Varaha Purana

Adhyaya 1

Praise of Varāha and Pṛthivī’s Foundational Questions

अध्यायः मङ्गलाचरणेन आरभ्य वराहस्य विस्तीर्णा स्तुतिः कथ्यते—यः समुद्रगर्भात् पृथिवीं उद्धृत्य लोकान् रक्षति। सूतः स्मारि

Adhyaya 2

Cosmogony and the Ninefold Creation: Rudra’s Origin and the Prelude to the Sāvitrī–Veda Narrative

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिव्याः प्रश्नं प्रत्युत्तरन् पुराणस्य पञ्चलक्षणानि—सर्गः प्रतिसर्गो वंशो मन्वन्तरं वंशानुचरितं च

Adhyaya 3

Nārada’s Account of a Former Birth and a Hymn to Nārāyaṇa

वराह–पृथिवीसंवादस्य प्रसङ्गेऽत्र प्रियम्रतः नारदं पूर्वजन्मवृत्तान्तं पृच्छति। नारदः स्वात्मकथां निवेदयति—अवन्त्यां सः स

Adhyaya 4

On Nārāyaṇa’s Ten Avatāras and Eightfold Manifestations, and the Account of King Aśvaśirā

संवादरूपेण पृथिवी वराहं पृच्छति—नारायणः सर्वथा वर्णनीयः किम्, उत नेति-नेति-परः? वराहः साधकानां सोपानभूतान् दशावतारान् नि

Adhyaya 5

Reconciliation of Action and Knowledge: Offering All Acts to Nārāyaṇa and the Hymn to the Yajña-Puruṣa

वराह–पृथिव्योरुपदेशप्रसङ्गेऽस्मिन्नध्याये राजा अश्वशिराः कपिलं समुपगम्य मोक्षसाधने कर्म वा ज्ञानं वेति संशयं पृच्छति। कप

Adhyaya 6

The Puṇḍarīkākṣapāraka Hymn and Puṣkara Tīrtha: The Account of King Vasu’s Release from Sin

पृथिवी वराहं पृच्छति—रैभ्याङ्गिरसयोः संशयच्छेदकं उपदेशं लब्ध्वा वसुराजः किं चकार इति। वराहः कथयति—स राज्ये स्थित्वा बहून

Adhyaya 7

The Sanctity of Gayā: Raibhya’s Encounter and Hymn to Viṣṇu (Gadādhara)

पृथिवी वसुसिद्धस्य श्रुत्वा रैभ्यमुनेर्वृत्तान्तं वराहं पृच्छति। वराहो वदति—रैभ्यः पितृतिर्थरूपां गयां गत्वा भक्त्या पिण

Adhyaya 8

Dialogue on the Ethical Limits of Subsistence and the Five Great Sacrifices (Dharmavyādha, Mātaṅga, and Prasanna)

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति धर्मव्याधस्य चरितं कथयति। स दीर्घकालं व्याधवृत्त्या जीवन् अपि केवलोपजीवनार्थं न्यूनतम

Adhyaya 9

The Sequence of Creation, the Emergence of the Praṇava, and the Fish Incarnation’s Retrieval of the Vedas

धरणी पृच्छति—कृतयुगादौ नारायणः किं चकार, जगत्कथं समुत्पन्नम् इति। वराहः सृष्टिक्रमं वर्णयति—आदौ केवलो नारायणः; तस्य संकल

Adhyaya 10

The Threefold Division by the Guṇas, the Deities’ Attainment of Worship, and the Opening of the Durjaya Episode

सृष्टेः प्रसारे सति प्राचीनाः देवाः द्वीपेषु देशेषु च नारायणाय महायज्ञान् अनुष्ठायन्ति। ततः हरिः प्रादुर्भूय तान् पूज्यत

Adhyaya 11

Hospitality at Gauramukha’s Hermitage and the Power of the Wish-Fulfilling Jewel

वराहः पृथिवीं प्रति कथयति—राजा दुर्जयः गौमुखमहर्षेराश्रमं प्राप्य विधिवदातिथ्येन सत्कृतः। बहुसैन्यस्य भोजनव्यवस्थायां चि

Adhyaya 12

Supratīka’s Hymn to Rāma and the Granting of a Boon through Divine Manifestation

वराहः पृथिवीं प्रति सुप्रतीकनृपतेः प्रसङ्गं कथयति। रथाङ्गाग्निना पुत्रदाहश्रवणात् स शोकविमर्शे निमग्नः भक्त्याश्रयं जगाम

Adhyaya 13

The Genealogy of the Pitṛs and the Determination of Śrāddha Times

अस्मिन्नध्याये पृथिवी वराहं गौरमुखमुनिवृत्तान्तं पृच्छति—हरिणा शीघ्रकृतकर्मदर्शनात् तस्य प्रत्युत्तरं, रत्नोपमवरप्राप्ते

Adhyaya 14

Ritual Procedure for Śrāddha: Sequence, Eligibility, and Offerings to Ancestors

अस्मिन्नध्याये वराह–पृथिवीसंवादे श्राद्धविधिः ऋषिपरम्परया निरूप्यते। वेदविदः, नियमवन्तो यतयः, सदाचारसम्पन्ना ब्राह्मणाः

Adhyaya 15

Gauramukha’s Recollection and the Hymn to Hari at Prabhāsa

पृथिव्या सह संवादे वराहः श्राद्धकथां प्रवर्तयन् मार्कण्डेयेनोपदिष्टे विधौ अनन्तरं यदभवत् तत् कथयति। पृथिवी पृच्छति—गौरमु

Adhyaya 16

The Account of Saramā: Indra’s Restoration after Loss of Sovereignty

पृथिवी वराहं पृच्छति—दुर्वासशापात् इन्द्रः मर्त्यलोके वासं कृत्वा देवैः सह किं चकार, विद्युत्–सुविद्युतोः कः भाग इति। वर

Adhyaya 17

King Prajāpāla’s Visit to Sage Mahātapā’s Hermitage and the Doctrinal Praise of Nārāyaṇa

पृथिवी वराहं पृच्छति—त्रेतायुगप्रसिद्धानां “मणिज”नाम्नां किमुत्पत्तिः, किमाचाराः, के च विशेषनामानि इति। वराहः राजवंशकथां

Adhyaya 18

The Origin of Fire and the Liturgical Names of Agni

अध्यायेऽस्मिन् देह-विश्वसम्बद्धानां देवतानां—अग्नेः, अश्विनोः, गणपतेः, नागानां च—उत्पत्तिरूपाणि, यज्ञीयसंज्ञाः, तथा कस्य

Adhyaya 19

The Glory of Lunar Days: The Pratipadā Observance and the Merit of Hearing Agni’s Origin

वराह–पृथिवीसंवादस्य प्रसङ्गे महातपा नृपं प्रति विष्णोर्विभूतिवर्णनात् तिथीनां माहात्म्यं प्रवर्तयति। ब्रह्मक्रोधसमुद्भवो

Adhyaya 20

The Birth of the Aśvins: Solar Lineage, Saṃjñā and Chāyā, and the Granting of a Hymn and Boons

अस्मिन्नध्याये वराह–पृथिव्योः उपदेशरूपेण प्रश्नोत्तरं भवति—कथं प्राणापानौ देहधारिणौ दिव्यौ अश्विनौ भवतः। मरीचेरारभ्य कश्

Adhyaya 21

The Disruption of Dakṣa’s Sacrifice, the Hari–Hara Conflict, and the Establishment of Rudra’s Sacrificial Share

वराह–पृथिवीसंवादे ब्रह्मणः प्रजासृष्टौ प्रथमं विघ्नः, ततो रोषात् रुद्रस्य प्रादुर्भावः, गौरीविवाहः, अपर्याप्ततपसा सृष्ट्

Adhyaya 22

Gaurī’s Rebirth, Umā’s Austerities, Rudra’s Test, and the Himalayan Wedding

वराह–पृथिवीसंवादेऽस्मिन्नध्याये गौरी–उमानाख्यानेन धर्मनिश्चयः, तपःशरीरनिग्रहः, तथा लोकव्यवस्थाप्रतिष्ठापकाः विवाहविधयः प

Adhyaya 23

The Birth of Gaṇapati, the Emergence of the Vināyakas, and the Significance of the Fourth Lunar Day

अस्मिन्नध्याये वराह–पृथिव्योः संवादे लौकिककर्मसु विधिनियन्त्रितैर्विघ्नैः व्यवस्था रक्ष्यते इति उपदिश्यते। गणपतेरुत्पत्त

Adhyaya 24

The Birth of the Nāgas, Brahmā’s Curse, and the Pañcamī Observance

पृथिव्याः प्रश्नेन प्रवृत्ते संवादे वराहः कथयति—संसर्गकर्मवासनाभिः महाबलिनोऽपि देहधारणं कृत्वा नागत्वं प्राप्नुवन्ति। अन

Adhyaya 25

The Birth of Ahaṅkāra as Guha/Skanda and His Appointment as Divine Commander

अस्मिन्नध्याये वराह-पृथिव्योः संवादरूपेण अहङ्कारस्य उत्पत्तिः तथा गुह-स्कन्दत्वेन सेनापतित्वं निरूप्यते। पुरुषादव्यक्ताच

Adhyaya 26

The Sun’s Assumption of Form and the Gods’ Hymn of Pacification

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति उपदिशन्, प्रजापालस्य प्रश्नं निवेदयति—कथं निराकारं ज्योतिः मूर्तिं गृह्णाति इति। महात

Adhyaya 27

The Slaying of Andhaka and the Manifestation of the Eight Mother-Goddesses from Divine Afflictions

वराह–पृथिवीसंवादेऽस्मिन्नध्याये अन्धकस्य देवपीडनं, तेषां मेरौ पलायनं, ब्रह्मणः शरणगमनं च वर्ण्यते। ब्रह्मा तान् कैलासे श

