Sukta 108

Mantra 1

पवस्व मधुमत्तम इन्द्राय सोम क्रतुवित्तमो मदः । महि द्युक्षतमो मदः ॥

ఓ సోమా, పవస్వ—ప్రవహించు—ఇంద్రునికై, అత్యంత మధుమయుడా. నీవు క్రతు-విత్తమ—సంకల్పం, వివేకం అత్యధికంగా కలిగిన—మద (ఉల్లాస-రసం); మహత్తర మద, మరియు ద్యుక్షతమత్—అత్యంత దీప్తిమంతమైనది.

Mantra 2

यस्य ते पीत्वा वृषभो वृषायतेऽस्य पीता स्वर्विदः । स सुप्रकेतो अभ्यक्रमीदिषोऽच्छा वाजं नैतशः ॥

హే సోమా! నిన్ను పానంచేసినవాడు వృషభునివలె పరాక్రమవంతుడవుతాడు; నీ పానంతోనే అతడు స్వర్ (స్వర్గలోకాలు)ను తెలిసినవాడై/పొందినవాడై ఉంటాడు. స్పష్టప్రజ్ఞుడైన ఆ సుప్రకేతుడు, ఏతశ (వేగవంతుడు) వలె, ఇషా (ప్రేరణలు) వైపునకూ వాజ (పూర్ణత/బలం) వైపునకూ ముందుకు అడుగేస్తాడు.

Mantra 3

त्वं ह्यङ्ग दैव्या पवमान जनिमानि द्युमत्तमः । अमृतत्वाय घोषयः ॥

ఎందుకంటే, హే దైవ్య పవమానా! అత్యంత దీప్తిమంతుడవైన నీవు, అమృతత్వానికి దారితీసే జన్మాలు/భవాలను ప్రకటిస్తున్నావు.

Mantra 4

येना नवग्वो दध्यङ्ङपोर्णुते येन विप्रास आपिरे । देवानां सुम्ने अमृतस्य चारुणो येन श्रवांस्यानशुः ॥

నీ ద్వారా నవగ్వులు మరియు దధ్యఙ్ (దధ్యంచ్) ఆవరణం తొలగి వెలుగులోకి వచ్చారు; నీ ద్వారానే విప్ర ఋషులు తమ చేరిక/లక్ష్యాన్ని పొందారు. దేవుల సుమ్న (అనుగ్రహం)లో, అమృతపు చారు (మధుర/సుందర) ఆనందంలో, నీ ద్వారానే వారు శ్రవాంసి—యశోమయ శ్రుతులు/కీర్తులు—సాధించారు.

Mantra 5

एष स्य धारया सुतोऽव्यो वारेभिः पवते मदिन्तमः । क्रीळन्नूर्मिरपामिव ॥

ఈ సోముడు—ధారగా పిండబడినవాడు—అవ్య (ఉన్నపు వడపోత) ద్వారా, జలములతో కలిసి, అత్యంత మదకరుడై పవిత్రమవుతూ ప్రవహిస్తాడు; జలతరంగంలా క్రీడిస్తాడు.

Mantra 6

य उस्रिया अप्या अन्तरश्मनो निर्गा अकृन्तदोजसा । अभि व्रजं तत्निषे गव्यमश्व्यं वर्मीव धृष्णवा रुज ॥

తన ఓజస్సు బలంతో, అడ్డుగోడైన అశ్మన్ (రాయి) లోపల దాగిన ఉస్రియా (ప్రకాశ కిరణాలు) మరియు అంతర్గత గోవులను కోసి విడుదల చేసేవాడు; అతడు గవ్య-అశ్వ్య (గో-సంపద, అశ్వ-సంపద)తో నిండిన దీప్తిమంత వ్రజాన్ని విస్తరింపజేస్తాడు; ధైర్యవంతమైన పొట్టేలు వలె (వర్మీవ) ప్రతిఘటించే కవచాన్ని ఛేదిస్తాడు.

Mantra 7

आ सोता परि षिञ्चताश्वं न स्तोममप्तुरं रजस्तुरम् । वनक्रक्षमुदप्रुतम् ॥

ఓ సోతారో (సోమం పిండేవారూ), దీనిని చుట్టూ పోయండి—అశ్వంలా ఈ స్తోమమయ వేగం; ఇది అప్తుర్ (జలాలను దాటడంలో నిపుణుడు), రజస్తుర్ (అంతరిక్షాన్ని చీల్చేవాడు); ఇది వనక్రక్షమ్ (అడవి పొదలను ఛేదించేవాడు), ఉదప్రుతమ్ (క్రింది ప్రవాహాన్ని దాటి పైకి ఎగిరేవాడు).

