Adhyaya 111

Verse 1

इस प्रकार श्रीमह्याभारत अनुशासनपर्वके अन्तर्गत दानधर्मपर्वमें उपवासविधिविषयक एक सौ छठा अध्याय पूरा हुआ ॥/ १०६ ॥/ ऑपन-माज बछ। अफि्-छऋाज सप्ताधिकशततमो< ध्याय: दरिद्रोंके लिये यज्ञतुल्य फल देनेवाले उपवास-व्रत और उसके फलका विस्तारपूर्वक वर्णन युधिछिर उवाच पितामहेन विधिवद्‌ यज्ञा: प्रोक्ता महात्मना । गुणाश्रैषां यथातथ्यं प्रेत्य चेह च सर्वश:

Yudhiṣṭhira thưa: “Bạch Tổ phụ, bậc đại hồn đã giảng giải các lễ tế theo đúng pháp và thứ tự, lại còn trình bày đúng như thật mọi công đức của chúng—cả ở đời này lẫn sau khi qua đời.”

Verse 2

न ते शक्‍्या दरिद्रेण यज्ञा: प्राप्तुं पितामह । बहूपकरणा यज्ञा नानासम्भारविस्तरा:

Yudhiṣṭhira thưa: “Bạch Tổ phụ, người nghèo không thể đạt (quả) của những lễ tế ấy. Lễ tế cần nhiều pháp khí, và vì vô số thứ vật dụng cùng sự sắp đặt nên quy mô càng thêm rộng lớn.”

Verse 3

पार्थिवै राजपुत्रैर्वा शक्‍्या: प्राप्तुं पितामह । नार्थन्यूनैरवगुणैरेकात्मभिरसंहतै:

Yudhiṣṭhira thưa: “Bạch Tổ phụ, chỉ các bậc quân vương hay vương tử mới có thể đạt được quả của những lễ tế ấy. Kẻ thiếu của cải, thiếu đức hạnh, cô độc và không nơi nương tựa thì không thể cử hành loại tế lễ như vậy.”

Verse 4

यो दरिद्रैरपि विधि: शकक्‍य: प्राप्तुं सदा भवेत्‌ | अर्थन्यूनैरवगुणैरेकात्मभिरसंहतै:

Yudhiṣṭhira thưa: “Bạch Tổ phụ, xin hãy nói cho con về pháp hành đã được quy định mà ngay cả người nghèo cũng luôn có thể theo—những kẻ thiếu của cải, mang nhiều khiếm khuyết, nhưng một lòng một dạ và không chia rẽ.”

Verse 5

तुल्यो यज्ञफलैरेतैस्तन्मे ब्रूहि पितामह । इसलिये जिस कर्मका अनुष्ठान दरिद्रों, गुणहीनों, एकाकी और असहायोंके लिये भी सुगम तथा बड़े-बड़े यज्ञोंके समान फल देनेवाला हो, उसीका मुझसे वर्णन कीजिये ।।

Yudhiṣṭhira thưa: “Vì vậy, bạch Tổ phụ, xin hãy nói cho con về pháp tu dễ thực hành ngay cả đối với người nghèo, kẻ chưa thành tựu, người cô độc và kẻ không nơi nương tựa, mà vẫn cho quả báo ngang với những đại tế lễ.” Bhīṣma đáp: “Điều ấy, người ta nói, do Aṅgiras truyền dạy, và mang bản chất là quả của việc trai giới, nhịn ăn (upavāsa).”

Verse 6

यस्तु कल्यं तथा सायं भुञज्जानो नान्तरा पिबेत्‌

Bhīṣma nói: Ai chỉ ăn vào lúc rạng đông và lúc hoàng hôn, không uống dù chỉ một ngụm nước ở khoảng giữa, lại kiên định trong bất bạo động và hằng ngày cử hành lễ Agnihotra, thì trong vòng sáu năm sẽ đạt thành tựu tâm linh—điều ấy không còn nghi ngờ.

Verse 7

अहिंसानिरतो नित्यं जुह्नमानो जातवेदसम्‌ | षड्भिरेव स वर्षैस्तु सिध्यते नाज संशय:

Bhīṣma nói: Ai luôn chuyên tâm vào bất bạo động, và mỗi ngày dâng lễ vật vào Jātavedas (ngọn lửa thiêng), thì chỉ trong sáu năm sẽ đạt thành tựu tâm linh—điều ấy không còn nghi ngờ.

Verse 8

तप्तकाञ्चनवर्ण च विमान लभते नर: । देवस्त्रीणामधीवासे नृत्यगीतनिनादिते

Bhīṣma nói: Một người sẽ đạt được cỗ xe bay cõi trời, rực sáng như vàng nung, và được cư ngụ giữa các thiên nữ—nơi vang dội tiếng múa và lời ca.