Adhyaya 28

The Manifestation of Māyā as Durgā/Kātyāyanī and the Slaying of Vaitrāsura

वराह–पृथिवीसंवादे पृथिवी पृच्छति—कथं माया आदिक्षेत्रे सूक्ष्मा सती पृथग्देहधारिणी शुभा दुर्गा–कात्यायनीरूपेण प्रादुरभवत्

Adhyaya 29

The Birth and Marriages of the Direction-Goddesses and the Daśamī Observance

अस्मिन्नध्याये महातपा नृपं प्रति ब्रह्मणः सृष्ट्यादौ लोकानां निवासव्यवस्थां कथयति। ब्रह्मणः कर्णाभ्यां दश दीप्तिमत्यः दि

Adhyaya 30

The Origin of Dhanada (Kubera) from Vāyu and the Observance of the Ekādaśī Vow

वराह–पृथिव्योः संवादे महातपाः ऋषिः धनदस्य (कुबेरस्य) शुद्धोत्पत्तिं कथयति। आदौ प्रचण्डो वायुवेगः ब्रह्मणा नियम्य शान्तः

Adhyaya 31

The Manifestation of Viṣṇu’s Form for Cosmic Governance (the Vaiṣṇava Creation Narrative)

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति पुराणोपदेशरूपेण वैष्णवसर्गस्य कारणं कथयति। महातपा निवेदयति—नारायणः सृष्टेः पालनस्य च

Adhyaya 32

Dharma as the Bull-Form: Soma’s Transgression and the Institution of the Thirteenth Lunar Day Observance

वराह–पृथिवीसंवादे सृष्टिरक्षणार्थं ब्रह्मा धर्मं वृषरूपेण चतुर्पादयुक्तं प्रादुर्भावयति; कृतादिकल्यन्तेषु युगेषु तस्य पा

Adhyaya 33

The Origin of Rudra, the Disruption of Dakṣa’s Sacrifice, and the Establishment of Paśupati

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति रुद्रस्य आद्यसम्भवम् आख्यायति। तपोबलसमन्वितः सत्त्वविशेषः प्रादुरभवत्; ब्रह्मणा ‘मा र

Adhyaya 34

Account of the Origin of the Ancestors (Pitṛs) and the Regulations for Śrāddha Offerings

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति उपदिशति—ब्रह्मा सृष्ट्यर्थं ध्यानपरः सन् स्वशरीरात् धूम्रवर्णान् प्रजाः ससर्ज; ते “पि

Adhyaya 35

The Account of Soma’s Decline and Restoration, and the Paurṇamāsī Observance

वराह–पृथिवीसंवादेऽस्मिन्नध्याये चन्द्रस्य क्षयवृद्ध्योः कारणकथा तथा पौर्णमासीव्रतविधानं निरूप्यते। अत्रेर्वंशे सोमोत्पत्

Adhyaya 36

Account of the Maṇija Kings and a Hymn to Govinda Leading to Liberation

वराह–पृथिवीसंवादेऽस्मिन्नध्याये महातपा नृपाय त्रेतायुगसम्बद्धानां मणिजनृपवंशस्य क्रमं कथयति, ये भूमिं पालयन्तो नानायज्ञा

Adhyaya 37

The Threefold Discipline (Mental, Physical, Verbal) and the Salvific Power of Hearing Nārāyaṇa’s Name

पृथिवी वराहं पृच्छति—स्त्रीपुरुषभक्ताः कथं पूजयेरन् इति। वराहः प्रत्याह—धनैः केवलजपेन वा न, भावेनैवाहं लभ्यः। ततः व्रतत्

Adhyaya 38

The Hunter’s Austerity and the Gaining of Durvāsas’ Favor

वराहः पृथिवीं प्रति व्याधस्य वृत्तान्तं कथयति। स गुरुस्मृतिं नित्यं धारयन् घोरं तपः करोति; भिक्षाकाले पतितपत्रैरेव जीवति

Adhyaya 39

Discrimination of the Three Bodies and the Dharaṇī Vow: A Manual for Dvādaśī Observance

अस्मिन्नध्याये वराह-पृथिव्योः संवादरूपेण देहधारणस्य त्रिविधं विवेचनं क्रियते—पूर्वं पापावस्था, वर्तमानं धर्मावस्था, तृती

Adhyaya 40

Ritual Procedure for the Kūrma Dvādaśī Observance

अस्मिन्नध्याये दुर्वासोक्तं कूर्मद्वादशीव्रतविधानं निरूप्यते। पुष्यमासे शुक्लपक्षस्य शुद्धा द्वादशी मुख्यतिथिरिति निर्दि

Adhyaya 41

Rite of the Varāha Dvādaśī Vow and an Exemplary Narrative on Expiation for Brahmin-Slaying

अध्याये दुर्वाससः उपदेशरूपेण माघशुक्लद्वादश्यां वराहाय व्रतविधिः कथ्यते—सङ्कल्पः, स्नानम्, एकादश्यां पूजनम्, जलपूर्णकुम्

Adhyaya 42

Ritual Procedure for the Phālguna Bright-Fortnight Dvādaśī Narasiṃha Worship, with the Narrative of King Vatsa

वराह–पृथिवीसंवादे दुर्वासाः उपदिशति—फाल्गुनशुक्लद्वादश्यां नरसिंहस्य हरिपूजनव्रतम्। उपवासानन्तरं पाद-जङ्घा-कटि-वक्षः-कण्

Adhyaya 43

The Caitra Dvādaśī Observance and the Ritual Procedure for Worship of Vāmana

वराह–पृथिवीसंवादेऽस्मिन्नध्याये चैत्रमासस्य द्वादश्यां कर्तव्यं व्रतविधानं निरूप्यते। उपवासपूर्वकं जनार्दनस्य/विष्णोः अङ

Adhyaya 44

The Vaiśākha Bright-Twelfth Observance: Worship of Hari as Jāmadagnya and Its Fruits

वराह–पृथिवीसंवादे वैशाखशुक्लद्वादश्याः (जामदग्न्यहरिपूजाया) व्रतविधिः फलश्रुतिश्च कथ्यते। स्नानपूर्वकनियमैः सह देवालयं ग

Adhyaya 45

Ritual Procedure for Worship of Rāma and Lakṣmaṇa in the Month of Jyeṣṭha

वराह–पृथिवीसंवादे दुर्वासोवचनप्रणीतोऽयं अध्यायः ज्येष्ठमासे रामलक्ष्मणयोः पूजाविधिं निरूपयति। साधकः संकल्पं कृत्वा नानाश

Adhyaya 46

The Rite of the Āṣāḍha Bright-Fortnight Dvādaśī Fast and the Installation (Nyāsa) of the Fourfold Manifestation

वराह–पृथिव्याः संवादे दुर्वासोक्तम् आषाढशुक्लद्वादशीव्रतविधानं निरूप्यते। साधकः गन्धान् पुष्पाणि च समर्प्य पाद-कटि-जठर-उ

Adhyaya 47

The Rite of Śrāvaṇa Bright-Fortnight Dvādaśī (Dāmodara Worship) and the Exemplum of King Nṛga

वराह–पृथिवीसंवादेऽस्मिन्नध्याये दुर्वासो-वामदेवप्रमाणेन श्रावणशुक्लद्वादश्यां दामोदरपूजाव्रतविधिः प्रदर्श्यते। विष्णोः अ

Adhyaya 48

The Kalki Dvādaśī Observance and the Episode of King Viśāla

अस्मिन्नध्याये वराह–पृथिव्योरुपदेशप्रसङ्गे भाद्रपदशुक्लद्वादश्यां विष्णोः कल्किरूपं समाराध्यं व्रतविधानं निरूप्यते—अङ्गन

Adhyaya 49

The Padmanābha Dvādaśī Observance, with the Eulogy of Lamp-Offering Merit

वराह–पृथिवीसंवादे दुर्वासाः आश्वयुजशुक्लद्वादश्यां नित्यं पद्मनाभं अङ्गविशेषोपचारैः पूजयेत् इति व्रतमुपदिशति—कलशस्थापनं,

Adhyaya 50

The Procedure for the Dharaṇī Vow (Kārtika Dvādaśī Observance)

वराह–पृथिवीसंवादपरम्परायाम् अस्मिन्नध्याये दुर्वासाः कथयति—अगस्त्यः पुष्करात् प्रत्यागत्य भद्राश्वनृपतेः गृहे समुपविष्टः

Adhyaya 51

Recollection of the Dharaṇī-vrata and the Agastya–Bhadrāśva Dialogue on Liberation

दुर्वाससः परमं धरणीव्रतमिति वचनानन्तरं वराहः पुनरुपदिशति। स सत्यतपसः पुष्पभद्रानद्याः समीपे हिमवति, चित्राशिलाशिलायां, भ

Adhyaya 52

The Genealogy of Trivarṇa, Manohvā, and the Akṣa Lineage, with the Construction of the Nine-Gated City

वराह–पृथिवीसंवादेऽगस्त्यः पूर्वमनियमिते सामाजिकक्षेत्रे राजशासनस्य नियमनप्रवर्तनं दर्शयन् वंशकथां कथयति। राजरेतःस्रवणात्

Adhyaya 53

The Origin Account of Saptamūrti Svara and the Emergence of Saṃbhūti through Vibhūti

वराह–पृथिवीसंवादपरिसरे भद्राश्वोऽगस्त्यं पृच्छति—पूर्वोक्तकथायाः ‘विभूति’ कथं कस्य च प्रेरणया समुत्पन्नेति। अगस्त्यः सर्

Adhyaya 54

Nārada’s Teaching on a Viṣṇu-Vrata for Securing a Husband (Narrative of the Apsarases)

