
Sukta 9.88
ఈ పవమాన సోమ స్తోత్రం తాజాగా పిండిన సోమం శుద్ధి చెయ్యబడుతూ అర్పించబడుతున్న దృశ్యాన్ని మహిమాపరుస్తుంది; ఇంద్రుడు దానిని పానంచేసి కార్యసాధనకు బలం, ఉత్సాహం పొందాలని ప్రేరేపిస్తుంది. సోమం జలాల మధ్యగా, వడపోతల గుండా తరంగంలా దూసుకెళ్లే శక్తిగా చిత్రించబడుతుంది; అలాగే అది పవిత్రమైనది, ధర్మబద్ధమైనది, వరుణ–మిత్ర–అర్యమన్లతో అనుబంధమైన ఋత/నైతిక క్రమానికి అనుగుణమైనదిగా స్తుతించబడుతుంది. ఈ స్తోత్రం లక్ష్యం ఆచారపరంగా అర్పణను ప్రతిష్ఠించడం, ఆధ్యాత్మికంగా సోమ శుద్ధికర శక్తి ద్వారా స్పష్టత, వీర్యం, సక్రమ ధర్మవ్యవస్థను ఆహ్వానించడం.
Mantra 1
अयं सोम इन्द्र तुभ्यं सुन्वे तुभ्यं पवते त्वमस्य पाहि । त्वं ह यं चकृषे त्वं ववृष इन्दुं मदाय युज्याय सोमम् ॥
ఈ సోమము, ఓ ఇంద్రా, నీకోసమే పిండబడినది; నీకోసమే ఇది పవిత్రమై ప్రవహిస్తుంది—నీవు దీనిని పానము చేయుము. ఎవరికోసం నీవు మార్గాన్ని నిర్మించితివో, ఎవడిని నీవు వృద్ధి చేసితివో, ఆ ఆనందబిందువు—ఆ సోమము—నీ మదమునకును, కార్యానికి యోకము (యుజ్యా) పొందుటకును.
Mantra 2
स ईं रथो न भुरिषाळयोजि महः पुरूणि सातये वसूनि । आदीं विश्वा नहुष्याणि जाता स्वर्षाता वन ऊर्ध्वा नवन्त ॥
అతడు అపారబలముగల రథమువలె యోకమై, మహత్తరమైన అనేక వసువులను జయించుటకై. అప్పుడు నహుష-జన్యమై జన్మించిన సమస్త శక్తులు, స్వః (ప్రకాశం) లో విజేతలై, వృద్ధి-వనములో పైవైపు వంగి నమస్కరిస్తాయి.
Mantra 3
वायुर्न यो नियुत्वाँ इष्टयामा नासत्येव हव आ शम्भविष्ठः । विश्ववारो द्रविणोदा इव त्मन्पूषेव धीजवनोऽसि सोम ॥
నియుత్ (యోకబడ్డ అశ్వాలు) తో వాయువులాగా, అభీష్ట మార్గాలలో సాగేవాడవు; నాసత్యులు (అశ్వినులు) లాగా హవన పిలుపుకు వచ్చేవాడవు—ఓ సోమా, నీవు పరమ మంగళకరుడు, ఆనందప్రదుడు. సర్వవాంఛనీయం; తన స్వరూపంలోనే ధనదాతవలె; పూషన్లాగా ధీ (ప్రేరిత బుద్ధి)-ని ఉత్తేజింపజేసేవాడవు—ఓ సోమా, నీవు అట్లే ఉన్నావు.
Mantra 4
इन्द्रो न यो महा कर्माणि चक्रिर्हन्ता वृत्राणामसि सोम पूर्भित् । पैद्वो न हि त्वमहिनाम्नां हन्ता विश्वस्यासि सोम दस्योः ॥
మహా కర్మలు చేసిన ఇంద్రునిలాగా—ఓ సోమా, నీవు వృత్ర (అవరోధాలు) హంతవు, పుర (దుర్గాలు) భేదించేవాడవు. ఇంకా నీవు నిజంగా పైద్వ (పైద్వ-పుత్రుడు) లాగా ‘అహి’ అనే శక్తులను సంహరించేవాడవు; ఓ సోమా, నీవు సమస్త దస్యు (తమో-బలం) నాశకుడు.
