
ဣရှွရသည် ဒေဝီအား သောမနာထ/ဣရှာန ဦးတည်ရာအပိုင်း၌ တိုင်းတာထားသောအကွာအဝေးတွင် တည်ရှိသည့် ဝသုတို့၏ အထင်ကရ လိင်္ဂသို့ သွားရန် ညွှန်ကြားသည်။ လိင်္ဂသည် မျက်နှာလေးဖက်ရှိ၍ ဒေဝတားတို့ ချစ်မြတ်နိုးရာဖြစ်ကာ «ပရတျူရှေရှွရ» ဟု ခေါ်သည်။ ထိုလိင်္ဂကို ဒർശနသာ ပြုလျှင်ပင် အကြီးမားဆုံး အပြစ်များကို ဖယ်ရှားနိုင်ပြီး ခုနစ်ဘဝတိုင် စုဆောင်းလာသော အပြစ်များကိုပါ ပျက်စီးစေသည်ဟု ဆိုသည်။ ဒေဝီက ပရတျူရှာသည် မည်သူနည်း၊ လိင်္ဂကို မည်သို့ တည်ထောင်ခဲ့သနည်းဟု မေးမြန်းရာ ဣရှွရက မျိုးရိုးဇာတ်ကြောင်းကို ပြောပြသည်။ ဘြဟ္မာ၏ သား ဒက္ခသည် သမီးများ (ဝိශ්ဝာ အပါအဝင်) ကို ဓမ္မနှင့် မဟာမိတ်အဖြစ် ပေးအပ်ခဲ့ပြီး ဝိශ්ဝာမှ ဝသုရှစ်ပါး—အာပ၊ ဓြုဝ၊ သောမ၊ ဓရ၊ အနလ၊ အနိလ၊ ပရတျူရှာ၊ ပရဘားသ—ကို မွေးဖွားခဲ့သည်။ သားတစ်ယောက် ရလိုသော ပရတျူရှာသည် ပရဘားသသို့ လာကာ ဆန္ဒပြည့်စေသော သန့်ရှင်းမြေဖြစ်ကြောင်း သိမြင်ပြီး မဟာဒေဝကို တည်ထောင်ကာ တစ်ရာ ဒေဝနှစ်ကြာ တပဿာကို စိတ်တည်ငြိမ်စွာ ဆောင်ရွက်하였다။ မဟာဒေဝ ပီတိဖြစ်၍ ဒေဝလ ဟု အမည်ရသော သားကို ပေးအပ်ပြီး ထိုသူကို အထက်မြတ် ယောဂီဟု ချီးမွမ်းကြသည်။ ထို့ကြောင့် လိင်္ဂသည် «ပရတျူရှေရှွရ» ဟု နာမည်ကြီးလာသည်။ အခန်းသည် အကျင့်ပညာဆိုင်ရာ အာမခံချက်များကိုလည်း ထည့်သွင်းထားသည်။ ကလေးမရှိသူများ ဤနေရာ၌ ပူဇော်လျှင် မျိုးဆက်တည်တံ့မှု ရရှိမည်။ မနက်အရုဏ် (ပရတျူရှ) အချိန်၌ သဒ္ဓါတည်ကြည်စွာ ပူဇော်လျှင် ဘြဟ္မဟတ္တျာနှင့် ဆက်စပ်သည့် အပြစ်ကြီးများအပါအဝင် အပြစ်ဆိုးများကိုပါ ဖျက်စီးနိုင်သည်။ ယာတရာ၏ အပြည့်အဝ အကျိုးကို လိုသူသည် နွားထီးလှူဒါန်းခြင်း (ဝೃષ-ဒါန) ပြုရမည်ဟု ဆိုပြီး မာဃလ ကృష్ణ စတုဒသီ ညတွင် ဂျာဂရဏ (ညလုံးနိုး) ပြုလျှင် လှူဒါန်းမှုနှင့် ယဇ္ဉာ အားလုံး၏ အကျိုးကို ရသည်ဟု ဖော်ပြသည်။
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि वसूनां लिंगमुत्तमम् । सोमेशादीशदिग्भागे पञ्चाशद्धनुषान्तरे
ဣဿဝရက မိန့်တော်မူသည်—ထို့နောက် မဟာဒေဝီ၊ ဝသုတို့၏ အထူးမြတ်သော လင်္ဂသို့ သွားရမည်။ ၎င်းသည် ဆိုမေရှမှ အရှေ့မြောက်ဘက်၌ တံတားအလျား ငါးဆယ် အကွာတွင် တည်ရှိသည်။
Verse 2
स्थितं लिंगं महादेवि चतुर्वक्त्रं सुरप्रियम् । प्रत्यूषेश्वरनामानं महापातकनाशनम्