वराह–पृथिवीसंवादपरम्परायां भद्राश्वोऽगस्त्यं पृच्छति—कः देवो विज्ञानजनकः, कथं च स आराध्यः। अगस्त्य उवाच—विष्णुर्नारायणः

Adhyaya 55

Observance of the Auspicious Dvādaśī Vow and the Sacred Account of the Kubjākāmra Tīrtha

अस्मिन्नध्याये वराह–पृथिव्योः संवादे वैष्णवं शुभव्रतं द्वादशीव्रतं चोपदिश्यते। मार्गशीर्षे दीक्षां कृत्वा नियततिथिषु उपव

Adhyaya 56

Ritual Procedure for the Dhanyavrata (Prosperity Vow)

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति पुराणोपदेशरूपेण अगस्त्यवक्त्रात् धान्यव्रतविधिं निरूपयति। मार्गशीर्षमासे शुक्लपक्षे प

Adhyaya 57

The Observance for Attaining Radiance: The Soma Kānti-Vrata

वराह–पृथिवीसंवादेऽस्मिन्नध्याये अगस्त्येन राज्ञे कथितः कान्तिव्रतविधिः प्रदर्श्यते। दक्षशापात् यक्ष्मग्रस्तस्य सोमस्य यथ

Adhyaya 58

The Procedure for the Saubhāgyakaraṇa Vow (Rite for Auspicious Fortune)

अस्मिन्नध्याये स्त्रीपुरुषयोः सौभाग्यजनकं सौभाग्यकरण-व्रतं उपदिश्यते। फाल्गुनशुक्लतृतीयायां नक्तव्रतेन शौचसत्यादि-नियमैः

Adhyaya 59

The Obstacle-Removing Vow (Procedure for Worship of Vināyaka)

अस्याध्याये विघ्ननिवारणार्थम् अविघ्नकर-व्रतं विनायकपूजाविधिश्च निरूप्यते। फाल्गुनमासे चतुर्थ्यां व्रतारम्भः, नक्ताहारनिय

Adhyaya 60

The Rite of the Śāntivrata: A Yearlong Observance with Viṣṇu-on-Śeṣa and Nāga-Anganyāsa Worship

वराह–पृथिवीसंवादेऽस्मिन्नध्याये आगस्त्यऋषिः राजानं प्रति गृहस्थानां नित्यशान्त्यर्थं शान्तिव्रतविधिं कथयति। कार्त्तिकशुक

Adhyaya 61

The Observance for the Fulfilment of Desires: Worship of Keśava in the Form of Guha (Kumāra)

अस्मिन्नध्याये वराह–पृथिवीसंवादे अगस्त्यऋषिणा नृपाय कामसिद्ध्यर्थं कामव्रतविधिः प्रदर्श्यते। वर्षपर्यन्तं फलाशनं वाग्यतत

Adhyaya 62

Instruction on the ‘Health Vow’ and the Rite of Solar Worship

अस्मिन्नध्याये पुराणसंवादरूपेण वराहः पृथिवीं प्रति ‘आरोग्यव्रत’मुपदिशति। विष्णोर्नित्यरूपत्वेन सूर्य/आदित्यस्य माहे माघे

Adhyaya 63

Procedure for the Son-Obtaining Vow (Kṛṣṇāṣṭamī Observance)

वराह–पृथिवीसंवादे अगस्त्यः भाद्रपदकृष्णपक्षे कृष्णाष्टमीकेन्द्रितं पुत्रप्राप्तिव्रतं संक्षेपेण उपदिशति। षष्ठ्यां संकल्प

Adhyaya 64

Procedure for the Vow that Cultivates Valor (Durgā Navamī Observance)

वराहपुराणे वराहेण पृथिव्यै उपदिश्यमानेऽस्मिन् अध्याये अन्तर्वृत्त्या अगस्त्यवचनं श्रूयते। स शौर्यव्रतं नाम व्रतम् उपदिशत

Adhyaya 65

The Sovereignty Vow and the Cycle of Tithi-Based Observances

वराह–पृथिवीसंवादेऽस्मिन्नध्याये तिथिमासानुगतानां व्रतानां संक्षिप्तो विधिनिर्देशः प्रदीयते। कार्त्तिकशुक्लदशम्यां आरभ्यम

Adhyaya 66

Nārada’s Journey to Śvetadvīpa and the Means of Attaining the Lord through the Pañcarātra

वराह–पृथिव्युपदेशपरम्परायां प्रतिवेदितसंवादरूपेणाध्यायः प्रवर्तते। भद्राश्वोऽगस्त्यं दिव्यज्ञानदर्शनविषये पृच्छति; ततो न

Adhyaya 67

On the Two ‘Sita–Kṛṣṇā’ Figures, the Sevenfold Ocean, and the Twelvefold Year

वराह–पृथिव्योरुपदेशप्रसङ्गेऽस्मिन्नध्याये भद्राश्वोऽगस्त्यं प्रतीकात्मकां विश्वरचनां पृच्छति—सीताकृष्णा-नाम्न्यौ स्त्रिय

Adhyaya 68

Dharma Across the Four Yugas, the Disruption of Social Conduct, and Ritual Purification from Varṇa-Mixing Transgressions

वराहपुराणस्य उपदेशसंवादे (वराहः–पृथिवी) अस्मिन्नध्याये भद्राश्वः अगस्त्यं पृच्छति—चातुर्युगेषु विष्णोः स्वरूपबोधः कथं, व

Adhyaya 69

Agastya’s Vision of Varuṇa as Nārāyaṇa in Ilāvṛta

वराह–पृथिवीसंवादे पृथिव्याः प्रश्नानुसारेण वराहः दर्शनस्य गूढलोकानां च भूगोलव्यवस्थायाश्च दृष्टान्तकथां कथयति। भद्राश्वो

Adhyaya 70

Nārāyaṇa as the Sacrificial Principle, Analysis of the Three Guṇas, and the Account of Delusion-Doctrines

वराह–पृथिवीसंवादपरिसरेऽस्मिन्नध्याये भद्राश्वः विष्णोर्दीर्घोपासनां यज्ञसभां च वर्णयति, यत्र देवाः ऋषयः रुद्रश्च समागच्छ

Adhyaya 71

Vision of the Trimūrti in Rudra, the Gautama Curse, the Manifestation of the Godāvarī, and the Niḥśvāsa-saṃhitā Account

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति अगस्त्येन नृपाय कथितं दृष्टान्तं निवेदयति। दण्डकारण्ये मुनयः रुद्रे अन्तर्बहिर्दर्शना

Adhyaya 72

Instruction on the Unity of the Triad (Brahmā–Viṣṇu–Rudra)

अस्याध्याये वराहपुराणस्य उपदेशपरम्परायां वराहः पृथिवीं प्रति कथयन्, अन्तर्द्विसंवादं प्रदर्शयति। अगस्त्यः रुद्रं पृच्छति

Adhyaya 73

Rudra’s Hymn: Vision of Nārāyaṇa, the Emergence of the Ādityas, and the Mutual Boon of Hari and Hara

अस्मिन्नध्याये वराहः रुद्रकथितं प्रागादिकं वृत्तान्तं वर्णयति। सृष्ट्यर्थं नियुक्तो ब्रह्मा महाजले निमग्नः सन् अङ्गुष्ठम

Adhyaya 74

Measures of the Earth and the Cosmos: The Expansion of the Universe and the Division of Continents and Regions

अध्यायेऽस्मिन् वराहोपदेशप्रसङ्गे मुनयः शाश्वतं रुद्रं (शम्भुं) पृच्छन्ति—पृथिव्याः प्रमाणं स्वरूपं च, पर्वत-समुद्र-नदी-प

Adhyaya 75

Description of Jambūdvīpa: its regions, mountains, measurements, and cosmic structure

अध्यायेऽस्मिन् वराह–पृथिवीसंवादरूपे (प्राप्तपाठे रुद्रेणोक्तम्) जम्बूद्वीपस्य समुद्रपर्यन्तं विश्वरूपं निरूप्यते, तथा के

Adhyaya 76

Description of Svarga: Amarāvatī, the Sudharmā Assembly Hall, and the Directional Cities

वराह–पृथिवीसंवादे अस्याध्याये रुद्रः मेरुपर्वतस्य पूर्वदिशि स्थितं तेजोमयं प्रदेशं वर्णयति, यः चक्रवाटाख्येन वृत्तपर्वतप

Adhyaya 77

Measurements of Mount Meru, the Boundary Mountains, and the Four Directional Great Trees

वराह–पृथिवीसंवादस्य प्रवाहे रुद्रः सप्तद्वीपभूधरायाः स्थैर्यहेतुम् अक्षपर्वतं मेरुं निरूपयति। तस्य योजनपरिमाणं, पूर्वदिश

Adhyaya 78

Names of the Four Directional Mountain-Kings and Their Lakes (Rudra’s Geographical Description)

वराह–पृथिवीसंवादस्य व्यापकप्रसङ्गे रुद्रेणोपदिष्टा भुवनविस्तृतिः अत्र निरूप्यते। चतुर्दिक्षु स्थितानां शैलेंद्राणां नामा

Adhyaya 79

Description of the Inner Basins (Droṇīs): Śrīsaras, Śrīvana, Bilva Forest, and Tāla Grove

वराहपुराणे वराह–पृथिव्योः उपदेशसंवादेऽस्मिन्नध्याये मेरुपार्श्वे स्थितानां ‘द्रोणी’नाम् अन्तःकुण्डानां भूगोल–ब्रह्माण्डव

Adhyaya 80

Cosmographic Ordering of the Southern and Western Quarters: Valleys, Forest-Plateaus, and Sacred Sites

अस्मिन्नध्याये वराह–पृथिव्युपदेशप्रसङ्गे (रुद्रेणोक्ते) दक्षिणदिग्व्यवस्था निरूप्यते। तत्र गिरिद्रोण्यः, फलपक्षिसम्पन्ना

