
मण्डल 9
The Soma Mandala
మండల 9—సోమ మండలం—సంపూర్ణంగా సోమ పవమానునికే అంకితం: పిండిన సోమరసం గొర్రెబొచ్చు వడపోత (పవిత్ర) గుండా వేగంగా ప్రవహిస్తూ, యజ్ఞార్థం పాత్రలలోకి చేరే వేళ తానే తాను శుద్ధి చేసుకుంటుంది. ఈ సూక్తాలంతటా సోముడు ప్రకాశవంతమైన, స్వయంచాలకంగా కదిలే ప్రవాహంగా స్తుతింపబడతాడు; అది స్పష్టమైన కాంతిగా పరిణమించి ఇంద్రునికి ఉత్సాహం నింపి, దేవతలను, ఋత్విజులను, యజ్ఞక్రమమైన ఋతాన్ని పోషిస్తుంది. కవిత్వం పదేపదే శుద్ధిని పరివర్తనతో అనుసంధానిస్తుంది: ముడి వనస్పతి-రసం నుండి వెలుగొందే, శక్తిమంతమైన పానీయంగా మారి, ప్రేరిత వాక్కును మేల్కొలిపే దాకా.
Sukta 9.1
సోమ పవమాన గ్రంథంలోని ఈ ప్రారంభ సూక్తం, పిండించి వడకట్టబడుతున్న సోముని ఆహ్వానిస్తుంది; ఇంద్రుడు పానంచేయుటకు అతడు పరమ మధురమైన, ఉల్లాసాన్ని కలిగించే ధారగా ప్రవహించమని ప్రార్థిస్తుంది. మంత్రాలు వడపోత ద్వారా సోముని శుద్ధీకరణను, అతడు ప్రకాశమయ శక్తిగా స్పష్టమవడాన్ని, దాని ఫలితంగా వృత్రాది అడ్డంకులను ఛేదించి సమృద్ధిని తెచ్చే ఇంద్రుని విజయశక్తి ఉప్పొంగడాన్ని వర్ణిస్తాయి.
Sukta 9.2
ఋగ్వేదం 9.2 సోమపవమాన స్తోత్రం. ఇందులో ఋషి సోముని పవిత్రం (వడపోత) గుండా ప్రవహించి శుద్ధుడై, ప్రకాశవంతుడై, బలవంతుడై, హవిస్సుగా అర్పణకు యోగ్యుడవ్వమని ప్రేరేపిస్తాడు. సోముడు శుద్ధి చెందుతున్నప్పుడు అతనిని “ఇంద్రునిలో ప్రవేశించు” అని ఆహ్వానించి, దైవ వీరత్వం, విజయం, యజ్ఞకార్యానికి శక్తిని ప్రసాదించమని కోరుతాడు. చివరికి, యజ్ఞానికి ప్రాచీన అంతరాత్మగా, అర్పణను ఫలప్రదం చేసే అనివార్య శక్తిగా సోముని స్తుతిస్తూ స్తోత్రం ముగుస్తుంది.
Sukta 9.3
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం పిండిన సోమరసాన్ని అమరమైన, రెక్కలుగల శక్తిగా స్తుతిస్తుంది; అది వేగంగా కుండలవైపు, నిలయస్థానానికి చేరి, శుద్ధి పొందుటకు జలాలలో మునుగుతుంది. సోముడు నిరంతర ధారగా ప్రవహించుచుండగా, ఉత్సాహదాయక ప్రేరణలను (ఇషః) జనింపజేసి, యజమానునికి ధనసంపదలను పంచే వాడిగా ప్రశంసింపబడుతున్నాడు; ఇలా యజ్ఞశుద్ధిని సంపదతోను ప్రేరిత శక్తితోను అనుసంధానిస్తుంది.
Sukta 9.4
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం పిండించి వడకట్టబడుతూ శుద్ధి చెందే సోముని స్తుతిస్తుంది. అతడు పునఃపునః జయించుగాక, మహా కీర్తిని పొందుగాక, ఆరాధకులను మరింత ఉత్తమమైన, అధిక ప్రకాశమయమైన స్థితికి మార్చుగాక అని ప్రార్థిస్తుంది. ప్రతి మనవిని “అథా నో వస్యసస్ కృధి” అనే పునరుక్తి చుట్టుముట్టి నిలుపుతుంది: దీర్ఘాయుష్యము మరియు సూర్యదర్శనం, కాంతిమయమైన సంపద, అలాగే సోముని సంకల్పం మరియు సహాయంతో నిలకడైన సమృద్ధి.
Sukta 9.5
ఈ సోమ పావమాన సూక్తం స్వయంగా శుద్ధి చెందే సోముని స్తుతిస్తుంది. అతడు ప్రకాశం, శక్తిగా జ్వలించి, పవిత్రీకరణ ప్రక్రియలో ప్రవహిస్తూ ప్రాణశక్తులను మేల్కొలుపుతాడు. రాత్రి–ఉషస్సుల వలె ప్రత్యామ్నాయంగా అతని ప్రకటన మారుతూ, ఆనందాన్ని ప్రసాదించే మహాబలవంతుడైన శక్తిగా సోముని వర్ణిస్తుంది. చివరికి, స్వాహా-నాదంతో బలపడిన సోమార్పణకు దేవతాగణాన్ని ఆహ్వానిస్తూ ముగుస్తుంది.
Sukta 9.6
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం, దేవులకు అర్పణయోగ్యుడిగా శుద్ధి చేయబడుతూ సోముడు ఉన్ని వడపోతల గుండా ఆనందంగా, బలంగా ప్రవహించడాన్ని స్తుతిస్తుంది. ఇందులో సోముడు శక్తిమంతమైన “వృషభుడు”గా, వేగవంతమైన అశ్వంలా చిత్రితుడవుతాడు; యజ్ఞకర్మల శుద్ధికారక సాధనాలచే పరిశుద్ధుడై, ప్రేరిత వాక్కును ప్రసవించి, ముఖ్యంగా ఇంద్రుడు కోరుకునే మత్తు-ఆనంద రసాన్ని ప్రసాదిస్తాడు.
Sukta 9.7
ఈ చిన్న పావమాన సోమ స్తోత్రం, సోమబిందువులు ఋతం అనే నియమిత మార్గంలో ముందుకు సాగుతూ, వడపోత (పవిత్రక) ద్వారా శుద్ధి చేయబడినప్పుడు కాంతిమంతులవుతారని స్తుతిస్తుంది. శుద్ధి అనంతరం “ఆసనం అధిష్ఠించు” చైతన్యమయ, పింగళవర్ణ శక్తిగా సోముని చిత్రిస్తుంది; గాయకుని ప్రేరిత ధీ అతని సేవలో అతనివైపు మళ్లుతుంది. స్తోత్రం చివరికి ఏకమైన విజయార్థ ప్రార్థనగా విస్తరిస్తుంది—సంపదలు, మాధుర్యం, కీర్తి, చిరస్థాయి నిధులు—దివి మరియు పృథివి ఆధారంగా నిలిచేలా కోరుతుంది.
Sukta 9.8
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం తాజాగా శుద్ధి చేయబడిన సోమధారలను స్తుతిస్తుంది; అవి ఇంద్రునికి ప్రియమైన ఆకాంక్ష వైపు ప్రవహించి, అతని వీర్యాన్ని (వీరశక్తిని) బలపరచి, దివ్య ఉల్లాసాన్ని ప్రసాదిస్తాయి. దేవతల ఆనందార్థం విడుదలైన సోముడు వేగవంతమైన, బలమైన శుద్ధికర్తగా చిత్రితమవుతాడు; అతడు మనుష్యులకు సంతానం, ప్రాణశక్తి, పరిపూర్ణత రూపంలో పోషణగా మారుతాడు.
Sukta 9.9
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం నలిపి ప్రవహింపజేసిన సోమాన్ని—రెండు లోకాలలో సంచరించే ప్రకాశమయ ఋషి-శక్తిగా—స్తుతిస్తుంది; శుద్ధీకరణ ద్వారా దేవతలకు యోగ్యుడవుతాడని చెబుతుంది. సోముని స్వచ్ఛమైన ధారను ప్రేరిత వాక్కుతో, ఋతంతో (సత్య-ధర్మ క్రమం), అలాగే ఇంద్రుని విజయధర్మంతో అనుసంధానించి, చివరికి చిరస్థాయి కీర్తి, బలం, బుద్ధి, మరియు స్వః (ప్రకాశమయ లోకం) ప్రసాదించమని ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 9.10
ఈ సోమ పావమాన స్తోత్రం పిండింపబడి, వడకట్టబడి, స్వయంప్రేరితంగా పరుగెత్తే శుద్ధ సోమధారను స్తుతిస్తుంది; అది రాయీ (సమృద్ధి, ధనం, సత్త్వపూర్ణత) వైపు చలనం పొందుతుంది. సోముడు ప్రకాశించేకొద్దీ, అతని ప్రవాహాన్ని సౌర కాంతి (వివస్వత్), ఉషస్సు–భగుల ఆశీర్వాదం, అలాగే ఋషి అంతఃచక్షువు గ్రహించే గుప్త స్వర్గస్థానంతో ఈ హిమ్నం అనుసంధానిస్తుంది—కర్మకాండ శుద్ధి చైతన్యోన్నతికి ప్రతిబింబమని సూచిస్తూ.
Sukta 9.11
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం, వడపోతల ద్వారా ప్రవహిస్తూ శుద్ధుడైన ఇందువును స్తుతిగానంతో ఆహ్వానిస్తుంది. అతడు దేవతల వైపు వేగంగా దూసుకెళ్లి, దివ్య శక్తులను అందుబాటులోకి తెస్తాడని చెబుతుంది. సోముని మాధుర్యాన్ని, ఉత్సాహాన్ని పుట్టించే బలాన్ని ప్రశంసిస్తూ, సంపద, వీరబలం, విజయాన్ని తెచ్చే సహచర్యం—ప్రత్యేకంగా ఇంద్రునితో ఏకత్వంలో—అనుగ్రహించమని ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 9.12
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం, పిండిన సోమబిందువులు శోధక వడపోతను దాటి ఋతం (కోస్మిక క్రమం) యొక్క ఆసనానికి వేగంగా చేరి, ఇంద్రుని బలవర్ధనార్థం అత్యంత మధురంగా, ప్రకాశవంతంగా మారుతాయని కీర్తిస్తుంది. సోమం కుండలలోను వడపోతలోను స్పష్టమవుతూ శుద్ధి చెందడాన్ని వర్ణించి, చివరికి శుద్ధమైన ఇందువు యజమానునిలో స్వయంపోషితమైన, సహస్రకిరణాల సమృద్ధి (రయి)ని స్థాపించుగాక అని ప్రార్థనతో ముగుస్తుంది.
Sukta 9.13
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం, స్వయంగా శుద్ధి చెందే సోమరసం గొర్రెబొచ్చు వడపోతలో “వెయ్యి ధారలుగా” వేగంగా ప్రవహిస్తూ దేవులకు యోగ్యమవుతుందని స్తుతిస్తుంది. ముఖ్యంగా, శుద్ధమైన సోమసారం వాయువు మరియు ఇంద్రునికి సమర్పించేందుకు సిద్ధమైన హవిస్సుగా వర్ణించబడుతుంది; ప్రవహించే ఇందు-శక్తులు అపార ధనం, వీరశక్తి, మరియు శత్రు బలాల పరాజయాన్ని ప్రసాదించమని ప్రార్థిస్తుంది. చివరికి, సోముడు “ఋత గర్భం”లో స్థిరపడటం ద్వారా పవిత్రత, ధర్మబద్ధ క్రమం, మరియు ప్రకాశమయ దర్శనాన్ని స్థాపిస్తాడని ఈ స్తోత్రం ముగుస్తుంది.
Sukta 9.14
ఈ సోమ పావమాన సూక్తం శుద్ధింపబడిన సోముని, విశ్వజలాలపై సంచరించే ఋషి-సదృశ శక్తిగా స్తుతిస్తుంది. అతడు ప్రేరిత వాక్కును మోసుకొని, దివ్యలోకమును మరియు భూలోకమును జాగృతం చేస్తాడు. పునఃపునః శుద్ధి ద్వారా సోముడు ప్రకాశవంతుడై, ‘గావులు’ (కిరణాలు/ప్రకాశదాయక శక్తులు)ను గెలుచుకొని, యజమానుని యజ్ఞస్థానానికి వసు—ప్రకాశం, బలం, క్షేమసంపదల రూపమైన ఐశ్వర్యాన్ని తీసుకొని రావలెనని ఆహ్వానింపబడుతున్నాడు.