မဟာဒေဝီ၊ ဤနေရာ၌ မဟာဒေဝ၏ လင်္ဂတော် တည်ရှိသည်—မျက်နှာလေးဖက်ရှိ၍ ဒေဝတို့ချစ်ခင်ရာ—«ပရတျယူးရှေရှဝရ» ဟု အမည်ရပြီး မဟာအပြစ်တို့ကို ဖျက်ဆီးတော်မူ၏။
Verse 3
दर्शनात्तस्य देवस्य सप्तजन्मान्तरोद्भवम् । पापं प्रणाशमायाति सत्यंसत्यं वरानने
ထိုဘုရားကို မျက်မြင်ဖူးမြော်ရုံဖြင့်ပင် ဆက်တိုက် ခုနစ်ဘဝမှ ပေါ်ပေါက်လာသော အပြစ်သည် ပျက်စီးသွားသည်—အမှန်တကယ် အမှန်တကယ်ပင်၊ မျက်နှာလှသူမ။
Verse 4
देव्युवाच । कोऽसौ प्रत्यूषनामेति कथं लिंगं प्रतिष्ठितम् । कस्य पुत्रः स विख्यात एतन्मे वद शंकर
ဒေဝီက မေးလျှောက်သည်—«ပရတျယူးရှ» ဟု ခေါ်သူသည် မည်သူနည်း။ ဤလင်္ဂကို မည်သို့ တည်ထောင်ခဲ့သနည်း။ ထင်ရှားကျော်ကြားသူ ထိုသူသည် မည်သူ၏ သားနည်း။ ဤအကြောင်းကို ပြောပြပါ၊ အို ရှင်ကရ။
Verse 5
ईश्वर उवाच । दक्षो ब्रह्मसुतो देवि प्रजापतिरिति स्मृतः । तस्य कन्याः पुरा षष्टिर्ददौ धर्माय वै दश
ဣဿဝရ မိန့်တော်မူသည်—အို ဒေဝီ၊ ဒက္ခသည် ဗြဟ္မာ၏ သားဖြစ်၍ ပရာဇာပတိဟု မှတ်သားကြသည်။ ရှေးကာလ၌ သူ၏ သမီးခြောက်ဆယ်အနက် ဆယ်ယောက်ကို ဓမ္မသို့ ပေးအပ်ခဲ့သည်။
Verse 6
तासां मध्ये महादेवि एका विश्वेति विश्रुता । सा धर्माच्च महादेवि अष्टावजनयत्सुतान्
ထိုသူတို့အနက် အို မဟာဒေဝီ၊ ဗိဿဝါဟု ကျော်ကြားသော တစ်ဦးရှိ၏။ ထိုမိန်းမသည် ဓမ္မနှင့်အတူ အို မဟာဒေဝီ၊ သားရှစ်ယောက်ကို မွေးဖွားခဲ့သည်။
Verse 7
आपो ध्रुवश्च सोमश्च धरश्चैवाऽनलोऽनिलः । प्रत्यूषश्च प्रभासश्च वसवोऽष्टौ प्रकीर्तिताः
အာပ၊ ဓြုဝ၊ ဆိုမ၊ ဓရ၊ အနလ၊ အနိလ၊ ပရတျူရှ၊ ပရဘာသ—ဤတို့ကို ဝသု ရှစ်ပါးဟု ကြေညာကြသည်။
Verse 8
तेषां मध्ये सप्तमोऽसौ प्रत्यूष इति विश्रुतः । स पुत्रकामो देवेशि प्रभासं क्षेत्रमागतः
ထိုတို့အနက် ခုနှစ်မြောက်သူသည် ပရတျူရှဟု ကျော်ကြား၏။ သားရလိုသော ဆန္ဒဖြင့် အို ဒေဝတို့၏ မယ်တော်၊ သူသည် ပရဘာသ သန့်ရှင်းသော က్షೇತ್ರသို့ ရောက်လာ하였다။
Verse 9
स ज्ञात्वा कामिकं क्षेत्रं प्रतिष्ठाप्य महेश्वरम् । तपश्चचार विपुलं दिव्यं वर्षशतं प्रिये । ध्यायन्देवं महादेवं शान्तस्तद्गतमानसः
ဤနေရာသည် ဆန္ဒပြည့်စုံစေသော သန့်ရှင်းရာဒေသဟု သိပြီးနောက် မဟေဿဝရ (လင်္ဂ) ကို တည်ထောင်하였다။ ထို့နောက် အို ချစ်သူ၊ ဒိဗ္ဗတစ်ရာနှစ်ပတ်လုံး ကြီးမားသော တပသကို ကျင့်ခဲ့ပြီး မဟာဒေဝကို စိတ်တည်ငြိမ်စွာ သမဿတ၍ စိတ်ကို ထိုဘုရား၌ ပေါင်းစည်းထား하였다။
Verse 10