Adhyaya 81

Description of the Divine Mountain Abodes: Meru, Devakūṭa, and Kailāsa

वराह–पृथिवीसंवादे (रुद्रप्रतिवेदिते) पृथिव्याः सुव्यवस्थितं निवासमानचित्रं प्रदर्श्यते। मेरुसम्बद्धाः शिखर-उपपर्वताः—शान

Adhyaya 82

The Descent of the Rivers: The Sky-Gaṅgā and Her Fourfold Division

अस्मिन्नध्याये वराह–पृथिवीसंवादे रुद्रवचनं प्रवर्तते। आकाशसमुद्रात् महानदी समुत्पद्यते, इन्द्रस्य गजेनेव नित्यं क्षोभ्यम

Adhyaya 83

Description of the Bhadrāśva and Ketumāla Regions: Niṣadha’s Western Janapadas and River Systems

अध्यायेऽस्मिन् वराहपुराणस्य वराह–पृथिवी-उपदेशप्रसङ्गे रुद्रवचनरूपेण भद्राश्व-केतुमालयोः प्रदेशयोः नामनिर्देशः क्रियते। त

Adhyaya 84

Description of the Northern Regions: Ramyaka, Hiraṇmaya, Uttarakuru, Candradvīpa, Sūryadvīpa, and Rudrākara

अस्मिन्नध्याये वराह–पृथिवीसंवादे रुद्रः उत्तर-दक्षिणवर्षवृत्तान्तं निवेदयति, विशेषतः उत्तरदेशान्। श्वेत-नीलपर्वतयोः त्रि

Adhyaya 85

The Ninefold Division of Bhārata and the Enumeration of Its Mountains and River Systems

वराह–पृथिवीसंवादे रुद्रवचनरूपेण प्रमाणतया उपदिश्यते। पूर्वोक्तां भूपद्मव्यवस्थां स्मारयित्वा भारतवर्षं नवभेदात्मकं निरूप

Adhyaya 86

Description of Śākadvīpa and Kuśadvīpa (Cosmographic Geography)

वराह–पृथिवीसंवादे पूर्वकथितायाः विश्वरचनायाः अनन्तरं द्वीपवर्णनं प्रवर्तते। प्रथमं शाकद्वीपस्य जम्बूद्वीपसापेक्षं प्रमाण

Adhyaya 87

Description of Krauñcadvīpa: its mountains, regions, rivers, and encircling ocean

वराह–पृथिवीसंवादे रुद्रः क्रौञ्चद्वीपं चतुर्थं द्वीपं वर्णयति। तस्य कुशद्वीपेन सह प्रमाणसम्बन्धं, परितः समुद्रपरिवेष्टनं

Adhyaya 88

Account of the Extents of Śālmaladvīpa, Gomedadvīpa, and Puṣkaradvīpa

वराह–पृथिव्युपदेशप्रसङ्गेऽस्मिन्नध्याये रुद्रः द्वीपविन्यासस्य प्रमाणविस्तारं संक्षेपेण निरूपयति। शेषद्वीपान् वर्णयिष्यन

Adhyaya 89

The Hierarchy of the Trimūrti and the Manifestation of the Goddess Trikalā

पृथिव्याः प्रश्नेन अध्यायः प्रवर्तते—शिवो वा हरिर्वा ईशानो वा ब्रह्मा वा कः परः, कः अपर इति। वराहः क्रमं निरूपयति—नारायण

Adhyaya 90

Description of the Threefold Goddess-Power and Brahmā’s Hymn to Sṛṣṭi

अस्मिन् अध्याये वराहः पृथिवीं वरारोहां विशालाक्षीं च उपदिशन् शिवपरमेष्ठिनः त्रिशक्तितत्त्वं निरूपयति। आद्या सृज्यशक्तिः

Adhyaya 91

The Vaiṣṇavī Goddess on Mount Mandara: Emergence of the Maidens, Construction of the Goddess-City, and Nārada’s Visit

वराहः पृथिवीं प्रति मन्दराद्रौ स्थितायाः वैष्णव्याः देव्याः आख्यानं कथयति। सा कौमारव्रतं चरन्ती तीव्रं तपः करोति; मनसि क

Adhyaya 92

The Demon King’s Council Deliberation and the Mobilization of an Army to Conquer the Devas

नारदस्य निर्गमे सति वराहः कथयति—दैत्यराजो महिषः तेनोक्तां शुभलक्षणां कन्यां मनसि धृत्वा उपायचिन्तां कृत्वा नीतिशास्त्रकु

Adhyaya 93

The Battle of Mahiṣa Daitya and the Gods

वराह–पृथिवीसंवादेऽस्मिन्नध्याये महिषदैत्यस्य देवासुरयुद्धं वर्ण्यते। रूपपरिवर्तने समर्थः स महिषः उन्मत्तगजमारुह्य मेरुं

Adhyaya 94

The Birth of Mahiṣāsura and the Goddess’s Victory as Mahīṣamardinī

वराहः पृथिवीं प्रति कथयति—दैत्यविद्युत्प्रभस्य दूतः महिषासुरस्य विवाहप्रस्तावं देव्यै निवेदयामास। स दूतः महिषस्य जन्मवृत

Adhyaya 95

The Slaying of the Daitya Ruru, the Hymn to Cāmuṇḍā/Kālarātri, and the Doctrine of the Threefold Power

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति नीलगिरौ तपः कुर्वतीं तामसीं रौद्रीं शक्तिं—कालरात्रिं/चामुण्डां—वर्णयति। समुद्रमध्ये

Adhyaya 96

The Threefold Power: The Raudrī Observance and the Manifestation of Chāmuṇḍā

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति त्रिशक्तेः (श्वेता–सात्त्विकी ब्राह्मी, रक्ता–राजसी वैष्णवी, कृष्णा–तामसी रौद्री) तथा

Adhyaya 97

The Glory of Rudra: The Origin of the Kapālamocana Pilgrimage Site and Rudra’s Expiatory Vow

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति रुद्रव्रतस्य (प्रायश्चित्तविधेः) उत्पत्तिं कपालमोचनतीर्थस्य च प्रादुर्भावं कथयति। रुद

Adhyaya 98

Chapter on the Sacred Hill Episode: Satyatapā and the Marvel of Varāha

पृथिवी वराहं हिमवतः सम्बन्धिनं अद्भुतं पृच्छति। वराहः ब्राह्मणस्य सत्यतपसः पूर्ववृत्तान्तं कथयति—सः कदाचित् दस्युसङ्गे प

Adhyaya 99

The Greatness and Rite of the Sesame-Cow (Tiladhenu) Gift

पृथिव्या सह संवादे वराहः महापातकनाशनं समृद्धिप्रदं च वैष्णवव्रतक्रमं निरूपयति—मण्डले नारायणदर्शनपूजनं, विशेषतः कार्त्तिक

Adhyaya 100

Ritual Procedure for the Donation of the ‘Water-Cow’ (Jaladhenu)

वराह–पृथिवीसंवादेऽस्मिन्नध्याये जलधेनुदानविधिः प्रतिपाद्यते। गोचर्मपरिमिते स्थले गोमयलेपनपूर्वकं मण्डलं कृत्वा सुगन्धितो

Adhyaya 101

The Eulogy and Procedure of the ‘Rasadhenu’ (Sugarcane-Juice Cow) Donation

अस्मिन्नध्याये वराह–पृथिवीसंवादपरम्परायां होतृणा राजानं प्रति दानविधिरुपदिश्यते। इक्षुरसपूर्णकलशं केन्द्रं कृत्वा द्रव्य

Adhyaya 102

The Merit and Ritual Procedure of Donating a Jaggery Cow (Guḍadhenu)

अस्मिन्नध्याये वराह–पृथिवीसंवादे गुडधेनुदानस्य विधिः प्रतिपाद्यते। भूमिशोधनं, आसनविन्यासः, गुडप्रधानद्रव्यैः धेनुरूपनिर्

Adhyaya 103

Ritual Procedure for the Donation of the ‘Sugar-Cow’ (Śarkarā-Dhenu)

वराह–पृथिवीसंवादे राजानं प्रति शर्कराधेनुदानविधिः निरूप्यते। कृष्णाजिनकुशोपविष्टे शुद्धे भूमौ धेनोः वत्सस्य च उत्तमा–मध्

Adhyaya 104

The Eulogy and Procedure of the ‘Honey-Cow’ Gift (Madhudhenudāna)

वराह–पृथिवीसंवादेऽस्मिन्नध्याये मधुधेनुदानस्य (मधुरद्रव्यैः कल्पितगवां दानम्) पातकनाशकत्वं विधिवत् निरूप्यते। सुवर्णताम्

Adhyaya 105

Ritual Procedure for the Gift of the Milk-Cow (Kṣīradhenu)

वराह–पृथिवीसंवादेऽस्मिन्नध्याये क्षीरधेनुदानविधिः प्रतिपाद्यते। गोमयेन शुद्धीकृतभूमौ कुशास्तरणं कृत्वा कृष्णाजिनं स्थापय

Adhyaya 106

The Significance and Rite of Donating the ‘Curd-Cow’ (Dadhidhenudāna)

अस्मिन्नध्याये वराह–पृथिव्योः संवादे दधिधेनुदानस्य संक्षिप्तं विधानं निरूप्यते। होतृनाम वक्ता राजानं शिक्षयति—गोमयलेपनाद

Adhyaya 107

The Glorification of Donating a Butter-Cow (Navanīta-Dhenu)

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति पुराणोपदेशरूपेण नवनीतेन निर्मिताया धेनोः निर्माण‑दानविधिं निरूपयति। गोमयलेपनयुक्ते मण

Adhyaya 108

The Eulogy and Procedure of Donating the ‘Salt-Cow’ (Lavaṇadhenu)