Sukta 9.15
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం వడపోతల గుండా శుద్ధి చెంది వేగంగా ప్రవహిస్తూ, ప్రకాశవంతమైన కిరణాలతో మెరిసి, విజయశక్తి విరాజిల్లే ఇంద్రుని “విస్తృత క్షేత్రం” వైపు సాగుతున్న సోమాన్ని స్తుతిస్తుంది. సోమశుద్ధిని ఇది యజ్ఞక్రియగా మాత్రమే కాక, విశ్వ–ఆధ్యాత్మిక ప్రక్రియగా కూడా చిత్రిస్తుంది: ఆ దివ్య పానీయం బలంగా, ఆనందంగా మారి, విజయానికి మరియు ధర్మోచిత కార్యానికి మార్గాన్ని శుభ్రపరచే అంతర్ముఖ ఆయుధంగా నిలుస్తుంది.
Sukta 9.16
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం రాళ్లపై నలిపిన సోమం రాళ్ల నుంచి ఉప్పొంగి, ఉన్ని వడపోతలో ప్రవహించి, దేవతలకు అర్హమైన ప్రకాశవంతమైన, మత్తును (ప్రేరణను) కలిగించే సారంగా మారడాన్ని స్తుతిస్తుంది. సోమం వేగంగా ప్రవహించే ధారను అంతర్గత శక్తి మేల్కొలుపుతో—ప్రత్యేకంగా ఇంద్రుని బలంతో—మరియు యజమానునిలో జ్ఞానతీక్ష్ణత, ప్రాణశక్తి వృద్ధితో అనుసంధానిస్తుంది.
Sukta 9.17
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం పిండిన సోమరసం నదిలా ఉప్పొంగి ముందుకు దూసుకెళ్లి, అడ్డంకులను ఛేదిస్తూ, దేవతలవైపు సాగుతూ మార్గమధ్యంలో వడపోత (పవిత్రక) ద్వారా తనను తాను శుద్ధి చేసుకుంటుందని కీర్తిస్తుంది. సోముడు “మూడు ప్రకాశమయ లోకాలను” దాటి పైకి ఎగసి, సూర్యసమాన ప్రేరణతో వెలుగును, ప్రాణశక్తిని ముందుకు నడిపిస్తూ ప్రకాశిస్తాడని ప్రశంసించబడుతున్నాడు. చివరికి, మధురమైన, బలవంతమైన ఆ ప్రవాహం సమూహ యజ్ఞస్థలంలో తన ఆసనం అధిష్ఠించమని ఆహ్వానించబడుతుంది—ఋతం (సత్యం/వ్యవస్థ) కోసం మనోహరంగా, దేవతల పానానికి యోగ్యంగా.
Sukta 9.18
ఈ చిన్న పావమాన స్తోత్రం, సోముడు పిండబడి వడపోత ద్వారా శుద్ధి చేయబడుతూ, పర్వత మూలం నుండి యజ్ఞార్థం సిద్ధం చేసిన పాత్రలలోకి ప్రవహించడాన్ని స్తుతిస్తుంది. ప్రతి మంత్రం “madeṣu sarvadhā asi” అనే పునరుక్తితో తిరిగి వస్తూ, ప్రతి ఉద్ధృత స్థితిలోను, ప్రతి పవిత్ర ఉల్లాసంలోను సోముని సర్వవ్యాప్త సన్నిధిని ధృవీకరిస్తుంది. ఈ స్తోత్రం లక్ష్యం యాజ్ఞికమూ (ప్రవహించే సోమాన్ని పవిత్రీకరించడం) మరియు ఆధ్యాత్మికమూ (శుద్ధ సారంతో స్పష్టత, బలం, సమృద్ధిని ఆహ్వానించడం) రెండూ.
Sukta 9.19
ఈ సంక్షిప్త సోమ-పవమాన స్తోత్రం, వడపోత ద్వారా శుద్ధి చెందుతున్న సోముని స్తుతిస్తుంది; ఆకాశమునుండి మరియు భూమినుండి “ప్రకాశవంతమైన ధనాన్ని” తీసుకురావాలని అతనిని ప్రార్థిస్తుంది. ప్రవహించే, స్వచ్ఛమైన పానీయం మరియు దాని పోషక శక్తులను సూచించే యజ్ఞచిత్రణను, ఒక ప్రాయోగిక వినతితో కలుపుతుంది: శుద్ధమైన సోముని బలం సమీపమైనా దూరమైనా శత్రువులను కూడా అణచివేయాలి.
Sukta 9.20
ఈ చిన్న గాయత్రీ సూక్తం, ఉన్ని వడపోత (పవిత్ర) గుండా ఝరఝరా పరుగెత్తుతూ, దేవుల ఆనందార్థం సిద్ధమైన ఋషి-సదృశ ధారగా ప్రవహించే సోమ పావమానుని స్తుతిస్తుంది. కవి శుద్ధమైన సోముడు అన్ని ప్రతికూల శక్తులను జయించి, స్థిరమైన సంపద (ధ్రువ రయి), వృద్ధికి పోషణ/ప్రేరణ (ఇష్), మరియు వీరశక్తి (సువీర్య)లను ఈ స్తోత్రంలోకీ యజమాని జీవితంలోకీ తీసుకురావాలని ప్రార్థిస్తాడు.
Sukta 9.21
ఈ సంక్షిప్త పవమాన స్తోత్రం వడపోత (పవిత్రం) గుండా వేగంగా ప్రవహించే సోమధారలను స్తుతిస్తుంది; అవి ప్రకాశవంతంగా, బలవంతంగా మారి ఇంద్రుని ఉల్లాసానికి, విజయానికి యోగ్యమవుతాయి. మంత్రాలు సోముని శుద్ధి-చలనాన్ని, ‘స్వర్’ (సూర్యలోక) కాంతి మరియు ధననిధులను గెలుచే శక్తిని, అలాగే సత్ (యథార్థం) నుండి ప్రేరితమైన ఆలోచన (మతి)ని ఉద్భవింపజేసే సామర్థ్యాన్ని ఉద్ఘాటిస్తాయి. కర్మకాండలోనూ అంతర్ముఖార్థంలోనూ, ఈ స్తోత్రం స్పష్టీకృత ఆనందాన్ని ఇంద్రసమ బలానికి మరియు ప్రకాశమయ జ్ఞానానికి ప్రేరకశక్తిగా వేడుకగా ప్రకటిస్తుంది.
Sukta 9.22
ఈ సోమ పావమాన సూక్తం పిండిన సోమరసాన్ని వేగవంతమైన, గర్జించే ప్రవాహాలుగా స్తుతిస్తుంది—రథాల్లా ఉప్పొంగి యజమానికి బలం, సమృద్ధి, ప్రేరిత దర్శనాన్ని ప్రసాదించేవిగా. వడపోత (పవిత్రం) గుండా ప్రవహిస్తూ సోముడు శుద్ధి చెంది, దృష్టిని స్పష్టపరచే ‘స్పష్టదర్శి’గా మారి, ధీ (ప్రేరిత ఆలోచన)ను మేల్కొలిపే శక్తిని హైలైట్ చేస్తుంది. అలాగే పణుల చేత దాచబడిన ధనాన్ని తిరిగి పొందేవాడిగా, యజ్ఞక్రియ మరియు అనుభూతి యొక్క నిరంతరత్వాన్ని సూచించే ‘విస్తరించిన తంతువు’ను దృఢం చేసేవాడిగా కూడా సోముని ప్రశంసిస్తుంది.
Sukta 9.23
ఈ సోమ పావమాన సూక్తం శీఘ్రంగా ప్రవహించే, మధురధారలతో స్రవించే సోముని స్తుతిస్తుంది. అతడు శుద్ధి చేయబడి ప్రవాహంగా విడిచిపెట్టబడినప్పుడు ప్రేరిత కావ్యాన్ని (కావ్య) జాగృతం చేసి, యజమానునిలో బలాన్ని స్థాపిస్తాడు. సోముడు ఇంద్రుని శక్తిరసాన్ని (ఇంద్రియ రసం) మోసుకొచ్చేవాడిగా కీర్తించబడతాడు: ఇంద్రుడు ఈ ఆనందరసాలను పానంచేసినప్పుడు, అడ్డంకులైన వృత్రశక్తులను పునఃపునః జయిస్తాడు. అలాగే సోముడు ఉపాసకుణ్ని శత్రుత్వ వాక్యాల నుండీ దాడుల నుండీ రక్షిస్తాడు.
Sukta 9.24
ఈ చిన్న పావమాన స్తోత్రం, సోముడు జలాల మధ్యగా మరియు వడపోతల ద్వారా వేగంగా ప్రవహిస్తూ తనను తాను శుద్ధి చేసుకొని యజ్ఞక్రియకు యోగ్యుడవుతాడని స్తుతిస్తుంది. శుద్ధమైన సోముడు మనుష్యులను ఆనందింపజేసి బలపరచాలని, ప్రజల కోసం విజయం పొందాలని, తన ప్రకాశవంతమైన మధురమైన పీడిత సారంతో శత్రుత్వ వాక్యాలను మరియు అంధకారాన్ని దూరం చేయాలని ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 9.25
ఈ చిన్న పావమాన సోమ స్తోత్రం సోముని వడపోత (పవిత్ర) ద్వారా తనను తాను శుద్ధి చేసుకొని దేవతలకు—ప్రత్యేకంగా మరుత్లకు మరియు వాయువుకు—ఉల్లాసాన్ని కలిగించే పానీయంగా మారమని ఆహ్వానిస్తుంది. వడకట్టబడుతున్నప్పుడు సోముడు ప్రేరిత వివేచన (దక్ష)ను సఫలీకరించేవాడిగా, “అన్ని రూపాలలో” వ్యాపించేవాడిగా, అమరులు నివసించే లోకానికి దిశగా సాగేవాడిగా స్తుతింపబడతాడు. ఈ స్తోత్రం లక్ష్యం ఆచారపరమైనదీ—నైవేద్యార్థం పిండిన సోముని అభిషేకించి పవిత్రీకరించడమూ—మరియు ఆధ్యాత్మికమైనదీ—పవిత్ర గీత (అర్క) అనే ప్రకాశమయ గర్భంలోకి సోముని आरोహణను వర్ణించడమూ.
Sukta 9.26
ఈ సంక్షిప్త పావమాన సోమ స్తోత్రం, పవిత్ర పానీయమైన సోమం శుద్ధి చేయబడి, ఋషి-ప్రేరిత దర్శనశక్తి ద్వారా చలనం పొందుతూ ముందుకు సాగుతుందని స్తుతిస్తుంది. అది అపారమైన ఋత-వ్యవస్థ అయిన అదితి యొక్క “ఒడిలో” శుభ్రపరచబడుతున్నదిగా వర్ణించబడుతుంది. సూర్యకాంతి (వివస్వత్) అనే వస్త్రధారణతో సోమం ముందుకు నడిపింపబడుతుంది; పవిత్ర వాక్కు (వాచ్) యొక్క అచ్యుతాధిపతిగా ప్రశంసింపబడుతుంది; చివరికి ఇంద్రునికి ఉద్దేశించిన ఉత్సాహానందంలోకి ప్రేరేపింపబడుతుంది. ఈ స్తోత్రం లక్ష్యం యజ్ఞక్రియాత్మకం—సోమ పీడనము, వడకట్టుటను పవిత్రీకరించడం—మాత్రమే కాక ధ్యానాత్మకమూ; శుద్ధీకరణను సత్యం, వాక్కు, మరియు విశ్వసమగ్రతతో అనుసంధానిస్తుంది.
Sukta 9.27
ఈ చిన్న పావమాన స్తోత్రం సోముడు పవిత్రం (పవిత్ర) మీదుగా ప్రవహిస్తూ శుద్ధిక్రియ ద్వారా ప్రకాశవంతుడై శక్తిమంతుడవుతాడని స్తుతిస్తుంది. ప్రేరితుడైన “కవి”గా సోముడు వంకరతనాన్ని, హానిని దూరం చేసి, కాంతిమయమైన “గోసంపదలను” (కిరణాలు/సంపద) అన్వేషిస్తాడు; మధ్యప్రాంతం గుండా వేగంగా ఇంద్రుని వైపు దూసుకెళ్లి, విజయదాయకమైన దైవక్రియకు బలం చేకూర్చుతాడు.
Sukta 9.28
ఈ చిన్న పావమాన స్తోత్రం, మనుష్యుల చేతులు మరియు శక్తులచే కదిలింపబడుతూ, ఉన్ని వడపోత (ఫిల్టర్) గుండా వేగంగా ప్రవహించి, దేవతల కోసం స్పష్టమైన, ఎన్నుకోబడిన ధారగా మారే సోముని స్తుతిస్తుంది. సోముడు సర్వజ్ఞుడిగా, మనస్సుకు అధిపతిగా, “పది సజాత శక్తులు” నడిపించే వృషభసమ బలంగా కీర్తింపబడతాడు; యజ్ఞార్పణకు సిద్ధం చేసిన పాత్రలను నింపుతాడు. చివరికి, అజేయమైన అతని శుద్ధికర ప్రవాహం దైవ వీరత్వాన్ని ప్రసాదించి, హానికరమైన అసత్య వాక్యాన్ని (అఘశంస) నశింపజేస్తుంది.
