Adhyaya 12
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရ (Īśvara) သည် အက္ခရာဗေဒဆိုင်ရာ အဓိပ္ပါယ်ဖော်ပြချက်နှင့် တီရ္ထ (tīrtha) အာဏာပေးခြင်းကို ပေါင်းစည်း၍ မိန့်ကြားသည်။ အစပိုင်းတွင် ရာဇာ/ရာဇ္ဉီ (rājā/rājñī) နှင့် “အရိပ်” (chāyā) ဆိုင်ရာ စကားလုံးများကို ဓာတု (dhātu) အခြေပြု ဆင်းသက်ဖော်ထုတ်ကာ အမည်နှင့် အတ္တလက္ခဏာတို့သည် သာသနာရေးအချက်အလက်အဖြစ် အဓိပ္ပါယ်ရှိကြောင်း ပြသသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် လက်ရှိ မနု (Manu) ကို မျိုးရိုးစဉ်ဆက်အတွင်း ထားရှိပြီး သင်္ခ-စက္က-ဂဒါ-ဓရ (śaṅkha-cakra-gadā-dhara) ဟူသော ဝိုင်ရှ္ဏဝ သင်္ကေတများပါဝင်သည့် ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးကို မိတ်ဆက်သည်။ တပြိုင်နက်တည်း ယမ (Yama) ကို “hīna-pāda” ဟူသော ချို့ယွင်းမှုဖြင့် ဒုက္ခရောက်နေသည်ဟု ဖော်ပြကာ ကုသရေးအတွက် ကရမကန့်သတ်သည့် တပဿ (tapas) လိုအပ်ကြောင်း ထင်ရှားစေသည်။ ယမသည် ပရဘာသ-က்ஷೇತ್ರ (Prabhāsa-kṣetra) သို့ သွား၍ အလွန်ရှည်လျားသော ကာလတစ်လျှောက် လိင်္ဂ (liṅga) ကို ပူဇော်ကာ တပဿပြုသည်။ ဣရှ္ဝရ ပီတိဖြစ်၍ အမျိုးမျိုးသော ပရသာဒ (boons) များ ပေးအပ်ပြီး ထိုနေရာကို “ယမေရှ္ဝရ” (Yameśvara) ဟု အမြဲတမ်း အမည်တင်စေသည်။ အဆုံးတွင် Yama-dvitīyā နေ့၌ ယမေရှ္ဝရကို ဖူးမြင်ပါက ယမလောက (Yama-loka) ကို မမြင်ရ/မကြုံရဟု ဖလश्रုတိဆန်သော ကတိတော်ကို ထည့်သွင်းကာ ပရဘာသ ဘုရားဖူးအလေ့အထ၏ ကယ်တင်ရေးနှင့် ပြက္ခဒိန်ဆိုင်ရာ အရေးပါမှုကို ဖော်ပြသည်။
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । या संज्ञा सा स्मृता राज्ञी छाया या सा तु निक्षुभा । राजृ दीप्तौ स्मृतो धातू राजा राजति यः सदा
ဣရှ္ဝရက မိန့်တော်မူသည်— “သံဇ္ဉာဟူသောသူမကို ‘ရာဇ္ဉီ’ ဟု မှတ်သားကြသည်။ ချာယာဟူသောသူမကိုတော့ ‘နိက္ခုပ္ဘာ’ ဟု ခေါ်သည်။ rāj ဟူသော သဒ္ဒါမူလသည် ‘တောက်ပခြင်း’ အဓိပ္ပါယ်ရှိသဖြင့် အမြဲတမ်း တောက်ပနေသူကို ‘ရာဇာ’ (ဘုရင်) ဟု ခေါ်ကြသည်။”
Verse 2
अधिकं सर्वभूतेभ्यस्तस्माद्राजा स उच्यते । राजपत्नी तु सा यस्मात्तस्माद्राज्ञी प्रकीर्तिता