वराह–पृथिवीसंवादेऽस्मिन्नध्याये होतृवक्त्रा लवणधेनुदानस्य विधिर्माहात्म्यं च निरूप्यते। षोडशप्रस्थपरिमितालवणनिर्मिता धेन

Adhyaya 109

The Merit and Procedure of Donating the ‘Cotton Cow’ (Kārpāsa-dhenu)

अस्मिन्नध्याये वराह–पृथिव्योः संवादे होतृना राजानं प्रति कार्पासधेनुदानस्य प्रायश्चित्त-फलप्रदत्वं निरूप्यते। विषुवे, अय

Adhyaya 110

The Glory and Procedure of the Grain-Cow (Dhānyadhenu) Donation

अध्यायेऽस्मिन् वराह–पृथिव्योरुपदेशरूपेण राजानं प्रति धान्यधेनुदानस्य माहात्म्यं विधिश्च निरूप्यते। विषुवे, अयनसङ्क्रान्त

Adhyaya 111

The Eulogy of Donating a Tawny (Kapilā) Cow

वराह–पृथिवीसंवादपरिसरेऽस्मिन्नध्याये कपिलाधेनुदानस्य माहात्म्यं विधिपूर्वकं निरूप्यते। वत्ससहितां रत्नाभरणभूषितां कपिलां

Adhyaya 112

Praise and Procedure of Donating the Two-Faced Kapilā Cow and the Golden Pot (Hema-kumbha)

अध्यायेऽस्मिन् पृथिवी वराहं कपिलागोदानस्य, विशेषतः प्रसवकाले दानस्य, पुण्यफलम् आचारविधिं च पृच्छति। वराहः कपिलां परमपावन

Adhyaya 113

Hymn to Varāha and Pṛthivī’s Inquiry (Prelude to the Sanatkumāra Dialogue)

अध्यायः ११३ वराहस्य औपचारिकस्तुत्या आरभते—विष्णोः शूकररूपं जगद्धारकं, धरां उद्धृत्य भुवनव्यवस्थां स्थापयितारं च स्तौति।

Adhyaya 114

The Varāha Incarnation and Pṛthivī’s Inquiries on Ritual Procedure and Devotional Outcomes

अध्यायः ११४ ऋषिभिः नारायणस्य स्तुत्या आरभ्यते। ततः श्रीवराहः वसुधरां प्रति वदति—अहं त्वां पर्वतवनसमुद्रनदीभिः सह सप्तद्व

Adhyaya 115

The Arising of Diverse Dharmas: Devotional Observances and Varṇa-Based Duties

पृथिव्याः स्वर्ग्यसुखहेतुकर्मसु स्थिरमानवाचारविषये प्रश्नं श्रुत्वा वराहो नारायणरूपेण भक्तिमूलं धर्मं निरूपयति। धनसञ्चयः

Adhyaya 116

An Exposition on the Causes of Happiness and Suffering

पृथिव्या (वसुन्धराया) सह संवादे वराहः सुखदुःखयोः कारणानि निरूपयति। स एकं युग्मं धर्माचाराणां दर्शयति—सुखहेतवः तथा दुःखहे

Adhyaya 117

The Thirty-Two Offenses: Rules of Purity and Proper Conduct in Worship

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति ‘आहार-विधि-निश्चयम्’ उपदिशति, यत्र भक्ष्याभक्ष्य-आचारभेदः तथा पूजायां शुद्ध्याचारः नि

Adhyaya 118

Procedure for Divine Worship Services (Ritual Attendant Protocol)

अस्मिन्नध्याये श्रीवराहः पृथिवीं प्रति भक्तस्य देवोपचारस्य नियतक्रमं उपदिशति। दन्तकाष्ठग्रहणं मन्त्रेण, भूमिस्पर्शानन्तर

Adhyaya 119

Ritual Regulations on Permissible Foods for Offering and Consumption

अध्याये ११९ पृथि्वी-वराहयोः उपदेशसंवादः प्रवर्तते। पूर्वोक्तं मोक्षसाधनं कर्मविधिं श्रुत्वा पृथि्वी पृच्छति—देवताप्रीत्य

Adhyaya 120

Procedure for the Three Daily Twilight Mantra-Observance

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति संवादरूपेण ‘परमगुह्यं’ संसारतरणोपायं प्रकाशयति। सम्यग्स्नानानन्तरं संयतात्मा भक्त्या

Adhyaya 121

Avoidance of Rebirth in the Womb: Ethical Conduct and the Prevention of Degraded Rebirth

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं (वसुन्धरां/माधवीं) उपदिशति—यैर्गुणैः कर्मभिश्च जनो ‘गर्भं न गच्छेत्’ इति, पुनर्जन्मचक्रात्

Adhyaya 122

The Greatness of Kokāmukha (Sacred Site Eulogy and Salvific Narrative)

वराहः पृथिवीं प्रति ‘कोकामुख-माहात्म्यं’ गुह्योपदेशरूपेण प्रवर्तयति। अहिंसा, संयमः, सन्तोषः, मातृपितृभक्तिः, तथा अष्टमी-

Adhyaya 123

The Greatness of Fragrant Flowers and Leaves: Prabodhinī (Awakening) Observances and Seasonal Rites

पूर्वं कोकायाः पुण्यकथां श्रुत्वा पृथिवी विस्मिता—पशुयोनावपि परमा गतिः कथं सिध्यतीति—मानवानां माधवं द्रष्टुं तोषयितुं च

Adhyaya 124

Ritual Observances Aligned with the Seasons (Seasonal Devotional Procedure)

अध्यायेऽस्मिन् वराह-भगवान् (नारायणः) पृथिवीं प्रति उपदिशति। फाल्गुन-शुक्ल-द्वादश्यां वसन्त-गन्धपुष्पसंग्रहेण मन्त्रपूत-च

Adhyaya 125

The Cycle of Māyā (Illusory Causation and Perceptual Reversal)

सूतो वर्णयति—पूर्वोक्तानां मङ्गलशुद्धिकरव्रतानां श्रवणानन्तरं पृथिवी वराहं (विष्णुं) पृच्छति—माया का, कथं प्रवर्तते, किम

Adhyaya 126

The Greatness of Kubjāmraka: Raibhya’s Boon and the Teaching on the Sacred Tīrthas

संवादरूपे पृथिवी वराहं पृच्छति—पूर्वोक्तस्य कुब्जाम्रकस्य माहात्म्यं, तस्य ‘पुष्टिः’ किम्, कुतोऽस्य शुभफलप्रदत्वम् इति।

Adhyaya 127

Description of the Brāhmaṇa Initiation Procedure (Dīkṣā-sūtra)

पूर्वोपदेशान् श्रुत्वा पृथिवी जनार्दनं वराहं चाभिवन्द्य वदति—कथितस्य क्षेत्रस्य माहात्म्येन मम भारो लघुतरः, इदानीं ‘पुष्

Adhyaya 128

Rites for the comb, collyrium, and mirror; initiations for the four social orders; and the Gaṇāntikā vow/insignia

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति उपदिशति—क्षत्रियवैश्यशूद्रानां वैष्णवदीक्षाविधिं भेदतः, द्रव्यनिषेधमन्त्रैः सह, कर्मत

Adhyaya 129

Initiation for the Four Social Orders, Sandhyā Mantra Procedure, and the Merit of Offering Water in a Copper Vessel

अध्यायेऽस्मिन् वसुधरा वराहं प्रति गुह्यं पृच्छति—वराह/वासुदेवपरायणेन भक्तेन सन्ध्योपासनायाः मन्त्रविधिः क्रमश्च कथं कर्त

Adhyaya 130

Expiation and Dietary Discipline Concerning the Consumption of Royal Food (rājānna)

अध्यायेऽस्मिन् वसुधरा पूर्वोक्तदीक्षाश्रवणानन्तरं वराहं नारायणं पृच्छति—कथं नामापराधकृतां शुद्धिः, विशेषतः राजान्नभक्षणे

Adhyaya 131

Expiation for Chewing the Tooth-stick (Dantakāṣṭha)

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति शौचाचारयोः फलदोषौ निरूपयति। दन्तकाष्ठं चर्वित्वा यः तं समुपैति, तस्य पूर्वसञ्चितपापक्

Adhyaya 132

Expiatory Rites for Contact with a Corpse and with a Menstruating Woman

अध्यायः १३२ वराह–पृथिव्योः उपदेशरूपसंवादेन प्रवर्तते। वराहः मृत्तकस्पर्शे रजस्वलासंस्पर्शे च जातानां दोषाणां प्रायश्चित्

Adhyaya 133

Expiations for ritual-time impurity and the offense of defecation/urination in a sacred context

अध्यायः १३३ वराहः पृथिवीं प्रति उपदिशति—पूजासामायिककाले देहाशौचदोषानां तथा देवालयादिषु मलमूत्रोत्सर्गापराधस्य प्रायश्चित

Adhyaya 134

Expiations for Ritual and Temporal Offences in Worship, and the Prescribed Purificatory Procedure (Upaspṛśya)

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति उपदेशरूपेण पूजादिनित्याचारकाले कृतानां सायमिकानां चापराधानां प्रायश्चित्तानि निरूपयति

Adhyaya 135

Prescriptions for Expiation of Offences: Red/Black Garments, Improper Touch in Darkness, Impure Leftovers, Eating Boar-Meat, and Consuming Jālapāda

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति सामाजिक-वैदिकापराधानां प्रायश्चित्तक्रमं निर्दिशति, यथा कर्मभारक्षयः लोकव्यवस्थाच स्थ

Adhyaya 136

A Sūtra-like Manual of Expiations for Ritual Transgressions

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति ‘मम कर्माणि’ इति निर्दिष्टानां विधीनां लङ्घने प्रायश्चित्तं निरूपयति। दीपस्पर्शः, श्म

Adhyaya 137

The Tale of the Vulture and the She-Jackal: The Māhātmya of the Saukarava Sacred Field