Sukta 9.29
ఈ సంక్షిప్త పావమాన స్తోత్రం, మహాబలవంతుడై స్వయంగా శుద్ధి చెందే సోమధారను స్తుతిస్తుంది; అతని ప్రవహించే కాంతి దేవతలను అనుసరించి దైవకార్యాన్ని బలపరుస్తుంది. సోముడు భౌమమూ దివ్యమూ అయిన “సర్వ సంపదలను” గెలిపించుగాక; శత్రుత్వాన్ని, అంతర్గత ప్రతిఘటనను దూరం చేసి, విజయానికీ ఉన్నతికీ ద్యుమత్ శుష్మమనే ప్రకాశమయ శక్తిని ప్రసాదించుగాక అని ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 9.30
ఈ సంక్షిప్త పావమాన స్తోత్రం వడపోత గుండా శక్తివంతమైన ప్రవాహాలుగా దూసుకుపోతూ శుద్ధమయ్యే సోముని స్తుతిస్తుంది; అతడు ఆరాధకులలో ప్రేరిత వాక్కు (వాచ)ను మేల్కొలిపుతాడు. ఇది సోముని కర్మకాండా గమనాన్ని—ప్రవహించే శుద్ధీకరణ నుండి తొట్టెలలో అతని “ఆసనం” వరకు—అనుసరిస్తుంది; చివరికి దేవగణం ఉల్లాసం, బలం పొందునట్లు ఇంద్రునికై అత్యంత మధురమైన సోముని పిండమని స్పష్టమైన ఆజ్ఞతో ముగుస్తుంది.
Sukta 9.31
ఈ సంక్షిప్త పావమాన స్తోత్రం శుద్ధీకరణ క్రియలో సోముడు “ముందుకు సాగుతూ” జీవంత ప్రవాహాలవలె కదలి, జాగృతమైన చైతన్యసంపదను (చేతనా రయి) ప్రసాదిస్తాడని స్తుతిస్తుంది. అన్ని దిక్కుల నుంచీ సమీకృతమైన బలంతో సోముడు ఉప్పొంగి, వాజ (విజయశక్తి) సమితిలో సన్నిహితంగా ఉండాలని ప్రార్థిస్తుంది; చివరికి, భవనాన్ని మరియు లోకాలను ధారించే ప్రభువైన ఇందువు స్నేహాన్ని కోరుతూ ముగుస్తుంది.
Sukta 9.32
ఈ సంక్షిప్త సోమ పావమాన స్తోత్రం, పిండబడిన సోమరసం ఉల్లాసకర శక్తితో ప్రవహిస్తూ యజ్ఞసభలో ప్రవేశించి, యజమానులకు మరియు గాయకులకు కీర్తి, ప్రేరిత శ్రవణశక్తి, ఉద్ధరణను ప్రసాదిస్తుందని స్తుతిస్తుంది. సోముడు రెండు లోకాలను ప్రకాశింపజేసే కాంతిమయ శక్తిగా, వేగవంతమైన జీవిలా దూసుకుపోయేవాడిగా ప్రశంసింపబడతాడు; చివరికి ఋతం (కోస్మిక క్రమం) యొక్క గర్భంలో తాను ‘ఆసీనుడవుతాడు’. చివరలో, ఆరాధకులలో ప్రకాశమయ మహిమను స్థాపించి, వృద్ధి, మేధ (మెధా), మరియు చిరస్థాయీ యశస్సు (శ్రవస్)ను గెలిపించమని సోముని నేరుగా ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 9.33
ఈ సంక్షిప్త పావమాన స్తోత్రం శుద్ధి చేయబడుతూ ప్రవాహంలోకి విడిచిపెట్టబడిన సోముని అనేక ప్రవహించే ధారలను స్తుతిస్తుంది. అతడు నీటి అలలవలె కదిలి, వృషభాలవలె బలంగా ముందుకు దూసుకుపోతాడు. వడకట్టడం, హవిరర్పణ వంటి బాహ్య యజ్ఞక్రియలను అంతర్గత ప్రకాశంతో ఇది అనుసంధానిస్తుంది—సోముని ‘పింగళ’ శక్తి, ప్రేరిత వాక్కు ఉద్భవం, మరియు విశాలమైన నాలుగింతల సమృద్ధి ప్రసాదం.
Sukta 9.34
ఈ సంక్షిప్త పావమాన స్తోత్రం, సోముడు పీడింపబడి శుద్ధి చేయబడి స్థిరమైన ధారగా ప్రవహించే వేళ అతనిని స్తుతిస్తుంది; సహజ బలంతోనే అతడు ప్రతిఘటనలను ఛేదించి ముందుకు సాగుతాడు. వడకట్టే బాహ్య కర్మను అంతర్గత ప్రేరణతో ఇది అనుసంధానిస్తుంది: సోముడు ‘మార్జ్య’—శుద్ధికర్తగా, అలాగే ఇంద్రుని వీరానందోన్మాదాన్ని మేల్కొలిపేవాడిగా అవతరిస్తాడు; స్తోత్రగీతాలు కూడా పాలిచ్చే ఆవు మ్రోగినట్లు అతనివైపు ధారలుగా ప్రవహిస్తాయి.
Sukta 9.35
ఈ సంక్షిప్త పావమాన సోమ స్తోత్రం శుద్ధింపబడిన సోముడు బలమైన ప్రవాహంగా యజ్ఞకర్తల వైపు ప్రవహించమని ఆహ్వానిస్తుంది; విస్తారమైన రయి (సమృద్ధి) మరియు వెలుగును తెలిసికొనుటను ప్రసాదించమని కోరుతుంది. ఇందులో సోముడు (ఇందు) ముందుకు నడిపించే శక్తిగా చిత్రితమై, దర్శిని విజయకర కర్మకు బలపరచి, తన శుద్ధికర వ్రతం ద్వారా సత్త్వాలను ధర్మంలో స్థాపిస్తాడు.
Sukta 9.36
ఈ చిన్న పావమాన స్తోత్రం, పిండింపునుండి విడుదలై, ఉన్ని వడపోతలో ప్రవేశించి, జంట పాత్రలలో ప్రవహిస్తూ శుద్ధుడై దేవతల కొరకు శక్తిమంతుడవుతున్న సోముని స్తుతిస్తుంది. ఋతం (క్రమబద్ధమైన సత్యం)ను అనుసరించే అతని సత్యాన్వేషి ప్రవాహం, బలపరచే పరాక్రమం, మరియు స్వర్గలోక దిశగా అతని आरोహణను ఈ మంత్రాలు ప్రశంసిస్తాయి; యజమానునికి ఉత్సాహం, కాంతి, వీరబలాన్ని ప్రసాదిస్తాయి.
Sukta 9.37
ఈ చిన్న పావమాన స్తోత్రం, తాజాగా పిండబడిన సోముడు వడపోత (పవిత్ర) గుండా వేగంగా ప్రవహిస్తూ కుండల వైపు దూసుకుపోయి, దేవతలు పానానికి యోగ్యుడిగా మారుతున్నాడని స్తుతిస్తుంది. సోముడు దివ్యుడు, సత్యాన్ని వెలికి తెచ్చే శుద్ధికర్తగా కీర్తింపబడతాడు; అతడు రక్షస్సు వంటి శత్రు శక్తులను ఛేదించి, తనకు సమానమైన ప్రకాశమయ శక్తులతో కలిసి వెలుగును ప్రదర్శిస్తాడు—చివరికి ఇంద్రునికి ఉత్సాహాన్ని నింపే తన వరాన్ని అందిస్తాడు.
Sukta 9.38
ఈ సంక్షిప్త పావమాన స్తోత్రం, సోముడు పీడింపబడి శుద్ధి చేయబడుతూ, సమృద్ధి మరియు బలమునకు దారితీసే శక్తివంతమైన వృషభ-రథంలా ముందుకు ప్రవహించుచున్నాడని స్తుతిస్తుంది. శ్లోకాలు సోముని వేగవంతమైన గమనాన్ని మానవ లోకంలోకి ప్రవేశించుటగా, అలాగే అతడు “ప్రియ గర్భం” వైపు సన్నిహితంగా చేరి—అర్పణకూ పానకూ యోగ్యుడగు స్థిరస్థానంలో నిలిచిపోవుటగా వర్ణిస్తాయి. దీని ఉద్దేశ్యం శుద్ధీకరణ-ప్రవాహాన్ని పవిత్రీకరించి, కర్మలో సోముని ఉత్సాహదాయకమైన, జీవనాధార శక్తిని ఆహ్వానించుట.
Sukta 9.39
ఈ సంక్షిప్త పవమాన స్తోత్రం, వడపోత ద్వారా శుద్ధి చెయ్యబడుతూ దేవలోకానికి మోసుకుపోయే వేగవంతమైన, స్వయంప్రకాశమైన సోమధారను స్తుతిస్తుంది; అక్కడ దేవతలు శాశ్వత సత్యాన్ని (నిత్య తత్త్వాన్ని) ధృవీకరిస్తారు. ఇది సోముని అవతరణను, మహా నదీ-తరంగంలా ఉప్పొంగి ప్రవహించే అతని ప్రవాహాన్ని చిత్రిస్తుంది; చివరికి యజ్ఞానికీ విశ్వానికీ ఆధారమైన క్రమబద్ధ సత్యమైన ‘ఋత గర్భం’లో అతని సింహాసనారోహణతో ముగుస్తుంది.
Sukta 9.40
ఈ సంక్షిప్త పావమాన స్తోత్రం, పీడనము మరియు వడకట్టుటలో శుద్ధి పొందుచున్న సోముని స్తుతిస్తుంది. అతడు సమస్త శత్రు శక్తులను అతిక్రమించి, ప్రేరిత ధ్యానాలచే “అలంకరింపబడును”. కవి ప్రకాశమయ ఇందువును, విజయసాధనకు ద్యుమ్నము (ప్రకాశశక్తులు), వెయ్యిరెట్లు పోషకమైన ఇషః (పోషణ ప్రేరణలు), మరియు లోకక్షేమమును అంతరున్నతినీ రెండింటినీ నిలబెట్టే “ద్వి-ఆధార” సమృద్ధిని ప్రసాదించుమని ప్రార్థించును.
Sukta 9.41
ఈ చిన్న పావమాన స్తోత్రం వడపోతలోంచి దూసుకెళ్లే, శుద్ధమై ప్రవహించే సోముని స్తుతిస్తుంది. అతడు అజ్ఞానపు ‘నల్ల చర్మం’ను విడిచిపెట్టి, ప్రకాశవంతమైన, అలసటలేని శక్తిని వెల్లడిస్తాడు. యజ్ఞకర్తల వైపు సమృద్ధి పోషణతో—పశువులు, బంగారంలాంటి కాంతి, గుర్రాలు, విజయశక్తితో—ప్రవహించమని, శాంతిని ప్రసాదించే రక్షణతో వారిని చుట్టుముట్టమని సోముని ప్రార్థిస్తుంది. ఈ స్తోత్రం ఉద్దేశ్యం యాగక్రియలో (సోమపీడనానికి బలం చేకూర్చడం) మరియు ఆధ్యాత్మికంగా (సోమరసంతో చైతన్యాన్ని స్పష్టీకరించడం) రెండింటిలోనూ ఉంది.
Sukta 9.42
ఈ చిన్న పావమాన సోమ స్తోత్రం, పీడింపబడి వడపోతలో శుద్ధి చేయబడుతున్న పింగళవర్ణ సోముని స్తుతిస్తుంది. అతడు ద్యౌలోకంలోని ప్రకాశమయ విస్తారాలను, ఇంకా “జలములలోనే” సూర్యునికూడా జనింపజేస్తాడని వర్ణిస్తుంది. సోముని వడకట్టే యజ్ఞక్రియను విశ్వవ్యాప్త ప్రకాశం మరియు జీవదాయక ప్రవాహం అనే మహాకార్యంతో అనుసంధానించి, చివరికి యజమానుల కొరకు సోముడు తన్నుతాను శుద్ధి చేసుకొని, విస్తారమైన పోషణను, పశువులను, వీరులను, అశ్వాలను, బలాన్ని ప్రసాదించమని ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 9.43
ఈ సంక్షిప్త పావమాన సోమ స్తోత్రం వడపోతలో శుద్ధి చేయబడుతున్న సోముని స్తుతిస్తుంది. అతడు కాంతిమయమైన ‘గావులు’ (కిరణాలు) చేత శుభ్రపరచబడిన వేగవంతమైన అశ్వంలా ఉపమించబడుతూ, అనంతరం కవుల స్తోత్రగీతాలచే అలంకరింపబడతాడు. ప్రకాశవంతమైన ఇందువు (సోముడు) దివ్యమైన సంపద (రయి), అనేక కిరణాల తేజస్సు తీసుకురావాలని, అలాగే జపించే ఋషికి విజయదాయక బలం మరియు శ్రేష్ఠ వీరశక్తి (సువీర్య) ప్రసాదించాలని ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 9.44
ఈ సంక్షిప్త పవమాన స్తోత్రం శుద్ధి ప్రక్రియలో ప్రవహిస్తూ ముందుకు దూసుకెళ్లే సోముని ఆహ్వానిస్తుంది; జీవశక్తి తరంగంలా ఉప్పొంగి దేవతలవైపు సాగి, వారి సన్నిధిని ఆహ్వానించునట్లు వర్ణిస్తుంది. మంత్రాలు సోముని స్వచ్ఛమైన ప్రవాహాన్ని “సుందర యజ్ఞం” (అధ్వర)తో సమన్వయపరచి, పవిత్ర ఆసనాన్ని స్థాపించమని, బలం, సన్మార్గదర్శనం, విస్తారమైన కీర్తిని ప్రసాదించమని ప్రార్థిస్తాయి.