Mantra 5
अग्निर्न यो वन आ सृज्यमानो वृथा पाजांसि कृणुते नदीषु । जनो न युध्वा महत उपब्दिरियर्ति सोमः पवमान ऊर्मिम् ॥
అరణ్యంలో విడిచిన అగ్నిలాగా, నదులలో వ్యర్థంగా కాక—తన తేజస్సులను జ్వలింపజేస్తాడు; అలాగే మహా గర్జనతో యుద్ధించే జనసమూహంలాగా, పవమాన సోముడు తన ఊర్మి—ఎగసే తరంగ-శక్తిని—ముందుకు నడిపిస్తాడు.
Mantra 6
एते सोमा अति वाराण्यव्या दिव्या न कोशासो अभ्रवर्षाः । वृथा समुद्रं सिन्धवो न नीचीः सुतासो अभि कलशाँ असृग्रन् ॥
ఈ సోమధారలు ఉన్ని (గొర్రెబొచ్చు) వడపోతలను దాటి ముందుకు ప్రవహిస్తున్నాయి—మేఘవర్షం నుండి పొంగిపొర్లే దివ్య పాత్రలవలె. సముద్రం వైపు దిగువకు వేగంగా దూసుకెళ్లే నదుల్లాగా, పిండిన (సుత) సోమాలు కలశాలలోకి—ధారణాస్థానంలోకి—పరిగెత్తి చేరాయి.
Mantra 7
शुष्मी शर्धो न मारुतं पवस्वानभिशस्ता दिव्या यथा विट् । आपो न मक्षू सुमतिर्भवा नः सहस्राप्साः पृतनाषाण्न यज्ञः ॥
శక్తిమంతుడై, మరుత్-గణంలా నిన్ను నీవు పవిత్రం చేసుకో; అపహాస్యముకాని, దివ్యమైనవాడై—స్థిరంగా నిలిచే కులంలా. జలాలవలె త్వరగా, మా కొరకు సుమతి—ప్రకాశమయిన సద్భావం—అవు; సహస్రధారలవాడై, యుద్ధాలలో జయించువాడై, యజ్ఞంలా.
Mantra 8
राज्ञो नु ते वरुणस्य व्रतानि बृहद्गभीरं तव सोम धाम । शुचिष्ट्वमसि प्रियो न मित्रो दक्षाय्यो अर्यमेवासि सोम ॥
ఇప్పుడు రాజు వరుణుని సత్యవ్రతాలు నీకే చెందాయి; ఓ సోమా, నీ ధామం విశాలమూ గంభీరమూ. నీవు పరమ శుచివి; మిత్రునివలె ప్రియుడివి; వివేకకార్యానికి యోగ్యుడవు—అర్యమన్లా నీవే, ఓ సోమా.
Soma is explicitly pressed and purified for Indra—an urgent invitation to drink and be empowered for action.
Soma’s movement is intensified through vivid similes: like fire released in the forest and like a roaring host, he surges along the waters as a mighty wave.
Soma is identified with deep, vast purity and with the lawful order (vratāni) associated with Varuṇa; his purity is also framed through Mitra-like friendliness and Aryaman-like right discernment.
The hymn settles into a portrait of Soma as fully purified and ethically aligned, fit to be offered—strength for Indra and clarity/order for the sacrificer.
tubhyaṃ pavate tvam asya pāhi
somaḥ pavamāna ūrmim
varuṇasya vratāni
It praises Soma while he is being purified and offered, especially as Indra’s drink. The hymn highlights Soma’s rushing power and his purity that supports right order (ṛta).
In Mandala 9, Soma is often the praised power, but Indra is the chief recipient who drinks Soma to gain strength for heroic action. The hymn therefore blesses both the offering (Soma) and its divine effect (Indra’s empowered will).
It means Soma is not only physically purified but also aligned with truth, friendship, and responsible discernment. The hymn connects ritual purity with ethical and spiritual clarity.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.