अध्यायेऽस्मिन् पृथिवी वराहं पृच्छति—सौकरवक्षेत्रस्य परमपावनता, तत्र गमन-स्नान-मरणफलानि च। वराहः क्षेत्रे स्थितान् तीर्थव

Adhyaya 138

The Episode of the Khañjarīṭa Bird (and the Saukarava Tīrtha’s Merit)

अत्र पृथिवी वराहं पृच्छति—सौकरवक्षेत्रस्य प्रभावः कः, अकाममृत्योरपि कथं मनुष्यजन्मलाभः, तथा भक्त्यनुष्ठितगान-वाद्य-नृत्य

Adhyaya 139

The Glory of Varāha’s Rite: Merits of Cow-dung Plastering, Sweeping, Singing, Instrumental Music, and Dance (with a Truth-Vow Exemplum)

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति स्वपूजासम्बद्धानां व्यवहारकर्मणां फलानि निरूपयति। गोमयेन गृहदेवालययोर्लेपने, गोमयवहने

Adhyaya 140

The Greatness of Kokāmukha (Badarī): Varāha’s Hidden Abode and the Sacred Waters

संवादरूपेण पृथिवी वराहं पृच्छति—कुत्र स नित्यं वसति, किमस्य परमं स्थानं, केन कर्मणा प्राणिनामुत्तमा परलोकगतिः स्यात्। वर

Adhyaya 141

The Sacred Greatness of Badarikāśrama (Badrinath Region)

पृथिव्या सह संवादे वराहः हिमालयस्य पृष्ठे स्थितस्य बदरिकाश्रमस्य दुर्लभं परमं माहात्म्यं वर्णयति। तत्र नाम्ना निर्दिष्टा

Adhyaya 142

The Greatness of Esoteric Practice: Menstrual Impurity, Mental Equanimity, and Seasonal Conjugal Ethics

अध्याये १४२ पृथिव्या वराहस्य च उपदेशरूपः संवादः। दिव्यश्रवणानन्तरं पृथिवी दुर्बलस्त्रीणां, विशेषतः रजस्वलानां, नियमभारं

Adhyaya 143

Exposition of the Glory of the Mandāra Sacred Grove

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति ‘मन्दार’ इति परमगुह्यं धाम निरूपयति—भक्तप्रियं, विन्ध्यसमीपे जाह्नव्याः दक्षिणतीरे स्

Adhyaya 144

The Māhātmya of Someśvara and Related Liṅgas: The Liberation-Field of Triveṇī and the Śālagrāma Sacred Landscape

अत्र संवादरूपेण वसुधरा वराहं पृच्छति—मन्दारात् श्रेष्ठं पुण्यक्षेत्रं कथय। वराहः शालग्रामप्रदेशस्य उत्पत्तिं पावनीकरणं च

Adhyaya 145

The Greatness of the Śālagrāma Sacred Region

पृथिवी वराहं पृच्छति—मोक्षप्रदे क्षेत्रे सालङ्कायनस्य तपः किमर्थं कृतम् इति। वराहः कथयति—अद्भुतशालवृक्षसमीपे दीर्घं तपः

Adhyaya 146

The Greatness of Hṛṣīkeśa at Rurukṣetra: The Origin Narrative of Ruru and the Sacred Site

सूतेनोपनिबद्धे संवादे पृथिवी वराहं पृच्छति—रुरुक्षेत्रस्य पावनत्वं “रुरु”नाम्नः कारणं च, तत्र हृषीकेशस्य प्रतिष्ठा कथम्

Adhyaya 147

The Sacred Merit of Goniṣkramaṇa (the Tīrtha of the Cows’ Emergence/Release)

पृथिवी वराहं पृच्छति—रुरुक्षेत्रहृषीकेशयोः परं गुह्यतरं पावनं तीर्थं कथयेत् इति। वराहः हिमालयोपरि गोनिष्क्रमणनाम तीर्थस्

Adhyaya 148

The Greatness of Stutasvāmi: Varāha’s Disclosure of the Bhūtagiri Sacred Landscape and Its Ethical Discipline

अध्यायेऽस्मिन् पृथिवी गोणिष्क्रमणस्य गुह्यं माहात्म्यं श्रुत्वा वराहं प्रति अतिगुह्यतरं उपदेशं श्रेष्ठं च क्षेत्रं पृच्छ

Adhyaya 149

The Sacred Geography and Merit of Dvārakā

अध्यायेऽस्मिन् धरणी पूर्वश्रुतस्तुतस्वामि-माहात्म्येन प्रशान्तचित्ता भूयः श्रेष्ठोपदेशं याचते। वराहः द्वापरयुगकथां प्रवर

Adhyaya 150

The Sacred Greatness of Sānandūra

द्वारकायाः माहात्म्यं श्रुत्वा पृथिवी (वसुधरा) कृतज्ञतां निवेद्य वराहं (विष्णुं) गुह्यतरं धर्मोपदेशं पृच्छति। वराहः समुद

Adhyaya 151

The Sacred Greatness of Lohārgala (The ‘Iron-Bolt’ Tīrtha)

अध्यायेऽस्मिन् पृथिवी पूर्वश्रुतानां माहात्म्यानां पश्चात् सानन्दूरात् परं किमपि गुह्यं शुभं क्षेत्रं विद्यते वा इति वरा

Adhyaya 152

Praise of the Sacred Geography of Mathurā

अस्मिन्नध्याये पृथिवी वराहस्य माहात्म्यं श्रुत्वा लोहाङ्गलात् परं दुर्लभं परमं तीर्थं पृच्छति। वराहः मथुरायाः अनुपमं स्थ

Adhyaya 153

The Glory of the Mathurā Sacred Landscape: Saṃyamana Tīrtha and the Twelve Sacred Forests

वसुधरया सह संवादे वराहः मथुरातीर्थचक्रं प्रवर्तयति। शिवकुण्डसमीपे नवविधतीर्थसमूहस्य अतिशयमहत्त्वं प्रतिपाद्य संयमनतीर्थं

Adhyaya 154

The Efficacy of Yamunā River Pilgrimage Sites (Merits of Mathurā-Region Tīrthas)

पृथिव्या सह संवादे वराहः मथुरामण्डलं यमुनाकूलकेन्द्रितं तीर्थप्रभावसमृद्धं वर्णयति। अन्तर्निहिते राजकथायां पिवारीनाम्नी

Adhyaya 155

The Efficacy and Sacred Merit of Akrūra Tīrtha

वराहः वसुधरां प्रति उपदिशति—अनन्ताख्यं अक्रूरतīर्थं दुर्लभं स्थिरं च; तत्र स्नानं अयन-विषुव-विष्णुपदीषु तथा ग्रहणे महत्

Adhyaya 156

The Manifest Sacred Landscape of Mathurā: Merits of Vatsakrīḍanaka, Bhāṇḍīraka, Vṛndāvana, Keśītīrtha, and the Sūrya-Tīrthas

अस्मिन्नध्याये वराहः वसुधरां प्रति मथुरायाः परितः तीर्थानां माहात्म्यं कथयति। प्रथमं वत्सक्रीडनकं रक्तशिलारक्तचन्दनालङ्क

Adhyaya 157

Praise of the Malayārjuna Sacred Ford and the Mathurā–Yamunā Pilgrimage Cycle

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति यमुनातटे मथुरायां च मलयार्जुनतीर्थादीनां सरित्सरांसि वनानि च वर्णयति। स्नानोपवासार्चन

Adhyaya 158

The Manifestation and Sanctifying Power of the Mathurā Tīrtha

वराहः पृथिवीं प्रति मथुरायाः परमपुण्यत्वं स्वकीयपवित्रमण्डलत्वेन वर्णयति। तत्र स्नानं पापहरं, अन्येषां पुण्यक्षेत्राणामप

Adhyaya 159

The Procedure and Merit of Circumambulating Mathurā

अध्यायेऽस्मिन् धरणी-वराहयोः शिक्षाप्रधानः संवादः। धरणी तीर्थानां विस्तरं श्रुत्वा मनुष्यैः सर्वतीर्थदर्शनं भूमिप्रदक्षिण

Adhyaya 160

The Prescribed Emergence and Procedure of the Mathurā Circumambulation (Parikramā)

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं मथुरापरिक्रमायाः कालं व्रतानि मार्गं च विधिवत् उपदिशति। कार्त्तिकाष्टमी–नवम्यां उपवासः, ब्र

Adhyaya 161

The Efficacy of the Sacred Forests: The Merit of Pilgrimage to Mathurā’s Twelve Groves

अस्मिन्नध्याये उपदेशरूपे संवादे पृथिवी (धरणी) वराहं पृच्छति—ये धर्मविमुखाः सम्यग्ज्ञानहीनाश्च, दुःखदकर्मफलानुभवानन्तरं त

Adhyaya 162

The Efficacy and Merit of Cakra-tīrtha

वराहः पृथिवीं प्रति मथुरायाः उत्तरदिशि स्थितस्य चक्रतीर्थस्य प्रभावं कथयति। वेदविद् ब्राह्मणः पुत्रैः सह देशान्तरं गत्वा

Adhyaya 163

The Greatness of Kapila-Varāha: The Efficacy of Vaikuṇṭha Tīrtha and the Installation History of the Varāha Image

वराहः वसुधरां प्रति वैकुण्ठतीर्थस्य पावनप्रभावं प्राचीनोपाख्यानेन वर्णयति। मिथिलातः सर्ववर्णीयाः यात्रिकाः आगच्छन्ति; ब्

Adhyaya 164

The Efficacy of Circumambulating Annakūṭa (Govardhana)

वराहः पृथिवीं प्रति मथुरायाः पश्चिमे गोवर्धनान्नकूटप्रदेशस्य पुण्यभूगोलं कर्मफलप्रभावं च कथयति। पूर्वे ऐन्द्रं, दक्षिणे

