Sukta 13
Sukta 9.13
Soma Pavamāna (with explicit linkage to Vāyu and Indra as recipients).
Likely Triṣṭubh/Jagatī-class line length; requires syllable count verification.
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం, స్వయంగా శుద్ధి చెందే సోమరసం గొర్రెబొచ్చు వడపోతలో “వెయ్యి ధారలుగా” వేగంగా ప్రవహిస్తూ దేవులకు యోగ్యమవుతుందని స్తుతిస్తుంది. ముఖ్యంగా, శుద్ధమైన సోమసారం వాయువు మరియు ఇంద్రునికి సమర్పించేందుకు సిద్ధమైన హవిస్సుగా వర్ణించబడుతుంది; ప్రవహించే ఇందు-శక్తులు అపార ధనం, వీరశక్తి, మరియు శత్రు బలాల పరాజయాన్ని ప్రసాదించమని ప్రార్థిస్తుంది. చివరికి, సోముడు “ఋత గర్భం”లో స్థిరపడటం ద్వారా పవిత్రత, ధర్మబద్ధ క్రమం, మరియు ప్రకాశమయ దర్శనాన్ని స్థాపిస్తాడని ఈ స్తోత్రం ముగుస్తుంది.
Mantras
Mantra 1
सोमः पुनानो अर्षति सहस्रधारो अत्यविः । वायोरिन्द्रस्य निष्कृतम् ॥
సోముడు, తనను తాను పవిత్రం చేసుకుంటూ, సహస్ర ధారలుగా ప్రవహిస్తాడు; ఉన్ని వడపోతను దాటి పోతాడు. వాయు మరియు ఇంద్రుని నిష్కృత—సన్నద్ధమైన ఆసన-యజ్ఞస్థలం—వైపు వెళ్తాడు.
Mantra 2
पवमानमवस्यवो विप्रमभि प्र गायत । सुष्वाणं देववीतये ॥
వరప్రార్థులారా, పవమాన సోముని—ఆ విప్రుని (ప్రేరిత ఋషి-స్వరూపుని) లక్ష్యంగా ఉచ్చస్వరంతో పాడండి; సు-ష్వాణ (మంచిగా పిండబడిన) అతడు దేవవీతయే—దేవుల ఆనందమయ ఆగమనం, భాగగ్రహణం కోసం—వస్తాడు.
Mantra 3
पवन्ते वाजसातये सोमाः सहस्रपाजसः । गृणाना देववीतये ॥
సోమధారలు వాజసాతయే—బలసంపదను గెలుచుటకు—తమను తాము పవిత్రం చేసుకుంటాయి; సహస్రపాజసః (వెయ్యి శక్తులు గలవి) అవి, గృణానా—స్తుతిలో గానమవుతూ—దేవవీతయే ప్రవహిస్తాయి.
Mantra 4
उत नो वाजसातये पवस्व बृहतीरिषः । द्युमदिन्दो सुवीर्यम् ॥
మరియు మా కొరకు, వాజసాతయే—సంపద-బల విజయం కోసం—నీవు పవిత్రమవు, బృహతీరిషః—విశాల ప్రేరణలుగా; హే ద్యుమద్ ఇందో, మాకు సువీర్యం—దీప్త తేజస్సు, శ్రేష్ఠ వీర్యం—అనుగ్రహించు.
Mantra 5
ते नः सहस्रिणं रयिं पवन्तामा सुवीर्यम् । सुवाना देवास इन्दवः ॥
దైవకార్యంలో నిమగ్నమై, సుస్పష్టంగా ఉచ్చరింపబడిన ఈ ఇందు (సోమధారలు) మా కొరకు సహస్రగుణ రయి (సమృద్ధి)ని శుద్ధి చేయుగాక; అలాగే మా అంతరంలో సు-వీర్యం—ఉత్తమ వీరశక్తి—నూ ప్రవహింపజేయుగాక.
Mantra 6
अत्या हियाना न हेतृभिरसृग्रं वाजसातये । वि वारमव्यमाशवः ॥
అత్యంత వేగంగా దూసుకుపోయే అశ్వాలవలె, అంకుశాలతో నడిపింపబడకుండానే, వారు వాజసాతి—సమృద్ధి-విజయం—కోసం ప్రవాహమై బయలుదేరారు. ఉత్సాహులు (ఆశవ) వారు ఉన్ని వడపోత (అవ్య)ను విస్తరించారు—స్పష్టమైన ఆనందానికి మార్గం తెరుస్తూ.
Mantra 7
वाश्रा अर्षन्तीन्दवोऽभि वत्सं न धेनवः । दधन्विरे गभस्त्योः ॥
ప్రకాశించే ఇందు (సోమబిందువులు) ప్రవహిస్తాయి—దూడ వైపు మ్రోగుతూ వెళ్లే ఆవులవలె. అవి రెండు చేతుల్లో స్థిరపడి తమను తాము ధరిస్తాయి—యజ్ఞార్పణం మరియు అన్వేషకుని గ్రహణంలో దృఢమైన ఆధారం పొందుతూ.
Mantra 8
जुष्ट इन्द्राय मत्सरः पवमान कनिक्रदत् । विश्वा अप द्विषो जहि ॥
ఇంద్రునికి ప్రీతికరమైన, ఉత్సాహాన్ని రేపే సోముడు—ఓ పవమానా—ఆనందంలో గర్జిస్తున్నాడు. వెలుగుయొక్క వృద్ధిని నిరోధించే సమస్త ద్వేషాలను, సమస్త శత్రు-చలనాలను తొలగించు.
Mantra 9
अपघ्नन्तो अराव्णः पवमानाः स्वर्दृशः । योनावृतस्य सीदत ॥
తమను తాము పవిత్రం చేసుకుంటూ, శత్రు మరియు వక్ర శక్తులను సంహరిస్తూ, సూర్య-లోకాన్ని దర్శించే సోమ-ధారలు ఋత (సత్య-వ్యవస్థ) గర్భంలో ఆసీనమవుతాయి.
Frequently Asked Questions
It praises Soma as he is purified through the ritual strainer, then offered as a refined oblation—especially for Vāyu and Indra—while asking for wealth, strength, and protection.
Because Pavamāna Soma is defined by the act of purification: the juice is strained through wool so it becomes clear, potent, and ritually fit for offering.
It means the purified Soma settles into Ṛta—truth and right order—symbolizing that purification leads to clarity, harmony, and the defeat of crooked or hostile forces.
Ask anything about Sukta 13 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.