Verse 9

त्रीणि वर्षाणि य: प्राशेत्‌ सततं त्वेकभोजनम्‌

Bhīṣma nói: “Ai trong suốt ba năm, luôn tự nuôi mình chỉ bằng một bữa ăn mỗi ngày…”

Verse 10

यज्ञ बहुसुवर्ण वा वासवप्रियमाचरेत्‌

Bhīṣma nói: “Hãy thực hiện một lễ tế, hoặc một việc liên quan đến nhiều vàng—điều gì đặc biệt làm đẹp lòng Vāsava (Indra).”

Verse 11

सत्यवान्‌ दानशीलबश्र ब्रह्माण्यश्वञानसूयक: । क्षान्तो दान्तो जितक्रोध: स गच्छति परां गतिम्‌

Bhīṣma nói: Người nào chân thật và rộng lòng bố thí, kính trọng các Bà-la-môn và không ganh tị; người nào nhẫn nhịn, tự chế và đã chế ngự cơn giận—người ấy đạt đến cảnh giới tối thượng.

Verse 12

जो बहुत-सी सुवर्णकी दक्षिणासे युक्त इन्द्रप्रिय यज्ञका अनुष्ठान करता है तथा सत्यवादी, दानशील, ब्राह्मणभक्त, अदोषदर्शी, क्षमाशील, जितेन्द्रिय और क्रोधविजयी होता है, वह उत्तम गतिको प्राप्त होता है ।।

Bhīṣma nói: Người nào cử hành tế lễ được Indra ưa thích, kèm theo nhiều lễ vật vàng; lại chân thật, rộng lòng bố thí, kính phụng các Bà-la-môn, không soi tìm lỗi người, biết tha thứ, tự chế và chế ngự cơn giận—người ấy đạt đến con đường tối thượng của số mệnh. Ngồi trên cỗ xe trời mang dấu thiên nga, rực sáng như mây trắng, người ấy cư ngụ nơi đó cùng các apsara cho đến khi trọn hai thời kỳ “Padma”.

Verse 13

द्वितीये दिवसे यस्तु प्राश्नीयादेकभोजनम्‌ | सदा द्वादशमासांस्तु जुह्मानो जातवेदसम्‌

Bhīṣma nói: “Người nào vào ngày thứ hai chỉ ăn một lần, và suốt mười hai tháng không ngừng dâng lễ vật vào ngọn lửa thiêng Agni Jātavedas—sự tiết chế có kỷ luật và sự thờ phụng bền bỉ ấy được tán dương như một pháp hành của dharma.”

Verse 14

अग्निकार्यपरो नित्यं नित्यं कल्यप्रबोधन: । अग्निष्टोमस्य यज्ञस्य फल प्राप्रोति मानव:

Bhīṣma nói: Người nào luôn chuyên tâm vào các bổn phận thiêng liêng liên quan đến lửa tế, và đều đặn thức dậy đúng giờ—người ấy đạt được quả báo của tế lễ Agniṣṭoma.

Verse 15

जो मनुष्य नित्य अग्निमें होम करता हुआ एक वर्षतक प्रति दूसरे दिन एक बार भोजन करता है तथा प्रतिदिन अग्निकी उपासनामें तत्पर रहकर नित्य सबेरे जागता है, वह अग्निष्टोम यज्ञका फल पाता है ।।

Bhishma nói: Người nào suốt trọn một năm dâng lễ vào lửa thiêng mỗi ngày, cứ cách một ngày chỉ ăn một lần, ngày nào cũng chuyên tâm thờ phụng Agni và đều đặn thức dậy lúc bình minh—người ấy đạt công đức tương đương tế lễ Agniṣṭoma. Người ấy được một cỗ xe trời kéo bởi thiên nga và sếu, và cư ngụ ở cõi Indra, được các mỹ nữ vây quanh.

Verse 16

तृतीये दिवसे यस्तु प्राश्नीयादेकभोजनम्‌ | सदा द्वादशमासांस्तु जुह्दानो जातवेदसम्‌

Bhīṣma nói: “Ai cứ mỗi ngày thứ ba chỉ ăn một bữa, và suốt mười hai tháng liên tục dâng các lễ phẩm vào ngọn lửa thiêng (Agni), người ấy đạt được quả báo tối thượng, thù thắng nhất của tế lễ Atirātra.”

Verse 17

अग्निकार्यपरो नित्यं नित्यं कल्यप्रबोधन: । अतितात्रस्य यज्ञस्य फल प्राप्रोत्यनुत्तमम्‌

“Người luôn chuyên cần việc thờ phụng lửa thiêng, mỗi ngày đều thức dậy từ sớm, ngày ngày dâng lễ phẩm, thì đạt được quả báo vô song của tế lễ Atirātra.”

