
Sukta 9.106
Indra (with Soma as the vehicle-offering)
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం తాజాగా పిండబడిన, స్వయంగా శుద్ధి చెందే సోమ ధారలను స్తుతిస్తుంది; అవి వడపోత (పవిత్రం) గుండా వేగంగా ప్రవహించి, మహాబల వృషభుడైన ఇంద్రుని వైపు సాగుతాయి. స్పష్టమైన ‘మధుర-మధుసమ’ ప్రవాహమైన సోమం దివ్య ఉల్లాసం (మద)ను జాగృతం చేస్తుందని, విజయార్థం ఇంద్రుని బలపరుస్తుందని, దేవులకు మరియు యజ్ఞకర్తలకు సౌర లోకం (స్వర్) మరియు అమరత్వాన్ని ప్రసాదిస్తుందని ప్రశంసించబడుతుంది.
Mantra 1
इन्द्रमच्छ सुता इमे वृषणं यन्तु हरयः । श्रुष्टी जातास इन्दवः स्वर्विदः ॥
ఇంద్రుని వద్దకు వెళ్లుగాక ఈ పిండిన (సుతా) సోమబిందువులు—బలమనే వృషభుని వైపు—హరయః అనే పసుపు-ఎరుపు శక్తులు వాటిని మోసుకుపోవుగాక. ఈ ఇందవః ‘శ్రుష్టీ’ (ఆజ్ఞాపాలన)లో జన్మించినవారు; ‘స్వర్విదః’—స్వర్ (సూర్యలోక)ాన్ని కనుగొనేవారు; వారు శ్రవణ-ఇచ్ఛను ధరించి దైవ సంకల్పాన్ని నెరవేర్చుతారు.
Mantra 2
अयं भराय सानसिरिन्द्राय पवते सुतः । सोमो जैत्रस्य चेतति यथा विदे ॥
ఈ పిండిన సోమం ఇంద్రుని కొరకు—ధారణకూ సంపాదనకూ, విజయానికీ—పవిత్రమై ప్రవహిస్తుంది. సోమం విజయస్వరూపమైన చైతన్యాన్ని మేల్కొలుపుతుంది; మనం యథావిధిగా తెలుసుకొనునట్లు—సరైన మార్గంలో విద్య లభించునట్లు.
Mantra 3
अस्येदिन्द्रो मदेष्वा ग्राभं गृभ्णीत सानसिम् । वज्रं च वृषणं भरत्समप्सुजित् ॥
ఈ సోమ మదాలలో ఇంద్రుడు ఆ విజయదాయక గ్రాహాన్ని (గ్రాభం) పట్టుకుంటాడు. అతడు వజ్రాన్ని మరియు వృష-బలాన్ని ఒకటిగా తెస్తాడు—అప్సుజిత్, జలాలలో జయించువాడు—కాంతి-విజయార్థం శక్తి మరియు ఋత-గతిని సంయోజిస్తాడు.
Mantra 4
प्र धन्वा सोम जागृविरिन्द्रायेन्दो परि स्रव । द्युमन्तं शुष्ममा भरा स्वर्विदम् ॥
హే సోమా, జాగ్రత్తగా ముందుకు దూసుకుపో; హే ఇందూ, ఇంద్రునికై చుట్టూ ప్రవహించు. ద్యుమంత శుష్మం—దీప్తిమంత పరాక్రమం, స్వర్విద్ (స్వర్-లోకాన్ని పొందించేది) తేజస్సు—తెమ్ము.
Mantra 5
इन्द्राय वृषणं मदं पवस्व विश्वदर्शतः । सहस्रयामा पथिकृद्विचक्षणः ॥
హే విశ్వదర్శత, ఇంద్రునికై వృష-స్వరూప మదంగా పవిత్రమవు. నీవు సహస్రయామా, వెయ్యి మార్గాలలో సాగువాడు; పథికృత్, మార్గ-నిర్మాత; విచక్షణ, దర్శనంలో తీక్ష్ణుడు—అంతర్యాత్ర మార్గాలను తెరచే నిర్మల ఆనందమై అవు.
Mantra 6
अस्मभ्यं गातुवित्तमो देवेभ्यो मधुमत्तमः । सहस्रं याहि पथिभिः कनिक्रदत् ॥
హే సోమా! మా కొరకు నీవు ‘గాతువిత్తమ’—మార్గాన్ని అత్యుత్తమంగా కనుగొనేవాడవై ఉండు; దేవుల కొరకు నీవు ‘మధుమత్తమ’—అతి మధురరసంతో పరిపూర్ణుడవై ఉండు. సహస్ర మార్గాల ద్వారా ప్రయాణించు; జాగృత శక్తి నినాదంతో గర్జిస్తూ.