Sukta 9.45
ఈ చిన్న పావమాన స్తోత్రం సోముడు (ఇందు) వడపోత ద్వారా తనను తాను శుద్ధి చేసుకొని, దేవతలను ఆహ్వానించే మత్తు-ప్రదాత, అంతర్దృష్టి-ప్రదాత ఆనందరసంగా ప్రవహించమని ప్రేరేపిస్తుంది. శ్లోకాలు వడపోతను దాటి ముందుకు ఉప్పొంగే సోముని వేగాన్ని, అతడు ముఖ్యంగా ఇంద్రునిచే పానమయ్యే విషయాన్ని, అలాగే ఆ పానఫలంగా స్తోత్రగానంతో కూడిన యజమానులకు దర్శనవిస్తరణం మరియు వీరశక్తి వృద్ధిని హైలైట్ చేస్తాయి.
Sukta 9.46
ఈ చిన్న పావమాన స్తోత్రం శుద్ధీకరణ క్రియలో సోముడు ఉప్పొంగి ముందుకు దూసుకెళ్లి, దేవతల ఆనందార్థం వేగంగా ప్రవహిస్తూ ప్రకాశమయ శక్తిని సంపాదించడాన్ని స్తుతిస్తుంది. మర్దన–శుద్ధీకరణను ఇది సజీవంగా చిత్రిస్తుంది—మథన దండంతో ప్రకాశవంతమైన సోమరసాన్ని పట్టుకొని, అతనిని “గోవులతో” (కిరణాలు/పాలు) కలిపి, ముఖ్యంగా ఇంద్రునికై ఉల్లాసకరమైన వీర్యాన్ని సిద్ధం చేయడం. దీని ఉద్దేశ్యం కర్మకాండాత్మకమూ ప్రతీకాత్మకమూ: యజ్ఞాన్ని బలపరచడం, శుద్ధమైన ఉన్నత చైతన్యాన్ని వ్యక్తం చేయడం.
Sukta 9.47
ఈ సంక్షిప్త పావమాన సూక్తం, సోముడు శుద్ధి చేయబడి యజ్ఞార్పణకు యోగ్యుడవుతూ, “సత్కర్మ” (ఋతానుసరణ) ద్వారా బలంలో వృద్ధి చెంది, ఉత్సాహవర్ధక శక్తితో ఉప్పొంగి ప్రవహించడాన్ని స్తుతిస్తుంది. ఇది ఇంద్రుని వీరశక్తి (ఇంద్రియ)ను జనింపజేసే సోముని సామర్థ్యాన్ని, అలాగే స్తోత్రం జన్మించినప్పుడు ఉద్భవించే వజ్రసదృశ బలాన్ని కూడా ప్రస్తావిస్తుంది; అంతేకాక పోటీలలో ధనాన్ని, విజయాన్ని ప్రసాదించే దాతగా సోముని చిత్రిస్తుంది.
Sukta 9.48
ఈ సంక్షిప్త పావమాన స్తోత్రం శుద్ధి చేయబడుతూ పవిత్ర ఆసనాలలో స్థాపింపబడే సోముని స్తుతిస్తుంది. వీరశక్తులు, సౌందర్యం కలిగిన సోముడు విజయకరమైన, “సక్రమంగా నిర్వహించిన” యజ్ఞకర్మకు ఆధారమవుతాడు. అతడు రాజస్వరూపుడిగా, స్వర్గజన్యుడిగా సంబోధింపబడుతూ ధనం, బలం ప్రసాదిస్తాడు; ప్రేరేపింపబడినప్పుడు మహత్తరమైన “ఇంద్ర-శక్తి”గా వృద్ధి చెంది, కోరిన సహాయాన్ని మరియు విస్తారమైన పరాక్రమాన్ని అనుగ్రహిస్తాడు.
Sukta 9.49
ఈ సంక్షిప్త పావమాన సోమ స్తోత్రం, సోముని స్వయంశుద్ధిని విశ్వవ్యాప్తమైనదిగా మరియు యజ్ఞక్రియలోని శుద్ధికరణగా ఆహ్వానిస్తుంది; అది వర్షంలాంటి పోషణను, బలమైన ఆరోగ్యదాయక ప్రేరణలను ఉపాసకులకు ప్రసాదిస్తుంది. సోముడు యజ్ఞములో స్వచ్ఛంగా, నెయ్యిలాంటి ధారగా ప్రవహించి, శత్రుత్వ శక్తులను తరిమివేసి, సత్యం–ఋతం అనే ప్రాచీన దీప్తులను మళ్లీ ప్రజ్వలింపజేయమని ప్రార్థించబడుతున్నాడు.
Sukta 9.50
ఈ సంక్షిప్త పవమాన స్తోత్రం, నలిపి పిండబడి గొర్రెబొచ్చు వడపోతలో శుద్ధి చేయబడుతున్న సోముడు నదీ-తరంగంలా శక్తి, నాదంతో ఉప్పొంగి ప్రవహించుటను స్తుతిస్తుంది. సోముని మధురమైన, ఉల్లాసకరమైన సారాన్ని, అలాగే ఇంద్రునికి పానీయమై సిద్ధమై విజయశాలీ పరాక్రమాన్ని మరియు ప్రేరిత వాక్కును బలపరచుటను ఇది హైలైట్ చేస్తుంది.
Sukta 9.51
ఈ సంక్షిప్త పావమాన స్తోత్రం అధ్వర్యువును ఉద్దేశించి—రాయితో పిండిన సోమరసాన్ని వడపోతలోకి ప్రవహింపజేయమని, అలా అది యజ్ఞరీత్యా మరియు ఆధ్యాత్మికంగా శుద్ధమై ఇంద్రుడు పానంచేయుటకు సిద్ధమగునట్లు ఆజ్ఞాపిస్తుంది. దేవతలు (మరుతులు సహా) ఆస్వాదించే మధుర సారరూపమైన సోముని స్తుతించి, స్పష్టీకృత ధార యజమానునికి బలం (వాజ) మరియు చిరస్థాయీ కీర్తి (శ్రవస్) ప్రసాదించుగాక అని ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 9.52
ఈ సంక్షిప్త పావమాన సోమ స్తోత్రం తాజాగా పిండిన సోమరసాన్ని పవిత్రం (పవిత్ర/పవిత్రక) వైపు ప్రవహించమని ఆహ్వానిస్తుంది—అది ప్రకాశిస్తూ, సంపదను ప్రసాదించేదిగా. అలాగే, ప్రాచీన ఐశ్వర్యం మరియు బలంతో యజమానులను చుట్టుముట్టమని కోరుతుంది. సోముడు తన దానశీలతలో అచలుడిగా, హింసాత్మక దాడిచేసేవాణ్ని ‘కుదిపి కూల్చే’ రక్షకుడిగా వర్ణించబడతాడు. చివరికి వంద రెట్లు లేదా వెయ్యి రెట్లు సహాయాలు, అలాగే రయి (సమృద్ధి) వృద్ధి కలగాలని ప్రార్థనతో ముగుస్తుంది.
Sukta 9.53
ఈ సంక్షిప్త పావమాన స్తోత్రం, పిండబడి శుద్ధి చేయబడుతున్న సోముని ఆహ్వానిస్తుంది; అతని ఉద్భవించే శక్తులు రక్షస్సులను (దైత్య అడ్డంకులను) చూర్ణం చేసి, శత్రుత్వ ప్రత్యర్థులను దూరం చేయాలని ప్రేరేపిస్తుంది. శుద్ధి చేసే సోముని అచలమైన “వ్రతాలు” (స్థిర నియమాలు) భంగం చేయలేనివని ఇది ధృవీకరిస్తుంది. చివరికి, పసుపు వర్ణమైన ఇందు నదీప్రవాహంలా ఉప్పొంగి దూసుకెళ్లి, యుద్ధంలో మరియు విజయంలో ఇంద్రునికి ఉల్లాసకరమైన బలంగా మారుతాడనే చిత్రంతో ముగుస్తుంది.
Sukta 9.54
ఈ చిన్న పావమాన స్తోత్రం శుద్ధీకరణ క్రియలోనే ఉన్న సోముని స్తుతిస్తుంది—ప్రకాశమయమైన, ప్రాచీన శక్తిగా; అతని “పాలు” (సారం) అలసటలేని చేతులచే పిండబడి దేవతలకు యోగ్యంగా చేయబడుతుంది. సోముడు సూర్యునిలా సమస్త లోకాలపై నిలిచి, ప్రకాశమయ క్రమాన్ని స్థాపించేవాడిగా కీర్తింపబడుతున్నాడు. దేవతల ఆనందార్థం ప్రవహించమని అతనిని ప్రేరేపిస్తూ, ప్రకాశించే “గోవుల” (కిరణాలు/సంపద) నుండి బలం (వాజ) మరియు సమృద్ధిని తీసుకురావాలని కోరుతుంది.
Sukta 9.55
ఈ సంక్షిప్త పావమాన స్తోత్రం, పునఃపునః ప్రవహిస్తూ స్వయంగా శుద్ధి చెందే సారరూపుడైన సోముని ఆహ్వానిస్తుంది; యజమానునికి పోషణ, సమృద్ధి, సంపూర్ణ క్షేమాన్ని ప్రసాదించమని వేడుకుంటుంది. తన ఉత్సాహవర్ధక శక్తితో సోముడు వేగంగా దూసుకురావాలని, “గోవులు” (కిరణాలు/సంపద) మరియు “అశ్వాలు” (శక్తులు)ను వెల్లడించాలని, అంతర్గత‑బాహ్య శత్రువులను జయించే అజేయ బలంగా మారాలని ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 9.56
ఈ సంక్షిప్త పావమాన స్తోత్రం, సోముడు పవిత్రం (వడపోత) గుండా వేగంగా ప్రవహిస్తూ మహత్తరమైన ఋతం (ṛtam bṛhat) అనే విశ్వధర్మానికి అనుగుణంగా నిలిచి, రక్షస్సు/విఘ్నాల వంటి అడ్డంకి శక్తులను ఛేదిస్తాడని స్తుతిస్తుంది. అలాగే ‘పది కన్యలు’ (సిద్ధీకరణలోని వేళ్లు/ప్రవాహాలు) సోమాన్ని శుద్ధి చేసి, అతడు మధురుడై ఇంద్రుడు మరియు విష్ణువుకు యోగ్యుడవుతాడనే సాంప్రదాయ చిత్రణను చూపిస్తుంది. చివరికి రక్షణార్థ ప్రార్థనతో ముగుస్తుంది: శుద్ధమైన సోముడు గాయకులను పాపం మరియు దుఃఖం నుండి కాపాడుగాక.
Sukta 9.57
ఈ సంక్షిప్త సోమ పావమాన స్తోత్రం, వడపోత (పవిత్రం) గుండా విరామం లేకుండా ధారలుగా ప్రవహించే సోముని స్తుతిస్తుంది—ఆకాశం నుంచి దిగివచ్చే వర్షంలా, సమృద్ధి బలమైన వాజము (శక్తి/సంపద) వైపు సాగుతూ. రసం శుద్ధి చెంది ‘మెరుగు’ పొందుతున్నప్పుడు, సోముడు రాజస్వరూపుడిగా, ధర్మనిష్ఠుడిగా, వేగవంతుడిగా దర్శింపబడతాడు—నిధిపై కూర్చునే గద్దలాగా. ఆరాధకులకు ఆకాశమూ భూమి నుండీ సమస్త ఐశ్వర్యాలను తీసుకురావాలని అతనిని ప్రార్థిస్తారు.
Sukta 9.58
ఈ చిన్న పావమాన స్తోత్రం వడపోతల ద్వారా పరుగెత్తుతూ శుద్ధమై ఉల్లాసంగా ప్రవహించే సోమాన్ని స్తుతిస్తుంది; అతడు అన్ని అడ్డంకులను “దాటి, జయించి” ముందుకు సాగుతాడు. సోముని వేగవంతమైన, విజయవంతమైన ప్రవాహాన్ని సమృద్ధితో—“వేల” లాభాలతో—కలిపి, రెండు ప్రకాశవంతమైన ధారల నుండి ఆ సంపదలు చేరుతాయని చెబుతుంది; చివరికి సోముని చలనశక్తి ద్వారా విస్తారమైన వృద్ధి మరియు స్థాపన భావంతో ముగుస్తుంది.
