှန်ပြပြီး ထိုနေရာ၌ ရေချိုးကာ ဝေဒသိ ပုရောဟိတ်ဘြာဟ္မဏများထံ သကြားကန်၊ ရွှေ၊ နွား၊ အဝတ်အထည်တို့ကို စည်းကမ်းတကျ လှူဒါန်းရန် သတ်မှတ်ကာ အမင်္ဂလာအခြေအနေများမှ လွတ်မြောက်ခြင်း အကျိုးကို ဆိုသည်။
Adhyaya 201
कालभैरवस्मशानमाहात्म्यवर्णनम् (The Māhātmya of Kālabhairava’s Great Cremation-Ground)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ရှိုင်ဝသဒ္ဓါတရားအမြင်ဖြင့် ဣရှ္ဝရ (ရှီဝ) သည် ပရဘာသဒေသ၌ တိကျသတ်မှတ်ထားသော နေရာတစ်ခု—ကာလဘဲရဝနှင့် ဆက်နွယ်သော သင်္ချိုင်းမြေကြီး (śmaśāna) နှင့် အနီးရှိ ဘြဟ္မာကுண္ဍ (Brahma-kuṇḍa)—ကို ဖော်ပြတော်မူသည်။ ထိုနေရာ၏ အာနိသင်ကို ကယ်တင်ခြင်းနှင့် တိုက်ရိုက်ချိတ်ဆက်ထားသည်။ အဓိကဆိုလိုချက်မှာ ထိုနေရာ၌ သေဆုံးသူ သို့မဟုတ် မီးသင်္ဂြိုဟ်ခံရသူသည်—အချိန်မတော်သေခြင်း၊ အခက်အခဲကြားသေခြင်း (kāla-viparyaya) ကဲ့သို့ မကောင်းသောအခြေအနေများတွင်ပင်—မောက္ခ (လွတ်မြောက်ခြင်း) ကို ရရှိနိုင်ကြောင်း ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် စာတမ်း၏ ကျင့်ဝတ်ခွဲခြားမှုအရ အပြစ်ကြီးသူများဟု သတ်မှတ်ခံရသူများထံသို့ပါ ကယ်တင်ခြင်းကတိကို တိုးချဲ့ထားသည်။ ရှီဝသည် ထိုအာနိသင်ကို မင်ကီရှ္ဝရ (Maṅkīśvara) ၏ ရှိနေမှုနှင့် ‘ကೃတસ્મရတာ’ (အမြဲသတိရနေခြင်း) အခြေအနေတို့နှင့် ချိတ်ဆက်ကာ ထိုသင်္ချိုင်းမြေကို ‘အပုနర్భဝ-ဒာယက’ (ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်းမှ လွတ်မြောက်စေသော) နယ်မြေဟု ဖော်ညွှန်းသည်။ ထို့အပြင် ‘ဝိသုဝ’ (viṣuva) ဟူသော ပြက္ခဒိန်/နက္ခတ်ဆိုင်ရာ ဆုံချက်ကိုလည်း ထိုနေရာ၏ ပူဇော်ရေးတန်ဖိုးအတွက် အရေးပါသော အချိန်အမှတ်အသားအဖြစ် ဖော်ပြသည်။ နိဂုံးတွင် ရှီဝသည် ဤချစ်မြတ်နိုးရာ က్షೇತ್ರကို အမြဲတမ်းစွဲလမ်းချစ်ခင်ကြောင်း ကြေညာကာ ဤအပိုဒ်၏ ဝေါဟာရအရ အဝိမုက္တ (Avimukta) ထက်ပင် ပိုချစ်ကြောင်း ထုတ်ဖော်တော်မူသည်။
Adhyaya 202
रामेश्वरमाहात्म्य — Rāmeśvara at Prabhāsa and the Pratiloma Sarasvatī Purification
ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ပရဘာသဒေသ၌ စရස්ဝတီမြစ်အနီးရှိ ရာမေရှ္ဝရ၏ တည်နေရာနှင့် အာနိသင်ကို ရှင်းလင်းတော်မူသည်။ ထို့နောက် ဘလဘဒြ (ရာမ/ဟလာယုဓ) သည် ပာဏ္ဍဝ–ကောရဝ စစ်ပွဲတွင် ဘက်မရွေးဘဲ ဒွာရကာသို့ ပြန်သွားပြီး မူးယစ်မှုကြောင့် တောအပျော်ဥယျာဉ်ထဲ ဝင်ရောက်သည်။ ထိုနေရာတွင် ပညာရှိ ဘြာဟ္မဏများက စူတ (sūta) ၏ ပုရాణပတ်တော်ဖတ်ကြားမှုကို နားထောင်နေကြရာ၊ ဒေါသဖြင့် စူတကို ထိုးသတ်မိပြီး နောက်မှ ဘြာဟ္မဏဟတ္ယာနှင့် ဆင်တူသော အညစ်အကြေးဟု သိကာ ဓမ္မရေးရာနှင့် ကိုယ်ခန္ဓာဆိုင်ရာ အကျိုးဆက်များကို ဝမ်းနည်းတော်မူသည်။ ဤအခန်းတွင် ပရాయရှ္စိတ္တ (prāyaścitta) ၏ သဘောတရားကိုလည်း ဖော်ပြကာ ရည်ရွယ်ချက်ရှိ/မရှိ အပြစ်ခွဲခြားခြင်း၊ အပြစ်အလေးအနက်အလိုက် ဖြေရှင်းနည်းအဆင့်ဆင့်နှင့် ဝရတ (vrata) ၏ အခန်းကဏ္ဍကို ရှင်းပြသည်။ အကောင်မဲ့အသံတစ်ခုက ရာမအား ပရဘာသသို့ သွားရန် ညွှန်ကြားပြီး စီးကြောင်းငါးခုပါသော ပရတိလိုမာ စရස්ဝတီကို အပြစ်ကြီးငါးပါး ဖျက်ဆီးသူဟု ချီးမွမ်းကာ အခြား တီရ္ထများသည် မတူမယှဉ်နိုင်ဟု ဆိုသည်။ ရာမသည် ယာထရာအခမ်းအနားများ ဆောင်ရွက်၍ ဒါနပေးကာ စရස්ဝတီ–သမုဒ္ဒရာ ဆုံရာတွင် ရေချိုးပြီး လင်္ဂကြီးတစ်ဆူ တည်ထောင်/ပူဇော်ကာ သန့်စင်ခြင်းကို ရရှိသည်။ နိဂုံးတွင် ဖလ (phala) ကို ကြေညာသည်—ရာမေရှ္ဝရ လင်္ဂကို ပူဇော်လျှင် အပြစ်ပယ်ရှားသည်။ လဆန်း/လဆုတ် အဋ္ဌမီနေ့တွင် ဘြာဟ္မကူရ္ချ (brahma-kūrcha) နည်းဖြင့် အထူးဝရတ ဆောင်ရွက်လျှင် အရှ္ဝမေဓ (Aśvamedha) နှင့် တူသော ကုသိုလ်ရသည်။ ယာထရာဖလ ပြည့်စုံလိုသူများအတွက် ရေချိုးခြင်း၊ ပူဇော်ခြင်းနှင့် နွားဒါန ပေးခြင်းကို အကြံပြုထားသည်။
Adhyaya 203
मंकीश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Mankīśvara Māhātmya (Glory of the Mankīśvara Liṅga)
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား မန်ကီဣရှွရ သာသနာတော်သို့ ဘုရားဖူးသွားရာ လမ်းကြောင်းကို ရှင်းပြသည်။ ထိုလင်္ဂသည် ရာမေရှ၏ မြောက်ဘက်၊ ဒေဝမాతೃ နေရာအနီးတွင်ရှိပြီး အာရက-သ္ထလ နှင့် ကෘတ-သ္မရ တို့မှ ဦးတည်ရာများကိုလည်း ဖော်ပြထားသည်။ ရှေးကာလက ကုဗ္ဇ (ကိုယ်ခန္ဓာကွေး) ဖြစ်သော်လည်း ရှိဝဘုရားကို တပသ္နှင့် ပူဇော်ကာ အလွန်သစ္စာရှိသော မန်ကီ အမည်ရှိ ဗြာဟ္မဏက ထိုလင်္ဂကို တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ နှစ်ပေါင်းများစွာ ပူဇော်ခဲ့သော်လည်း မန်ကီသည် ဘုရားက စိတ်ကျေနပ်မှု မပေးသေးဟု ဝမ်းနည်းကာ ဂျပနှင့် ဓျာနကို ပိုမိုတင်းကျပ်စွာ ကျင့်သုံး၍ အိုမင်းသည့်အထိ ဆက်လက်ပြုလုပ်သည်။ နောက်ဆုံးတွင် ရှိဝဘုရား ပေါ်ထွန်းလာပြီး အတားအဆီးတစ်ခုကို ရှင်းပြသည်—မန်ကီသည် မျက်နှာမူကွေးသဖြင့် သစ်ကိုင်းများသို့ မလွယ်ကူစွာ ရောက်နိုင်၍ အခြားတပသီများကဲ့သို့ ပန်းများစွာ မစုဆောင်းနိုင်ခြင်းဖြစ်သည်။ သို့သော် ဘက္တိဖြင့် ပန်းတစ်ပွင့်တည်းပင် ပူဇော်လျှင် ယဇ္ဉာ၏ ပြည့်စုံသော ကုသိုလ်ဖလကို ရရှိကြောင်း သင်ကြားသည်။ ထို့ပြင် လင်္ဂပူဇော်ခြင်းသည် တြိမూర్తိ ပူဇော်ခြင်းဖြစ်ကြောင်း—လင်္ဂ၏ ညာဘက်တွင် ဗြဟ္မာ၊ ဘယ်ဘက်တွင် ဗိෂ္ဏု၊ အလယ်တွင် ရှိဝ တည်ရှိကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ဘိလွ၊ သမီ၊ ကရဝီရ၊ မာလတီ၊ အွန်မတ္တက၊ စမ္ပက၊ အရှိုက၊ ကဟ္လာရ နှင့် အနံ့ပန်းမျိုးစုံတို့ကို အထူးနှစ်သက်သော ပူဇော်ပစ္စည်းများအဖြစ် ရေတွက်ထားသည်။ မန်ကီသည် ဤလင်္ဂ၌ ရေချိုးပြီး ရေတစ်စက်ပင် ဆက်ကပ်သူတိုင်း အမျိုးမျိုးသော ပူဇော်မှု၏ အကျိုးကို ရစေလိုကြောင်းနှင့် အနီးအနားတွင် ဒေဝသစ်ပင်နှင့် လူ့လောကသစ်ပင်များ ရှိစေလိုကြောင်း ဆုတောင်းသည်။ ရှိဝဘုရားက ဆုတောင်းများကို ချီးမြှင့်ကာ နာဂများ အားလုံး ရှိနေသဖြင့် ထိုနေရာကို “နာဂ-သ္ထာန” ဟု ခေါ်မည်ဟု ကြေညာပြီး ပျောက်ကွယ်သွားသည်။ မန်ကီသည် ကိုယ်ခန္ဓာကို စွန့်၍ ရှိဝလောကသို့ ရောက်သည်။ ယုံကြည်စွာ ဤအကြောင်းကို နားထောင်သူ၏ အပြစ်များ ပျောက်ကင်းကြောင်း ဖလရှရုတိဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။
Adhyaya 204
Sarasvatī-māhātmya and the Ritual Order of Dāna–Śrāddha at Prabhāsa (सरस्वतीमाहात्म्यं दानश्राद्धविधिक्रमश्च)
အဓ್ಯಾಯ ၂၀၄ သည် မေးခွန်း–ဖြေကြားပုံစံဖြင့် တည်ဆောက်ထားသော သာသနာရေးဆွေးနွေးချက်ဖြစ်သည်။ ဒေဝီသည် «စရஸဝတီ-မာဟာတ္မယ» ကို ပိုမိုကျယ်ပြန့်စွာ ရှင်းလင်းပေးရန် တောင်းဆိုပြီး၊ ပရဘာသတွင် ဘုရားဖူးသွားလာရာ၌ လိုက်နာရမည့် နည်းလမ်းများကို နည်းပညာဆန်စွာ မေးမြန်းသည်—«မုခဒွာရ» (mukha-dvāra) ဟုခေါ်သော “ပါးစပ်တံခါး” မှ ဝင်ရောက်ခြင်း၏ ကုသိုလ်၊ ရေချိုးခြင်းနှင့် ဒါနပြုခြင်း၏ အကျိုး၊ အခြားနေရာများတွင် ရေမြုပ်ခြင်း၏ အကျိုးအာနိသင်၊ ထို့ပြင် «ရှရဒ္ဓ» ပြုလုပ်ရာတွင် စည်းကမ်း၊ မန္တရ၊ အခမ်းအနားဆောင်ရွက်သူအရည်အချင်း၊ သင့်လျော်သော အစားအစာနှင့် အကြံပြုဒါနများကို မေးသည်။ ဣရှွရသည် ဒါန–ရှရဒ္ဓ၏ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းကို စနစ်တကျ ဖော်ပြမည်ဟု ကတိပြုကာ၊ စရஸဝတီ၏ သန့်ရှင်းမြင့်မြတ်မှုကို အလွှာလိုက် ချီးမွမ်းတင်ပြသည်။ စရஸဝတီရေကို အထူးကောင်းကျိုးကြီးမားသော ရေဟု ကြေညာပြီး၊ ပင်လယ်နှင့် ရောနှောသည့်အခါ တောင့်တင်းရှားပါးမှုသည် နတ်တို့အကြားတွင်တောင် ရှားပါးကြောင်း ဆိုသည်။ ထိုမြစ်ကို လောကီအဆင်ပြေချမ်းသာမှုနှင့် ဝမ်းနည်းပူဆွေးမှုကင်းစေသော အရင်းအမြစ်အဖြစ် ဖော်ပြပြီး၊ အထူးသဖြင့် ဝိုင်ရှာခ (Vaiśākha) လနှင့် ဆိုမ (soma) ဆိုင်ရာ အကျင့်ဝတ်များကဲ့သို့ ကာလအခါရှားပါးမှုကို အလေးပေးကာ၊ စရஸဝတီသို့ ရောက်ရှိနိုင်ခြင်းသည် အခြားတပသျာနှင့် အပြစ်ဖြေကျင့်စဉ်များထက် ပိုမိုမြင့်မားကြောင်း ထောက်ပြသည်။ အကျိုးဖလ (phala) ကို ပြင်းထန်စွာ ဆိုထားပြီး စရஸဝတီရေထဲတွင် နေထိုင်သူသည် ဗိဿနုလောက (Viṣṇu-loka) တွင် အချိန်ကြာရှည် နေထိုင်ရမည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ပရဘာသတွင် စရஸဝတီကို မမြင်နိုင်သူများကိုလည်း ဝိညာဉ်ရေးအမြင်မရှိသူများနှင့် တူသကဲ့သို့ သရော်သဘောဖြင့် နှိုင်းယှဉ်ထားသည်။ စရஸဝတီကို အလှအပနှင့် ဉာဏ်ပညာအရလည်း ချီးမွမ်းကာ ကျယ်ပြန့်သော ဗဟုသုတနှင့် သန့်စင်သော ခွဲခြားသိမြင်မှုနှင့် တူကြောင်း ဆိုသည်။ စရஸဝတီနှင့် အခြားနာမည်ကြီးမြစ်များ၊ ပင်လယ်တို့ ဆုံရာ စင်္ဂမ (sangama) ကို အမြင့်ဆုံး တီရ္ထဟု တင်ပြပြီး၊ ထိုနေရာတွင် ရေချိုးခြင်းနှင့် ဒါနပြုခြင်း၏ အကျိုးကို ယဇ္ဉကြီးများ၏ ကုသိုလ်နှင့် နှိုင်းယှဉ်ကာ၊ စရஸဝတီရေဖြင့် လှုပ်ရှားသန့်စင်ခံရသူများကို ကံကောင်းသူ၊ ဂုဏ်ပြုထိုက်သူဟု ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 205
श्राद्धविधि-काल- पात्र- ब्राह्मणपरीक्षा (Śrāddha: timing, requisites, and examination of eligible Brāhmaṇas)
အဓ್ಯಾಯ ၂၀၅ တွင် ဒေဝီက ဣရှ္ဝရအား śrāddha (ရှရဒ္ဓ) အကျိုးကြီးသော လုပ်ထုံးလုပ်နည်းကို မေးမြန်းပြီး၊ တစ်နေ့အတွင်း အချိန်မှန်ကန်မှုနှင့် ပရဘာသ/ဆရஸဝတီ တီရ္ထ၌ ပြုလုပ်ပုံကို ရှင်းလင်းစေသည်။ ဣရှ္ဝရက နေ့၏ muhūrta များကို သတ်မှတ်ကာ နေ့လယ်ဝန်းကျင် kutapa-kāla ကို အထူးထိရောက်သည့် အချိန်ဟု ချီးမြှောက်ပြီး ညနေခင်းတွင် ပြုလုပ်ခြင်းကို သတိပေးတားမြစ်သည်။ ထို့နောက် ကာကွယ်သန့်စင်ရန် လိုအပ်သော ပစ္စည်းများ—အထူးသဖြင့် kuśa/darbha မြက်နှင့် အနက်ရောင် နှမ်း (tila)—ကို ဖော်ပြပြီး svadhā-bhavana အချိန်အယူအဆကိုလည်း ရှင်းပြသည်။ śrāddha အတွက် ချီးမြှောက်သော “သန့်စင်ကာရက” သုံးပါး (dauhitra, kutapa, tila) နှင့် သန့်ရှင်းမှု၊ ဒေါသကင်းမှု၊ အလျင်မလိုမှု စသည့် သီလဂုဏ်များကိုလည်း ထောက်ပြသည်။ အဓ್ಯಾಯသည် ဥစ္စာကို သန့်စင်မှုအလိုက် śukla/śambala/kṛṣṇa ဟု ခွဲခြားကာ မတရားရရှိသော ဥစ္စာဖြင့် ပူဇော်လျှင် ဘိုးဘွားများမဟုတ်ဘဲ မင်္ဂလာမကောင်းသော သတ္တဝါများထံ သာ ကျေနပ်မှု ရောက်သွားကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့အပြင် လက်ခံသူ ဘြာဟ္မဏများ၏ အရည်အချင်းကို အသေးစိတ် သတ်မှတ်ပြီး ပညာရှိ၍ စည်းကမ်းရှိသူများကို အကြံပြုကာ apāṅkteya ဟု မထိုက်တန်သူများ၏ အကျင့်၊ အလုပ်အကိုင်၊ သီလပျက်ကွက်မှုများကို ရှည်လျားစွာ ဖယ်ရှားစာရင်းပြုသည်။ မမှန်ကန်သော ရွေးချယ်မှုသည် ပူဇော်ပွဲ၏ အကျိုးကို လျော့ပါးစေကြောင်းဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။
Adhyaya 206
Śrāddha-vidhi-varṇana (श्राद्धविधिवर्णन) — Procedural Discourse on Śrāddha
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣရှ္ဝရက သြရာဒ္ဓ (śrāddha) အထူးသဖြင့် ပာရ္ဝဏ (pārvaṇa) စနစ်ကို နည်းလမ်းကျကျ ရှင်းလင်းတင်ပြသည်။ ဖိတ်ကြားရေးစည်းကမ်း၊ အရည်အချင်းရှိသူရွေးချယ်မှုနှင့် ထိုင်ခုံစီစဉ်မှု၊ သန့်ရှင်းမှုကန့်သတ်ချက်များ၊ မုဟူရ္တ အမျိုးအစားအလိုက် အချိန်သတ်မှတ်မှုတို့ကို အလွှာလိုက် ဖော်ပြပြီး၊ အိုးခွက်၊ မီးဖိုသစ်တုံး၊ ပန်း၊ အစားအစာ၊ ရိတုမြက်တို့ကို ရွေးချယ်သုံးစွဲပုံကိုလည်း သတ်မှတ်ထားသည်။ မသင့်လျော်သော အတူစားသောက်မှုနှင့် လုပ်ထုံးလုပ်နည်းချော်ယွင်းမှုများကြောင့် ဘိုးဘွားပိတೃတို့၏ လက်ခံမှု ပျက်ကွက်နိုင်ကြောင်း သီလနှင့်ကျင့်ဝတ်အရ သတိပေးထားသည်။ ဂျပ (japa)၊ စားသောက်ခြင်း၊ ပိတೃကိစ္စ (pitr̥-kārya) စသည့် အချို့အလုပ်များတွင် တိတ်ဆိတ်နေထိုင်ရမည့် စည်းကမ်း၊ ဒေဝကိစ္စနှင့် ပိတೃကိစ္စတို့၏ ဦးတည်ရာအရပ်စည်းကမ်း၊ ချို့ယွင်းချက်အချို့ကို ပြန်လည်ပြုပြင်နိုင်သည့် နည်းလမ်းများကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် သစ်တုံး (samidh) အတွက် သစ်မျိုး၊ လက်ခံသင့်/ရှောင်သင့်သော ပန်းနှင့် အစားအစာတို့ကို မင်္ဂလာ/အမင်္ဂလာအဖြစ် စာရင်းပြုထားပြီး၊ သြရာဒ္ဓ မပြုသင့်သော ဒေသအချို့ကိုလည်း ဆိုထားသည်။ malamāsa/adhimāsa ကန့်သတ်ချက်နှင့် လအရေအတွက်တွက်ချက်ပုံတို့ကို ရှင်းလင်းကာ၊ နောက်ဆုံးတွင် ‘saptārcis’ ချီးမွမ်းမန်တရများအပါအဝင် မန်တရစုများနှင့် ဖလ (phala) ကို ကြေညာသည်။ ပရဘာသ (Prabhāsa) တွင် စရஸဝတီ–သမုဒ္ဒရာ ဆုံရာ၌ မှန်ကန်စွာ ရွတ်ဖတ်နှင့် ဆောင်ရွက်ပါက သန့်စင်မှု၊ လူမှု-ရိတုတရားဝင်မှုနှင့် စည်းစိမ်၊ မှတ်ဉာဏ်၊ ကျန်းမာရေးတို့ကို ရရှိစေသည်ဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 207
पात्रापात्रविचारवर्णनम् | Discernment of Worthy and Unworthy Recipients (Pātra–Apātra Vicāra)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ပရဘာသကေတ္တရ၏ အခြေအနေအတွင်း၌ ဣရှ္ဝရ၏ သာသနာရေးညွှန်ကြားချက်အဖြစ် ဖော်ပြထားသည်။ အစပိုင်းတွင် śrāddha နှင့်ဆိုင်သော ပေးကမ်းမှုများကို အစဉ်လိုက်ဖော်ပြပြီး ပိတೃ (ဘိုးဘွား) အတွက် အလှူအတန်း၏ အကျိုးဖလကို ရှင်းလင်းသည်။ အထူးသဖြင့် စရஸဝတီ၏ သန့်ရှင်းရာအနီးတွင် ဒွိဇတစ်ဦးကို အစာကျွေးခြင်းကို အလွန်မြတ်သော ကုသိုလ်ဟု ချီးမြှောက်ထားသည်။ ထို့နောက် အကျင့်စာရိတ္တနှင့် ဓမ္မဥပဒေသဘက်သို့ လှည့်ကာ pātra–apātra (လက်ခံထိုက်သူ/မထိုက်သူ) ကို ခွဲခြားသတ်မှတ်သည်။ ရိုးရာဝတ္တရားများကို လျစ်လျူရှုခြင်း၊ မြေယာခိုးယူခြင်းနှင့် မတရားဝင် အမြတ်ရယူမှုတို့ကို ပြစ်တင်ကာ “veda-vikraya” (ဝေဒသင်ကြားမှုကို ကုန်သွယ်ခြင်း) ၏ ပုံစံမျိုးစုံနှင့် ကမ္မအကျိုးဆက်များကို အသေးစိတ်ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် သန့်ရှင်းမှုစည်းကမ်း၊ မသင့်လျော်သော အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းများနှင့် မကောင်းသော အရင်းအမြစ်မှ အစာ/ဥစ္စာကို စားသောက်လက်ခံခြင်း၏ အန္တရာယ်ကို သတိပေးသည်။ အဆုံးပိုင်းတွင် ဒါနသဒ္ဓာကို စနစ်တကျတင်ပြပြီး အလှူအတန်း၏ တန်ဖိုးနှိုင်းယှဉ်မှု၊ śrotriya၊ guṇavān၊ śīlavān ကဲ့သို့ အရည်အချင်းပြည့်ဝသော လက်ခံသူကို ရွေးချယ်ရမည်ကို အလေးထားသည်။ မသင့်တော်သော ပေးကမ်းမှုသည် ကုသိုလ်ကို ပျက်စီးစေနိုင်ကြောင်းလည်း ဆိုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် သစ္စာ၊ အဟിംသာ၊ ဝန်ဆောင်မှု၊ စည်းကမ်းရှိသော စားသောက်မှုတို့ကို အဆင့်လိုက်ချီးမြှောက်ကာ အစာ၊ မီးအလင်း၊ အနံ့သာ၊ အဝတ်အစား၊ အိပ်ရာပစ္စည်းတို့ကို လှူဒါန်းခြင်း၏ အကျိုးဖလကို ပြန်လည်ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 208
दानपात्रब्राह्मणमाहात्म्यवर्णनम् (Glorification of Proper Giving, Worthy Recipients, and Brāhmaṇa Eligibility)
ဤအধ্যာယတွင် ဒေဝီက အီရှ్వరထံသို့ “ဒါန” အမျိုးအစားခွဲခြားချက်ကို တိတိကျကျ မေးမြန်းသည်—ဘာကို ပေးရမည်၊ ဘယ်သူ့ထံ ပေးရမည်၊ အချိန်၊ နေရာနှင့် လက်ခံသူ၏ အခြေအနေတို့အရ မည်သို့ သတ်မှတ်ရမည်ကို ဖြစ်သည်။ အီရှဝရက “အကျိုးမရှိသော မွေးဖွားမှု” နှင့် “အကျိုးမရှိသော ပေးကမ်းမှု” ကို “ကောင်းမွန်သော မွေးဖွားမှု” နှင့် မဟာဒါန ၁၆ မျိုးတို့နှင့် နှိုင်းယှဉ်ကာ၊ နွား၊ ရွှေ၊ မြေယာ၊ အဝတ်အစား၊ သီးနှံ/ဆန်၊ ပရိဘောဂပါအိမ် စသည့် အဓိက ဒါနပစ္စည်းများကို ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် စိတ်ရည်ရွယ်ချက်နှင့် ပစ္စည်းရရှိလာပုံ၏ သမာဓိကို အလေးထားသည်။ ဂုဏ်ပြုလိုစိတ်၊ ကြောက်ရွံ့မှု၊ ဒေါသ၊ ပြသလိုစိတ်တို့ဖြင့် ပေးသောဒါနသည် အကျိုးရလဒ် နောက်ကျခြင်း သို့မဟုတ် လျော့နည်းခြင်း ဖြစ်စေပြီး၊ စိတ်သန့်ရှင်းမှုနှင့် ဓမ္မတရားဖြင့် ရရှိသော ပစ္စည်းမှ ပေးသောဒါနသည် အချိန်မီ အကျိုးပေးကြောင်း ဆိုသည်။ လက်ခံသူ “ပာတ်ရ” ၏ လက္ခဏာများကိုလည်း သတ်မှတ်ကာ—ဗေဒ/သင်ယူမှု၊ ယောဂဝင်္ဂါ စည်းကမ်း၊ စိတ်ငြိမ်သက်မှု၊ ပုရာဏသိမြင်မှု၊ ကရုဏာ၊ သစ္စာ၊ သန့်ရှင်းမှု၊ ကိုယ်ထိန်းချုပ်မှုတို့ကို ဖော်ပြသည်။ နွားဒါနအတွက်တော့ လိုလားသင့်သော အရည်အသွေးများကို တိတိကျကျ ပြောပြီး ချို့ယွင်းနွား သို့မဟုတ် မတရားရယူထားသော နွားကို ပေးခြင်းကို တားမြစ်ကာ မမှန်ကန်သော ပေးကမ်းမှု၏ အနုတ်လက္ခဏာများကို သတိပေးသည်။ ထို့ပြင် ဗြတ (အစာရှောင်)၊ ပါရာဏ (အစာရှောင်ပြီးနောက် စားသောက်ခြင်း) နှင့် ရှရဒ္ဓ အချိန်ကာလဆိုင်ရာ သတိပြုရန်များ၊ အရင်းအမြစ်နည်းပါးသော်လည်း သို့မဟုတ် သင့်တော်သော လက်ခံသူမရှိသော်လည်း လိုက်လျောညီထွေ ဆောင်ရွက်နိုင်သော ရှရဒ္ဓနည်းလမ်းကို ဖော်ပြသည်။ နောက်ဆုံးတွင် စာတော်ဖတ်သူ/ဆရာကို ဂုဏ်ပြုရမည်ကို အလေးထားပြီး မုန်းတီးသူ သို့မဟုတ် မလေးစားသူထံ မပို့ဆောင်ရဟု ကန့်သတ်ကာ မှန်ကန်စွာ နားထောင်ခြင်းနှင့် ပံ့ပိုးကူညီခြင်းကို ရိတုအကျိုးသက်ရောက်မှု၏ အစိတ်အပိုင်းအဖြစ် သတ်မှတ်သည်။
Adhyaya 209
मार्कण्डेयेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Māhātmya of Mārkaṇḍeyeśvara (Foundation and Merit Narrative)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား မဟာသဒ္ဓာဖြင့် သင်ကြားသော အကြောင်းအရာကို နှစ်ပိုင်းခွဲ၍ ဖော်ပြသည်။ ပထမပိုင်းတွင် ဒေဝီအား မြောက်ဘက်၊ ဆာဝိထရီ၏ အရှေ့ပိုင်းအနီးရှိ ထင်ရှားသော “မာရ္ကဏ္ဍေယေရှ္ဝရ” သို့ သွားရောက်ရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုက்ஷೇತ್ರ၏ သန့်ရှင်းမြင့်မြတ်မှုသည် ပဒ္မယောနီ (ဗြဟ္မာ) ၏ ကရုဏာကြောင့် ပုရာဏသဘောအရ မအိုမသေ ဖြစ်လာသော ရှင်မာရ္ကဏ္ဍေယ၏ တပသ္စရိယာကြောင့် ဖြစ်သည်။ သူသည် က္ෂೇತ್ರ၏ အထူးကောင်းမြတ်မှုကို သိမြင်ကာ ရှိဝလိင်္ဂကို တည်ထောင်ပြီး ပဒ္မာသနဖြင့် ရှည်လျားသော ဓျာနသမာဓိသို့ ဝင်ရောက်သည်။ အချိန်ကာလကြီးများကြာသဖြင့် လေတင်ဖုန်မှုန့်များက ဘုရားကျောင်းကို ဖုံးလွှမ်းသွားရာ၊ နိုးထလာသော ရှင်သည် တူးဖော်သန့်စင်၍ ဝတ်ပြုရန် တံခါးကြီးကို ပြန်ဖွင့်ပေးသည်။ ထို့နောက် သဒ္ဓာဖြင့် ဝင်ရောက်ကာ ဝೃષabhadhvaja (ရှင်ရှီဝ) ကို ပူဇော်သူသည် မဟေရှ္ဝရရှိရာ အမြင့်ဆုံး နေရာသို့ ရောက်မည်ဟု အကျိုးဖော်ပြချက်ကို ထည့်သွင်းထားသည်။ ဒုတိယပိုင်းတွင် ဒေဝီ၏ မေးခွန်းကြောင့် “အမရ” ဟု ခေါ်ရခြင်း၏ အကြောင်းရင်းကို ရှင်းလင်းသည့် ဇာတိပုံပြင်သို့ ပြောင်းလဲသည်။ အတိတ်ကလ္ပတစ်ခုတွင် ဘೃဂု၏ သား မೃကဏ္ဍု ရှင်သည် သီလကောင်းသော ကလေးကို မွေးဖွားသော်လည်း ခြောက်လအတွင်း သေမည့် ကံကြမ္မာရှိသည်။ အဖေသည် ဥပနယနကို ပြုလုပ်ကာ နေ့စဉ် ဂုဏ်ပြုနမස්ကာရ ပြုရန် သင်ကြားသည်။ ခရီးသွားစဉ် စပ္တရ္ရှီတို့နှင့် တွေ့ရာ “အသက်ရှည်” ဟု ကောင်းချီးပေးပြီး၊ ကလေး၏ အတိုအသက်ကို မြင်သဖြင့် မိမိတို့စကား မမှန်မကန် ဖြစ်မည်ကို စိုးရိမ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ဘြဟ္မာထံသို့ ခေါ်ဆောင်သွားရာ ဘြဟ္မာက အထူးကံကြမ္မာကို အတည်ပြု၍ ကလေးသည် မာရ္ကဏ္ဍေယ ဖြစ်လာကာ ဘြဟ္မာနှင့် တူညီသည့် အသက်ကာလရှိပြီး ကလ္ပ၏ အစနှင့် အဆုံးတွင် အဖော်ဖြစ်မည်ဟု မိန့်ကြားသည်။ အဖေ၏ စိတ်အေးချမ်းမှုနှင့် ဘုရားသခင်တို့အား ကျေးဇူးတင်ပူဇော်မှုဖြင့် အဆုံးသတ်ကာ စည်းကမ်းတကျ ဂုဏ်ပြုခြင်း၊ သာသနာတော်၏ အာဏာပေးခြင်းနှင့် ဖုံးကွယ်သွားသော်လည်း က္ෂેત્રသည် ဝတ်ပြုနိုင်စွမ်း မပျက်ကြောင်းကို ထင်ဟပ်စေသည်။
Adhyaya 210
Pulastyēśvaramāhātmya (The Glory of Pulastyēśvara) | पुलस्त्येश्वरमाहात्म्यम्
ဤအဓ್ಯಾಯသည် တီရ္ထသို့ သွားရောက်ကိုးကွယ်ရန် အကျဉ်းချုပ်ညွှန်ကြားချက်ဖြစ်ပြီး၊ ဣရှ္ဝရက မဟာဒေဝီအား သာသနာတရားအဖြစ် ဟောကြားထားသည်။ ယာတရားပြုသူအား ပရဘာသ သန့်ရှင်းမြေပုံအတွင်း သတ်မှတ်ထားသော ဦးတည်ရာနှင့် အကွာအဝေးအတိုင်း “အထူးမြတ်သော” ဘုရားဌာန ပုလတ်စတျေရှ္ဝရ (Pulastyēśvara) သို့ သွားရန် ညွှန်ပြသည်။ ထို့နောက် ကိုးကွယ်ပူဇော်မှု၏ အစီအစဉ်ကို ဖော်ပြ၍ ပထမဦးစွာ ဒർശန (ဖူးမြင်ခြင်း) ပြုကာ၊ ထို့နောက် “ဗိဓာနတಃ” ဟူသကဲ့သို့ စည်းကမ်းတကျ ပူဇော်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ဖလသြတိအဖြစ် ယာတရားပြုသူသည် ခုနစ်ဘဝတိုင် စုဆောင်းလာသော အပြစ်များမှ လွတ်မြောက်မည်ဟု အတည်ပြုကာ “သံသယမရှိ” ဟု ထင်ရှားစွာ ကြေညာသည်။
Adhyaya 211
पुलहेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Pulahēśvara Māhātmya (Glorification of Pulahēśvara)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား သာသနာရေးအညွှန်းအဖြစ် ဟောကြားပြီး ပရဘာသဒေသအတွင်းရှိ «ပုလဟေရှ္ဝရ» သီရ္ထကို နိုင်ရတ/အနောက်တောင်ဘက် ဦးတည်ရာဖြင့်လည်းကောင်း၊ «ဓနုသ်» အတိုင်းအတာဖြင့်လည်းကောင်း တိတိကျကျ သတ်မှတ်ပြသည်။ ပုလဟေရှ္ဝရကို ဘက္တိအခြေပြု ပူဇော်ဝတ်ပြုရန် ညွှန်ကြားကာ «ဟိရဏ္ယ-ဒါန» (ရွှေ သို့မဟုတ် ဥစ္စာပစ္စည်း လှူဒါန်းခြင်း) ကို ပြုလုပ်လျှင် «ယာတြာ-ဖလ» ဟူသော ဘုရားဖူးခရီး၏ အကျိုးပွားကို ပြည့်စုံစွာ ရရှိမည်ဟု ချိတ်ဆက်ဖော်ပြသည်။ ထို့ကြောင့် ဤအခန်းသည် သီရ္ထတည်နေရာညွှန်းခြင်း၊ အနည်းဆုံး ဝတ်ပြုအစီအစဉ်နှင့် လှူဒါန်းမှုဆိုင်ရာ သဘောတရားကို ဘုရားဖူးအကျိုး ပြည့်စုံစေသော နိဂုံးအဖြစ် ပေါင်းစည်းထားသည်။ အဆုံးတွင် ကော်လိုဖွန်ဖြင့် စကန္ဒပုရာဏအတွင်း ပရဘာသခဏ္ဍ၊ ပရဘာသက்ஷೇತ್ರမဟာတ္မ്യ၏ အধ্যာယ ၂၁၁ ဖြစ်ကြောင်း အမည်နှင့်တကွ သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 212
Kratvīśvaramāhātmya (क्रत्वीश्वरमाहात्म्यम्) — The Glory of Kratvīśvara
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှွရသည် ဒေဝီအား ပုလဟီရှွရမှ နိုင်ရ္ဍတ (အနောက်တောင်) ဘက်သို့ ဓနုရှ ၈ ခန့်အကွာတွင်ရှိသော “ကရတ်ဝီရှွရ” သီရ္ထာ/ဘုရားကျောင်းအကြောင်း သင်ကြားတော်မူသည်။ ထိုနေရာကို မိုက်ခရို-မြေပြင်ညွှန်ပြချက်အဖြစ် တိတိကျကျ တည်နေရာနှင့် အမည်ကို ဖော်ပြထားသည်။ ကရတ်ဝီရှွရသည် “မဟာကရတု-ဖလ” ကို ပေးသနားသူဟု ဆိုပြီး၊ ဝေဒိက ယဇ္ဈာကြီးများ၏ ဂုဏ်သိက္ခာကို သီရ္ထာတွင် ဒർശနဖြင့် ရယူနိုင်သကဲ့သို့ ပြောင်းလဲဖော်ပြထားသည်။ လူတစ်ဦးက ဤဒေဝတাকে မြင်ရုံဖြင့် Pauṇḍarīka ယဇ္ဈာ၏ ဖလကို ရပြီး၊ မွေးဖွား ၇ ဘဝတိုင် ဆင်းရဲခက်ခဲမှု (ဆင်းရဲနွမ်းပါးမှု) မှ ကာကွယ်ခံရကာ၊ ထိုနေရာတွင် ဒုက္ခမပေါ်ပေါက်ကြောင်းလည်း အာမခံထားသည်။
Adhyaya 213
Kaśyapeśvara Māhātmya (काश्यपेश्वरमाहात्म्य) — Glory of the Kaśyapeśvara Shrine
ဤအဓ್ಯಾಯသည် သီဝဝါဒဆိုင်ရာ နေရာဂုဏ်တော်ဖော်ပြချက် (māhātmya) ကို အကျဉ်းချုပ်တင်ပြထားပြီး၊ ဣရှ္ဝရ (Īśvara) က ဒေဝီအား မေးမြန်းဖြေကြားသည့် ဆွေးနွေးပုံစံဖြင့် ဖြစ်သည်။ ကာရှျယပေရှ္ဝရ (Kaśyapeśvara) သန့်ရှင်းရာဌာန၏ တည်နေရာကို အရှေ့ဘက်အပိုင်း (pūrvadigbhāga) သို့ ညွှန်ပြကာ “လေးမြားတံတားအလျား ၁၆” (dhanuḥ-ṣoḍaśa-kāntara) ဟူသော တိုင်းတာချက်ဖြင့် ခရီးသွားဘုရားဖူးများအတွက် လမ်းညွှန်ထားသည်။ ထို့နောက် ဒർശန (darśana) ၏ အကျိုးတရားကို ဖော်ပြ၍ ထိုနေရာကို မြင်တွေ့သူသည် စည်းစိမ်နှင့် သားသမီးရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ “အပြစ်အားလုံး” ကို ထမ်းဆောင်နေသူတောင် ထိုအပြစ်များမှ လွတ်မြောက်မည်ဟု အတည်ပြုကာ “သံသယမရှိ” ဟူသော phalaśruti အဖြစ် ထင်ရှားစွာ ကြေညာသည်။ အဆုံးတွင် Skanda Purāṇa ၏ Prabhāsa Khaṇḍa နှင့် Prabhāsakṣetramāhātmya အတွင်းရှိ အခန်းဖြစ်ကြောင်း ကော်လိုဖွန်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 214
कौशिकेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Narrative of the Glory of Kauśikeśvara
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣශ්ဝရက ဓမ္မတရားဟောသကဲ့သို့ ဆွေးနွေးဖော်ပြပြီး၊ ကာရှျယပေရှ္ဝရ (Kaśyapeśvara) မှ အီရှာန (အရှေ့မြောက်) ဦးတည်ရာတွင် «ဓနုစ်» (လေးတံ) ၈ ခန့်အကွာ၌ ကောရှိကေရှ္ဝရ (Kauśikeśvara) သီရိဌာနရှိကြောင်း သတ်မှတ်ပြထားသည်။ ထိုဌာနကို မဟာပာတက (mahāpātaka) ကြီးများကို ဖျက်ဆီးပေးသော သန့်စင်ကာကွယ်ရာအဖြစ် ချီးမွမ်းထားသည်။ နာမအကြောင်းရင်းအဖြစ်—ကောရှိက (Kauśika) သည် ဝသိဋ္ဌ (Vasiṣṭha) ၏ သားများကို သတ်မိသော အပြစ်ကြီးကို ခံယူရပြီးနောက်၊ ထိုနေရာ၌ လိင်္ဂကို တည်ထောင် (ပရတိဋ္ဌာ) ကာ ပူဇာပြုသဖြင့် အပြစ်မှ လွတ်ကင်းသွားသည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ဖလရှရုတိအဖြစ်—လိင်္ဂကို ဒർശန (မြင်ဖူးခြင်း) နှင့် ပူဇာပြုသူတို့သည် မိမိလိုလားသည့် အကျိုး (vāñchita-phala) ကို ရရှိမည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 215
कुमारेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् / The Māhātmya of Kumāreśvara
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား မာရ္ကဏ္ဍေရှွရ၏ တောင်ဘက် အနည်းငယ်အကွာရှိ ကုမာရေးရှွရ ဘုရားသခင်၏ သာသနာတော်သို့ ညွှန်ကြားသည်။ ထိုနေရာသည် သန့်ရှင်းသော ပရဘ္ဟာသ ဒေသအတွင်း၌ ဆွာမီ (ဘက်တော်သား) တည်ထောင်ထားသော လိင်္ဂဟု ဖော်ပြထားသည်။ ဤအဓ್ಯಾಯသည် ထိုသီတင်းကျွတ်နေရာကို အပြစ်ဖြေရာ အချက်အချာအဖြစ် တင်ပြကာ ကာရ္တိကေယနှင့် ဆက်နွယ်သော တပဿာပြင်းထန်မှုက အခြားသူ၏ ဇနီးနှင့် ပတ်သက်သည့် မတရားကာမကြောင့် ဖြစ်သော အပြစ်များကို ပယ်ဖျက်နိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ ဥပမာတစ်ရပ်တွင် ဘက်တော်သားတစ်ဦးက လိင်္ဂကို တည်ထောင်ပြီး မလင်္ဂတရားမှ လွတ်မြောက်ကာ စွန့်လွှတ်ခြင်းအားဖြင့် “ကောမာရ” ဟု ခေါ်သော လူငယ်သန့်ရှင်းမှုကို ပြန်လည်ရရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ နောက်ဥပမာတွင် ဆုမာလီသည် ဘိုးဘွားများကို သတ်ဖြတ်သည့် အလွန်ကြီးမားသော အပြစ်ကို ကျူးလွန်ပြီးနောက် ထိုနေရာတွင် ပူဇော်ကာ ဘိုးဘွား/ဖခင်ဆိုင်ရာ အကြမ်းဖက်အပြစ်မှ လွတ်မြောက်သည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ဘုရားရှေ့ရှိ ရေတွင်းကိုလည်း သတ်မှတ်ကာ ထိုတွင်းတွင် ရေချိုးပြီး ဆွာမီတည်ထောင်သော လိင်္ဂကို ပူဇော်လျှင် အပြစ်အနာအဆာများ ပျောက်ကင်းကာ “ဆွာမီပူရ” ဟု ခေါ်သော မဟာဒေဝမြို့သို့ ရောက်နိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ဒါနစည်းကမ်းတစ်ရပ်ကို ပေးထားပြီး ဆွာမီ၏ နာမဖြင့် သန့်စင်မြင့်မားသော ရွှေ (ရှာတကောမ္ဘ) ဖြင့် ပြုလုပ်သည့် “တာမ္ရချူဍ” ပစ္စည်းကို ဒွိဇာတိ (နှစ်ကြိမ်မွေး) ထံ လှူဒါန်းလျှင် သာသနာတော်ခရီးသွားခြင်း၏ အကျိုးကို ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 216
Gautameśvara-māhātmya (गौतमेश्वरमाहात्म्य) — The Glory of Gautameśvara Liṅga
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဣရှ္ဝရက ဒေဝီအား ပြောကြားသော ရှိုင်ဝတီရ္ထ အကျဉ်းချုပ်ဖြစ်သည်။ မာရ္ကဏ္ဍေရှ္ဝရ လင်္ဂ၏ မြောက်ဘက်တွင် «ဂေါတမေရှ္ဝရ» ဟုခေါ်သော လင်္ဂတစ်ဆူ ရှိကြောင်းနှင့် အကွာအဝေးကို ဓနု ၁၅ ဟု သတ်မှတ်ဖော်ပြထားသည်။ ဤသန့်ရှင်းရာဌာနကို အပြစ်ဖြေရာနေရာအဖြစ် ဖော်ညွှန်းသည်။ ဂုရုကို သတ်မိသဖြင့် အပြစ်နှင့် ဝမ်းနည်းမှုခံစားရသော ရှင်ဂေါတမသည် ထိုနေရာတွင် လင်္ဂကို ပရတိဋ္ဌာ (တည်ထောင်) ပြုလုပ်ကာ အပြစ်ဘေးမှ လွတ်မြောက်သွားသည်ဟု ဆိုသည်။ ဘုရားဖူးများအတွက်လည်း ကုသိုလ်တိုးပွားစေသော လမ်းညွှန်ချက်များကို ပေးထားသည်—မြစ်တွင် စည်းကမ်းတကျ ရေချိုးခြင်း၊ လင်္ဂကို ရိုးရာပူဇော်ပွဲနည်းအတိုင်း မှန်ကန်စွာ ပူဇော်ခြင်း၊ နှင့် ကပီလာ (အညိုရောင်နွား) ကို ဒါနအဖြစ် ပေးလှူခြင်း။ ထိုကဲ့သို့ ပြုလုပ်ပါက ပဉ္စပာတက (အကြီးမားဆုံးအပြစ် ၅ မျိုး) မှ လွတ်မြောက်၍ သန့်စင်ခြင်းနှင့် မောက္ခကို ရနိုင်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 217
Devarājeśvara-māhātmya (Glorification of Devarājeśvara)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဣရှ္ဝရက ဒေဝီအား မဟာသန့်ရှင်းသော တီရ္ထာ၏ ဂုဏ်တော်ကို ချုပ်ချုပ်တင်ပြသော အခန်းဖြစ်သည်။ ဒေဝရာဇေရှ္ဝရ သည် ဂေါတမေရှ္ဝရ၏ အနောက်ဘက် မဝေးသည့်နေရာတွင် တည်ရှိပြီး အကွာအဝေးကို ရှေးဟောင်းတိုင်းတာချက် «ဓနု» ၁၆ ဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။ ထို့နောက် လိင်္ဂကို တည်ထောင်ခြင်း (sthāpanā) ကြောင့် တည်ထောင်သူသည် ပါပ (pāpa) မှ လွတ်မြောက်ရသည်ဟု ဆိုသည်။ အနာဂတ်တွင်လည်း မည်သူမဆို စိတ်တည်ငြိမ်၍ အာရုံစူးစိုက်သော စိတ် (samāhita-manas) ဖြင့် ထိုလိင်္ဂကို ပူဇော်ပါက လူ့ကိုယ်ခန္ဓာမှ ဖြစ်ပေါ်သော အပြစ်များ (mānava-sambhūta pātakāni) မှ လွတ်မြောက်မည်ဟု သင်ကြားထားသည်။ အဆုံးတွင် ဤသည်မှာ စကန္ဒမဟာပုရာဏ ၈၁,၀၀၀ ဂါထာစု၏ သတ္တမပိုင်း ပရဘာသခဏ္ဍ၊ ပထမအပိုင်း «ပရဘာသက္ခေတ္ရမဟာတ္မ្យ» အတွင်းရှိ အဓ್ಯಾಯ ၂၁၇ ဖြစ်ကြောင်း ကော်လိုဖွန်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 218
Mānaveśvara Māhātmya (The Glory of Mānaveśvara) | मानवेश्वरमाहात्म्य
ဤအခန်းသည် ဣရှ္ဝရ (Īśvara) ထံမှ ထွက်ပေါ်လာသော သာသနာရေးဆိုင်ရာ အကျဉ်းချုပ် သင်ကြားချက်တစ်ရပ်အဖြစ် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ပရဘာသက்ஷೇತ್ರ (Prabhāsa-kṣetra) တွင် မနု (Manu) က တည်ထောင်သည့် «မာနဝ-လိင်္ဂ» ဟု ခေါ်သော လိင်္ဂတစ်ပါးကို မိတ်ဆက်ဖော်ပြသည်။ မနုသည် မိမိ၏ သားကို သတ်မိခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော အပြစ်ဒုက္ခကို ထမ်းဆောင်နေရပြီး ထိုနေရာကို ပာပ-ဟရ (pāpa-hara) — အပြစ်ဖယ်ရှားရာ အဖြစ် သိမြင်သည်။ ထို့နောက် အဘိသေကနှင့် သန့်ရှင်းတည်ထောင်ပွဲများဖြင့် ဣရှ္ဝရကို ထိုနေရာ၌ တည်စေကာ ထိုအပြစ်ဝန်မှ လွတ်မြောက်သွားသည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။ ထို့နောက် သင်ကြားချက်သည် အကျိုးကျေးဇူးကို ယေဘုယျပြု၍ လူသားဘက်တော်သား မည်သူမဆို မာနဝ-လိင်္ဂကို ပူဇော်ဝတ်ပြုလျှင် အပြစ်တို့မှ လွတ်မြောက်မည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် စကန္ဒမဟာပုရာဏ (Skanda Mahāpurāṇa) ၏ ပရဘာသခဏ္ဍ၊ ပရဘာသက்ஷೇತ್ರမဟာတ္မယာ အတွင်းရှိ အခန်း ၂၁၈ ဖြစ်ပြီး «မာနဝေရှ္ဝရ မဟာတ္မယာ» ဟု ခေါင်းစဉ်တပ်ထားကြောင်း ကော်လိုဖွန်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 219
मार्कण्डेयेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Glorification of Mārkaṇḍeyeśvara and associated liṅgas near Mārkaṇḍeya’s āśrama)
ဤအခန်းသည် ရှိုင်ဝသဘောတရားသင်ခန်းစာတစ်ရပ်ဖြစ်ပြီး၊ ဣရှွရသည် ဒေဝီအား မာရ္ကဏ္ဍေယ၏ အာရှရမ်အနီး အာဂ္နေယ (အရှေ့တောင်) ဦးတည်ရာရှိ သန့်ရှင်းရာနေရာစုကို ဖော်ပြပေးသည်။ အစတွင် “ဂုဟာလင်္ဂ” ဟုခေါ်သော နာမည်ကြီးသီရိမန်ကို ညွှန်ပြပြီး၊ “နီလကဏ္ဍ” ဟုလည်းခေါ်ကာ ယခင်က ဗိෂ္ဏုကပင် ပူဇော်ခဲ့သည်ဟုဆို၍ အပြစ်အကျန်အားလုံးကို ဖျက်ဆီးသူဟု ချီးမွမ်းသည်။ ထို့နောက် ဘက္တိဖြင့် ပူဇော်ခြင်း၏ အကျိုးရလဒ်များ—စည်းစိမ်၊ သားသမီး၊ နွားတိရစ္ဆာန်နှင့် စိတ်ချမ်းသာမှု—ကို တိတိကျကျ ချိတ်ဆက်ပြောကြားပြီး၊ တပသီများ၏ အာရှရမ်များ၊ ဂူများကို မြင်နိုင်သကဲ့သို့ ဖော်ပြကာ အများစုမှာ လင်္ဂနှင့် ဆက်နွယ်နေကြသည်ဟုဆိုသည်။ မာရ္ကဏ္ဍေယအနီး လင်္ဂတည်ထောင်ခြင်းသည် မျိုးဆက်အများအပြားကို မြှင့်တင်ပေးနိုင်သည်ဟု သတ်မှတ်ကာ လူမှုရေးအထိ ကျယ်ပြန့်သည့် သာသနာရေးနည်းလမ်းအဖြစ် ထင်ဟပ်စေသည်။ သဘောတရားအခြေခံမှာ “လောကအားလုံးသည် ရှိဝရূপဖြစ်၍ အရာအားလုံးသည် ရှိဝ၌ တည်၏” ဟူသော စကြဝဠာဆန်သော အမြင်ဖြစ်ပြီး၊ စည်းစိမ်လိုသူ ပညာရှိသည် ရှိဝကို ပူဇော်သင့်ကြောင်း ဆိုသည်။ ဒေဝတားများ၊ မင်းများ၊ လူများ၏ ဥပမာများနှင့် အင်ဒြာ၏ ဝෘတြာအပြီး၊ နေမင်း၏ ဆုံချက်များ၊ အဟလျာ၏ ပြန်လည်သန့်စင်ခြင်း စသည့် အကြောင်းရင်းတိုများဖြင့် လင်္ဂပူဇော်ခြင်းသည် ကြီးမားသော အပြစ်များကိုပါ ရှိဝ၏ တေဇောဖြင့် ကုသနိုင်ကြောင်း သက်သေပြပြီး၊ နောက်ဆုံးတွင် မာရ္ကဏ္ဍေယအာရှရမ်နှင့် ဆက်စပ်သော ပရဘာသက்ஷೇತ್ರ၏ အနှစ်သာရကို ထပ်မံအတည်ပြုသည်။
Adhyaya 220
वृषध्वजेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Vṛṣadhvajeśvara Māhātmya (Glorification of Vṛṣadhvajeśvara)
ဤအধ্যာယသည် ဣရှ္ဝရက ဒေဝီအား သင်ကြားသော ရှိုင်ဝ သာသနာရေးဆိုင်ရာ ဟောပြောချက်ဖြစ်သည်။ ဘုရားဖူးသူကို ပရဘာသာ၏ ဘုရားကျောင်းမြေပုံအတွင်း တောင်ဘက်၌ တည်ရှိပြီး “သုံးလောကလုံးက ပူဇော်ကြ” (triloka-pūjita) ဟု ခေါ်ဆိုသော ဝೃṣဓွဇေရှ္ဝရ သို့ ညွှန်ပြသည်။ ထို့နောက် ရှီဝကို အက္ခရာ၊ အဗျက္တ (မပျက်မယွင်း၊ မထင်ရှား) ဟု ဖော်ပြကာ သူ့ထက် မြင့်သော သဘောတရားမရှိ၊ ယောဂအားဖြင့် သိမြင်နိုင်ပြီး လက်၊ ခြေ၊ မျက်စိ၊ ခေါင်း၊ ပါးစပ်တို့သည် အရပ်ရပ်၌ ရှိသော စကြဝဠာတစ်လျှောက် ပြန့်နှံ့သည့် အရှင်ဟု သရုပ်ဖော်သည်။ ပೃထု၊ မရုတ္တ၊ ဘာရတ၊ ရှရှဘိန္ဒု၊ ဂယ၊ ရှိဘိ၊ ရာမ၊ အမ္ဗရိဿ၊ မာန္ဓာတೃ၊ ဒိလီပ၊ ဘဂီရထ၊ သုဟောတရ၊ ရန္တိဒေဝ၊ ယယာတိ၊ စဂရ စသည့် မင်းကြီးများကို ဥပမာအဖြစ် စာရင်းပြုကာ ပရဘာသာသို့ ရောက်လာ၍ ယဇ္ဉာများဖြင့် ဝೃṣဓွဇေရှ္ဝရကို ပူဇော်သဖြင့် ကောင်းကင်ဘုံသို့ ရောက်ကြသည်ဟု ပြသသည်။ ထပ်ခါတလဲလဲ သံသရာ၏ မွေး၊ သေ၊ နာကျင်မှု၊ အိုမင်းမှုတို့ကို သတိပေးကာ မတည်မြဲသော လောကအတွင်း အနှစ်သာရမှာ ရှီဝ-အာရ္ချနာ (Śiva-arcana) ဖြစ်ကြောင်း အလေးပေးသည်။ ဘက္တိတည်ကြည်မှုသည် စည်းစိမ်တိုးပွားစေသည့် အင်အားဟု ဆိုကာ စိန္တာမဏိ၊ ကလ္ပဒြုမ၊ ကုဗေရကိုတောင် အစေခံကဲ့သို့ ရရှိနိုင်သည်ဟု ချီးမြှောက်သည်။ ပူဇော်မှုကို အနည်းဆုံးဖြင့် ပြုလည်း အကျိုးကြီးကြောင်း—ပန်း ၅ ပွင့်ဖြင့်ပင် အရှ္ဝမေဓ ၁၀ ကြိမ်၏ အကျိုးကို ရနိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် ဝೃṣဓွဇအနီး၌ နွားထီးကို ဒါနပြုခြင်းကို အပြစ်ပျက်စီးစေပြီး ဘုရားဖူးခရီး၏ အပြည့်အဝ အကျိုးကို လိုသူများအတွက် သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 221