Mantra 8

सहस्रधारं वृषभं पयोवृधं प्रियं देवाय जन्मने । ऋतेन य ऋतजातो विवावृधे राजा देव ऋतं बृहत् ॥

వెయ్యి ధారలుగల ఆ వృషభుడు, పయస్ (క్షీర-రసం)ను వృద్ధి చేసేవాడు, దేవ-జన్మకు ప్రియుడు. ఋతం నుండి జన్మించి ఋతం ద్వారానే వృద్ధి పొందేవాడు—అతడే రాజస దేవుడై, అదే మహా ఋతం (బృహత్ ఋతం)గా ప్రకాశిస్తాడు.

Mantra 9

अभि द्युम्नं बृहद्यश इषस्पते दिदीहि देव देवयुः । वि कोशं मध्यमं युव ॥

హే ఇషస్పతీ, మహా ద్యుమ్నం మరియు విస్తార యశస్సు వైపు దీప్తించు; హే దేవా, దేవయు (దేవాన్వేషి/దేవప్రియ) కోరునట్లు జ్వలించు. మా అంతరంలోనున్న మధ్య కోశాన్ని (మధ్య నిధిని) విప్పు.

Mantra 10

आ वच्यस्व सुदक्ष चम्वोः सुतो विशां वह्निर्न विश्पतिः । वृष्टिं दिवः पवस्व रीतिमपां जिन्वा गविष्टये धियः ॥

హే సుదక్షా, చమ్వులలో సుతుడై—వాచ్యుడై, స్పష్టంగా ప్రకాశించు; వహించే వహ్ని వలె, విశ్పతి (జనాధిపతి) వలె. దివ్య వృష్టిగా పావనమై ప్రవహించు; అపాం యొక్క ఋతి (సరైన ప్రవాహం)గా సాగు; గవిష్టయే (ప్రకాశ కిరణాల సాధనకు) మా ధియలను ప్రేరేపించు.

Mantra 11

एतमु त्यं मदच्युतं सहस्रधारं वृषभं दिवो दुहुः । विश्वा वसूनि बिभ्रतम् ॥

ఇదే ఆ మద-అచ్యుతుడు, సహస్రధార వృషభుడు; అతనిని వారు దివి (ఆకాశం) నుండి దోహిస్తారు—ఆనందరసం చిందిస్తూ; తనలో సమస్త వసువులను ధరించినవాడు.

Mantra 12

वृषा वि जज्ञे जनयन्नमर्त्यः प्रतपञ्ज्योतिषा तमः । स सुष्टुतः कविभिर्निर्णिजं दधे त्रिधात्वस्य दंससा ॥

వృషభుడు ప్రకాశించి జన్మిస్తాడు—అమర్త్య జనయిత; తన జ్యోతితో తమస్సును దహించి తొలగిస్తాడు. కవులచే సుష్టుతుడై, తన దీప్త నిర్మల ‘నిర్ణిజం’ (ప్రకాశ వస్త్రం) ధరించును—త్రిధాత్వ శక్తి నైపుణ్యంతో.

Mantra 13

स सुन्वे यो वसूनां यो रायामानेता य इळानाम् । सोमो यः सुक्षितीनाम् ॥

అతడు సున్వే (పిండేవారికి) కోసం—వసువుల దాత; రయి యొక్క అగ్రనేత, ఇళాల నాయకుడు; అతడే సోముడు, సుక్షితుల్లో (మంచి, సురక్షిత నివాసాల్లో) ఆత్మను స్థాపించువాడు.

Mantra 14

यस्य न इन्द्रः पिबाद्यस्य मरुतो यस्य वार्यमणा भगः । आ येन मित्रावरुणा करामह एन्द्रमवसे महे ॥

యావరి సోమాన్ని ఇంద్రుడు పానము చేస్తాడో, యావరిదాన్ని మరుత్గణాలు, అలాగే ఆర్యమన్ మరియు భగుడు కూడా భాగస్వామ్యమవుతారో—యావరి ద్వారా మిత్ర-వరుణులను మనం అనుకూలపరచుదుమో; ఆ సోమం ద్వారానే మహారక్షణార్థం ఇంద్రుని సమీపించుదాం.

Mantra 15

इन्द्राय सोम पातवे नृभिर्यतः स्वायुधो मदिन्तमः । पवस्व मधुमत्तमः ॥

ఓ సోమా, ఇంద్రుని పానార్థం—నరుల ప్రేరణతో—స్వయంఆయుధుడవై, అత్యంత మదకరుడవై; నీవు పవిత్రమై ప్రవహించి, మధురసంతో పరమ మధుమత్తముడవు కావు.

Mantra 16

इन्द्रस्य हार्दि सोमधानमा विश समुद्रमिव सिन्धवः । जुष्टो मित्राय वरुणाय वायवे दिवो विष्टम्भ उत्तमः ॥

ఓ సోమా, ఆనందస్థాపనగా ఇంద్రుని హృదయంలో ప్రవేశించు; నదులు సముద్రంలో ప్రవేశించునట్లు. మిత్ర, వరుణ, వాయు చేత అంగీకరింపబడి, మనలో దివ్యలోకానికి పరమ ఆధారమవు.