Sukta 9.59
ఈ సంక్షిప్త పావమాన సోమ స్తోత్రం, వడపోత ద్వారా శుద్ధి చెందుతున్న సోముని ఆహ్వానిస్తుంది. సమస్తాన్ని జయించే శక్తిగా ఆయనను స్తుతించి, యజమానికి ప్రాణశక్తి, సమృద్ధి, ఆనందాన్ని గెలిపించమని కోరుతుంది. సంతానసమృద్ధి గల నిధిని ప్రసాదించమని, భక్తుడు అన్ని కష్టాలను దాటేందుకు సహాయపడమని, అలాగే ప్రేరితమైన కవిత్వబుద్ధిని యజ్ఞక్రియలోను, అంతఃచైతన్యపు అంతర్వేదిలోను స్థాపించమని ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 9.60
ఈ సంక్షిప్త పావమాన స్తోత్రం గాయకులను గాయత్రీ ఛందస్సుతో సోముని స్తుతించమని పిలుస్తుంది; ప్రకాశించే బిందువు (ఇందు)ను అనేక నేత్రాలు గల, సమస్తాన్ని గ్రహించే శక్తిగా కీర్తిస్తుంది. వడపోతల్ని దాటి పాత్రలలోకి వేగంగా ప్రవహించే సోముని యజ్ఞగతిని అనుసరిస్తూ, ఆ శుద్ధ ప్రవాహాన్ని ఇంద్రుని అంతరానందం మరియు బలంతో అనుసంధానిస్తుంది. చివరికి, సోముడు శాంతిగా శుద్ధమై, ప్రజావంతమైన రేతః—సంతానసంపదను మోసుకొచ్చే సృజనశక్తిని—ప్రదానం చేయుగాక అని ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 9.61
ఋగ్వేదం 9.61 పావమాన సోమ స్తోత్రం. వడపోత (పవిత్రం) గుండా ప్రవహిస్తూ సోముడు శుద్ధి చెందడాన్ని ఇది కీర్తిస్తుంది; అపార శక్తి ప్రవాహాలతో దిగివచ్చి యజ్ఞకర్తలను ప్రేరిత ఆనందోన్మాదం (మద)తో నింపమని అతనిని ఆహ్వానిస్తుంది. సోముడు స్పష్టమవుతూ వెలుగును విస్తరించే వాడిగా స్తుతింపబడతాడు—ఆకాశ విద్యుత్తుతోను, మహా వైశ్వానర తేజస్సుతోను పోల్చబడతాడు—అలాగే నిందను మరియు శత్రుత్వ నిరాకరణను దూరం చేసే ఉగ్ర రక్షకుడిగా కూడా ప్రార్థించబడతాడు.
Sukta 9.62
ఈ పవమాన స్తోత్రం సోముడు పీడింపబడి, విడుదలై, పవిత్రం (వడపోత) గుండా ప్రవహిస్తూ శుద్ధి చెంది, కాంతిమంతుడై దేవతలకు యోగ్యుడవడాన్ని స్తుతిస్తుంది. శ్లోకాలు పునఃపునః సోముని శుద్ధీకరణను గాయకులు మరియు యజ్ఞకర్తలకు సౌభాగ్యము (శుభఫలం), వాజము (బలం/సమృద్ధి), మరియు సువీర్యము (ఉన్నత వీరశక్తి) లభించడముతో అనుసంధానిస్తాయి.
Sukta 9.63
ఋగ్వేదం 9.63 పావమాన (స్వయంశుద్ధి చెందే) సోమ స్తోత్రం. సోమాన్ని పీడించి పవిత్రం (వడపోత) ద్వారా వడకట్టే క్రియకు తోడుగా ఇది పాడబడుతుంది; సోముని మధుర ఉల్లాసం (మద)ను, అలాగే సమృద్ధి (రయి), కీర్తి (శ్రవస్), వీరబలం (సు-వీర్య) ప్రసాదించే శక్తిని స్తుతిస్తుంది. గాయత్రీ ఛందస్సు నడకలో, యజమానుని వైపు ‘ప్రవహించు’ అని సోముని పునఃపునః ప్రేరేపిస్తూ, దివ్య శక్తులను మానవ జీవితంలోకి మోసుకురావమని కోరుతుంది. చివరికి, సోముని శుద్ధ ప్రవాహం ద్వారా దివ్యమూ భౌమమూ అయిన అన్ని ఇష్ట సంపదలు లభించునట్లు సమగ్ర వరం కోరుతూ ముగుస్తుంది.
Sukta 9.64
ఋగ్వేదం 9.64 సూక్తం సోమ పావమానుని స్తుతిస్తుంది: అతడు పిండబడుతూ, వడకట్టబడుతూ, కాంతిమంతుడై ప్రకాశిస్తాడు—ఋతం (సత్యధర్మ క్రమం)ను స్థాపించి, స్పష్ట దృష్టిని మేల్కొలిపే ఉత్సాహవంతమైన “వృషభ” శక్తిగా. ఈ గీతం శుద్ధి ప్రక్రియలో సోమ బిందువులు తమ విశాల లక్ష్యం (ఆ “సముద్రం”) వైపు సాగడాన్ని అనుసరిస్తూ, ఈ శుద్ధానందం యజ్ఞకర్తలకు వెలుగు, బలం, క్షేమం కావాలని ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 9.65
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం, సోముడు నలిపి, వడకట్టి, కాంతిమంతుడై ప్రవహించే జీవధారగా ఎలా ప్రకాశిస్తాడో స్తుతిస్తుంది—లోకాల మధ్య సంచరించే రాజసత్త్వంగా, మానవ మనస్సులో ప్రేరిత స్పష్టతను స్థాపించేవాడిగా. శ్లోకాలు పునఃపునః సోముని “బంధువులు” (నలిపే రాళ్లు, జలాలు, శుద్ధి ప్రవాహాలు) అతడిని ముందుకు నడిపిస్తున్నట్లు చిత్రిస్తాయి; అలా శుద్ధమైన ప్రవాహం యజమానికీ సమాజానికీ రయి (సమృద్ధి), రక్షణ, మరియు ఉద్ధరణను ప్రసాదిస్తుంది.
Sukta 9.66
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం, ఉన్ని వడపోత ద్వారా వడకబడి స్వయంగా శుద్ధి చెందుతూ ప్రవహించే సోముని స్తుతిస్తుంది; దేవతలకు అర్హుడిగా చేయబడిన అతనిని ఆహ్వానిస్తుంది. సోముడు మిత్రులకు ప్రియమైనవాడు, ఉగ్రులలో శక్తిమంతుడైన జ్యేష్ఠుడు; స్వర్గం నుండి తెచ్చిన అతని ప్రకాశమయ ‘పాలు’ బలం, విజయం, జీవనాన్ని నిలబెట్టే అనుగ్రహాన్ని ప్రసాదిస్తాయి. ఈ స్తోత్రం లక్ష్యం ఆచారపరంగా సోమపీడనాన్ని ఉత్సాహపరచడం, ఆధ్యాత్మికంగా సోముని ప్రేరిత వాక్కుగా మరియు ప్రాణశక్తిగా మహిమించడం.
Sukta 9.67
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం, పిండిన సోమరసం వడపోత (పవిత్రం) గుండా ప్రవహిస్తూ ప్రకాశవంతుడై, బలవంతుడై, యజ్ఞంలో దేవతలు పానానికి యోగ్యుడిగా మారుతాడని స్తుతిస్తుంది. శ్లోకాలు సోముని వేగవంతమైన ప్రవాహాలను, ధనం–వీర్యం–ప్రేరిత పరిపూర్ణతను ప్రసాదించే శక్తిని, అలాగే ఋషులు సంగ్రహించే శుద్ధ సారరూప రసంగా అతని పాత్రను కొనియాడుతాయి. చివరికి ఫలశ్రుతిగా—పవమానీ మంత్రాలను పఠించే వాడిని సరస్వతీ పాలతో, నెయ్యితో, తేనెతో, నీటితో పోషిస్తుంది; ఇవి ప్రేరణతో కూడిన సమృద్ధికి ప్రతీకలు.
Sukta 9.68
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం దేవతలవైపు వేగంగా దూసుకెళ్లే మధురమైన సోమబిందువులను స్తుతిస్తుంది; అవి వడపోతలూ జలాల మధ్యగా ప్రవహిస్తూ శుద్ధి పొందుతాయి. “దూరాతిదూరం” నుండి సోమం పొందబడిన పురాణకథను ఇది స్మరిస్తూ, సోమాన్ని ప్రకాశమయమైన—స్తుతించదగిన—శక్తిగా శుద్ధి చేసి స్థాపించడంలో ఋషుల పాత్రను ప్రశంసిస్తుంది. చివరికి, సోమశుద్ధి భక్తులలో జీవశక్తి, ద్యావాపృథివులతో సమరస్యం, మరియు వీరబలంతో సమృద్ధమైన ధనాన్ని స్థాపించుగాక అని ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 9.69
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం పిండించి వడకట్టబడుతూ వేగంగా దూసుకుపోయే, తానే తాను శుద్ధి చేసుకునే సోముని స్తుతిస్తుంది. ప్రకాశవంతమైన ధారలుగా ముందుకు పొంగి దేవతలకు—ప్రత్యేకంగా ఇంద్రునికి—శక్తిని ప్రసాదిస్తాడని వర్ణిస్తుంది. బాణం, దూడ, సూర్యకిరణాలు వంటి సజీవ ఉపమానాలతో, వడపోత “దారాలు” గుండా క్రమబద్ధంగా సాగే సోముని గమనాన్ని చిత్రించి, కాంతిమయమైన సంపద, రక్షణ, మరియు యజ్ఞక్రియ విజయవంతంగా పూర్తికావాలని ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 9.70
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం, పీడింపబడి వడకట్టబడి ప్రకాశవంతుడైన శుద్ధ ఇందువును స్తుతిస్తుంది—అతడు ఋతం (విశ్వ సత్య-నియమం) యొక్క మూర్తిరూపం, దేవతలకూ లోకాలకూ పోషణనిచ్చే నిజమైన ఆనందస్వరూపం. ఇందులో సోముని ఆరోహణమూ విస్తరించే శక్తియూ వర్ణించబడతాయి: ‘ఏడు’ పోషక శక్తులచే దోహింపబడి, కాంతిమయ లోకాల్ని వస్త్రంలా ధరించి, చివరికి అశ్వంలా వేగంగా ఇంద్రుని ఉదరంలోకి దూసుకెళ్లి బలం, మార్గదర్శనం, నింద నుండి రక్షణను ప్రసాదిస్తాడు.
Sukta 9.71
ఈ సోమ-పవమాన సూక్తం, సోముడు పిండబడి వడకట్టబడుతూ శుద్ధుడై, జాగ్రత్తగల ప్రకాశమయ శక్తిగా మారి, యజ్ఞక్రియను వికృతీకరణ (ద్రుహ్) మరియు శత్రుత్వ బలాలు (రక్షస్) నుండి కాపాడుతాడని స్తుతిస్తుంది. సోముని శుద్ధీకరణను దక్షిణా (సమ్యక్ అర్పణ/నైపుణ్యం) మరియు బ్రహ్మన్ (మంత్రబలం) తో అనుసంధానించి, స్పష్టీకృత సోముడు తనను తాను తేజస్సుతో ఆవరించుకొని, దైవంగా సిద్ధపరచబడిన రహస్యమైన ‘పాదం’ లేదా కాంతి-స్థానానికి సాగిపోతాడని చిత్రిస్తుంది.
Sukta 9.72
ఈ సోమ పావమాన సూక్తం శుద్ధి చేయబడుతూ, పీడించబడుతూ, పాలతో కలిసి పాత్రలోకి పోయబడే శుద్ధ సోముని స్తుతిస్తుంది; అక్కడ అతడు ప్రకాశవంతమైన, ప్రేరణనిచ్చే శక్తిగా వికసిస్తాడు. సోముడు వాక్కు మరియు చింతనను మేల్కొలిపేవాడిగా, ఋతం (కోస్మిక క్రమం) యొక్క ఆసనంలో జీవనాన్ని పునరుద్ధరించేవాడిగా, అలాగే యజమానునికి అపార ధనం మరియు క్షేమసౌఖ్యాలను ప్రసాదించేవాడిగా కీర్తించబడుతున్నాడు.
Sukta 9.73
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం, పవిత్రం (వడపోత) ద్వారా వడకట్టబడుతూ ప్రవహించే సోముని శుద్ధి ప్రవాహాన్ని స్తుతిస్తుంది; అది ప్రకాశమయమైన ప్రేరణను జన్మింపజేసి ఇంద్రుని శక్తిని బలపరుస్తుంది. స్తోత్రం పునఃపునః సోముని స్పష్టీకరణను వాక్ (ప్రేరిత వాణి) యొక్క స్పష్టీకరణతోను, వరుణుడు మరియు ఋతం ఆధీనంలో వ్రతం (పవిత్ర ధర్మాచరణ/నియమం) యొక్క రక్షణతోను అనుసంధానిస్తుంది; శుద్ధిని యజ్ఞక్రియగా మాత్రమే కాక, విశ్వ-నైతిక క్రమస్థాపనగా చిత్రిస్తుంది.