ऋणमोचनमाहात्म्यवर्णनम् (R̥ṇamocana Māhātmya—Theological Account of Debt-Release at Prabhāsa)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဣရှ్వర၏ သဒ္ဓာတရားမိန့်ခွန်းအဖြစ် ပရဘာသဒေသရှိ သန့်ရှင်းသော အစက်အပြောက်တစ်ခုကို ဖော်ပြသည်။ ထိုနေရာ၏ လိင်္ဂ/ဒေဝတားအမည်မှာ «ऋणमोचन» (R̥ṇamocana—အကြွေးလွတ်မြောက်စေသူ) ဖြစ်ပြီး၊ ထိုကို ဒർശန (မြင်တွေ့ကန်တော့ခြင်း) ပြုလျှင် မိခင်ဘက်နှင့် ဖခင်ဘက် မျိုးရိုးမှ ဖြစ်လာသော အကြွေး (ṛṇa) ကို ပယ်ဖျက်နိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့နောက် ပိတೃများ (Pitṛs) အစုအဖွဲ့က ပရဘာသတွင် ရှည်လျားစွာ တပစ် (tapas) ပြုကာ သဒ္ဓာဖြင့် လိင်္ဂတည်ထောင်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ မဟာဒေဝသည် ပီတိဖြစ်၍ ပေါ်ထွန်းလာကာ ဆုတောင်းခွင့်ပေးသည်။ ပိတೃများက ဒေဝ၊ ရှိ၊ လူ အမျိုးအစားအားလုံးအတွက် တရားဓမ္မအကျိုးရှိသော အထောက်အပံ့ (vṛtti) တည်တံ့စေလိုကြောင်း ဆုတောင်းပြီး၊ သဒ္ဓာဖြင့် လာရောက်သူတို့သည် ပိတೃအကြွေးနှင့် အညစ်အကြေးမှ လွတ်မြောက်စေလိုကြောင်း၊ ထို့ပြင် မြွေ၊ မီး၊ အဆိပ် စသဖြင့် မမှန်ကန်သော သေဆုံးမှုများကြုံသူများ သို့မဟုတ် sapīṇḍīkaraṇa၊ ekoddiṣṭa/ṣoḍaśa ပူဇော်မှု၊ vṛṣotsarga၊ śauca စသည့် နောက်ဆုံးကာလ အခမ်းအနားမပြည့်စုံသူ ဘိုးဘွားများပါ ဤနေရာတွင် ပူဇော်လျှင် မြင့်မြတ်သော လမ်းကြောင်းရစေလိုကြောင်း တောင်းဆိုသည်။ မဟေရှ్వరက ပိတೃဘက္တိရှိသော လူသားတို့သည် သန့်ရေတွင် स्नāna ပြု၍ pitṛ-tarpaṇa ဆောင်ရွက်လျှင် ချက်ချင်း ကယ်တင်ခြင်းရမည်ဟု မိန့်ကြားပြီး၊ အပြစ်ကြီးမားသော်လည်း မိမိသည် वरप्रदा (ဆုတောင်းပေးသူ) ဖြစ်ကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့ကြောင့် ပိတೃတည်ထောင်သော လိင်္ဂကို ပူဇော်ခြင်းနှင့် ရေချိုးခြင်းသည် ပိတೃအကြွေးလွတ်မြောက်စေပြီး၊ ဒർശနဖြင့်ပင် ṛṇa မှ လွတ်မြောက်သဖြင့် «R̥ṇamocana» ဟု အမည်ပေးထားကြောင်း ရှင်းလင်းသည်။ ထို့ပြင် ခေါင်းပေါ်တွင် ရွှေတင်ပြီးနောက် ရေချိုးခြင်း၏ ကုသိုလ်သည် နွားတစ်ရာ လှူဒါန်းခြင်းနှင့် တူကြောင်း ဆိုပြီး၊ နိဂုံးတွင် ထိုနေရာ၌ အားထုတ်၍ śrāddha ပြုကာ ပိတೃ-လိင်္ဂကို ပူဇော်ရန် အကြံပြုသည်—ထိုလိင်္ဂသည် ဒေဝတို့ချစ်ခင်ရာ ဖြစ်သည်။
Adhyaya 222
रुक्मवतीश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Rukmavatīśvara Māhātmya (Account of the Glory of Rukmavatīśvara)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် «ဣရှ္ဝရ ဥဝါစ» ဟူသော ဘုရားသခင်၏ မိန့်ခွန်းဖြင့် စတင်ကာ ရုက္မဝတီက တည်ထောင်ထားသော လိင်္ဂတော်ကို ဖော်ပြသည်။ ထိုလိင်္ဂတော်သည် အပြစ်များကို ဖယ်ရှား၍ စိတ်ငြိမ်းချမ်းစေကာ လိုအင်ဆန္ဒအတိုင်း အကျိုးရလဒ်များကို ပေးစွမ်းနိုင်သော အလွန်မြတ်သော အာနုဘော်ရှိသည်ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ထို့နောက် ဘုရားဖူးခရီးနှင့် ပူဇော်ပွဲအတွက် လက်တွေ့ကျသော အစီအစဉ်ကို သတ်မှတ်ပေးသည်။ ဆက်စပ်သော မဟာတီရ္ထ၌ ရေချိုးသန့်စင်ပြီး၊ လိင်္ဂတော်ကို သေချာဂရုစိုက်ကာ သန့်ရေဖြင့် အဘိသေက (ရေချိုးပူဇော်) ပြုလုပ်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ ပူဇော်ပွဲပြီးနောက် ဓမ္မအတိုင်း ဗြာဟ္မဏများအား ငွေကြေး/ဥစ္စာကို ဒါနပြုရန်ကိုလည်း ထည့်သွင်းညွှန်ကြားသည်။ ဤသို့ဖြင့် တီရ္ထ (နေရာ)၊ လိင်္ဂ (ရုပ်သင်္ကေတ)၊ စနာနနှင့် အဘိသေက (အလုပ်)၊ ဒါန (လူမှု-ဓမ္မစီးပွား) တို့ကို တစ်စုတစ်စည်းတည်း ချိတ်ဆက်ကာ အပြစ်သန့်စင်ခြင်းနှင့် ရည်မှန်းချက်ပြည့်စုံခြင်းကို ဘက်တော်မူသော ဘက္တိနှင့် စည်းကမ်းရှိသော စေတနာဖြင့် ရရှိနိုင်ကြောင်း သင်ကြားသည်။
Adhyaya 223
Puruṣottama-tīrtha and Pretatīrtha (Gātrotsarga) Māhātmya — पुरुषोत्तमतीर्थ-प्रेततीर्थ(गात्रोत्सर्ग)माहात्म्य
ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား သုံးလောကလုံးက ဂုဏ်ပြုသော လိင်္ဂကို ချဉ်းကပ်ပုံနှင့် အနီးရှိ တီရ္ထတစ်ခုကို ရှင်းပြသည်။ ထိုနေရာကို နောက်ကာလတွင် «ဂါထရုတ်ဆာရ္ဂ» ဟု ခေါ်ကြပြီး ကృతယုဂတွင် «ပရေတာတီရ္ထ» ဟု ခေါ်ခဲ့သည်။ Ṛṇamocana နှင့် Pāpamocana အနီးရှိ အတွင်းပိုင်းနေရာတည်နေရာကို ဖော်ပြကာ ထိုနေရာတွင် သေဆုံးခြင်း သို့မဟုတ် အခမ်းအနားဖြင့် ရေချိုးမြှုပ်နှံခြင်းက အပြစ်အနာဂတ်များကို လျော့ပါးစေသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် ဗိဿနုဝါဒနှင့် ဆက်စပ်ကာ ပုရုရှိုတ္တမသည် ထိုနေရာ၌ တည်ရှိကြောင်း၊ နာရာယဏ၊ ဘလဘဒ္ရ၊ ရုက္မိဏီတို့ကို ပူဇော်ခြင်းက အပြစ်သုံးမျိုးမှ လွတ်မြောက်စေကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ရှရဒ္ဓနှင့် ပိဏ္ဍပူဇာများသည် ဘိုးဘွားများကို ပရေတာအခြေအနေမှ လွတ်မြောက်စေပြီး ရေရှည်တည်တံ့သော စိတ်ကျေနပ်မှုကို ပေးသည်ဟု ဆိုသည်။ ပုံပြင်အတွင်းတွင် ရှင်ဂေါတမသည် ကြောက်မက်ဖွယ် ပရေတာငါးကောင်ကို တွေ့ပြီး သန့်ရှင်းရာဒေသထဲ မဝင်ခွင့်ရကြောင်း သိရသည်။ သူတို့သည် မိမိတို့၏ အမည်များကို ယခင်အပြစ်များကြောင့် ဖြစ်လာသော သဘောတရားအမည်များဟု ရှင်းပြကြသည် (တောင်းဆိုမှုကို ငြင်းပယ်ခြင်း၊ သစ္စာဖောက်ခြင်း၊ အန္တရာယ်ဖြစ်စေသော သတင်းပေးခြင်း၊ ပေးကမ်းရာတွင် ပေါ့လျော့ခြင်း)။ ပရေတာတို့၏ မသန့်အစာရင်းမြစ်များနှင့် ပရေတာမွေးဖွားစေသော အပြုအမူများ (လိမ်ညာခြင်း၊ ခိုးယူခြင်း၊ နွား/ဗြာဟ္မဏကို အကြမ်းဖက်ခြင်း၊ အပြစ်တင်ပြောဆိုခြင်း၊ ရေကို မသန့်စင်စေခြင်း၊ အခမ်းအနားများကို လစ်လျူရှုခြင်း) ကိုလည်း ရေတွက်ကြသည်။ ထို့ပြင် ပရေတာမဖြစ်စေရန် လမ်းညွှန်များ (တီရ္ထယာတရာ၊ ဒေဝတာပူဇာ၊ ဗြာဟ္မဏများကို ဘက်တော်ထားခြင်း၊ သာသနာစာတော်နာခြင်း၊ ပညာရှိများကို ဝန်ဆောင်ခြင်း) ကို ပြောကြသည်။ ဂေါတမသည် တစ်ဦးချင်း ရှရဒ္ဓပြုလုပ်ကာ လွတ်မြောက်စေပြီး ငါးမြောက် «ပရျုရှိတ» အတွက် မြောက်အယန (uttarāyaṇa) အချိန်တွင် ထပ်မံ ရှရဒ္ဓလိုအပ်သည်။ လွတ်မြောက်သူက ကောင်းချီးပေး၍ ထိုနေရာကို Pretatīrtha ဟု ကျော်ကြားစေကာ ထိုနေရာတွင် ရှရဒ္ဓပြုသောသူတို့၏ မျိုးဆက်များသည် ပရေတာဘဝသို့ မကျရောက်ကြောင်း ကတိပြုသည်။ နိဂုံးတွင် ကြားနာခြင်းနှင့် သွားရောက်ဖူးမြော်ခြင်းက ယဇ္ဉာကြီးများနှင့် တူသော ပုဏ္ဏာရရှိကြောင်း ဆိုသည်။
Adhyaya 224
इन्द्रेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Indreśvara Māhātmya: The Glory of Indra’s Liṅga)
ဤအဓျာယတွင် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ ပုရုရှောတ္တမ၏ တောင်ဘက်၌ အိန္ဒြက တည်ထောင်ထားသော လိင်္ဂကို ညွှန်ပြသည်။ ထိုလိင်္ဂကို “ပါပမောစန” (အပြစ်ဖယ်ရှားသူ) ဟု ခေါ်ကြပြီး၊ အိန္ဒြက ဝෘတြကို သတ်ပြီးနောက် ဗြဟ္မဟတ္ယာတူ မလင်္ဂတရား၏ အလေးချိန်ကို ခံရကြောင်းကို ရုပ်အရောင်ပြောင်းခြင်းနှင့် အနံ့ဆိုးထွက်ခြင်းတို့ဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။ ရိရှီများနှင့် ဒေဝတားများ၊ နာရဒတို့က အိန္ဒြအား အပြစ်ဖယ်ရှားရာ က్షೇತ್ರဖြစ်သော ပရဘာသသို့ သွားရန် အကြံပေးကြသည်။ အိန္ဒြသည် ထိုနေရာ၌ တြိရှူလကိုင်သခင်၏ လိင်္ဂကို တည်ထောင်ကာ အမွှေးအကြိုင်၊ သင်းရနံ့၊ လိမ်းဆီတို့ဖြင့် ပူဇော်ရာ အနံ့ဆိုးနှင့် အရောင်ပြောင်းခြင်း ပျောက်ကွယ်ပြီး ကိုယ်ရုပ်သဏ္ဌာန်က ထူးမြတ်လှပလာသည်။ ထို့နောက် အိန္ဒြက ယုံကြည်စိတ်ဖြင့် ဤလိင်္ဂကို ပူဇော်သူသည် ဗြဟ္မဟတ္ယာကဲ့သို့ မဟာအပြစ်များကိုပါ ဖျက်ဆီးနိုင်ကြောင်း မိန့်ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ဝေဒကျွမ်းကျင်သော ဗြာဟ္မဏအား နွားလှူ (ဂိုဒါန) ပြုခြင်းနှင့် ထိုနေရာ၌ ရှရဒ္ဓ ပြုလုပ်ခြင်းတို့ကို မဟာအပြစ်ဆိုင်ရာ အနာတရကို ဖယ်ရှားရန် အထောက်အကူအဖြစ် ညွှန်ပြထားသည်။
Adhyaya 225
Narakeśvara-darśana and the Catalogue of Narakas (Ethical-Theological Discourse)
ဣရှွရသည် မြောက်ဘက်ရှိ နရကေရှွရ (Narakeśvara) နှင့်ဆက်နွယ်သော သန့်ရှင်းရာနေရာကို ဖော်ပြ၍ အပြစ်ပျောက်စေသော လိင်္ဂဟု ချီးမြှောက်သည်။ ထို့နောက် မထုရာမှ ဥပမာဇာတ်လမ်းတစ်ပုဒ်ကို ပြောကြားသည်။ အဂஸ္တျဂိုတရရှိ ဘြာဟ္မဏ ဒေဝရှာမန်သည် ဆင်းရဲနွမ်းပါး၍ ယမ၏တမန်က အခြား “ဒေဝရှာမန်” ကို ခေါ်ယူရန် လွဲမှားပို့လာသဖြင့် အုပ်ချုပ်ရေးအမှားထဲတွင် ပါဝင်သွားသည်။ ယမရာဇာက အမှားကို ပြင်ဆင်ပြီး မိမိသည် ဓမ္မရာဇာဖြစ်ကြောင်း—အချိန်မတိုင်မီ သေခြင်းမဖြစ်၊ ဒဏ်ရာရှိသော်လည်း သတ်မှတ်ကာလမတိုင်မီ မည်သူမျှ “ရာသီမဟုတ်သေ” မဖြစ်ကြောင်း—ရှင်းလင်းသည်။ ဘြာဟ္မဏက မြင်နိုင်သော နရကများ၏ နည်းပညာဆိုင်ရာရှင်းလင်းချက်—အရေအတွက်နှင့် ကမ္မကြောင့် ဖြစ်ပေါ်သည့်အကြောင်း—ကို တောင်းဆိုသည်။ ယမရာဇာက နရက ၂၁ ခုဟု ဆိုကာ ယုံကြည်မှုဖောက်ပြန်ခြင်း၊ မမှန်သက်သေခံခြင်း၊ ကြမ်းတမ်းလှည့်ဖြားသောစကား၊ မတရားလိင်ဆက်ဆံခြင်း၊ ခိုးယူခြင်း၊ ဝရတထိန်းသူများကို ထိခိုက်စေခြင်း၊ နွားကို အကြမ်းဖက်ခြင်း၊ ဒေဝတားနှင့် ဘြာဟ္မဏများကို ရန်လိုခြင်း၊ ဘုရားကျောင်း/ဘြာဟ္မဏပိုင်ဆိုင်မှုကို လွဲယူခြင်း စသည့် လူမှု-ဘာသာရေး လွန်ကျူးမှုများနှင့် ချိတ်ဆက်ဖော်ပြသည်။ အဆုံးတွင် ကာကွယ်ရေးဆိုင်ရာ ကယ်တင်တရားကို ထုတ်ဖော်သည်—ပရဘာသ (Prabhāsa) သို့ ရောက်၍ နရကေရှွရကို ဘက္တိဖြင့် ဖူးမြင်သူသည် နရကကို မမြင်ရဟု ယမရာဇာဆိုသည်။ လိင်္ဂကို ယမရာဇာက ရှီဝဘက္တိဖြင့် တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ကာကွယ်ထိန်းသိမ်းရမည့် သင်ခန်းစာဟု ဆိုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ပူဇော်ပွဲညွှန်ကြားချက်နှင့် ဖလသြုတိ—တစ်ဘဝလုံး ပူဇော်လျှင် “အမြင့်ဆုံးရောက်ရှိမှု”; အာရှွယုဇလတွင် ကృష్ణစတုဒ္ဒသီနေ့ စြာဒ္ဓပြုလျှင် အရှွမေဓတူသော ကုသိုလ်; ဝေဒသိ ဘြာဟ္မဏထံ အနက်ရောင် သမင်အရေ ပေးလှူလျှင် တီလာစေ့အရေအတွက်နှင့် အညီ ကောင်းကင်ဂုဏ်ရရှိသည်ဟု ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 226
मेघेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Meghēśvara Māhātmya (Glorification of Meghēśvara)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣရှ္ဝရ၏ အမိန့်တော်ကို ဖော်ပြထားပြီး၊ က္ෂೇತ್ರ၏ အစပိုင်း၌ နိုင်ရဋ (တောင်အနောက်) ဘက်သို့ တည်ရှိသော «မေဃေရှ္ဝရ» ဟုခေါ်သော သာသနာတော်အလှူအတန်းနေရာကို ရှင်းလင်းပြောကြားသည်။ ထိုနေရာကို အပြစ်ဖယ်ရှားရာ (pāpa-mocana) နှင့် အကြီးမားဆုံးသော အပြစ်များကိုပါ ဖျက်ဆီးနိုင်ရာ (sarva-pātaka-nāśana) ဟု ချီးမြှောက်ထားသည်။ ထို့နောက် လူထုအတွက် လက်တွေ့ကျသော အကျပ်အတည်း—မိုးမရွာခြင်းကြောင့် ဖြစ်လာနိုင်သော ကြောက်ရွံ့မှု (anāvṛṣṭi-bhaya)—ကို ထုတ်ဖော်ပြီး၊ ထိုနေရာတွင် ပြုလုပ်ရမည့် သာန္တိ (śānti) ပူဇော်ပွဲကို ညွှန်ကြားသည်။ ပညာရှိ ဘြာဟ္မဏများက သာန္တိကို ဆောင်ရွက်ရပြီး၊ မြေကို ရေ (udaka) ဖြင့် ဝါရုဏီ (vāruṇī) အစဉ်အလာအတိုင်း သန့်စင်သိက္ခာတင်ကာ ဝရုဏနှင့် ဆက်နွယ်သည့် မိုးခေါ်၊ စည်းကမ်းပြန်လည်တည်ဆောက်သည့် ရိတုကို ပြုလုပ်ရသည်။ ထို့ပြင် «မိုးတိမ်ဖြင့် တည်ထောင်ထားသော လိင်္ဂ» ကို နေ့စဉ်ပုံမှန် ပူဇော်နေသည့်နေရာတွင် မိုးခေါင်ကြောက်ရွံ့မှု မပေါ်ပေါက်ကြောင်း အတည်ပြုထားသည်။ ထိုကြောင့် မေဃေရှ္ဝရသည် သဒ္ဓါနှင့် စည်းကမ်းတကျ ပူဇော်မှုအားဖြင့် သဘာဝနှင့် လူမှုဘဝ တည်ငြိမ်မှုကို ကာကွယ်ပေးသော သာသနာတော်အာမခံအဖြစ် ထင်ရှားလာသည်။
Adhyaya 227
बलभद्रेश्वरमाहात्म्य (Glory of Balabhadreśvara Liṅga)
ဤအခန်းတွင် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ဘလဘဒ္ရ (Balabhadra) က သာသနာတော်နည်းလမ်း (vidhinā) အတိုင်း တည်ထောင်ထားသော လိင်္ဂသို့ သွားရောက်ရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုလိင်္ဂကို မဟာပာပ (mahāpāpa) ကို ဖယ်ရှားပေးသော mahāpāpa-hara ဟု ခေါ်ဆိုကာ “မဟာလိင်္ဂ” အဖြစ် မဟာစိဒ္ဓိဖလ (mahāsiddhi-phala) ကို ပေးသနား၍ ပာပ-ရှုဒ္ဓိ (pāpa-śuddhi) အတွက် ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ဂန္ဓ-ပုဿပ အစရှိသည့် အနံ့သာ၊ ပန်းများကို အစဉ်လိုက် ဆက်ကပ်ပူဇော်ရမည့် သဒ္ဓါပူဇော်နည်းကို သတ်မှတ်ပေးသည်။ “ရေဝတီ-ယောဂ” (Revati-yoga) တတိယအကြိမ် ဖြစ်သော အချိန်တွင် ထိုသို့ ကျင့်ဆောင်သူသည် “ယောဂေရှ-ပဒ” (yogeśa-pada) ဟူသော မြင့်မားသော ယောဂအဆင့်သို့ ရောက်ရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ဤသည်မှာ Skanda Mahāpurāṇa ၏ Prabhāsa Khaṇḍa အတွင်း ပထမပိုင်း Prabhāsakṣetramāhātmya ၏ အခန်း ၂၂၇ ဖြစ်ကြောင်း ကော်လိုဖွန်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 228
भैरवेश-मातृस्थान-विधानम् | Rite of Bhairaveśa at the Supreme Mothers’ Shrine
အခန်း ၂၂၈ တွင် ဣရှ္ဝရက မဟာဒေဝီအား သင်ကြားသည့် အကြောင်းအရာအဖြစ် “မాతೃ-သ္ထာန” (မိခင်များ၏ သန့်ရှင်းရာ) အထူးမြတ်သော နေရာတစ်ခုကို ဖော်ပြပြီး ၎င်းကို “ဘိုင်ရာဝေရှ” (Bhairaveśa) ဟု ခေါ်ကာ “ကြောက်ရွံ့မှုအားလုံးကို ဖျက်ဆီးသူ” (sarva-bhaya-vināśana) ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ဤနေရာသည် ဘုရားသဒ္ဓါရှိသူတို့အတွက် အားကိုးရာ သန့်ရှင်းကွင်းအဖြစ် ထင်ရှားသည်။ ထို့နောက် ပြက္ခဒိန်အလိုက် အခမ်းအနားကာလကို သတ်မှတ်သည်။ ကృష్ణ-ပက္ခ (kṛṣṇa-pakṣa) ၏ စတုရဒသီ (caturdaśī) တိထီနေ့တွင် ကိုယ်စိတ်ထိန်းသိမ်း၍ စည်းကမ်းရှိသူ (yatātmavān) သည် ဂန္ဓ (အနံ့သာ), ပုဿပ (ပန်း) နှင့် အထူးကောင်းမွန်သော ဘလိ (bali) ပူဇော်ပွဲများဖြင့် ဝတ်ပြုရမည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ယောဂိနီများနှင့် မိခင်ဒေဝီများက ပူဇော်သူကို “သားကဲ့သို့” မြေပြင်ပေါ်တွင် ကာကွယ်စောင့်ရှောက်မည်ဟု အာမခံထားသည်။ ထို့ကြောင့် ဤအခန်းသည် နေရာအလိုက် ဝတ်ပြုနည်း၊ ကြောက်ရွံ့မှုဖယ်ရှားခြင်းကို ဓမ္မရည်မှန်းချက်အဖြစ်ထားခြင်းနှင့် ကိုယ်စိတ်ထိန်းချုပ်မှုကို အကျိုးရှိသော ပူဇော်မှု၏ အခြေခံအဖြစ် ပေါင်းစည်းဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 229
गंगामाहात्म्यवर्णनम् (Gaṅgā-māhātmya: Discourse on the Glory of the Gaṅgā at Prabhāsa)
အခန်း ၂၂၉ တွင် ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား အီရှာနျ (အရှေ့မြောက်) ဦးတည်ရာ၌ တည်ရှိသော သုံးလမ်းသွား ဂင်္ဂါ (tripathagāminī) ကို အထူးအာရုံစိုက်ရန် သင်ကြားတော်မူသည်။ ဤဂင်္ဂါကို စွယံဘူ (ကိုယ်တိုင်ပေါ်ထွန်း) ဟုလည်းကောင်း၊ ဗိṣ္ဏုက မြေကြီးအလယ်မှ ထုတ်ယူတော်မူခဲ့သော သန့်ရှင်းသော စီးကြောင်းဟုလည်းကောင်း ဖော်ပြပြီး ယာဒဝများကို ကယ်တင်ရန်နှင့် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အပြစ်ပျောက်ကင်းစေရန် ရည်ရွယ်ထားသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် ရိုးရာ-ကျင့်ဝတ် အစဉ်အလာကို ဖော်ပြသည်။ ထိုနေရာ၌ ရေချိုးခြင်း (snāna) ကို စုဆောင်းထားသော ကုသိုလ်ကြောင့် ဖြစ်လာသော်လည်းကောင်း၊ သင့်တော်သော နည်းလမ်း (vidhāna) ဖြင့် śrāddha ကို ပြုလုပ်သော်လည်းကောင်း၊ ပြုခဲ့သမျှ မပြုခဲ့သမျှ အမှုများအပေါ် နောင်တကင်းသော အခြေအနေကို ရရှိစေသည်။ ထို့ပြင် ကာရ္တိကီကာလ၌ ဂျာဟ္နဝီ ရေတွင် ရေချိုးခြင်း၏ ကုသိုလ်သည် ဘြဟ္မာဏ္ဍ တစ်လောကလုံးကို လှူဒါန်းသကဲ့သို့ တန်တူကြောင်း နှိုင်းယှဉ်ဆိုထားသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ကလိယုဂ၌ ထိုသို့သော ဒർശနကို ရရှိရန် ပိုမိုခက်ခဲလာကြောင်း ဖော်ပြကာ ပရဘာသ၌ ဂင်္ဂါ/ဂျာဟ္နဝီ ရေဖြင့် snāna–dāna ပြုခြင်း၏ တန်ဖိုးကို ပိုမိုမြှင့်တင်ထားသည်။
Adhyaya 230
गणपतिमाहात्म्यवर्णनम् | Gaṇapati-Māhātmya (Account of Gaṇeśa’s Glory in Prabhāsa)
ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား နတ်တို့ချစ်ခင်သော ဂဏပတိတစ်ပါးကို သင်ကြားတော်မူသည်။ ထိုဂဏပတိကို ဣရှ္ဝရ၏ ကိုယ်တိုင်အမိန့်ဖြင့် ပရဘာသ (Prabhāsa) က్షೇತ್ರ၌ တည်ထားပြီး၊ ဂင်္ဂါမြစ်၏ တောင်ဘက်တွင် ရှိကာ က్షेत्रကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရန် အမြဲတမ်း လှုပ်ရှားဆောင်ရွက်နေသည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် မာဃလ (Māgha) လ၏ ကృష్ణ-စတုရ္ဒသီ (အမှောင်ပက္ခ ၁၄ ရက်) တွင် ပူဇော်ရမည့် ကာလသတ်မှတ်ချက်ကို ပြောထားသည်။ ပူဇော်ပစ္စည်းများကို အကျဉ်းချုပ် နည်းပညာဆန်စွာ စီစဉ်ဖော်ပြပြီး၊ မောဒက (modaka) ကို နိုင်ဝေဒျ (naivedya) အဖြစ် တင်ပူဇော်ကာ ပန်း၊ အမွှေးတိုင်နှင့် အုပစာရများကို အစဉ်လိုက် ပြုလုပ်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ အကျိုးရလဒ်မှာ ကာကွယ်ရေးနှင့် လက်တွေ့ကျသော အကျိုးဖြစ်ပြီး၊ ပူဇော်သူအတွက် အတားအဆီး (vighna) မဖြစ်ပေါ်ကြောင်း၊ က్షेत्रအတွင်း နေထိုင်တည်ရှိနေသရွေ့ ထိုအာမခံချက် ရှိကြောင်း ထင်ရှားစွာ ချိတ်ဆက်ဖော်ပြသည်။ အဆုံးတွင် ပရဘာသခဏ္ဍ ပထမပိုင်း «ပရဘာသက்ஷೇತ್ರမဟာတ္မ്യ» အတွင်း အဓ್ಯಾಯ ၂၃၀ ဖြစ်ကြောင်းနှင့် ခေါင်းစဉ် «ဂဏပတိမဟာတ္မ്യဝဏ္ဏန» ဟု ကော်လိုဖွန်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 231
जांबवतीतीर्थमाहात्म्यम् / The Māhātmya of the Jāmbavatī Tīrtha
ဣရှွရာသည် ဒေဝီအား ဂျာမ္ဗဝတီမြစ်နှင့် ဆက်နွယ်သော နေရာတစ်ခုကို ဂရုပြုရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုမြစ်သည် ပုရာဏသမိုင်းတွင် ဗိဿဏု၏ ချစ်မြတ်နိုးသော မဟေသီတစ်ပါးဖြစ်သော ဂျာမ္ဗဝတီနှင့် တူညီသတ်မှတ်ထားသည်။ ဆွေးနွေးပွဲအတွင်း ဂျာမ္ဗဝတီက အာర్జုနအား လက်ရှိဖြစ်ရပ်များကို မေးမြန်းရာ အာర్జုနသည် ဝမ်းနည်းကြေကွဲစွာဖြင့် ဘလဒေဝ၊ စာတျကီတို့အပါအဝင် ယာဒဝသူရဲကောင်းများနှင့် ယာဒဝအသိုင်းအဝိုင်းတစ်ရပ်လုံးကို ထိခိုက်စေသော မဟာကပ်ဘေးဆန်သော အကျိုးဆက်များကို ပြောပြကာ သီလနှင့် သမိုင်းအရ ချိုးဖောက်မှုကြီးတစ်ရပ်အဖြစ် ဖော်ပြသည်။ ခင်ပွန်းသေဆုံးကြောင်း ကြားသိသည့်အခါ ဂျာမ္ဗဝတီသည် ဂင်္ဂါမြစ်ကမ်း၌ မိမိကိုယ်ကို မီးသို့ ဆက်ကပ်သည့် အပြုအမူကို ပြုလုပ်ပြီး မီးသင်္ဂြိုဟ်အမှုန်အခဲကို စုဆောင်းသည်။ ထို့နောက် ဒဏ္ဍာရီဆန်သော ပြောင်းလဲမှုဖြင့် မြစ်တစ်စင်းအဖြစ် ပြောင်းလဲကာ သမုဒ္ဒရာသို့ စီးဆင်းသွားပြီး ထိုရေကြောင်းကို တီရ္ထအဖြစ် သန့်ရှင်းစေသည်။ ထို့ပြင် အကျိုးကျေးဇူးကို ကြေညာသည်—ယုံကြည်သဒ္ဓါဖြင့် ထိုနေရာ၌ ရေချိုးသော မိန်းမများနှင့် သူတို့၏ မျိုးဆက်မိန်းမများသည် မုဆိုးမဖြစ်ခြင်းကို မခံရဟု ဆိုပြီး၊ အားထုတ်မှုအပြည့်ဖြင့် ရေချိုးသော အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီး အားလုံးသည် အမြင့်ဆုံးသော အဆုံးတိုင် (paramā gati) ကို ရရှိမည်ဟု ကတိပြုသည်။
Adhyaya 232
Pāṇḍava-kūpa-pratiṣṭhā and Vaiṣṇava-sānnidhya at Prabhāsa (पाण्डवकूप-प्रसङ्गः)
အခန်း ၂၃၂ သည် ဣရှ္ဝရက ပြောကြားသော သာသနာရေးဆိုင်ရာ “နေရာအာဏာပြု” သဘောတရားဖြစ်ပြီး ပရဘာသ၏ သန့်ရှင်းမှုကို ထင်ရှားစေသည်။ တောလှည့်နေစဉ် ပာဏ္ဍဝတို့သည် ပရဘာသသို့ ရောက်လာကာ အာရှရမ်အနီးတွင် စိတ်တည်ငြိမ်စွာ ခဏနေထိုင်ကြသည်။ သို့သော် ဗြာဟ္မဏများ အများအပြားကို ဧည့်ခံရန် ရေဝေးလွန်းသဖြင့် အခက်အခဲ ဖြစ်လာသည်။ ဒရౌပဒီ၏ တိုက်တွန်းမှုကြောင့် ပာဏ္ဍဝတို့သည် အာရှရမ်အနီးတွင် ရေတွင်း (ကူပ) ကို တူးဖော်တည်ဆောက်ကြသည်။ ထို့နောက် ဒွာရကာမှ ကృష్ణသည် ယာဒဝအဖော်များ (ပရဒျုမန၊ စာမ္ဗ စသည့်) နှင့်အတူ ရောက်လာသည်။ ကృష్ణက ယုဓိဋ္ဌိရအား “မည်သည့် ပရသာဒ/ပရဟိတကို လိုချင်သနည်း” ဟု မေးမြန်းရာ ယုဓိဋ္ဌိရက ထိုရေတွင်း၌ ကృష్ణ၏ အမြဲတမ်း နီးကပ်တည်ရှိမှု (နိတျ-သာန္နိဓျ) ကို တောင်းခံပြီး၊ ဘက္တိဖြင့် ထိုနေရာတွင် ရေချိုးသူတို့သည် ကൃഷ്ണ၏ ကရုဏာကြောင့် ဝိုင်ෂ္ဏဝ ဂတိကို ရောက်မည်ဟု သဒ္ဓါတရားကို ကြေညာသည်။ ဣရှ္ဝရက ထိုပရသာဒကို အတည်ပြုပြီး ကృష్ణသည် ပြန်လည်ထွက်ခွာသည်။ အဆုံးတွင် ဖလသြရုတိအဖြစ်—ထိုနေရာ၌ ရှရဒ္ဓ ပြုလုပ်လျှင် အရှ္ဝမေဓ ယဇ్ఞနှင့်တူသော ကုသိုလ်ရရှိပြီး၊ တർပဏနှင့် စ္နာနတို့သည် အချိုးအစားအလိုက် အကျိုးပေးသည်ဟု ဆိုသည်။ ဂျေဋ္ဌ မာသ ပုဏ္ဏမီနေ့တွင် စာဝိတြီပူဇာနှင့်အတူ ပြုလုပ်လျှင် “အမြင့်ဆုံး အခြေအနေ” သို့ ရောက်စေ하며၊ တီရ္ထယာထရာ၏ အပြည့်အဝ အကျိုးကို လိုသူများအတွက် ဂိုဒာန (နွားလှူ) ကို အကြံပြုထားသည်။
Adhyaya 233
पाण्डवेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Pandaveśvara Māhātmya—Account of the Glory of Pāṇḍaveśvara)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် အီရှ္ဝရ (Īśvara) က ဒေဝီအား ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರ (Prabhāsa-kṣetra) တွင် တည်ရှိပြီး အတည်ပြုထားသော လိင်္ဂ ၅ ပါးအကြောင်းကို တိုတောင်းသော်လည်း သဘောတရားအရ အရေးကြီးစွာ ဟောကြားသည့် သင်ကြားချက်ဖြစ်သည်။ ထိုလိင်္ဂ ၅ ပါးကို မဟာစိတ်ရှိသော ပाण्डဝ (Pāṇḍavas) များက ပရတိဋ္ဌာ (pratiṣṭhita) ပြု၍ တည်ထောင်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြကာ ဘုရားကျောင်းစုကို မဟာကဗျာဇာတ်ကြောင်း၏ သန့်ရှင်းသော အမွေအနှစ်နှင့် ချိတ်ဆက်ပေးသည်။ ထို့နောက် အကျိုးဖော်ပြချက် (phalaśruti) အဖြစ်၊ ယုံကြည်မြတ်နိုးသော ဘက္တိ (bhakti) ဖြင့် ထိုလိင်္ဂများကို ပူဇော်သူသည် အပြစ် (pātaka) များမှ လွတ်မြောက်မည်ဟု တိုက်ရိုက်ဆိုသည်။ အဓိကအကြောင်းအရာမှာ အတည်ပြုထားသော သန့်ရှင်းရာနေရာ၌ ဘက္တိပါဝင်သည့် လိင်္ဂပူဇော်မှု၏ ကယ်တင်နိုင်စွမ်းကို ဦးတည်ထားခြင်းဖြစ်သည်။
Adhyaya 234
दशाश्वमेधिकतीर्थमाहात्म्य (Māhātmya of the Daśāśvamedhika Tīrtha)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား “ဒသာအශ්ဝမေဓိက” ဟုခေါ်သော ထင်ရှားသည့် တီရ္ထ၏ ပေါ်ပေါက်လာပုံနှင့် အကျိုးကျေးဇူးများကို မဟာတ္မယအဖြစ် ပြောကြားသည်။ သုံးလောကကျော်ကြား၍ အကြီးမားဆုံး အပြစ်များကို ဖျက်စီးနိုင်သော နေရာသို့ ယာဉ်တော်သွားသူကို ညွှန်ပြကာ စတင်သည်။ ဘာရတမင်းသည် ထိုနေရာတွင် အශ්ဝမေဓ ယာဂ ၁၀ ကြိမ် ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး ထိုဒေသကို အလွန်မတူညီသော အမြင့်ဆုံးနေရာဟု သိမြင်သည်။ ဒေဝတားတို့သည် ယာဂအာဟာရကြောင့် စိတ်ကျေနပ်၍ ဆုတောင်းခွင့်ပေးရာ ဘာရတမင်းက ထိုနေရာတွင် ရေချိုးသော ဘက္တားတိုင်းသည် အශ්ဝမေဓ ၁၀ ကြိမ်၏ ကုသိုလ်ဖလကို ရစေလိုကြောင်း တောင်းဆိုသည်။ ဒေဝတားတို့က ထိုတီရ္ထ၏ အမည်နှင့် ကမ္ဘာပေါ်ရှိ ကျော်ကြားမှုကို အတည်ပြုကာ ဣရှ္ဝရကလည်း ထိုအချိန်မှစ၍ “ဒသာအශ්ဝမေဓိက” ဟု လူသိများလာပြီး အပြစ်ပယ်ဖျက်ရာတွင် ထိရောက်ကြောင်း ဆိုသည်။ နေရာသည် Āindra နှင့် Vāruṇa အမှတ်အသားများကြားတွင် တည်ရှိပြီး Śiva-kṣetra ဖြစ်သကဲ့သို့ တီရ္ထအစုကြီးများအတွင်းရှိ တစ်နေရာတည်းဟု ဖော်ပြသည်။ ဖလश्रုတိအရ ထိုနေရာတွင် သေဆုံးပါက ရှိဝလောက၌ ပျော်ရွှင်မှုရပြီး လူမဟုတ်သော မွေးဖွားမှုရှိသူများတောင် မြင့်မားသော အခြေအနေသို့ ရောက်နိုင်သည်။ တီလာ-ဥဒက (နှမ်းနှင့်ရေ) ဖြင့် ပိတೃပူဇာ ပြုလုပ်လျှင် စကြဝဠာပျက်သုဉ်းချိန်အထိ ပိတೃတို့ စိတ်ကျေနပ်ကြောင်းလည်း ဆိုသည်။ ထို့ပြင် ဘြဟ္မာ၏ ယာဂများ၊ ဣန္ဒြ၏ devarāja အဖြစ်ရခြင်း၊ ကာရ္တဝီရ္ယ၏ ယာဂ ၁၀၀ ကြိမ်တို့ကို ပြန်လည်ရည်ညွှန်းကာ ထိုနေရာတွင် သေသူသည် အပုနರ್ಭဝ (ပြန်မမွေး) ရပြီး၊ vṛṣotsarga (နွားလှူ) ဖြင့် နွားမွှေးအရေအတွက်နှင့် အညီ ကောင်းကင်ဘုံမြင့်တင်ခြင်း ရရှိကြောင်း အဆုံးသတ်သည်။
Adhyaya 235
Śatamedhādi Liṅgatraya Māhātmya (Glory of the Three Liṅgas: Śatamedha, Sahasramedha, Koṭimedha)
ဤအဓျာယတွင် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರ၌ တည်ရှိသော «လိင်္ဂသုံးပါး အလွန်မြင့်မြတ်သော သုံးစု» ကို ကြည့်ရှုရန် ညွှန်ကြားသည်။ လိင်္ဂများကို ဦးတည်ရာအလိုက် တည်ထားပြီး ယဇ္ဉာနှင့်ဆိုင်သော အမည်များဖြင့် ခေါ်ကြသည်။ တောင်ဘက်လိင်္ဂမှာ Śatamedha ဟုခေါ်၍ ယဇ္ဉာ ၁၀၀ ကြိမ် ပြုသကဲ့သို့ အကျိုးပေးကာ ကာတ်တဝီရယ၏ ယဇ္ဉာ ၁၀၀ ပြုခဲ့မှုနှင့် ဆက်နွယ်သည်။ ထိုလိင်္ဂကို တည်ထောင်ခြင်းသည် အပြစ်အကုန် ဖျက်ဆီးသည်ဟု ဆိုသည်။ အလယ်လိင်္ဂသည် Koṭimedha ဟုကျော်ကြားပြီး ဘြဟ္မာ၏ ကောဋိပမာဏ မရေတွက်နိုင်သော ယဇ္ဉာကောင်းများနှင့် ဆက်စပ်ကာ မဟာဒေဝကို «Śaṅkara၊ လောကအကျိုးပြုသူ» အဖြစ် တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ဖော်ပြသည်။ မြောက်ဘက်လိင်္ဂမှာ Sahasrakratu (Sahasramedha) ဖြစ်၍ Śakra/အိန္ဒြာ၏ ရိတု ၁၀၀၀ ပြုခဲ့မှုနှင့် ဆက်နွယ်ကာ ဘုရားတို့၏ မူလဒေဝတအဖြစ် လိင်္ဂကြီးကို တည်ထားသည်ဟု ဆိုသည်။ ဂန္ဓ (အနံ့) နှင့် ပုဿပ (ပန်း) ဖြင့် ပူဇော်ခြင်း၊ ပဉ္စာမృతနှင့် ရေဖြင့် အဘိသေက ပြုခြင်းတို့ကို ဖော်ပြပြီး၊ ဘက္တများသည် လိင်္ဂအမည်နှင့် ကိုက်ညီသော အကျိုးကို ရရှိမည်ဟု အတည်ပြုသည်။ ယာတရာအကျိုးပြည့်စုံလိုသူများအတွက် go-dāna (နွားလှူ) ကို အကြံပြုကာ၊ «တီရ္ထ ၁၀ သန်း» တည်ရှိပြီး အလယ်ရှိ လိင်္ဂသုံးပါးသည် အပြစ်ဖျက်ဆီးရာ အထွေထွေ သန့်စင်ရာ ဖြစ်ကြောင်းဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။
Adhyaya 236
दुर्वासादित्यमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Durvāsā-Āditya (Sūrya) at Prabhāsa
အဓ್ಯಾಯ ၂၃၆ တွင် ပရဘာသက்ஷೇತ್ರအတွင်းရှိ «ဒုర్వာသာ-အာဒိတျယ» (သူရိယ) တည်ရာ၏ တည်ထောင်ပုံနှင့် အာနိသင်ကို ချီးမွမ်းဖော်ပြသည်။ ဘုရားဖူးသူများသည် ဒုర్వာသာ ရှင်တော်က စည်းကမ်းတကျ ထိန်းချုပ်မှုနှင့် သူရိယဥပာသနာဖြင့် တစ်ထောင်နှစ် တပဿာပြုခဲ့သော သာသနာ့နေရာသို့ သွားရောက်ရမည်ဟု စတင်ညွှန်ကြားသည်။ သူရိယဘုရား ပေါ်ထွန်း၍ ဆုတောင်းခွင့်ပေးသော် ဒုర్వာသာက ကမ္ဘာတည်ရှိသမျှ အဲဒီနေရာတွင် အမြဲတမ်း သာသနာ့တည်နေထိုင်စေခြင်း၊ နေရာ၏ ဂုဏ်သတင်းတိုးပွားခြင်းနှင့် တင်ထားသော ရုပ်တုနှင့် နီးကပ်စွာ အစဉ်ရှိစေခြင်းကို တောင်းဆိုသည်။ သူရိယက သဘောတူသည်။ ထို့နောက် သူရိယသည် ယမုနာမြစ်ကို (မြစ်ရূপဖြင့်) ခေါ်ယူကာ ဓမ္မရာဇ ယမ (ယမရာဇ) ကိုလည်း ပါဝင်စေ၍ က္ෂೇತ್ರ၏ သန့်ရှင်းသော စည်းကမ်းစနစ်တွင် ကာကွယ်ရေးနှင့် စည်းမျဉ်းထိန်းသိမ်းရေး တာဝန်များ ချမှတ်သည်။ အထူးသဖြင့် ဘုရားဖူးသူများနှင့် အိမ်ထောင်ရှင် ဘြာဟ္မဏများကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရန် ဖြစ်သည်။ ယမုနာ၏ မြေအောက်လမ်းကြောင်းမှ ပေါ်ထွန်းလာပုံ၊ ကုဏ္ဍတစ်ခုနှင့် «ဒုန္ဒုဘိ»/က္ෂೇತ್ರပာလ ဆက်နွယ်မှုတို့ကိုလည်း နေရာတကျ ဖော်ပြပြီး ရေချိုးခြင်းနှင့် ပိတೃတర్పဏ (ဘိုးဘွားပူဇော်) ၏ အကျိုးကို ဆိုသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် မာဃလဆုက္လ စပ္တမီနေ့တွင် ဒုర్వာသာ-အရ္က ပူဇော်ခြင်း၊ မာဓဝလတွင် ရေချိုး၍ သူရိယပူဇော်ခြင်း၊ သာသနာ့နေရာအနီးတွင် သူရိယ၏ နာမတစ်ထောင်ကို ရွတ်ဆိုခြင်း စသည့် ကာလသတ်မှတ် အကျင့်များကို သတ်မှတ်ထားသည်။ အကျိုးဖော်ပြချက်တွင် ကုသိုလ်တိုးပွားခြင်း၊ ကြီးမားသော အပြစ်များ လျော့ပါးခြင်း၊ ရည်မှန်းချက်ပြည့်စုံခြင်း၊ ကာကွယ်မှု၊ ကျန်းမာရေးနှင့် စည်းစိမ်တိုးတက်မှုတို့ကို ဆိုပြီး နောက်ဆုံးတွင် သန့်ရှင်းနယ်မြေ အကျယ် (ဂဗျူတီ တစ်ဝက်) နှင့် သူရိယဘက္တိမရှိသူများကို မပါဝင်စေသည့် စည်းကမ်းကို ချုပ်ဆိုသည်။
Adhyaya 237
यादवस्थलोत्पत्तौ वज्रेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Origin of Yādava-sthala and the Māhātmya of Vajreśvara
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ရှိဝ–ဒေဝီ ဆွေးနွေးပွဲအဖြစ် ဖွဲ့စည်းထားပြီး မဟာကဗျာနောက်ဆက်တွဲသမိုင်းကို ပရဘာသဒေသ၏ သန့်ရှင်းမြေပုံအဖြစ် ပြောင်းလဲဖော်ပြသည်။ ဣရှွရသည် ဒေဝီအား «ယာဒဝ-သ္ထလ» သို့ ညွှန်ပြကာ ယာဒဝတပ်အင်အားကြီးများ ပျက်စီးသေဆုံးသည့်နေရာဟု ဆိုသည်။ ဒေဝီက ဝါစုဒေဝ၏ မျက်စိရှေ့တွင်ပင် ဝೃṣṇီ၊ အန္ဓက၊ ဘောဇ တို့ အဘယ်ကြောင့် ဖျက်ဆီးခံရသနည်းဟု မေးရာ ဣရှွရက အကြောင်းရင်းကို ပြောပြသည်။ ဆာမ္ဗသည် မျက်နှာဖုံးကာ လှောင်ပြောင်သဖြင့် ဗိသွာမိတ္တ၊ ကဏ္ဝ၊ နာရဒ စသည့် ရှင်တော်များ မနာလို၍ ဆာမ္ဗက သံမုသလ (တုတ်) ကို “မွေးဖွား” စေကာ မျိုးနွယ်ဖျက်ဆီးမည်ဟု ကျိန်စာချသည်။ စကားလုံးအရ ရာမနှင့် ဇနာရဒနကို ချက်ချင်းကင်းလွတ်သကဲ့သို့ ထားသော်လည်း ကာလ (အချိန်ကံ) ၏ မလွဲမသွေ အမိန့်ကို ပြသနေသည်။ မုသလကို မွေးဖွားပြီးနောက် အမှုန့်ချေကာ ပင်လယ်ထဲ ပစ်ချသော်လည်း ဒွာရကာတွင် ကာလ၏ အရိပ်အယောင်များ—လူမှုစည်းကမ်းပြောင်းပြန်၊ ထူးဆန်းသံများ၊ တိရစ္ဆာန်အပြောင်းအလဲ၊ ယဇ္ဈပွဲပျက်ကွက်မှု၊ ကြောက်မက်ဖွယ်အိပ်မက်များ—ပေါ်ပေါက်ကာ သီလသတိပေးအဖြစ် ရပ်တည်သည်။ ထို့နောက် ကృష్ణသည် ပရဘာသသို့ ဘုရားဖူးခရီး သွားရန် အမိန့်ပေးသည်။ ယာဒဝများ ရောက်လာပြီး မူးယစ်မှုကြောင့် အတွင်းရန်ငြိုး တိုးပွားကာ စာတျကီနှင့် ကෘတဝර්မန်တို့ ပါဝင်သည့် အကြမ်းဖက်မှု ပေါက်ကွဲပြီး နောက်ဆုံးတွင် မြက်တံများက ဝဇ္ရကဲ့သို့ တုတ်များအဖြစ် ပြောင်းလဲကာ အပြန်အလှန် သတ်ဖြတ်ကြသည်—ဤသည်မှာ ရှင်တော်များ၏ ဘြဟ္မဒဏ္ဍ (ကျိန်စာ) နှင့် ကာလ၏ လုပ်ဆောင်မှုဟု အဓိပ္ပါယ်ဖော်သည်။ မီးသင်္ဂြိုဟ်ရာနှင့် အရိုးစုများကြောင့် မြေပြင်သည် «ယာဒဝ-သ္ထလ» ဟု အမည်ရသည်။ နောက်ဆုံးတွင် အသက်ရှင်ကျန်ရစ်သူ အမွေဆက်ခံသူ ဝဇ္ရသည် ပရဘာသသို့ လာကာ «ဝဇ္ရေရှွရ» လင်္ဂကို တည်ထောင်ပြီး နာရဒ၏ လမ်းညွှန်မှုဖြင့် တပသ်ကျင့်ကာ စိဒ္ဓိ ရရှိသည်။ အဆုံးတွင် ရေချိုးခြင်း (ဇာမ္ဗဝတီရေ)၊ ဝဇ္ရေရှွရကို ပူဇော်ခြင်း၊ ဗြာဟ္မဏများကို ကျွေးမွေးခြင်းနှင့် ဆတ်ကိုဏ ပူဇော်မှုတို့၏ ဖလသဒ္ဓါကို ဖော်ပြကာ နွားတစ်ထောင်လှူသကဲ့သို့ မဟာပုဏ္ဏာရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 238
Hiraṇyā-nadī-māhātmya (हिरण्यानदीमाहात्म्य) — The Glory of the Hiraṇyā River
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣရှ္ဝရ၏ အမိန့်တော်အရ ဟိရဏ္ယာမြစ်၏ မဟာတိမ့်ကို ဖော်ပြသည်။ ထိုမြစ်ရေသည် အပြစ်ပျက်စီးစေသော သန့်စင်ရေ (pāpanāśinī)၊ ကုသိုလ်ဖြစ်စေသော (puṇyā)၊ ဆန္ဒအားလုံးကို ပြည့်စုံစေသော (sarvakāmapradā) နှင့် ဆင်းရဲမှုကို ဖျက်သိမ်းစေသော (dāridryāntakāriṇī) ဟူ၍ ချီးမွမ်းထားသည်။ ဘုရားဖူးလုပ်ထုံးလုပ်နည်းကို တိုတောင်းစွာ သတ်မှတ်ထားပြီး (၁) မြစ်သို့ ချဉ်းကပ်ခြင်း (၂) သတ်မှတ်ထားသော နည်းလမ်းအတိုင်း ရေချိုးခြင်း (vidhānena snāna) (၃) ဘိုးဘွားများအတွက် piṇḍodaka ဆိုင်ရာ ကရိယာများ ပြုလုပ်ခြင်း (၄) စည်းကမ်းတကျ ဒါနနှင့် ဧည့်ဝတ်ပြုခြင်းတို့ကို ဆိုထားသည်။ မှန်ကန်စွာ ပြုလုပ်ပါက မပျက်မယွင်းသော လောကများ (akṣayān lokān) ကို ရရှိစေပြီး ဘိုးဘွားများကိုလည်း အပြစ်မှ လွတ်မြောက်စေသည်ဟု ဆိုသည်။ ထူးခြားသည့် ကုသိုလ်တန်ဖိုးညီမျှမှုအဖြစ် အရည်အချင်းပြည့်ဝသော ဘြာဟ္မဏတစ်ဦးကို အစာကျွေးခြင်းကို ဒွိဇများ အများအပြားကို ကျွေးသကဲ့သို့ ဟောပြောကာ စိတ်ရင်း၊ လက်ခံသူ၏ အရည်အချင်းနှင့် ရိတုအခမ်းအနားအခြေအနေကို အလေးပေးထားသည်။ ထို့ပြင် ဝေဒပညာကျွမ်းကျင်သော ဘြာဟ္မဏအား ရွှေရထားဒါန (hemaratha-dāna) ပေး၍ ရှိဝအား အပ်နှံပူဇော်ရန် ညွှန်ကြားကာ ထိုအကျိုးကို ကြီးမားသော ယာထရာဘုရားဖူးခရီး၏ အကျိုးနှင့် တူညီသကဲ့သို့ ချီးမြှောက်ထားသည်။
Adhyaya 239
नागरादित्यमाहात्म्यम् | The Māhātmya of Nāgarāditya (Nagarabhāskara)
ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ဟိရဏျာဟု ခေါ်သော သန့်ရှင်းရေဒေသအနီးရှိ နာဂရာဒိတျ/နာဂရဘ္ဟာစ్కရ (နေဘုရားရုပ်တော်) ၏ မဟာတျတကို ရှင်းပြသည်။ အစမှာ မူလဇာတ်ကြောင်းကို ဖော်ပြရာတွင် ယာဒဝ မင်း စတြာဇိတ်သည် ဘ္ဟာစ్కရ (နေဘုရား) ကို ပူဇော်ရန် မဟာဝရတနှင့် တပဿာကြီး ပြုလုပ်ပြီး နေ့စဉ် ရွှေထွက်ပေးသော စျမန္တက မဏိကို ရရှိသည်။ အပေးအယူအဖြစ် ဆုတောင်းခွင့်ရသော် စတြာဇိတ်က အာရှရမ်၌ နေဘုရား အမြဲတမ်း တည်ရှိစေလိုကြောင်း တောင်းဆိုသဖြင့် တောက်ပသော ရုပ်တော်ကို တည်ထောင်ကာ ဘြာဟ္မဏများနှင့် မြို့သူမြို့သားများအား ကာကွယ်ထိန်းသိမ်းရန် တာဝန်ပေးပြီး ထိုကြောင့် “နာဂရာဒိတျ” ဟူသော ဘုရားကျောင်းအမည် ပေါ်ပေါက်လာသည်။ ထို့နောက် ဖလရှရုတိတွင် နာဂရာရ္ကကို ဒർശနပြုခြင်းသည် ပရယာဂ၌ အလှူကြီးများ ပြုသကဲ့သို့ အကျိုးတူကြောင်း ဆိုသည်။ ဤနေဘုရားသည် ဆင်းရဲမှု၊ ဝမ်းနည်းမှု၊ ရောဂါတို့ကို ဖယ်ရှားပေးသော အမှန်တကယ် “ဆရာဝန်” ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ဟိရဏျာရေဖြင့် ရေချိုးခြင်း၊ ရုပ်တော်ကို ပူဇော်ခြင်းနှင့် နေ၏ သင်္ကြမဏ (ပြောင်းရွှေ့ကာလ) နှင့် ဆက်စပ်သော လပြည့်ဖက် စပ္တမီ ဝရတကို စောင့်ထိန်းခြင်းတို့ကို ညွှန်ပြပြီး ထိုနေ့တွင် အကျင့်အကြံများ၏ အကျိုးသက်ရောက်မှု များပြားစွာ တိုးပွားသည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ဝိကရ္တန၊ ဝိဝသ္ဝန်၊ မာရ္တဏ္ဍ၊ ဘ္ဟာစ్కရ၊ ရဝိ စသည့် နေဘုရား ၂၁ နာမ စတုတ္တရကို “စတဝရာဇ” ဟု ခေါ်ကာ ကိုယ်ခန္ဓာကျန်းမာရေး တိုးစေသည်ဟု ဖော်ပြပြီး မနက်အရုဏ်နှင့် ညနေခင်းတွင် ရွတ်ဆိုပါက လိုရာဆန္ဒ ပြည့်စုံကာ နောက်ဆုံး နေဘုရား၏ လောကသို့ ရောက်ကြောင်း ပြောထားသည်။
Adhyaya 240
बलभद्र-सुभद्रा-कृष्ण-माहात्म्यवर्णनम् (The Māhātmya of Balabhadra, Subhadrā, and Kṛṣṇa)
ဤအဓျာယသည် «ဣရှ္ဝရ ဥဝါစ» ဟူသော အရှင်ဘုရား၏အသံဖြင့် ပြောကြားထားပြီး၊ ဘလဘဒြ၊ သုဘဒြာ နှင့် ကృష్ణ တို့ သုံးပါးကို စိတ်နှလုံးဖြင့် မျက်နှာမူကာ ပူဇော်ရန် ညွှန်ကြားသည်။ ကృష్ణကို အထူးသဖြင့် «အပြစ်အားလုံးကို ဖျက်ဆီးသူ» ဟု ချီးမြှောက်ဖော်ပြ၍ သုံးပါး၏ ဓမ္မအာနုဘော်ကို ထင်ရှားစေသည်။ ထို့နောက် ကလ္ပအလိုက် အချိန်ဘောင်အတွင်း သမိုင်းတရားကို ချိတ်ဆက်ကာ၊ ယခင်ကလ္ပတွင် ဟရီသည် ဤနေရာ၌ ကိုယ်ခန္ဓာကို စွန့်လွှတ်ခဲ့ကြောင်း၊ ယခုကလ္ပတွင်လည်း ထိုကဲ့သို့ «ကိုယ်ခန္ဓာစွန့်ခြင်း» ကို မှတ်မိကြောင်း ဆိုသည်။ နာဂရာဒိတျ၏ သနိဓိ၌ ဘလဘဒြ၊ သုဘဒြာ၊ ကൃഷ്ണတို့ကို ပူဇော်သူသည် ကောင်းကင်သို့ သွားရောက်မည့်သူ (svarga-gāmin) ဟု ဖလသရုတိအဖြစ် ကြေညာထားသည်။
Adhyaya 241
शेषमाहात्म्यवर्णनम् (The Māhātmya of Śeṣa at Mitra-vana)
အခန်း ၂၄၁ တွင် ဣရှ္ဝရက ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರရှိ ဘလဘဒ္ဒရ (Balabhadra) နှင့် ဆက်စပ်သော ဘုရားကျောင်းကို ဖော်ပြသည်။ ဘလဘဒ္ဒရကို မြွေရုပ်ဖြစ်သော ရှေရှ (Śeṣa) ဟု သတ်မှတ်ထားပြီး၊ နေရာသည် မိတ္တ-ဝန (Mitra-vana) အတွင်း (gavyūti နှစ်ခုအကျယ်) တည်ရှိသည်။ ထိုနေရာကို “ပာတားလ-ပထ” ဟူသော ဒဏ္ဍာရီဆန်သော လမ်းကြောင်းဖြင့် ရောက်နိုင်သည့် တြိ-သင်္ဂမ (မြစ်သုံးဆုံ) တီရ္ထနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသည်။ ဘုရားကျောင်းသည် လင်္ဂပုံသဏ္ဍာန် (liṅgākāra) နှင့် “mahāprabha” အလင်းတောက်ပမှုကြီးမားသည်ဟု ဆိုကာ၊ ရေဝတီ (Revatī) နှင့်အတူ “ရှေရှ” ဟူ၍ ကျော်ကြားသည်။ ဒေသခံပုံပြင်အရ စိဒ္ဓတစ်ဦးဖြစ်သော ဇရာ (Jarā) သည် ကော်လိက (kaulika) အထည်ယက်သမားဖြစ်ပြီး၊ ဇာတ်လမ်းစကားရပ်အရ “ဗိဿ္ဏုကို သတ်သူ” ဟု ခေါ်ဆိုထားသော်လည်း ထိုနေရာတွင် လုံးဝပျောက်ကွယ်သွားခြင်း (လယ) ကို ရရှိသည်။ ထိုနောက်မှ နေရာသည် “ရှေရှ” ဟူသော အမည်ဖြင့် လူသိများလာသည်။ ထို့ပြင် ချိုင်တြ (Caitra) လဆန်း ၁၃ ရက် (Caitra-śukla-trayodaśī) တွင် ပူဇော်ဝတ်ပြုရန် ညွှန်ကြားပြီး၊ မိသားစုအကျိုး—သားသမီး၊ မြေးများ၊ တိရစ္ဆာန်မွေးမြူရေး—နှင့် တစ်နှစ်တာ ကောင်းကျိုးချမ်းသာကို ကတိပြုသည်။ ကလေးများကို masūrikā၊ visphoṭaka ကဲ့သို့ အဖုအပေါက်ရောဂါများမှ ကာကွယ်ပေးသည်ဟုလည်း ဆိုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် လူမှုအုပ်စုအမျိုးမျိုးအကြား ထိုနေရာ၏ လူကြိုက်များမှုကို ဖော်ပြကာ၊ ရှေရှသည် တိရစ္ဆာန်ပူဇော်ခြင်း၊ ပန်းပူဇော်ခြင်းနှင့် ဘလိ (bali) အမျိုးမျိုးဖြင့် လျင်မြန်စွာ ပျော်ရွှင်တော်မူပြီး စုဆောင်းထားသော အပြစ်များကို ဖျက်ဆီးတော်မူသည်ဟု သဘောတရားအဖြစ် ထုတ်ဖော်ထားသည်။
Adhyaya 242
कुमारीमाहात्म्यवर्णनम् (Kumārī Māhātmya—The Glory of the Maiden Goddess)
ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား ကုမာရီကာဒေဝီ (Devī Kumārikā) အနီး၊ အရှေ့ဘက်ဦးတည်ရာတွင် ဖြစ်ပွားသော ကာကွယ်ရေးအဖြစ်အပျက်ကို ရှင်းပြသည်။ ရာထန္တရကလ္ပ၌ အဆူရာကြီး ရုရု ပေါ်ထွန်းလာ၍ လောကများကို ကြောက်မက်စေကာ ဒေဝများ၊ ဂန္ဓဗ္ဗများကို နှောင့်ယှက်ပြီး တပသီနှင့် ဓမ္မကျင့်သူများကို သတ်ဖြတ်သဖြင့် စွာဓျာယ၊ ဝသတ်ခေါ်သံနှင့် ယဇ္ဉပွဲတော်များ ပျက်စီးကာ မြေကြီးပင် ဓမ္မယဉ်ကျေးမှုကျဆင်းသွားသည်။ ဒေဝများနှင့် မဟာဋ္ဌိသီများက သူ့ကို သတ်နိုင်မည့်နည်းကို ဆွေးနွေးကြပြီး၊ သူတို့၏ ကိုယ်ခန္ဓာမှ ထွက်သော ချွေးအစုအဝေးမှ ကြာပန်းမျက်လုံးရှိ သန့်ရှင်းသော မိန်းကလေးဒေဝီ တစ်ပါး ပေါ်ထွန်းလာသည်။ သူမက မိမိ၏ တာဝန်ကို မေးမြန်းရာ ဒေဝများက အကျပ်အတည်းကို ဖြေရှင်းရန် အမိန့်ပေးကြသည်။ သူမ ရယ်သံမှ ပာရှ (pāśa) နှင့် အင်ကူရှ (aṅkuśa) ကိုင်ဆောင်သော အထောက်အကူ မိန်းကလေးများ ပေါ်ထွန်းလာ၍ ရုရု၏ စစ်တပ်ကို ချေမှုန်းကြသည်။ ရုရုက တာမသီမယာ (အမှောင်မောဟ) ဖြင့် လှည့်စားသော်လည်း ဒေဝီသည် မလွဲမသွေ တည်ငြိမ်ကာ သက္တိ (śakti) ဖြင့် ထိုးဖောက်သည်။ ရုရုသည် ပင်လယ်ဘက်သို့ ထွက်ပြေးရာ ဒေဝီက လိုက်လံဝင်ရောက်၍ သမုဒ္ဒရာအတွင်း၌ ဓားဖြင့် ခေါင်းဖြတ်ကာ အရေပြားနှင့် ခေါင်းဖြတ်ကိုင်ဆောင်သူ (Cārma-Muṇḍa-dharā) အဖြစ် ပြန်လည်ပေါ်ထွန်းသည်။ ပရဘာသက்னေတရသို့ တောက်ပသော ပုံစံမျိုးစုံရှိ အဖွဲ့အဝေးနှင့် ပြန်လာသောအခါ ဒေဝများက အံ့ဩ၍ ချီးမွမ်းကာ သူမကို စာမုဏ္ဍာ (Cāmuṇḍā)၊ ကာလာရာထရီ (Kālarātri)၊ မဟာမာယာ (Mahāmāyā)၊ မဟာကာလီ/ကာလိကာ (Mahākālī/Kālikā) စသည့် ကာကွယ်ရှင်အမည်များဖြင့် ဂုဏ်ပြုကြသည်။ ဒေဝီက အပေးအယူ (ဗရ) ပေးရာ ဒေဝများက ဤက்னေတရ၌ တည်နေစေခြင်း၊ သူမ၏ စ္တောတရကို ရွတ်ဆိုသူများ အကျိုးရစေခြင်းနှင့် ဘက္တိဖြင့် ဇာတိကထာကို နားထောင်သူများ သန့်စင်ကာ ပရာဂတိ (အမြင့်ဆုံးလမ်း) ရစေခြင်းကို တောင်းဆိုကြသည်။ ထို့ပြင် သုက္ကပက္ခ၌ အထူးသဖြင့် အာရှွိန်လ၏ နဝမီနေ့တွင် ပူဇော်ခြင်းသည် မင်္ဂလာဟု ဆိုပြီး အဆုံးတွင် ဒေဝီသည် ထိုနေရာ၌ တည်နေကာ ဒေဝများသည် ရန်သူများကို အနိုင်ယူပြီး ကောင်းကင်သို့ ပြန်ကြသည်။
Adhyaya 243
मंत्रावलिक्षेत्रपालमाहात्म्यवर्णनम् / The Māhātmya of the Mantrāvalī Kṣetrapāla
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား အီရှာန (အရှေ့မြောက်) ဦးတည်ရာ၌ တည်ရှိသော အင်အားကြီး က္ෂೇತ್ರပာလ (နယ်မြေကာကွယ်သူ) ထံသို့ ချဉ်းကပ်ပူဇော်နည်းကို သင်ကြားသည်။ ထိုကာကွယ်သူကို မန္တရမாலာ (မန္တရစဉ်/မန္တရပန်းကုံး) ဖြင့် အလှဆင်ထားသကဲ့သို့ ဖော်ပြပြီး၊ ရွှေရောင်ကမ်းပါး (ဟိရဏ္ယ-တဋ) အနီးတွင် ကာကွယ်ရေးအတွက် ရပ်တည်ကာ «ဟီရက-က္ෂೇತ್ರ» ဟု ခေါ်သော ရတနာတန်ဖိုးရှိသကဲ့သို့သော နယ်မြေခွဲကို စောင့်ရှောက်နေသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် အချိန်သတ်မှတ်ပူဇော်ပွဲကို ဖော်ပြရာတွင် ကృష్ణပက္ခ (လဆုတ်) ၏ တရယောဒရှီ (၁၃ ရက်မြောက်) နေ့၌ အနံ့သာ၊ ပန်း၊ ပူဇော်သကာများနှင့် ဘလိ (အနုမောဒနာပူဇော်/အလှူတင်) ကို က္ෂेत्रပာလထံ ဆက်ကပ်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ မှန်ကန်စွာ ပူဇော်လျှင် ထိုဒေဝတာသည် ဆာဝ္ဝကာမပရဒ (လိုအင်အားလုံး ပေးစွမ်းသူ) ဖြစ်လာကြောင်း ဖလသြရုတိဖြင့် အဆုံးသတ်ကာ၊ တီရ္ထအကျင့်၏ သမာဓိနှင့် ကိုက်ညီသည့် ကာကွယ်ရေးနှင့် ဆုတောင်းပြည့်စုံရေး ပူဇော်မှုဟု ချီးမြှောက်ထားသည်။
Adhyaya 244
Vicitreśvaramāhātmya (विचित्रेश्वरमाहात्म्य) — The Glory of Vicitreśvara
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား ဟိရဏ္ယာ-တီရ၌ တည်ရှိသော ဝိစိတ္ရေရှွရ ဟူသော မြတ်နိုးဖွယ် သီလဝတ္ထုသို့ သွားရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုသီလဝတ္ထုသည် မဟာပာတက (အလွန်ကြီးမားသော အပြစ်) များကို ဖျက်ဆီးပေးနိုင်သော နေရာဟု ချီးမြှောက်ထားပြီး ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರ ဘုရားဖူးသဘောတရားအတွင်း အထူးအရေးပါသည်။ အခန်းတွင် ထိုသီလဝတ္ထု၏ မူလကို ဝိစိတ္ရ ဟူသော ယမမင်းနှင့် ဆက်နွယ်သော စာရေးတစ်ဦးကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည်ဟု ဆိုသည်။ သူသည် ပြင်းထန်သော တပဿာကို ကျင့်သဖြင့် မဟာရော်ဒြ (ကြမ်းတမ်းပြင်းထန်) လင်္ဂတစ်ပါးကို ထိုနေရာ၌ တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ဖလသြရုတိတွင် ထင်ရှားစွာ ကတိပြုထားသည်မှာ ထိုလင်္ဂကို ဒർശနပြုသူသည် ယမမင်း၏ လောကကို မမြင်ရတော့ဟု ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဒർശနသည် ကာကွယ်ရေးနှင့် ကယ်တင်ရေး အကျိုးရှိသော လုပ်ရပ်အဖြစ် ပရဘာသ-က்ஷेत्र ဘုရားဖူးကျင့်ဝတ်တွင် ထင်ဟပ်နေသည်။
Adhyaya 245
ब्रह्मेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Brahmeśvara Māhātmya (Account of the Glory of Brahmeśvara)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် သာသနာတော်ဆိုင်ရာ ဒေဝီယသင်ကြားချက်အဖြစ် တင်ပြထားပြီး၊ ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား မိန့်ကြားကာ (ဘုရားဖူးများအပါအဝင်) တူညီသော သန့်ရှင်းဒေသအတွင်းရှိ ဘုရားကျောင်းတစ်ခုသို့ သွားရန် ညွှန်ပြသည်။ ထိုနေရာသည် စရஸဝတီမြစ်ကမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိပြီး၊ ပါර්ဏာဒိတျနှင့် ဆက်နွယ်သော အမှတ်အသားတစ်ခု၏ အနီး/အပေါ်ဘက်နှင့် အနောက်ဘက်ဟု ဦးတည်ချက်ဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။ ထိုနေရာတွင် ဘြဟ္မာက ရှေးကတည်းက တည်ထောင်ထားသော လင်္ဂတော်ကြီးတစ်ပါး ရှိပြီး «ဘြဟ္မေရှ္ဝရ» ဟု အမည်ပေးထားသည်။ ၎င်းကို အပြစ်အကုန်ဖျက်စီးနိုင်သော (sarva-pātaka-nāśana) အဖြစ် ထင်ရှားစွာ ချီးမွမ်းထားသည်။ လပြည့်လကွယ်တိထိ ဒုတိယနေ့ (dvitīyā) တွင် ရေချိုးသန့်စင်ကာ အစာရှောင် (upavāsa) ပြု၍ အာရုံခံအင်္ဂါများကို ထိန်းချုပ် (jitendriya) လျက် «ဘြဟ္မေရှ္ဝရ» ဟူသော နာမဖြင့် ဒေဝတော်တို့၏ အရှင်ကို ပူဇော်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် ဘိုးဘွားများအတွက် တർပဏ (tarpaṇa) ပေးကာ ရှရဒ္ဓ (śrāddha) ပြုလုပ်သင့်ပြီး၊ ထိုကောင်းမှုကြောင့် အမြဲတမ်းတည်မြဲသော အခြေအနေ/အဘောဒ် (śāśvataṃ padam) ကို ရရှိမည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 246
Piṅgā-nadī-māhātmya (Glorification of the Piṅgā River)
ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ပိင်္ဂလီသို့ သွားရန် ညွှန်ကြားသည်။ ပိင်္ဂာမြစ်သည် အပြစ်ဖျက်မြစ်ဖြစ်၍ ရှိသိ-တီရ္ထ၏ အနောက်ဘက်တွင် တည်ရှိကာ သမုဒ္ဒရာသို့ စီးဝင်သည်။ အကျိုးတရားကို အဆင့်လိုက် ရှင်းပြရာတွင်—မြင်ရုံ (သန္ဒർശန) သည် အကြီးမားဆုံး ဘိုးဘွားပူဇော်ပွဲတစ်ရပ်နှင့် တူညီပြီး၊ ရေချိုးခြင်း (သ္နာန) သည် ထိုအကျိုးကို နှစ်ဆတိုးစေသည်။ တရ္ပဏာသည် လေးဆတိုးစေပြီး၊ ရှရာဒ္ဓပြုခြင်း၏ အကျိုးသည် မတွက်မရ အနန္တဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ အကြောင်းရင်းကို ရှေးဖြစ်ရပ်တစ်ခုဖြင့် ဖော်ပြသည်။ သောမေရှ္ဝရ၏ ဒർശနကို လိုလား၍ ရောက်လာသော ရှင်ပညာရှင်များသည် တောင်ပိုင်းဆန်၍ အမဲရောင်/မလှပသကဲ့သို့ ဖော်ပြခံရသည်။ သူတို့သည် မြစ်နီးရှိ အကောင်းဆုံး အာရှရမ်၌ ရေချိုးရာမှ ကိုယ်ရုပ်အလှတရား ပြောင်းလဲကာ “ကာမ-သဒೃశ” ဟူသကဲ့သို့ ဆွဲဆောင်မှုရှိလာသည်ကို တွေ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့် “ပိင်္ဂတ္ဝ” (ရွှေရောင်/တောင့်တင်းသော အဝါရောင်သွေး) ကို ရရှိသဖြင့် ဤမြစ်ကို နောင်မှ ပိင်္ဂာဟု ခေါ်မည်ဟု ကြေညာကြသည်။ ထို့နောက် အကျင့်သီလဆိုင်ရာ အဆိုတစ်ရပ်မှာ—အမြင့်ဆုံး ဘက္တိဖြင့် ဤနေရာတွင် ရေချိုးသူ၏ မျိုးရိုးတွင် မလှပသော သားစဉ်မြေးဆက် မပေါ်လာဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ရှင်ပညာရှင်များသည် မြစ်ကမ်းတစ်လျှောက် ခွဲနေထိုင်ကာ တီရ္ထများကို တည်ထောင်ကြပြီး၊ ယဇ္ဉောပဝီတတစ်ချောင်းသာ ဝတ်ဆင်သည့် တပသ်သဘောဖြင့် သန့်ရှင်းမှုကို စည်းကမ်းရှိသော ရှိနေမှုနှင့် အမည်ပေးပူဇော်မှုမှ တည်ဆောက်ကြောင်းကို ထင်ဟပ်စေသည်။
Adhyaya 247
पिंगलादित्य–पिंगादेवी–शुक्रेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Māhātmya of Piṅgalāditya, Piṅgā Devī, and Śukreśvara)
ဤအধ্যာယသည် ဣရှ္ဝရမှ ဒေဝီသို့ သာသနာရေးဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးခန်းအဖြစ် ဖွဲ့စည်းထားပြီး ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರအတွင်း သွားရောက်ဒർശနာပြုရမည့် သန့်ရှင်းရာနေရာများနှင့် အကျိုးရလဒ်ကို ဖော်ပြသည့် ဝတ်ပြုစည်းကမ်းများကို ရေတွက်ပြထားသည်။ ပထမဦးစွာ ထိုနေရာရှိ အပြစ်ဖျက်နိုင်သော စူရိယ (နေမင်း) သန္နိဋ္ဌာန်ကို ဒർശနာပြုရန် ညွှန်ကြားကာ နေမင်းဒർശနာကို သန့်စင်မှုအဖြစ် တင်ပြသည်။ ထို့နောက် ပင်္ဂလာဒေဝီကို ပါရဝတီ၏ ရုပ်သဏ္ဌာန်ဖြင့် ပေါ်ထွန်းသော သက်ရောက်မှုအဖြစ် သတ်မှတ်ကာ ဒေဝီပူဇာကိုလည်း တူညီသော သာသနာလမ်းကြောင်းထဲသို့ ပေါင်းစည်းထားသည်။ ထို့ပြင် လဆန်းလပြည့် အတိအကျ တတိယနေ့ (တṛတီယာ) တွင် အစာရှောင်ဝတ်ကို သီးသန့်ညွှန်ကြားပြီး လိုရာဆန္ဒပြည့်စုံခြင်း၊ ဥစ္စာဓနနှင့် သားသမီးရခြင်းတို့ကဲ့သို့ မင်္ဂလာအကျိုးများ ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် သုကရေရှ္ဝရ (လင်္ဂ/ဘုရားကျောင်း) ကို မိတ်ဆက်ကာ ၎င်းကို ဒർശနာပြုခြင်းဖြင့် အပြစ်အကုန် (sarva-pātaka) မှ လွတ်မြောက်နိုင်ကြောင်း ချီးမွမ်းပြီး ဒർശနာ၊ အစာရှောင်၊ ဘက္တိတို့သည် က္ෂೇತ್ರအတွင်း သီလနှင့် ဝတ်ပြုမှုကို ထိရောက်စေသော နည်းလမ်းဖြစ်ကြောင်း အလေးပေးထားသည်။
Adhyaya 248
Brahmeśvara-māhātmya (ब्रह्मेश्वरमाहात्म्य) — Origin and Merit of the Brahmeśvara Liṅga
ဣရှွရသည် မဟာဒေဝီအား ယခင်က ဗြဟ္မာက ပူဇော်ခဲ့သော သန့်ရှင်းရာနေရာတစ်ခုသို့ သွားရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုတီရ္ထသည် စရஸဝတီမြစ်ကမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိပြီး ပရ္ဏာဒိတျ (Parnāditya) ၏ အနောက်ဘက်တွင် ရှိသည်။ ထို့နောက် အကြောင်းရင်းပုံပြင်ကို ဖော်ပြသည်—ဗြဟ္မာက သတ္တဝါလောကကို လေးမျိုးစုဖွဲ့၍ မဖန်ဆင်းမီ အမျိုးအစားမဖော်ပြနိုင်လောက်အောင် ထူးကဲသော မိန်းမတစ်ဦး ပေါ်ထွန်းလာပြီး ပုရာဏအလှအပ လက္ခဏာများဖြင့် ဖော်ညွှန်းထားသည်။ ဗြဟ္မာသည် ကာမတဏှာကြောင့် လွှမ်းမိုးခံရ၍ သူမနှင့် လိင်ဆက်ဆံရန် တောင်းဆိုသည်။ ထိုအပြစ်၏ ချက်ချင်းအကျိုးအဖြစ် ဗြဟ္မာ၏ ငါးမြောက်ခေါင်းသည် ကျသွားကာ မြည်းခေါင်းကဲ့သို့ ဖြစ်လာသည်ဟု ဆိုပြီး၊ “သမီး” အပေါ် ကာမစိတ် ပေါ်လာခြင်းကို အလွန်ပြင်းထန်သော အကျင့်ပျက်မှုအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။ ထို့ကြောင့် သန့်စင်ခြင်းကို ရှာဖွေရန် ဗြဟ္မာသည် ပရဘ္ဟာသ (Prabhāsa) သို့ လာရောက်ပြီး၊ တီရ္ထတွင် ရေချိုးမဝင်လျှင် ကိုယ်နှင့် စိတ်၏ သန့်ရှင်းမှု မရနိုင်ဟု ဆိုထားသည်။ စရஸဝတီတွင် ရေချိုးပြီးနောက် ဗြဟ္မာသည် ဒေဝဒေဝ ရှူလင် (Śiva) ၏ လိင်္ဂကို တည်ထောင်ကာ အညစ်အကြေးမှ လွတ်မြောက်ပြီး မိမိနေရာသို့ ပြန်သွားသည်။ အဆုံးတွင် ဖလရှရုတိက—စရஸဝတီတွင် ရေချိုး၍ ထိုလိင်္ဂကို ဖူးမြင်သူသည် အပြစ်အားလုံးမှ လွတ်ကင်းကာ ဗြဟ္မာလောကတွင် ဂုဏ်ပြုခံရမည်၊ ထို့ပြင် စೈတြ (Caitra) လ၏ လပြည့်ဘက် ၁၄ ရက်နေ့တွင် ဖူးမြင်လျှင် မဟေရှွရနှင့် ဆက်စပ်သော အမြင့်ဆုံးအဆင့်သို့ ရောက်မည်ဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 249
संगमेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Sangameśvara Māhātmya (Glory of the Lord of the Confluence)
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား «သင်္ဂမေရှွရ» ဟုခေါ်သော ဘုရားသခင်ထံသို့ သွားရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုဘုရားကို «ဂိုလက» ဟုလည်း ခေါ်ကြပြီး အပြစ်များကို ဖျက်ဆီးပေးသူဟု ဖော်ပြထားသည်။ ကഥာသည် စရஸဝတီနှင့် ပိင်္ဂါ မြစ်တို့ ဆုံရာ သင်္ဂမတီရ္ထ၌ တပသီကြီး ဥဒ္ဒာလက ရှိကြောင်းကိုလည်း မိတ်ဆက်သည်။ ဥဒ္ဒာလက၏ ပြင်းထန်သော တပသ္ယာအတွင်း လင်္ဂတော်တစ်ပါး ပေါ်ထွန်းလာ၍ ဘက္တိ၏ အတည်ပြုသကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။ အရှရီရိဏီ ဝါက် (ကိုယ်မဲ့အသံ) က ထိုနေရာ၌ ဘုရားသခင်၏ အမြဲတမ်း တည်ရှိမှုကို ကြေညာပြီး သင်္ဂမ၌ လင်္ဂတော် ပေါ်ထွန်းလာသဖြင့် «သင်္ဂမေရှွရ» ဟူသော အမည်ကို တည်ထောင်ပေးသည်။ ထို့နောက် ဖလ (အကျိုး) ကို ဆိုသည်—ထင်ရှားသော သင်္ဂမ၌ ရေချိုးကာ သင်္ဂမေရှွရကို ဒർശနပြုသူသည် အမြင့်ဆုံး ဂတိကို ရရှိမည်။ ဥဒ္ဒာလကသည် လင်္ဂတော်ကို အစဉ်မပြတ် ပူဇော်ကာ ဘဝအဆုံးတွင် မဟေရှွရ၏ အဘောဒ်သို့ ရောက်ရှိ၍ တီရ္ထဘက္တိနှင့် မောက္ခသို့ ချိတ်ဆက်သည့် နမူနာအဖြစ် ကථာကို ပိတ်သိမ်းသည်။
Adhyaya 250
Gaṅgeśvara Māhātmya (गंगेश्वरमाहात्म्य) — The Glory of Gaṅgeśvara Liṅga
ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား သုံးလောကလုံးတွင် ကျော်ကြားသော «ဂင်္ဂေရှ္ဝရ» လင်္ဂကို သတိပြုစေပြီး၊ ၎င်းသည် သင်္ဂမေရှ္ဝရ၏ အနောက်ဘက်တွင် တည်ရှိကြောင်း ညွှန်ပြသည်။ ထို့နောက် ပုရాణသမိုင်းတစ်ရပ်ကို ပြန်လည်ဖော်ပြရာတွင်၊ အရေးကြီးသောအချိန်၌ ဗိဿဏု (ပရဘဝိဿဏု/ပရဘဝဗိဿဏု ဟူသော အမည်ဖြင့်လည်း ခေါ်) သည် အဘိသေကအတွက် ဂင်္ဂါကို ခေါ်ယူခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ဂင်္ဂါမဟာဒေဝီသည် ထိုကဲ့သို့ ခေါ်ယူခံရပြီးနောက်၊ ရှင်ရသီများ လာရောက်နေထိုင်ကြသည့်၊ လင်္ဂများနှင့် တပသီတို့၏ အာရှရမ်များဖြင့် ပြည့်နှက်နေသော အလွန်ပုဏ္ဏမြတ်သော က္ෂေတရကို မြင်တွေ့သည်။ ရှိဝဘက္တိဖြင့် ဂင်္ဂါသည် ထိုနေရာတွင် လင်္ဂကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ဤသီလဝတ္ထု၏ ဖလश्रုတိအရ၊ ထိုဘုရားဌာနကို ဒർശနသာ ပြုလျှင်ပင် ဂင်္ဂါရေချိုး၏ အကျိုးကို ရပြီး၊ လူသည် အရှ္ဝမေဓ ယဇ్ఞ တစ်ထောင်နှင့် တူညီသော ကုသိုလ်ကို ရရှိသည်ဟု ကြေညာထားသည်။
Adhyaya 251
Śaṅkarāditya-māhātmya (The Glory of Śaṅkarāditya)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣရှွရ–ဒေဝီ တိုက်ရိုက်ဆွေးနွေးမှုအတိုဖြင့် ဘုရားဖူးသူအား «Śaṅkarāditya» ဟုခေါ်သော သန့်ရှင်းရာဌာနကို ပူဇော်ရန်ညွှန်ကြားသည်။ ထိုဌာနသည် Gaṅgeśvara ၏ အရှေ့ဘက်တွင် တည်ရှိပြီး Śaṅkara က တည်ထောင်ထားသည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။ အထူးမင်္ဂလာအချိန်မှာ လပြည့်ဘက် (śukla pakṣa) ၏ ဆဋ္ဌမနေ့ (ṣaṣṭhī) ဖြစ်သည်။ ပူဇော်နည်းလမ်းအရ ကြေးအိုး/ကြေးခွက် (tāmra-pātra) ထဲတွင် arghya ကို ဆက်ကပ်ရမည်ဖြစ်ပြီး အနီရောင် စန္ဒကာ (rakta-candana) နှင့် အနီရောင် ပန်းများ (rakta-puṣpa) ဖြင့် ပြင်ဆင်ကာ စိတ်တည်ငြိမ်အာရုံစိုက်၍ (samāhita) ဆောင်ရွက်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ အကျိုးရလဒ်အဖြစ် Divākara (နေဘုရား) နှင့် ဆက်နွယ်သော အမြင့်ဆုံးလောကသို့ ရောက်နိုင်ခြင်း၊ အထက်တန်းအောင်မြင်မှု (parā siddhi) ရရှိခြင်းနှင့် ဆင်းရဲခြင်း (daridratā) မကျရောက်ခြင်းတို့ကို ကတိပြုထားသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ထိုကṣetra တွင် အပြည့်အဝ ကြိုးစား၍ Śaṅkarāditya ကို လိုရာဆန္ဒအားလုံး၏ အကျိုးပေးသူ (sarva-kāma-phala-prada) အဖြစ် ပူဇော်ရန် တိုက်တွန်းထားသည်။
Adhyaya 252
शङ्करनाथमाहात्म्यवर्णनम् (Śaṅkaranātha Māhātmya—Account of the Glory of Śaṅkaranātha)
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ ဘုရားဖူးလမ်းစဉ်ကို သုံးလောကလုံးတွင် ကျော်ကြားပြီး အပြစ်ကို ဖယ်ရှားပေးသော «ရှင်ကရနာထ» လင်္ဂသို့ ဦးတည်စေသည်။ ဤအဓ್ಯಾಯတွင် လင်္ဂကို တည်ထောင်သူမှာ ဘာနု (နေမင်း) ဖြစ်ကြောင်း၊ ကြီးမားသော တပသ (အာစီတပ) ပြုလုပ်ပြီးနောက် ဤသန့်ရှင်းရာဌာနကို တည်ဆောက်ကာ လင်္ဂကို ထားရှိခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် အကျင့်-ပူဇော်ရေး အတိုချုပ်ကို သတ်မှတ်ပေးသည်—မဟာဒေဝကို အစာရှောင်၍ ပူဇော်ခြင်း၊ ဘြာဟ္မဏများကို အစာကျွေးခြင်း၊ အာရုံထိန်းချုပ်၍ ရှရဒ္ဓ ပြုလုပ်ခြင်း၊ ကိုယ့်စွမ်းအားအတိုင်း ရွှေနှင့် အဝတ်အထည် လှူဒါန်းခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ အဆုံးတွင် အကျိုးဖလကို ထင်ရှားစွာ ကြေညာပြီး ဤအကျင့်များကို လိုက်နာသူသည် အမြင့်ဆုံးသော နေရာတော် (ပရမဌာန) ကို ရောက်ရှိမည်ဟု သေချာပြတ်သားစွာ ဆိုထားသည်။
Adhyaya 253
गुफेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Gufeśvara Shrine-Māhātmya (Description of the Glory of Gufeśvara)
ဤအধ্যာယသည် ဣရှ္ဝရ (Īśvara) က မဟာဒေဝီအား သာသနာတော်ဆိုင်ရာ ညွှန်ကြားချက်အဖြစ် မိန့်ကြားပြီး၊ ဘုရားဖူးခရီးစဉ်ကို ဂုဖေရှ္ဝရ (Gufeśvara) ဟုခေါ်သော ထင်ရှားမြင့်မြတ်သည့် သီရ္ထာသို့ ဦးတည်စေသည်။ ထိုနေရာသည် ဟိရဏ္ယာ (Hiranyā) ၏ မြောက်ဘက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိပြီး “မယှဉ်နိုင်သော” နှင့် “အပြစ်အားလုံးကို ဖျက်သိမ်းသော” ဟူ၍ ချီးမွမ်းဖော်ပြထားသည်။ သဘောတရားအဓိကမှာ ဒർശန (darśana) သည် ပြောင်းလဲမှုကို ဖြစ်စေသော လုပ်ရပ်ဖြစ်ခြင်း이다။ ဂုဖေရှ္ဝရ၌ ဘုရားကို မြင်ရုံသာဖြင့်ပင် အလွန်ကြီးမားသော အပြစ်ဒုက္ခများကို ဖယ်ရှားနိုင်ပြီး၊ “သတ်ဖြတ်မှု ကုဋေများ” ကိုတောင် ပယ်ဖျက်နိုင်သည်ဟု ဖလရှုတိအဖြစ် အလွန်အကျွံ ချီးမွမ်းထားသည်။ ထို့ကြောင့် ဤအধ্যာယသည် ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರ၏ သန့်ရှင်းမြေပုံအတွင်း အကျဉ်းချုပ်အချက်အလက်တစ်ခုအဖြစ် သီရ္ထာကို သတ်မှတ်တည်နေရာပြပြီး သန့်စင်ကယ်တင်မှုတန်ဖိုးကို ထင်ရှားစေသည်။
Adhyaya 254
घण्टेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Ghanteśvara Shrine-Māhātmya (Description of the Glory of Ghanteśvara)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဣရှ္ဝရ၏ အမိန့်တော်အဖြစ် တင်ပြထားသော မဟာတ္မယာ အကျဉ်းချုပ်ဖြစ်သည်။ ပရဘ္ဟာသ (Prabhāsa) တွင် «ဃဏ္ဍေရှ္ဝရ» (Ghanteśvara) ဟူသော သန့်ရှင်းသော တည်နေရာရှိကြောင်း ဖော်ပြပြီး၊ အပြစ်အားလုံးကို ဖျက်ဆီးနိုင်သူ (sarva-pātaka-nāśana) ဖြစ်သဖြင့် ဒေဝတားနှင့် ဒာနဝတို့ပါ ကိုးကွယ်သင့်ကြောင်း ဆိုသည်။ ဤဘုရားရုံကို ရှိသီများနှင့် စိဒ္ဓများကလည်း ပူဇော်ခဲ့ကြပြီး၊ ဆန္ဒရှိသမျှ အကျိုးရလဒ်ကို ပေးနိုင်သူ (vāñchitārtha-phala-prada) ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ထို့နောက် ပြက္ခဒိန်ဆိုင်ရာ ညွှန်ကြားချက်အရ လဆန်း/လဆုတ် အဋ္ဌမီ (aṣṭamī) သည် တနင်္လာနေ့ (Soma-vāra) နှင့် တိုက်ဆိုင်သည့်နေ့တွင် လူဘက်တော်သားက ဃဏ္ဍေရှ္ဝရကို ပူဇော်ပါက လိုရာဆန္ဒပြည့်စုံပြီး အပြစ်မှ လွတ်ကင်းကြောင်း ဖော်ပြသည်။ အဆုံးတွင် စ္ကန္ဒပုရာဏ၊ ပရဘ္ဟာသခဏ္ဍ၊ ပရဘ္ဟာသက္ရှေတ్రమဟာတ္မယာအတွင်းရှိ အဓ್ಯಾಯ ၂၅၄ ဟု ကော်လိုဖွန်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 255
ऋषितीर्थमाहात्म्य (The Māhātmya of Ṛṣi-tīrtha / Rishi Tirtha)
ဣශ්ဝရသည် ပရဘ္ဟာသအနီးရှိ ထင်ရှားသော တီရ္ထကို ဖော်ပြပြီး၊ အထူးသဖြင့် အနောက်ဘက်ဒေသတွင် မဟာရ္ဓိရှိ ရှင်သန်တော်မူသော ရှင်ရသီများနှင့် ဆက်နွယ်ကြောင်း ဆိုသည်။ အင်္ဂိရသ၊ ဂေါတမ၊ အဂஸ္တျ၊ ဝိශ්ဝာမိတ္တရ၊ ဝသိဋ္ဌ (အရုန္ဓတီနှင့်အတူ)၊ ဘൃဂု၊ ကာရှျပ၊ နာရဒ၊ ပရဝတ စသည့် ရ္ဓိရှိများက အာရုံထိန်းချုပ်မှုနှင့် သမာဓိတည်ကြည်မှုဖြင့် အမတ ဘြဟ္မာလောကသို့ ရောက်လိုသည့် တပဿာကို အလွန်ပြင်းထန်စွာ ကျင့်ကြသည်။ နောက်တစ်ခါ မိုးခေါင်၍ အစာရှားပါးသည့် အရေးအခင်းဖြစ်လာရာ၊ ဥပရိစရ အမည်ရှိ ဘုရင်က စပါးနှင့် တန်ဖိုးရှိပစ္စည်းများကို လှူဒါန်းကာ “ဗြာဟ္မဏများအတွက် လက်ခံစားသုံးခြင်းသည် အပြစ်မရှိသော အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း” ဟု ဆိုသည်။ သို့သော် ရ္ဓိရှိများက ဘုရင်လှူဒါန်းမှု၏ သီလအန္တရာယ်နှင့် လောဘကြောင့် ဝိညာဉ်ကျဆင်းမှုကို ထောက်ပြကာ ငြင်းပယ်ကြပြီး၊ စုဆောင်းခြင်း (sañcaya) နှင့် တဏှာ (tṛṣṇā) ကို ဝေဖန်ကာ စိတ်ကျေနပ်မှုနှင့် မသင့်လျော်သော အထောက်အပံ့ကို မလက်ခံခြင်းကို ချီးမွမ်းကြသည်။ ဘုရင်၏ လူများက ဥဒုမ္ဗရပင်များအနီး “ရွှေ-ဂರ್ಭ” သိုက်တန်ဖိုးများကို ဖြန့်ချသော်လည်း ရ္ဓိရှိများက ထပ်မံငြင်းပယ်၍ ထွက်ခွာကြသည်။ ထို့နောက် ကြာပန်းများပြည့်နေသော ရေကန်ကြီးသို့ ရောက်ကာ ရေချိုးပြီး ကြာတံ (bīsa) ကို အစာအဖြစ် စုဆောင်းကြသည်။ သွားလာနေသော တပသီ သုနောမုခက bīsa ကို ယူကာ ဓမ္မမေးခွန်းကို ဖြစ်စေပြီး၊ ခိုးသူ၏ သီလပျက်စီးမှုကို သတ်မှတ်သည့် ကတိ/ကျိန်စာများကို အပြန်အလှန် ပြောကြသည်။ နောက်ဆုံး သုနောမုခသည် ပုရန္ဒရ (အိန္ဒြ) ဖြစ်ကြောင်း ထင်ရှားစေကာ မလောဘခြင်းသည် မပျက်စီးသော လောကများ၏ အခြေခံဟု ချီးကျူးသည်။ ရ္ဓိရှိများက ထိုနေရာတွင် ပြုလုပ်ရမည့် အထူးကရိယာကို တောင်းဆိုကြသည်။ မည်သူမဆို လာရောက်၍ သန့်ရှင်းစွာ နေထိုင်ကာ သုံးည အစာရှောင်ပြီး ရေချိုး၊ ပိတೃများသို့ တർပဏ ပြုကာ श्राद्ध ပြုလျှင် တီရ္ထအားလုံးမှ ရသည့် ကုသိုလ်နှင့် တူသော ကုသိုလ်ရပြီး နိမ့်ကျသော ကံကြမ္မာကို ရှောင်ကာ ဒေဝတများနှင့် အတူ သာယာစွာ နေထိုင်ရမည်ဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 256
नन्दादित्यमाहात्म्यवर्णनम् (The Māhātmya of Nandāditya)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဣရှ்வရက ဒေဝီအား မိန့်ကြားသည့် သာသနာတော်ဆိုင်ရာ ရှင်းလင်းချက်ဖြစ်ပြီး ပရဘာသက்ஷೇತ್ರအတွင်း နေဘုရား၏ သာယာသန့်ရှင်းသော မန္တိရ/သင်္ကေတတည်ရာကို ခွင့်ပြုတော်မူသည်။ အစတွင် နန္ဒမင်းက တည်ထားသော နန္ဒာဒိတျယ (နေဘုရား၏ ရုပ်သဏ္ဍာန်) ထံသို့ သွားရောက်ပူဇော်ရန် မိန့်တော်မူသည်။ နန္ဒမင်းသည် ပြည်သူအေးချမ်းချမ်းသာသော မင်းကောင်းတစ်ပါးဟု ဖော်ပြသော်လည်း ကမ္မဗိပာကကြောင့် ရုတ်တရက် အရေပြားရောဂါကြီး (လက်ပရိုစီ) ခံစားရသည်။ အကြောင်းရင်းကို ရှာဖွေရာတွင် အတိတ်ဖြစ်ရပ်တစ်ခုသို့ ပြန်လှည့်သည်။ နန္ဒမင်းသည် ဗိဿနုက ပေးအပ်သော ဒေဝဝိမာနဖြင့် မာနသရောဝရသို့ ရောက်ပြီး “ဗြဟ္မာမွေး ကြာပန်း” ရှားပါးတစ်ပွင့်ကို တွေ့သည်။ ထိုကြာပန်းအတွင်း မိမိလက်မအရွယ် တောက်ပသော ပုရုရှတစ်ပါး ရှိနေသည်။ ဂုဏ်သိက္ခာအတွက် ပြည်သူရှေ့တွင် ပြလိုစိတ်ဖြင့် ကြာပန်းကို ယူဆောင်ရန် အမိန့်ပေးရာ ထိတွေ့ချိန်တွင် ကြောက်မက်ဖွယ် အသံကြီး ထွက်ပေါ်ပြီး မင်းသည် ချက်ချင်း ရောဂါကပ်ရောက်သည်။ ဗသိဋ္ဌ ရှင်က ထိုကြာပန်းသည် အလွန်သန့်ရှင်းမြင့်မြတ်ပြီး လူထုအတွက် ပြသလိုသည့် စိတ်က မောရယ်အပြစ်ဖြစ်ကြောင်း၊ အတွင်းရှိ ဒေဝတော်သည် နေဘုရားသဘောတရား (ပရဒျိုတန/သူရျယ) ဖြစ်ကြောင်း ရှင်းပြသည်။ ဗသိဋ္ဌက ပရဘာသတွင် ဘာස්ကရာ (နေဘုရား) ကို ပူဇော်သင့်ကြောင်း ညွှန်ကြားသည်။ နန္ဒမင်းသည် နန္ဒာဒိတျယကို တည်ထောင်၍ ပူဇော်ပဏာမများ ဆက်ကပ်ရာ နေဘုရားက ချက်ချင်း ကုသပေးပြီး အမြဲတည်ရှိကာ ကောင်းချီးပေးမည်ဟု ကတိပြုသည်။ ထို့ပြင် တနင်္ဂနွေနှင့် တိုက်ဆိုင်သော သပ္တမီနေ့တွင် ဒေဝတော်ကို ဖူးမြင်သူသည် အမြင့်ဆုံး အခြေအနေသို့ ရောက်မည်ဟု မိန့်တော်မူသည်။ အဆုံးတွင် ဖလရှုတိအဖြစ် ဤတီရ္ထ၌ ရေချိုးခြင်း၊ ရှရဒ္ဓ ပြုလုပ်ခြင်းနှင့် ဒါနပေးခြင်း (အထူးသဖြင့် ကပိလာနွား သို့မဟုတ် ဂီနွား) တို့သည် မတွက်နိုင်သော ပုဏ္ဏာရသကို ပေးကာ မောက္ခအထောက်အကူ ဖြစ်ကြောင်း ဆိုသည်။
Adhyaya 257
त्रितकूपमाहात्म्य (Glory of the Trita Well)
ဣශ්ဝရသည် ဒေဝီအား ဆောရাষ্ট্ৰဒေသမှ ပညာရှိ အာထ္ရေယ နှင့် သူ၏ သားသုံးယောက်—ဧကတ၊ ဒွိတ၊ အငယ်ဆုံး တြိတ—တို့၏ အကြောင်းကို ပြောပြသည်။ အာထ္ရေယ ကွယ်လွန်ပြီးနောက် ဝేదကျမ်းကျွမ်းကျင်၍ သီလသမာဓိရှိသော တြိတ သည် ဦးဆောင်ကာ ယဇ္ဉ ပြုလုပ်ရန် စီစဉ်ပြီး ပူဇော်ပွဲဆောင်ရွက်မည့် ပညာရှိ ပုရောဟိတ်များကို ဖိတ်ခေါ်ကာ ဒေဝတားများကို အာဝါဟန ပြုသည်။ ဒက္ခိဏာ ရယူရန် သူသည် အစ်ကိုနှစ်ယောက်နှင့်အတူ ပရဘာသသို့ သွားရာ လမ်းတလျှောက် ပညာကြောင့် ဧည့်ဝတ်ပြုခြင်းနှင့် လက်ဆောင်များကို ရရှိသည်။ သို့သော် အစ်ကိုများသည် မနာလိုစိတ်ဖြစ်ကာ သူ့ကို ထိခိုက်စေရန် ကြံစည်ကြသည်။ ကြောက်မက်ဖွယ် ကျားတစ်ကောင် ပေါ်လာသဖြင့် နွားအုပ် ပျံ့နှံ့သွားပြီး ရေမရှိသော ကြောက်စရာ ရေတွင်းအနီးတွင် အစ်ကိုများက တြိတ ကို ရေမဲ့အတွင်းသို့ ပစ်ချကာ နွားအုပ်ကို ယူ၍ ထွက်ခွာသွားသည်။ ရေတွင်းအတွင်း၌ တြိတ သည် စိတ်ပျက်မသွားဘဲ “မနာသ-ယဇ္ဉ” ဟူသော စိတ်ယဇ္ဉကို ပြုလုပ်ကာ စုက္တများကို ရွတ်ဆို၍ သဲဖြင့် ဟောမကို သင်္ကေတအဖြစ် ဆောင်ရွက်သည်။ သူ၏ သဒ္ဓါကြောင့် ဒေဝတားများ ပီတိဖြစ်၍ စရஸဝတီကို စီမံကာ ရေတွင်းကို ရေဖြည့်စေသဖြင့် သူ လွတ်မြောက်နိုင်ခဲ့သည်။ ထိုနေရာကို တြိတကူပ ဟု ခေါ်လာသည်။ အဆုံးတွင် သန့်ရှင်းစွာ ထိုတီර්ထ၌ ရေချိုးခြင်း၊ ပိတೃ-တർပဏ ပြုခြင်း၊ နှမ်း(tila) ကို ရွှေနှင့်အတူ ဒါနပြုခြင်းတို့ကို ချီးမွမ်းထားသည်။ ဤတီර්ထသည် ပိတೃများ—အဂ္နိෂ္ဝာတ္တ နှင့် ဘာဟိષဒ အုပ်စုများအပါအဝင်—၏ ချစ်ခင်ရာဖြစ်ပြီး၊ တီർထကို မြင်ရုံသာဖြင့်ပင် ဘဝအဆုံးတိုင် အပြစ်များ လျော့ပါးစေသည်ဟု ဆိုကာ အကျိုးကောင်းအတွက် ယာတရားသူများ ရေချိုးရန် တိုက်တွန်းထားသည်။
Adhyaya 258
शशापानतीर्थप्रादुर्भावः (Origin of the Śaśāpāna Tīrtha) / The Emergence of Shashapana Tirtha
ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား «သရှာပါန» ဟု မှတ်မိကြသော နေရာ၏ တောင်ဘက်တွင် တည်ရှိသည့် အပြစ်ဖျက်သန့်စင်သော တီရ္ထ၏ မူလအစကို ရှင်းပြသည်။ သမုဒ္ဒရမန်သနမှ ဒေဝတို့ အမృతကို ရရှိပြီးနောက် အမృతရည်စက်များ များစွာ မြေပြင်ပေါ်သို့ ကျရောက်လာသည်။ ရေငတ်နေသော ယုန် (śaśaka) တစ်ကောင်သည် ရေထဲဝင်သောက်ရာမှ အမృతရောနှောသည့် ရေကန်နှင့် ဆက်နွယ်ကာ ထူးကဲသော အခြေအနေကို ရရှိသည်။ လူသားတို့ အမృతကို သောက်မိ၍ မသေမနာ ဖြစ်လာမည်ကို ဒေဝတို့ စိုးရိမ်ကာ ဆွေးနွေးကြသည်။ မုဆိုး၏ တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် နာကျင်၍ မရွေ့နိုင်သော လ (နိရှာနာထ/စန္ဒ్ర) သည် အမృతကို တောင်းခံရာ ဒေဝတို့က အမృతများစွာ ကျရောက်ထားသည့် ရေကန်မှ သောက်ရန် ညွှန်ကြားသည်။ စန္ဒြသည် «ယုန်နှင့်အတူ» ရေကို သောက်ပြီး အာဟာရပြည့်ဝ၍ တောက်ပလာကာ ယုန်လည်း အမృతထိတွေ့မှုကြောင့် သင်္ကေတအဖြစ် မြင်သာစွာ ကျန်ရစ်သည်။ နောက်တစ်ဖန် ဒေဝတို့က ခြောက်သွေ့သွားသော အိုင်ကို တူးဖော်၍ ရေပြန်ထွက်လာစေပြီး စန္ဒြသည် ယုန်နှင့် ဆက်စပ်သော ရေကို သောက်ခဲ့သဖြင့် ထိုနေရာကို «သရှာပါန» (ယုန်နှင့်အတူ သောက်ခြင်း) ဟု အမည်ပေးသည်။ အဆုံးတွင် ဖလश्रုတိအဖြစ်—ထိုနေရာတွင် ရေချိုးသော ဘက္တတို့သည် မဟေရှ္ဝရနှင့် ဆက်စပ်သည့် အမြင့်ဆုံး ဂတိကို ရရှိမည်၊ ဗြာဟ္မဏတို့အား အစာပေးလှူသူသည် ယဇ్ఞ အားလုံး၏ အကျိုးကို ရမည်ဟု ဆိုသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် စရസ്വတီသည် ဝဒဝာဂ္နီနှင့်အတူ ရောက်လာကာ တီရ္ထကို ပိုမိုသန့်စင်စေသဖြင့် အပြည့်အဝ ကြိုးစား၍ ရေချိုးရန် အမိန့်ကို ထပ်မံ အတည်ပြုသည်။
Adhyaya 259
पर्णादित्यमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Parnāditya (Sun Shrine) on the Prācī Sarasvatī
ဤအধ্যာယသည် ဣရှ்வရက မဟာဒေဝီအား သင်ကြားသကဲ့သို့ ဖွဲ့စည်းထားပြီး၊ ဘုရားဖူးသူကို ပရာစီ သရသဝတီ မြစ်၏ မြောက်ဘက်ကမ်းရှိ နေရောင်ဘုရား «ပဏ္ဏာဒိတျ» သို့ ညွှန်ပြသည်။ ထို့နောက် တရေတားယုဂ၌ ပဏ္ဏာဒါ အမည်ရှိ ဘြာဟ္မဏတစ်ဦး ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರသို့ ရောက်လာကာ နေ့ညမပြတ် သဒ္ဓါဖြင့် တပသ်ကို ပြင်းထန်စွာ ဆောင်ရွက်ခဲ့ကြောင်း ရှေးဟောင်းဇာတ်လမ်းကို ပြန်လည်ဖော်ပြသည်။ သူသည် နေဘုရားကို မီးခိုး၊ ပန်းကုံး၊ လိမ်းဆေးနှင့် ဝေဒနှင့်ကိုက်ညီသော စတုတ္ထာ၊ ချီးမွမ်းသံများဖြင့် ပူဇော်သည်။ စူရျယဘုရား ပျော်ရွှင်တော်မူ၍ ပေါ်ထွန်းလာကာ ဆုတောင်းခွင့် ပေးသည်။ ပူဇော်သူသည် အဓိကအားဖြင့် ဘုရား၏ တိုက်ရိုက်ဒർശန (darśana) ကို ရှားပါးသော ကရုဏာအဖြစ် တောင်းဆိုပြီး၊ ထပ်မံ၍ နေဘုရားသည် ထိုနေရာ၌ အမြဲတမ်း တည်ရှိနေစေလိုကြောင်း တောင်းသည်။ စူရျယက သဘောတူကာ နေလောကသို့ ရောက်နိုင်မည့် ကတိပေးပြီး နောက်တစ်ဖန် ပျောက်ကွယ်သွားသည်။ အဆုံးတွင် ဘုရားဖူးညွှန်ကြားချက်နှင့် ဖလ (အကျိုး) ကို ဆိုသည်— ဘာဒြပဒ လတွင် လဆန်း/လဆုတ် ဆဋ္ဌီနေ့၌ ရေချိုးပြီး ပဏ္ဏာဒိတျကို ဒർശနပြုလျှင် ဒုက္ခဝေဒနာများကို တားဆီးနိုင်သည်။ ထိုဒർശန၏ ကုသိုလ်သည် ပရယာဂ၌ နွားတစ်ရာကို စည်းကမ်းတကျ လှူဒါန်းခြင်း၏ အကျိုးနှင့် တူညီဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် ပြင်းထန်သော ရောဂါဝေဒနာရှိသူများက ပဏ္ဏာဒိတျကို မသိမမြင်လျှင် အမြင်အာရုံမရှိသူဟု ဖော်ပြကာ သိမြင်မှုနှင့် သဒ္ဓါပါသော ဘုရားဖူးခြင်း၏ အရေးပါမှုကို ထပ်မံအလေးပေးထားသည်။
Adhyaya 260