Adhyaya 165

The Glory of Mathurā: The Account of Piṇḍa-Offering at the Catuḥsāmudrika Well

वराहः पृथिवीं प्रति दक्षिणापथे प्रतिष्ठाने दृष्टान्तं कथयति। वैश्यः सुशीलो गृहव्यापारपरः स्नानदानजपहोमदेवार्चादि ब्राह्म

Adhyaya 166

The Greatness of the Sacred Pond Called Asikuṇḍa

पृथिवी वराहं पृच्छति—असिकुण्डाख्यस्य तीर्थस्य माहात्म्यं कथ्यतामिति। वराहः राजवृत्तान्तं निवेदयति—धर्मात्मा सुमतिराजः पू

Adhyaya 167

The Glory of the Viśrānti Tīrtha and the Account of a Rākṣasa’s Liberation

पृथिव्याः प्रश्नं प्रति वराहः कथयति— “विश्रान्ति” इति तीर्थनाम प्रथमं राक्षसेन कुतः प्रोक्तम् इति। उज्जयिन्यां कश्चन ब्र

Adhyaya 168

The Merit of Seeing Mathurā’s Guardian-Deity and a Catalog of Mathurā’s Sacred Geography

पृथिवी मथुरायाः रक्षकं कः, तस्य दर्शनात् किं पुण्यं भवतीति पृच्छति। वराहः प्रत्याह—मथुरायां क्षेत्रपालः भूतपतिः, स एव हर

Adhyaya 169

The Greatness of Mathurā: The Ardhacandra Sacred Bathing Rite and the Procedure for the Yajñopavīta Observance

अस्मिन्नध्याये वराहः मथुरां त्रिषु लोकेषु अनुपमं तीर्थक्षेत्रं वर्णयति—कृष्णसन्निधिना व्याप्तां, मध्येऽर्धचन्द्राख्यं प्

Adhyaya 170

The Birth of Gokarṇa and the Fruits of Śiva Worship (including the Śukodara Parrot Episode and Hospitality Ethics)

वराहः पृथिवीं प्रति मथुरायां वसुकर्ण-वैश्यस्य सुशीला-भार्यायाश्च प्राचीनमाख्यानं कथयति। सा सती सन्तानाभावेन दुःखिता सरस्

Adhyaya 171

Śuka’s Ocean Voyage: Adverse Winds, Arrival at a Viṣṇu Shrine, and Aid from the Jaṭāyu Birds

वराहः पृथिवीं प्रति शुकस्य गोकरणस्य च वृत्तान्तं कथयति। तौ मथुरातः वणिज्ययात्रायै रत्नलाभार्थं नौकां समारुह्य गृहव्यवस्थ

Adhyaya 172

The Harm of Destroying a Grove and the Merit of Tree-Planting as Pūrta-Dharma

अस्मिन्नध्याये वराहः गोकर्णं प्रति उपदेशकथां कथयति। गोकर्णः पूर्वं तेजस्विन्यः देव्यः विकृत-व्रणिताः पश्यति; ताः प्रथमं

Adhyaya 173

Account of Gokarṇa’s Śuka-Satra, Temple Consecration, and the Resulting Merit

वराहः पृथिवीं प्रति गोकरणस्य शुभनिवासोत्तरं वृत्तान्तं कथयति। स शुकं तस्य मातापितरौ साधु-गृहस्थं च सत्कारयन् मथुरायां सा

Adhyaya 174

The Sanctifying Power of River Confluences: Release from the Preta-State and the Rite of Śravaṇa Dvādaśī with Vāmana Worship

अस्मिन्नध्याये वराहः संगमस्य (नदी-संयोगस्य) महिमानं वर्णयति—सः महापातकान्यपि शुद्धयति। महुरां प्रति तीर्थयात्रां कुर्वन्

Adhyaya 175

The Sanctity of the Kṛṣṇagaṅgā Pilgrimage-Ford and the Account of the Brahmin Vasu’s Daughter

वराहः पृथिवीं प्रति कृष्णगङ्गा–यमुनासङ्गमसम्बद्धं तीर्थसमूहं वर्णयति। नियमस्नानं, स्मरणं, विधिपूर्वककर्म च पावनत्वहेतव इ

Adhyaya 176

The Māhātmya of Kṛṣṇagaṅgodbhava, Kāliñjara, and the Five Sacred Baths: The Tale of Pāñcāla and Tilottamā

वराह–पृथिवीसंवादेऽस्मिन्नध्याये तीर्थानां धर्मशोधनसाधनत्वं प्रदर्श्यते। वणिग्ब्राह्मणयुवा पाञ्चालो मथुरां गत्वा कृष्णगङ्

Adhyaya 177

The Curse of Sāmba and the Prescribed Observance of Sun-Worship

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति द्वारकायां श्रीकृष्णचरितसम्बद्धं साम्बवृत्तान्तं शृणु इति वदति। नारद आगत्य सत्कारानन्

Adhyaya 178

Ritual Observance for Reciting the Deeds of Śatrughna (Remembrance of the Slaying of Lavaṇa)

वराहः पृथिवीं प्रति पुण्यकर्मणि प्रवृत्त्यर्थं कथास्मरणस्य विधिप्रभावं निरूपयति। पूर्वं शत्रुघ्नेन अन्नमुग्रः भीमः लवणास

Adhyaya 179

Enumeration of Ritual Offenses and Their Expiations; The Sacred Merit of Saukara and Mathurā Pilgrimage

पृथिव्या धर्मकर्मव्यवस्थाविषये चिन्तया ‘अपराधः कथं जायते, अशुद्धाचारात् पूजाफलं कथं नश्यति’ इति प्रश्नः कृतः। वराहः त्रय

Adhyaya 180

The Glory of Dhruva-Tīrtha: Rules of Ancestor Libations and Śrāddha, and the Consequences of Lineage-Continuity

वराहः पृथिवीं प्रति ध्रुवतीर्थे घटितं वृत्तान्तं कथयति, यत्र पितृतृप्तेः स्वरूपं प्रदर्श्यते। चन्द्रसेनराजा श्राद्ध-तिलो

Adhyaya 181

Ritual Procedure for Installing and Consecrating a Madhūka-Wood Icon

अध्यायेऽस्मिन् शिक्षाप्रधानसंवादरूपेण वसुधरा क्षेत्रस्य प्रभावं श्रुत्वा विस्मिता सती गुह्यं प्रश्नं पृच्छति—कथं विष्णुः

Adhyaya 182

Installation of a Stone Image (Ritual Procedure for Consecration)

वराहः पृथिवीं प्रति नारायणस्य शिलामूर्तेः स्थापने–प्रतिष्ठाविधिं क्रमशः उपदिशति। परीक्षितां निर्दोषां शिलां गृहीत्वा कुश

Adhyaya 183

Installation of a Clay Icon (Mṛnmayārcā) and the Ritual Protocol of Worship

अस्मिन्नध्याये वसुधरया सह संवादे वराहः मृन्मयार्चायाः स्थापने पूजनविधिं निरूपयति। अर्चा अखण्डा, अविकृता, समप्रमाणा च भवे

Adhyaya 184

Installation of a Copper Icon (Tāmrārcā) and Its Consecratory Worship

वराहः पृथिवीं प्रति उपदिशति—देवतायाः ताम्रमूर्तेः प्रतिष्ठाविधिः क्रमशः। दीप्तां सुसंस्थितां प्रतिमां निर्माय यज्ञस्थाने

Adhyaya 185

Installation of a Bronze (Kāṁsya) Icon (Arcā)

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं गृहे देवगृहे स्वस्य कांस्यमूर्तेः (अर्चायाः) स्थापने विधिं क्रमशः उपदिशति—प्रतिमालक्षणनिर्ण

Adhyaya 186

Ritual Procedure for Installing Silver and Gold Images, and the Special Status of Śālagrāma

वराहः पृथिवीं प्रति रौप्यप्रतिमायाः निर्माण-स्थापनयोः क्रमं विधत्ते—द्रव्यगुणनिर्णयः, वाद्य-स्तुतिमङ्गलप्रयोगः, निर्दिष्

Adhyaya 187

Determination of the Origin and Procedure of the Ancestral Offering (Pitṛyajña/Śrāddha)

अस्मिन्नध्याये पृथिवी वराहं पितृयज्ञस्य (श्राद्धस्य) गुह्यतत्त्वं—फलम्, विधिः, उत्पत्तिः, प्रयोजनं, अन्तरर्थं च—पृच्छति।

Adhyaya 188

Section on the Origin and Procedure of Piṇḍa-Rites and Śrāddha: Rules of Mourning Impurity (Aśauca)

अस्मिन्नध्याये पृथिवी वराहं पृच्छति—मरणोत्तराशौचस्य विधिं तथा श्राद्ध-पिण्डदानयोः सम्यक्-प्रयोगं कथयेत् इति। वराहः दिनान

Adhyaya 189

Section on the Origin and Procedure of Piṇḍa-Rites (Funerary Offerings) and Donor–Recipient Purification

पृथिवी वराहं पृच्छति—श्राद्धे प्रेतभोज्यं ब्राह्मणैर्भुक्तं चेत् तस्य शुद्धिः कथं, तथा दाता कथं रक्ष्यते यदि प्रतिग्राही

Adhyaya 190

Determinative Exposition on Śrāddha and the Pitṛyajña (Ancestral Offering)

पृथिव्या सह संवादे वराहः श्राद्धस्य पितृयज्ञस्य च विधि-तत्त्वं सामाजिक-धर्मनियमांश्च निरूपयति। पृथिवी कर्मानुसारं लोकान्

Adhyaya 191

Section on the Origin of Madhuparka and the Procedure for Its Ritual Donation

अनेकधर्मोपदेशान् श्रुत्वा पृथिवी पुनर्वराहं पृच्छति—मधुपर्कः किम्, कस्य देवतासम्बन्धः, कियद् पुण्यं ददाति, के द्रव्याः क