Sukta 9.74
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం పిండిన సోమరసాన్ని కాంతిమంతమైన, నూతనజన్మించిన శక్తిగా స్తుతిస్తుంది; అతడు స్వర్ (ప్రకాశం) వైపు వేగంగా దూసుకెళ్తూ, ఉన్ని వడపోతలో గర్జిస్తూ ప్రవహించి, జలాలతో కలిసిపోతాడు. సోముడు స్వర్గపు బీజముగా, అదితి గర్భశక్తిగా వర్ణింపబడి, యజమానునికి సమృద్ధిని—పాలు, బలం, సంతానం—వృద్ధి చేస్తాడని చెబుతుంది. చివరికి సోముని పరమ శుద్ధిని చిత్రించి, ఇంద్రుడు పానము చేయుటకు అతడు మధురుడై ఉల్లాసకరుడై ఉండునట్లు స్పష్టంగా ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 9.75
ఈ సంక్షిప్త పవమాన స్తోత్రంలో, శుద్ధి చేయబడుతూ ప్రవాహమై ప్రియమైనదీ శుభప్రదమైనదీ అయిన లక్ష్యాల వైపు కదులుతున్న సోముని స్తుతిస్తారు. పవిత్ర నామాల బలంతోను, మానవ యజ్ఞక్రియల చేతనతోను అతడు మరింత శక్తిమంతుడవుతాడు. సోముడు సౌర విస్తారంతో ఊహించబడతాడు—సూర్యుని విశాల రథాన్ని అధిరోహించి—తర్వాత స్వర్ణ పాత్రలలో ప్రవేశించి, ఉషస్సులతో కలిసి ప్రకాశిస్తూ, చివరికి ఇంద్రునికి బలమిచ్చి సమృద్ధి మరియు క్షేమాన్ని ప్రసాదింపజేస్తాడు.
Sukta 9.76
ఈ సంక్షిప్త పవమాన స్తోత్రం, శుద్ధీకరణలో ప్రవహించే సోముని స్తుతిస్తుంది. అతడు స్వర్గాన్ని ఆధారంగా నిలిపే, దేవతలకు నైపుణ్యమైన సారరూపంగా వర్ణింపబడి, ‘నదులు’ (ప్రవాహ మార్గాలు) లోకి విడిచిపెట్టబడి, దివ్య భోగానికి యోగ్యుడిగా చేయబడతాడు. సోముని స్పష్టీకృత ఉప్పొంగు ప్రవాహం ఇంద్రుని శక్తివృద్ధితో పదేపదే అనుసంధానించబడుతుంది—అంతర్గత పాత్రల్లో ప్రవేశించి, మెరుపులా లోకాలను మేల్కొలిపి, యజ్ఞకర్తలకు బలం మరియు విజయాన్ని ప్రసాదిస్తాడు.
Sukta 9.77
ఈ చిన్న పవమాన స్తోత్రం, పాత్రలో శుద్ధి చేయబడి సిద్ధమవుతున్న సోముని స్తుతిస్తుంది—ఇంద్రుని వజ్రరూపంగా ప్రకాశిస్తూ, జయమూ సమృద్ధినీ తెచ్చే అప్రతిహత శక్తిగా. వడకట్టబడిన సోముడు మధురుడిగా, కాంతిమంతుడిగా, ఋతాన్ని (ధర్మనియమాన్ని) ధరించేవాడిగా చిత్రితమై, నెయ్యిలాంటి సారస్రవంతులను తనవైపు ఆకర్షించి, యజమానునికి బలం, “కిరణాలు/గో” (go), మరియు ప్రేరిత వాక్కును ప్రసాదిస్తాడు. ముగింపు భాగంలో సోమప్రవాహం వరుణ-మిత్రుల విశాలమైన, విశ్వసనీయ శక్తులతో ఏకమైందిగా చెప్పబడుతుంది; అందువల్ల ఈ శుద్ధి కేవలం కర్మకాండ మాత్రమే కాక, విశ్వఋత సమన్వయమూ అంతర్మన సత్యసంయోజనమూ అవుతుంది.
Sukta 9.78
ఈ సంక్షిప్త పవమాన స్తోత్రం శుద్ధీకరణ క్రియలోనే సోముని స్తుతిస్తుంది: “రాజు” జలవస్త్రధారి అయి ఉప్పొంగి ముందుకు దూసుకెళ్తూ, అపవిత్రతను పట్టివేసి, దేవుల అర్పణస్థానానికి యోగ్యుడవుతాడు. సోముని శుద్ధిని ప్రేరిత వాక్కుతో, దివ్య సాంగత్యంతో, అలాగే ధనం, విశాలమైన “గవ్యూతి” (మేతభూమి/పశుపథం), నిర్భయత ప్రసాదంతో అనుసంధానిస్తూ, సమీపదూర శత్రువులను సంహరించమని అతనిని ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 9.79
ఈ సంక్షిప్త పావమాన సోమ స్తోత్రం, పిండిన సోమబిందువులు శుద్ధిక్రియలో వేగంగా ముందుకు దూసుకెళ్తూ, యజ్ఞకర్తలకు పోషణను మరియు ప్రేరితమైన ధీశక్తిని వ్యాపింపజేస్తున్నట్లు స్తుతిస్తుంది. అలాగే శుద్ధిచేసే సోముని నైతికమైన, రక్షక శక్తిగా భావించి, సంపదను మరియు సన్మతిని అడ్డుకునే ‘ఆపివేసే’ (నిరోధించే) మరియు శత్రుత్వ బలాలను నశింపజేయమని ప్రార్థిస్తుంది. చివరికి, సోముని బలం మరియు ప్రియమైన ఆనందోన్మాదం యజ్ఞకర్తలను ‘స్థాయి నుండి స్థాయికి’ సురక్షితంగా తీసుకెళ్లాలని వేడుకుంటుంది.
Sukta 9.80
ఈ సోమ పవమాన సూక్తం, పిండబడుతూ విడుదలై శుద్ధి చెంది, వెయ్యి ధారలతో ప్రకాశించే ప్రవాహంగా మారే సోముని స్తుతిస్తుంది—ప్రత్యేకంగా ఇంద్రుని ఉల్లాసపరచి దైవ ఋతాన్ని నిలుపుటకు. సోముడు ఆనందోన్మాదపు వృషభుడిగా, ప్రాణహానికర శక్తులను తరిమివేసి, కీర్తి బలాలను ప్రసాదించి, జలములలో నదీ తరంగంలా దేవతల వైపు ప్రవహిస్తాడని కీర్తించబడుతున్నాడు.
Sukta 9.81
ఈ చిన్న పావమాన స్తోత్రం శుద్ధిక్రియలో దూసుకెళ్లి ఇంద్రునిలో ప్రవేశించే సోముని జీవంతమైన “తరంగాలను” స్తుతిస్తుంది; అవి ఇంద్రుని బలపరచి విజయదాయకమైన దానశీలతకు, వెలుగు/సంపద ప్రసాదానికి ప్రేరేపిస్తాయి. తరువాత ఇది నేర ప్రార్థనగా మారుతుంది: శుద్ధమైన సోముని ధనాన్ని “చెదరగొట్టి” ప్రసాదించమని, ప్రాణబలాన్ని మరియు స్పష్టమైన అంతర్దృష్టిని బలపరచమని, సమృద్ధిని సమీపంలో నిలిపి ఉంచమని కోరుతుంది. చివరగా విస్తృత అభిషేకంతో ముగుస్తూ, ద్యావాపృథివి, ఆదిత్యులు, సమస్త దేవతలు శుద్ధ సోమునిలో ఆనందించమని ఆహ్వానిస్తుంది.
Sukta 9.82
ఈ చిన్న పవమాన స్తోత్రం, తాజాగా పిండబడి శుద్ధి చేయబడుతున్న సోముని స్తుతిస్తుంది. అతడు నశించని ఉన్ని వడపోత గుండా ప్రవహిస్తూ, నెయ్యిలా ప్రకాశించే తన ఆసనానికి—గూడు వైపు తిరిగివచ్చే గద్దలాగా—దూసుకుపోతాడు. శ్లోకాలు రితువిధి దృశ్యాలను (రాళ్లు, జలాలు, వడకట్టడం) విశ్వసంబంధాలతో (పర్జన్యుడు, జలదేవతలు, “గావులు/కాంతిరశ్ములు”) కలిపి నేస్తాయి; యజ్ఞానికి బలం, విజయం, క్షేమం ప్రసాదించే రాజసమైన శక్తిగా సోముని చిత్రిస్తాయి.
Sukta 9.83
ఈ చిన్న పావమాన స్తోత్రం, విస్తరించిన పవిత్రం (వడపోత) ద్వారా శుద్ధి చేయబడుతూ యజ్ఞంలో ప్రవేశించడానికి యోగ్యుడై, అర్పణ-శక్తిని దేవాసనానికి మోసుకెళ్లే సోముని స్తుతిస్తుంది. శ్లోకాలు ‘పక్వం/తప్తం’ (సిద్ధం చేయబడినది, శుద్ధి చేయబడినది) అయినదే జల్లెడను దాటగలదని హైలైట్ చేస్తాయి—ఇది కర్మకాండ శుద్ధీకరణకూ, అంతర్ముఖ పరిపక్వతకూ ప్రతీక. అనంతరం సోముడు లోకాధారుడిగా, ఉషఃకాంతితో ప్రకాశించేవాడిగా, రాజసమ విజయవంతుడిగా కీర్తింపబడతాడు; తన శుద్ధి-ప్రవాహ గమనంతో విస్తారమైన శ్రవస్సు (ఖ్యాతి)ను గెలుచుకుంటాడు.
Sukta 9.84
ఈ చిన్న పవమాన స్తోత్రం శుద్ధీకరణ క్రియలోనే ఉన్న సోముని స్తుతిస్తుంది—జలాల మధ్యగా ప్రవహిస్తూ, వడకట్టబడుతూ—అతని స్వచ్ఛమైన సారం ఇంద్రునికి శక్తినివ్వడానికి, వరుణుని ఋతవ్యవస్థతో సమన్వయపడడానికి, వాయువు చేత మోసుకుపోవడానికి. కవి సోముడు “విస్తారమైన స్థలం” (వరివస్) మరియు క్షేమం (స్వస్తి) కలిగించాలని ప్రార్థిస్తాడు; వడకట్టిన రసం మెరుపువేగంతో, సూర్యాన్ని కనుగొనేలా, సంపదను జయించేలా ఉందని చిత్రిస్తూ, యజమాని లోపల మరియు చుట్టూ ఉన్న “దైవ్య జనాన్ని” (దైవ్య జనం) ఉద్ధరిస్తుందని చెబుతాడు.
Sukta 9.85
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం బాగా పిండబడిన సోమరసాన్ని స్తుతిస్తుంది—అది శుద్ధి చేయబడి, ఇంద్రునికి యోగ్యమై, వ్యాధులను మరియు రాక్షససదృశ శత్రుత్వ శక్తులను తరిమివేయగల శక్తితో నిండుతుంది. మంత్రాలు ఒకవైపు వడకట్టడం, పాత్రలు, యాజకుల కర్మాచరణ వంటి స్పష్టమైన యజ్ఞదృశ్యాన్ని చూపుతాయి; మరోవైపు సోముని రక్షకశక్తి (గంధర్వ భావం) ద్యావాపృథివులంతటా ప్రకాశించే దివ్య-కోస్మిక దర్శనాన్ని ఆవిష్కరిస్తాయి. మొత్తంగా, ఈ సూక్తం సోమాన్ని ప్రసాదరూప పానీయంగా మాత్రమే కాక, జీవశక్తి, స్పష్టత, విజయాన్ని స్థిరపరచే రక్షక-భూతాపహార శక్తిగా ప్రతిష్ఠిస్తుంది.
Sukta 9.86
ఈ సోమ పావమాన స్తోత్రం, ఉన్ని వడపోతలు మరియు ఛన్నీల ద్వారా శుద్ధి చేయబడుతూ జీవంతో ఉప్పొంగి ప్రవహించే సోమరసాన్ని స్తుతిస్తుంది. అది మధురంగా, ఉల్లాసదాయకంగా మారి దేవతలకు అర్పణయోగ్యమవుతుంది. పాత్ర చుట్టూ, వడపోతలో చుక్కలు తిరుగుతూ కనిపించే యజ్ఞప్రవాహాన్ని ఋతం (కోస్మిక క్రమం)తో అనుసంధానించి, శత్రుత్వ శక్తులను తరిమివేయమని, గాయకులకు “విశాల” వాక్కును మరియు వీరబలాన్ని ప్రసాదించమని సోముని ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 9.87
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం, యజ్ఞ వడపోతల ద్వారా శుద్ధి చేయబడుతూ, లక్ష్యబద్ధంగా వేగంగా ప్రవహించే సోముని మహిమను గానిస్తుంది. అతడు సక్రమంగా అలంకరించబడిన పందెపు గుర్రంలా పవిత్ర ఆసనం (బర్హిస్) వైపు నడిపింపబడతాడు. సోముని శుద్ధీకరణను బలం (వాజ), కీర్తి (శ్రవస్), పోషణ (ఇష్), అమరత్వం (అమృత) లాభాలతో అనుసంధానించి, చివరికి ఇంద్రునితో సోముని సాంగత్యాన్ని ప్రతిపాదిస్తూ, సమ్యక్ స్తుతి మరియు ఫలప్రదమైన ప్రేరణ (ధీ) కోసం ప్రార్థనతో ముగుస్తుంది.