Siddheśvara-māhātmya (Glorification of Siddheśvara)
ဣရှ္ဝရ (ရှီဝ) သည် ဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ အနောက်ဘက်ဒေသ၌ တည်ရှိပြီး စိဒ္ဓများက မူလတည်ထောင်ခဲ့သော အမြင့်မြတ်ဆုံး ရူပသဏ္ဍာန်တော် “စိဒ္ဓေရှ္ဝရ” သို့ ညွှန်ပြသည်။ စိဒ္ဓများဟူသည် သာသနာတော်ဘက်က သတ္တဝါဒေဝတားများဖြစ်၍ လာရောက်ကာ လိင်္ဂကို သန့်စင်အဘိသေကာပြု၍ လုပ်ငန်းအမျိုးမျိုးတွင် စိဒ္ဓိ (siddhi) ရရှိစေရန် ရည်ရွယ်ကာ ပူဇော်တည်ထောင်ကြသည်။ သူတို့၏ ပြင်းထန်သော တပဿ (tapas) ကို မြင်သော ရှီဝသည် ပီတိဖြစ်၍ အဏိမာ (aṇimā) စသည့် အလွန်ထူးကဲသော အိုင်ශ්ဝရယ (aiśvarya) အာနုဘော်များကို ပေးအပ်ပြီး ထိုနေရာ၌ မိမိ၏ နိတျယ-သာနိဓျ (nitya-sānidhya) အမြဲတမ်းနီးကပ်တည်ရှိမည်ဟု ကြေညာတော်မူသည်။ ထို့နောက် ကာလသတ်မှတ်ချက်တစ်ရပ်ကို ထားရှိသည်—ချိုင်တြ (Caitra) လ၏ ရွှင်လင်းဘက် ၁၄ ရက် (śukla-caturdaśī) တွင် ထိုနေရာ၌ ရှီဝကို ပူဇော်သူသည် ရှီဝ၏ ကရုဏာဖြင့် အမြင့်ဆုံးအခြေအနေသို့ ရောက်မည်ဟု ဆိုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ရှီဝသည် မျက်မြင်မှ ပျောက်ကွယ်သော်လည်း စိဒ္ဓများသည် ဆက်လက်ပူဇော်ကြပြီး စိဒ္ဓေရှ္ဝရကို သဒ္ဓါဖြင့် ပူဇော်ခြင်းသည် အံ့ဖွယ်အောင်မြင်မှုနှင့် လိုရာဆန္ဒပြည့်စုံမှုကို ပေးသဖြင့် အမြဲတမ်း ဗဟုသုတပူဇော်ရန် အမိန့်တော်တစ်ရပ် ထပ်မံထားရှိသည်။
Adhyaya 261
न्यंकुमतीमाहात्म्यवर्णनम् | Nyankumatī River Māhātmya (Glorification of the Nyankumatī)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား သာသနာရေးဆိုင်ရာ ဟောကြားချက်ဖြင့် ညွှန်ပြကာ နျင်ကူမတီ (Nyankumatī) မြစ်သို့ ဦးတည်စေသည်။ ထိုမြစ်ကို သမ္ဘူက က္ෂೇತ್ರ-ရှာန္တိ (kṣetra-śānti) အတွက် သန့်ရှင်းသော စည်းကမ်း/နယ်နိမိတ် (maryādā) အောက်တွင် ထားရှိခဲ့သည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် တောင်ဘက်ရှိ အပြစ်အကုန်ဖျက်နိုင်သော တည်နေရာတစ်ခုကို ရှင်းလင်းကာ သင့်တော်သည့် ရေချိုးခြင်း (snāna) ပြီးလျှင် ရှရဒ္ဓ (śrāddha) ပြုလုပ်ပါက ဘိုးဘွားများကို နరకဆိုင်ရာ အခြေအနေများမှ လွတ်မြောက်စေသည်ဟု ဆိုသည်။ အချိန်ကာလ သတ်မှတ်ချက်အရ ဝိုင်ရှာခ (Vaiśākha) လတွင် လင်းပတ် (bright fortnight) အတွင်း သုက္လ-တရတီယာ (śukla-tṛtīyā) နေ့၌ ရေချိုးပြီး နှမ်း (sesame)၊ ဒರ್ಭမြက် (darbha) နှင့် ရေဖြင့် တർပဏ (tarpaṇa) ပူဇော်ရမည်။ ထိုရှရဒ္ဓသည် ဂင်္ဂါ (Gaṅgā) တွင် ပြုလုပ်သကဲ့သို့ အကျိုးတူကြောင်း ချီးမွမ်းကာ တီရ္ထ-ပူဇာနည်းလမ်းကို တိုတောင်းသော်လည်း ပြည့်စုံစွာ ချိတ်ဆက်ဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 262
वराहस्वामिमाहात्म्यवर्णनम् (Varāha Svāmī Māhātmya—Account of the Glory of Varāha Svāmī)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရက မဟာဒေဝီအား သာသနာရေးအကျဉ်းချုပ် သင်ကြားတော်မူသည်။ ဂိုṣပဒ (Goṣpada) ၏ တောင်ဘက်ရှိ ဝရာဟစ్వာမိ ဘုရားကျောင်းသို့ သွားရမည်ဟု ညွှန်ကြားပြီး ထိုနေရာကို “ပာပ-ပရဏာရှန” ဟူ၍ အပြစ်ဒုစရိုက် ပျောက်ကင်းစေသော သန့်ရှင်းရာအဖြစ် ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် အကျိုးသက်ရောက်မှု အထူးပြင်းထန်သော အချိန်ကို သတ်မှတ်ကာ လပြည့်ဘက် (śukla pakṣa) ၏ ဧကာဒသီနေ့တွင် ပူဇော်ပွဲပြုလုပ်ရန် ဆိုသည်။ ထိုပူဇော်မှုကြောင့် အပြစ်အကုန်လွတ်ကင်းပြီး “ဗိṣṇု-ပဒ” (Viṣṇu-pada) ဟူသော ဗိṣṇု၏ ကယ်တင်ရာအဆင့်သို့ ရောက်နိုင်ကြောင်း ဖလသရုတိအဖြစ် ထင်ရှားစွာ ကြေညာထားသည်။
Adhyaya 263
छायालिङ्गमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Chāyā-liṅga (Shadow Liṅga)
ဤအခန်းတွင် ဣဿဝရ (Īśvara) သည် ဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ «ချာယာလင်္ဂ» (Chāyā-liṅga) ဟူသော လင်္ဂတစ်ပါးကို ဂရုစိုက်ကြည့်ရှုရန် ညွှန်ပြသည်။ ထိုသန့်ရှင်းရာနေရာကို နျန်ကူမတီ (Nyanku(m)atī) ၏ မြောက်ဘက်တွင် ရှိသည်ဟု ဦးတည်ချက်ဖြင့် သတ်မှတ်ကာ သာသနာတော်၏ သန့်ရှင်းမှုကို မြေပုံတင်နိုင်သော ပထဝီအနေအထားနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသည်။ မဟာတ္မယာ၏ အဓိကသင်ခန်းစာမှာ (၁) လင်္ဂ၏ အမည်နှင့် တည်နေရာကို ဖော်ပြခြင်း (၂) ထိုနေရာ၌ ပူဇော်သက္ကာရပြုခြင်း၏ အလွန်ကြီးမားသော အကျိုးတရားကို ကြေညာခြင်း (၃) ယုံကြည်သူက ဒർശန (darśana) ရလျှင် သန့်စင်ပေးနိုင်ကြောင်း ဆိုခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် အပြစ်ကံကြီးသူများသည် ထိုလင်္ဂကို မမြင်နိုင်ကြောင်း ထည့်သွင်းဖော်ပြကာ မြင်ခြင်းကို ပူဇော်ရေးရာလုပ်ရပ်တစ်ခုသာမက စိတ်ဓာတ်-သီလအရည်အချင်းတစ်ရပ်အဖြစ်လည်း သတ်မှတ်ထားသည်။ အဆုံးတွင် ကော်လိုဖွန်က ဤအခန်းသည် စကန္ဒပုရာဏ (Skanda Purāṇa) ၏ ပရဘာသခဏ္ဍ (Prabhāsa Khaṇḍa) နှင့် ပရဘာသက္ခေတ်ရမဟာတ္မယာ (Prabhāsakṣetra-māhātmya) အစဉ်အလာအတွင်း ပါဝင်ကြောင်း အတည်ပြုပြီး «ချာယာလင်္ဂ မဟာတ္မယာ» ဟူ၍ အမည်တပ်ထားသည်။
Adhyaya 264
नंदिनीगुफामाहात्म्यवर्णनम् / The Māhātmya (Sacred Account) of Nandinī Cave
ဤအဓျာယတွင် ရှိဝ-ဒေဝီ ဆွေးနွေးခန်းတိုတစ်ခန်းကို ဖော်ပြထားပြီး၊ ဣရှ္ဝရက ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರအတွင်းရှိ နန္ဒိနီဂူကို မူလတန်းသန့်စင်စေသော (pātaka-nāśinī) နေရာအဖြစ် ရှင်းလင်းပြောကြားသည်။ ထိုဂူသည် ကုသိုလ်သဘောရှိသော ရှိသီများနှင့် စိဒ္ဓများ၏ နေထိုင်ရာ သို့မဟုတ် စုဝေးရာအဖြစ် ဖော်ပြထားသဖြင့်၊ ဤခဏ္ဍ၏ အခမ်းအနားမြေပုံအတွင်း သန့်ရှင်းမြတ်နိုးရသော လောကဓာတ်တစ်ခုအဖြစ် တည်မြဲလာသည်။ အဓိကညွှန်ကြားချက်မှာ darśana အပေါ် အခြေခံသည်။ ထိုနေရာသို့ သွားရောက်ကာ နန္ဒိနီဂူကို မြင်တွေ့သူသည် အပြစ်အားလုံးမှ လွတ်မြောက်ပြီး၊ အပြစ်ဖြေ-စည်းကမ်းဝတ်ဖြစ်သော Cāndrāyaṇa ဝတ်ပြုမှု၏ အကျိုးကို ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ကြောင့် ဤအဓျာယသည် (၁) နေရာကို သတ်မှတ်ခြင်း၊ (၂) ပြည့်စုံသူများနှင့် ဆက်နွယ်မှုဖြင့် သန့်ရှင်းမှုကို အာဏာပေးခြင်း၊ (၃) ဘုရားဖူးသွား၍ မြင်တွေ့ခြင်းကို တရားဝင် အပြစ်ဖြေဝတ်နှင့် တန်းတူအကျိုးရှိကြောင်း ဖလရှရုတိအဖြစ် ကြေညာခြင်းတို့ကို ဆောင်ရွက်သည်။
Adhyaya 265
कनकनन्दामाहात्म्यवर्णनम् (Glorification of Goddess Kanakanandā)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် Śaiva-Śākta သဘောတရားအရ အကျဉ်းချုပ်သင်ကြားချက်တစ်ခုအဖြစ် ဖော်ပြထားပြီး၊ ဣශ්ဝရ (Īśvara) သည် မဟာဒေဝီအား မိန့်ကြားကာ အီရှာနျ (အရှေ့မြောက်) ဦးတည်ရာရှိ နတ်သမီး ကနကနန္ဒာ (Kanakanandā) ၏ သန့်ရှင်းရာဌာနကို အထူးအာရုံစိုက်ရန် ညွှန်ပြသည်။ အဓ್ಯಾಯတွင် ဘုရားကျောင်းတည်နေရာကို သတ်မှတ်ပေးပြီး နတ်သမီးကို ဆန္ဒအားလုံးကို ဖြည့်ဆည်းပေးနိုင်သူ (sarva-kāma-phala-pradā) ဟု ချီးမွမ်းသည်။ ထို့ပြင် ချိုင်တြ (Caitra) လတွင် သုက္လ တြတိယာ (Śukla tṛtīyā) တိထိနေ့၌ စည်းကမ်းနည်းလမ်းအတိုင်း (vidhānataḥ) ယာထရာ (yātrā) ပြုလုပ်ရန် အချိန်ဇယားနှင့် လုပ်ထုံးလုပ်နည်းကို သတ်မှတ်ထားသည်။ ဤသင်ခန်းစာ၏ အဓိကအကြောင်းအရာမှာ က္ෂೇತ್ರ (နေရာ)၊ တိထိ/လ (အချိန်) နှင့် ဝိဓိ (စည်းကမ်းတကျ ဘုရားဝတ်ပြုမှု) ကို ပူရာဏသဘောတရားအရ ပေါင်းစည်းကာ ဘုရားဖူးလမ်းညွှန်စည်းကမ်းအဖြစ် ထားရှိခြင်းဖြစ်သည်။ ဖလအာရှရုတိအရ စည်းကမ်းတကျ ဘုရားဖူးသူသည် ဆန္ဒအလုံးစုံ ပြည့်စုံခြင်း (sarva-kāma-avāpti) ကို ရရှိမည်ဟု ထင်ရှားစွာ ဆိုထားသည်။
Adhyaya 266
Kumbhīśvara Māhātmya (कुम्भीश्वरमाहात्म्य) — The Glory of Kumbhīśvara
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဣရှ္ဝရ၏ မဟာဒေဝီအား သင်ကြားညွှန်ကြားမှုအဖြစ် ဖွဲ့စည်းထားပြီး၊ ရှရဘသ္သာန၏ အရှေ့ဘက် မဝေးသောနေရာတွင် တည်ရှိသည့် «ကುಂಬ္ဘီရှ္ဝရ» ဘုရားကျောင်းကို “မယှဉ်နိုင်အောင် မြင့်မြတ်သော” သာသနာတော်အဖြစ် ညွှန်ပြသည်။ အဓိကလှုပ်ရှားမှုမှာ ပရဘာသ တီရ္ထယာတရာကွန်ယက်အတွင်း၌ ထိုသန့်ရှင်းရာနေရာ၏ တည်နေရာကို သေချာစွာ သတ်မှတ်ပေးခြင်းဖြစ်သည်။ ထို့နောက် အကျိုးသက်ရောက်မှု (phalaśruti) ကို တိုတောင်းစွာ ဖော်ပြ၍၊ ကುಂಬ္ဘီရှ္ဝရကို မျက်မြင်ဒർശန ပြုရုံသာဖြင့် လူသားသည် အပြစ်အားလုံး (sarva-pātaka) မှ လွတ်မြောက်နိုင်ကြောင်း ကြေညာသည်။ သန့်ရှင်းမြေပြင်၏ ဂုဏ်သတ္တိကို စိတ်ဓာတ်နှင့် ကုသိုလ်ကံအတွက် အကျင့်ပညာတစ်ရပ်အဖြစ် ထင်ရှားစေသည်။ အဆုံးတွင် ကော်လိုဖွန်က ဤစာတမ်းသည် စကန္ဒမဟာပုရာဏ (၈၁,၀၀၀ ပုဒ်) အတွင်းရှိ ပရဘာသခဏ္ဍ၊ ပထမ «ပရဘာသက்ஷೇತ್ರ-မဟာတ္မ್ಯ» တွင် ပါဝင်ပြီး၊ အဓ್ಯಾಯနံပါတ် ၂၆၆ ဟု အမည်တပ်ထားကြောင်း ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 267
गङ्गापथ-गङ्गेश्वर-माहात्म्यवर्णनम् | Glory of Gaṅgāpatha and Gaṅgeśvara
အခန်း ၂၆၇ သည် ရှိဝဒေဝ–ဒေဝီ ဆွေးနွေးခန်းတွင် ထည့်သွင်းထားသော တီရ္ထညွှန်ကြားချက်တိုတောင်းတစ်ပုဒ် ဖြစ်သည်။ ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား «ဂင်္ဂါပထ» ဟုခေါ်သော သန့်ရှင်းရာနေရာကို ညွှန်ပြပြီး ထိုနေရာတွင် အလွန်ကြီးမားစွာ စီးဆင်းသော ဂင်္ဂါမြစ်နှင့် «ဂင်္ဂေရှ္ဝရ» ဟုခေါ်သော ရှိဝပုံသဏ္ဍာန် တည်ရှိကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ဂင်္ဂါကို ပင်လယ်သို့ စီးဝင်သူ (သမုဒ္ဒရဂါမိနီ)၊ အပြစ်ဖျက်သူ (ပါပနာရှိနီ) ဟု ချီးမွမ်းကာ ကမ္ဘာပေါ်တွင် «ဥတ္တာနာ» ဟုလည်း ကျော်ကြားပြီး လောကသုံးပါး၏ အလှဆင်တန်ဆာဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် လုပ်ဆောင်ရမည့် အစီအစဉ်မှာ ထိုနေရာတွင် ရေချိုးသန့်စင်ကာ ဂင်္ဂေရှ္ဝရကို ပူဇော်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဖလသရုတိအရ ယုံကြည်သူသည် ကြီးမားသော အပြစ်များမှ လွတ်မြောက်ပြီး အများအပြား အရှ္ဝမေဓ ယဇ్ఞ ပြုလုပ်သကဲ့သို့ ကုသိုလ်ရရှိသည်။
Adhyaya 268
चमसोद्भेदमाहात्म्य (Camasodbheda Māhātmya: The Glory of the Camasodbheda Tīrtha)
ဤအဓ್ಯಾಯ၌ ဣရှ္ဝရ (Īśvara) သည် ဒေဝီအား မိန့်ကြားကာ ဘုရားဖူးသူအား “Camasodbheda” ဟူသော ထင်ရှားသည့် တီရ္ထ (သန့်ရှင်းရာနေရာ) သို့ ညွှန်ပြသည်။ နာမည်ပေါ်ပေါက်လာပုံကိုလည်း ရှင်းပြရာတွင် ဘြဟ္မာ (Brahmā) သည် ရှည်လျားသော စတြ (satra) ယဇ်ပူဇော်ပွဲကို ကျင်းပခဲ့ပြီး ဒေဝတားများနှင့် မဟာရိရှီများက “camas” (ယဇ်ခွက်) များဖြင့် ဆိုမ (soma) ကို သောက်သုံးခဲ့သဖြင့် မြေပြင်ပေါ်တွင် Camasodbheda ဟု ခေါ်လာကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့နောက် လိုက်နာရမည့် အခမ်းအနားအစဉ်ကို ဖော်ပြသည်—ထိုနေရာနှင့် ဆက်နွယ်သော စရஸဝတီ (Sarasvatī) မြစ်တွင် ရေချိုးသန့်စင်ပြီးနောက် ဘိုးဘွားများအတွက် ပိဏ္ဍဒါန (piṇḍadāna) ကို ပြုလုပ်ရမည်။ ဤအမှုများ၏ ဖလဝါဒ (အကျိုးကျေးဇူး) ကို “ဂယာ တစ်ကုဋေတန်” (gayā-koṭi-guṇa) နှင့် တူညီသည့် ကုသိုလ်ဟု ချီးမွမ်းပြီး အထူးသဖြင့် ဝိုင်ရှာခ (Vaiśākha) လတွင် ပြုလုပ်ပါက အကျိုးအာနိသင် ပိုမိုမြင့်မားကြောင်း အလေးပေးသည်။ အဆုံးတွင် Prabhāsa Khaṇḍa နှင့် Prabhāsakṣetramāhātmya အတွင်းရှိ အခန်းဖြစ်ကြောင်း ကော်လိုဖွန်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 269
विदुराश्रम-माहात्म्यवर्णनम् (Glorification of Vidura’s Hermitage)
ဤအဓျာယတွင် ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား မဟာသန့်ရှင်းရာတစ်ခုဖြစ်သော ဝိဒုရ၏ အာရှရမကြီးသို့ အာရုံစိုက်ရန် ညွှန်ကြားတော်မူသည်။ ထိုနေရာတွင် ဓမ္မ၏ရုပ်သဘော (dharmamūrtimān) ဟု ချီးမွမ်းခံရသော ဝိဒုရသည် «ရော်ဒြ» အမျိုးအစား ပြင်းထန်သော တပသ္ယာကို ကျင့်သုံးခဲ့သည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။ ထိုကွင်းပြင်၏ သန့်ရှင်းမှုကို ရှိုင်ဝအခြေခံကိစ္စတစ်ရပ်ဖြစ်သော မဟာဒေဝလင်္ဂ၏ ပရတိဋ္ဌာ (pratiṣṭhā) နှင့် ချိတ်ဆက်ကာ ထိုလင်္ဂကို တြိဘုဝနေရှ္ဝရ (Tribhuvaneśvara) ဟု ခေါ်ဆိုသည်။ ထိုလင်္ဂကို ဒർശနပြုသူ လူပုဂ္ဂိုလ်များသည် လိုအင်ဆန္ဒများ ပြည့်စုံကာ အပြစ်များလည်း သက်သာငြိမ်းစေသည်ဟု ဆိုသည်။ နေရာကို ဝိဒုရာဋ္ဌာလက (Vidurāṭṭālaka) ဟု အမည်ပေးထားပြီး ဂဏများ၊ ဂန္ဓဗ္ဗများက စောင့်ရှောက်ကာ «ဒွါဒသသ္ထာနက» သန့်ရှင်းကွန်ပလက်စ်ဖြစ်၍ မဟာပုဏ္ဏာမရှိလျှင် ရောက်ရန်ခက်ကာ မိုးမရွာခြင်းဟူသော ထူးခြားလက္ခဏာလည်း ဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 270
Prācī Sarasvatī–Maṅkīśvara Māhātmya (प्राचीसरस्वतीमंकीश्वरमाहात्म्य)
ဤအধ্যာယသည် ရှိုင်ဝသဒ္ဓာတရားဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးချက်အဖြစ် ဖွဲ့စည်းထားပြီး၊ ဣရှ္ဝရ (ရှီဝ) သည် ဒေဝီအား ပရာချီ စရஸဝတီ မြစ်စီးရာနေရာ၌ တည်ရှိသော မင်ကီရှ္ဝရ လိင်္ဂအကြောင်း သင်ကြားတော်မူသည်။ အစပိုင်းတွင် မင်ကဏက ရှိ (မင်ကဏက ရိရှီ) သည် အစာအဟာရကို စည်းကမ်းတကျ ထိန်းသိမ်းကာ ဝေဒပညာကို လေ့လာ၍ တပသ္ယာကို ရှည်လျားစွာ ပြုလုပ်သည်ဟု ဆိုသည်။ လက်မှ အပင်ရည်ကဲ့သို့ အရည်ယိုထွက်လာသဖြင့် မိမိတွင် အထူးသိဒ္ဓိ ရရှိပြီဟု ထင်မှတ်ကာ ပျော်ရွှင်စွာ ကခုန်ရာမှ ကမ္ဘာလောကတုန်လှုပ်—တောင်တန်းရွေ့လျား၊ သမုဒ္ဒရာလှုပ်ရှား၊ မြစ်ကြောင်းပြောင်း၊ နက္ခတ်ဂြိုဟ်များ အစီအစဉ်ပျက်—ဖြစ်လာသည်။ ထို့ကြောင့် အင်ဒြာနှင့်အတူ ဘြဟ္မာ၊ ဝိෂ္ဏုတို့ပါဝင်သော ဒေဝတားများက တ్రိပုရာန္တက (ရှီဝ) ထံ တားဆီးပေးရန် တောင်းပန်ကြသည်။ ရှီဝသည် ဗြာဟ္မဏ ရုပ်သဏ္ဌာန်ဖြင့် လာရောက်၍ အကြောင်းရင်းကို မေးမြန်းကာ လက်မမှ ပြာကို ထုတ်ပြသ၍ မင်ကဏက၏ မှားယွင်းသဘောထားကို ပြင်ဆင်ပေးပြီး စကြဝဠာစည်းကမ်းကို ပြန်လည်တည်ငြိမ်စေသည်။ မင်ကဏကသည် ရှီဝ၏ အထက်မြတ်မှုကို သိမြင်ကာ “ဤဖြစ်ရပ်ကြောင့် မိမိတပသ္ယာ မလျော့ပါစေ” ဟု ဆုတောင်းရာ၊ ရှီဝက တပသ္ယာ ပိုမိုတိုးတက်စေမည်ဟု ချီးမြှင့်ပြီး ထိုနေရာ၌ အမြဲတည်ရှိသကဲ့သို့ သန္နိဓိကို တည်ထောင်တော်မူသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် တီရ္ထဝိဓိနှင့် ဖလရှရုတိကို ဖော်ပြသည်။ ပရာချီ စရஸဝတီကို အထူးကောင်းကျိုးကြီးသော တီရ္ထအဖြစ် ချီးကျူးပြီး၊ ပရဘာသ၌ အထူးသဖြင့် ပိုမိုသက်ရောက်ကြောင်း ဆိုသည်။ မြစ်မြောက်ဘက်ကမ်းတွင် သေဆုံးလျှင် ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်း မရှိဟု ဆိုကာ အရှွမေဓယဇ္ဉ်နှင့် တူသော ပုဏ္ဏာရရှိမည်ဟု ဖော်ပြသည်။ စည်းကမ်းတကျ ရေချိုးခြင်းဖြင့် အမြင့်ဆုံး သိဒ္ဓိနှင့် ဘြဟ္မလောက၏ အမြင့်ဆုံးအဆင့်ကို ရနိုင်ကြောင်း၊ သင့်တော်သော ဗြာဟ္မဏအား ရွှေကို အနည်းငယ်ပင် လှူဒါန်းလျှင် မေရုတောင်ကဲ့သို့ အကျိုးကြီးမားကြောင်း၊ ရှရဒ္ဓာက မျိုးဆက်များစွာအထိ အကျိုးပြုကြောင်း၊ ပိဏ္ဍနှင့် တർပဏ တစ်ကြိမ်တည်းဖြင့်ပင် ဘိုးဘွားများကို မကောင်းသော အခြေအနေမှ မြှင့်တင်နိုင်ကြောင်း၊ အန္နဒါနသည် မောက္ခလမ်းနှင့် ဆက်စပ်ကြောင်း၊ ဒဟိ (ယိုဂတ်/နို့ချဉ်) နှင့် သိုးမွှေးအဖုံးကဲ့သို့ လှူဒါန်းမှုများ၏ သီးခြားလောကရလဒ်များကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ အညစ်အကြေးဖယ်ရှားရန် ရေချိုးခြင်းကို ဂိုဒါန၏ အကျိုးနှင့် တူကြောင်း ဆိုပြီး၊ ကృష్ణပက္ခ စတုရ္ဒသီနေ့ ရေချိုးခြင်းကို အထူးအလေးထားသည်။ ထိုမြစ်သည် ကုသိုလ်မရှိသူများအတွက် ရှားပါး၍ ရောက်ရန်ခက်ကြောင်း၊ ကုရုက္ခေတရ၊ ပရဘာသ၊ ပုရှ္ကရတို့ကိုလည်း ထည့်သွင်းဖော်ပြသည်။ အဆုံးတွင် ရှီဝသည် သန္နိဓိတည်ထောင်ပြီးနောက် ပြန်လည်လျှောက်သွားကာ၊ ဝိෂ္ဏု၏ စကားအဖြစ် “ဓမ္မ၏သားသည် အခြားတီရ္ထများထက် ပရာချီ စရஸဝတီကို ဦးစားပေးပါ” ဟု အကြံပြုသော ဂါထာတစ်ပုဒ်ကို ထည့်သွင်းထားသည်။
Adhyaya 271
Jvāleśvara Māhātmya (ज्वालेश्वरमाहात्म्य) — The Glory of the Jvāleśvara Liṅga
ဤအধ্যာယတွင် ပရဘာသ သန့်ရှင်းဒေသ၏ အဓိကကဏ္ဍအနီး၌ တည်ရှိသော «ဇွာလေရှွရ» လိင်္ဂ၏ မူလအကြောင်းကို ရှင်းလင်းဖော်ပြသည်။ ဣရှွရ (ရှီဝ) က ထရီပုရာရီ—ထရီပုရာကို ဖျက်ဆီးသော ရှီဝ—နှင့် ဆက်နွယ်သည့် ပာရှုပတ အာஸ္တရ (သရ/အာဝုဓ) ကို ထိုနေရာ၌ ပစ်ချခဲ့သဖြင့် မီးတောက်ကဲ့သို့ တောက်ပသည့် အင်အားပုံရိပ်ကြောင့် «ဇွာလေရှွရ» ဟု အမည်ရလာသည်ဟု ဆိုသည်။ ဤကഥာသည် ဒေဝကഥာဆိုင်ရာ စစ်ရေး-ဓမ္မသဘောဖြစ်ရပ်ကို တည်ငြိမ်သော ဘုရားပူဇော်ရာ အမှတ်အသားတစ်ခုနှင့် ချိတ်ဆက်ကာ ဒေဝကഥာကို သန့်ရှင်းမြေပြင်အဖြစ် ပြောင်းလဲစေသည်။ လက်တွေ့အုပ်ဒေသမှာ တိုတောင်းသော်လည်း အင်အားကြီးသည်—ဤလိင်္ဂကို ဒർശနပြုရုံဖြင့်ပင် သန့်စင်မှုရပြီး လူဘက်တော်သားကို အပြစ် (ပါပက) အားလုံးမှ လွတ်မြောက်စေသည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ဤစာသားသည် စကန္ဒ မဟာပုရာဏ၏ ပရဘာသခဏ္ဍ၊ ပရဘာသက்ஷೇತ್ರမဟာတ္မယ ပထမယူနစ်အတွင်းရှိ အধ্যာယ ၂၇၁ ဟု သတ်မှတ်ဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 272
त्रिपुरलिंगत्रयमाहात्म्यम् | The Māhātmya of the Three Tripura Liṅgas
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဣရှ္ဝရ (Īśvara) ၏ သာသနာတော်ဆိုင်ရာ ဟောကြားချက်အဖြစ် ဖွဲ့စည်းထားပြီး၊ ဘုရားဖူးသူအား တူညီသော သန့်ရှင်းဒေသအတွင်း အရှေ့ဘက် (prācī) သို့၊ ဒေဝီ၏ နီးကပ်တည်ရာ (devyāḥ saṃnidhi) အနီးရှိ သာသနာတော်နေရာကို ကြည့်ရှုရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုနေရာတွင် တြိပုရ၏ “မဟာစိတ်ဓာတ်ရှိသူများ” ဟု ခေါ်သော Vidyunmālī, Tāraka, Kapola တို့နှင့် ဆက်နွယ်သည့် လင်္ဂ သုံးပါး (liṅga-traya) ကို ဖော်ပြထားသည်။ အဓိက သင်ခန်းစာမှာ နေရာဦးတည်ချက် (အရှေ့ဘက်)၊ ဘုရားကျောင်းသတ်မှတ်ချက် (လင်္ဂသုံးပါး) နှင့် ကုသိုလ်-ပူဇော်ရေး အကျိုးဆက်တို့ကို ချိတ်ဆက်ပြသခြင်းဖြစ်သည်။ တည်ထားသော လင်္ဂကို ဒർശန (darśana) ပြုရုံဖြင့်ပင် ပာပ (pāpa) မှ လွတ်မြောက်နိုင်သည်ဟု ဆိုထားသည်။ အဆုံးတွင် ဤအခန်းသည် စကန္ဒမဟာပုရာဏ ၈၁,၀၀၀ စာလုံးစုအတွင်း၊ ပရဘာသခဏ္ဍ (Prabhāsa Khaṇḍa) ခုနစ်မြောက်၊ «Prabhāsakṣetramāhātmya» အပိုင်းတွင် ပါဝင်ပြီး “တြိပုရ လင်္ဂသုံးပါး၏ မာဟာတ္မယ” ဟု ခေါင်းစဉ်တပ်ထားကြောင်း ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 273
शंडतीर्थ-उत्पत्ति तथा कपालमोचन-लिङ्गमाहात्म्य (Origin of Śaṇḍa-tīrtha and the Kapālamocana Liṅga)
ဣရှ္ဝရ (ရှီဝ) သည် ဒေဝီအား Śaṇḍa-tīrtha ကို သတိပြုစေပြီး၊ အပြစ်အားလုံးကို ငြိမ်းစေကာ လိုရာဆန္ဒကို ပြည့်စုံစေသော အထူးမြတ်သန့်ရှင်းရာနေရာဟု ချီးမွမ်းတော်မူသည်။ ထို့နောက် အကြောင်းရင်းဇာတ်လမ်းကို ပြောကြားရာတွင် ယခင်က ဘြဟ္မာသည် ခေါင်းငါးလုံးရှိပြီး အခြေအနေတစ်ရပ်တွင် ဣရှ္ဝရက ခေါင်းတစ်လုံးကို ဖြတ်တောက်သဖြင့် သွေးနှင့် အံ့ဖွယ်ဖြစ်ရပ်များကြောင့် ထိုဒေသသည် သန့်ရှင်းရာဖြစ်လာကာ ထန်းပင်ကြီးများ ပေါက်ဖွား၍ ထန်းတောဟု မှတ်မိကြသည်ဟု ဆိုသည်။ ခေါင်းခွံ (kapāla) သည် ဣရှ္ဝရ၏ လက်တွင် ကပ်လျက်နေပြီး၊ ဣရှ္ဝရနှင့် သူ၏ နန္ဒီနွားတို့၏ ကိုယ်အရောင်သည် မှောင်မိုက်သွားသဖြင့် အပြစ်လွန်မှုကို စိုးရိမ်ကာ ဘုရားဖူးခရီးထွက်ကြသည်။ မည်သည့်နေရာမှ မလျော့နိုင်သော်လည်း Prabhāsa သို့ ရောက်လာပြီး အရှေ့မျက်နှာမူသော Sarasvatī ကို မြင်သောအခါ နန္ဒီနွားက ရေချိုးသည့်တပြိုင်နက် အဖြူရောင်ပြန်ဖြစ်လာပြီး၊ ဣရှ္ဝရလည်း သတ်ဖြတ်အပြစ် (hatyā) မှ လွတ်မြောက်တော်မူသည်။ ထိုခဏတွင် kapāla သည် လက်မှ ကျသွားကာ ထိုနေရာသည် Kapālamocana လိင်္ဂအဖြစ် တည်ထောင်လာသည်။ ထို့နောက် Prācī Devī (Sarasvatī) အနီးတွင် śrāddha ပူဇော်ပွဲ ပြုလုပ်ရန် ညွှန်ကြားပြီး၊ ဘိုးဘွားများ၏ စိတ်ကျေနပ်မှုကို အလွန်ကျယ်ပြန့်စေသည်ဟု ဆိုသည်။ အထူးသဖြင့် Āśvayuja လ၏ Kṛṣṇa-pakṣa Caturdaśī တွင် နည်းလမ်းမှန်ကန်စွာ၊ သင့်တော်သော လက်ခံသူများကို ရွေးချယ်ကာ အစားအစာ၊ ရွှေ၊ နို့ချဉ်၊ စောင်တို့ကို လှူဒါန်းပါက အကျိုးကြီးမားသည်။ Śaṇḍa-tīrtha ဟူသော အမည်သည် နန္ဒီနွား၏ အရောင်ပြောင်းလဲမှုနှင့် ဆက်စပ်၍ ရှင်းလင်းထားသည်။
Adhyaya 274
Sūryaprācī-māhātmya (Glory of Sūryaprācī)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ပရဘာသက்ஷೇತ್ರ (Prabhāsa-kṣetra) အတွင်းရှိ တီရ္ထ (tīrtha) တစ်ခုအကြောင်းကို တိုတောင်းသော်လည်း အဓိပ္ပါယ်ပြည့်ဝစွာ ညွှန်ကြားထားသည်။ ဣရှ္ဝရ (Īśvara) သည် မဟာဒေဝီ (Mahādevī) ထံသို့ မိန့်ကြားကာ အလင်းရောင်ထွန်းလင်း၍ အာနုဘော်ကြီးမားသော စူရျပြာချီ (Sūryaprācī) သို့ သွားရောက်ရန် ညွှန်ပြသည်။ ဤနေရာကို “အပြစ်အားလုံးကို သက်သာပျောက်ကင်းစေသော” တီရ္ထဟု ချီးမြှောက်ပြီး၊ သာသနာတရားနှင့် ကိုက်ညီသော ဆန္ဒများ၏ အကျိုးကို ပေးစွမ်းနိုင်သည့် နေရာဟု ဖော်ပြသည်။ အဓိက ကုသိုလ်ကံပြုလုပ်ရမည့် အရာမှာ တီရ္ထ၌ ရေချိုးခြင်း (snāna) ဖြစ်ပြီး၊ ထိုအကျိုးအဖြစ် ဓမ္မသတ်တွင် ဆိုသော ပဉ္စပာတက (pañca-pātaka) အပြစ်ကြီးငါးပါးမှ လွတ်မြောက်ခြင်းကို ကတိပြုထားသည်။ အဆုံးတွင် ဤအခန်းသည် စကန္ဒမဟာပုရာဏ (Skanda Mahāpurāṇa) ပရဘာသခဏ္ဍ၏ စူရျပြာချီ မာဟာတ္မယ (māhātmya) ဖော်ပြချက်ဖြစ်ကြောင်း သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 275
त्रिनेत्रेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Trinetreśvara (Three-Eyed Śiva)
ဤအခန်းသည် Ṛṣi-tīrtha အနီးရှိ သုံးမျက်စိရှင် သီဝ (Trinetreśvara) ၏ တီရ္ထာနှင့် ပူဇော်နည်းကို တိုတောင်းသော်လည်း တိကျစွာ ဖော်ပြသည်။ ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ Nyanku-matī မြစ်ကမ်း၏ မြောက်ဘက်တွင် ရှိသော၊ ရှေးက ရှိသီများက ပူဇော်ခဲ့သည့် နေရာသို့ သွားရောက်ကာ သုံးမျက်စိရှင်ကို ရှိခိုးပူဇော်ရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုနေရာ၏ ရေသည် ကြည်လင်သန့်ရှင်း၍ ကြည်တောက်ကာ၊ ငါးပုံရိပ်နှင့် ဆက်နွယ်သည့် ထူးခြားသဘောလက္ခဏာတစ်ရပ်လည်း ရှိကြောင်း ဆိုသည်။ အဓိက သဒ္ဓါ-ပူဇော်ရေး အဆိုမှာ သန့်စင်ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ထိုတီရ္ထာတွင် ရေချိုးခြင်းက brahmahatyā အမျိုးအစား အပြစ်မှ လွတ်ကင်းစေသည်ဟု ဆိုထားသည်။ ထို့နောက် Bhādrapada လ၏ kṛṣṇa-pakṣa အတွင်း caturdaśī နေ့တွင် ဥပုသ်တည်၍ ညလုံးပေါက် ဂရုတစိုက် ညအိပ်မပျော် စောင့်ကြည့် (night vigil) ပြုရန် သတ်မှတ်သည်။ မနက်ခင်းတွင် śrāddha ပြုလုပ်ပြီး သီဝကို စည်းကမ်းတကျ နည်းလမ်းမှန်ဖြင့် ပူဇော်ရမည်ဟု ဖော်ပြသည်။ phalaśruti အရ ဤအတိုင်း လိုက်နာသူသည် Rudra-loka တွင် အလွန်ရှည်လျားသော ကာလတစ်ရပ် နေထိုင်ရမည်ဟု ကတိပေးထားသည်။ ထို့ကြောင့် တီရ္ထာကျင့်စဉ်၊ ဥပုသ်နှင့် ပူဇော်ရေးကို သီဝဘာသာ၏ ကယ်တင်ရေးအမြင်အတွင်း သေပြီးနောက် ဆုလာဘ်နှင့် ချိတ်ဆက်ထားသည်။
Adhyaya 276
Devikā-tīra Umāpati-māhātmya (देविकायामुमापतिमाहात्म्यवर्णनम्) — The Glory of Umāpati at the Devikā Riverbank
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣရှ္ဝရ (Īśvara) သည် ဒေဝီအား Ṛṣi-tīrtha သို့သွားရာ ဘုရားဖူးခရီးနှင့် Devikā မြစ်ကမ်းနှင့်ဆက်နွယ်သော အလွန်တန်ဖိုးမြင့် က္ṣetra ကို ရှင်းလင်းညွှန်ကြားသည်။ Mahāsiddhivana ဟုခေါ်သော စိဒ္ဓသစ်တောကို ပန်းပင်၊ သစ်သီးပင်မျိုးစုံ၊ ငှက်သံ၊ တိရစ္ဆာန်များ၊ ဂူများ၊ တောင်တန်းများဖြင့် အလှဆင်ကာ သတ္တဝါမျိုးစုံနှင့် အလွန်အံ့သြဖွယ် အစုအဝေးတစ်ရပ်အဖြစ် ဖော်ပြသည်—ဒေဝတား၊ အသူရ၊ စိဒ္ဓ၊ ယက္ခ၊ ဂန္ဓဗ္ဗ၊ နာဂ၊ အပ္ဆရာတို့ပါဝင်သည်။ ထိုအစုအဝေးသည် ချီးမွမ်းခြင်း၊ ကခြင်း၊ တေးဂီတတီးခြင်း၊ ပန်းမိုးချခြင်း၊ သမာဓိဝင်ခြင်းနှင့် အလွန်မြတ်နိုးသည့် အမူအရာများဖြင့် ဘုရားဘက်တော်ကို ဆောင်ရွက်ကာ ထိုနေရာကို ပူဇော်ပွဲတော်မြေပြင်အဖြစ် ထင်ရှားစေသည်။ ထို့နောက် ဣရှ္ဝရသည် “Umāpatīśvara” ဟူသော အမြဲတည်သော သာသနာတော်တည်ရာကို သတ်မှတ်ကြေညာပြီး ယုဂ၊ ကလ္ပ၊ မန်ဝန္တရ အစဉ်အဆက်တလျှောက် အမြဲတမ်း တည်ရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ Devikā ၏ မင်္ဂလာရှိသော ကမ်းပါးကို အထူးချစ်ခင်ကြောင်းလည်း ထင်ရှားစေသည်။ အဓ್ಯಾಯသည် Puṣya လတွင် အမဝါသျာ (လကွယ်နေ့) တွင် śrāddha ပြုလုပ်ရန် အချိန်သတ်မှတ်ကာ၊ ပူဇော်သက္ကာ၏ ကုသိုလ်မပျက်မယွင်းကြောင်းနှင့် darśana ဖြင့် အလွန်ကြီးမားသော အပြစ်များ—“brahmahatyā တစ်ထောင်” အပါအဝင်—ပျောက်ကင်းနိုင်ကြောင်း phalāśruti ဖြင့် အားကောင်းစွာ ဆိုသည်။ ထို့ပြင် နွား၊ မြေ၊ ရွှေ၊ အဝတ်အထည်တို့ကို ဒါနပြုရန် အကြံပြုကာ၊ ထိုနေရာတွင် ဘိုးဘွားပူဇော်ပွဲ ပြုသူကို အထူးကောင်းကျိုးရှိသူဟု ချီးမြှောက်သည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဒေဝတားတို့ ရေချိုးရန် စုဝေးခဲ့သဖြင့် မြစ်ကို “Devikā” ဟု ခေါ်ကြပြီး ထို့ကြောင့် “pāpa-nāśinī” (အပြစ်ဖျက်မြစ်) ဟု ဆိုကြောင်း ရှင်းပြသည်။
Adhyaya 277
Bhūdhara–Yajñavarāha Māhātmya (भूधरयज्ञवराहमाहात्म्य)
ဤအধ্যာယတွင် ဒေဝီကာမြစ်ကမ်း၌ မြင်တွေ့ဖူးမြော်ရမည့် သန့်ရှင်းသော တီရ္ထတစ်ခုအဖြစ် «ဘူဓရ» ကို ဖော်ပြပြီး၊ အမည်၏အကြောင်းရင်းကို ဒဏ္ဍာရီနှင့် ယဇ္ဉာဆိုင်ရာ အဓိပ္ပါယ်ဖြင့် ရှင်းလင်းထားသည်။ မြေကြီးကို မြှောက်တင်ခဲ့သော ဝရာဟ (ဝက်တော်) ကို သတိရစေကာ၊ ထိုနေရာကို ယဇ္ဉာအလားအလာကြီးတစ်ရပ်အဖြစ် အနက်ဖွင့်ဆိုသည်။ ဝရာဟ၏ ကိုယ်ခန္ဓာကို ဝေဒယဇ္ဉာ၏ အစိတ်အပိုင်းများနှင့် တိုက်ဆိုင်စေသည့် ဂုဏ်နာမများကို ဆက်တိုက်ဖော်ပြသည်—ဝေဒသည် ခြေထောက်၊ ယူပသည် စွယ်၊ စရုဝ/စရုချ်သည် ပါးစပ်နှင့် မျက်နှာ၊ အဂ္ဂိသည် လျှာ၊ ဒရ္ဘသည် ဆံပင်၊ ဗြဟ္မန်သည် ခေါင်းဟူ၍ စကြဝဠာနှင့် ယဇ္ဉာဖွဲ့စည်းပုံကို ပေါင်းစည်းသည့် သာသနာရေးဆွေးနွေးချက် ဖြစ်လာသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ပုရှျမလ၊ အမဝါသျာ၊ ဧကာဒသီ၊ နေရာသီအခြေအနေများနှင့် နေမင်း ကညာသို့ ဝင်ရောက်ချိန်တို့ကို အခြေခံကာ ပိတೃများအတွက် ရှရဒ္ဓလုပ်ထုံးလုပ်နည်းကို သတ်မှတ်ပြီး၊ ဂျဂ္ဂရီပါသော ပါယာသ၊ ဟဝိစ်တို့ကို ပူဇော်ကာ ဂhee၊ ယိုဂတ်(ဒဿီ)၊ နို့နှင့် အစားအစာများအတွက် မန္တရများကို ဖတ်ကြားပြီး၊ ပညာရှိ ဗိပရများကို ကျွေးမွေးကာ ပိဏ္ဍဒါန ပြုလုပ်ရန် ဆိုသည်။ ထိုသို့ မှန်ကန်စွာ ပြုလုပ်လျှင် ပိတೃများကို အလွန်ရှည်လျားသော ကာလတစ်လျှောက် စိတ်ကျေနပ်စေပြီး၊ ဂယာ-ရှရဒ္ဓ၏ အကျိုးတူကို ခရီးမသွားဘဲပင် ရရှိစေသည်ဟု ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 278
देविकामाहात्म्य–मूलस्थानमाहात्म्यवर्णनम् (Devikā Māhātmya and the Glory of Mūlasthāna/Sūryakṣetra)
ဤအধ্যာယတွင် ရှိဝ–ဒေဝီ ဆွေးနွေးပွဲအဖြစ် ဖော်ပြထားသည်။ ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီကာမြစ်၏ သာယာသောကမ်းနားအနီးရှိ၊ ဘာස්ကရာ (နေဘုရား) နှင့် ဆက်နွယ်သော နာမည်ကြီး သန့်ရှင်းရာဌာနတစ်ခုကို ညွှန်ပြသည်။ ဒေဝီက ဝါလ္မီကီသည် “စိဒ္ဓ” ဖြစ်လာပုံနှင့် သတ္တရ္ရှီ (ရဟန္တာ ၇ ပါး) ကို ဘာကြောင့် လုယက်ခံရသနည်းဟု မေးမြန်းသည်။ ဣရှ္ဝရက အတိတ်က ဘြာဟ္မဏ မျိုးရိုးတစ်ခု၏ သား (ဝိုင်ရှာခ/ဝိရှာခ) သည် အိုမင်းသော မိဘနှင့် အိမ်ထောင်ကို ထောက်ပံ့ရန် ခိုးယူမှုသို့ လှည့်သွားပုံကို ပြောပြသည်။ သတ္တရ္ရှီများကို ဘုရားဖူးခရီးတွင် တွေ့သောအခါ သူက ခြိမ်းခြောက်သော်လည်း ရဟန္တာများသည် တည်ငြိမ်စွာ နေကြသည်။ အင်္ဂိရသ ရဟန္တာက “မကောင်းမှုဖြင့် ရလာသော ဥစ္စာ၏ ကမ္မအပြစ်ကို ဘယ်သူက မျှဝေမည်နည်း” ဟု မေးခွန်းထုတ်သည်။ သူက မိဘများနှင့် နောက်တစ်ခါ ဇနီးကို မေးရာတွင် သူတို့က အပြစ်ကို မျှဝေမည်မဟုတ်ဟု ငြင်းဆိုပြီး “လုပ်သူတစ်ဦးတည်းက ကမ္မဖလကို ခံရသည်” ဟူသော ကမ္မသဘောတရားကို ရှင်းပြသည်။ ထိုကြောင့် သူသည် လောကီအပြစ်ကို စွန့်လွှတ်၍ ဝန်ခံကာ အကြမ်းဖက်မှုမှ ထွက်ခွာရန် နည်းလမ်းတောင်းခံသည်။ ရဟန္တာများက စာလုံး ၄ လုံးပါ မန္တရ “झाटघोट” ကို သင်ကြားပေးပြီး၊ ဂုရုကို လိုက်နာကာ စိတ်တစ်ချက်တည်းဖြင့် ဂျပာလုပ်လျှင် အပြစ်ဖျက်၍ မုက္ခသို့ ပို့ဆောင်နိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ သူသည် အချိန်ကြာကြာ ဂျပာနှင့် သမာဓိတွင် တည်ငြိမ်လာပြီး နောက်ဆုံးတွင် ကိုယ်ခန္ဓာသည် ပုရွက်ဆိတ်တောင် (ဝလ္မီက) ဖြင့် ဖုံးလွှမ်းသွားသည်။ ရဟန္တာများ ပြန်လာ၍ တောင်ကို ဖောက်ထုတ်ကာ သူ၏ အောင်မြင်မှုကို သိမြင်ပြီး “ဝါလ္မီကီ” ဟု အမည်ပေးကာ ရာမာယဏာကို အာရုံပေါက်စေသော ဝါစနာဖြင့် ရေးသားမည်ဟု ခန့်မှန်းသည်။ ထို့နောက် သန့်ရှင်းမြေဗေဒကို ချိတ်ဆက်ဖော်ပြသည်။ နီမ်ပင်အမြစ်အောက်တွင် နေဘုရားသည် ဒေဝတာအဖြစ် တည်ရှိပြီး ထိုနေရာကို စူရျက္ခေတ္တ (Sūryakṣetra) နှင့် မူလသ္ထာန (Mūlasthāna) ဟု ခေါ်သည်။ စနာန (ရေချိုး), စေ့စမ်းရေဖြင့် တർပဏ, နှင့် ရှရဒ္ဓ ပြုလုပ်လျှင် ဘိုးဘွားများ မြင့်တင်ကောင်းကျိုးရပြီး၊ တိရစ္ဆာန်များတောင် ရေထိတွေ့ခြင်းဖြင့် အကျိုးရသည်ဟု ဆိုသည်။ သတ်မှတ်ထားသော ပြက္ခဒိန်နေ့တွင် ပြုသော ကర్మကိစ္စများက အချို့သော အရေပြားရောဂါများကို သက်သာစေသည်ဟုလည်း ဖော်ပြပြီး၊ ဒေဝတာကို ဒർശနပြုခြင်းနှင့် ဤကထာကို နားထောင်ခြင်းက အကြီးမားသော အပြစ်အနာဂတ်များကို ဖယ်ရှားနိုင်သည်ဟု အဆုံးသတ်သည်။
Adhyaya 279
च्यवनादित्यमाहात्म्य—सूर्याष्टोत्तरशतनाम-माहात्म्यवर्णनम् (Cāvanāditya Māhātmya—The Glory of Sūrya’s 108 Names)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် နေဘုရားကို ဘုရားပူဇော်သည့် အခမ်းအနားညွှန်ကြားချက်ကို နေရာဒဏ္ဍာရီနှင့် ပေါင်းစပ်ဖော်ပြထားသည်။ ဣශ්ဝရသည် ဒေဝီအား ဟိရဏ္ယာ၏ အရှေ့ဘက်တွင် ရှိပြီး ရှင်ကြီး စျဝနက တည်ထောင်ထားသော နေဘုရားဌာန «စျဝနာရ్క» သို့ သဒ္ဓါရှင်ကို ဦးတည်စေသည်။ လဆန်း/လဆုတ် ခုနှစ်ရက်မြောက်နေ့ (စပ္တမီ) တွင် သန့်ရှင်းစင်ကြယ်မှုနှင့် စိတ်တည်ငြိမ်မှုဖြင့် စည်းကမ်းတကျ ပူဇော်ကာ နေဘုရား၏ အဋ္ဌောတ္တရသတနာမ (၁၀၈ နာမ) ကို ရွတ်ဆိုရန် သတ်မှတ်ထားသည်။ နာမစာရင်းတွင် အချိန်အပိုင်းအခြားများနှင့် (ကလာ၊ ကာဋ္ဌာ၊ မုဟူရတ၊ ပက္ခ၊ မာသ၊ အဟောရာတ၊ သံဝတ္စရ) တို့ကိုပါ နေဘုရားနှင့် တစ်သားတည်းအဖြစ် ချိတ်ဆက်ပြီး ဒေဝတများနှင့် ကမ္ဘာလောကဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်ချက်များကိုလည်း ဖော်ညွှန်းသည်။ ထို့နောက် သင်ကြားပို့ဆောင်မှု အစဉ်အလာကို ထင်ရှားစွာ ပြောသည်—ရှကရက သင်ကြား၍ နာရဒက လက်ခံကာ ဒေါမ്യမှတစ်ဆင့် ယုဓိဋ္ဌိရထံ ရောက်ပြီး သူသည် လိုအင်ဆန္ဒများကို ပြည့်စုံစေခဲ့သည်။ နိဂုံးဖလश्रုတိအရ နေ့စဉ် အထူးသဖြင့် နေထွက်ချိန်တွင် ရွတ်ဆိုပါက စည်းစိမ်ဥစ္စာ၊ ရတနာ၊ သားသမီး၊ မှတ်ဉာဏ်နှင့် ဉာဏ်ပညာ တိုးတက်ခြင်း၊ ဝမ်းနည်းပူဆွေးမှု ကင်းခြင်းနှင့် ရည်မှန်းချက် ပြည့်ဝခြင်းတို့ကို သဒ္ဓါဝိနယဖြင့် ရရှိစေသည်။
Adhyaya 280
च्यवनेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Cyavaneśvara
အခန်း ၂၈၀ သည် ရှီဝ–ဒေဝီ ဆွေးနွေးပွဲဖြစ်ပြီး ပရဘားသ-က்ஷೇತ್ರအတွင်းရှိ လိင်္ဂ “ချျဝနေရှွရ” ကို မိတ်ဆက်ကာ “sarva-pātaka-nāśana” ဟူ၍ အပြစ်အကုန်ဖျက်သိမ်းသူအဖြစ် ချီးမွမ်းထားသည်။ ထို့နောက် ဘာရ္ဂဝ ရှင်တော် ချျဝန၏ နောက်ခံဇာတ်ကြောင်းကို ပြောပြသည်—သူသည် ပရဘားသသို့ ရောက်လာ၍ တပဿာပြင်းထန်စွာ ကျင့်ကာ သစ်တိုင်ကဲ့သို့ မလှုပ်မယှက် ဖြစ်သွားပြီး မြွေတောင်ပုံ၊ အပင်ပင်လယ်နှင့် ပုရွက်ဆိတ်များက ဖုံးလွှမ်းသွားသည်။ ဘုရင် ရှာရျာတီ သာသနာယာဉ်ဖြင့် စစ်တပ်ကြီးနှင့် သမီး စုကန်ယာကို ခေါ်လာသည်။ မိတ်ဆွေများနှင့် လှည့်လည်စဉ် စုကန်ယာသည် မြွေတောင်ပုံကို တွေ့ပြီး ရှင်တော်၏ မျက်လုံးကို တောက်ပသော အရာဟု မှားယွင်းထင်ကာ ဆူးဖြင့် ထိုးမိသည်။ ချျဝန၏ ဒေါသကြောင့် ဘုရင်၏ တပ်ဖွဲ့တွင် အညစ်အကြေးထုတ်ပယ်မှု ပိတ်ဆို့သကဲ့သို့သော ဒဏ်ခတ်ရောဂါ ဖြစ်ပေါ်လာ၍ စုံစမ်းမေးမြန်းရာမှ အမှန်တရား ပေါ်ထွက်လာသည်။ စုကန်ယာ ဝန်ခံပြီး ဘုရင်က ခွင့်လွှတ်ရန် တောင်းပန်သည်; ချျဝနက စုကန်ယာကို မိမိနှင့် လက်ထပ်ပေးလျှင် ခွင့်လွှတ်မည်ဟု ဆိုရာ ဘုရင်က သဘောတူသည်။ အခန်းအဆုံးတွင် စုကန်ယာ၏ စံပြသဘောထား—တပဿာရှင် ခင်ပွန်းကို စည်းကမ်းတကျ စောင့်ရှောက်ခြင်း၊ ဧည့်ဝတ်ပြုခြင်းနှင့် သစ္စာတရားဖြင့် ဝန်ဆောင်ခြင်း—ကို ချီးမွမ်းကာ ဘုရားကျောင်းမဟာတ္တမနှင့် တာဝန်ယူမှု၊ ပြန်လည်ပြုပြင်ပေးဆပ်မှု၊ သစ္စာရှိဝန်ဆောင်မှုတို့ကို ချိတ်ဆက်ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 281
च्यवनेश्वर-माहात्म्यवर्णनम् (Chyavaneśvara Māhātmya—Narration of the Glory of Chyavana’s Lord/Shrine)