Adhyaya 192

Description of the Universal Peace-Recitation and the Madhuparka Rite

मधुपर्कस्य उत्पत्तिं दानविधिं फलानि च श्रुत्वा व्रतसंयता पृथिवी जनार्दनं वराहं समुपगम्य—किं पुनः कर्म दातव्यं कर्तव्यं व

Adhyaya 193

Naciketas’ Journey to Yama’s Abode and the Eulogy of Truthfulness

अस्मिन् वराहपुराणे वराह–पृथिवीसंवादरूपे दृष्टान्तकथया यमालयस्य स्वरूपपरिमाणदर्शनविधिं निरूप्यते। कर्मफलभयाकुलो जनमेजयः व

Adhyaya 194

The Return of Naciketas from Yama’s Abode: Inquiry into Death, Karma, and Dharmic Release

अस्मिन्नध्याये पुराणोपदेश-रीत्या (वराह–पृथिवीसंवाद-रूपेण) नचिकेतसः यमालयात् प्रत्यागमनं वर्ण्यते। तपोनिधिः पिता तं परिष्

Adhyaya 195

Description of Sinners Abiding in Yama’s Realm (Catalog of Transgressions and the Logic of Retribution)

वराहपुराणस्य संवादपरम्परायां वराहः पृथिवीं धर्मे शिक्षयन्, अत्र नाचिकेतसः कथितं यमलोकगमनहेतुकर्मणां सूचीं निवेदयति। हिंस

Adhyaya 196

Description of the City of Dharmarāja (Yama)

वराह–पृथिव्योः उपदेशप्रसङ्गे वैषम्पायनः ऋषिभ्यः कथयति, नचिकेताः च धर्मराजस्य (यमस्य) पुरं यथादृष्टं वर्णयति। तत् महद् दु

Adhyaya 197

The Division of the Gates of Yama’s City and the Description of the Tribunal Hall

वराह–पृथिवीसंवादेऽस्मिन्नध्याये यमपुरीं दुर्गवत् दिव्यनगरं वर्ण्यते। तत्र बहूनि गोपुराणि द्रव्यतेजःभेदेन विभक्तानि; पुण्

Adhyaya 198

Description of the Torments within the Cycle of Rebirth: Hymn to Yama and the Introduction to Citragupta’s Administration

वराह–पृथिवीसंवादेऽस्मिन्नध्याये मुनिपुत्रः प्रेतपुराधिपं यमं समुपगम्य सत्कारं लभते। स धर्मराजं कालं कर्मफलनियन्तारं च यम

Adhyaya 199

Description of the Torments of Rebirth: The Asipatravana Punishment and the Mechanics of Karmic Retribution

अस्मिन्नध्याये वराह–पृथिव्योः संवादे पापकर्मजन्याः यातनाः उपदिश्यन्ते। लोहतृणकण्टकाः, तमः, अग्नितप्तशिलाः इत्यादि दारुणप

Adhyaya 200

Description of the Forms of Infernal Torments (Naraka Yātanās)

अस्मिन्नध्याये वराह–पृथिव्योरुपदेशरूपेण नरकयातनानां स्वरूपं कर्मफलनिबन्धनं च वर्ण्यते। तप्तः, महातप्तः, रौरवः, महारौरवः,

Adhyaya 201

The Battle between the Rākṣasas and Yama’s Attendant-Messengers

वराह–पृथिवीसंवादेऽस्मिन्नध्याये धर्मव्यवस्थापनस्य दृष्टान्तो वर्ण्यते। विविधवेषधारिणो यमदूताः श्रान्ताः सन्तः पुनर्नियोज

Adhyaya 202

Description of Infernal Punishments and the Ripening of Karmic Consequences

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिव्याः धर्मव्यवस्थायाः स्थैर्यविषये चिन्तां श्रुत्वा कर्मविपाकस्योपदेशात्मकं वर्णनं करोति। चित्र

Adhyaya 203

Enumeration and Description of Classes of Sins and Their Consequences

अस्मिन्नध्याये वराहः पृथिवीं प्रति पुराणोपदेशरूपेण पूर्वोक्तसूचीनामनुवर्तनं कृत्वा पापसमूहानां क्रमशो गणनां फलवर्णनं च क

Adhyaya 204

Description of the Dispatching of Messengers (Yama’s Envoys) and Chitragupta’s Orders

अस्मिन्नध्याये वराह–पृथिवीसंवादपरम्परायां ऋषिणा चित्रगुप्तस्याज्ञापत्ररूपेण धर्मराजस्य कर्मशासनव्यवस्था निरूप्यते। स दूत

Adhyaya 205

Description of the Proclamation of Auspicious and Inauspicious Karmic Results

वराह–पृथिवीसंवादेऽस्मिन्नध्याये ऋषिपुत्रकथितं यम–चित्रगुप्तयोर्मनुष्यकर्मपरिशीलनं वर्ण्यते। लेख्यप्रमाणेन पापपुण्ययोः सा

Adhyaya 206

Section on the Manifestation of the Fruits of Auspicious Deeds

अस्मिन्नध्याये वराह–पृथिव्योः संवादपरिसरे ऋषिणा चित्रगुप्तवचनं निवेद्यते—मरणोत्तरं पुण्यपापविचारः कथं भवतीति। अतिथिसत्का

Adhyaya 207

Section on the ‘Person’ who Entices Beings within the Cycle of Rebirth

वराह–पृथिवीसंवादपरम्परायाम् अस्मिन्नध्याये शिक्षाप्रधानोऽन्तरसंवादः प्रवर्तते। ऋषिपुत्रो नारदात् श्रुतं निवेदयति—नारदो य

Adhyaya 208

Narration of the Exemplum of the Pativratā (Devoted Wife)

वराह–पृथिवीसंवादेऽस्मिन्नध्याये धर्मोपदेशरूपं पतिव्रतोपाख्यानं वर्ण्यते। यमो धर्मराजो ब्राह्मणतपःस्वाध्यायबलात् ते मृत्य

Adhyaya 209

Description of the Greatness of the Pativratā (Marital Fidelity and Ethical Devotion)

वराहपुराणस्य उपदेशरूपे प्रसङ्गे वराह–पृथिव्योः पृष्ठभूमौ उपसंवादः प्रदर्श्यते। नारदः यमं पृच्छति—विशेषतः कृष्णभक्ताः कथं

Adhyaya 210

Inquiry into Moral Agency (Karma) and Practical Means for the Dissolution of Sin: the Śiśumāra Contemplation

अस्मिन्नध्याये वराह–पृथिवी-परम्परायां नारदः यमं पृच्छति—तपःप्रयत्नोऽपि दुःखानुबन्धः कुतः, कः कर्ता, कः प्रेरकः, महत्सुखद

Adhyaya 211

Methods for the Removal of Sin and the Eulogy of Prabodhinī Ekādaśī/Dvādaśī

अध्यायेऽस्मिन् नारदः धर्मराजं यमं प्रति सर्वेषां, विशेषतः शूद्राणामपि, हितोपदेशं याचते, यमश्च समदर्शित्वं प्रतिपाद्य पाप

Adhyaya 212

An Awakening Description within the Allegory of the Wheel of Saṃsāra

वराह–पृथिवीसंवादे पूर्वोक्तस्य ‘संसारचक्र’ोपाख्यानस्य श्रवणोत्तरं वर्ण्यते। नारदः राजानं दिव्यधर्मसंहिताप्रवचनाय प्रशंसत

Adhyaya 213

The Glory of Gokarṇeśvara: Nandin’s Austerities and Śiva’s Boons

वराहपुराणे वराहः पृथिवीं प्रति उपदिशन् अस्मिन्नध्याये गोकार्णक्षेत्रस्य माहात्म्यं वर्णयति। अन्तःसंवादे सनत्कुमारो ब्रह्

Adhyaya 214

The Glory of Gokarṇa: Description of Nandikeśvara’s Boon and the Assembly of Deities on Mount Muñjavat

अस्मिन्नध्याये वराह–पृथिव्युपदेशप्रसङ्गे तीर्थमाहात्म्यं प्रतिपाद्यते। नन्दी/नन्दिकेश्वरः तेजोमयः शिवसदृशरूपेण प्रादुर्भ

Adhyaya 215

Description of the Māhātmya of Gokarṇeśvara and Jaleśvara (Śaileśvara) in the Śleṣmātaka Forest

अस्मिन्नध्याये वराह–पृथिवीसंवादे श्लेष्माटकवने गोकार्णेश्वर–जलेश्वर(शैलेश्वर)योर्माहात्म्यं वर्ण्यते। शक्रो देवैः सह शङ्

Adhyaya 216

The Sacred Account of Gokarṇa, Śṛṅgeśvara, and Related Tīrthas

वराह–पृथिवीसंवादे ब्रह्मणा कथितं गोकरर्ण–शृङ्गेश्वरादि-तीर्थमाहात्म्यं निरूप्यते। त्र्यम्बकः मृगरूपेण पूर्वस्थानात् निर्

Adhyaya 217

Eulogy of the Merits (Phalaśruti) of the Dharāṇī–Varāha Dialogue

अस्मिन्नध्याये धाराणी–वराहसंवादस्य औपचारिकी फलश्रुतिः निरूप्यते। तस्य श्रवणं पाठनं धारणं च शीलशुद्धिं लोकहितं च जनयति। स

Adhyaya 218

Index of Topics and Reading Protocols (Anukramaṇikā Chapter)

अस्मिन्नध्याये वराहपुराणस्य अनुक्रमणिका प्रदर्श्यते। वराहस्य उपदेशवाणी पृथिवीं प्रति धर्म-भूधारणमार्गं सूचयति। आदिसृष्टि