Sukta 9.88
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం తాజాగా పిండిన సోమం శుద్ధి చెయ్యబడుతూ అర్పించబడుతున్న దృశ్యాన్ని మహిమాపరుస్తుంది; ఇంద్రుడు దానిని పానంచేసి కార్యసాధనకు బలం, ఉత్సాహం పొందాలని ప్రేరేపిస్తుంది. సోమం జలాల మధ్యగా, వడపోతల గుండా తరంగంలా దూసుకెళ్లే శక్తిగా చిత్రించబడుతుంది; అలాగే అది పవిత్రమైనది, ధర్మబద్ధమైనది, వరుణ–మిత్ర–అర్యమన్లతో అనుబంధమైన ఋత/నైతిక క్రమానికి అనుగుణమైనదిగా స్తుతించబడుతుంది. ఈ స్తోత్రం లక్ష్యం ఆచారపరంగా అర్పణను ప్రతిష్ఠించడం, ఆధ్యాత్మికంగా సోమ శుద్ధికర శక్తి ద్వారా స్పష్టత, వీర్యం, సక్రమ ధర్మవ్యవస్థను ఆహ్వానించడం.
Sukta 9.89
ఈ చిన్న పవమాన స్తోత్రం శుద్ధి చేయబడుతున్న సోముని స్తుతిస్తుంది—ఆకాశం నుంచి వర్షంలా ప్రవహిస్తూ, “తల్లి ఒడిలో” (వడపోత/పీడనస్థలం) నిలిచి, ఆరాధకులలో బలంగా, మాధుర్యంగా ప్రవేశిస్తాడు. సోముడు తేనె-వెనుక గల శక్తిమంతమైన అశ్వంలా, విశాల చక్రాల రథానికి యోకబడి, “సోదరీమణులు” (జలాలు) చేత శుద్ధి చేయబడి, దేవతల వైపు నడిపించబడుతున్నవాడిగా ఊహించబడతాడు. స్తోత్రం చివర నేరుగా ప్రార్థన చేస్తుంది: ఇంద్రునికై శుద్ధి చేయబడిన సోముడు ప్రకాశమయమైన సంపదను, అడ్డంకులను జయించే అందమైన వీరశక్తిని ప్రసాదించుగాక.
Sukta 9.90
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రంలో, శుద్ధీకరణలోనికి ప్రవేశిస్తూ ముందుకు దూసుకెళ్తున్న సోముని స్తుతిస్తారు. అతడు పదునెక్కిన శక్తితో, సమృద్ధమైన దానాలతో, విజయరథంలా ఇంద్రుని వైపు సాగుతాడు. ఋషి సోముని—విస్తారమైన, సురక్షిత మార్గాలను తెరవమని; జలాలను, ఉషస్సులను, సౌర ‘గోవులను’ (ప్రకాశాన్ని) తీసుకురావమని; ప్రేరిత వాక్కుకు బలాన్ని ప్రసాదించమని—వేడుకుంటాడు. చివరికి రాజస్వరూపంగా సోముడు దురదృష్టాన్ని నలిపి, యజమానులను దీర్ఘకాల క్షేమంతో రక్షిస్తాడని వర్ణిస్తుంది.
Sukta 9.91
ఈ సంక్షిప్త పావమాన స్తోత్రం, ఉన్ని వడపోత (పవిత్రక) గుండా “విడుదలై” ప్రవహించే సోముని స్తుతిస్తుంది. అతడు అంతర్లీన అగ్ని (వహ్ని)ని మోసుకుంటూ, రథపందెంలా దేవతల ఆసనాల వైపు దూసుకుపోతాడు. శుద్ధుడవుతున్న సోముడు రక్షస్సు వంటి శత్రు శక్తులను ఛేదించమని, విజయసంపదలు (వాజాలు) విస్తరింపజేయమని ఆహ్వానించబడతాడు; చివరికి జలాలు, సౌర “గావులు” (కిరణాలు/ప్రకాశిత శక్తులు), సంతానం, విశాల క్షేత్రాలు, మరియు సూర్యుని (సత్య-ప్రకాశం) యొక్క చిరస్థాయి దర్శనాన్ని ప్రసాదించమని ప్రార్థించబడతాడు.
Sukta 9.92
ఈ చిన్న పావమాన స్తోత్రం, సోముడు పీడింపబడి గొర్రెబొచ్చు వడపోతలోనుగా ప్రవహిస్తూ, విజయమూ ప్రతిఫలమూ వైపు రథంలా వేగంగా దూసుకుపోతున్నాడని స్తుతిస్తుంది. ఈ శుద్ధీకరణను విశ్వవ్యాప్త సహకారంగా చిత్రిస్తుంది—దేవతలూ “ఏడు నదులూ” సోముని కడిగి బలపరచి, అతడు స్వీకృత హవిస్సుగా మారి, యజమానులకు బలం (ఇంద్రియ) మరియు పోషణను అందించేలా చేస్తాయి.
Sukta 9.93
ఈ చిన్న పావమాన స్తోత్రం శుద్ధి చేయబడుతున్న సోముని స్తుతిస్తుంది—వేగవంతమైన అశ్వంలా తొట్టికి దూసుకెళ్లి, ప్రకాశిస్తూ, హవిస్కార్యానికి యోగ్యుడవుతాడు. పీడనం, వడకట్టడం అన్నవి సోదరీశక్తుల చేత జరిగే పవిత్రమైన “మెరుగుదిద్దడం”గా చిత్రించబడతాయి; ఆ తరువాత సోముడు సమృద్ధిని పొంగిపొర్లజేసి, ప్రాణశక్తిని బలపరచి, స్తోత్రకునికి ధనాన్ని మరియు జీవితయాత్రలో సురక్షితమైన గమనాన్ని ప్రసాదిస్తాడు.
Sukta 9.94
ఈ సంక్షిప్త పావమాన స్తోత్రం, జలములలోను ఉన్నిలోను శుద్ధి పొందుచున్న సోముని స్తుతిస్తుంది; అక్కడ మేల్కొన్న ఆలోచనలు, ప్రేరిత అంతర్దృష్టులు పరస్పరం పోటీపడి, వృద్ధిని కలిగించే స్థిరమైన “మడిలో” క్రమబద్ధమవుతాయి. సోముడు సమస్త లోకాల గుండా కవిత్వశక్తిని మోసికొనిపోవు కవిగా కీర్తింపబడుతాడు; దేవతల మధ్య కీర్తిని, సమర్థుడైన యజమానునికి కార్యసాధక సమృద్ధిని ప్రసాదిస్తాడు. చివరికి స్తోత్రం పోషణ, విశాలమైన వెలుగు, దివ్యానందం, మరియు శత్రుత్వ శక్తుల నివారణను నేరుగా ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 9.95
ఈ సంక్షిప్త పవమాన సోమ స్తోత్రం, విడుదలై శుద్ధింపబడి, చెక్క పీడనపాత్రం మరియు వడపోతలో ప్రకాశించే “శుద్ధి వస్త్రం” ధరించిన కపిలవర్ణ సోముని స్తుతిస్తుంది. కవి ప్రేరిత ఆలోచనలు, ప్రార్థనలు నీటి తరంగాల్లా సోముని వైపు పరుగెత్తుతున్నట్లు చిత్రించి, శుద్ధిచేసే ఇందువు పవిత్ర వాక్కును మరియు అంతర్దృష్టిని విస్తరింపజేయమని కోరుతాడు. చివరికి, ఇంద్రునితో కలిసి సమృద్ధిని, అలాగే సోమ శుద్ధి నుండి జనించే నిజమైన వీరబలాధిపత్యాన్ని పొందాలని సంయుక్త ఆశయంతో స్తోత్రం ముగుస్తుంది.
Sukta 9.96
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రంలో పిండిపెట్టిన సోముడు వడపోతల గుండా వేగంగా దూసుకుపోతూ ప్రకాశిస్తూ, జలాలలో గర్జిస్తూ, ఇంద్రునికీ ఇతర దేవతలకూ యోగ్యుడిగా మారుతున్నాడని స్తుతించబడుతున్నాడు. శత్రుత్వాన్ని, దారిద్ర్యాన్ని తరిమివేసే విజేత నాయకుడిగా సోముడు కీర్తింపబడతాడు; యజమానునికి మార్గాన్ని విశాలం చేసి, సహచరులను బలము, స్పష్టత, ప్రేరిత శక్తి అనే కాంతిమయమైన కొత్త “వస్త్రాలతో” అలంకరిస్తాడు.
Sukta 9.97
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం, సోమరసాన్ని పిండుతూ శుద్ధి చేస్తూ వడపోత గుండా ప్రవహించి పాత్రలలోకి చేరి, దేవతలతో కలవడానికి యోగ్యుడవడం ను స్తుతిస్తుంది. ఇందులో సోముడు ఎల్లప్పుడూ జాగ్రత్తగా ఉండే, మంత్రోచ్చారణతో నిండిన, యాజ్ఞిక పురోహితశక్తిగా చిత్రితుడై, యజ్ఞపు ప్రకాశమయ నివాసంలో ప్రవేశించి గోవులు, బలం, క్రమబద్ధమైన సమృద్ధి వంటి వృద్ధిని ప్రసాదిస్తాడని పునఃపునః వర్ణించబడుతుంది. అలాగే సోముని ద్వారా లభించే వరాలను స్థిరపరచేందుకు మిత్రుడు, వరుణుడు, అదితి, ద్యావాపృథివి (ఆకాశం–భూమి) వంటి సహాయక విశ్వాధారాలను ఆహ్వానిస్తూ ఆశీర్వాద పరిధిని విస్తరిస్తుంది.
Sukta 9.98
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం, జలాల ద్వారా మరియు ఉన్ని వడపోతల ద్వారా శుద్ధి పొందుతున్న ఇంద్రుని (సోముని) స్తుతిస్తుంది. అపార ధనం, బలం, విజయంతో గాయకుల వైపు “ప్రవహించు”మని అతనిని ప్రార్థిస్తుంది. సోముని స్వచ్ఛమైన ధార పైకి ఎగసే కొద్దీ, అతడు సమస్త దేవతలతో ఆనందభరిత సమ్మతిలో కదులుతూ, యజ్ఞకర్తలకు శక్తినిచ్చి సమృద్ధి యొక్క “గృహం”ను తెరుస్తాడని వర్ణించబడుతుంది. చివరికి, ఋషులు మరియు సహచరులు సోముని కాంతిమయ నాయకత్వాన్ని పొందుతూ, చిరస్థాయి బలం మరియు శ్రేయస్సును స్థిరపరచుకోవాలని కలసి ఆకాంక్షిస్తారు.
Sukta 9.99
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం శుద్ధీకరణ క్రియలోనే ఉన్న సోముని స్తుతిస్తుంది—పిండివేసి, ప్రవహించి, గొర్రెబొచ్చు వడపోతలో వడకట్టి, ఇంద్రునికి ఉల్లాసాన్ని కలిగించే పానీయంగా సిద్ధం చేయబడినవాడిని. కవులు ఈ యజ్ఞక్రియను విశ్వవ్యాప్త ప్రక్రియగా చిత్రిస్తారు: ప్రకాశించే పానీయం తేజస్సుతో ఆవరించబడుతుంది, దూతవలె దిశానిర్దేశితమవుతుంది, మరియు విజయానికి, ప్రేరణకు, ఋతానుగుణ బలానికి శక్తినివ్వడానికి పాత్రలలో ఆసీనమవుతుంది.
Sukta 9.100
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం, సోమరసం పిండబడుతూ జీవంతంగా ప్రవహించడం, గొర్రెబొచ్చు వడపోతలో శుద్ధి చెంది దేవతలకు యోగ్యమవడం—ప్రత్యేకంగా ఇంద్రునికి ప్రియమైన పానీయంగా మారడం—అన్నదాన్ని కీర్తిస్తుంది. తల్లులు నవజాత దూడను సేదతీరుస్తున్నట్లైన సన్నిహిత రూపకాలతో, ఈ శుద్ధీకరణను యాగక్రియలోని సున్నిత సంస్కారం గానే కాక సోముని నిజమైన, కాంతిమయ స్వరూపం ఆవిష్కారమయ్యే ప్రక్రియగా చిత్రిస్తుంది. చివరికి సోముని విశ్వవ్యాప్త మహిమను—ద్యావాపృథివులను మించినదిగా, ప్రతిఘటించే ‘ఆవరణాన్ని’ విసర్జించి—శుద్ధ ప్రవాహం దైవధర్మాన్ని బలపరచి మానవ బుద్ధికి ప్రకాశం ఇవ్వునట్లు—వర్ణిస్తూ స్తోత్రం పరాకాష్ఠకు చేరుతుంది.