သူသည် သတ္တဝါအားလုံးထက် မြင့်မြတ်သာလွန်သောကြောင့် ‘ရာဇာ’ (ဘုရင်) ဟု ခေါ်ကြသည်။ ထို့ပြင် သူမသည် ဘုရင်၏ မိဖုရားဖြစ်သောကြောင့် ‘ရာဇ္ဉီ’ (မိဖုရား) ဟု ချီးကျူးခေါ်ဆိုကြသည်။
Verse 3
क्षुभ संचलने धातुर्निश्चला तेन निक्षुभा । भवंति ह्यथवा यस्मात्स्वांगीयाः क्षुद्विवर्जिताः
«kṣubh» ဟူသော ကြိယာရင်းမြစ်သည် လှုပ်ရှားခြင်း၊ တုန်ခါခြင်း အဓိပ္ပါယ်ဖြစ်၏။ သူမသည် မလှုပ်မယှက် တည်ငြိမ်သောကြောင့် «နိက္ခုဘာ» ဟု ခေါ်ကြသည်။ သို့မဟုတ် သူမ၏ ကိုယ်မှ ပေါက်ဖွားသူတို့သည် ဆာလောင်မှုကင်းစင်လာသောကြောင့် ဖြစ်၏။
Verse 4
छाया तां विशते दिव्या स्मृता सा तेन निक्षुभा । सांप्रतं वर्तते योऽयं मनुर्लोके महामते
ဒေဝီမြတ်သော ချာယာသည် သူမ (သံဇ္ဉာ) ထဲသို့ ဝင်ရောက်ခဲ့၏။ ထို့ကြောင့် သူမကို «နိက္ခုဘာ» ဟူသော နာမဖြင့် မှတ်မိကြသည်။ ထို့ပြင် ယခုလောက၌ လှုပ်ရှားဆောင်ရွက်နေသော မနုသည်၊ မဟာမတေ—
Verse 5
तस्यान्ववाये जातस्तु शंखचकगदाधरः । यमस्तु मात्रा संशप्तो हीनपादो धरातले
သူ၏ မျိုးဆက်အတွင်း၌ သင်္ခ၊ စက္က၊ ဂဒါ ကို ကိုင်ဆောင်သူ တစ်ဦး မွေးဖွားလာ၏။ သို့ရာတွင် ယမသည် မိခင်၏ ကျိန်စာကြောင့် မြေပြင်ပေါ်၌ ခြေထောက်မပြည့်စုံသူ ဖြစ်လာ၏။
Verse 6
प्रभासक्षेत्रमासाद्य चचार विपुलं तपः । वर्षाणामयुतं साग्रं लिंगं पूजितवान्प्रिये
ပရဘာသ သန့်ရှင်းသော က్షೇತ್ರသို့ ရောက်ရှိပြီးနောက် သူသည် အလွန်ကြီးမားသော တပဿကို ကျင့်ဆောင်ခဲ့၏။ ချစ်သူမ၊ နှစ်တစ်သောင်းကျော် အနည်းငယ်ကြာအောင် လိင်္ဂကို ပူဇော်ခဲ့၏။
Verse 7
तुष्टश्चाहं ततस्तस्य वराणां च शतं ददौ । अद्यापि तत्र देवेशि यमेश्वरमिति श्रुतम् । यमद्वितीयायां दृष्ट्वा यमलोकं न पश्यति
ထိုကြောင့် ငါသည် ကျေနပ်၍ သူ့အား ကောင်းချီးတစ်ရာကို ပေးအပ်ခဲ့၏။ ယနေ့တိုင်အောင်လည်း၊ ဒေဝတို့၏ အရှင်မ၊ ထိုနေရာကို «ယမေရှ္ဝရ» ဟု ကြားသိကြသည်။ ယမဒွိတီယာနေ့၌ ထိုအရှင်ကို မြင်လျှင် ယမလောကကို မမြင်ရတော့။
Verse 12
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये यमेश्वरोत्पत्तिवर्णनंनाम द्वादशोऽध्यायः
ဤသို့ဖြင့် စရီ စကန္ဒ မဟာပုရာဏ (ရှစ်သောင်းတစ်ထောင် စလိုကာ) အတွင်း၊ သတ္တမ ပရဘာသခဏ္ဍ၏ ပထမ ပရဘာသက்ஷೇತ್ರမဟာတ္မ్యంలో «ယမေရှ్వర ပေါ်ပေါက်ခြင်းကို ဖော်ပြသော» ဟု အမည်ရ ဒွါဒသမ အဓ್ಯಾಯ ပြီးဆုံး၏။