Mantra 7
पवस्व देववीतय इन्दो धाराभिरोजसा । आ कलशं मधुमान्त्सोम नः सदः ॥
హే ఇందూ! ‘దేవవీతి’—దేవుల ఆనంద స్వీకారార్థం—ఓజస్సుతో ప్రవహించే ధారలతో నీవు పవిత్రమవు. మధుమాన్ సోమా! కలశానికి రా; మా అంతరంలో ఆసీనుడవు.
Mantra 8
तव द्रप्सा उदप्रुत इन्द्रं मदाय वावृधुः । त्वां देवासो अमृताय कं पपुः ॥
నీ ‘ద్రప్స’—ఊర్ధ్వగాములు, ‘ఉదప్రుత’—ఇంద్రుణ్ని ‘మదాయ’ (శక్తి-ఉల్లాస మత్తుకు) వృద్ధి చేశాయి. దేవులు నిన్ను ‘అమృతాయ’—అమరత్వార్థం—పానంచేశారు; శుద్ధానందం అమర ద్రవ్యమై మారింది.
Mantra 9
आ नः सुतास इन्दवः पुनाना धावता रयिम् । वृष्टिद्यावो रीत्यापः स्वर्विदः ॥
హే నః సుత ఇందవః! మీరు పునానులై ధావిస్తూ మా వద్దకు రండి; రయి—సమృద్ధి—ని ధరించండి. ద్యౌః వృష్టిగా, ఆపః ప్రవాహంగా ఉన్నవారై—మీరు స్వర్విద్, సూర్య-లోకాన్ని అంతరంలో కనుగొనువారు.
Mantra 10
सोमः पुनान ऊर्मिणाव्यो वारं वि धावति । अग्रे वाचः पवमानः कनिक्रदत् ॥
సోముడు తనను తాను పునానుడై, ఊర్మితో కలిసి అవి-రోమ వారము (వడపోత) గుండా ధావిస్తాడు. వాచః అగ్రంలో పవమానుడు కని॑క్రదత్—ధ్వనిస్తూ గర్జిస్తూ, అంతరంలోనుండి వాణిని మేల్కొలుపుతాడు.
Mantra 11
धीभिर्हिन्वन्ति वाजिनं वने क्रीळन्तमत्यविम् । अभि त्रिपृष्ठं मतयः समस्वरन् ॥
ధీభిః—ప్రకాశమయమైన ధియలతో—వారు వాజినం, వాజ-సంపన్న శక్తిని, వనే క్రీళంతం—వనంలో క్రీడించువానిని, అవి-పరే—ఉద్దీపింపజేస్తారు. త్రి-పృష్టం—మూడు ఆధారాలున్నవానిని అభిముఖంగా—మతయః సమస్వరన్—ఒకే స్వరంగా కలిసి నినదిస్తాయి.
Mantra 12
असर्जि कलशाँ अभि मीळ्हे सप्तिर्न वाजयुः । पुनानो वाचं जनयन्नसिष्यदत् ॥
అతడు కలశాల వైపు, ఉదార దానార్థంగా, సమృద్ధిని కోరే వేగవంతమైన అశ్వంలా విడిచిపెట్టబడ్డాడు. పవిత్రమవుతూ, అతడు వాక్కును (వాణి) జన్మింపజేసి, ఆగని వేగంతో ముందుకు సాగుతాడు.
Mantra 13
पवते हर्यतो हरिरति ह्वरांसि रंह्या । अभ्यर्षन्त्स्तोतृभ्यो वीरवद्यशः ॥
అతడు పవిత్రమవుతున్నాడు—ముందుకు దూసుకెళ్లాలని తపించే స్వర్ణవర్ణ హరి—వంకరతనాలన్నిటిని వేగంగా దాటి పోతాడు. అతడు స్తోతృల వైపు ధారగా ప్రవహించి, వీరబలసంపన్నమైన యశస్సును తెస్తాడు.
Mantra 14
अया पवस्व देवयुर्मधोर्धारा असृक्षत । रेभन्पवित्रं पर्येषि विश्वतः ॥
ఇలా నీవు పవిత్రమవు, దేవులను కోరువాడా; మధు ధారలు విడుదలయ్యాయి. ఓ రేభన్ (స్తుతిగాయకా), నీవు పవిత్రం (వడపోత) చుట్టూ అన్ని వైపుల నుంచీ పరిభ్రమిస్తూ—సర్వాన్ని నిర్మలపరుస్తావు.
It praises Soma as it is pressed and purified through the filter, then offered to Indra to increase his victorious power and to bring light (svar) and immortality (amṛta).
Indra is portrayed as becoming stronger and more ecstatic (mada) by drinking Soma; Soma is the sacrificial essence that fuels Indra’s cosmic victories and blessings for the worshippers.
Ritually, it is Soma being strained to become fit for offering; symbolically, it represents consciousness being clarified—so the divine force (Indra) can act with clean, luminous power.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.