Sukta 9.101
ఈ పవమాన స్తోత్రం, సోమరసాన్ని పిండించి గొర్రెబొచ్చు వడపోతలో శుద్ధి చేయబడుతున్నప్పుడు అతన్ని స్తుతిస్తుంది. యాజక సహచరులు అతన్ని ప్రేరేపించి, విజయం ప్రసాదించే, బలం నింపే పానీయంగా మారమని కోరుతారు. అడ్డంకులు సృష్టించే శక్తులను తరిమివేయమని, అత్యంత ప్రభావవంతమైన కీర్తి మరియు పోషణను అందించమని, ఇంద్రుని సిద్ధం చేసిన “తెరిచిన స్థలం” వైపు ప్రవహించి యజ్ఞాన్ని మరియు ప్రజలను శక్తివంతం చేయమని సోముని ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 9.102
ఈ సోమ పావమాన స్తోత్రం శుద్ధి చేయబడిన సోమాన్ని వృద్ధిచెందే, ప్రకాశమయ శక్తిగా స్తుతిస్తుంది; అది ‘ఋత’ యొక్క “ప్రకాశించే ఆలోచన”ను ప్రేరేపించి యజ్ఞాన్ని ముందుకు నడిపిస్తుంది. సోమం ప్రియమైనదిగా, సర్వవ్యాపిగా చిత్రించబడుతుంది; అది దేవతలను ఒకే నియమం (వ్రత) కింద సమన్వయం చేసి, “దివ్య గోశాల”ను తెరచి, యజ్ఞంలోను లోకంలోను వెలుగు మరియు క్రమాన్ని విడుదల చేస్తుంది.
Sukta 9.103
ఈ చిన్న పావమాన స్తోత్రం, సోముడు వడపోత (పవిత్ర) ద్వారా శుద్ధి చెంది యజ్ఞపాత్రలలో ప్రవేశించునప్పుడు, అతనికి “ఉన్నతమైన వాక్యాన్ని” అర్పిస్తుంది; అప్పుడు అతడు స్వచ్ఛంగా, ప్రకాశవంతంగా, దేవతలకు ఆమోదయోగ్యంగా మారుతాడు. సోముని ప్రేరిత ఆలోచనలకు తప్పులేని నాయకుడు (మతీనాం నేతా)గా స్తుతిస్తారు; అతడు విజయవంతమైన అశ్వంలా వలయాలుగా సంచరిస్తూ, పోషణను మరియు విశాలమైన ఆనందభోగాన్ని వ్యాపింపజేస్తాడు. దీని ఉద్దేశ్యం లౌకికంగా—పిండిన రసాన్ని ఆహుతికి పవిత్రం చేయడం—మరియు దర్శనాత్మకంగా—ఆరాధకునిలో సోముని స్పష్టీకరణ శక్తిని ఆహ్వానించడం.
Sukta 9.104
ఈ సంక్షిప్త సోమ పావమాన స్తోత్రం, శుద్ధి చేయబడుతూ స్వయంగా పవిత్రమయ్యే సోముని చుట్టూ యజ్ఞ సహచరులు కూర్చొని, గానం చేసి, అతనిని “అలంకరించండి” అని ఆహ్వానిస్తుంది—అతని తేజస్సు, సమృద్ధి మరింత పెరగునట్లు. సోముని ధనాన్ని కనుగొనేవాడిగా, ప్రకాశమయ కాంతిని ప్రసాదించేవాడిగా స్తుతిస్తుంది. చివరగా రక్షణ ప్రార్థనతో ముగుస్తుంది: యజ్ఞకర్తల మార్గంలో సోముడు దృఢమైన సరిహద్దును స్థాపించి, రాక్షసులను మరియు ద్విముఖ, దేవరహిత హానులను దూరం చేయుగాక.
Sukta 9.105
ఈ సంక్షిప్త పావమాన సోమ స్తోత్రంలో, యజ్ఞ సహచరులు సోముడు శుద్ధి చెందుచుండగా అతనికి గానం చేయమని ప్రేరేపించబడుతున్నారు; అలా అతని ప్రవహించే సారం మధురంగా, ఉల్లాసదాయకంగా, దేవులకు యోగ్యంగా మారుగాక అని కోరుతుంది. గోవులు, అశ్వాల రూపకంగా సూచితమైన ప్రకాశమయ సంపదను ప్రసాదించమని, కాంతిరశ్ముల మధ్య తన పవిత్ర తేజస్సును స్థాపించమని సోముని ప్రార్థిస్తుంది. అలాగే రక్షకుడైన సోముడు దేవభక్తి లేని భక్షకుణ్ణి మరియు సాధకుని సంకల్పాన్ని చీల్చే “ద్విమనస్క” శక్తిని దూరం చేయమని కూడా వేడుకుంటుంది.
Sukta 9.106
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం తాజాగా పిండబడిన, స్వయంగా శుద్ధి చెందే సోమ ధారలను స్తుతిస్తుంది; అవి వడపోత (పవిత్రం) గుండా వేగంగా ప్రవహించి, మహాబల వృషభుడైన ఇంద్రుని వైపు సాగుతాయి. స్పష్టమైన ‘మధుర-మధుసమ’ ప్రవాహమైన సోమం దివ్య ఉల్లాసం (మద)ను జాగృతం చేస్తుందని, విజయార్థం ఇంద్రుని బలపరుస్తుందని, దేవులకు మరియు యజ్ఞకర్తలకు సౌర లోకం (స్వర్) మరియు అమరత్వాన్ని ప్రసాదిస్తుందని ప్రశంసించబడుతుంది.
Sukta 9.107
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం తాజాగా పిండిన సోమాన్ని పరమ హవిస్సుగా స్తుతిస్తుంది; దాని ధారలు పోయబడాలని, శుద్ధి చెయ్యబడి యజ్ఞచక్రంలో స్థాపించబడాలని ప్రేరేపిస్తుంది. సోమం “జలాలతో ఆవృతమై” ప్రవహిస్తూ దేవులకు, ఋషులకు మత్తునిచ్చే ఆనందంగా మారుతుంది; విశ్వ “సముద్ర-ఆసనం”పై తనను స్థిరపరచుకొని కాంతిని జనింపజేస్తుంది—ప్రకాశించే “గోవులు/కిరణాలు” వెలుగొందేలా చేస్తుంది.
Sukta 9.108
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం తాజాగా శుద్ధి చేయబడిన సోమాన్ని, ఇంద్రుని శక్తివర్ధనార్థం ప్రత్యేకంగా సిద్ధమైన తేనెమయమైన, ప్రకాశభరిత ఆనందరసంగా స్తుతిస్తుంది. సోముడు సమృద్ధికి అధిపతిగా జ్వలించి వెలుగొందాలని, బలం మరియు కీర్తి అనే అంతర్గత నిధులను తెరవాలని, చివరికి నదులు సముద్రంలో కలిసినట్లు ఇంద్రుని హృదయంలో ప్రవేశించి—మిత్రుడు, వరుణుడు, వాయువు కూడా ఆధారంగా నిలబెట్టే పరమ ఆధారముగా మారాలని ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 9.109
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం, పీడించి వడపోతలో శుద్ధి చేయబడే “మధుర బిందువు”ను స్తుతిస్తుంది; ఆపై అది ఇంద్రునికి బలాన్ని ప్రసాదించే హవిస్సుగా సమర్పించబడుతూ, మిత్రుడు, పూషన్, భగులకు కూడా అంకితమవుతుంది. శ్లోకాలు సోమాన్ని నూతనజాతుడిగా, పింగళవర్ణుడిగా చిత్రించి, దేవతల కొరకు ప్రకాశింపజేయబడినవాడిగా వర్ణిస్తాయి; అతని స్వచ్ఛమైన శక్తి ఆనందం, బలం, జలాల విమోచనాన్ని కలిగిస్తుంది—సమృద్ధి మరియు అంతర్ముఖ స్పష్టతకు ప్రతీకలుగా.
Sukta 9.110
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం, వడపోత (పవిత్రం) గుండా ప్రవహిస్తూ ముందుకు దూసుకెళ్లే సోముని స్తుతిస్తుంది. యజమానునికి సమృద్ధి, కీర్తి, వీరబలం ప్రసాదించేందుకు అతడు నొక్కింపులో (సోమపేషణలో) శక్తిగా నిలుస్తాడు. సోముని విజేత శక్తిగా ఆహ్వానిస్తారు—అతడు వృత్రాది అడ్డంకులను చుట్టుముట్టి ఛేదిస్తాడు; ద్వేషించే వారిని, ఋణబాధలను దాటించి భక్తుణ్ణి తీసుకెళ్తాడు; శత్రు బలాలను మరియు అంతర్గత శత్రువులను తరిమివేస్తాడు. ఈ స్తోత్రం ఉద్దేశ్యం ఆచారపరంగా సోమపేషణ–హవిస్సు అర్పణను బలపరచడం, అలాగే రక్షణార్థంగా విజయం, శుద్ధి, నిర్భయ తేజస్సును కోరడం.
Sukta 9.111
ఈ చిన్న పావమాన స్తోత్రం, వడపోతలో శుద్ధి చేయబడుతూ స్వర్ణకాంతితో ప్రకాశించే సోముని స్తుతిస్తుంది; యజ్ఞక్రియలో ప్రవహిస్తూ అతడు సమస్త వైరం/శత్రుత్వాన్ని జయిస్తాడు. సోముడు గుప్త నిధిని వెలికి తెచ్చేవాడిగా, త్రివిధ శక్తుల ద్వారా ప్రాణశక్తిని స్థాపించేవాడిగా, అలాగే ముందుకు సాగు తన కాంతి ఇంద్రుని యుద్ధవిజయ పరాక్రమాన్ని ఆధారపెట్టే దివ్య రథముగా వర్ణించబడుతున్నాడు.
Sukta 9.112
ఈ సంక్షిప్త పవమాన స్తోత్రం, శుద్ధి చేయబడి ప్రవహింపజేయబడుతున్న సోమాన్ని (ఇందు) ఇంద్రుని బలవర్ధనార్థం స్తుతిస్తుంది. వివిధ మానవ వృత్తులు, సహజ ప్రేరణలను సూచించే సజీవమైన—దాదాపు సామెతల వంటి—ఉపమానాల ద్వారా, మనస్సులు మరియు ఆశయాలు భిన్నమైనా, అన్నీ ఇంద్రునికి శక్తినిచ్చి ఋతాన్ని నిలుపు యజ్ఞప్రవాహంలోనే ఏకమవుతాయని ప్రకటిస్తుంది.
Sukta 9.113
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం, పిండబడి శుద్ధి చేయబడిన సోమరసాన్ని వడపోతలోనుగా ప్రవహిస్తూ స్తుతిస్తుంది. ఇంద్రునికోసం అది ఉప్పొంగి ముందుకు దూసుకుపోవాలని పిలుస్తుంది—ఇంద్రుడు దానిని పానంచేసి బలాన్ని పొందీ, విజయకరమైన వీర కార్యాలను సాధించునట్లు. రాళ్లు, గానం, పీడనం వంటి యజ్ఞచిత్రణలతో పాటు, ఈ స్తోత్రం సోమాన్ని ఆనందదాతగా దర్శించి, అమృతత్వం (అమరత్వం) వైపు ఆకాంక్షను విప్పుతుంది. “ఇంద్రాయేందో పరిస్రవ” అనే పునరావృత ధ్రువపదం, బాహ్య యాగాన్ని అంతర్ముఖ ఉద్ధరణ, పరిపూర్ణతల కదలికతో అనుసంధానిస్తుంది.
Sukta 9.114
ఈ సంక్షిప్త పావమాన స్తోత్రం, శుద్ధి చేయబడి తన “స్థానాల” గుండా ప్రవాహంలోకి దింపబడుతున్న సోముని స్తుతిస్తుంది. యజ్ఞకర్తల కొరకు సరిగ్గా సిద్ధం చేసిన సోముడు రక్షణను, సన్మతిని (సరైన ఆలోచనను), సమృద్ధిని ప్రసాదించునట్లు ప్రార్థిస్తుంది. పునఃపునః ప్రవహించే సోముని ఇంద్రుని వైపు దారితీస్తూ, ఏడు విధాలైన విశ్వ–యాజ్ఞిక క్రమాన్ని (దిక్కులు, ఋత్విజులు, ఆదిత్యులు) ఆహ్వానించి, ఆరాధకులను శత్రుత్వం మరియు పరాజయం నుండి కాపాడమని కోరుతుంది.
Because every one of its 114 hymns is addressed to Soma in his purifying form (Soma Pavamāna), describing the pressed juice flowing through the filter and becoming fit for offering.
The central theme is soma’s ritual purification—its rushing flow, filtering, and transformation into radiant potency that invigorates Indra, nourishes the gods, and empowers the sacrifice.
It serves as a liturgical collection for the soma rite: the hymns accompany the actions of pressing and filtering, using repetitive, performative language to align praise with the ritual process.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.