Verse 18

मयूरहंसयुक्तं च विमानं लभते नर: । सप्तर्षीणां सदा लोके सो5प्सरोभिव॑सेत्‌ सह

Bhīṣma nói: “Người ấy được một cỗ thiên xa (vimāna) kéo bởi công và thiên nga; và trong cõi của bảy vị Ṛṣi, người ấy luôn cư ngụ cùng các Apsarā.”

Verse 19

निवर्तनं च तत्रास्य त्रीणि पद्मानि चैव ह । उसे मोरोंसे जुता हुआ विमान प्राप्त होता है और वह सदा सप्तर्षियोंके लोकमें अप्सराओंके साथ निवास करता है। वहाँ तीन पद्म वर्षोतक वह निवास करता है ॥| १८३ || दिवसे यश्नतुर्थे तु प्राश्नीयादेकभोजनम्‌

Bhīṣma nói: “Tại đó, người ấy còn có sự thăng hồi (đến cảnh giới cao hơn), và quả thật được lưu trú ở đó trong ba ‘padma’ (một lượng thời gian vô cùng dài). Và nếu người ấy vẫn giữ Agnihotra hằng ngày, lại suốt mười hai tháng chỉ ăn một lần vào mỗi ngày thứ tư, thì đạt được quả báo tối thượng của tế lễ Vājapeya.”

Verse 20

सदा द्वादशमासान्‌ वै जुह्बमानो जातवेदसम्‌ | वाजपेयस्य यज्ञस्य फल प्राप्रोत्यनुत्तमम्‌

Bhīṣma nói: “Ai trọn mười hai tháng liên tục dâng lễ phẩm vào Jātavedas (ngọn lửa thiêng), và tự rèn kỷ luật bằng cách chỉ ăn một lần vào mỗi ngày thứ tư, trong khi vẫn giữ Agnihotra hằng ngày, thì đạt được công đức vô song được nói là phát sinh từ tế lễ Vājapeya.”

Verse 21

इन्द्रकन्याभिरूढं च विमानं लभते नर: । सागरस्य च पर्यन्ते वासवं लोकमावसेत्‌

Bhīṣma nói: “Một người sẽ đạt được cỗ xe bay thiên giới (vimāna) do các ái nữ của Indra cưỡi và hộ tống; và nơi bờ xa tận cùng của đại dương, người ấy đến cư trú trong thế giới của Vāsava (Indra).”

Verse 22

दिवसे पउ्चमे यस्तु प्राश्नीयादेकभोजनम्‌

Bhīṣma nói: “Ai cứ mỗi ngày thứ năm chỉ ăn một bữa—không ác ý và vững trú trong sự vô tội—sẽ được công đức tương đương tế lễ Dvādaśāha.”

Verse 23

सदा द्वादशमासांस्तु जुह्दानो जातवेदसम्‌ | अलुब्ध: सत्यवादी च ब्रह्मण्यश्वाविहिंसक:

Bhīṣma nói: “Người nào suốt mười hai tháng trong năm không ngừng dâng cúng vào lửa thiêng Agni (Jātavedas), lại không tham, giữ lời chân thật, kính trọng các Bà-la-môn và trật tự Veda, và không bạo hại—người ấy mang đủ dấu ấn của hạnh đức.”

Verse 24

जाम्बूनदमयं दिव्यं विमान हंसलक्षणम्‌

Bhīṣma nói: “Một vimāna thiên giới, làm bằng vàng Jāmbūnada tinh khiết, mang dấu hiệu chim thiên nga (haṃsa).”

Verse 25

सूर्यमालासमाभासमारोहेत्‌ पाण्डुरं गृहम्‌ आवर्तनानि चत्वारि तथा पद्मानि द्वादशश

Bhīṣma nói: “Người ấy sẽ bước lên một tòa bạch cung rực sáng như tràng hoa của muôn mặt trời, có bốn vòng sân/điện xoay và mười hai nét tựa hoa sen.”

Verse 26

शराग्निपरिमाणं च तत्रासौ वसते सुखम्‌ । वह सूर्यकी किरणमालाओंके समान प्रकाशमान तथा जाम्बूनद नामक सुवर्णके बने हुए श्वेतकान्तिवाले हंसलक्षित दिव्य विमानकर आरूढ़ होता तथा चार

Bhīṣma nói: “Vị khổ hạnh chỉ ăn một lần vào mỗi ngày thứ sáu sẽ đạt công đức vô thượng, chính là quả báo của lễ tế Gomeda (tế bò). Lời dạy này ca ngợi sự tiết chế có kỷ luật—khổ hạnh đều đặn và đời sống điều hòa—như một con đường của dharma, mà phần thưởng tâm linh được xem ngang với những nghi lễ tế tự vĩ đại.”