ဣශ්ဝရသည် သာရယာတိမင်း၏ သမီး စုကညာနှင့် ရှင်စေဝန (Cyavana) ရှင်၏ ဇနီးဖြစ်သူအကြောင်းကို မဟာတ္မယအဖြစ် ပြောကြားသည်။ တောထဲတွင် အရှွင်နီကုမာရ (နာသတ်ယာ) တို့သည် စုကညာကို တွေ့ပြီး သူမ၏ အလှကို ချီးမွမ်းကာ အိုမင်းသော ခင်ပွန်း၏ အားနည်းမှုကို ထောက်ပြ၍ စွန့်ခွာရန် လှုံ့ဆော်ကြသည်။ စုကညာသည် သစ္စာတရားနှင့် ပတိဝတ္တကို ထိန်းသိမ်းကာ မလှုပ်မရှား ငြင်းဆိုသည်။ အရှွင်တို့က ကုသရေးနည်းလမ်းတစ်ခုကို တင်ပြသည်—စေဝနကို လူငယ်လှပအောင် ပြန်လည်ပြုပြင်ပေးမည်၊ ထို့နောက် စုကညာသည် သူတို့အကြားမှ မိမိခင်ပွန်းကို ရွေးချယ်နိုင်မည်ဟု ဆိုသည်။ စုကညာက စေဝနထံ ပြောကြားရာ စေဝနလည်း သဘောတူသည်။ စေဝနနှင့် အရှွင်တို့သည် သန့်စင်ရေကန် (စရစ်) ထဲသို့ ဝင်ကာ မကြာမီ လူငယ်တောက်ပသည့် ရုပ်သဏ္ဌာန်တူတူဖြင့် ထွက်လာကြသည်။ စုကညာသည် ဉာဏ်ပညာဖြင့် စေဝနကိုသာ မိမိ၏ တရားဝင်ခင်ပွန်းအဖြစ် ရွေးချယ်သည်။ စေဝနသည် ဝမ်းမြောက်ကာ အရှွင်တို့၏ ဆန္ဒကို ဖြည့်ဆည်းပေးမည်ဟု ကတိပြုသည်။ အရှွင်တို့က အင်ဒြာက ပိတ်ပင်ထားသည်ဟု ဆိုသော စောမရည်သောက်ခွင့်နှင့် ယဇ္ဉာအပိုင်းဝေခံခွင့်ကို တောင်းဆိုကြသည်။ စေဝနက သူတို့ကို ယဇ္ဉာအခွင့်အရေးနှင့် စောမသောက်ခွင့် ရရှိစေရန် သဘောတူကာ အရှွင်တို့သည် ပျော်ရွှင်စွာ ထွက်ခွာသွားကြပြီး စေဝနနှင့် စုကညာတို့သည် ပြန်လည်ပြည့်စုံသော အိမ်ထောင်ရေးကို သာယာစွာ ဆက်လက်နေထိုင်ကြသည်။
Adhyaya 282
Chyavanena Nāsatyayajñabhāga-pratirodhaka-vajra-mocanodyata-śakra-nāśāya Kṛtyodbhava-Madonāma-mahāsurotpatti-varṇanam (Chyavaneśvara Māhātmya)
ဤအধ্যာယတွင် ဘာရ္ဂဝ ရှိ စျဝန ရှင်၏ အာရှရမ်၌ ယဇ္ဈာအခမ်းအနားနှင့် သာသနာရေးဆိုင်ရာ ပဋိပက္ခကို ဖော်ပြသည်။ စျဝန၏ အားမာန်ပြန်လည်ရရှိမှုနှင့် စည်းစိမ်တိုးတက်မှုကို ကြားသိ၍ ရှာရျာတိ မင်းကြီးသည် အဖွဲ့အပါအဝင် လာရောက်ကာ ဂုဏ်ပြုကြိုဆိုခံရသည်။ စျဝနသည် မင်းကြီးအတွက် ယဇ္ဈာကို အဓိကဆောင်ရွက်ပေးမည်ဟု ဆိုပြီး စံပြ ယဇ္ဈာကွင်းကို ပြင်ဆင်စေသည်။ ဆိုမရည် ခွဲဝေချိန်တွင် စျဝနသည် အရှွင် (နာသတ္ယ) တို့အတွက် ဆိုမ-ဂြဟကို ယူ၍ ပူဇော်လိုက်သည်။ အင်ဒြာက အရှွင်တို့သည် လူတို့အကြား လှုပ်ရှားသည့် ဆေးကုသသူ၊ အထောက်အကူပြုသူများဖြစ်သဖြင့် အခြား ဒေဝတို့ကဲ့သို့ ဆိုမရည် မခံစားသင့်ဟု ကန့်ကွက်သည်။ စျဝနက အရှွင်တို့၏ ဒေဝသဘောနှင့် ကရုဏာကောင်းကျိုးကို အတည်ပြုကာ သတိပေးမှုကို မလျော့ဘဲ ပူဇော်မှုကို ဆက်လက်ပြုလုပ်သည်။ အင်ဒြာက ဝဇ္ဇရဖြင့် ထိုးမည်ဟု ကြိုးစားသော်လည်း စျဝန၏ တပဿာအာနုဘော်ကြောင့် အင်ဒြာ၏ လက်မောင်းသည် တင်းကျပ်၍ မလှုပ်နိုင်တော့သည်။ ထို့နောက် စျဝနသည် မန္တရအာဟုတိဖြင့် ကೃတျယာကို ဖန်တီးပြီး တပဿာမှ «မဒ» ဟု အမည်ရသော ကြောက်မက်ဖွယ် သတ္တဝါကြီး ပေါ်ထွန်းလာသည်။ ၎င်းကို ကမ္ဘာကို ဖုံးလွှမ်းနိုင်သကဲ့သို့ အလွန်ကြီးမားကြောင်း ဖော်ပြပြီး အင်ဒြာကို မျိုဖျက်မည်ဟု ရည်ရွယ်ကာ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ဟိန်းသံဖြင့် တိုက်ခိုက်လာသည်။ ဤဖြစ်ရပ်သည် ယဇ္ဈာအတွင်း အခွင့်အရေး၊ အဓိကပူဇော်သူ၏ အာဏာနှင့် ဒေဝတို့၏ အင်အားသုံးဖိအားပေးမှု၏ သမာဓိကန့်သတ်ချက်ကို ထင်ဟပ်စေသည်။
Adhyaya 283
च्यवनेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Chyavaneśvara (Glory of the Chyavana-installed Liṅga)
ဤအধ্যာယတွင် ပရဘာသက்ஷೇತ್ರအတွင်းရှိ ချျဝနေးရှ္ဝရ လင်္ဂ၏ မဟာတ္မယ (နေရာအကြောင်းရင်းနှင့် ပူဇော်ပွဲစည်းကမ်း) ကို အီရှ္ဝရ၏ ဝါစနဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။ အင်ဒြ (သက္ကရာ) သည် အလွန်ကြောက်ရွံ့ရသော အင်အားတစ်ရပ်ရှေ့တွင် တုန်လှုပ်နေသကဲ့သို့ ဖော်ပြပြီး၊ ဘာရ္ဂဝ ရှိ ချျဝန ရှိသည်မှာ ဆုံးဖြတ်ချက်ပြတ်သားသော တပသီအာဏာအဖြစ် ထင်ရှားလာသည်။ အရှ္ဝင်တို့နှင့် ဆိုမ၏ အခွင့်အရေးများကို ချျဝန၏ လုပ်ရပ်များနှင့် ချိတ်ဆက်ကာ၊ ဖြစ်ပေါ်လာသော အကျိုးရလဒ်သည် မတော်တဆမဟုတ်ဘဲ ရှိ၏ အာနုဘော်ကို ထင်ဟပ်စေရန်နှင့် သုကနျာနှင့် သူမ၏ မျိုးရိုးအတွက် အမြဲတမ်းကျော်ကြားမှု တည်စေရန် စီမံထားခြင်းဟု အလေးပေးသည်။ ထို့နောက် ချျဝနသည် သုကနျာနှင့်အတူ ဤတောအတွင်း သာယာစွာ ကစားလှုပ်ရှား (vijahāra) ခဲ့ပြီး၊ အပြစ်ဖျက်လင်္ဂကို ကိုယ်တိုင် တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ပူဇော်နည်းညွှန်ကြားချက်အရ ဤလင်္ဂကို မှန်ကန်စွာ ပူဇော်ပါက အရှ္ဝမေဓ ယဇ္ဉ၏ အကျိုးနှင့် တူညီသော ဖလကို ရရှိမည်။ ထို့ပြင် ဝိုင်ခာနသနှင့် ဝါလခိလျ စေ့ဂျ်များ လာရောက်သုံးစွဲသော ချန္ဒ్రమသ်-တီရ္ထ (Candramas-tīrtha) ကိုလည်း ညွှန်းဆိုပြီး၊ လပြည့်နေ့ (pauṇamāsī) အထူးသဖြင့် အရှ္ဝင်လတွင် စည်းကမ်းတကျ ရှ္ရာဒ္ဓ ပြုလုပ်ကာ ဗြာဟ္မဏများကို သီးသန့်ကျွေးမွေးလျှင် ‘ကိုဋိ-တီရ္ထ’ ဖလကို ရမည်ဟု သတ်မှတ်သည်။ နိဂုံးဖလရှ္ရုတိတွင် ဤအပြစ်ဖျက်ကထာကို နားထောင်သူသည် ဘဝများစွာတစ်လျှောက် စုဆောင်းလာသော အပြစ်များမှ လွတ်မြောက်မည်ဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 284
सुकन्यासरोमाहात्म्यवर्णनम् (Glorification of Sukanyā-saras)
ဤအဓ್ಯಾಯ၌ ဣရှ္ဝရ (Īśvara) သည် မဟာဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ ပရဘာသ-ခ္ရှေတရ (Prabhāsa-kṣetra) အတွင်းရှိ ထင်ရှားမြတ်နိုးဖွယ် ရေကန်တစ်ခုဖြစ်သော စုကန်ယာ-ဆရသ် (Sukanyā-saras) ကို ဂရုပြုစေသည်။ စုကန်ယာ၊ ရှင်တော် စျဝန (Cyavana) နှင့် အရှ္ဝင် အမွှာ (Aśvin twins) တို့၏ နာမည်ကြီးဇာတ်လမ်းကို ထိုနေရာတွင် တည်နေရာချ၍ အရှ္ဝင်တို့သည် စျဝနနှင့်အတူ ထိုရေကန်၌ ရေချိုးဝင်ကြပြီး၊ တီရ္ထ၏ အာနုဘော်ကြောင့် စျဝနသည် အရှ္ဝင်တို့နှင့် တူညီသကဲ့သို့ သာယာလှပသော ရုပ်သွင်သို့ ပြောင်းလဲရသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် နာမည်ပေးရခြင်း၏ အကြောင်းရင်းကို ရှင်းပြသည်။ စုကန်ယာ၏ ဆန္ဒသည် ရေကန်ရေချိုးခြင်း၏ အာနုဘော် (saras-snāna-prabhāva) ဖြင့် ပြည့်စုံသဖြင့် ထိုရေကန်ကို «ကန်ယာ-ဆရသ်» (Kanyā-saras) ဟု မှတ်မိကြသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဖလရှရုတိ (phalaśruti) အဖြစ် အထူးသဖြင့် တြိတီယာ (tṛtīyā) လနေ့တွင် ထိုနေရာ၌ မိန်းမတစ်ဦး ရေချိုးပါက အလွန်ရှည်လျားသော ပြန်လည်မွေးဖွားမှုကာလများအတွင်း အိမ်ထောင်ရေးပျက်စီးမှုမှ ကာကွယ်ပေးပြီး၊ ဆင်းရဲခြင်း၊ မသန်စွမ်းခြင်း သို့မဟုတ် မျက်ကန်းခြင်းရှိသော ခင်ပွန်းမျိုးကို ရှောင်ရှားစေမည်ဟု တီရ္ထဝတ်ပြုမှုဆိုင်ရာ ရိုးရာကောင်းကျိုးအဖြစ် ဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 285
अगस्त्याश्रम-गंगेश्वर-माहात्म्यवर्णनम् (Agastya’s Āśrama and the Glory of Gaṅgeśvara)
ဤအধ্যာယသည် သီဝ–ဒေဝီ တရားသဘောဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးခန်းတစ်ခန်းဖြစ်ပြီး တီရ္ထခရီးစဉ်အတွင်း ထည့်သွင်းဖော်ပြထားသည်။ ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ညန်ကူ-မတီ မြစ်နှင့် ဆက်စပ်သန့်ရှင်းရာနေရာများသို့ ညွှန်ကြားသည်—ဂိုṣ္ပဒ တီရ္ထတွင် ဂယာ-ရှ္ရာဒ္ဓ ပြုလုပ်ခြင်း၊ ဝရာဟာကို ဖူးမြင်ခြင်း၊ ဟရီ၏ နေရာသို့ သွားရောက်ခြင်း၊ မာတೃများကို ပူဇော်ခြင်းနှင့် မြစ်–ပင်လယ် ဆုံရာတွင် ရေချိုးခြင်းတို့ဖြစ်သည်။ ထို့နောက် အရှေ့ဘက်သို့ ရွှေ့ကာ ညန်ကူ-မတီ မြစ်ကမ်း သာယာသောနေရာတွင်ရှိသော အဂஸ္တျ၏ ဒိဗ္ဗ အာရှရမ်သို့ ရောက်သည်။ ထိုနေရာကို “ဆာလောင်မှုဖယ်ရှားရာ” (kṣudhā-hara) နှင့် အပြစ်ဖယ်ရှားရာဟု ထင်ရှားစွာ ဖော်ပြထားသည်။ ဒေဝီက ဝါတာပီကို ဘာကြောင့် နှိမ်နင်းခဲ့သနည်း၊ အဂஸ္တျ၏ ဒေါသကို ဘာက လှုံ့ဆော်သနည်းဟု မေးရာ ဣရှ္ဝရက အိလ္ဝလ–ဝါတာပီ အဖြစ်အပျက်ကို ပြန်လည်ဆိုသည်—လှည့်စားသော ဧည့်ခံမှုကြောင့် ဘြာဟ္မဏများကို ထပ်ခါတလဲလဲ သတ်ဖြတ်ခဲ့သဖြင့် သူတို့သည် အဂஸ္တျထံ အကာအကွယ်တောင်းလာကြသည်။ ပရဘာသတွင် အဂஸ္တျသည် အဆုရများကို ရင်ဆိုင်ကာ သိုးပုံစံဖြင့် ပြင်ဆင်ထားသော ဝါတာပီကို စားသုံးပြီး ပြန်လည်အသက်သွင်းမည့် လှည့်ကွက်ကို ဖျက်ဆီးကာ အိလ္ဝလကို မီးရှို့၍ ပြာဖြစ်စေသည်။ ထို့နောက် ပြန်လည်ရရှိလာသော ငွေကြေးပြည့်ဝသည့် နေရာကို ဘြာဟ္မဏများအား ပေးအပ်သဖြင့် “ဆာလောင်မှုဖယ်ရှားရာ” ဟူသော အမည်နှင့် ဆက်စပ်လာသည်။ အဆုရကို စားသုံးခြင်းကြောင့် အညစ်အကြေးတစ်မျိုး ဖြစ်ပေါ်သည်ဟု ဆိုသဖြင့် ဂင်္ဂါကို ဖိတ်ခေါ်၍ အဂஸ္တျကို သန့်စင်စေကာ ထိုနေရာတွင် တည်ထောင်သဖြင့် “ဂင်္ဂေရှ္ဝရ” ဟူသော လင်္ဂတော်အမည် ပေါ်ပေါက်သည်။ ဂင်္ဂေရှ္ဝရကို ဖူးမြင်၍ စ္နာန၊ ဒါန၊ ဇပ ပြုလုပ်သူသည် “တားမြစ်စားသုံးမှု” မှ ဖြစ်သော အပြစ်ကို လွတ်မြောက်ကြောင်း တီရ္ထ၏ အာနုဘော်နှင့် အပြစ်ဖြေရာ အခန်းကဏ္ဍကို အဆုံးတွင် ထင်ရှားစွာ ကြေညာသည်။
Adhyaya 286
बालार्कमाहात्म्यवर्णन (Bālārka Māhātmya — Account of the Glory of Bālārka)
ဤအধ্যာယသည် ပရဘာသက்ஷೇತ್ರ၏ သာသနာရေးခရီးစဉ်အတွင်း၊ ဣရှ္ဝရက ဒေဝီအား သင်ကြားတော်မူသည့် ပုံစံဖြင့် ရေးထားသည်။ ဣရှ္ဝရသည် ဘာလာရ္က (Bālārka) သို့ သာသနာပြုခရီးသည်ကို ညွှန်ပြတော်မူပြီး၊ ထိုနေရာကို “ပာပနာရှန” (အပြစ်ဖျက်သည့်) ဟု ခေါ်ဆိုကာ အဂස්တျ၏ အာရှရမ်၏ မြောက်ဘက်၊ မဝေးလှသည့်နေရာဟု သတ်မှတ်တော်မူသည်။ ထို့နောက် အမည်ရင်းမြစ်ကို ရှင်းပြသည်။ ရှေးကာလတွင် နေဘုရား အာရ္က (Arka) သည် “ကလေး/လူငယ်” (bāla) ပုံစံဖြင့် ထိုနေရာ၌ တပစ် (tapas) ပြုလုပ်ခဲ့သဖြင့် “ဘာလာရ္က” ဟု ခေါ်လာကြသည်ဟု ဆိုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် တနင်္ဂနွေ (ravivāra) တွင် ဒർശန (darśana) ပြုသူသည် ကုဋ္ဌ (kuṣṭha) အမျိုးအစား အရေပြားရောဂါ မဖြစ်ဘဲ၊ ကလေးရောဂါကြောင့် ဖြစ်သော ဒုက္ခဝေဒနာများလည်း မပေါ်ပေါက်ဟု ဖလရှရုတိအဖြစ် ကြေညာထားသည်။
Adhyaya 287
अजापालेश्वरीमाहात्म्यम् | Ajāpāleśvarī Māhātmya (Glory of Ajāpāleśvarī)
ဣရှွရ (Īśvara) သည် ဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ အဂஸ္တျ-သ္ထာန (Agastya-sthāna) မဝေးသော အလွန်မင်္ဂလာရှိသည့် အဇာပါလေရှွရီ (Ajāpāleśvarī) သီလရှင်တော်နေရာကို သတိပြုရန် ညွှန်ပြသည်။ ထိုသီလရှင်တော်နေရာကို အပြစ်ပယ်ဖျက်ခြင်းနှင့် ရောဂါပျောက်ကင်းစေခြင်းတို့နှင့် ဆက်စပ်၍ ချီးမြှောက်ထားသည်။ ဇာတ်ကြောင်းအရ ရဂ္ဓု (Raghu) မျိုးရိုးမှ ထင်ရှားသော မင်း အဇာပါလ (Ajāpāla) သည် ဒေဝီကို အပြစ်နှင့် ရောဂါဖယ်ရှားသူအဖြစ် ကိုးကွယ်ကာ ထိုနေရာကို တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ “ဆိတ်ပုံစံ” (ajā-rūpa) ဟု ဥပမာပြုထားသော ရောဂါများကို ထိန်းချုပ်သက်သာစေခြင်းနှင့် မင်း၏ အမည်ဖြင့် ဒေဝီကို တည်ထောင်ကာ အပြစ်ဖျက်စေသော အရှိန်အဟုန်အဖြစ် ထားရှိခြင်းကို အကြောင်းရင်းဇာတ်လမ်းအဖြစ် ဖော်ပြသည်။ အဆုံးတွင် ဖလရှရုတိ (phalaśruti) အတိုတစ်ပုဒ် ပါရှိပြီး လပြည့်လကွယ်အလိုက် တိထီ တတိယနေ့ (tṛtīyā) တွင် စည်းကမ်းတကျ စိတ်နှလုံးသဒ္ဓါဖြင့် ကိုးကွယ်ပါက အင်အား၊ ဉာဏ်ပညာ၊ ဂုဏ်သတင်း၊ ပညာရည်နှင့် ကံကောင်းခြင်းတို့ကို ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 288
बालार्कमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Bālārka (the ‘Child-Sun’ Shrine)
ဣရှ္ဝရ (Śiva) သည် ဒေဝီအား ဘာလာဒိတျယ/ဘာလာရ္က (Bālāditya/Bālārka) ဟုခေါ်သော သန့်ရှင်းရာဌာနသို့ သွားရာလမ်းညွှန်ကို ခရီးလမ်းပုံစံဖြင့် မိန့်ကြားသည်။ ထိုနေရာသည် အဂஸ္တျ (Agastya) ၏ နေရာအရှေ့ဘက်တွင်ရှိပြီး “gavyūti” ဟူသော အကွာအဝေးအမှတ်အသားများဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။ အနီးအနားရှိ နေရာအမည်များနှင့် စပာဋိကာ (Sapāṭikā) နှင့် ဆက်နွယ်သည့် အချက်အလက်များကိုလည်း ဖော်ပြကာ ဤသရဏဂုဏ်၏ ကျော်ကြားမှုကို ထင်ရှားစေသည်။ ထို့နောက် အကြောင်းရင်းပုံပြင်တစ်ပုဒ်ကို ပြောသည်။ ရှင်သန်တော်မူသော ရှေ့တော်ရဟန်း ဗိශ්ဝာမိတ္ရ (Viśvāmitra) သည် ဤနေရာတွင် ဝိဒျာ (Vidyā—သန့်ရှင်းသော ပညာ) ကို ပူဇော်ကာ လိင်္ဂ သုံးပါးကို တည်ထောင်ပြီး နေဘုရား ရဝိ (Ravi) ၏ ရုပ်သဏ္ဍာန်ကို တင်သွင်းတည်ထားသည်။ တင်းကျပ်သော သာဓနာကြောင့် နေဘုရားထံမှ စိဒ္ဓိ (siddhi) ကို ရရှိပြီး ထိုဘုရားသည် ဘာလာဒိတျယ/ဘာလာရ္က ဟူ၍ နာမည်ကြီးလာသည်။ အဆုံးတွင် ဖလသြရုတိ (phalaśruti) ကို ထင်ရှားစွာဆိုသည်။ ဤ ဘာස්ကရ (Bhāskara) — “အပြစ်ကို ခိုးယူဖယ်ရှားသူ” ဟု ဖော်ပြထားသော နေဘုရားကို ဒർശန (darśana) ပြုသူသည် အသက်ရှင်သမျှကာလအတွင်း ဆင်းရဲကျပ်တည်းမှု မခံရကြောင်းကို အလေးပေးကာ ပရဘာသ (Prabhāsa) ဘုရားဖူးယာဉ်တွင် ဒർശန၏ ကုသိုလ်တန်ဖိုးကို ထင်ဟပ်စေသည်။
Adhyaya 289
पातालगंगेश्वर–विश्वामित्रेश्वर–बालेश्वर लिङ्गत्रयमाहात्म्य (Glory of the Three Liṅgas: Pātāla-Gaṅgeśvara, Viśvāmitreśvara, and Bāleśvara)
ဤအဓျာယတွင် ဣရှ္ဝရ (Īśvara) သည် ဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ တောင်ဘက်တွင် gav-yūti အကွာအဝေးအနည်းငယ်သာရှိသော သန့်စင်ပေးသည့် တီရ္ထတစ်ခုကို ဖော်ပြသည်။ ထိုနေရာ၌ ဂင်္ဂါ၏ ပေါ်ထွန်းမှုတစ်ရပ်ရှိပြီး pātāla-gāminī (အောက်လောကသို့ ဆင်းသက်/ချိတ်ဆက်) ဟု ခေါ်ကာ pāpa-nāśinī (အပြစ်ဖျက်သိမ်းသူ) ဟု ထင်ရှားစွာ ဆိုထားသည်။ ထို့နောက် ထိုတီရ္ထကို မဟာရိရှီ ဝိශ්ဝာမိတ္တရ (Viśvāmitra) နှင့် ဆက်စပ်ကာ၊ သူသည် ရေချိုးသန့်စင်ပူဇော်ရန် ဂင်္ဂါကို ဖိတ်ခေါ်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုနေရာ၌ snāna (ရေချိုး) ပြုသူသည် အပြစ်အားလုံးမှ လွတ်မြောက်သည်ဟု အဓိကဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် လိင်္ဂသုံးပါး—ဂင်္ဂေရှ္ဝရ (Gaṅgeśvara)၊ ဝိශ්ဝာမိတ္တရေရှ္ဝရ (Viśvāmitreśvara)၊ ဘာလေရှ္ဝရ (Bāleśvara)—တို့၏ မဟာတ್ಮျကို ရှင်းလင်းကာ၊ darśana (ဖူးမြင်ခြင်း) ပြုလျှင် လိုရာဆန္ဒများ ပြည့်စုံကြောင်း သာသနာတော်အဖြစ် ညွှန်ပြထားသည်။
Adhyaya 290
Kuberanagarotpatti and Kubera-sthāpita Somanātha Māhātmya (Origin of Kuberanagara and the Glory of the Somanātha Liṅga Installed by Kubera)
ဤအခန်းသည် သီဝနတ်မင်းနှင့် ဒေဝီနတ်သမီးတို့၏ အမေးအဖြေပုံစံဖြင့် ကုဗေရမြို့ (Kuberanagara) ဖြစ်ပေါ်လာပုံကို ဖော်ပြထားသည်။ ဗြာဟ္မဏတစ်ဦး၏သား Duḥsaha သည် ဒုစရိုက်များပြုလုပ်ခဲ့သော်လည်း သီဝကျောင်းတော်တွင် ဆီမီးကို မတော်တဆ ပြုပြင်ပေးခဲ့မိသော ကုသိုလ်ကြောင့် နောက်ဘဝတွင် Sudurmukha မင်းကြီးဖြစ်လာပြီး၊ နောက်ဆုံးတွင် ဥစ္စာပစ္စည်းများကို အစိုးရသော ကုဗေရ (Kubera) နတ်မင်း ဖြစ်လာခဲ့သည်။ သူသည် Prabhāsa ဒေသတွင် သီဝလိင်ဂါကို တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့ပြီး သီဝနတ်မင်းထံမှ ဆုလာဘ်များ ရရှိခဲ့သည်။ ဤနေရာတွင် ကိုးကွယ်ဆုတောင်းခြင်းသည် မျိုးဆက်ခုနစ်ဆက်တိုင်အောင် စီးပွားဥစ္စာ တိုးတက်စေသည်ဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 291
भद्रकालीमाहात्म्यवर्णनम् (Bhadrakālī Māhātmya Description)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣရှ္ဝရသည် «Kaubera-sañjñaka» ဟုခေါ်သော ကုဗေရနှင့်ဆက်နွယ်သည့် နေရာ၏ မြောက်ဘက်တွင် တည်ရှိသော ဘဒ္ရကာလီ၏ သာသနာတော်/ဘုရားကျောင်းတစ်ခုကို ဖော်ပြသည်။ ဘဒ္ရကာလီကို ဆန္ဒပြည့်စုံစေသော အရှင်မ (vāñchitārtha-pradāyinī) ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ထို့ပြင် ဒက္ခယဇ္ဉပျက်စီးမှု ဇာတ်ကြောင်းနှင့် တိုက်ရိုက်ချိတ်ဆက်ကာ၊ ဗီရဘဒ္ရနှင့်အတူ လိုက်ပါ၍ ဒက္ခ၏ ယဇ္ဉကို ဖျက်ဆီးရာတွင် ပါဝင်သူအဖြစ် ဖော်ပြထားသည်။ ထို့နောက် ကာလညွှန်ကြားချက်အဖြစ် စိတ်ရ (Caitra) လ၏ တတိယတိထိ (tṛtīyā) တွင် မယ်တော်ကို ပူဇော်ရန် အကြံပြုထားသည်။ အကျိုးဖော်ပြချက်တွင် ချာမုဏ္ဍာ ပုံသဏ္ဍာန်များကို အလွန်အမင်း ရိုသေကာ ပူဇော်လျှင် သောဘဂျ (ကံကောင်းခြင်း), ဗိဇယ (အောင်မြင်ခြင်း) နှင့် လက္ခ္မီ၏ တည်ရှိမှု (စည်းစိမ်နှင့် ကောင်းကျိုး) ကို ရရှိမည်ဟု ကတိပြုထားသည်။ ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဒေသဆိုင်ရာ ပူဇော်ရေးညွှန်တမ်းတစ်ရပ်အဖြစ် နေရာအမှတ်အသားနှင့် ရက်စွဲတိတိကို သတ်မှတ်ကာ ဇာတ်ကြောင်းမှတ်ဉာဏ်ကို လက်တွေ့ဝတ်ပြုမှုသို့ ပြောင်းလဲပေးသည်။
Adhyaya 292
भद्रकालीबालार्कमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Bhadrakālī and Bālārka (Solar Installation)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣရှ்வရ၏မိန့်ကြားချက်အရ ကောရဝ-သဉ္ဉက ဟုခေါ်သောနေရာကိုကျော်လွန်၍ မြောက်ဘက်ဒေသရှိ သန့်ရှင်းသောတည်နေရာတစ်ခုကို ဖော်ပြသည်။ ထိုနေရာတွင် မဟာဒေဝီ ဘဒ္ရကာလီ သည် တပစ် (tapas) ကိုပြင်းထန်စွာကျင့်ပြီးနောက် အမြင့်မြတ်သောဘက်တိဖြင့် ရဝိ/သူရိယ ကို စံသ္ထာပယာမားသ (တည်ထောင်) ခဲ့သည်။ ပူဇော်ရာအချိန်အဖြစ် တနင်္ဂနွေ (ravivāra) နှင့် လဆန်း/လဆုတ် ခုနစ်ရက်မြောက် (saptamī) တိုက်ဆိုင်သည့်နေ့ကို သတ်မှတ်ပြီး အနီရောင်ပန်းများနှင့် အနီရောင်လိမ်းဆေး/အနီအလိမ်းအကျွေးများကို ပူဇော်ရန်ဆိုသည်။ ဘက်တိဖြင့်ပူဇော်လျှင် “ယဇ్ఞကောဋိဖလ” တည်းဟူသော ယဇ్ఞတစ်ကုဋိ၏အကျိုးနှင့်တူသောဖလကိုရပြီး ဝါတနှင့် ပိတ္တကြောင့်ဖြစ်သောရောဂါများနှင့် အခြားပြင်းထန်သောရောဂါများမှ လွတ်ကင်းစေသည်ဟု ဖလာရှုတိက အကျိုးပြုချက်ကို ဆိုထားသည်။ နိဂုံးတွင် သာသနာယာတရား၏အကျိုးကို ပြည့်စုံစွာလိုလားသူတို့သည် ထိုနေရာ၌ပင် မြင်းဒါန (aśva-dāna) ကို ပြုလုပ်ရမည်ဟု ညွှန်ကြားကာ ဒေသဆိုင်ရာဘုရားကျောင်းပူဇော်မှု၊ ကာလသတ်မှတ်ချက်နှင့် ဒါနကို တစ်စုတစ်စည်းတည်းသော သီလ-ပူဇော်အစီအစဉ်အဖြစ် ချိတ်ဆက်ထားသည်။
Adhyaya 293
कुबेरस्थानोत्पत्तौ कुबेरमाहात्म्यवर्णनम् (Origin of Kubera’s Station and its Māhātmya)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဣရှ్వర၏ သာသနာတရားဆန်သော ဟောကြားချက်အဖြစ် ဖွဲ့စည်းထားပြီး ကုဗေရနှင့် ဆက်နွယ်သော သန့်ရှင်းရာနေရာတစ်ခုကို ဖော်ပြသည်။ “ကုဗေရ-သ္ထာန” ကို သန့်ရှင်းမြေပြင်၏ နိုင်ရဋ္ဌ (အနောက်တောင်) ဦးတည်ရာတွင် တည်ရှိကြောင်း ဆိုပြီး၊ ကုဗေရသည် ထိုနေရာ၌ ကိုယ်တိုင်ထင်ရှားကာ ဆင်းရဲမှုအားလုံးကို ဖျက်ဆီးသူ (sarva-dāridrya-nāśana) ဟု ကြေညာသည်။ ထို့နောက် ပဉ္စမီတိထိ (pañcamī tithi) တွင် အာရုံစိုက်၍ ဘုရားပူဇော်ရန် ညွှန်ကြားသည်။ ပူဇော်ပစ္စည်းများမှာ အနံ့သာ (gandha)၊ ပန်း (puṣpa) နှင့် လိမ်းသုတ်ပစ္စည်း/ဆီလိမ်း (anulepana) တို့ဖြစ်သည်။ ထိုသ္ထာနကို မကရ (makara) နှင့် ဆက်စပ်သော “နိဓာန” ရှစ်ပါး—သိုက်/ဘဏ္ဍာတိုက်များဖြင့် တန်ဆာဆင်ထားသည်ဟု ဖော်ပြသည်။ အချိန်ကာလ၊ ပူဇော်ပစ္စည်း၊ နေရာ၏ အထူးသတ္တိတို့ကို ချိတ်ဆက်ကာ ဖလသြရုတိအဖြစ် အတားအဆီးမရှိ (nirvighna) ဘဏ္ဍာ/ဓနအလွန်တန်ဖိုးကြီးသော သိုက်ရရှိခြင်း (nidhāna-prāpti) ကို ကတိပြုထားသည်။
Adhyaya 294
Ajogandheśvara-māhātmya (अजोगन्धेश्वरमाहात्म्य) — The Glory of Ajogandheśvara at Puṣkara
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ရှီဝ–ဒေဝီ ဆွေးနွေးပုံစံဖြစ်သည်။ အီရှွရာက ဒေဝီအား ကုဗေရ၏ အရပ်တည်ရာ၏ အရှေ့ဘက်တွင်ရှိသော သန့်ရှင်းသော ပုရှ္ကရ တီရ္ထကို ဂုဏ်ပြုဖော်ပြပြီး ထိုနေရာ၏ ထူးကဲမှုကို ဆိုသည်။ ဒေဝီက ငါးဖမ်းသမား (kaivarta) တစ်ဦး—အပြစ်ပြုသူ၊ ငါးသတ်သူ—က ဘယ်လိုအားဖြင့် သာသနာရေးအောင်မြင်မှု ရခဲ့သနည်းဟု အသေးစိတ် မေးမြန်းသည်။ ရှီဝက အတိတ်ဖြစ်ရပ်ကို ပြန်လည်ပြောပြသည်။ မာဃလတွင် အအေးဒဏ်ခံနေရသော ထိုငါးဖမ်းသမားသည် စိုစွတ်သော ငါးကွန်ယက်ကို ကိုင်ကာ ပုရှ္ကရနယ်မြေသို့ ဝင်လာပြီး လျှောပင်၊ သစ်ပင်များဖြင့် ဖုံးလွှမ်းနေသော ရှိုင်ဝဘုရားကျောင်းပရသာဒကို တွေ့သည်။ အပူရရန်အတွက် ပရသာဒပေါ်တက်ကာ နေရောင်အောက်တွင် ခြောက်စေရန် တံခွန်တိုင်အပေါ်ဆုံးတွင် ကွန်ယက်ကို ဖြန့်တင်ထားသည်။ မသတိမူမှုကြောင့် အောက်သို့ကျ၍ ရှီဝ၏ က్షేతရအတွင်း ချက်ချင်း သေဆုံးသွားသည်။ အချိန်ကြာလာသော် ကွန်ယက်သည် တံခွန်နှင့်ကပ်လျက်နေပြီး တံခွန်ကို “ကောင်းမြတ်သင်္ကေတ” ဖြစ်စေသကဲ့သို့ ဖြစ်လာသည်။ တံခွန်၏ မာဟာတ္မယကြောင့် ထိုသူသည် အဝန္တီတွင် ရ္တဓွဇ ဟူသော နာမည်ကြီး ဘုရင်အဖြစ် ပြန်လည်မွေးဖွားကာ အုပ်ချုပ်ရေး၊ ခရီးသွားခြင်းနှင့် ရာဇသုခများကို ခံစားသည်။ နောက်ပိုင်း အတိတ်ဘဝများကို မှတ်မိသော (jāti-smara) ဖြစ်လာသဖြင့် ပရဘာသ-က్షేతရသို့ ပြန်လာကာ အဇိုဂန္ဓနှင့် ဆက်စပ်သော ဘုရားကျောင်းစုကို တည်ဆောက်/ပြုပြင်ပြီး ကုဏ္ဍအနီးတွင် အဇိုဂန္ဓေရှွရာ လင်္ဂကို တင်မြှောက်ကာ ရေရှည် ဘက္တိပူဇာ ပြုသည်။ ထို့နောက် တီရ္ထယာတရာ အမိန့်များကို ပေးသည်—ပုရှ္ကရ၏ အနောက်ဘက် ကုဏ္ဍ (pāpataskara) တွင် ရေချိုးခြင်း၊ ဘြဟ္မာ၏ ယဇ္ဉာကို သတိရခြင်း၊ တီရ္ထများကို ဖိတ်ခေါ်ခြင်း၊ အဇိုဂန္ဓေရှွရာ လင်္ဂကို တင်မြှောက်ပူဇာခြင်းနှင့် ဂုဏ်ထူး ဘြာဟ္မဏအား ရွှေကြာပန်း လှူဒါန်းခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ ဖလश्रုတိအရ ဂန္ဓ၊ ပန်းနှင့် အက္ခတဖြင့် မှန်ကန်စွာ ပူဇာလျှင် ခုနှစ်ဘဝတိုင် စုဆောင်းလာသော အပြစ်များမှ လွတ်မြောက်စေသည်။
Adhyaya 295
चन्द्रोदकतीर्थमाहात्म्य–इन्द्रेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Glory of Candrodaka Tīrtha and the Indreśvara Shrine)
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား အီရှာန (အရှေ့မြောက်) ဘက်ရှိ သန့်ရှင်းသော တီရ္ထကွန်ပလက်စ်တစ်ခုကို ဖော်ပြသည်။ gavyūti အတိုင်းအတာဖြင့် တိုင်းတာထားသော အကွာအဝေးတွင် တည်ရှိသည့် အထူးကောင်းမွန်သော အိန္ဒြ-သ္ထာနာတစ်ခုဖြစ်ပြီး Candrasaras နှင့် Candrodaka ရေများနှင့် ဆက်နွယ်နေသည်။ ထိုရေသည် jarā (အိုမင်းပျက်စီးမှု) နှင့် dāridrya (ဆင်းရဲခက်ခဲမှု) ကို လျော့ပါးစေသော အာနိသင်ရှိကြောင်း ချီးမွမ်းထားပြီး၊ လ၏တိုးလျော့မှုနှင့်အတူ တီရ္ထ၏အခြေအနေက တိုးလာ/လျော့သွားသော်လည်း pāpa-yuga ကဲ့သို့ အကျင့်ပျက်ခေတ်တွင်တောင် မြင်နိုင်သေးကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့နောက် အကျိုးဖလအာမခံချက်အဖြစ် ထိုနေရာတွင် ရေချိုးခြင်းကို အပြစ်ပယ်ဖျက်ရာတွင် အဆုံးအဖြတ်ပေးနိုင်သော ပရాయశ္စိတ္တ အဖြစ် ဖော်ပြပြီး၊ အပြစ်များစွာထမ်းထားသူများအတွက်တောင် အလွန်မစဉ်းစားဘဲ ပြုလုပ်နိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့ပြင် Ahalyā နှင့် Gautama ၏ ကျိန်စာကြောင့် ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သော ကြီးမားသည့် သီလပျက်ကွက်မှုအပြီး အိန္ဒြသည် လက်ဆောင်များစွာဖြင့် ပူဇော်ကာ ရှိဝကို တစ်ထောင်နှစ်တိုင် တည်စေခဲ့သည်ဟု ရှေးဇာတ်ကို ပြန်လည်ဖော်ပြသည်။ ထိုတည်ထားသော ရုပ်သဏ္ဍာန်ကို Indreśvara ဟု ခေါ်ပြီး အပြစ်လွန်ကျူးမှုအားလုံးကို ဖျက်ဆီးသူဟု သတ်မှတ်သည်။ အဆုံးတွင် ဘုရားဖူးလမ်းစဉ်ကို ပြောသည်—Candratīrtha တွင် ရေချိုး၊ ပိတೃများနှင့် ဒေဝတားများကို ပူဇော်ပေး၊ Indreśvara ကို ဝတ်ပြုကာ သံသယမရှိဘဲ အပြစ်မှ လွတ်မြောက်ရမည်။
Adhyaya 296
ऋषितोयानदीमाहात्म्यवर्णन (Māhātmya of the Ṛṣitoyā River)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣရှ္ဝရက သာသနာရေးအနက်ဖြင့် «ဒေဝကုလ» ဟူသော သန့်ရှင်းရာနေရာကို ဖော်ပြသည်။ ၎င်းသည် အဂ္နေယ (အရှေ့တောင်) ဦးတည်ရာတွင် gavyūti ဖြင့် တိုင်းတာထားသော အကွာအဝေး၌ တည်ရှိပြီး၊ ရှေးဦးကာလတွင် ဒေဝတားများနှင့် ရှိသီများ စုဝေးခဲ့ခြင်း၊ ထို့ပြင် လင်္ဂတစ်ပါးကို အစောပိုင်းက တည်ထောင်ခဲ့ခြင်းတို့ကြောင့် ၎င်း၏ သန့်ရှင်းမှုနှင့် အမည်၏ အာဏာတည်မှုကို ရရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် အနောက်ဘက်သို့ ပြောင်းရွှေ့ကာ «ရှိသီတို့၏ ချစ်မြတ်နိုးရာ» ဟု ခေါ်သော «ရိသိတိုယာ» မြစ်ကို ဖော်ပြပြီး၊ အပြစ်အားလုံးကို ဆေးကြောပယ်ဖျက်နိုင်သော မြစ်ဟု ချီးမွမ်းသည်။ ဘုရားဖူးသူသည် စနစ်တကျ ရေချိုးသန့်စင်ပြီး ပိတೃ (ဘိုးဘွားဝိညာဉ်) များအတွက် ပူဇော်အပ်နှံလျှင် ဘိုးဘွားတို့၏ ကျေနပ်မှုကို ရှည်လျားစွာ ဖြစ်စေသည်ဟု ညွှန်ကြားထားသည်။ ထို့ပြင် ဒါနသီလကိုလည်း ရှင်းလင်းကာ အာသာဍ္ဍ လ၏ အမဝါသျာနေ့တွင် ရွှေ၊ အဇိန (တိရစ္ဆာန်အရေ/အရေခွံ) နှင့် ကမ္ဗလ (စောင်) တို့ကို လှူဒါန်းလျှင် ပုဏ္ဏားအကျိုးသည် လပြည့်နေ့အထိ ၁၆ ဆတိုးပွားနိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ နိဂုံးတွင် ဤသန့်ရှင်းမြေဒေသ၌ ထိုကဲ့သို့ ပြုလုပ်ခြင်းအားဖြင့် မွေးဖွားမှု ၇ ဘဝတိုင် စုဆောင်းလာသော အပြစ်များပါ အကုန်လွတ်မြောက်နိုင်ကြောင်း ဖလश्रုတိဖြင့် ကြေညာထားသည်။
Adhyaya 297
ऋषितोयामाहात्म्यवर्णनम् (The Māhātmya of Ṛṣitoyā at Mahodaya)
ဒေဝီသည် ဣရှွရအား «ဩဿိတိုယာ» ဟုခေါ်သော သန့်ရှင်းရေ၏ မူလအစနှင့် ကျော်ကြားမှု၊ ထို့ပြင် မင်္ဂလာရှိသော ဒေဝဒါရုဝနသို့ မည်သို့ရောက်လာသည်ကို ရှင်းပြရန် မေးမြန်းသည်။ ဣရှွရက ပြောကြားသည်မှာ တပသ်ကျင့်သော ရှိများစွာသည် ဒေသရေများက အကြီးမြစ်များကဲ့သို့ ကုသိုလ်ပွဲအာနန္ဒ မပေးနိုင်သဖြင့် မကျေနပ်ကြကာ ဘြဟ္မာလောကသို့ သွား၍ ဖန်ဆင်းသူ၊ ထိန်းသိမ်းသူ၊ ပျက်သိမ်းသူအဖြစ် ဘြဟ္မာကို သီချင်းဆုတောင်းဖြင့် ချီးမွမ်းကြသည်။ အဘိသေကရေချိုးရန် သင့်တော်ပြီး အပြစ်ပျက်စီးစေသော မြစ်တစ်စင်းကို တောင်းဆိုသဖြင့် ဘြဟ္မာသည် ဂင်္ဂါ၊ ယမုနာ၊ စရஸဝတီ စသည့် မြစ်ဒေဝတားများကို စူးစမ်းကာ ကမဏ္ဍလုအတွင်း စုဆောင်းပြီး ရှိများအပေါ် ကရုဏာဖြင့် မြေပြင်သို့ လွှတ်ချသည်။ ထိုရေများသည် မြေပြင်တွင် «ဩဿိတိုယာ» ဟု အမည်ရကာ ရှိများချစ်မြတ်နိုးသည့် အပြစ်အားလုံးကို ဆေးကြောဖျက်စီးသော ရေဟု ဆိုကြပြီး ဒေဝဒါရုဝနသို့ ရောက်လာကာ ဝေဒသိရှိသော ရှိများက ပင်လယ်သို့ ဦးတည်စေသည်။ ဤအခန်းတွင် ဩဿိတိုယာသည် အများအတွက် ရရှိနိုင်သော်လည်း မဟောဒယ၊ မဟာတီရ္ထ၊ မူလာချဏ္ဍီဣရှ အနီးတို့တွင် သီးသန့်အားဖြင့် ရှာဖွေရခက်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် ရေစီးအချိန်ညှိနှိုင်းမှု (မနက် ဂင်္ဂါ၊ ညနေ ယမုနာ၊ မွန်းတည့် စရஸဝတီ စသည်) ကို အခြေခံ၍ ရေချိုးခြင်းနှင့် ရှရဒ္ဓာကျင့်သုံးမှုကို စီမံကာ နိဂုံးတွင် အပြစ်ဖယ်ရှား၍ လိုရာဆန္ဒပြည့်စုံစေသည်ဟု ဖလပြောကြားသည်။
Adhyaya 298
गुप्तप्रयागमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Gupta-Prayāga (Hidden Prayāga)
ဤအধ্যာယသည် ပါဝတီဒေဝီနှင့် ဣශ්ဝရတို့၏ ဆွေးနွေးပုံစံဖြစ်သည်။ ပါဝတီက ပရဘာသဒေသ၊ စင်္ဂာလေရှွရ ဘုရားကျောင်းအနီးတွင် တီရ္ထရာဇ ပရယာဂနှင့် ဂင်္ဂါ၊ ယမုနာ၊ သရஸဝတီ မြစ်များ မည်သို့ရှိနေသနည်းဟု မေးမြန်းသည်။ ဣශ්ဝရက ယခင်က လင်္ဂနှင့်ဆိုင်သော ဖြစ်ရပ်တစ်ခုကြောင့် နတ်ဘုံအစည်းအဝေးကြီးတစ်ရပ်တွင် တီရ္ထများ မရေမတွက် စုဝေးလာရာ၌ ပရယာဂသည် ထိုတီရ္ထများအတွင်း မိမိကိုယ်ကို ဖုံးကွယ်၍ «ဂုပ္တ» (ဖုံးကွယ်) ဟု ခေါ်လာကြောင်း ရှင်းပြသည်။ ထို့နောက် သန့်ရှင်းမြေပြင်အနေအထားကို အသေးစိတ်ဖော်ပြသည်—အနောက်ဘက်တွင် ဘြဟ္မာကுண္ဍ၊ အရှေ့ဘက်တွင် ဝိုင်ရှ္ဏဝကுண္ဍ၊ အလယ်တွင် ရုဒြ/ရှီဝကுண္ဍ ဟူသော ရေချိုးကန်သုံးကန်နှင့်၊ ဂင်္ဂါနှင့် ယမုနာတို့၏ ဆုံရာတွင် သရஸဝတီသည် မမြင်ရသကဲ့သို့ သေးသိမ်ဖုံးကွယ်နေသည်ဟု ဆိုသော «တရီ-သင်္ဂမ» နယ်မြေတစ်ခုကို ထပ်မံပြောသည်။ ပြက္ခဒိန်အချိန်ကာလများနှင့် သန့်စင်မှုအဆင့်လိုက် သဘောတရားကိုလည်း ထည့်သွင်းကာ ရေချိုးခြင်းအဆင့်ဆင့်ဖြင့် စိတ်၊ စကား၊ ကိုယ်၊ ဆက်ဆံရေး၊ လျှို့ဝှက်အပြစ်နှင့် အပြစ်ခွဲများကို ဖယ်ရှားနိုင်ကြောင်း၊ ထပ်ခါထပ်ခါ ရေချိုးခြင်းနှင့် ကுண္ဍအဘိသေက ပြုခြင်းက အကြီးမားဆုံး မလင်္ဂများကိုပါ သန့်စင်စေကြောင်း ဆိုသည်။ မတ်ရ်များ (မိခင်ဒေဝီများ) ကို ပူဇော်ပသရန်၊ အထူးသဖြင့် ကృష్ణပက္ခ စတုရ္ဒသီနေ့တွင် ပူဇော်ပစ္စည်းများ ဆက်ကပ်၍ သူတို့၏ အစေခံသတ္တဝါများကြောင့် ဖြစ်နိုင်သော ကြောက်ရွံ့မှုကို လျော့ပါးစေရန် ညွှန်ကြားသည်။ ဘိုးဘွားအတွက် ရှရဒ္ဓ ပြုလုပ်ခြင်းသည် ဖခင်ဘက်နှင့် မိခင်ဘက် မျိုးရိုးနှစ်ဖက်လုံးကို မြှင့်တင်ပေးသည်ဟု ချီးမွမ်းပြီး၊ ခရီးသွားဘုရားဖူးများအတွက် ခရီး၏ အပြည့်အဝ အကျိုးရရန် နွားထီးလှူဒါန်းခြင်းကို အကြံပြုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဤမဟာတ္မယကို နားထောင်၍ ယုံကြည်အတည်ပြုသူသည် သင်္ကရ၏ နေရာတော်သို့ ရောက်နိုင်ကြောင်း ဖလရှရုတိဖြင့် ပိတ်သိမ်းသည်။
Adhyaya 299
माधवमाहात्म्यवर्णनम् | Mādhava Māhātmya (Glorification of Mādhava at Prabhāsa)
ဣရှ္ဝရသည် ပရဘာသ သက္ကရာဇ်အတွင်း တောင်ဘက်သို့ အနည်းငယ်ဆင်းရာ၌ ရှိသော မာဓဝ ဘုရားကျောင်းကို ဖော်ပြပြီး၊ သင်္ခ၊ စက်ရ၊ ဂဒါ (śaṅkha-cakra-gadā) ကို ကိုင်ဆောင်သော ရုပ်သဏ္ဌာန်ဖြင့် ထင်ရှားကြောင်း ဆိုသည်။ ဤအခန်းတွင် လပြည့်ဖက် အဲကာဒသီနေ့၌ လိုက်နာရမည့် သာသနာရေးစည်းကမ်းကို သတ်မှတ်ထားသည်။ အစာရှောင်ခြင်း (upavāsa)၊ အာရုံခံများကို ထိန်းချုပ်ခြင်း (jitendriya) နှင့် စန္ဒကူး၊ အနံ့သာ၊ ပန်းနှင့် လိမ်းဆေးတို့ဖြင့် ပူဇော်ပါက “အမြင့်ဆုံး နေရာ” သို့ ရောက်ပြီး ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်းကင်းသော အခြေအနေ (apunarbhava) ကို ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ ဗြဟ္မာ၏ ဂါထာတစ်ပုဒ်ကလည်း ဗိṣṇုကுண္ဍ၌ ရေချိုးပြီး မာဓဝကို ပူဇော်ခြင်းသည် ဟရီသည် “တစ်ပါးတည်း” တည်ရှိသော လောကသို့ တိုက်ရိုက်ရောက်စေသည်ဟု အတည်ပြုသည်။ နိဂုံးတွင် ဤဝိုင်ṣṇဝ မာဟာတ္မယသည် ရည်မှန်းချက်အားလုံးကို ပေးစွမ်းပြီး အပြစ်အားလုံးကို ဖျက်ဆီးကြောင်း အကျိုးဖော်ပြချက်ဖြင့် ပိတ်သိမ်းထားသည်။
Adhyaya 300
संगालेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Sangāleśvara Māhātmya—Account of the Glory of Sangāleśvara)
ဤအခန်းသည် ပရဘာသက்ஷೇತ್ರ၏ မြောက်ဘက်ပိုင်း၊ ဝါယဗျ (အနောက်မြောက်) ဦးတည်ရာတွင် တည်ရှိသော သင်္ဂါလေရှ္ဝရ လိင်္ဂကို “အပြစ်အားလုံးကို ဖျက်ဆီးသူ” ဟု ထင်ရှားစွာ ဖော်ပြသည်။ ဣရှ္ဝရက ဘြဟ္မာ၊ ဝိෂ္ဏု၊ အိန္ဒြ (ရှက္ကရ) နှင့် လောကပါလများ၊ အာဒိတျများနှင့် ဝသုများတို့သည် ထိုနေရာတွင် လိင်္ဂပူဇာ ပြုလုပ်ခဲ့ကြပြီး၊ ဒေဝတားအစုအဝေးများ စုဝေးကာ ပူဇာကို တည်ထောင်ခဲ့သဖြင့် မြေပြင်ပေါ်တွင် “သင်္ဂါလေရှ္ဝရ” ဟု အမည်ပေးရကြောင်း ရှင်းပြသည်။ ထို့နောက် ကုသိုလ်ဖော်ပြချက်များ ဆက်တိုက်လာသည်။ သင်္ဂါလေရှ္ဝရကို ပူဇာပြုသူ လူသားသည် မျိုးရိုးအတွင်း စည်းစိမ်တိုးပွား၍ ဆင်းရဲမှုမရှိဟု ဆိုသည်။ ဒါရှန (မြင်တွေ့ခြင်း) သာလျှင် ကုရုက္ခေတ္တရ၌ နွားတစ်ထောင် လှူဒါန်းသည့် အကျိုးနှင့် တူညီဟု ချီးမြှောက်သည်။ အမဝါသျာနေ့ ရေချိုးပြီး စိတ်ဆိုးခြင်းမရှိဘဲ ရှရဒ္ဓ ပြုလုပ်ရန် ညွှန်ကြားကာ ဘိုးဘွားများ အချိန်ကြာကြာ ကျေနပ်စေမည်ဟု ကတိပေးသည်။ က்ஷೇತ್ರ၏ အကျယ်အဝန်းကို “အာဓ-ကရိုးရှ” (ကရိုးရှတစ်ဝက်) ပတ်လည်ဟု သတ်မှတ်ပြီး ဆန္ဒပြည့်စုံစေသည့်၊ အပြစ်ဖျက်ဆီးသည့် နေရာဟု ဆိုသည်။ ထိုနယ်ပယ်အတွင်း သေဆုံးသူသည် အထက်တန်းဖြစ်စေ အလယ်တန်းဖြစ်စေ မြင့်မြတ်သော လမ်းကြောင်းသို့ ရောက်ကြောင်း၊ အစာရှောင်ကာ သေဆုံးသည့်သူသည် ပရမေရှ္ဝရနှင့် ပေါင်းစည်းကြောင်း ဖော်ပြသည်။ အကြမ်းဖက်သေဆုံးခြင်း၊ မတော်တဆ၊ ကိုယ်တိုင်သတ်သေခြင်း၊ မြွေကိုက်ခြင်း၊ သန့်ရှင်းမှုမရှိဘဲ သေဆုံးခြင်းတို့ကဲ့သို့ ရိုးရာအရ မကောင်းဟု ယူဆသည့် သေဆုံးမှုများပင် ဤ “မဟာပုဏ္ဏ” တီရ္ထ၌ အပုနရ္ဘဝ (ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်းမရှိ) ကို ပေးနိုင်ကြောင်း ပြန်လည်အဓိပ္ပါယ်ဖွင့်သည်။ ထို့ပြင် လွတ်မြောက်မှုကို ရှရဒ္ဓ ၁၆ ကြိမ်၊ ဝೃષોત్సರ್ಗ၊ ဗြာဟ္မဏများကို သင့်တော်စွာ ကျွေးမွေးခြင်းတို့နှင့် ချိတ်ဆက်ကာ၊ မာဟာတ္မယကို နားထောင်ခြင်းသည် အပြစ်၊ ဒုက္ခ၊ ဝမ်းနည်းမှုတို့ကို ဖယ်ရှားကြောင်းဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။
Adhyaya 301
Siddheśvara-māhātmya (Glory of Siddheśvara)
ဤအধ্যာယသည် ဣရှ္ဝရနှင့် ဒေဝီတို့၏ သီအိုလောဂျီဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးခန်းဖြစ်ပြီး ပရဘာသကဏ္ဍအတွင်းရှိ လိင်္ဂသီတင်းကျွတ်များထဲတွင် စိဒ္ဓေရှ္ဝရကို အထူးမြတ်သော သာသနာတည်နေရာအဖြစ် သတ်မှတ်ကာ အနီးအနားနှင့် ဦးတည်ရာကို ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် လိင်္ဂတည်ထောင်ပုံကို ပြောရာတွင် ဒေဝတားတို့က လျင်မြန်စွာ “သင်္ဂါလေရှ္ဝရ” ဟူသော ရှိဝလိင်္ဂကို သာသနာတင်ကာ၊ နောက်တစ်ဖန် စိဒ္ဓဂဏများက စိဒ္ဓေရှ္ဝရကို တည်ထောင်၍ အောင်မြင်မှုအားလုံးပေးသူဟု ချီးမွမ်းကြသည်။ ရှင်ရှိဝ၏ ကရုဏာပေးသည့် အာနုဂြဟမှာ—စည်းကမ်းတကျ ရေချိုးပြီး စိဒ္ဓနာထကို ပူဇော်ကာ ဂျပ်ပလုပ်သူသည် အထူးသဖြင့် ရှတရုဒြီယ၊ အဃောရမန္တရ၊ မဟေရှ္ဝရအား ရည်ညွှန်းသော ဂါယတြီတို့ကို ဂျပ်ပလုပ်လျှင် ခြောက်လအတွင်း စိဒ္ဓိနှင့် အဏိမာတူ အာနုဘော်များ ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် အာရှ္ဝယုဇလ၏ ကృష్ణပက္ခ စတုရ္ဒသီ “မဟာရాత్రီ” တွင် မကြောက်မရွံ့ တည်ငြိမ်သော သာဓကသည် အောင်မြင်မှုကို ရမည်ဟု ထပ်မံဖော်ပြသည်။ အဆုံးတွင် ဤကഥာသည် အပြစ်ပျောက်ကင်းစေပြီး ဆန္ဒအားလုံး၏ အကျိုးကို ပေးတတ်ကြောင်း ဖလရှရုတိဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 302
