
Sukta 9.14
Soma Pavamāna
ఈ సోమ పావమాన సూక్తం శుద్ధింపబడిన సోముని, విశ్వజలాలపై సంచరించే ఋషి-సదృశ శక్తిగా స్తుతిస్తుంది. అతడు ప్రేరిత వాక్కును మోసుకొని, దివ్యలోకమును మరియు భూలోకమును జాగృతం చేస్తాడు. పునఃపునః శుద్ధి ద్వారా సోముడు ప్రకాశవంతుడై, ‘గావులు’ (కిరణాలు/ప్రకాశదాయక శక్తులు)ను గెలుచుకొని, యజమానుని యజ్ఞస్థానానికి వసు—ప్రకాశం, బలం, క్షేమసంపదల రూపమైన ఐశ్వర్యాన్ని తీసుకొని రావలెనని ఆహ్వానింపబడుతున్నాడు.
Mantra 1
परि प्रासिष्यदत्कविः सिन्धोरूर्मावधि श्रितः । कारं बिभ्रत्पुरुस्पृहम् ॥
కవి-శక్తి చుట్టూ పరిభ్రమిస్తూ ముందుకు నెట్టుకుంటూ సాగుతుంది; సింధు-ప్రవాహపు అలపై స్థిరపడి, అది సృజన-ఉచ్చారణను ధరించింది—అనేక ఆకాంక్షలతో సమృద్ధిగా, సిద్ధించిన అన్వేషణ శక్తులతో కూడి.
Mantra 2
गिरा यदी सबन्धवः पञ्च व्राता अपस्यवः । परिष्कृण्वन्ति धर्णसिम् ॥
ప్రకాశమయ వాక్కు (గిరా) ద్వారా, కర్మనిష్ఠమైన ఐదు అనుబంధ గణాలు (పంచ వ్రాతా) ధారణశక్తి (ధర్ణసి)ని మలిచి శుద్ధి చేస్తాయి; అప్పుడు వారు సోమ-శక్తిని సమ్యక్ ధారణకు సిద్ధం చేస్తారు.
Mantra 3
आदस्य शुष्मिणो रसे विश्वे देवा अमत्सत । यदी गोभिर्वसायते ॥
అప్పుడు ఈ పరాక్రమశాలి (శుష్మిన్) యొక్క రసంలో సమస్త దేవతలు ఆనందిస్తారు; అతడు గో-రశ్ములతో (గోభిః)—ప్రకాశించే కిరణ-గోసమూహాలతో—ఆవృతుడై తన దీప్త వస్త్రాన్ని ధరించినప్పుడు.
Mantra 4
निरिणानो वि धावति जहच्छर्याणि तान्वा । अत्रा सं जिघ्नते युजा ॥
అశుద్ధాలను వెలికి తోసి, అతడు అనేక విధాలుగా వేగంగా దూసుకుపోతాడు; శరీరంలోని జీర్ణ ఆవరణాలను వెనుక వదిలి; ఇక్కడ యుక్త శక్తులు కలిసి దాడి చేసి, అడ్డంకిని చూర్ణం చేసి మార్గాన్ని గెలుచుకుంటాయి.
Mantra 5
नप्तीभिर्यो विवस्वतः शुभ्रो न मामृजे युवा । गाः कृण्वानो न निर्णिजम् ॥
వివస్వత్ యొక్క నప్తులు (సంబంధ-శక్తులు) తో—శుభ్రుడైన యువుడు—మళ్లీ మళ్లీ శుద్ధి చేయబడతాడు; అతడు కిరణ-గావులను (ప్రకాశ ధేనువులను) తనవిగా చేసుకొని, ప్రకాశించే వస్త్రమువలె ధరించును.
Mantra 6
अति श्रिती तिरश्चता गव्या जिगात्यण्व्या । वग्नुमियर्ति यं विदे ॥
అతడు రెండు ఆధారాలను అతిక్రమించి, తిర్యక్గా కదులుతూ సాగుతాడు; కిరణపు సూక్ష్మ మార్గమున అతడు గమించును—తెలిసినవానికి అతడు గుప్త అగ్నిని (అంతఃప్రజ్వలనం) ప్రవర్తింపజేయును.
Mantra 7
अभि क्षिपः समग्मत मर्जयन्तीरिषस्पतिम् । पृष्ठा गृभ्णत वाजिनः ॥
వేగవంతమైన శక్తులు అతని వైపు సమాగమించాయి, ఇషస్పతిని—సమృద్ధి యొక్క స్వామిని—శుద్ధి చేస్తూ; బలవంతులు అతని వెన్నును పట్టుకుంటారు—ఆధారమిచ్చి అతడిని ముందుకు మోసుకుపోతారు.
Mantra 8
परि दिव्यानि मर्मृशद्विश्वानि सोम पार्थिवा । वसूनि याह्यस्मयुः ॥
ఓ సోమా! దివ్యమైనవీ, పార్థివమైనవీ—సర్వమును స్పర్శించి జాగృతం చేసేవాడా—మా వైపు రా, మమ్మల్ని కోరుతూ; వసువులను తీసుకొని రా—ప్రకాశం, బలం యొక్క పరిపూర్ణ సంపదలను.
The hymn praises Soma Pavamāna—Soma while being purified and made radiant as it flows through the filter in the Soma sacrifice.
It presents Soma as a power of inspired vision and speech: as Soma is clarified, it ‘carries’ creative utterance and awakens illumination in the world and in the worshipper.
In Vedic symbolism, “cows” often point to rays or illumining powers (and also tangible wealth), while “vasu” means riches—especially the fullness of light, strength, and well-being that Soma is asked to bring.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.