ततस्तुष्टो महादेवस्तस्य भक्त्या निरञ्जनः । ददौ तस्य सुतं देवि देवलं योगिनां वरम्
ထို့နောက် မဟာဒေဝသည် အညစ်အကြေးကင်းစင်၍ သူ၏ ဘက္တိကြောင့် ပျော်ရွှင်တော်မူကာ၊ အို ဒေဝီ၊ သူ့အား သားတစ်ပါးကို ပေးတော်မူ၏—ယောဂီတို့အနက် အမြတ်ဆုံး ဒေဝလ ဖြစ်၏။
Verse 11
ततः प्रभृति देवेशि तल्लिंगस्य प्रभावतः । देवलो भगवान्योगी प्रत्यूषस्याऽभवत्सुतः
ထိုအချိန်မှစ၍ အို ဒေဝေရှီ၊ ထို လင်္ဂ၏ အာနုဘော်ကြောင့်၊ ဘုရားသဘောရှိသော ယောဂီ ဒေဝလသည် ပရတ္ယူရှ၏ သားဖြစ်လာ၏။
Verse 12
अनेन कारणेनासौ प्रत्यूषेश्वरसंज्ञितः
ဤအကြောင်းကြောင့်ပင် ထိုဘုရားကို «ပရတ္ယူရှေရှွရ» ဟူသော နာမဖြင့် ကျော်ကြားလာ၏။
Verse 13
यश्चानपत्यः पुरुषस्तं समाराधयिष्यति । तस्यान्ववाये देवेशि संततिर्न विनश्यति
ထို့ပြင် သားသမီးမရှိသော ယောက်ျားမည်သူမဆို ထိုဘုရားကို သေချာစွာ ပူဇော်အာရాధနာပြုလျှင်၊ အို ဒေဝေရှီ၊ သူ၏ မျိုးဆက်အတွင်း သားစဉ်မြေးဆက် မပျက်စီးတော့။
Verse 14
यः प्रत्यूषे महादेवि प्रत्यूषेश्वरमुत्तमम् । पूजयिष्यति सद्भक्त्या सततं नियतात्मवान् । तस्यैष्यति क्षयं पापमपि ब्रह्मवधोद्भवम
အို မဟာဒေဝီ၊ မနက်အရုဏ်တက်ချိန်တွင် အမြတ်ဆုံး ပရတ္ယူရှေရှွရကို စစ်မှန်သော ဘက္တိဖြင့် အမြဲ စိတ်ကိုထိန်းသိမ်းကာ ပူဇော်သူ၏ အပြစ်သည် ပျက်စီးသွားမည်၊ ဘြဟ္မဏသတ်မှုမှ ဖြစ်သော အပြစ်တောင်ပါ။
Verse 15
वृषस्तत्रैव दातव्यः सम्यग्यात्राफलेप्सुभिः
ဘုရားဖူးခရီး၏ အကျိုးပြည့်စုံကို လိုလားသူတို့သည် ထိုနေရာ၌ပင် နွားထီးကို လှူဒါန်းရမည်။
Verse 16
माघे कृष्णचतुर्द्दश्यां जागृयात्तत्र वै निशि । सर्वेषां दानयज्ञानां फलं जागरणाल्लभेत्
မာဃလ၏ အမဲရောင် စတုတ္ထဒသီနေ့တွင် ထိုနေရာ၌ ညလုံးနိုးကြား၍ စောင့်ရမည်။ ထိုညနိုးကြားခြင်းကြောင့် လှူဒါန်းမှုနှင့် ယဇ္ဉာတို့၏ အကျိုးအားလုံးကို ရရှိမည်။
Verse 108
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे प्रथमे प्रभाससक्षेत्रमाहात्म्ये प्रत्यूषेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनामाष्टोत्तरशततमोऽध्यायः
ဤသို့ဖြင့် သီရိ စ္ကန္ဒ မဟာပုရာဏ၏ အရှစ်သောင်းတစ်ထောင် စလိုကာပါဝင်သော သံဟိတာ၌၊ သတ္တမ ပရဘာသခဏ္ဍအတွင်း၊ ပထမ ပရဘာသက்ஷೇತ್ರမဟာတ္မ్యంలో «ပရတ္ယူရှေရှ్వర မဟာတ္မ್ಯ ဖော်ပြခြင်း» ဟူသော အဋ္ဌောတ္တရရှတမ (၁၀၈) အခန်း ပြီးဆုံး၏။