गन्धर्वेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Gandharveśvara—Account of the Shrine’s Glory
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား (နှင့် ဘုရားဖူးဖတ်ရှုသူအားလည်း) ပရဘာသက்ஷೇತ್ರအတွင်းရှိ «ဂန္ဓర్వေရှွရ» ဟုခေါ်သော မြတ်နိုးဖွယ် သီဝလင်္ဂသန့်ရှင်းရာသို့ သွားရမည်ဟု ညွှန်ကြားတော်မူသည်။ လင်္ဂသည် မြောက်ဘက်အပိုင်း (uttara-dik-bhāga) တွင် တံလျှောက်အကွာအဝေး ငါးဓနု (dhanus) ခန့်ရှိကြောင်းကိုလည်း လမ်းညွှန်အဖြစ် ထင်ရှားစွာ ဖော်ပြထားသည်။ ထိုသန့်ရှင်းရာကို ဒർശန (မြင်တွေ့ခြင်း) ပြုလျှင် ကိုယ်ခန္ဓာအလှအပ ပြောင်းလဲကာ «ရူပဝန်» (လှပသန့်ရှင်းသူ) ဖြစ်လာမည်ဟု ဆိုသည်။ လင်္ဂကို ဂန္ဓర్వများက တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟူသော သန့်မြတ်သော မူလအကြောင်းကိုလည်း ဖော်ပြပြီး၊ အနည်းဆုံးဖြစ်သော်လည်း ပြည့်စုံသော ပူဇော်နည်းကို သတ်မှတ်သည်—ရေချိုးပြီး (snātvā) တစ်ကြိမ်တည်း သေချာစွာ ပူဇော်ရမည် (sampūjayet sakṛt)။ အကျိုးဖလသည် ဆန္ဒအားလုံး ပြည့်စုံခြင်း (sarvān kāmān avāpnoti) နှင့် «ရက္တကဏ္ဌ» (လည်ချောင်းနီ) ဟူသော မင်္ဂလာလက္ခဏာကို ရရှိမည်ဟု ကတိပြုထားသည်။
Adhyaya 303
Sangāleśvara–Uttareśvara Māhātmya (संगालेश्वरमाहात्म्य–उत्तरेश्वरमाहात्म्यवर्णनम्)
ဤအခန်းတွင် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား မြောက်ဘက်သို့ ရွှေ့လျားသွားကာ “အလွန်မြတ်သော ဒေဝတာ” ကို ရှာဖွေဝတ်ပြုရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုဒေဝတာကို ဝတ်ပြုခြင်းသည် မဟာပာတက (အကြီးမားဆုံး အပြစ်များ) ကို ဖျက်ဆီးနိုင်သည်ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ထို့နောက် ထိုဒေဝတာ၏ အနောက်ဘက်တွင် သေရှ (Śeṣa) ဦးဆောင်သော နာဂများက တပသ်ပြင်းထန်စွာ ပြုလုပ်ပြီး တည်ထောင်ခဲ့သော အထူးမြတ်သော လိင်္ဂတစ်ဆူ ရှိကြောင်း ဖော်ပြသည်။ အဓိကအကြောင်းအရာမှာ ကာကွယ်ရေးဆိုင်ရာ ဘာသာရေးဖြစ်သည်။ နာဂများက ဂုဏ်ပြုဝတ်ပြုသော ထိုဒေဝတာကို ပူဇော်သူသည် အသက်တစ်လျှောက် အဆိပ်အန္တရာယ် မထိခိုက်ဘဲ နေထိုင်နိုင်ပြီး မြွေများလည်း မကောင်းမှု မပြုဘဲ မိတ်သဘောထားကောင်းလာကြသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ကြောင့် လူသားတို့သည် ထိုလိင်္ဂကို အားထုတ်၍ အပြည့်အဝ ပူဇော်ဝတ်ပြုသင့်ကြောင်း အမိန့်တော်ချထားသည်။ နောက်ဆုံးတွင် အနောက်ပိုင်းရှိ အလွန်ကောင်းကျိုးကြီးသော ဂင်္ဂါမြစ်ကမ်းပေါ်တွင် ရှိသည့် လိင်္ဂများစွာကို ရှိသီများက တည်ထောင်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြပြီး၊ ထိုလိင်္ဂများကို ဒർശနနှင့် ပူဇော်ခြင်းသည် အပြစ်အားလုံးမှ လွတ်မြောက်စေကာ အရှွမေဓ ယဇ်တစ်ထောင်ပြုသကဲ့သို့ ကုသိုလ်ရရှိစေသည်ဟု ဖလရှရုတိအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 304
गंगामाहात्म्यवर्णनम् (Gaṅgā-Māhātmya near Saṅgāleśvara)
ဤအধ্যာယတွင် စူတာက စကားဝိုင်းကို ချုပ်ကိုင်ဖော်ပြပြီး၊ အီရှွရက ပာရဝတီအား ပရဘာသဒေသရှိ စင်္ဂာလေရှွရအနီး၌ ဂင်္ဂါဒေဝီ (တိရိပထဂါမိနီ) ပေါ်ထွန်းလာပုံကို ရှင်းလင်းတော်မူသည်။ ပာရဝတီက ဂင်္ဂါသည် အဘယ်ကြောင့် ထိုနေရာသို့ ရောက်လာသနည်းနှင့် သုံးမျက်စိငါး (trinetra-matsya) များ ရှိနေခြင်းတို့ကို မေးမြန်းသည်။ အီရှွရက အကြောင်းရင်းသမိုင်းကို ပြောကြားသည်။ မဟာဒေဝနှင့် ဆက်နွယ်သော ကျိန်စာဖြစ်ရပ်တစ်ခုတွင် ပါဝင်ခဲ့သော ရှင်တော်များသည် နောင်တရ၍ စင်္ဂာလေရှွရ၌ ပြင်းထန်သော တပဿနှင့် ပူဇော်ဝတ်ပြုမှုကို ဆောင်ရွက်ကြသည်။ အမြဲတမ်းသော ဘက္တိကြောင့် သူတို့၏ ခန္ဓာ၌ “သုံးမျက်စိ” အမှတ်အသား ပေါ်လာကာ လောကအတွက် နိဒဿန ဖြစ်လာသည်။ ရှိဝဘုရား ပီတိဖြစ်၍ ဂင်္ဂါကို အဘိရှေကအတွက် ခေါ်ယူခွင့် ပေးတော်မူရာ ဂင်္ဂါသည် ငါးများနှင့်အတူ ချက်ချင်း ပေါ်ထွန်းလာသည်။ ရှင်တော်များ မြင်သည့်အခါ ငါးများလည်း ဘုရားကရုဏာကြောင့် “သုံးမျက်စိ” ဖြစ်လာသည်။ ထို့နောက် ကျင့်စဉ်နှင့် အကျိုးကို သတ်မှတ်ဖော်ပြသည်။ ထိုကுண္ဍ၌ ရေချိုးခြင်းသည် ပဉ္စပာတက (အကြီးဆုံးအပြစ်ငါးပါး) မှ လွတ်မြောက်စေသည်။ အမဝါသျာနေ့တွင် ရေချိုးပြီး ရွှေ၊ နွား၊ အဝတ်အထည်၊ နှမ်းတို့ကို ဗြာဟ္မဏအား ဒါနပြုသူသည် ရှိဝဘုရား၏ ကရုဏာအမှတ်အသားအဖြစ် “သုံးမျက်စိ” ဖြစ်မည်ဟု ဆိုသည်။ ဤကഥာကို နားထောင်ခြင်းကိုလည်း ပုဏ္ဏကောင်းမြတ်၍ လိုအင်ဆန္ဒများ ပြည့်စုံစေသည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 305
Nārada-Āditya Māhātmya (Glory of Nāradaāditya)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ရှီဝ–ဒေဝီ သာသနာဗေဒဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးပုံစံဖြစ်ပြီး ပရဘာသဒေသ၌ «နာရဒာဒိတျ» ဟုခေါ်သော နေဘုရားသရဏာတော်ကို တည်နေရာဖော်ပြကာ အိုမင်းခြင်း (jarā) နှင့် ဆင်းရဲမွဲတေမှု (dāridrya) ကို ဖယ်ရှားပေးနိုင်သော ကယ်တင်ရေးအကျိုးကို သတ်မှတ်ထားသည်။ ဒေဝီက နာရဒရိရှီသည် မည်သို့ အိုမင်းခြင်းဒဏ် ခံရနိုင်သနည်းဟု မေးမြန်းသည်။ ရှီဝက ဒွာရဝတီ၌ ဖြစ်ပွားသည့် အဖြစ်အပျက်ကို ပြောပြသည်။ ကృష్ణ၏သား စာမ္ဗသည် သင့်တော်သည့် ဂုဏ်ပြုမှု မပြုသဖြင့် နာရဒက သတိပေးရာ စာမ္ဗက တပသ်ဘဝကို ဝေဖန်ကာ ဒေါသဖြင့် နာရဒကို jarā ခံရစေမည့် အမိန့်ဆိုး (ကျိန်စာ) ချသည်။ ဒဏ်ခံရသော နာရဒသည် သန့်ရှင်း၍ တိတ်ဆိတ်သော နေရာသို့ ဆုတ်ခွာကာ «ဆင်းရဲမွဲတေမှုအားလုံးကို ဖျက်ဆီးသူ» ဟု ချီးမွမ်းသည့် လှပသော စူရျယရုပ်တော်ကို တည်ထောင်ပြီး နေဘုရားကို ဗေဒပုံသဏ္ဍာန် (Ṛk/Sāman)၊ သန့်စင်သော အလင်း၊ အရာအားလုံးကို လွှမ်းခြုံသော အကြောင်းရင်း၊ အမှောင်ဖယ်ရှားသူ ဟု စတုတ္ထာများဖြင့် ဆုတောင်းချီးမွမ်းသည်။ စူရျယသည် ပီတိဖြစ်ကာ ပေါ်ထွန်းလာပြီး ကောင်းချီးပေး၍ နာရဒကို ယုဝတိကိုယ်အဖြစ် ပြန်လည်ရရှိစေသည်။ ထို့ပြင် ရဗိဝါရ–သပ္တမီ (တနင်္ဂနွေနှင့် လဆန်း/လဆုတ် ၇ ရက် တိုက်ဆိုင်သည့်နေ့) တွင် နေဘုရားကို ဒർശနပြုသူသည် ရောဂါကြောက်ရွံ့မှုမှ လွတ်ကင်းမည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ဤသရဏာတော်၏ အပြစ်ဖျက်စွမ်းအားကို ဖလရှရုတိအဖြစ် အတည်ပြုထားသည်။
Adhyaya 306
सांबादित्यमाहात्म्यवर्णनम् (The Māhātmya of Sāmbāditya: Sāmba’s Sun-Worship at Prabhāsa)
ဣရှွရသည် ပရဘာသဒေသ မြောက်ပိုင်းရှိ “သာမ္ဗာဒိတျ” ဟူသော အပြစ်ဖျက်သန့်စင်ရာ သာသနာတော်မြတ်နေရာကို အခြေပြု၍ သာသနာရေးအဓိပ္ပါယ်များကို ရှင်းလင်းပြောကြားသည်။ ဇာတ်လမ်းအရ ဇာမ္ဗဝတီ၏သား သာမ္ဗာသည် ဖခင်၏ဒေါသကြောင့် ကျိန်စာခံရပြီး ကယ်တင်ခြင်းအတွက် ဗိဿဏုကို ပူဇော်တောင်းခံသည်။ ဗိဿဏုက ပရဘာသက்ஷೇತ್ರထဲရှိ ရှိသိုယာမြစ်ကမ်းအလှတရားနှင့် ဗြာဟ္မဏများဖြင့် တင့်တယ်သော ဗြဟ္မဘာဂအနီးသို့ သွားရန် ညွှန်ကြားကာ ထိုနေရာတွင် နေမင်း (သူရိယ) အဖြစ် ကောင်းချီးပေးမည်ဟု ကတိပြုသည်။ သာမ္ဗာသည် သာသနာမြတ်နေရာသို့ ရောက်လာပြီး ဘာස්ကရာ (နေမင်း) ကို သီချင်းတော်များဖြင့် ချီးမွမ်းသည်။ ထို့နောက် နာရဒသည် တပသ်ကျင့်နေသော ရှိသိုယာကမ်းသို့ ညွှန်ပြခံရပြီး ဒေသခံ ဗြာဟ္မဏများက ဗြဟ္မဘာဂ၏ သန့်ရှင်းမြတ်နိုးမှုကို အတည်ပြုကာ သူ၏ရည်ရွယ်ချက်ကို ခွင့်ပြုကြသည်။ ထို့ကြောင့် သာမ္ဗာသည် နေ့စဉ်ပူဇော်မှုနှင့် တပသ်ကို တည်ကြည်စွာ ဆောင်ရွက်သည်။ ဗိဿဏုကလည်း ရုဒြသည် အာဏာတော်ပေးသူ၊ ဗိဿဏုသည် မောက္ခပေးသူ၊ အိန္ဒြသည် ကောင်းကင်ဘုံပေးသူ၊ ရေ/မြေ/ပြာသည် သန့်စင်သူ၊ အဂ္နိသည် ပြောင်းလဲသန့်စင်သူ၊ ဂဏေရှသည် အတားအဆီးဖယ်ရှားသူဟူ၍ တာဝန်များကို ဆင်ခြင်ကာ ဒိဝါကရာ (နေမင်း) သာလျှင် အာရောဂျ (ကျန်းမာရေး) ကို အထူးကောင်းစွာ ပေးနိုင်ကြောင်း သတ်မှတ်သည်။ အဟောင်းကျိန်စာကြောင့် သာမန်ကောင်းချီးများ မရနိုင်သဖြင့် ဗိဿဏုသည် သူရိယအဖြစ် ပေါ်ထွန်းကာ သာမ္ဗာကို သန့်စင်ပေးပြီး ကုဋ္ဌရောဂါ (အရေပြားရောဂါ/လက်ပရိုစီ) မှ လွတ်မြောက်စေသည်။ သာမ္ဗာက ထိုနေရာ၌ အမြဲတမ်း တည်ရှိပေးရန် တောင်းဆိုရာ သူရိယက လက်ခံပြီး ဝရတ (vrata) တစ်ရပ်ကို သတ်မှတ်သည်—တနင်္ဂနွေနေ့နှင့် တိုက်ဆိုင်သော သပ္တမီတွင် အစာရှောင်၍ ညလုံးနိုးနေခြင်း။ ထိုသို့ သဒ္ဓါဖြင့် ရေချိုးပူဇော်ကာ တနင်္ဂနွေနေ့ သာမ္ဗာဒိတျကို ဝတ်ပြုခြင်း၊ အနီးရှိ အပြစ်ဖျက်ကွန်ဍ၌ ဗြာဟ္မဏများကို ဆရာဒ္ဓနှင့် အလှူပေးခြင်းတို့ဖြင့် ကျန်းမာရေး၊ စည်းစိမ်၊ သားသမီး၊ ဆန္ဒပြည့်စုံမှုနှင့် သူရိယလောက၌ ဂုဏ်သိက္ခာကို ရရှိမည်ဟု စာတော်က ကတိပြုသည်။
Adhyaya 307
अपरनारायणमाहात्म्यवर्णनम् (The Māhātmya of Apara-Nārāyaṇa)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရက စာမ်ဘာဒိတျယမှ အရှေ့ဘက်သို့ အနည်းငယ်ရှိသော အပရ-နာရာယဏ အမည်ရှိ သန့်ရှင်းရာဌာနကို ဖော်ပြသည်။ နေမင်း (သူရျယ) ကို ဗိဿဏု၏ သရုပ် (Viṣṇu-svarūpa) ဟု ဆိုပြီး၊ ကောင်းချီးပေးရန် «အပရ» ဟူသော အခြား/နောက်ထပ် သရုပ်ကို ခံယူသဖြင့် «အပရ» ဟူသော နာမတော် ဖြစ်လာကြောင်း ရှင်းလင်းသည်။ ထို့နောက် ပူဇော်နည်းလမ်းသို့ ပြောင်းလဲကာ ထိုနေရာတွင် ပုဏ္ဍရိကာက္ရှ (Puṇḍarīkākṣa) ကို ဗိဓာနတဟ် (စည်းကမ်းတကျ) ပူဇော်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ အထူးသဖြင့် ဖာလ္ဂုဏ လပြည့်ဖက် (śukla) ၏ ဧကာဒသီနေ့တွင် ပူဇော်ပါက အပြစ်များ ပျောက်ကင်း၍ လိုအင်ဆန္ဒ အားလုံး ပြည့်စုံမည်ဟု ဖလသြရုတိက ထင်ရှားစွာ ကြေညာထားသည်။
Adhyaya 308
मूलचण्डीशोत्पत्तिमाहात्म्यवर्णनम् (Origin-Glory of Mūla-Caṇḍīśa and the Taptodaka Kuṇḍa)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား မူလာ-စဏ္ဍီရှ လိင်္ဂ၏ မူလဖြစ်ပေါ်လာပုံနှင့် သုံးလောက၌ ကျော်ကြားလာရခြင်းကို ရှင်းပြသည်။ ယခင်က ဒေဝဒါရုဝန၌ ဣရှ္ဝရသည် စမ်းသပ်ရန် အစေတိက-တောင်းစားသူ (ဌိဏ္ဍိ) အဖြစ် ပုံစံပြောင်းလာရာ ရှင်သန်သူ ရှင်တော်များ စိတ်လှုပ်ရှား၍ ဒေါသထွက်ကာ လိင်္ဂကြီး ကျသွားစေမည့် ကျိန်စာချကြသည်။ အကျိုးဆက်အဖြစ် မင်္ဂလာကောင်းမှု လျော့နည်းသဖြင့် ရှင်တော်များ စိုးရိမ်ကာ ဘြဟ္မာထံ အကြံဉာဏ်တောင်းပြီး၊ ကုဗေရ၏ အာရှရမ်အနီး ဆင်ရုပ်ဖြင့် ရှိနေသော ရုဒ္ရထံ သွားရမည်ဟု ညွှန်ကြားခံရသည်။ လမ်းခရီးတွင် ဂေါရီသည် ကရုဏာဖြင့် နို့ရည် (gōrasa) ပေးကာ ရေချိုးရာနေရာကောင်းတစ်ခုကို စီမံပေးသည်။ ထိုနေရာသည် ရေနွေးထွက်သဖြင့် တပ္တောဒက (Taptodaka) ဟု ခေါ်လာပြီး ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှုကို သက်သာစေသည်။ နောက်ဆုံး ရှင်တော်များသည် ရုဒ္ရကို တွေ့ကာ ချီးမွမ်း၍ အပြစ်တောင်းပန်ပြီး သတ္တဝါတို့၏ ကောင်းကျိုးပြန်လည်ရစေလိုကြောင်း တောင်းဆိုသည်။ ရုဒ္ရက သဘောတူကာ လိင်္ဂကို ပြန်လည် ထူထောင်/မြှောက်တင်ပေးသည် (Unnata အယူအဆနှင့် ဆက်စပ်)။ ထို့နောက် ဖလအာရှုတိကို ဖော်ပြ၍ မူလာ-စဏ္ဍီရှကို ဒർശနပြုခြင်းသည် ရေကန်ကြီးများ တည်ဆောက်သကဲ့သို့သော ကုသိုလ်ထက် ပိုမိုကြီးမားကြောင်း၊ သတ်မှတ်ထားသော ဒါနများကို ပြုလုပ်ရန် အကြံပြုကြောင်း ဆိုသည်။ တပ္တောဒက၌ ရေချိုးပြီး ပူဇော်ခြင်းသည် အာနုဘော်နှင့် လောကီအာဏာတန်ခိုးကို ပေးတတ်ကြောင်း ပုရာဏသဘောဖြင့် ရေးသားထားသည်။ အဆုံးတွင် လိင်္ဂ၏ အမည်နှင့် အဓိပ္ပါယ်—စဏ္ဍီ၏ အရှင် (Caṇḍīśa) နှင့် ကျသွားရာ “မူလ” လိင်္ဂ—ကို ရှင်းပြပြီး သင်္ဂမေရှ္ဝရ၊ ကုဏ္ဍိကာ၊ တပ္တောဒက စသည့် တီရ္ထများကို စာရင်းပြုထားသည်။
Adhyaya 309
Caturmukha-Vināyaka Māhātmya (Glory of Four-Faced Vināyaka)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣရှ္ဝရက မဟာဒေဝီအား အကျဉ်းချုပ်သော ပူဇာနည်းနှင့် သာသနာရေး-နေရာညွှန်ကြားချက်ကို မိန့်ကြားထားသည်။ ဘုရားဖူးသည် «စတုရ္မုခ» ဟုခေါ်သော ဗိနာယကဘုရားကျောင်းသို့ သွားရမည်ဟု ညွှန်ပြပြီး၊ ၎င်းနေရာသည် စဏ္ဍီရှ၏ မြောက်ဘက်တွင်ရှိကာ ဣရှာနဒిశ (အရှေ့မြောက်) သို့ မျက်နှာမူ၍ ဒဏု ၄ ခန့်အကွာဟု တိတိကျကျ ဖော်ပြထားသည်။ ထို့နောက် ပူဇာနည်းကို သေချာစွာ သတိထား၍ (ပရယတ္န) ပြုလုပ်ရန်၊ အနံ့သာ (ဂန္ဓ) ပန်း (ပုෂ္ပ) နှင့် စားဖွယ် (ဘက္ရှျ၊ ဘောဇျ) အပါအဝင် မိုဒကကို ပူဇာတင်ရန် ဆိုထားသည်။ လပြည့်လကွယ်စနစ်အရ လဆန်း ၄ ရက် (စတုရ္ထီ) တွင် ပူဇာပြုလျှင် စိဒ္ဓိကို ရရှိကာ အတားအဆီး (ဝိဃ္န) များ ပျောက်ကင်း၍ သာသနာရေးရည်မှန်းချက်များ အောင်မြင်စေသည်ဟု သင်္ကာရပူရာဏက ဂုဏ်တော်ကို ထင်ရှားစေသည်။
Adhyaya 310
कलंबेश्वरमाहात्म्य (Kalambeśvara Māhātmya) — The Glory of Kalambeśvara
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှွရ၏မိန့်ကြားချက်အဖြစ် ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರအတွင်းရှိ ကလံဘေရှွရ သင်္ကေတဘုရားကျောင်း၏ တည်နေရာကို ဖော်ပြထားသည်။ ၎င်းသည် ဝါယဝျ (အနောက်မြောက်) ဦးတည်ရာတွင် ရှိပြီး “ဓနုစ်-ဒွိတယ” ဟု ဆိုသည့် မြားတံနှစ်လက်အကွာအဝေးဖြင့် လမ်းညွှန်အမှတ်အသားပေးထားသည်။ ကလံဘေရှွရကို ဒർശန (မြင်တွေ့ခြင်း) နှင့် ပူဇာ (ဝတ်ပြုခြင်း) ပြုလျှင် ကိလ္ဘိသ (အကျင့်မကောင်းမှုအညစ်အကြေး) အားလုံးမှ သန့်စင်စေပြီး အပြစ်အားလုံးကို ဖျက်ဆီးသူ (sarva-pātaka-nāśana) ဖြစ်ကြောင်း သင်ကြားထားသည်။ ထို့အပြင် စောမဝါရ (တနင်္လာနေ့) နှင့် အမావာస్యာ (လကွယ်နေ့) တိုက်ဆိုင်သည့်နေ့ကို ထိုနေရာ၌ အထူးကောင်းကျိုးပေးသော အချိန်အဖြစ် ချီးမြှောက်ထားသည်။ ဓမ္မကျင့်ဝတ်အဖြစ် မေတ္တာဧည့်ခံခြင်းဖြင့် ဒါန ပြုရန်၊ ကောင်းကျိုးရလဒ်ကို လိုလားသူများသည် ထိုနေရာတွင် ဝိပရ (ဗြာဟ္မဏ) များအား ဘောဇန (အစားအစာ) ပေးကမ်းစေဟု ဆိုထားသည်။ နိဂုံးတွင် ပရဘာသခဏ္ဍ၏ ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರ-မဟာတ္မယအတွင်းရှိ “ကလံဘေရှွရ-မဟာတ္မယ” ဟု အမည်တပ်ကာ အဆုံးသတ်ထားသည်။
Adhyaya 311
गोपालस्वामिहरिमाहात्म्यवर्णनम् (The Māhātmya of Gopāla-svāmin Hari)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် သာသနာရေးဆိုင်ရာ သင်ကြားချက်ကို တိုတောင်းသော်လည်း အဓိပ္ပါယ်ပြည့်ဝစွာ ဖော်ပြထားသည်။ ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား ဂိုပါလ-စွာမင် ဟရီ၏ ဘုရားကျောင်းသို့ သွားရန် ညွှန်ကြားပြီး၊ တည်နေရာကိုလည်း တိတိကျကျ ဆိုသည်—ချဏ္ဍီရှမှ အရှေ့ဘက်သို့ ဓနု ၂၀ (လေးတံအတိုင်းအတာ) အကွာတွင် ရှိသည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ပုရာဏသဘောအရ အကျိုးတရားကို ဆိုသည်—ထိုနေရာတွင် ဒർശနနှင့် ပူဇာပြုခြင်းက အပြစ်အားလုံးကို သက်သာစေပြီး ဆင်းရဲမွဲတေမှု၏ လှိုင်းများကို ဖျက်ဆီးနိုင်သည်။ အထူးသဖြင့် မာဃလတွင် ပူဇာနှင့် ညလုံးပေါက် စောင့်ကြည့်ပူဇော်ခြင်း (ဇာဂရဏ) ကို အကြံပြုထားပြီး၊ ထိုသို့ ပြုလုပ်သူသည် “အမြင့်ဆုံးအခြေအနေ” (paraṃ padam) ကို ရရှိမည်ဟု ကတိပြုထားသည်။
Adhyaya 312
Bakulsvāmi-Sūrya Māhātmya (बकुलस्वामिमाहात्म्यवर्णनम्) — The Glory of Bakulsvāmin as Sūrya
ဤအခန်းသည် ဣရှ္ဝရ၏ မိန့်ကြားချက်အဖြစ် တည်နေရာညွှန်ကြားမှုနှင့် ရိုးရာဝတ်ပြုနည်းကို တိုတောင်းစွာ ဖော်ပြထားသည်။ ပထမဦးစွာ မြောက်ဘက်ပိုင်းတွင် နေရောင်ဘုရား (Sūrya) အဖြစ် သတ်မှတ်ထားသော ဘကူလ္စွာမိန်၏ သာသနာတော်ကို “လေးမြားရှစ်လက်” အကွာအဝေးဖြင့် တိတိကျကျ တည်နေရာပြထားပြီး၊ ထိုနေရောင်ရုပ်သဏ္ဍာန်ကို ဒർശနပြုခြင်းသည် ဒုက္ခနှင့် အပူအပင်ကို ဖျောက်ဖျက်ပေးသည် (duḥkha-nāśana) ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် အထူးဝတ်ပြုကတိတော်ကို သတ်မှတ်သည်။ တနင်္ဂနွေ (ravivāra) သည် လဆန်း/လဆုတ် ခုနစ်ရက်မြောက်နေ့ (saptamī) နှင့် တိုက်ဆိုင်သောအခါ ညလုံးပေါက် နိုးကြားစောင့်ရှောက်ခြင်း (jāgaraṇa) ကို ပြုလုပ်ရမည်ဟု ညွှန်ကြားသည်။ အကျိုးဖလမှာ လိုရာဆန္ဒများ ပြည့်စုံခြင်းနှင့် နေရောင်လောက (Sūrya-loka) တွင် ဂုဏ်သိက္ခာတိုးတက်၍ မြင့်မြတ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ နိဂုံးတွင် စကန္ဒမဟာပူရာဏ၊ ပရဘာသခဏ္ဍ၊ “ပရဘာသက்ஷೇತ್ರမဟာတ္မ്യ” အပိုင်းအဖြစ် အခန်းအမည်ကို “ဘကူလ္စွာမိန်-မဟာတ္မ്യ” ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 313
उत्तरार्कमाहात्म्यवर्णनम् (Uttarārka Māhātmya—Description of the Glory of Uttarārka)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် အီශ්ဝရ (Īśvara uvāca) သည် သာသနာတော်ဆိုင်ရာ အာဏာရှိသော ညွှန်ကြားချက်အဖြစ် ပရဘာသခဏ္ဍအတွင်းရှိ သန့်ရှင်းရာနေရာခွဲတစ်ခု «Uttarārka» ကို ဖော်ပြတော်မူသည်။ ၎င်းသည် ဝါယဝျ (အနောက်မြောက်) ဦးတည်ရာတွင် တည်ရှိပြီး အကွာအဝေးကို ဓနု ၁၆ (dhanu) ဟု သတ်မှတ်တော်မူသည်။ ဤနေရာကို «sadyah pratyaya-kāraka» ဟု ခေါ်ကာ အကျိုးရလဒ်ကို ချက်ချင်း အတည်ပြုခံစားစေသောနေရာဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် နိမ္ဗ-သပ္တမီ (Nimba-saptamī) ဟူသော နိမ္ဗ/Neem နှင့် ဆက်နွယ်သည့် သပ္တမီဝရတကို ကျင့်သုံးပါက “ရောဂါအားလုံးမှ လွတ်မြောက်ခြင်း” ဟူသော အကျိုးကို ရရှိမည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 314
ऋषितीर्थसंगममाहात्म्यवर्णनम् (Glorification of the Ṛṣi-tīrtha Confluence)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရက ဒေဝီအား မိန့်ကြားသည့် ဆွေးနွေးပွဲအတွင်း ပင်လယ်ကမ်းခြေရှိ «ရိရှိတီရ္ထ» ဟူသော ထင်ရှားသည့် ဘုရားဖူးနေရာကို ဖော်ပြသည်။ ထိုနေရာသည် ဒေဝကူလနှင့် ဆက်နွယ်သော ဒေသ (devakulāgneiyyāṃ gavyūtyāṃ) အတွင်းရှိပြီး အလွန်လှပကာ ဓမ္မအာနုဘော်ပြင်းထန်သည့် တီရ္ထဖြစ်ကြောင်း ချီးမွမ်းထားသည်။ ထူးခြားချက်မှာ ရိရှိများသည် ကျောက်တုံးကဲ့သို့သော ရုပ်သဏ္ဌာန် (pāṣāṇākṛtayaḥ) ဖြင့် ရှိနေပြီး လူတို့က မျက်မြင်တွေ့နိုင်သေးကြောင်း၊ ထိုတီရ္ထသည် အပြစ်အားလုံးကို ဖျက်ဆီးနိုင်ကြောင်း ထင်ရှားစွာ ဆိုထားသည်။ ထို့နောက် အချိန်နှင့် အကျင့်ပုံစံကို သတ်မှတ်သည်။ ဂျေဋ္ဌ (Jyeṣṭha) လတွင် အမဝါသျာ (amāvāsyā) နေ့၌ သဒ္ဓါ (śraddhā) ရှိသူများသည် ရေချိုးကာ အထူးသဖြင့် ပိဏ္ဍဒါန (piṇḍa-dāna) ဖြင့် ဘိုးဘွားများအတွက် ပူဇော်သင့်သည်။ ရိရှိတိုးယာ (Ṛṣitoya) ရေစီးဆုံရာ၌ ရေချိုးခြင်းနှင့် ရှရဒ္ဓ (śrāddha) ပြုလုပ်ခြင်းကို ရှားပါး၍ အကျိုးကြီးမားသည့် ကုသိုလ်အဖြစ် ချီးမြှောက်ထားသည်။ ထို့ပြင် ဂို-ပရဒါန (go-pradāna) အဖြစ် နွားလှူဒါန်းရန်နှင့် ကိုယ်တတ်နိုင်သမျှ ဘြာဟ္မဏများကို အစာကျွေးရန် ညွှန်ကြားကာ ဘုရားဖူးခြင်းကို သဒ္ဓါတရား၊ ဒါနနှင့် ဧည့်ဝတ်ပြုမှုတို့နှင့် ပေါင်းစည်းစေသည်။
Adhyaya 315
मरुदार्यादेवीमाहात्म्यवर्णनम् (Mārudāryā Devī Māhātmya—Glorification of the Goddess Mārudāryā)
ဤအধ্যာယသည် ရှိဝ–ဒေဝီ ဆွေးနွေးခန်းတွင် ထည့်သွင်းထားသော က္ṣetra ညွှန်ကြားချက်အကျဉ်းဖြစ်သည်။ ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား အနောက်ဘက်သို့ ကရိုးရှ (krośa) တစ်ဝက်အကွာရှိ တောက်ပသော နေရာ «မာရုဒါရျာ» သို့ သွားရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုနေရာ၏ ဒေဝီကို မာရုတ်များ (Maruts) က ပူဇော်ကြပြီး «လိုအင်အားလုံး၏ အကျိုး» (sarva-kāma-phala) ကို ပေးသနားသူဟု ဖော်ပြထားသည်။ ထို့နောက် ညွှန်ကြားချက်သည် အချိန်ဇယားနှင့် လုပ်ထုံးလုပ်နည်းသို့ ပြောင်းလဲလာသည်။ အထူးသဖြင့် မဟာနဝမီ (Mahānavamī) နေ့တွင် သေချာစွာ ပူဇော်ရမည်ဟု ဆိုပြီး၊ စပ္တမီ (Saptamī) နေ့တွင်လည်း အနံ့သာ၊ ပန်း (gandha-puṣpa-ādi) စသည့် ပူဇော်ပစ္စည်းများဖြင့် ပူဇော်ရန် တိုက်တွန်းသည်။ ဤအခန်းသည် နေရာ–အချိန်–နည်းလမ်းတို့ကို ပူရာဏသဘောတရားအရ ချိတ်ဆက်ကာ လိုအင်ပြည့်စုံမှုနှင့် ပုဏ္ဏာရည်ကို ရရှိစေသည့် ဘက္တိနည်းပညာကို ဖော်ထုတ်ထားသည်။
Adhyaya 316
क्षेमादित्यमाहात्म्यवर्णनम् / The Māhātmya of Kṣemāditya (Solar Shrine of Welfare)
ဤအধ্যာယသည် ဒေဝကူလအနီးရှိ «က்ஷေမာဒိတျ» ဟူသော နေဘုရားတည်ရာကို ဖော်ပြပြီး၊ ဒေဝကူလမှ «ပဉ္စ-ဂဗျူတိ» အကွာအဝေးဖြင့် တိုင်းတာကာ၊ သမ္ဘရ-သ္ထာန အတွင်း/အနီးတွင် တည်ရှိကြောင်း သတ်မှတ်ထားသည်။ ဤသည်မှာ တီရ္ထဝင်ရောက်ရာတွင် လိုအပ်သော အချက်အလက်များကို ချုပ်ချုပ်တင်ပြသော အကျဉ်းချုပ်ဖြစ်သည်။ ဘုရားကို ဒർശန (မြင်ဖူးခြင်း) ပြုသူသည် «က்ஷေမာရ္ထ-သိဒ္ဓိ» ဟူသော ကောင်းကျိုးနှင့် အောင်မြင်မှုကို ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် စပ್ತမီ (လဆန်း/လဆုတ် ၇ ရက်) သည် ရဝိဝါရ (တနင်္ဂနွေ) နှင့် တိုက်ဆိုင်သောနေ့တွင် ပူဇော်ပါက «သရဝ-ကာမ-ဒ» အဖြစ် ဆန္ဒအလိုများကို ပြည့်စုံစေမည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ နိဂုံးတွင် ဒေဝကူလ တီရ္ထ၌ တည်နေသော သင်ခန်းစာအဖြစ် ဤဝတ္ထုကို ခွဲခြားဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 317
कंटकशोषिणीमाहात्म्यवर्णनम् (The Māhātmya of Goddess Kaṇṭakaśoṣiṇī)
ဣශ්ဝရသည် ဒေဝီအား ပရဘာသာဒေသရှိ သတ်မှတ်ထားသော အရပ်ညွှန်များဖြင့် ဖော်ပြထားသည့် သန့်ရှင်းရာနေရာနှင့် ဆက်နွယ်သော ဒေဝီတစ်ပါး၏ မူလဇာတ်ကြောင်းကို ပြောကြားသည်။ သန့်ရှင်းသော မြစ်ကမ်းပေါ်တွင် ဗေဒပညာရှင် ရှိသည့် ရှိသမျှ ရှိသီများ စုဝေးကာ ဗေဒယဇ္ဉာကြီးကို အလွန်တရာ စနစ်တကျ ဆောင်ရွက်ကြပြီး ဗေဒသံတော်၊ တူရိယာသံ၊ အမွှေးနံ့သာ၊ ပူဇော်သက္ကာများနှင့် အခမ်းအနားအလှတရားတို့ ပြည့်နှက်နေသည်။ မဟာအင်အားရှိ၍ မာယာကျွမ်းကျင်သော ဒိုင်တျာများက ယဇ္ဉာကို ဖျက်ဆီးရန် ပေါ်ထွက်လာသဖြင့် ပါဝင်သူများ ကြောက်လန့်ကာ ပြေးလွှားကွဲပြားသွားကြသည်။ သို့ရာတွင် အဓ္ဝရျု (adhvaryu) တစ်ဦးက အခမ်းအနားကို တည်ငြိမ်စေကာ ကာကွယ်ရေး အာဟုတိကို ဆောင်ရွက်သည်။ ထိုသန့်ရှင်းသော အာဟုတိမှ တောက်ပသော သက္တိ (Śakti) ပေါ်ထွက်လာ၍ လက်နက်စုံနှင့် ကြောက်မက်ဖွယ် အင်အားဖြင့် ဖျက်ဆီးသူများကို သုတ်သင်ကာ ယဇ္ဉာ၏ စည်းကမ်းတကျ အနေအထားကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ပေးသည်။ ရှိသီများက ဒေဝီကို ချီးမွမ်းကြပြီး ဒေဝီက ပရသာဒ (boon) ပေးမည်ဟု ဆိုသည်။ သူတို့သည် တပသီများနှင့် ယဇ္ဉာအကျိုးအတွက် ထိုနေရာ၌ အမြဲတမ်း တည်နေထိုင်ပေးရန် တောင်းဆိုကြသဖြင့် ဒေဝီသည် “ကဏ္ဍကရှိုးစိဏီ” ဟူသော အမည်/ဘွဲ့ကို ခံယူသည်—“ဆူးနှင့် ဒုက္ခအနှောင့်အယှက်များကို ခြောက်သွေ့ပျောက်ကင်းစေသူ” ဟူသော အဓိပ္ပါယ်ဖြင့် အန္တရာယ်ကင်းစေသည်။ အဆုံးတွင် လပြည့်လကွယ် အဋ္ဌမ သို့မဟုတ် နဝမ တိထိတွင် ပူဇော်နည်းကို ဖော်ပြပြီး ရာක්ෂသ၊ ပိသာချာတို့၏ ကြောက်ရွံ့မှုမှ လွတ်ကင်းကာ အမြင့်ဆုံး စိဒ္ဓိကို ရရှိမည်ဟု ဖလရှရုတိက ကတိပြုသည်။
Adhyaya 318
ब्रह्मेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Brahmeśvara Liṅga: Account of Its Sacred Efficacy
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ပရဘာသခဏ္ဍအတွင်းရှိ ပရဘာသက்ஷೇತ್ರမြေပုံဖော်ပြချက်ထဲတွင် ထည့်သွင်းထားသော သီအိုလောဂျီဆိုင်ရာ အကျဉ်းချုပ်သတိပေးချက်တစ်ရပ်ဖြစ်သည်။ ဣရှ္ဝရသည် အရှေ့ဘက်ဧရိယာ၌ အညွှန်းနေရာမှ မဝေးသောနေရာတွင် တည်ရှိပြီး အပြစ်ပျောက်ကင်းစေသော (pāpa-kṣaya) အာနိသင်ကြီးမားသည့် လိင်္ဂတစ်ဆူကို ဖော်ပြသည်။ ထိုလိင်္ဂကို «ဗြဟ္မေရှ္ဝရ» ဟု ခေါ်ပြီး ဘြာဟ္မဏများက တည်ထောင်ပူဇော်ထားသည်ဟု ဆိုကာ ပရတိဋ္ဌာအဆက်အနွယ်၏ တရားဝင်မှုကို ထင်ရှားစေသည်။ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းအရ «ရိသိတိုယာ» (Ṛṣitoya-jala) ရေတီရ္ထ၌ ရေချိုးပြီးနောက် လိင်္ဂကို ပူဇော်ရမည်ဟု အဓိပ္ပါယ်ရသည်။ အကျိုးဖလမှာ ပူဇော်သူသည် ဝေဒကို သိမြင်သူ (veda-vid) ဖြစ်လာကာ အရည်အချင်းပြည့်ဝသော ဘြာဟ္မဏ ဖြစ်ပြီး «ဇာဍ္ယ-ဘဝ» ဟူသော စိတ်ဓာတ်မတက်ကြွမှု၊ ဉာဏ်မထက်မြက်မှုမှ လွတ်မြောက်မည်ဟု ဆိုသည်။
Adhyaya 319
उन्नतस्थानमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Unnata-Sthāna (The ‘Elevated Place’)
ဣရှွရ–ဒေဝီ ဆွေးနွေးခန်းတွင် ရှိဝသည် ဒေဝီအား Ṛṣitoyā မြစ်ကမ်းအနီး မြောက်ဘက်ရှိ မင်္ဂလာဒေသသို့ ညွှန်ပြကာ “Unnata” ဟုခေါ်သော မြင့်မြတ်ရာဌာနကို မိတ်ဆက်သည်။ ဒေဝီက အမည်၏ အဓိပ္ပါယ်ရင်းမြစ်၊ ဘရဟ္မဏများထံသို့ အင်အားသုံး၍ လှူဒါန်းခဲ့သည့် အကြောင်းနှင့် နယ်နိမိတ်အကျယ်အဝန်းကို မေးမြန်းသည်။ ရှိဝက “Unnata” ဟူသော အမည်သည် အလွှာလိုက် အကြောင်းရင်းများကြောင့် ဖြစ်ကြောင်း—Mahodaya တွင် လိင်္ဂသည် မြင့်တင်ပေါ်ထွန်းခြင်း၊ Prabhāsa နှင့် ဆက်နွယ်သော “မြင့်တံခါး” ရှိခြင်း၊ ရှင်ရသီတို့၏ တပဿနှင့် ဝိဒ္ယာ အထက်မြတ်မှုကြောင့် ဤနေရာ၏ ဂုဏ်ထူးကောင်းမြတ်ခြင်း—တို့ကို ရှင်းပြသည်။ ထို့နောက် ရသီအစုအဝေးကြီးက အချိန်ရှည် တပဿပြုကြပြီး ရှိဝသည် ဘိက္ခုအဖြစ် ပေါ်လာရာ သိမြင်ကြသော်လည်း နောက်ဆုံးတွင် Mūlacandīśa လိင်္ဂကိုသာ မြင်ရသည်။ ထိုလိင်္ဂကို ဒർശနရသူများ ကောင်းကင်သို့ တက်ရောက်သဖြင့် အခြားရသီများ ပိုမိုရောက်လာကြသည်။ အင်ဒြ (Śatakratu) က ဝဇ္ရဖြင့် လိင်္ဂကို ဖုံးကာ အခြားသူများ၏ မြင်နိုင်မှုကို တားဆီးသည်။ ရှိဝသည် ဒေါသထွက်သော ရသီများကို သက်သာစေကာ ကောင်းကင်သည် မတည်မြဲကြောင်း ပြောပြီး အဂ္နိဟိုတရ၊ ယဇ్ఞ၊ ပိတೃပူဇာ၊ ဧည့်ဝတ်ပြုမှုနှင့် ဝေဒပညာ လေ့လာမှု ဆက်လက်ရှိမည့် အလှပသော နေထိုင်ရာကို လက်ခံရန် ညွှန်ကြားကာ အသက်ဆုံးချိန်တွင် မောက္ခကို မိမိကရုဏာဖြင့် ပေးမည်ဟု ကတိပြုသည်။ ဝိශ්ဝကರ್ಮာ ကို ခေါ်၍ ဆောက်လုပ်စေရာ အိမ်ထောင်ရှင်များသည် လိင်္ဂနယ်မြေ အနီးကပ်တွင် အမြဲတမ်း မနေသင့်ကြောင်း သတိပေးသဖြင့် ရှိဝက Ṛṣitoyā ကမ်းရှိ Unnata တွင် ဆောက်လုပ်ရန် အမိန့်ပေးသည်။ ထို့ပြင် “Nagnahara” အပါအဝင် သန့်ရှင်းဒေသကြီး၏ နယ်နိမိတ်ကို ဦးတည်ချက်အမှတ်အသားများနှင့် ၈ ယောဇနာ အတိုင်းအတာဖြင့် သတ်မှတ်ကာ ကလိယုဂတွင် ကာကွယ်မှု အာမခံချက်များကို ပေးသည်—Mahākāla သည် ကာကွယ်သူ၊ Unnata သည် Vighnarāja/Gaṇanātha နှင့် ဥစ္စာပေးသူ၊ Durgāditya သည် ကျန်းမာရေးပေးသူ၊ Brahmā သည် ရည်မှန်းချက်များနှင့် မောက္ခပေးသူ ဖြစ်သည်။ နောက်ဆုံးတွင် Sthalakeśvara ကို တည်ထောင်ပြီး ယုဂအလိုက် ဘုရားကျောင်းပုံစံကို ဖော်ပြကာ Māgha လ၏ လဆန်း/လဆုတ် ၁၄ ရက်တွင် ညလုံးနိုး (jāgara) ဖြင့် ဝရတအထူး ပြုလုပ်ရန် ဆိုသည်။
Adhyaya 320
लिंगद्वयमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of the Pair of Liṅgas
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရမှ ဒေဝီသို့ သာသနာရေးဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးမှုအဖြစ်၊ သန့်ရှင်းသောဒေသ၏ အရှေ့တောင်ဘက်အနီးတွင် အလွန်ကောင်းကျိုးကြီးမားသော လိင်္ဂနှစ်ပါး ရှိကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထိုလိင်္ဂနှစ်ပါးကို ဝိශ්ဝကರ್ಮာက တည်ထောင်ထားသည်ဟု ဆိုပြီး၊ မြို့တည်ဆောက်ရန် တ္ဝෂ္ဋೃ ရောက်လာသည့် အကြောင်းနှင့် ဆက်စပ်ကာ—မဟာဒေဝကို တင်မြှောက်ပြီးနောက် မြို့ကို တည်ဆောက်ကာ လိင်္ဂ(များ)ကို ထပ်မံတည်ထောင်သဖြင့် မြို့ပြစည်းကမ်းနှင့် သာကာရပုံရိပ်တို့၏ အပြန်အလှန် ဆက်နွယ်မှုကို ထင်ရှားစေသည်။ ထို့နောက် အစပြုဒဏ္ဍာရီမှ လက်တွေ့ပူဇော်နည်းညွှန်ကြားချက်သို့ ပြောင်းလဲကာ၊ လုပ်ငန်းအစနှင့် အဆုံး (karmādau/karmānte) တွင် လိင်္ဂနှစ်ပါးကို ပူဇော်ရန် သတ်မှတ်သည်။ ခရီးသွားခြင်းနှင့် မင်္ဂလာလှည့်လည်တန်းစီခြင်းတို့တွင် အထူးသဖြင့် ပူဇော်ရမည်ဟု ဆိုပြီး၊ ထိုပူဇော်မှုကို ချက်ချင်းအကျိုးပေးသော ရိတိအဖြစ် တင်ပြသည်။ နောက်ဆုံးတွင် မွှေးကြိုင်သော ပစ္စည်းများ၊ အမృతတူရည်များနှင့် နိုင်ဝေဒျာအမျိုးမျိုးကို သတ်မှတ်ကာ၊ အပြင်ပန်းပုံစံသာမက သတိပြု၍ ရည်ရွယ်ချက်ကောင်းကောင်းဖြင့် ဆည်းကပ်ပူဇော်ရမည့် စာရိတ္တလမ်းညွှန်အဖြစ် ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 321
उन्नतस्थाने ब्रह्ममाहात्म्यवर्णनम् (The Glorification of Brahmā at Unnata-sthāna)
ဤအধ্যာယသည် ရှီဝ–ဒေဝီ ဆွေးနွေးပုံစံဖြစ်သည်။ ဣရှ္ဝရသည် လူတို့၏ အပြစ်ကိုဖျက်စီးနိုင်သော လျှို့ဝှက်မြင့်မြတ်သည့် သာသနာတော်နေရာတစ်ခုကို ကြေညာပြီး၊ အမြင့်နေရာ “ဥန္နတ-သ္ထာန” နှင့်ဆက်နွယ်သော ဘြဟ္မာ၏ မာဟာတ္မယကို ဖော်ပြသည်။ ဒေဝီက ဤနေရာတွင် ဘြဟ္မာကို “ကလေးရုပ်” ဟုဆိုခြင်းကို မေးမြန်းကာ၊ အခြားနေရာများတွင် အိုမင်းသကဲ့သို့ ဖော်ပြထားသဖြင့် အကြောင်းရင်း၊ တည်နေရာ၊ ဘြဟ္မာရောက်ရှိလာသည့်အကြောင်းနှင့် ပူဇော်နည်း၊ အချိန်ကို မေးသည်။ ဣရှ္ဝရက ဘြဟ္မာ၏ အဓိကအာသနသည် Ṛṣitoya မြစ်အနီးတွင်ရှိကြောင်း၊ ထို့ပြင် ပရဘာသဒေသအတွင်း ပူဇော်ရာသုံးနေရာကို ချမှတ်ပြသည်—ကောင်းမြတ်သော မြစ်ကမ်း၌ ဘြဟ္မာ၊ အဂ္နိတီရ္ထ၌ ရုဒ္ရ၊ ရိုင်ဝတက တောင်ပေါ်၌ ဟရီ (ဒါမောဒရ) ဟူ၍ ဖြစ်သည်။ ထို့နောက် စောမက ဘြဟ္မာကို တောင်းပန်သဖြင့် ဘြဟ္မာသည် အသက် ၈ နှစ်ကလေးရုပ်ဖြင့် ဥန္နတ-သ္ထာနသို့ ရောက်လာကြောင်း၊ ဒർശနသာဖြင့်ပင် ဘက္တတို့ အပြစ်မှ လွတ်မြောက်နိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ဘြဟ္မာနှင့်တူညီသော ဒေဝတာ၊ ဆရာ၊ ဗဟုသုတ၊ တပဿယာ မရှိကြောင်း ချီးမွမ်းကာ၊ လောကဒုက္ခမှ မုက္ခတရားရရန် ပိတာမဟာအပေါ် ဘက္တိလိုအပ်ကြောင်း သတ်မှတ်သည်။ အမိန့်တော်အရ ပထမ ဘြဟ္မာကுண္ဍ၌ ရေချိုးသန့်စင်ပြီး၊ ပန်း၊ အမွှေးအကြိုင်၊ မီးခိုးနှင့် အလှူပစ္စည်းများဖြင့် ကလေးရုပ်ဘြဟ္မာကို ပူဇော်ရမည်ဟု ဆိုထားသည်။
Adhyaya 322
दुर्गादित्यमाहात्म्यवर्णनम् (Durgāditya Māhātmya—Account of the Glory of Durgāditya)
ဤအခန်းသည် ဣရှ္ဝရက မဟာဒေဝီအား တောင်ဘက်ရှိ သန့်ရှင်းသော တီर्थတစ်ခု «ဒုರ್ಗာဒိတျ» ဟု ခေါ်ကြပြီး အပြစ်အားလုံးကို ဖယ်ရှားပေးနိုင်သည့် အာနုဘော်ရှိကြောင်း သာသနာရေးဆွေးနွေးပုံစံဖြင့် ရှင်းပြထားသည်။ မူလဇာတ်လမ်းအရ ဒုರ್ಗာမယ်တော်သည် ဒုက္ခကို ဖျက်ဆီးသူဖြစ်သော်လည်း အခက်အခဲနှင့် စိတ်ပင်ပန်းမှုကြုံရသဖြင့် သက်သာရာရရန် နေဘုရား စူရျကို တပစ်သာဖြင့် ပူဇော်တောင်းခံ하였다။ တပစ်သာကြာမြင့်ပြီးနောက် ဒိဝါကရ (နေဘုရား) သည် ပေါ်ထွန်းကာ ဆုတောင်းခွင့်ပေးသည်။ ဒုರ್ಗာမယ်တော်က မိမိဒုက္ခပျောက်ကင်းစေလိုကြောင်း တောင်းဆိုရာ နေဘုရားက မကြာမီ ဘဂဝန် တ్రိပုရာန္တက (ရှီဝ) သည် မြင့်မြတ်မင်္ဂလာသော နေရာတွင် လင်္ဂတော်ကို တည်ထောင်မည်ဟု မိန့်ကြားပြီး ထိုနေရာ၌ မိမိ၏ နာမည်ကို «ဒုರ್ಗာဒိတျ» ဟု ဖြစ်လာမည်ဟု ကြေညာကာ ပျောက်ကွယ်သွားသည်။ အဆုံးတွင် လက်တွေ့ကျသော ဓလေ့ညွှန်ကြားချက်ပါရှိသည်—တနင်္ဂနွေနေ့နှင့် တိုက်ဆိုင်သော သပ္တမီနေ့တွင် «ဒုರ್ಗာဒိတျ» ကို ပူဇော်ရမည်။ ဖလश्रုတိအရ ဤပူဇော်မှုကြောင့် ဒုက္ခအမျိုးမျိုးနှင့် အရေပြားရောဂါများ၊ ကုဋ္ဌ (kuṣṭha) အပါအဝင် သက်သာပျောက်ကင်းကြောင်း ဆိုထားသည်။
Adhyaya 323
Kṣemeśvara Māhātmya (क्षेमेश्वरमाहात्म्य) — The Glory of Kṣemeśvara
ဤအခန်းတွင် ရှီဝ–ဒေဝီ အကြား သင်ကြားဆွေးနွေးမှုအဖြစ်၊ ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ယခင်ဖော်ပြခဲ့သော သန့်ရှင်းရာနေရာတစ်ခု၏ “တောင်ဘက်” တွင်ရှိပြီး Ṛṣitoya မြစ်ကမ်းပေါ်တည်သော ဘုရားကျောင်းတစ်ခုသို့ အာရုံစိုက်စေသည်။ ထိုနေရာကို က္ṣေမေရှ္ဝရ (Kṣemeśvara) ဟု ခေါ်ကြပြီး၊ အမည်ပြောင်းလဲလာပုံကိုလည်း ထိန်းသိမ်းဖော်ပြထားသည်—အတိတ်ကာလတွင် ဘ္ဟူတီရှ္ဝရ (Bhūtīśvara) ဟု ခေါ်ခဲ့သော်လည်း ကလိယုဂတွင် က္ṣေမေရှ/က္ṣေမေရှ္ဝရ ဟု ကြေညာထားသည်။ လက်တွေ့သင်ခန်းစာမှာ တိုတောင်းပြီး ဘုရားဖူးခရီးနှင့် ဆက်စပ်သည်။ ဤဒေဝတားကို မြင်တွေ့ခြင်း (darśana) ပြီးနောက် ပူဇော်ခြင်း (pūjā) ပြုလျှင်၊ ကိလ္ဗိသ (kilbiṣa) ဟု ဆိုသော သီလနှင့် အခမ်းအနားဆိုင်ရာ မသန့်ရှင်းမှုများအားလုံးမှ သဒ္ဓါရှင်ကို လွတ်မြောက်စေသည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင်လည်း စ္ကန္ဒ မဟာပုရာဏ ၈၁,၀၀၀ ပုဒ်စု၏ အပိုင်း ၇ (Prabhāsa Khaṇḍa)၊ အခွဲ ၁ (Prabhāsakṣetramāhātmya) အောက်ရှိ “Kṣemeśvaramāhātmya-varṇana” ဟူသော ခေါင်းစဉ်ဖြင့် အခန်းကို သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 324
गणनाथमाहात्म्यवर्णनम् (Glorification and Ritual Protocol of Gaṇanātha/Vināyaka at Prabhāsa)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣရှ္ဝရက ဒေဝီအား ပရဘာသ၏ မြောက်ဘက်ပိုင်း၊ ဝါယဝျ (အနောက်မြောက်) ဒిశာခွဲအတွင်းရှိ ဗိနာယက (ဂဏနာထ) တည်နေရာကို သင်ကြားတော်မူသည်။ ထိုဗိနာယကသည် “စိဒ္ဓိအားလုံး” ကို ပေးသနားသူဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ထို့ပြင် အတ္တလက္ခဏာကို ပေါင်းစည်းဖော်ပြ၍ ယခင်က ဓနဒ (ကူဗေရ) နှင့် ဆက်နွယ်သော အဖော်တစ်ဦးဖြစ်ခဲ့ပြီး ယခု ဂဏနာထရূপဖြင့် နိဓိ (ဘဏ္ဍာ) များကို ကာကွယ်ထိန်းသိမ်းကာ သတ္တဝါတို့၏ အောင်မြင်မှုကို ပေးရန် ရှိနေသည်ဟု ဆိုသည်။ ပူဇော်နည်းကိုလည်း အချိန်ကာလနှင့် ချိတ်ဆက်၍ တိတိကျကျ ပြောသည်—လပြည့်လကာလ၏ စတုတ္ထနေ့ (စတုရ္ထီ) သည် အင်္ဂါနေ့ (ဘောမဝါရ) နှင့် တိုက်ဆိုင်သည့်အခါ ဘက္ရှျ၊ ဘောဇျ နှင့် မိုဒကတို့ဖြင့် ပူဇော်ရမည်။ ထိုသို့ မှန်ကန်စွာ ပူဇော်လျှင် သေချာသော အောင်မြင်စိဒ္ဓိ (ဓြုဝ-စိဒ္ဓိ) ရမည်ဟု ဖလအာရှရုတိက အတည်ပြုထားသည်။
Adhyaya 325
उन्नतस्वामिमाहात्म्यवर्णनम् (Uṇṇatasvāmi Māhātmya—Description of the Glory of Unnatasvāmi)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ရှင်ဗိနာယက၏ အထွတ်အမြတ် သာသနာတော်တည်ရာသို့ သွားရမည်ဟု ညွှန်ကြားသည်။ ထိုနေရာသည် ရှင်ရသီတို့က သန့်စင်ထားသော ရေ (ṛṣi-toya) နှင့် ဆက်နွယ်သည့် လှပသော မြစ်ကမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ ထိုဘုရားကို ဂဏေရှ/ဂဏနာထဟု ဖော်ပြကာ ဒေဝတားတပ်ဖွဲ့၏ ခေါင်းဆောင်ဖြစ်ပြီး တြိပုရကို ဖျက်ဆီးသည့် စကြဝဠာအင်အားနှင့် တစ်သားတည်းဟု သတ်မှတ်၍ ရှိုင်ဝ သဘောတရားအတွင်း ဂုဏ်တော်ကို မြှင့်တင်ထားသည်။ ရုပ်ပုံသဏ္ဌာန်အရ ပရဘာသ၏ မဟာပဝါန က్షೇತ್ರ၌ အမြင့်မြတ်သော ဆင်ရုပ် (gaja-rūpa) ဖြင့် တည်နေပြီး မရေမတွက်နိုင်သော ဂဏများက ဝန်းရံထားသည်ဟု ဆိုသည်။ ဘုရားဖူးများသည် ခရီးလမ်းတွင် အတားအဆီးမရှိစေရန် အားထုတ်၍ ပူဇော်ရမည်ဟု ထင်ရှားစွာ ညွှန်ကြားပြီး နေ့စဉ် ပန်းနှင့် နံ့သာ/အမွှေးအကြိုင်တို့ကို ဆက်ကပ်ရန် အကြံပြုထားသည်။ ထို့ပြင် လဆန်းလပြည့်၏ စတုတ္ထနေ့ (caturthī) တွင် လူထုအတူတကွ ကျင့်သုံးရမည့် ပွဲတော်ကို သတ်မှတ်ထားသည်။ မြို့နေသူများသည် နိုင်ငံ/ပြည်ထောင်စု၏ ကောင်းကျိုး (rāṣṭra-kṣema) နှင့် အောင်မြင်စွာ ပြီးမြောက်ခြင်း (siddhi) အတွက် caturthī နေ့တိုင်း မဟာပွဲတော် (mahotsava) ကို ထပ်ခါတလဲလဲ ကျင်းပသင့်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 326
Mahākāla-māhātmya (महाकालमाहात्म्य) — The Glory of Mahākāleśvara
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ပရဘာသ သန့်ရှင်းသော ယာဉ်တော်လမ်းကြောင်းအတွင်း ဣရှွရ၏ ဦးတည်ရာညွှန်ကြားချက်ကို ဖော်ပြသည်။ သဒ္ဓါရှိသူသည် မြောက်ဘက်ရှိ မဟာကာလေရှွရ တည်ရှိရာနေရာသို့ သွားရမည်ဟု ညွှန်ပြပြီး၊ ထိုသခင်ကို “အရာအားလုံးကို ကာကွယ်ပေးသူ” (sarva-rakṣā-kara) ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ထို့ပြင် ရုဒြရူပဖြင့် ပေါ်ထွန်းသော ဘ္ဟဲရဝသည် ထိုဘုရားကျောင်းနှင့် ဆက်စပ်သော မြို့/အခြေချရာ၏ အုပ်ထိန်းကာကွယ်သူဖြစ်ကြောင်း ဆို၍၊ ကာကွယ်ရေးဆိုင်ရာ ရှိုင်ဝသဒ္ဓါတရားနှင့် ဘုရားကျောင်း၏ အာနိသင်ကို ချိတ်ဆက်ပေးသည်။ ဒါရှ (လဆန်းမရှိနေ့) နှင့် ပူရ္ဏိမာ (လပြည့်နေ့) တို့တွင် “မဟာပူဇာ” (mahā-pūjā) ကို စီစဉ်ပြုလုပ်ရမည်ဟု ကာလသတ်မှတ်ထားသည်။ အကျိုးဖော်ပြချက်အရ မဟောဒယ ဟုခေါ်သော မင်္ဂလာအချိန်တွင် ရေချိုးပြီး မဟာကာလကို ဒർശနပြုသူသည် လောကီစည်းစိမ်တိုးပွား၍ ချမ်းသာလာမည်၊ ထိုအကျိုးသည် “မွေးဖွားမှု ၇,၀၀၀ ကြိမ်” အထိ ဆက်လက်တည်တံ့မည်ဟု ဆိုကာ သဒ္ဓါနှင့် စည်းကမ်းလိုက်နာမှုကို အားပေးထားသည်။
Adhyaya 327
महोदयमाहात्म्यवर्णनम् | The Glorification of Mahodaya Tīrtha
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣရှ္ဝရက မဟောဒယ တီရ္ထ (Īśāna အရပ်) အကြောင်းကို သင်ကြားတော်မူသည်။ ဘုရားဖူးသူသည် မဟောဒယသို့ သွားရောက်၍ ဗိဓိအတိုင်း ရေချိုးကာ ပိတೃများနှင့် ဒေဝတားများအတွက် တർပဏ (tarpaṇa) ပြုလုပ်ရမည်ဟု ဖော်ပြသည်။ မဟောဒယ၏ ထူးခြားသော အာနိသင်ကို “လက်ခံလှူဒါန်းခြင်းကြောင့် ဖြစ်သော အပြစ်အနာ (pratigraha-kṛta doṣa)” တို့ကို သက်သာစေသော ဆေးတစ်ပါးကဲ့သို့ ရှင်းလင်းပြောကြားပြီး၊ အကျင့်ပြုသူ၌ ကြောက်ရွံ့မှု မပေါ်ပေါက်ဟု ဆိုသည်။ ဒွိဇ (နှစ်ကြိမ်မွေး) သာသနာပြုသူများအတွက် အလွန်ဝမ်းမြောက်စရာ အရင်းအမြစ်ဖြစ်သကဲ့သို့၊ အာရုံခံအရာများကို ချစ်မြတ်နိုးသူများနှင့် လက်ခံလှူဒါန်းမှုတွင် ပတ်သက်နေသူများအထိ မောက္ခလမ်းကို ကတိပြုထားသည်။ မဟာကာလ၏ မြောက်ဘက်တွင် မာတೃများ (Mātṛs) သည် တီရ္ထကို ကာကွယ်ရန် တည်ရှိကြပြီး၊ ရေချိုးပြီးနောက် ထိုမာတೃများကို ပူဇော်ရမည်ဟု ထပ်မံဆိုသည်။ အဆုံးတွင် အဘိသေက (abhiṣeka) ဖြင့် အပြစ်ဖျက်၍ မောက္ခပေးသော တီရ္ထဟု ချီးမွမ်းကာ၊ အကျယ်အဝန်းကို ခန့်မှန်းအားဖြင့် ကရိုးရှာ တစ်ဝက်ခန့်ဟု ဖော်ပြပြီး အလယ်ဗဟိုကို ရှင်ရသီများ အစဉ်ချစ်ခင်ရာ နေရာဟု ဂုဏ်ပြုထားသည်။
Adhyaya 328
संगमेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् / Description of the Glory of Saṅgameśvara
ဤအခန်းသည် ဣရှ္ဝရ၏ သဘောတရားနှင့် ရိုးရာပူဇော်ပွဲဆိုင်ရာ အမိန့်ညွှန်ကြားချက်အဖြစ် တိုတောင်းစွာ ဖွဲ့စည်းထားသည်။ စင်္ဂမေရှ္ဝရကို အနောက်မြောက် (ဝါယဝျ) ဒေသ၌ တည်ရှိသော ပာပနာရှင် သီဝဘုရား၏ သန့်ရှင်းရာဌာနဟု ဖော်ပြပြီး၊ ရှိသီများ စုဝေးရာနေရာဖြစ်သဖြင့် အာဏာတော်နှင့် သန့်ရှင်းမှုကို ထင်ရှားစေသည်။ ထို့နောက် အရှေ့ဘက်အနီးတွင် ကုဏ္ဍိကာ ဟုခေါ်သော သန့်ရှင်းရေကန်ကို ပာပဖျက်စီးနိုင်သော ရေကန်အဖြစ် ဖော်ပြကာ၊ ဆရஸဝတီ၏ တည်ရှိမှုနှင့် ဆက်စပ်ထားသည်။ ဆရஸဝတီသည် မီးအင်အား (ဝဍဝာနလ) နှင့်အတူ ရောက်လာသည်ဟု ဆိုသဖြင့် နတ်ဆန်သော သဘာဝကို ပိုမိုမြှင့်တင်သည်။ လုပ်ဆောင်ရမည့် အစီအစဉ်မှာ ကုဏ္ဍိကာတွင် ရေချိုးပြီးနောက် စင်္ဂမေရှ္ဝရကို ပူဇော်ခြင်းဖြစ်သည်။ အကျိုးဖလမှာ မျိုးဆက်များစွာအတွင်း စည်းစိမ်နှင့် ချစ်မြတ်နိုးရသော သားသမီးတို့နှင့် မခွဲမခွာ ကောင်းကျိုးတိုးပွားခြင်း၊ မွေးဖွားချိန်မှ သေဆုံးချိန်အထိ ပာပများအားလုံး ပျောက်ကင်းခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။
Adhyaya 329
उन्नतविनायकमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Unnata-Vināyaka (the Exalted Gaṇeśa)
ဤအဓျာယတွင် ဣရှ္ဝရ (Īśvara) သည် ပရဘာသ (Prabhāsa) ဒေသအတွင်းရှိ နာမည်ကြီး သန့်ရှင်းရာနေရာ “ဥတ္တမသ္ထာန” (Uttamasthāna) ကို ဖော်ပြပြီး၊ ရည်ညွှန်းထားသော ဒေဝဘုရားဝန်းကျင်၏ မြောက်ဘက်တွင် တည်ရှိကြောင်းနှင့် ဒေသခံအကွာအဝေးတိုင်းတာပုံဖြင့် သတ်မှတ်ထားကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့ထက် မြောက်ဘက်သို့ သတ်မှတ်အကွာအဝေး (ဓနု ၁၂) တွင် “ဥန္နတ ဝိဃ္နရာဇ” (Unnata Vighnarāja) ဟူသော ဂဏေရှ (Gaṇeśa) သည် တည်ရှိပြီး အတားအဆီးအားလုံးကို ဖျက်ဆီးသူ (sarva-pratyūha-nāśana) ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ လဆန်းလပြည့်စက်ဝန်း၏ စတုတ္ထနေ့ (caturthī) တွင် မွှေးကြိုင်ပစ္စည်းများ၊ သစ်သီးများနှင့် ချိုမြိန်သော ပူဇော်သကာများဖြင့် ပူဇော်ရန် ညွှန်ကြားပြီး၊ အလိုရှိသမျှ (vāñchita-kāma) ကို ပေးသနားကာ “လောကသုံးပါးအနှံ့ အောင်မြင်ခြင်း” ဟူသော အကျိုးရလဒ်ကို phalaśruti အဖြစ် အာမခံထားသည်။
Adhyaya 330
तलस्वामिमाहात्म्यवर्णनम् | The Glory of Taptodaka-Talāsvāmin (Talāsvāmi Māhātmya)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ్వర၏ သာသနာတရားဟောကြားမှုအဖြစ်၊ မြင့်မားသောအမှတ်အသားတစ်ခု၏ မြောက်ဘက်သို့ ယောဇနာ သုံးခန့်အကွာရှိ သန့်ရှင်းရာနေရာကို သတ်မှတ်ဖော်ပြသည်။ ထိုနေရာသည် အပူဓာတ်ပြင်းသော ရေမြစ်/ရေကန် “တပ္တောဒက” နှင့် တလာස්ဝာမင် (Talāsvāmin) နတ်တော်နှင့် ဆက်နွယ်သည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် ယခင်က ဒိုင်တျာတို့၏ ခေါင်းဆောင်တစ်ဦးဟု ဖော်ပြသော တလားස්ဝာမင်နှင့် ဗိဿနုတို့အကြား ရှည်လျားသော တိုက်ပွဲပြီးနောက် တလားස්ဝာမင်ကို ဗိဿနုက သတ်ဖြတ်ခဲ့သည့် ဒဏ္ဍာရီကို ပြန်လည်သတိပေးသည်။ ဤမှတ်တမ်းကို ဘုရားဖူးအမိန့်ညွှန်ကြားချက်အဖြစ် ပြောင်းလဲကာ၊ သာသနာလိုက်နာသူသည် တပ္တကုဏ္ဍ (Taptakuṇḍa) တွင် ရေချိုးသန့်စင်ပြီး တလားස්ဝာမင်ကို ပူဇော်ကာ ပိဏ္ဍ-ပရဒါန (piṇḍa-pradāna) ဖြင့် ဘိုးဘွားအတွက် အလှူပေးရမည်ဟု ဆိုသည်။ အကျိုးဖလသည် “ကိုဋိ-ယာတြာ” ဟု ခေါ်သော မဟာဘုရားဖူးအကျိုးနှင့် တူညီသည့် အလွန်ကြီးမားသော ကုသိုလ်အဖြစ် ချီးမြှောက်ထားသည်။ ထို့ကြောင့် ဤအধ্যာယသည် တည်နေရာညွှန်ပြချက်၊ ဒဏ္ဍာရီအတည်ပြုချက်နှင့် ရိုးရာကမ္မလုပ်ထုံးလုပ်နည်းတို့ကို တစ်စုတစ်စည်းတည်းဖြင့် တီရ္ထတစ်ခုအဖြစ် ချိတ်ဆက်ပေးသည်။
Adhyaya 331
कालमेघमाहात्म्यवर्णनम् (The Māhātmya of Kāla-Megha)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား “ကာလ-မေဃ” ဟုခေါ်သော အလွန်မြတ်နိုးရသော သန့်ရှင်းရာဌာန၏ မာဟာတ္မယကို သင်ကြားတော်မူသည်။ သဒ္ဓါရှိသူသည် ကာလ-မေဃသို့ သွားရောက်ရမည်ဟု ညွှန်ပြပြီး အရှေ့ဘက်တွင် လိင်္ဂရုပ်ဖြင့် ပေါ်ထွန်းနေသော က္ရှေတရပါ (ကာကွယ်စောင့်ရှောက်/အုပ်စိုးအာဏာ) ရှိကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် လပြက္ခဒိန်အလိုက် ပူဇော်သက္ကာကို သတ်မှတ်ပေးသည်။ လူတို့သည် အထူးသဖြင့် အဋ္ဌမီ (၈ ရက်မြောက်) သို့မဟုတ် စတုရ္ဒသီ (၁၄ ရက်မြောက်) တွင် ဘလိ (bali) ပူဇော်ကာ လိင်္ဂကို ဂုဏ်ပြုရမည်။ အကျိုးဖလကို တိုတောင်းစွာ ကြေညာထားပြီး ထိုဒေဝတာသည် လိုအင်ဆန္ဒများကို ဖြည့်ဆည်းပေးသူ (vāñchitārtha-prada) ဖြစ်ကာ ကလိယုဂတွင် “ဆန္ဒပြည့်ပင်” ကဲ့သို့ လွယ်ကူစွာ ကုသိုလ်အကျိုးရနိုင်ကြောင်း ပြသသည်။ အဆုံးတွင် ဤအပိုင်းသည် စကန္ဒ မဟာပုရာဏ၏ ပရဘာသ ခဏ္ဍအတွင်း ပရဘာသ-က္ရှေတရ-မာဟာတ္မယ ပထမပိုင်း၏ အခန်း ၃၃၁ ဖြစ်ကြောင်း ကော်လိုဖွန်က သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 332
रुक्मिणीमाहात्म्यवर्णनम् | Rukmiṇī Māhātmya (Glorification of Rukmiṇī and the Hot-Water Kuṇḍa)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဣශ්ဝရ၏ ဓမ္မသဘောတရားဆိုင်ရာ သင်ကြားချက်အဖြစ် ဖွဲ့စည်းထားပြီး ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರအတွင်း ဆက်စပ်နေသော သန့်ရှင်းရာအင်္ဂါနှစ်ခုကို ဖော်ပြသည်။ (၁) တောင်ဘက်တွင် တိုင်းတာထားသော အကွာအဝေး၌ တည်ရှိသည့် ပူရေကန်များ (တပ္တိုဒက-ကுண္ဍ) နှင့် (၂) အရှေ့ဘက်တွင် သတ်မှတ်ထားသော အကွာအဝေးအတိုင်း တည်ထားသော ဒေဝီ ရုက္မိဏီ၏ တည်နေရာ ဖြစ်သည်။ ဣශ්ဝရက ပူရေကுண္ဍကို သန့်စင်ရာနေရာဟု သတ်မှတ်ပြီး အလွန်ကြီးမားသော အပြစ်တောင် ဖျက်ဆီးနိုင်သည်ဟု ဆိုသည်—“ကိုဋိ-ဟတ္ယာ” ကဲ့သို့သော အပြစ်များကိုပါ ပျက်စီးစေတတ်သည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။ ထို့နောက် အစဉ်လိုက် အကျင့်ပုံစံကို ညွှန်ကြားသည်—ပထမ ပူရေကுண္ဍတွင် ရေချိုး (snāna) ပြုလုပ်ပြီး နောက်တစ်ဆင့် ဒေဝီ ရုက္မိဏီအား စံပူဇာ (saṃpūjā) ဖြင့် ပူဇော်ရမည်။ ဒေဝီကို အပြစ်အားလုံးဖယ်ရှားသူ၊ မင်္ဂလာပေးသူဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ဖလသရုတိအရ အိမ်ထောင်ရေးတည်ငြိမ်မှုနှင့် ဆိုင်သော ကတိတော်တစ်ရပ်ကို ထည့်သွင်းထားပြီး အမျိုးသမီးများအတွက် အိမ်ထောင်အိမ်ယာပျက်စီးခြင်း (gṛha-bhaṅga) သည် ခုနစ်ဘဝတိုင် မဖြစ်ပေါ်ဟု ဆိုသည်။ ထိုသို့ဖြင့် ဤဘုရားဖူးအကျင့်သည် နေရာ၊ ပူဇော်ပွဲနှင့် သဒ္ဓါတို့ကို ချိတ်ဆက်သည့် သီလစီးပွားရေးအဖြစ် ထင်ရှားလာသည်။
Adhyaya 333
मधुमत्यां पिङ्गेश्वर-भद्रा-सङ्गम-माहात्म्यवर्णनम् (Glorification of Pingeshvara and the Bhadrā Confluence at Madhumatī)
ဣရှွရသည် ပရဘာသာ-က்ஷೇತ್ರအတွင်း ဘဒ္ဒရာမြစ်နှင့် ပင်လယ်ကမ်းနီးအရပ်တို့ကို အခြေခံ၍ သန့်ရှင်းရာနေရာများကို အစဉ်လိုက် ဖော်ပြတော်မူသည်။ ထင်ရှားသော လိင်္ဂတစ်ပါး «ဒုర్వာသေရှွရ» ကို ရှင်းလင်းဖော်ပြပြီး အပြစ်သန့်စင်အာနိသင်ကြီးကာ ပျော်ရွှင်ချမ်းသာကို ပေးတတ်သည်ဟု ဆိုသည်။ အမဝါသျာနေ့တွင် ရေချိုးကာ ဘိုးဘွားများအတွက် ပိဏ္ဍပူဇော်ခြင်းသည် ဘိုးဘွားတို့ကို အလွန်ကျေနပ်စေသည်ဟု ညွှန်ကြားသည်။ ထို့နောက် ရှိသီများက လိင်္ဂများစွာ တည်ထောင်ထားကြောင်း၊ ဘုရားဖူးသူတို့သည် မြင်ခြင်း၊ ထိတွေ့ခြင်း၊ ပူဇော်ခြင်းတို့ဖြင့် အပြစ်အနာအဆာများမှ လွတ်မြောက်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ က္ෂೇತ್ರ၏ နယ်နိမိတ်နေရာများအဖြစ် ပတ်လည်တည်နေရာ «မဓုမတီ» နှင့် အနောက်တောင်ဘက်ရှိ «ခဏ္ဍဃဋ» ကိုလည်း သတ်မှတ်ထားသည်။ ပင်လယ်ကမ်းနားတွင် «ပိင်္ဂေရှွရ» ရှိပြီး ရေတွင်း ၇ တွင်းကို ဖော်ပြကာ ပွဲတော်နေ့များတွင် ဘိုးဘွားတို့၏ «လက်» များ မြင်ရသည်ဟု ဆို၍ ရှရဒ္ဓ၏ အာနိသင်ကို ထပ်မံအလေးပေးသည်။ ဤနေရာတွင် ရှရဒ္ဓပြုခြင်း၏ အကျိုးသည် ဂယာထက်ပင် များစွာတိုးပွားသည်ဟု ချီးမွမ်းသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဘဒ္ဒရာမြစ်ဆုံရာ (အရှေ့–အနောက် အနေအထား) ကို သတ်မှတ်ကာ ၎င်း၏ ပုဏ္ဏာသီလသည် «ဂင်္ဂါ–သာဂရ» နှင့် တူညီကြောင်း ဆို၍ ဒေသဂေဟာကို အိန္ဒိယတစ်ဝှမ်း ရိုးရာတန်ဖိုးနှင့် ချိတ်ဆက်တော်မူသည်။
Adhyaya 334
तलस्वामिमाहात्म्यवर्णनम् (Talasvāmi Māhātmya: Origin Legend and Pilgrimage Rite)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဒေဝီက အီရှ္ဝရအား “တလ” ကျဆုံးခြင်းနှင့် တလသွာမိ၏ ထင်ရှားမှုအကြောင်း မေးမြန်းသည့် သာသနာရေးဆွေးနွေးပုံစံဖြစ်သည်။ အီရှ္ဝရက လျှို့ဝှက်ဇာတ်ကြောင်းကို ဖော်ပြရာတွင် မဟೇಂದ್ರ ဒါနဝက အရှည်ကြာ တပဿာပြု၍ ဒေဝများကို အနိုင်ယူကာ ကြီးမားသော တိုက်ပွဲကို တောင်းဆိုသည်။ ရုဒ္ရ၏ မီးတောက်သကဲ့သို့သော သတ္တိမှ “တလ” ဟူသော သတ္တဝါ ပေါ်ထွန်းလာပြီး ရုဒ္ရ-ဝီရယဖြင့် အားကောင်းကာ မဟేంద్రကို အနိုင်ယူသည်။ ထို့နောက် တလ၏ အောင်ပွဲအကသည် လောကသုံးပါးကို တုန်လှုပ်စေ၍ အမှောင်ကျလာကာ သတ္တဝါတို့ ကြောက်ရွံ့ကြသည်။ ဒေဝများက ရုဒ္ရထံ အကူအညီတောင်းသော်လည်း ရုဒ္ရက တလသည် မိမိ၏ “သား” ဖြစ်သဖြင့် မဖျက်ဆီးနိုင်ဟု ဆိုကာ ပရဘာသရှိ ဟೃṣīကေś (ဗိဿ္ဏု) ထံသို့ ညွှန်ပြသည်။ ထိုနေရာသည် တပ္တောဒက-ကுண္ဍနှင့် စတုတိသွာမိ အမည်နှင့် ဆက်နွယ်သော သရဏာတော်အနီးဖြစ်သည်။ ဗိဿ္ဏုက တလနှင့် မလ္လ-ယုဒ္ဓ (လက်ဝှေ့/လက်ချင်းချင်း) တိုက်ခိုက်ရာတွင် ပင်ပန်းလာသဖြင့် ရုဒ္ရအား တပ္တောဒကရေ၏ အပူကို ပြန်လည်တိုးစေ၍ ပင်ပန်းမှု ဖယ်ရှားပေးရန် တောင်းဆိုသည်။ ရုဒ္ရက တတိယမျက်စိဖြင့် ကுண္ဍကို အပူပေးပြီး ဗိဿ္ဏုက ရေချိုးကာ အားပြန်ရသည်။ ထို့နောက် ဗိဿ္ဏုက တလကို အနိုင်ယူသော်လည်း တလက ရယ်မောကာ မသန့်ရှင်းသော ရည်ရွယ်ချက်ရှိသော်လည်း ဗိဿ္ဏု၏ အမြင့်ဆုံးအခြေအနေကို ရရှိခဲ့ကြောင်း ဆိုသည်။ ဗိဿ္ဏုက အပေးအယူပြုရာတွင် တလက မိမိ၏ ကီရ్తိတော် တည်မြဲစေခြင်းနှင့် မာရ္ဂါśīရ္ṣ လ၏ ထွန်းလင်းသော ဧကာဒသီနေ့တွင် ဗိဿ္ဏုကို ဘက္တိဖြင့် မြင်သူတို့၏ အပြစ်များ ပျောက်ကင်းစေခြင်းကို တောင်းဆိုသည်။ အဆုံးတွင် တီရ္ထ၏ အာနုဘော်—အပြစ်ဖျက်ခြင်း၊ ပင်ပန်းမှုဖယ်ရှားခြင်း၊ ကြီးလေးသော အပြစ်များအတွက်ပါ ပရాయశ္စိတ္တ ဖြစ်စေခြင်း—ကို သတ်မှတ်ဖော်ပြသည်။ နာရာယဏနှင့် ရှိုင်ဝ က్షေတ্ৰပာလ “ကာလ-မေဃ” တည်ရှိကြောင်းလည်း ဆိုသည်။ ဘုရားဖူးနည်းလမ်းအဖြစ် တလသွာမိဟူ၍ ဗိဿ္ဏုကို သတိရခြင်း၊ မန္တရ (စဟသ္ရ-ရှီရ္ṣ အပါအဝင်) ရွတ်ဆိုခြင်း၊ ရေချိုးခြင်း၊ အရ္ဃျ ပူဇာ၊ နံ့သာပန်းပွင့်အဝတ်ဖြင့် ပူဇာ၊ လိမ်းပစ္စည်းများ၊ နైవေဒျ၊ ဓမ္မနာကြားခြင်း၊ ညလုံးနိုးကြားခြင်း၊ သင့်လျော်သော ဝေဒိက ဗြာဟ္မဏထံ နွားထီး၊ ရွှေ၊ အဝတ် စသည့် ဒါနပြုခြင်း၊ အစာရှောင်ခြင်းနှင့် ရုက္မိဏီအား ဂုဏ်ပြုခြင်းတို့ကို ညွှန်ကြားသည်။ ဖလश्रုတိတွင် တလသွာမိ-ဒർശနနှင့် ကுண္ဍရေချိုးခြင်းမှ ပူဇာကြီးများနှင့် တူညီသော အကျိုး၊ ဘိုးဘွားတို့ မြင့်တင်ခြင်းနှင့် မျိုးဆက်များစွာအထိ အကျိုးရှိခြင်းကို ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 335
शंखावर्त्ततीर्थमाहात्म्यवर्णनम् (The Māhātmya of Śaṅkhāvartta Tīrtha)
အခန်း ၃၃၅ တွင် ဣရှွရသည် ဒေဝီအား မြေမျက်နှာသွင်ပြင်အတိုင်း တိတိကျကျ လမ်းညွှန်ပေးသည်။ ဘုရားဖူးသည် Nyankumatī မြစ်၏ ကောင်းမြတ်သော ကမ်းပါးသို့ အနောက်ဘက်သို့ သွားပြီး ထို့နောက် တောင်ဘက်သို့ ဆက်သွားကာ Śaṅkhāvartta ဟုခေါ်သော “ကြီးမြတ်သော” တီရ္ထသို့ ရောက်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုနေရာတွင် ရုပ်ပုံအမှတ်အသားပါသော ကျောက်တုံး (citrāṅkitā śilā) တစ်လုံးရှိပြီး၊ “အနီရောင်ဝမ်းဗိုက်” (raktagarbhā) ဟုဖော်ပြသော ကိုယ်တိုင်ပေါ်ထွန်း (svayaṃbhū) သဘောတရားနှင့် ဆက်နွယ်သည်။ ကျောက်ကို “ဖြတ်” ထားသော်လည်း အနီရောင်အမှတ်အသား မပျောက်သေးခြင်းက သန့်ရှင်းမှုသည် မြေပြင်အတွင်း ဆက်လက်တည်ရှိကြောင်း ပြသသည်။ ဤနေရာကို Viṣṇu-kṣetra ဟု သတ်မှတ်ပြီး၊ ယခင်က ဗေဒကို ခိုးယူသူ (vedāpahārī) “Śaṅkha” ကို ဗိṣṇုက သတ်ခဲ့သည့် အဖြစ်အပျက်နှင့် မူလကို ချိတ်ဆက်ဖော်ပြသည်။ ရေကန်/ရေခန္ဓာကို “သံခါပုံသဏ္ဌာန်” ဟု ဆိုကာ တီရ္ထ၏ အမည်နှင့် အာဏာကို ရုပ်သဏ္ဌာန်အရ အကြောင်းပြုထားသည်။ အကျိုးဖော်ပြချက်အရ ဤနေရာတွင် ရေချိုးလျှင် brahmahatyā အပြစ်၏ အလေးချိန်မှ လွတ်မြောက်နိုင်ပြီး၊ Śūdra တစ်ဦးတောင်မှ အဆက်ဆက် မွေးဖွားရာတွင် ဘရာဟ္မဏ ဖြစ်လာနိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် အရှေ့ဘက်သို့ Rudragayā သို့ သွားရမည်ဖြစ်ပြီး၊ ဘုရားဖူးအကျိုးကို ပြည့်စုံလိုသူများသည် ထိုနေရာတွင် နွားလှူ (godāna) ပြုလုပ်ရန် ညွှန်ကြားကာ သန့်စင်မှု၊ ကုသိုလ်နှင့် သဒ္ဓါဖြင့် ပေးကမ်းခြင်းကို လမ်းကြောင်းတစ်ခုတည်းတွင် ပေါင်းစည်းထားသည်။
Adhyaya 336
गोष्पदतीर्थमाहात्म्यवर्णनम् (The Glory of Goṣpada Tīrtha)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရနှင့် ဒေဝီတို့က ပရဘ္ဟာသအတွင်း လျှို့ဝှက်သော်လည်း အလွန်ထိရောက်သော တီရ္ထတစ်ခုဖြစ်သည့် “ဂိုṣ္ပဒ တီရ္ထ” ကို ဆွေးနွေးကြသည်။ ၎င်းသည် ညန်ကူ-မတီ မြစ်စနစ်အနီးတွင်ရှိပြီး ဘိုးဘွားလွတ်မြောက်ရေးနှင့် ဆက်နွယ်သော “ပရေတ-ရှီလာ” ကျောက်တုံးကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ ဤနေရာတွင် ပြုလုပ်သော ရှရဒ္ဓ၏ အကျိုးသည် “ဂယာ၏ ခုနစ်ဆ” ဟု ချီးမွမ်းကာ ပဋ္ဌုမင်း၏ ရှရဒ္ဓကြောင့် အပြစ်ကြီးသော ဝေနမင်းကို မကောင်းသော မွေးဖွားမှုမှ မြှောက်တင်နိုင်ခဲ့သည့် ဥပမာကို ထည့်သွင်းပြသည်။ ဒေဝီက မူလဇာတ်ကြောင်း၊ လုပ်ထုံးလုပ်နည်း၊ မန္တရ၊ အခမ်းအနားဆောင်ရွက်သူတို့၏ အရည်အချင်းကို မေးမြန်းရာ ဣရှ္ဝရက ယုံကြည်သဒ္ဓါရှိသူများထံသာ ပေးအပ်ရမည့် ရဟಸ್ಯဟု သတ်မှတ်သည်။ ထို့နောက် သန့်ရှင်းရေးစည်းကမ်းများ (ဗြဟ္မစရိယ၊ ရှောစ၊ အာစတိကယ) ကို ထိန်းသိမ်းရန်၊ နာစတိကတို့နှင့် မပေါင်းသင်းရန်၊ ရှရဒ္ဓပစ္စည်းများ ပြင်ဆင်ရန်၊ ညန်ကူ-မတီတွင် ရေချိုးရန်၊ ဒေဝတားနှင့် ပိတೃတို့အား တೃပဏ ပြုရန် စနစ်တကျ ဖော်ပြသည်။ အဂ္နိṣ္ဝာတ္တ၊ ဘာရဟိṣဒ၊ သောမပါ စသည့် ပိတೃ-ဒေဝတားများကို ဖိတ်ခေါ်သော မန္တရများနှင့် သိရှိ/မသိရှိ ဘိုးဘွားများ၊ ခက်ခဲသော ပရလောကအခြေအနေရှိသူများ၊ မနုဿမဟုတ်သော မွေးဖွားမှုများထိ ပါဝင်အောင် ပိဏ္ဍပူဇာကို ကျယ်ပြန့်စွာ ပြုလုပ်ရန် ဆိုသည်။ ပာယသ၊ မဓု၊ စက္တု၊ ပိṣ္ဋက၊ စရု၊ စပါးသီးနှံ၊ အမြစ်/အသီးတို့ကို ပူဇာကာ ဂို-ဒါန၊ ဒီပ-ဒါန စသည့် ဒါန၊ ပရဒက္ခိဏ၊ ဒက္ခိဏာနှင့် ပိဏ္ဍများကို ရေထဲနှစ်ခြင်းတို့ကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ အိတိဟာသပိုင်းတွင် ဝေနမင်း၏ အဓမ္မအုပ်ချုပ်မှု၊ ရှိများက သတ်ခြင်း၊ နိṣာဒနှင့် ပဋ္ဌု၏ ပေါ်ပေါက်လာမှု၊ ပဋ္ဌု၏ မင်းအဖြစ်တက်လာခြင်းနှင့် “မြေကို နို့ညှစ်ခြင်း” မိုတစ်ကို ရှင်းပြပြီး နောက်ဆုံးတွင် ပဋ္ဌုက ဝေနကို ကယ်တင်ရန် ကြိုးပမ်းသည်။ သာမန်တီရ္ထများက ဝေန၏ အပြစ်ကြီးမှုကြောင့် လက်မခံသဖြင့် ကောင်းကင်မှ ညွှန်ကြားချက်အရ ပရဘ္ဟာသရှိ ဂိုṣ္ပဒသို့ သွားကာ အခမ်းအနားအောင်မြင်ပြီး ဝေန လွတ်မြောက်သည်။ အဆုံးတွင် အချိန်ကန့်သတ်မှု နည်းပါးကြောင်း၊ မင်္ဂလာအခါများကို ဖော်ပြကာ ဤရဟস্যကို စိတ်ရင်းသဒ္ဓါရှိသူများထံသာ ပေးအပ်ရန် ထပ်မံညွှန်ကြားသည်။
Adhyaya 337
न्यंकुमतीमाहात्म्ये नारायणगृहमाहात्म्यवर्णनम् | Narāyaṇa-gṛha: Glory and Observances near Nyankumatī
ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ ဘုရားဖူးသူကို «နာရာယဏ-ဂೃಹ» ဟူသော အမြင့်မြတ်သန့်ရှင်းရာသို့ ညွှန်ပြသည်။ ထိုနေရာသည် «ဂိုṣပဒ» ဟုခေါ်သော အရပ်၏ တောင်ဘက်၊ မင်္ဂလာပင်လယ်ကမ်းခြေတွင် တည်ရှိပြီး အပြစ်ကိုဖယ်ရှားပေးသော «ညန်ကုမတီ» အနီးတွင် ရှိသည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ထိုနေရာ၌ ကေရှဝ (ဟရီ) သည် ကလ္ပအဆုံးအထိ တည်မြဲစွာ (kalpāntara-sthāyī) နေထိုင်ကြောင်းကို သင်ကြားသည်။ ဟရီသည် ရန်သူအင်အားများကို ဖျက်ဆီးပြီးနောက်၊ ကြမ်းတမ်းသော ကလိယုဂ၌ ဘိုးဘွားတို့ကို မြှင့်တင်ကူညီရန်နှင့် အနားယူရန်အတွက် ဤ «အိမ်» တွင် တည်နေသဖြင့် ကမ္ဘာလောကတွင် ကျော်ကြားလာသည်ဟု ဆိုသည်။ ယုဂအလိုက် နာမတော်များကိုလည်း ဖော်ပြ၍—ကೃတ၌ «ဇနာရ္ဒန», တ్రేతာ၌ «မဓုသူဒန», ဒ్వါပရ၌ «ပုဏ္ဍရိကာက္ṣ», ကလိ၌ «နာရာယဏ» ဟု ခေါ်ကြသည်။ ထိုသို့ဖြင့် ယုဂလေးပါးတစ်လျှောက် သမ္မာဓမ္မကို စီမံတည်ဆောက်ရာ အခြေခံနေရာဖြစ်ကြောင်း ထင်ရှားစေသည်။ အကောင်အထည်ဖော်ရန် အညွှန်းများအဖြစ်—ဧကာဒశီနေ့တွင် အစာမစားဘဲ (nirāhāra) နေ၍ ဘုရားကို ဖူးမြင်သူသည် ဟရီ၏ အဆုံးမရှိသော အမြင့်ဆုံးအနေအထားကို မြင်တွေ့ရမည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် ရေချိုးခြင်း၊ śrāddha ပြုလုပ်ခြင်းတို့ကို ဘုရားဖူးနှင့် ဆက်စပ်၍ သတ်မှတ်ပြီး၊ အထူးကောင်းမွန်သော ဗြာဟ္မဏတစ်ဦးအား အဝါရောင်ဝတ်စုံကို ဒါနပြုရန် ညွှန်ကြားသည်။ ဤအကြောင်းကို နားထောင်ခြင်း သို့မဟုတ် ရွတ်ဆိုခြင်းဖြင့် သဒ္ဂတိ (sadgati) အပါအဝင် မင်္ဂလာဖွယ် အကျိုးရလဒ်ကို ရရှိမည်ဟု ဖလသြရုတိ၌ ဆိုထားသည်။
Adhyaya 338
Jāleśvara-liṅga-prādurbhāvaḥ (Origin and Glory of Jāleśvara at the Devikā Riverbank)
ဣရှွရသည် ဒေဝိကာမြစ်ကမ်းပေါ်ရှိ ဂုဏ်သတင်းကြီးသော လိင်္ဂတစ်ပါးကို «ဇာလေရှွရ» ဟု ခေါ်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ နာဂကညာများက ပူဇော်ကာ အလင်းရောင်တောက်ပပြီး၊ အမည်ကို သတိရရုံဖြင့်ပင် ဗြဟ္မဟတ္တျာ အပြစ်ကြီးကို ဖျက်နိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ ဒေဝီက အမည်၏ မူလနှင့် ထိုနေရာနှင့် ဆက်နွယ်ခြင်း၏ ကုသိုလ်အကျိုးကို မေးမြန်းသည်။ ဣရှွရက ရှေးအီတိဟာသတစ်ပုဒ်ကို ပြောပြသည်။ ပရဘ္ဟာသဒေသ၌ ရှင်အာပသ္တမ္ဗသည် တပသ္စရိယာ ပြုနေစဉ် ငါးဖမ်းသူများက ကွန်ကြီးချ၍ မသိမသာ ရေထဲမှ သမాధိဝင်နေသော ရှင်ကို ဆွဲထုတ်မိကြသည်။ သူတို့သည် ကြောက်ရွံ့နောင်တရကာ ခွင့်လွှတ်ရန် တောင်းပန်ကြသည်။ ရှင်အာပသ္တမ္ဗက ကရုဏာနှင့် သတ္တဝါအကျိုးပြုခြင်း၏ သီလကို စဉ်းစားကာ မိမိ၏ ကုသိုလ်သည် အခြားသူများကို အကျိုးပြုစေလိုပြီး၊ သူတို့၏ အမှားကို မိမိထံသို့ ယူဆောင်စေလိုကြောင်း ဆန္ဒပြုသည်။ ဘုရင် နာဘ္ဟာဂသည် ဝန်ကြီးနှင့် ပုရောဟိတ်တို့နှင့် လာရောက်ကာ ငါးဖမ်းသူများကို ရှင်၏ “တန်ဖိုး” အဖြစ် ငွေကြေးဖြင့် ဖြေရှင်းလိုသော်လည်း ရှင်က မလက်ခံ။ ရှင်လောမရှက “နွား” သည် သင့်တော်သော တန်ဖိုးဟု ညွှန်ပြပြီး၊ ရှင်အာပသ္တမ္ဗက လက်ခံကာ နွား၏ သန့်ရှင်းမြတ်နိုးမှု၊ ပဉ္စဂဝျ (နွားထွက်ငါးမျိုး) ၏ သန့်စင်မှုနှင့် နွားကာကွယ်ပူဇော်ရမည့် ဓမ္မတာကို ချီးမွမ်းသည်။ ငါးဖမ်းသူများက နွားကို ပူဇော်ရာ ရှင်က သူတို့နှင့် ရေထဲမှ လှန်တင်ခဲ့သော ငါးများပါ ကောင်းကင်သို့ တက်ရောက်စေမည်ဟု ကောင်းချီးပေးပြီး၊ အဓိကမှာ စိတ်ရင်းနှင့် အကျိုးပြုလိုမှုဖြစ်ကြောင်း ထောက်ပြသည်။ ဘုရင်သည် သံဃာသမဂ္ဂ၏ တန်ဖိုးကို ချီးကျူးကာ မင်းအာဏာမာန မဖြစ်စေရန် သင်ကြားချက်ကို ခံယူပြီး၊ ရှားပါးသော “ဓမ္မပညာ” ကို ဆုတောင်းသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဣရှွရက လိင်္ဂကို ရှင်အာပသ္တမ္ဗက တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ကွန် (ဇာလ) ထဲသို့ ကျရောက်ခဲ့သဖြင့် «ဇာလေရှွရ» ဟု အမည်ပေးခဲ့ကြောင်း ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ဘုရားဖူးညွှန်ကြားချက်များ—ဇာလေရှွရ၌ ရေချိုးပူဇော်ခြင်း၊ မာဟာတ္မယကို နားထောင်ခြင်း၊ ပူဇော်ပဏ္ဏာများ ပြုလုပ်ခြင်း—အထူးသဖြင့် ချိုင်တြလ၏ သုက္လ တရယောဒသီနေ့တွင် ပိဏ္ဍဒါန ပြုခြင်းနှင့် ဝေဒသိသော ဗြာဟ္မဏအား ဂိုဒါန ပေးခြင်းတို့သည် အလွန်ကုသိုလ်ကြီးဟု ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 339
Huṁkāra-kūpa Māhātmya (The Glory of the Well Filled by the Huṁkāra)
ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား ဒေဝိကာမြစ်၏ သာယာလှပသော ကမ်းပါးပေါ်ရှိ “သုံးလောကကျော်ကြား” ဟု ခေါ်ဆိုကြသော နာမည်ကြီး ရေတွင်းတစ်ခု၏ အကြောင်းကို ပြောကြားသည်။ ထိုနေရာ၌ ဒေဝိကာကမ်းပေါ်တွင် နေထိုင်သော တဏ္ဍီ မုနိသည် ရှိဝဘက္တိကို မပြတ်မလျော့ ထိန်းသိမ်းကာ တပဿာကို တည်ကြည်စွာ ပြုလုပ်နေသည်။ မျက်စိကန်းပြီး အိုမင်းသော သမင်တစ်ကောင်သည် ရေမရှိသော နက်ရှိုင်းသည့် တွင်းထဲသို့ ကျသွားသည်။ မုနိသည် ကရုဏာဖြင့် လှုပ်ရှားသော်လည်း သာသနာဝင် စည်းကမ်းကို ထိန်းကာ “ဟုမ္ကာရ” ဟူသော အသံကို ထပ်ခါထပ်ခါ ထုတ်လွှင့်သည်။ ထိုအသံ၏ အာနုဘော်ကြောင့် တွင်းသည် ရေဖြင့် ပြည့်လာပြီး သမင်သည် ခက်ခဲစွာ ထွက်မြောက်နိုင်သည်။ ထို့နောက် သမင်သည် လူရုပ်သို့ ပြောင်းလဲကာ ထိုကဲ့သို့သော ကမ္မဖလ ပေါ်ထွန်းလာခြင်းအပေါ် အံ့ဩ၍ မုနိအား မေးမြန်းသည်။ ပြောင်းလဲလာသောသူက သမင်ဘဝသို့ ကျရောက်ခြင်းနှင့် လူဘဝသို့ ပြန်လည်ရောက်ခြင်းသည် ဤတီရ္ထ၏ အာနုဘော်ကြောင့်သာ ဖြစ်ကြောင်း ရှင်းပြသည်။ မုနိသည် ထပ်မံ စမ်းသပ်လိုသဖြင့် “ဟုမ္ကာရ” ကို ထပ်မံ ထုတ်လွှင့်ရာ ရေတွင်းသည် ယခင်ကဲ့သို့ ပြန်လည် ရေပြည့်လာသည်။ ထို့နောက် မုနိသည် စ္နာနပြု၍ ပိတೃ-တရ္ပဏ ပြုလုပ်ကာ ဤနေရာကို အထူးမြတ်သော တီရ္ထဟု သိမြင်ပြီး “ပါရာဂတိ” ဟူသော မြင့်မြတ်သော အခြေအနေသို့ ရောက်ရှိသည်။ ဖလश्रုတိအရ ယနေ့တိုင် “ဟုမ္ကာရ” ပြုလျှင် ရေစီးထွက်ပေါ်လာသည်ဟု ဆိုသည်။ ဘက္တတစ်ဦးသည် အပြစ်များတွင် ပါဝင်ခဲ့သော်လည်း ဤနေရာသို့ လာရောက်လျှင် မြေပြင်ပေါ် လူဘဝကို ထပ်မံ မရကြောင်း ဆိုထားသည်။ ရေချိုး၍ သန့်စင်ကာ ရှရဒ္ဓ ပြုလုပ်သူသည် အပြစ်အားလုံးမှ လွတ်မြောက်ပြီး ပိတೃလောက၌ ဂုဏ်ပြုခံရကာ အတိတ်နှင့် အနာဂတ် အပါအဝင် မျိုးရိုး ၇ ဆက်ကို မြှင့်တင်နိုင်သည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 340
चण्डीश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Glorification of Caṇḍīśvara)
အခန်း ၃၄၀ တွင် ဣရှ္ဝရ (Īśvara) သည် ဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ သီးသန့်ဘုရားသခင့်အထိမ်းအမှတ်တစ်ခုဖြစ်သော စဏ္ဍီဣရှ္ဝရ (Caṇḍīśvara) ကို ဂရုစိုက်စေသည်။ ထိုနေရာကို မဟာလင်္ဂ (mahāliṅga) ဟု ဖော်ပြပြီး အပြစ်အကုန်လုံးကို ဖျက်ဆီးနိုင်သော (sarva-pātaka-nāśana) အာနိသင်ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် ကာလအလိုက် အခမ်းအနားစည်းကမ်းကို သတ်မှတ်သည်။ ကာရ္တ္တိက (Kārttika) လတွင် လပြည့်ဘက် (śukla) ၁၄ ရက်နေ့ (śukla-caturdaśī) တွင် ဥပဝါသ (upavāsa) အစာရှောင်၍ ညလုံးနိုးကြားကာ ပရာဇာဂရ (prajāgara) ပြုလုပ်ရမည်ဟု မိန့်သည်။ အဆုံးတွင် ဖလရှရုတိအဖြစ် ထိုကဲ့သို့ ကျင့်သုံးသူသည် မဟေရှ္ဝရ (Maheśvara) ၏ အမြင့်ဆုံးအဆင့်သို့ ရောက်နိုင်ကြောင်း ကတိပြုကာ သန့်စင်ခြင်းနှင့် မောက္ခအလိုဆန္ဒကို တစ်ပြိုင်နက် ထောက်ပံ့သည်ဟု ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 341
आशापूरविघ्नराजमाहात्म्यवर्णनम् (The Māhātmya of Āśāpūra Vighnarāja)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရက အာရှာပူရ ဝိဃ္နရာဇ ဟူသော သာသနာတော်အလှူအတန်းနေရာကို သီအိုရီအရ ဖော်ပြသည်။ ထိုသန့်ရှင်းရာဌာနသည် ဝါယဝျ (အနောက်မြောက်) ဦးတည်ရာတွင် တည်ရှိပြီး “အကလ္မရှ” (အညစ်အကြေးကင်း) နှင့် “ဝိဃ္နနာရှန” (အတားအဆီးဖျက်သိမ်းသူ) ဟူ၍ ချီးမွမ်းထားသည်။ “အာရှာပူရက” ဟူသော အမည်သည် မျှော်လင့်ချက်/ဆန္ဒကို ပြည့်စုံစေသူ ဟူသော အဓိပ္ပါယ်ဖြစ်သည်။ ထို့နောက် ပူဇော်မှုအကျိုးသက်ရောက်မှုကို ဥပမာဇာတ်လမ်းများဖြင့် တည်မြဲစေသည်။ ရာမ၊ စီတာ၊ လက္ခ္မဏတို့သည် ထိုနေရာတွင် ဂဏေရှ/ဝိဃ္နေရှကို ပူဇော်ကာ မိမိတို့လိုရာကို ရရှိကြသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် စန္ဒြ (လ) သည် ဂဏာဓိပကို ပူဇော်၍ လိုချင်သည့် အကျိုးကို ရရှိပြီး ကုဋ္ဌ (အရေပြားရောဂါ) အားလုံး ပျက်စီးသက်သာခြင်းကိုပါ ထင်ရှားစွာ ဖော်ပြထားသည်။ ကာလပူဇော်နည်းအဖြစ် ဘာဒြပဒ လ၏ သုက္လပက္ခ စတုတ္ထီနေ့တွင် ပူဇော်ပြီး မိုဒက (ချိုမုန့်) ဖြင့် ဗြာဟ္မဏများကို ကျွေးမွေးရန် ညွှန်ကြားသည်။ အကျိုးဖလမှာ ဝိဃ္နရာဇ၏ ကရုဏာကြောင့် လိုရာအောင်မြင်ခြင်း ဖြစ်ပြီး၊ နောက်ဆုံးတွင် ဣရှ္ဝရက က္ෂေတ্ৰကို ကာကွယ်ရန်နှင့် ခရီးသွားသူတို့၏ အတားအဆီးများကို ဖယ်ရှားရန် ထိုဒေဝတাকে ခန့်အပ်ထားကြောင်း ဆိုသည်။
Adhyaya 342
Chandreśvara–Kalākuṇḍa Tīrtha Māhātmya (चंद्रेश्वरकलाकुण्डतीर्थमाहात्म्य)
အခန်း ၃၄၂ တွင် ဣရှ္ဝရက ပရဘာသာဒေသအတွင်းရှိ ပာပ-ဟရ (အပြစ်ဖယ်ရှား) လိင်္ဂ၏ တည်နေရာကို သေချာညွှန်ပြသည်။ ထိုလိင်္ဂကို စိုးမ/လ (Candra) က တောင်–နైరဋ္ဌ (တောင်–အနောက်တောင်) ဘက် မဝေးသည့်နေရာတွင် ကိုယ်တိုင်တည်ထောင်ထားသည်ဟု ဆိုသည်။ အနီးတွင် အမృత-ကုဏ္ဍ (Amṛta-kuṇḍa) ဟုခေါ်သော သန့်ရှင်းရေကန်တစ်ခုရှိပြီး ကလာ-ကုဏ္ဍ (Kalā-kuṇḍa) ဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။ ဤအခန်း၏ အဓိကအချက်မှာ အခမ်းအနားအစဉ်အလာဖြစ်၍ ကုဏ္ဍတွင် ရေချိုး (snāna) ပြုလုပ်ပြီးနောက် «ချန္ဒရေးရှ/ချန္ဒရေးရှ္ဝရ» ကို ပူဇော်ဝတ်ပြုရမည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုသို့ပြုသူသည် တပသ (tapas) တစ်ထောင်နှစ်၏ အကျိုးကို ရရှိမည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။ ထို့ပြင် လက ဆောက်လုပ်ထားသော တာဍာဂ (taḍāga) ကိုလည်း ဖော်ပြပြီး အရှည်အဝန်း ၁၆ မြားတံအလျားနှင့် ချန္ဒရေးရှ၏ အရှေ့–အနောက် ဦးတည်ချက်အတိုင်း တည်ရှိကြောင်း ပြောကာ သန့်ရှင်းဒေသ၏ လမ်းညွှန်မြေပုံကဲ့သို့ အထောက်အကူပြုသည်။
Adhyaya 343
कपिलधाराकपिलेश्वरमाहात्म्ये कपिलाषष्ठीव्रतविधानमाहात्म्यवर्णनम् (Kapiladhārā–Kapileśvara Māhātmya and the Procedure/Glory of the Kapilā-Ṣaṣṭhī Vrata)
ဤအধ্যာယသည် ရှိဝ–ဒေဝီ ဆွေးနွေးပုံစံဖြင့် စတင်ကာ ကပိလေရှဝရနှင့် ကပိလက்ஷೇತ್ರ၏ တည်နေရာကို ဦးတည်ရာအရပ်များနှင့် တီရ္ထများကို ကိုးကား၍ ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ဤနေရာ၏ အာဏာတရားကို ရှေးပုံပြင်အထောက်အထားဖြင့် တည်ဆောက်ကာ ရှင်ကပိလ၏ ရှည်လျားသော တပဿာနှင့် မဟေရှဝရကို ထိုနေရာ၌ တည်ထောင်ခဲ့ခြင်းကို ရှင်းလင်းသည်။ ထို့ပြင် “ကပိလဓာရာ” ကို ပင်လယ်နှင့် ဆက်နွယ်သည့် သန့်ရှင်းမြတ်သော ရေစီးကြောင်းအဖြစ် မိတ်ဆက်ကာ ကုသိုလ်ရှိသူများသာ မြင်တွေ့ခံစားနိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ အဓိကသင်ကြားချက်မှာ “ကပိလာ-ဆဿဋ္ဌီ” ဝရတဖြစ်ပြီး ရှားပါးသော ပြက္ခဒိန်ဆုံစည်းမှုဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။ အစီအစဉ်အလိုက်—ကွင်းအတွင်း သို့မဟုတ် နေမင်းနှင့် ဆက်နွယ်ရာနေရာတွင် ရေချိုးခြင်း၊ ဇပပြုခြင်း၊ သတ်မှတ်ပစ္စည်းများဖြင့် စူရျမင်းထံ အရ္ဃျ ပူဇော်ခြင်း၊ ပရဒက္ခိဏာ လှည့်လည်ခြင်းနှင့် ကပိလေရှဝရအနီးတွင် ပူဇော်ခြင်းတို့ကို ပြုလုပ်ရသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ကုမ္ဘ စီမံကိန်း၊ နေမင်းအိုင်ကွန်ပုံရိပ်များနှင့်အတူ ဒါနပြုရန် ညွှန်ကြားကာ ဝေဒသိ ပုရောဟိတ်(ဗြာဟ္မဏ) ထံ ပေးအပ်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ ဖလश्रုတိတွင် စုဆောင်းလာသော အပြစ်များကို ပယ်ဖျက်နိုင်ပြီး ယဇ္ဉကြီးများနှင့် တီရ္ထများစွာတွင် ဒါနပြုသကဲ့သို့ အလွန်မြင့်မားသော ကုသိုလ်ရရှိကြောင်း ချီးမြှောက်ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 344
जरद्गवेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Jaradgaveśvara Māhātmya (Glorification of Jaradgaveśvara)
ဤအধ্যာယတွင် ပရဘာသက்ေတ၌ ဒေဝီအား ဣရှ္ဝရက သီရ္ထအရပ်ညွှန်ပြသည်။ အပြစ်ဖျက်နိုင်သော လိင်္ဂ “ဇရဒ္ဂဝေရှ္ဝရ” (Jaradgaveśvara) ကို ဖူးမြော်ရန် ညွှန်ကြားပြီး၊ ၎င်းသည် Jaradgava တည်ထောင်ထားကာ Kapileśvara နှင့် ဆက်စပ်သည့် ဦးတည်ရာအနေအထားဖြင့် တည်ရှိကြောင်း ဆိုသည်။ ထိုသီရ္ထကို ဆည်းကပ်ခြင်းဖြင့် brahmahatyā အပါအဝင် အပြစ်ကြီးများနှင့် ဆက်စပ်အပြစ်များ ပျောက်ကင်းကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထိုနေရာတွင် မြစ်ဒေဝီ အံśumatī ရှိကြောင်းလည်း ပြောပြီး၊ နည်းလမ်းတကျ ရေချိုးကာ နောက်တစ်ဆင့် piṇḍa-dāna (ဘိုးဘွားအတွက် ပူဇော်အစာ) ပြုလုပ်ရန် သတ်မှတ်ထားသည်။ အကျိုးအဖြစ် ဘိုးဘွားတို့ အချိန်ကြာရှည် စိတ်ကျေနပ်ကြောင်း ဆိုပြီး၊ ဝေဒပညာတတ် ဗြာဟ္မဏအား vṛṣabha (နွားထီး) ကို ဒါနပြုရန် အကြံပြုသည်။ ပူဇော်မှုတွင် gandha၊ puṣpa တို့ဖြင့် ပူဇော်ခြင်း၊ pañcāmṛta ဖြင့် အဘိသေကလုပ်ခြင်း၊ guggulu သင်းပျံ့ကို မီးရှို့ပူဇော်ခြင်းတို့ ပါဝင်ပြီး၊ အမြဲတမ်း ချီးမွမ်းခြင်း၊ ဦးချခြင်း၊ ပတ်လည်လှည့်လည်ခြင်းတို့ကိုလည်း ထည့်သွင်းဖော်ပြသည်။ ဗြာဟ္မဏများကို အစားအစာမျိုးစုံဖြင့် ကျွေးမွေးခြင်းကိုလည်း သာသနာကျင့်ဝတ်အဖြစ် ထောက်ပြကာ အကျိုးပွားများစွာ ရရှိကြောင်း ချီးမြှောက်သည်။ ဤသီရ္ထကို ကృతယုဂတွင် Siddhodaka ဟု ခေါ်ပြီး ကလိယုဂတွင် Jaradgaveśvara-tīrtha ဟု ခေါ်ကြောင်းလည်း မှတ်သားစေသည်။
Adhyaya 345
नलेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Naleśvara Māhātmya—Account of the Glory of Naleśvara)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ပရဘာသ သန့်ရှင်းကွင်းအတွင်းရှိ တိရစ္ဆာန်မဟုတ်သော သာသနာတော်နေရာ၏ မဟာတန်ခိုးကို ချုပ်ချုပ်တင်ပြထားသည်။ ဟာဋကေရှ္ဝရ (Hāṭakeśvara) ဟုခေါ်သော လင်္ဂကို ဖော်ပြပြီး၊ ၎င်း၏ အရှေ့ဘက်တွင် နလေရှ္ဝရ (Naleśvara) ဟုအမည်ရ သင်္ကန်းတော်/ဘုရားကျောင်းတည်နေရာရှိကြောင်း ဆိုသည်။ ဣရှ္ဝရ (Īśvara) သည် ဒေဝီအား မိန့်ကြားကာ ဦးတည်ရာနှင့် အကွာအဝေးကို တိတိကျကျ ဖော်ပြ၍ ပရဘာသကွင်းအတွင်း၌ ထိုနေရာကို ရှာဖွေရန် လမ်းညွှန်ပေးသည်။ နလေရှ္ဝရကို နလ (Nala) နှင့် ဒမယန္တီ (Damayantī) တို့က တည်ထောင်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြပြီး၊ မင်းတော်မိဖုရားတော် စံပြစုံတွဲ၏ ယုံကြည်လက်ခံမှုဖြင့် က్షೇತ್ರ၏ ထူးမြတ်မှုကို အာဏာတည်စေသည်။ ထို့နောက် ဖလश्रုတိ (phalaśruti) အဖြစ်၊ လူတစ်ဦးက လင်္ဂကို မြင်တွေ့၍ သင့်တော်သော ဝိဓိနည်းလမ်းအတိုင်း ပူဇော်ကန်တော့လျှင် ကလိယုဂ၏ အညစ်အကြေးနှင့် ဒုက္ခများ (“kali” afflictions) မှ လွတ်မြောက်မည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် ဒျူတ (dyūta) ဟုခေါ်သော လောင်းကစား/အန်စာတုံးကစားတွင် အောင်မြင်ခြင်းကိုပါ ကတိပေးထား၍ ဤဘုရားနေရာ၏ ထူးခြားသော လောကီအကျိုးကို ထင်ရှားစေသည်။
Adhyaya 346
कर्कोटकार्कमाहात्म्यवर्णनम् — Karkoṭakārka Māhātmya (Account of the Glory of the ‘Karkoṭaka Sun’)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဣရှ္ဝရ (Īśvara) ၏ သင်ကြားမှုအဖြစ် ဖွဲ့စည်းထားပြီး ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರ (Prabhāsa-kṣetra) ၏ အာဂ္နေယ (အရှေ့တောင်) ဒిశာပိုင်းတွင် «ကရ္ကိုဋက-ရဝိ» (Karkoṭaka-ravi) ဟူသော နေဘုရား၏ သန့်ရှင်းသည့် ပုံသဏ္ဍာန်ကို တည်နေရာချထားသည်။ ထိုပုံသဏ္ဍာန်ကို ဒർശန (darśana) ဖြင့် မြင်မြောက်ရုံသာဖြင့်ပင် ဒေဝတားအားလုံး ပျော်ရွှင်နှစ်သက်ကြောင်းကို ထုတ်ဖော်ကာ၊ တစ်နေရာတည်းရှိ သက်ဝင်ထင်ရှားမှုတစ်ခုက ဒေဝတားအပေါင်း၏ အတည်ပြုကောင်းချီးကို ဆုံချက်တစ်ခုအဖြစ် ဖြစ်စေသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် အကျဉ်းချုပ် ပူဇော်နည်း (vidhi) ကို သတ်မှတ်သည်။ စပ္တမီ (saptamī) လပြည့်လကွယ်အလိုက် ၇ ရက်မြောက်နေ့က ရဝိဝါရ (ravivāra) တနင်္ဂနွေနှင့် တိုက်ဆိုင်သည့်အခါ၊ ဓူပ (dhūpa) မီးခိုးမွှေး၊ ဂန္ဓ (gandha) အနံ့သာ၊ အနုလေပန (anulepana) လိမ်းသုတ်အနံ့သာတို့ဖြင့် စည်းကမ်းတကျ ပူဇော်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ အဓိက သင်ခန်းစာမှာ လက်တွေ့သန့်စင်မှုဖြစ်ပြီး—အချိန်မှန်ကန်ခြင်းနှင့် အလှူပစ္စည်းမှန်ကန်ခြင်းတို့ကြောင့် «ဆರ್ವ-ကိလ္ဗိသ» (sarva-kilbiṣa) ဟူသော အပြစ်အညစ်အကြေးအားလုံးမှ လွတ်မြောက်စေသည်ဟု ဖော်ပြသည်။ အဆုံးတွင် ဤအဓ್ಯಾಯသည် စ္ကန္ဒ မဟာပုရာဏ (Skanda Mahāpurāṇa) ၈၁,၀၀၀ ရှလိုက စုစည်းမှုအတွင်း၊ ပရဘာသ ခဏ္ဍ (Prabhāsa Khaṇḍa) အတွဲ ၇၊ «Prabhāsakṣetramāhātmya» အပိုင်းတွင် အဓ್ಯಾಯ ၃၄၆ ဖြစ်ကြောင်း ကော်လိုဖွန်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 347
हाटकेश्वरमाहात्म्यम् (Hāṭakeśvara Māhātmya: The Glory of Hatakeśvara Liṅga and Agastya’s Āśrama)
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား ဟာဋကေရှွရ-လိင်္ဂ (Hāṭakeśvara-liṅga) ၏ တည်နေရာနှင့် သန့်ရှင်းမြတ်နိုးဖွယ် အာနုဘော်ကို ပြောကြားသည်။ ၎င်းသည် နလေရှွရအနီး၊ အဂஸ္တျာမရ-ဝန (Agastyāmra-vana) ဟုခေါ်သော တောအုပ်ဘေးတွင်ရှိပြီး အဂஸ္တျာမုနိက ယခင်က တပသျာကျင့်ခဲ့သည့် အာရှရမ်နှင့် ဆက်စပ်သည်။ ထို့နောက် အကြောင်းရင်းပုံပြင်တစ်ပုဒ်သို့ ပြောင်းလဲသည်။ ဗိဿဏုက ကြမ်းတမ်းသော ကာလကေယ ဒိုင်တျာများ (Kālakeya) ကို ဖျက်ဆီးပြီးနောက် ကျန်ရစ်သူအချို့သည် သမုဒ္ဒရာထဲတွင် ပုန်းကွယ်ကာ ပရဘာသ (Prabhāsa) ဒေသသို့ ညအခါတိုင်း လာရောက်တိုက်ခိုက်၍ တပသွင်များကို စားသောက်ကာ ယဇ္ဉ-ဒါန အလေ့အထကို ဖျက်ဆီးသဖြင့် သွာဓျာယ (svādhyāya)၊ ဝဿတ်ကာရ (vaṣaṭ-kāra) စသည့် ဓမ္မလက္ခဏာများ ပျက်ယွင်းသွားသည်။ ဒေဝတားတို့သည် ဗြဟ္မာထံ သွားရောက်တိုင်ကြားရာ ဗြဟ္မာက ကာလကေယတို့ကို ခွဲခြားပြသပြီး ပရဘာသရှိ အဂஸ္တျာထံ သွားရန် ညွှန်ကြားသည်။ အဂஸ္တျာသည် သမုဒ္ဒရာသို့ သွားကာ ဂန္ဒူဿ (gandūṣa) ကဲ့သို့ တစ်မုတ်တည်းဖြင့် သမုဒ္ဒရာကို သောက်သဖြင့် ဒိုင်တျာများ ထင်ရှားလာကာ အနိုင်ယူခံရပြီး အချို့သည် ပာတားလသို့ ထွက်ပြေးသည်။ သမုဒ္ဒရာကို ပြန်လည်ဖြည့်ရန် တောင်းဆိုသော်လည်း အဂஸ္တျာက ရေသည် “အို/မသန့်” ဖြစ်သွားပြီဟုဆိုကာ နောက်တစ်ခါ ဘာဂီရထ (Bhāgīratha) က ဂင်္ဂါ (Gaṅgā) ကို ခေါ်ဆောင်လာ၍ ဖြည့်မည်ဟု ကြိုတင်ဟောသည်။ အဆုံးတွင် အဂஸ္တျာ၏ အာရှရမ်နှင့် ဟာဋကေရှွရအနီးတွင် ပူဇော်ခြင်း၊ ရေချိုးခြင်းတို့သည် မြင့်မားသော အာနုဘော်ရလဒ်ပေးကြောင်း၊ အချိန်ကာလအလိုက် ပူဇော်ပွဲနှင့် ရှရဒ္ဓာတို့၏ အကျိုးကျေးဇူးကို တိတိကျကျ ဖော်ပြပြီး၊ ယုံကြည်စွာ နားထောင်သူသည် နေ့ညအပြစ်များမှ ချက်ချင်း လွတ်မြောက်ကြောင်း ဖလရှရုတိက အဆုံးသတ်သည်။
Adhyaya 348
नारदेश्वरीमाहात्म्यवर्णनम् | Nāradeśvarī Māhātmya (Glorification of Nāradeśvarī)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဣရှ္ဝရ၏ဟောကြားချက်အဖြစ် တီရ္ထညွှန်ကြားချက်ကို တိုတောင်းသော်လည်း သတ်မှတ်ချက်ပါစွာ ဖော်ပြသည်။ မဟာဒေဝီကို ရိုသေကိုးကွယ်သူအား အနောက်ဘက်သို့ သွားကာ နာရဒေශ්ဝရီ၏ သာသနာတော်ရှိရာ သင်္ကေတတည်နေရာသို့ ရောက်ရန် ညွှန်ပြပြီး၊ ထိုဘုရားမ၏ နီးကပ်တော်မူခြင်း (sānnidhya) သည် ကံမကောင်းမှုအားလုံးကို ဖျက်ဆီးပေးသည်ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ထို့ပြင် အထူးဝတ်ပြုနည်းတစ်ရပ်ကို သတ်မှတ်ထားသည်။ တိတိယလ (tṛtīyā) တွင် စိတ်တည်ငြိမ်စွာ ဘုရားမကို ဝတ်ပြုသော မိန်းမသည် ကာကွယ်သော ကုသိုလ်ကို တည်ထောင်နိုင်ပြီး၊ ထိုမိန်းမ၏ မျိုးရိုးအတွင်း မိန်းမများသည် ကံမကောင်းမှုအမှတ်အသား မခံရတော့ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ဤအခန်းသည် နေရာညွှန်ကြားချက်၊ အချိန်သတ်မှတ်ချက်နှင့် အကျိုးဖလကို စုစည်းထားသော နာရဒေශ්ဝရီ-မဟာတ္မယ အဖြစ် ပရဘာသက்ஷೇತ್ರမဟာတ္မယအတွင်း သတ်မှတ်ထားသည်။
Adhyaya 349
मन्त्रविभूषणागौरी-माहात्म्यवर्णनम् (Glorification of Mantravibhūṣaṇā Gaurī)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဣရှွရက ဒေဝီအား သင်ကြားညွှန်ကြားသည့်ပုံစံဖြင့် စတင်ပြီး၊ ဘီမေရှွရအနီး၌ တည်ရှိသော «ဒေဝီ မန္တဗိဘူෂဏာ» ဟူသော ဒေဝီရုပ်သဏ္ဌာန်ကို အထူးအာရုံစိုက်စေသည်။ ထိုဒေဝီကို ယခင်က စောမ (လ) က ပူဇော်ခဲ့ဖူးကြောင်းလည်း ဖော်ပြ၍ သန့်ရှင်းရာနေရာ၏ တည်နေရာနှင့် ပူဇော်သမိုင်းအစဉ်အလာကို ချိတ်ဆက်ပေးသည်။ အဓိကအကြောင်းအရာမှာ ဝတ်ပြုနည်းနှင့် အချိန်ကာလ သတ်မှတ်ချက်များဖြစ်သည်။ သြရာဝဏ (Śrāvaṇa) လတွင်၊ သုကလပက္ခ (အလင်းဖက်) ၏ တတိယနေ့ (တရတီယာ) တွင် စည်းကမ်းတကျ ပူဇော်ဝတ်ပြုသော မိန်းမသည် ဒုက္ခဝေဒနာ အားလုံးမှ လွတ်မြောက်မည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ကြောင့် ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဘီမေရှွရအနီးရှိ သာသနာတည်နေရာ၊ စောမ၏ ပူဇော်မှုအစဉ်အလာနှင့် ဝတ်ပြုချိန်ကာလကို တစ်စုတစ်စည်းတည်း ပေါင်းစည်းကာ အကျိုးဖော်ပြသည့် သဒ္ဓါရေးရာ သင်ကြားချက်တစ်ရပ်ဖြစ်သည်။
Adhyaya 350
दुर्गकूटगणपतिमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Durgakūṭa Gaṇapati (Glorification Narrative)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဣရှ్వర၏မိန့်ခွန်းဖြင့် စတင်ကာ ဒုရ္ဂကူဋက၌ တည်ရှိသော ဝိශ්ဝေရှကို မိုက်ခရို-မြေမျက်နှာသွင်ပြင်အဖြစ် တိတိကျကျ ညွှန်ပြသည်။ ၎င်းသည် ဘ္ဟလ္လတီရ္ထ၏ အရှေ့ဘက်တွင်ရှိပြီး ယောဂိနီစက္ကရ၏ တောင်ဘက်တွင် တည်ရှိကြောင်း ဖော်ပြကာ ဘုရားဖူးသူတို့အတွက် သန့်ရှင်းရာနေရာသို့ သွားရာလမ်းကို ဂုဏ်ပြုစွာ ညွှန်လမ်းပြသည်။ ထို့နောက် ဥပမာအဖြစ် ဘီမ၏ အောင်မြင်သော ပူဇော်ပသမှုကို တင်ပြ၍ စည်းကမ်းတကျ ပူဇော်လျှင် ဤဒုရ္ဂကူဋ ဂဏပတိသည် “sarvakāmaprada” (လိုရာဆန္ဒများ ပေးစွမ်းသူ) ဟူသော အကျိုးသက်ရောက်မှုရှိကြောင်း အတည်ပြုသည်။ ပူဇော်ရန် အချိန်ကိုလည်း ဖာလ္ဂုဏလ၊ ရွှင်လင်းပက္ခ (śukla pakṣa)၊ လဆန်း ၄ ရက် (caturthī) ဟု သတ်မှတ်ပြီး အနံ့သာ၊ ပန်း၊ ရေ တို့ဖြင့် ရိုးရိုးသန့်ရှင်းစွာ ဆက်ကပ်ရန် ဆိုသည်။ အကျိုးဖော်ပြချက်အရ ပူဇော်သူသည် သံသယမရှိဘဲ တစ်နှစ်ပတ်လုံး အတားအဆီးကင်း (nirvighna) စွာ နေထိုင်ရမည်ဟု ဆိုထားသည်။
Adhyaya 351
कौरवेश्वरीमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of Kauraveśvarī (Protectress of the Kṣetra)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဣශ්ဝရသည် မဟာဒေဝီအား ကုရုက္ခေတ္တရနှင့် အရင်က အာရာဓနာကြောင့် နာမတော်ချိတ်ဆက်နေသော ကောရဝေရှဝရီ ဒေဝီထံ သွားရောက်ရန် သင်ကြားတော်မူသည်။ ဒေဝီကို သန့်ရှင်းသော က్షೇತ್ರကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်သော အာဏာတော်အဖြစ် ဖော်ပြပြီး၊ ဘီမသည် က్షेत्रကာကွယ်ရေးတာဝန်ယူပြီးနောက် ဒေဝီကို ပူဇော်ခဲ့ကြောင်းကိုလည်း သတိပေးထားသည်။ အချိန်ကာလညွှန်ကြားချက်အရ မဟာနဝမီနေ့တွင် ကြိုးစားအားထုတ်၍ ပူဇော်ခြင်းသည် အထူးထိရောက်ကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့ပြင် ဧည့်ဝတ်ပြုမှုနှင့် ဒါနကျင့်ဝတ်ကိုလည်း ဖော်ပြကာ၊ အစားအစာကို အထူးသဖြင့် ဇနီးမောင်နှံများထံ လှူဒါန်းရမည်ဟု ဆိုပြီး၊ သန့်ရှင်းမြတ်နိုးဖွယ် အစားအစာများနှင့် ကောင်းမွန်စွာ ပြင်ဆင်ထားသော ချိုပွဲများ ပါဝင်ရမည်ဟု ညွှန်ကြားသည်။ ထိုသို့ပြုလျှင် ဒေဝီနှစ်သက်ကာ ချီးမွမ်းခံရသောအခါ ပူဇော်သူကို သားကဲ့သို့ ကာကွယ်ပေးမည်ဟု ဆိုထားသည်။
Adhyaya 352
सुपर्णेलामाहात्म्यवर्णनम् (Supārṇelā Māhātmya—Account of the Glory of Supārṇelā)
ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား စုပာဏေလာသို့ ရောက်ရန် ဦးတည်ရာဘက်အလိုက် ဘုရားဖူးလမ်းညွှန်ကို မိန့်ကြားပြီး၊ ဒုရ္ဂာကူဋ၏ တောင်ဘက်တွင် တိုင်းတာထားသော အကွာအဝေး၌ ရှိသော ဘ္ဟဲရဝီသန့်ရှင်းရာနေရာကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် အကြောင်းရင်းကို ရှင်းပြရာတွင်—တစ်ခါက ဂရုဍ (စုပာဏ) သည် ပာတာလာမှ အမృతကို ယူဆောင်လာပြီး နာဂများ၏ ရှေ့တွင် ထိုနေရာ၌ လွှတ်ချခဲ့သည်။ နာဂများက စောင့်ကြည့်ကာ ကာကွယ်ထားသဖြင့် ထိုနေရာသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် «စုပာဏေလာ» ဟု ကျော်ကြားလာသည်။ ထိုမြေကို စုပာဏက တည်ထောင်ထားသော «ဣလာ» ဟု ခေါ်ကြပြီး «စုပာဏေလာ» ဟူသော အမည်သည် အပြစ်ပျက်စီးစေသော အာနိသင်နှင့် တိုက်ရိုက်ဆက်နွယ်ကြောင်း ထင်ရှားစွာ ဆိုထားသည်။ လက်တွေ့ကျသော ကုသိုလ်လုပ်ငန်းစဉ်အဖြစ် စုပာဏကுண္ဍ၌ ရေချိုးခြင်း၊ သန့်ရှင်းရာနေရာ၌ ပူဇော်ခြင်း၊ ဒါန/အန္နဒါနဖြင့် ဗြာဟ္မဏများကို ဧည့်ခံကျွေးမွေးခြင်းတို့ကို ညွှန်ပြသည်။ အကျိုးဖလရှုတိတွင် သေမင်းအန္တရာယ်များမှ ကာကွယ်ရခြင်းနှင့် အိမ်ထောင်ရေးကောင်းကျိုးများ—အထူးသဖြင့် မိန်းမသည် «ဇီဝဝတ္စာ» (ကလေးများ အသက်ရှင်တည်မြဲ) ဖြစ်ကာ သားသမီးဖြင့် တင့်တယ်ပြည့်စုံလာခြင်း—ကို သဒ္ဓါနှင့် စည်းကမ်းတကျ ဘုရားဖူးကျင့်သုံးခြင်း၏ အကျိုးအဖြစ် ဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 353
भल्लतीर्थमाहात्म्यवर्णनम् | Bhallatīrtha Māhātmya (Glorification of Bhallatīrtha)
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား မဟာတီရ္ထတစ်ခုဖြစ်သော «ဘ္ဟလ္လတီရ္ထ» ကို ညွှန်ပြ၍၊ အနောက်ဘက်ဒေသနှင့် မိတ္တရဝန သစ်တောအနီး၊ ဘ္ဟလ္လာ-တီရ္ထအနီးတွင် တည်ရှိကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ဤနေရာကို ဝိષ્ણုဘုရားသည် ယုဂအနှံ့ ထူးခြားစွာ တည်တံ့နေသည့် ဝိုင်ရှ္ဏဝ «အာဒီ-က்ஷေတ္ရ» ဟု သတ်မှတ်ကာ၊ သတ္တဝါတို့အကျိုးအတွက် ဂင်္ဂါမြစ်၏ သန့်ရှင်းသော တည်ရှိမှုလည်း ထင်ရှားကြောင်း ဆိုသည်။ ဒွာဒသီနေ့တွင် (ဧကာဒသီ စည်းကမ်းကို လိုက်နာသည့်အခြေခံဖြင့်) ယာတရားသူသည် စည်းကမ်းတကျ ရေချိုးသန့်စင်ကာ၊ သင့်လျော်သော ဗြာဟ္မဏများအား ဒါနပေး၍၊ ပိတೃ-တရ္ပဏ/ရှ္ရာဒ္ဓကို ဘက္တိဖြင့် ဆောင်ရွက်ကာ၊ ဝိષ્ણုကို ပူဇော်၍ ညလုံးနိုးကြားကာ မီးအလှူ (ဒီပဒါန) ပြုရမည်ဟု အလေးပေးထားသည်။ ဤကိစ္စများသည် အပြစ်ပယ်ရှင်းစေပြီး ကုသိုလ်တိုးပွားစေသည်ဟု ဆိုသည်။ နာမရင်းမြစ်ပုံပြင်တွင် ယာဒဝများ ပျောက်ကွယ်သွားပြီးနောက် ဝါစုဒေဝသည် ပင်လယ်ကမ်း၌ သမาธိဝင်နေစဉ်၊ မုဆိုး «ဇရာ» သည် ဝိષ્ણု၏ ခြေကို သမင်ဟု မှားယွင်းကာ «ဘ္ဟလ္လ» မြားဖြင့် ပစ်ခတ်သည်။ ဘုရားရုပ်ကို သိမြင်သွားသောအခါ ခွင့်လွှတ်ရန် တောင်းပန်ပြီး၊ ဝိષ્ણုသည် ယခင်ကျိန်စာ၏ အဆုံးသတ်ဖြစ်ကြောင်း မိန့်ကာ မုဆိုးအား မြင့်မြတ်သော လောကသို့ တက်ရောက်ခွင့် ပေးသည်။ ထို့ပြင် ဤနေရာသို့ လာရောက်မြင်တွေ့၍ ဘက္တိဖြင့် ကျင့်ကြံသူတို့သည် ဝိષ્ણုလောကသို့ ရောက်မည်ဟု ကတိပြုသည်။ ထို့ကြောင့် တီရ္ထအမည်သည် မြားဖြစ်ရပ်မှ ဆင်းသက်လာပြီး ယခင်ကာလများတွင် «ဟရိက்ஷေတ္ရ» ဟုလည်း ခေါ်ခဲ့သည်။ အဆုံးတွင် ဝိုင်ရှ္ဏဝဝတများကို မလိုက်နာခြင်း၊ အထူးသဖြင့် ဧကာဒသီ အစာရှောင်စည်းကမ်းကို လျစ်လျူရှုခြင်းကို ဝေဖန်ကာ၊ ဘ္ဟလ္လတီရ္ထအနီး ဒွာဒသီပူဇော်ခြင်းကို အိမ်ထောင်အကာအကွယ် ကုသိုလ်ဖြစ်စေသည်ဟု ချီးမွမ်းသည်။ ယာတရား၏ အပြည့်အဝအကျိုးကို လိုသူများအတွက် အဝတ်အထည်၊ နွား စသည့် အလှူများကို ဦးဆောင်ဗြာဟ္မဏများအား ပေးရန် အကြံပြုထားသည်။
Adhyaya 354
Kardamālā-tīrtha Māhātmya and the Varāha Uplift of Earth (कर्दमालतीर्थमाहात्म्यं तथा वाराहोद्धारकथा)
ဤအဓျာယတွင် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား “ကර්ဒမာလာ” ဟူသော တီရ္ထ၏ မဟာတ္မကို သာသနာတော်အဖြစ် ဟောကြားသည်။ ထိုနေရာသည် လောကသုံးပါးတွင် ကျော်ကြား၍ အပြစ်ပာပအားလုံးကို ဖယ်ရှားပေးသော တီရ္ထဟု ဆိုသည်။ ပရလယကာလ “ဧကာဏဝ” တွင် မြေကြီးသည် ရေထဲသို့ မြုပ်နှံကာ အလင်းရောင်တို့လည်း ပျက်ကွက်နေစဉ်၊ ဇနာရ္ဒန (ဗိṣṇု) သည် ဝရာဟ ရုပ်ကို ခံယူ၍ မြေကြီးကို သံခေါင်းပေါ်တင်ကာ ထူထောင်ပြန်လည်ထားပေးသည်။ ထို့နောက် ဗိṣṇုသည် ဤနေရာ၌ စည်းကမ်းတကျ၊ ရေရှည်တည်ရှိမည်ဟု ကြေညာသည်။ တီရ္ထ၏ အကျိုးသက်ရောက်မှုကို ပိတೃကရိယာများနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသည်။ ကර්ဒမာလာ၌ တർပဏ ပြုလျှင် ပိတೃများကို ကလ္ပတစ်ကာလလုံး စိတ်ကျေနပ်စေသည်ဟု ဆိုပြီး၊ စိမ်းရွက်၊ အမြစ်၊ အသီးတို့ကဲ့သို့ ရိုးရိုးပူဇော်ပစ္စည်းဖြင့်ပင် śrāddha ပြုလျှင် တီရ္ထအားလုံး၌ ပြုသကဲ့သို့ တူညီသည်ဟု ချီးမြှောက်သည်။ ရေချိုးခြင်းနှင့် ဒർശန ပြုခြင်းတို့သည် မြင့်မြတ်သော လမ်းကြောင်းများသို့ ပို့ဆောင်ကာ နိမ့်ကျသော ပြန်လည်မွေးဖွားမှုများမှ လွတ်မြောက်စေသည်ဟု ဖလာश्रုတိက ဆိုသည်။ ထို့နောက် အံ့ဖွယ်ကഥာတစ်ပုဒ်တွင် မုဆိုးများက လိုက်ဖမ်းသဖြင့် ကြောက်ရွံ့နေသော သမင်အုပ်သည် ကර්ဒမာလာထဲ ဝင်သွားရာ ချက်ချင်း လူအဖြစ် ရရှိကြပြီး၊ မုဆိုးများလည်း လက်နက်ကို စွန့်ကာ ရေချိုး၍ အပြစ်မှ လွတ်မြောက်ကြသည်။ ဒေဝီက မူလနှင့် နယ်နိမိတ်ကို မေးမြန်းသဖြင့် ဣရှ္ဝရသည် “လျှို့ဝှက်” အကြောင်းကို ဖော်ပြသည်။ ဝရာဟကို ယဇ్ఞ-သင်္ကေတ အင်္ဂါရပ်များဖြင့် ရှည်လျားစွာ ဖော်ညွှန်းကာ ဝေဒအင်္ဂါများနှင့် ပူဇော်ပစ္စည်းအစိတ်အပိုင်းများကို ကိုယ်ခန္ဓာအဖြစ် သတ်မှတ်သည်။ သံခေါင်းအစွန် (daṃṣṭrāgra) သည် ပရဘာသ က్షೇತ್ರ၌ ရွံ့လိမ်းနေသဖြင့် “ကර්ဒမာလာ” ဟူသော အမည်ရလာသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် မဟာကුණ္ဍ ရေကန်ကြီးနှင့် ဂင်္ဂါအဘိṣeka ကြီးမားသကဲ့သို့ ရေစီးရင်းမြစ်ကို ဖော်ပြကာ ဗိṣṇု၏ သန့်ရှင်းနယ်မြေ အတိုင်းအတာကို သတ်မှတ်ပြီး၊ ကလိယုဂတွင် “စောကရ” က్షेत्रမှတစ်ဆင့် မုက္ခ လွတ်မြောက်ခြင်းသည် ထူးခြားကြောင်းကို အဆုံးသတ်အဖြစ် အခိုင်အမာ ဆိုထားသည်။
Adhyaya 355
Guptēśvara-māhātmya (गुप्तेश्वरमाहात्म्य) — The Glory of Guptēśvara
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರအတွင်းရှိ ဒေဝဂုပ္တေရှွရသို့ သွားရန် မိန့်ကြားပြီး၊ အနောက်–အနောက်မြောက်ဘက်သို့ တည်ရှိကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထိုနေရာကို လ၏နတ် စိုးမ (Soma) ၏ ဒဏ္ဍာရီနှင့် ချိတ်ဆက်ကာ၊ ကုဋ္ဌကဲ့သို့ အရေပြားရောဂါနှင့် ကိုယ်ခန္ဓာယိုယွင်းခြင်း (kṣaya) ကြောင့် အရှက်ရ၍ လျှို့ဝှက်နေကာ တပဿာပြုခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ တပဿာကို ဒေဝနှစ်တစ်ထောင်ကြာ ပြုလုပ်ပြီးနောက်၊ သီဝ (Śiva) သည် တိုက်ရိုက် ပေါ်ထွန်းလာကာ ကျေနပ်တော်မူသဖြင့် စိုးမ၏ ယိုယွင်းခြင်းကို ဖယ်ရှား၍ ရောဂါမှ လွတ်မြောက်စေသည်။ ထို့နောက် စိုးမသည် နတ်များနှင့် အသူရများတိုင်တိုင် ကြည်ညိုပူဇော်သည့် မဟာလိင်္ဂကို တည်ထောင်하였다။ «ဂုပ္တေရှွရ» ဟူသော အမည်သည် စိုးမ၏ လျှို့ဝှက် (gupta) တပဿာမှ ဆင်းသက်ကြောင်း အဓိပ္ပါယ်ဖွင့်ဆိုသည်။ လိင်္ဂ၏ အာနိသင်ကိုလည်း မျက်မြင်ကြည့်ရုံ သို့မဟုတ် ထိတွေ့ရုံဖြင့် အရေပြားရောဂါကို ပျောက်ကင်းစေနိုင်ကြောင်း၊ အထူးသဖြင့် တနင်္လာနေ့ (Somavāra) ပူဇော်ခြင်းကို ချီးမြှောက်ကာ ပူဇော်သူ၏ မျိုးရိုးအတွင်း ကုဋ္ဌဖြင့် မွေးဖွားသူ မရှိစေရဟု ကတိပြုထားသည်။ အဆုံးတွင် ဤအခန်းကို ပရဘာသခဏ္ဍ၏ ပရဘာသက்ஷೇತ್ರမဟာတ္မယအတွင်းရှိ ဂုပ္တေရှွရ-မဟာတ္မယဟု ကော်လိုဖွန်ဖြင့် သတ်မှတ်သည်။
Adhyaya 356
बहुसुवर्णेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Bahusuvarṇeśvara Māhātmya (Glory of Bahusuvarṇeśvara)
ဣရှွရသည် မဟာဒေဝီအား ပရဘာသ သန့်ရှင်းဒေသ၏ အရှေ့ဘက်ပိုင်း (ဟိရဏ္ယာ-ပူရ္ဝ-ဒိက္ခ-ဘာဂ) တွင်ရှိသော ဘဟုသုဝဏ္ဏက/ဘဟုသုဝဏ္ဏေရှွရ ဟုခေါ်သော လိင်္ဂသို့ သွားရောက်ရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထိုနေရာ၏ သန့်ရှင်းမြတ်နိုးမှုသည် ယခင်က ဓမ္မပုတ্ৰက အလွန်ခက်ခဲသော ယဇ్ఞကို ထိုနေရာတွင် ပြုလုပ်ပြီး ဘဟုသုဝဏ္ဏ ဟုအမည်ရ အင်အားကြီး လိင်္ဂကို တည်ထောင်ခဲ့ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုလိင်္ဂကို «ဆာဝေရှွရ» ဟုလည်း ခေါ်ကာ ယဇ్ఞအားလုံး၏ အကျိုးဖလကို ပေးသနားသူ (sarva-kratu-phala-da) ဟု ဖော်ပြသည်။ စရஸဝတီရေများနှင့် ဆက်နွယ်ခြင်းကြောင့် ပူဇော်ပွဲအရ ပြည့်စုံသန့်ရှင်းသည်ဟုလည်း ဆိုသည်။ ထိုနေရာတွင် ရေချိုးကာ ပိဏ္ဍဒါန ပြုလျှင် မျိုးရိုးဘိုးဘွား အများအပြားကို မြှောက်တင်ကယ်တင်ပြီး ရုဒ္ရလောက၌ ဂုဏ်သိက္ခာ ရရှိစေသည်။ စဒါရှီဝက စည်းကမ်းတကျ အနံ့သာနှင့် ပန်းဖြင့် ဘက္တိပူဇာ ပြုလျှင် «ကိုဋိပူဇာ» အကျိုးဖလကို ရရှိမည်ဟု အတည်ပြုသည်။
Adhyaya 357
शृंगेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Śṛṅgeśvara Māhātmya (Account of the Glory of Śṛṅgeśvara)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် «ဣရှွရ ဥဝါစ» ဟူသောစကားဖြင့် စတင်ကာ၊ ဒေဝီအား «သုကသ္ဌာန» (သုက၏နေရာ) အနီးရှိ «သြင်္ဂေရှွရ» ဘုရားသခင်၏ သန့်ရှင်းရာဌာနသို့ သွားရန် ဣရှွရက ညွှန်ကြားသည်။ ထိုနေရာကို «အနုတ္တမ» (အလွန်မြင့်မြတ်၍ မယှဉ်နိုင်) ဟု ချီးမွမ်းပြီး၊ သွားရောက်ကာ စနာန (သန့်စင်ရေချိုး) ပြုလုပ်၍၊ ဗိဓိဝတ်ပူဇာ (စည်းကမ်းတကျ ပူဇော်ခြင်း) ဖြင့် သြင်္ဂေရှကို ဝတ်ပြုရန် အစီအစဉ်တကျ သင်ကြားထားသည်။ အဓိကသင်ခန်းစာမှာ ပုရာဏသဘောတရားအရ သာသနာယာဉ်ကို မှန်ကန်စွာ လုပ်ဆောင်ခြင်းနှင့် စိတ်-ကျင့်ဝတ် သန့်စင်ခြင်းတို့၏ ဆက်နွယ်မှု ဖြစ်သည်။ ထိုသန့်ရှင်းရာဌာနကို «သရဝပာတကနာသန» (အပြစ်အားလုံးကို ဖျက်ဆီးသူ) ဟု ဆိုပြီး၊ အကျိုးရလဒ်မှာ အပြစ်အားလုံးမှ လွတ်မြောက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဥပမာအဖြစ် ရှေးက ရိရှျသြင်္ဂ (Ṛṣyaśṛṅga) ၏ သန့်စင်လွတ်မြောက်မှုကို မော်ဒယ်အဖြစ် ထောက်ပြထားသည်။ အဆုံးတွင် ဤအခန်းသည် စကန္ဒမဟာပုရာဏ၏ ပရဘာသခဏ္ဍ (၇)၊ ပရဘာသက்ஷೇತ್ರမဟာတ္မယ (ခွဲ ၁) အတွင်း အခန်း ၃၅၇ «သြင်္ဂေရှွရမဟာတ္မယဝဏ္ဏန» ဟု သတ်မှတ်ထားကြောင်း ဖော်ပြသည်။
Adhyaya 358
कोटीश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Description of the Māhātmya of Koṭīśvara
ဤအধ্যာယတွင် Koṭīśvara Mahāliṅga ၏ မာဟာတ္မကို အကျဉ်းချုပ်ဖော်ပြထားသည်။ “Īśvara uvāca” ဟူ၍ အရှင်ဣရှွရက Koṭinagara ကို အီရှာန (အရှေ့မြောက်) ဘက်တွင် တည်ရှိကြောင်း၊ ထိုမြို့၏ တောင်ဘက်အပိုင်းတွင် တစ်ယောဇနခန့်အကွာ၌ Koṭīśvara လင်္ဂတည်ရှိကြောင်း ပြောကြားသည်။ ဓမ္မနည်းလမ်းအရ vidhānena snātvā (စည်းကမ်းတကျ ရေချိုး) ပြီးနောက် liṅga-pūjā (လင်္ဂပူဇော်) ပြုလုပ်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုသို့ပြုသူသည် sarva-pātaka-mukti (အပြစ်အားလုံးမှ လွတ်မြောက်ခြင်း) ကိုရပြီး၊ koṭi-yajña-phala (ယဇ్ఞတစ်ကောဋိ ပြုသကဲ့သို့သော ကုသိုလ်အကျိုး) ကိုလည်း ရရှိမည်ဟု ဖလသရုတိက အတည်ပြုထားသည်။
Adhyaya 359
Nārāyaṇa-tīrtha-māhātmya (Glory of Nārāyaṇa Tīrtha)
ဤအဓ್ಯಾಯ၌ ဣශ්ဝရသည် မဟာဒေဝီအား သင်ကြားကာ ဘုရားဖူးသူကို «နာရာယဏ တီရ္ထ» ဟုခေါ်သော တီရ္ထသို့ ဆက်လက်သွားရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထို့ပြင် ထိုတီရ္ထ၏ အီရှာန (အရှေ့မြောက်) အပိုင်းတွင် «ရှာဏ္ဍိလျာ» ဟုခေါ်သော ဝါပီ (အဆင့်ဆင့်ရေကန်/ရေတွင်း) ရှိကြောင်း တိတိကျကျ ဖော်ပြထားသည်။ အခမ်းအနားအစီအစဉ်မှာ ဗိဓိအတိုင်း ထိုနေရာ၌ ရေချိုးသန့်စင်ပြီးနောက် ရှာဏ္ဍိလျာ ရှိသီကို ပူဇော်ဝတ်ပြုရမည်ဟု ဆိုသည်။ အချိန်သတ်မှတ်ချက်အဖြစ် «ရိရှိ-ပဉ္စမီ» ကို ဖော်ပြပြီး၊ ပတိဝရတာ (အိမ်ထောင်သစ္စာတည်ကြည်သူ) မိန်းမအတွက် ထိတွေ့ခြင်း/မထိတွေ့ခြင်းနှင့် ဆိုင်သော အကျင့်တရားကို လိုက်နာပါက ရဇော-ဒိုးရှ (မစင်ကြယ်မှုဆိုင်ရာ အကြောက်) ကို သေချာစွာ ဖယ်ရှားနိုင်ကြောင်း ပြောထားသည်။ နိဂုံးတွင် စကန္ဒပုရာဏ၊ ပြဘာသ ခဏ္ဍအတွင်းရှိ «နာရာယဏ-တီရ္ထ-မာဟာတ္မယ» ဟူသော အခန်းဖြစ်ကြောင်း ကော်လိုဖွန်ဖြင့် အတည်ပြုထားသည်။
Adhyaya 360
Śṛṅgāreśvara Māhātmya (Glory of Śṛṅgāreśvara at Śṛṅgasara)
ဤအధ్యာယတွင် ဣရှ္ဝရ (Īśvara) သည် မဟာဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ «Śṛṅgasara» ဟုခေါ်သော သန့်ရှင်းရာနေရာတစ်ခုသို့ အာရုံစိုက်စေသည်။ ထိုနေရာတွင် «Śṛṅgāreśvara» ဟုအမည်ရသော နေထိုင်ရာ ဒေဝလိင်္ဂ (liṅga) ရှိကြောင်း ဖော်ပြပြီး၊ ထိုသန့်ရှင်းမှုကို ရှေးက ဒေဝဖြစ်ရပ်တစ်ခုနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသည်။ ဟရီ (Hari) သည် ဂိုပီများ (gopīs) နှင့်အတူ ထိုနေရာတွင် śṛṅgāra ကို ပြုလုပ်ခဲ့သဖြင့် ဘုရားကျောင်း၏ အမည်အကြောင်းရင်း ဖြစ်လာသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် လက်တွေ့ကျသော ဘက္တိညွှန်ကြားချက်ကို ထုတ်ဖော်သည်။ ဤနေရာ၌ ဘဝ (Bhava/Śiva) ကို သတ်မှတ်ထားသော ဝိဓာန (vidhāna) အတိုင်း ပူဇော်ပါက စုဆောင်းထားသော အပြစ်အစု (pāpaugha) ကို ဖျက်ဆီးပေးသည်ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ အဆုံးတွင် phalaśruti အဖြစ် ဆင်းရဲမှုနှင့် ဝမ်းနည်းမှုကြောင့် ဒုက္ခရောက်နေသူသည် ထိုအခြေအနေများကို နောက်တစ်ကြိမ် မတွေ့ရတော့ဟု ထင်ရှားစွာ ကြေညာကာ၊ ဤနေရာကို ကုသပူဇော်မှုနှင့် သီလ-ပူဇော်ရေး အလေ့အကျင့်အတွက် အာဏာတရားရှိသော သန့်ရှင်းရာအဖြစ် တင်ပြထားသည်။
Adhyaya 361
मार्कण्डेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | The Glory of Mārkaṇḍeśvara (Narrative Description)
အခန်း ၃၆၁ သည် ဣရှွရ–ဒေဝီ ဆွေးနွေးပွဲအတွင်း ထည့်သွင်းထားသော တီရ္ထညွှန်ကြားချက်ကို တိုတောင်းစွာ ဖော်ပြသည်။ ရှာဖွေသူအား ဟိရဏ္ယာတဋ (Hiranyātaṭa) သို့ သွားရန် ညွှန်ပြပြီး၊ ယခင်က စိဒ္ဓ-ရ္ဓိရှိ ရှိဒ္ဓ-ရ္ဓိရှိ ရ္ဓိရ္ဓိ ရှင်ရသီတစ်ပါးနှင့် ဆက်နွယ်ခဲ့သော ဃဋိကာသ္ထာန (Ghaṭikāsthāna) ဟူသော နေရာတစ်ခုကို သတ်မှတ်ပေးသည်။ ထို့နောက် ထိုနေရာ၏ သန့်ရှင်းမြတ်နိုးမှုသည် မೃကဏ္ဍု (Mṛkaṇḍu) ၏ ယောဂီအောင်မြင်မှုကြောင့် ဖြစ်ကြောင်း ဆိုသည်။ သူသည် ဓျာန-ယောဂ (dhyāna-yoga) ဖြင့် နာဍီ (nāḍī) တစ်ယူနစ်အတွင်း အကျိုးရလဒ်ကို ရရှိကာ ထိုနေရာတွင် လိင်္ဂကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ထိုလိင်္ဂကို မာရ္ကဏ္ဍေရှွရ (Mārkaṇḍeśvara) ဟု ခေါ်ပြီး၊ ဒർശနနှင့် ပူဇာသာ ပြုလျှင်ပင် အပြစ်အားလုံးကို ငြိမ်းသက်/ဖယ်ရှားနိုင်သည် (sarva-pāpa-upaśamana) ဟု အလေးပေးထားသည်။ အခန်းသည် အတွင်းရေး တပဿာနှင့် အများပြည်သူ ဝတ်ပြုနိုင်သော ဘုရားကျောင်းတည်နေရာကို ချိတ်ဆက်ကာ ပရဘ္ဟာသ-က்ஷೇತ್ರ အတွင်း သွားလာရမည့် သာသနာရေးခရီးစဉ်ကို သေးငယ်သော မြေပုံအဖြစ် ဖော်ညွှန်းသည်။
Adhyaya 362
Koṭihrada–Maṇḍūkeśvara Māhātmya (कोटिह्रद-मण्डूकेश्वरमाहात्म्य)
ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರအတွင်း အစဉ်လိုက် ဘုရားဖူးခရီးစဉ်ကို သင်ကြားတော်မူသည်။ ပထမဦးစွာ မာဏ္ဍူကေရှ္ဝရသို့ သွားရမည်ဟု ညွှန်ပြပြီး မာဏ္ဍူက്യာယနနှင့် ဆက်နွယ်၍ တည်ထားသော လိင်္ဂကို ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် အနီးရှိ သန့်ရှင်းသော ရေကန် “ကိုဋိဟ္ရဒ” နှင့် အုပ်စိုးသော ရူပ “ကိုဋီရှ္ဝရ ရှိဝ” ကို အမည်တပ်ဖော်ပြသည်။ ထိုနေရာတွင် မာတೃဂဏ (မိခင်ဒေဝီများ) တည်ရှိ၍ ဆန္ဒပြည့်စုံစေသူများဟု ဆိုသည်။ အကျင့်စဉ်မှာ ကိုဋိဟ္ရဒ တီရ္ထ၌ ရေချိုးပြီး လိင်္ဂကို ပူဇော်ကာ မာတೃများကိုလည်း ပူဇော်ရမည်ဖြစ်ပြီး ထိုကောင်းမှုကြောင့် ဒုက္ခနှင့် ဝမ်းနည်းခြင်းမှ လွတ်မြောက်မည်ဟု ကြေညာသည်။ နောက်ဆုံးတွင် အရှေ့ဘက် တစ်ယောဇနအကွာရှိ “ထရိတကူပ” ကို ညွှန်ပြကာ သန့်ရှင်း၍ အပြစ်အားလုံးကို ဖျက်ဆီးနိုင်သည်ဟု ချီးမွမ်းသည်။ တီရ္ထများစွာ၏ အာနိသင်သည် ထိုနေရာတွင် စုဝေးတည်ရှိသကဲ့သို့ ဖြစ်ကြောင်းလည်း ဆိုသည်။ ကော်လိုဖွန်အရ ဤအခန်းသည် ပရဘာသခဏ္ဍအတွင်း အဓျာယ ၃၆၂ ဖြစ်သည်။
Adhyaya 363
एकादशरुद्रलिङ्गमाहात्म्यवर्णनम् | The Māhātmya of the Eleven Rudra-Liṅgas
ဤအဓ್ಯಾಯ၌ ဣရှ္ဝရ (Īśvara) သည် ဒေဝီအား မိန့်ကြား၍ Goṣpada ဟုခေါ်သောနေရာ၏ မြောက်ဘက်သို့ သွားကာ Valāya ဟုကျော်ကြားသည့် သန့်ရှင်းရာဌာနသို့ ရောက်ရန် ညွှန်ပြသည်။ အကွာအဝေးကို gav-yūti နှစ်ခုဟု သတ်မှတ်ထားပြီး ယာတရားခရီးသည်များအတွက် လက်တွေ့တိုင်းတာချက်အဖြစ် ဖော်ပြထားသည်။ ထိုနေရာတွင် “ရုဒ္ဒရ ၁၁ ပါး” ကို ၎င်းတို့နှင့် ဆက်နွယ်သော sthāna-liṅga (နေရာလိင်္ဂ) များဖြင့် ဖော်ထုတ်ပြီး Ajāikapād နှင့် Ahirbudhnya ကဲ့သို့သော အမည်များကို ဥပမာအဖြစ် ထည့်သွင်းထားသည်။ အဓိကညွှန်ကြားချက်မှာ လိင်္ဂများကို vidhivat (စည်းကမ်းတကျ) ပူဇော်ရမည်ဖြစ်ပြီး ထိုသို့ပြုလျှင် sarva-pātaka (အပြစ်အားလုံး) မှ ကင်းစင်သန့်ရှင်းခြင်းကို ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် စကန္ဒမဟာပုရာဏ၊ Prabhāsa Khaṇḍa၊ Prabhāsakṣetramāhātmya အပိုင်း၊ အဓ್ಯಾಯ ၃၆၃ ဟူသော စာတမ်းအမှတ်အသားကို ထိန်းသိမ်းဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 364
Hiraṇya-taṭa–Tuṇḍapura–Gharghara-hrada–Kandeśvara Māhātmya (हिरण्यातुण्डपुर-घर्घरह्रद-कन्देश्वर माहात्म्यम्)
ဣရှ္ဝရ (ရှီဝ) သည် မဟာဒေဝီအား ဟိရဏ္ယ-တဋ (Hiraṇya-taṭa) ပေါ်ရှိ တုဏ္ဍပုရ (Tuṇḍapura) ဟုခေါ်သော နေရာသို့ သွားရမည့် လမ်းညွှန်ကို မိန့်ကြားသည်။ ထိုနေရာသည် ဂ္ဃရ္ဃရ-ဟ္ရဒ (Gharghara-hrada) ဟုခေါ်သော ရေကန်/ရေကန်တော်နှင့် ဆက်စပ်နေပြီး၊ အုပ်စိုးသည့် ဒေဝတာမှာ ကန္ဒေရှ္ဝရ (Kandeśvara) ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ရှီဝသည် မိမိ၏ ဇဋာ (jaṭā) ကို ထိုနေရာတွင် ချည်နှောင်ထားခဲ့သည်ဟူသော ပုရాణသမိုင်းမှတ်တမ်းကို ပြောကြားကာ၊ ထိုသို့ဖြင့် တီရ္ထ၏ သန့်ရှင်းသက္ကာရနှင့် အာဏာတော်ကို တည်ထောင်ထားကြောင်း အတည်ပြုသည်။ ထို့ကြောင့် ဘက္တားသည် ထိုနေရာသို့ ချဉ်းကပ်၍ တီရ္ထတွင် စ္နာန (snāna) ပြုကာ၊ ကန္ဒေရှ္ဝရအား ပူဇာ (pūjā) ကို သင့်တော်သကဲ့သို့ ဆောင်ရွက်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ အကျိုးဖလမှာ ကြမ်းတမ်းသော အပြစ်ကြီးများ (ghora-pātaka) မှ လွတ်မြောက်ခြင်းနှင့် “śāsana” ဟုခေါ်သော မင်္ဂလာရှိသည့် ဘုရားသခင်၏ အမိန့်/ကာကွယ်စောင့်ရှောက်မှု သို့မဟုတ် အတည်ပြုကောင်းချီးကို ရရှိခြင်း ဖြစ်သည်။
Adhyaya 365
संवर्तेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् | Saṃvarteśvara Māhātmya (Glorification of Saṃvarteśvara)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဣရှ္ဝရက ဒေဝီအား သင်ကြားညွှန်ကြားသည့်ပုံစံဖြင့် စတင်ကာ၊ ဘုရားဖူးရှာဖွေသူကို “အထူးမြတ်” ဟု ချီးမွမ်းထားသော သံဝရ္တေရှ္ဝရ ဘုရားကျောင်းသို့ လမ်းညွှန်ပေးသည်။ သံဝရ္တေရှ္ဝရသည် အိန္ဒြေရှ္ဝရ၏ အနောက်ဘက်၊ အာရ္ကဘ္ဟာစ్కရ၏ အရှေ့ဘက်တွင် တည်ရှိကြောင်း ဖော်ပြ၍ အနီးအနားရှိ သန့်ရှင်းရာနေရာများနှင့် ဆက်စပ်သည့် မြေပုံတစ်ခုအဖြစ် တင်ပြထားသည်။ ထို့နောက် လုပ်ဆောင်ရမည့် အနည်းဆုံး ပူဇော်ကာရိယာကို သတ်မှတ်သည်—ပထမဦးစွာ မဟာဒေဝကို ဒർശန (darśana) ပြု၍၊ ထို့နောက် ပုရှ္ကရိဏီ ရေကန်၏ ရေဖြင့် စနာန (snāna) ရေချိုးခြင်း ဖြစ်သည်။ ဖလश्रုတိအရ ဤအမှုကို ပြုသူသည် အရှ္ဝမေဓ ယဇ္ဉာ ဆယ်ကြိမ်ပြုသကဲ့သို့သော ကုသိုလ်ဖလကို ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် စကန္ဒပုရာဏ၊ ပရဘ္ဟာသ ခဏ္ဍ၊ ပရဘ္ဟာသက்ஷೇತ್ರမဟာတ္မ്യ ပထမပိုင်း၊ အဓ್ಯಾಯ ၃၆၅ “သံဝရ္တေရှ္ဝရ မဟာတ္မ്യ ဝర్ణန” ဟု စာတမ်းတည်နေရာကို မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။
Adhyaya 366
प्रकीर्णस्थानलिङ्गमाहात्म्यवर्णनम् — Discourse on the Māhātmya of Liṅgas in Dispersed Sacred Sites
ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား ဟိရဏ္ယာ၏ မြောက်ဘက်သို့ ရွှေ့ကာ စိဒ္ဓိ-သ္ထာနများသို့ သွားရန် သင်ကြားသည်။ ထိုနေရာများတွင် စိဒ္ဓိရရှိပြီးသော ရှင်သန့်ရသီများ နေထိုင်ကြသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် အလွန်များပြားသော လိင်္ဂများကို အသိအမှတ်ပြုသော်လည်း အရေးကြီးသော အရေအတွက်များကို ဖော်ပြသည်—အုပ်စုတစ်ခုတွင် ထင်ရှားလိင်္ဂ ၁၀၀ ကျော်၊ ဝဇ္ရိဏီ ကမ်းတွင် ၁၉၊ ညန်ကူမတီ ကမ်းတွင် ၁၂၀၀ ကျော်၊ ကပိလာ ကမ်းတွင် အထူးမြတ် ၆၀၊ စရஸဝတီနှင့် ဆက်နွယ်သော လိင်္ဂများမှာ ရေတွက်မရ။ ပရဘာသကို စရஸဝတီ၏ စီးကြောင်းငါးခု (pañca-srotas) ဖြင့် သတ်မှတ်ကာ ထိုစီးဆင်းမှုများက ၁၂ ယောဇနာ အကျယ်ရှိသော သန့်ရှင်းနယ်မြေကို ခြားနားပေးသည်ဟု ဆိုသည်။ ရေကန်များ၊ ရေတွင်းများတွင် နေရာအနှံ့ ရေထွက်ပေါ်ပြီး ထိုရေကို “သာရသ္ဝတ” ဟု သိမှတ်ရမည်၊ သောက်သုံးခြင်းကို ချီးမွမ်းသည်။ ယုံကြည်မှုမှန်ကန်စွာဖြင့် ထိုဒေသအတွင်း မည်သည့်နေရာတွင်မဆို ရေချိုးပါက သာရသ္ဝတ-သ္နာန၏ အကျိုးကို ရရှိမည်ဟု ဆိုသည်။ နိဂုံးတွင် “စပရ္ရှ-လိင်္ဂ” သည် သရီ-ဆိုမေရှ ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြပြီး၊ က္ෂေတရ၏ အလယ်လိင်္ဂ မည်သည့်တစ်ခုကိုမဆို ဆိုမေရှဟု သိမြင်ကာ ပူဇော်လျှင် ဆိုမေရှကိုပူဇော်ခြင်းနှင့် တူညီကြောင်း သတ်မှတ်သည်—ကွဲပြားနေသော သာယာဝတီ သီဝဘုရားကျောင်းများကို တစ်ခုတည်းသော သီဝအညွှန်းအောက်တွင် ပေါင်းစည်းသည့် သဘောတရားဖြစ်သည်။
FAQs about Prabhasa Kshetra Mahatmya
Prabhāsa is presented as a spiritually efficacious kṣetra where tīrtha-contact, devotion, and disciplined listening to purāṇic discourse are said to remove fear of saṃsāra and confer elevated destinies.
Merits are framed in yajña-like terms: purification, removal of sins, freedom from afflictions, and attainment of higher states—often conditioned by faith (śraddhā), tranquility, and proper eligibility.
The opening chapter emphasizes transmission-legends (Śiva → Pārvatī → Nandin → Kumāra → Vyāsa → Sūta) and the Naimiṣa inquiry setting, establishing Prabhāsa’s māhātmya within an authoritative purāṇic lineage.