Verse 27

सदा द्वादशमासान्‌ वै जुह्मानो जातवेदसम्‌ | सदा त्रिषवणस्नायी ब्रह्मचार्यनसूयक:

Bhīṣma nói: “Người suốt mười hai tháng không ngừng dâng cúng vào lửa thiêng (Agni), thường xuyên tắm gội vào ba thời trong ngày, giữ kỷ luật phạm hạnh, và không vướng lòng đố kỵ—người ấy hiện thân cho nếp hạnh bền bỉ, tự thanh lọc, được dharma ca ngợi.”

Verse 28

अग्निज्वालासमाभासं हंसबर्हिणसेवितम्‌

Bhīṣma mô tả một hào quang rực rỡ—chói như những lưỡi lửa—được tôn kính và có thiên nga cùng công phụng hầu, gợi nên hình tượng thanh tịnh, cát tường và uy nghi linh thánh trong mạch giáo huấn về dharma.

Verse 29

शातकुम्भसमायुक्त साधयेद्‌ यानमुत्तमम्‌ | तथैवाप्सरसामड्के प्रतिसुप्त: प्रबोध्यते

Bhīṣma nói: “Nên tạo một cỗ xe tối thượng, được chế tác và nạm bằng vàng ròng. Cũng như thế, kẻ đã chìm vào giấc ngủ sâu trên lòng những lạc thú cõi trời sẽ bị đánh thức.”

Verse 30

नूपुराणां निनादेन मेखलानां च नि:स्वनै: । उसे अग्निकी ज्वालाके समान प्रकाशमान, हंस और मयूरोंसे सेवित, सुवर्णजटित उत्तम विमान प्राप्त होता है और वह अप्सराओंके अंकमें सोकर उन्हींके कांचीकलाप तथा नूपुरोंकी मधुर ध्वनिसे जगाया जाता है ।।

Bhishma nói: Nhờ tiếng leng keng của vòng chân và âm vang dịu của đai lưng, người ấy được đánh thức. Người ấy đạt một cỗ thiên xa rực rỡ, sáng như ngọn lửa, nạm vàng, có thiên nga và công hầu cận; người ấy ngủ trên lòng các apsarā và được gọi dậy bởi âm thanh ngọt ngào từ đai ngọc và vòng chân của họ. Trong một thời lượng năm tháng mênh mông—tính theo những con số khổng lồ, được ví như số sợi lông trong phép so sánh đã nêu—người ấy được tôn vinh nơi thế giới của Brahmā.

Verse 31

पद्मान्यष्टादश तथा पताके द्वे तथैव च । अयुतानि च पज्चाशदृक्षचर्मशतस्य च

Bhīṣma nói: “Mười tám phù hiệu hoa sen, lại có hai lá cờ; thêm nữa năm mươi ‘ayuta’—cùng với một trăm tấm da gấu.”

Verse 32

दिवसे सप्तमे यस्तु प्राश्नीयादेकभोजनम्‌

Bhīṣma nói: Ai cứ mỗi ngày thứ bảy chỉ ăn một bữa—giữ kỷ luật ấy suốt mười hai tháng—lại hằng ngày dâng lễ hiến vào lửa thiêng, tiết chế lời nói, giữ hạnh brahmacarya; và vĩnh viễn từ bỏ vòng hoa, hương chiên-đàn, mật ong cùng thịt—người ấy đạt đến cõi Indra, ở giữa đoàn Marut.

Verse 33

सदा द्वादशमासान्‌ वै जुह्मानो जातवेदसम्‌ | सरस्वती गोपयानो ब्रह्मचर्य समाचरन्‌

Bhīṣma nói: Người nào suốt trọn mười hai tháng không ngừng dâng lễ hiến vào lửa thiêng Agni Jātavedas, tiết chế lời nói và thực hành brahmacarya—đồng thời vĩnh viễn từ bỏ vòng hoa, hương chiên-đàn, mật ong và thịt—sẽ đạt đến các cõi của Marut và của Indra.

Verse 34

सुमनोवर्णकं चैव मधुमांसं च वर्जयन्‌ । पुरुषो मरुतां लोकमिन्द्रलोक॑ च गच्छति

Bhīṣma nói: Người nào vĩnh viễn từ bỏ vòng hoa và hương chiên-đàn, lại bỏ cả mật ong và thịt, sẽ đạt đến cõi của Marut và cõi của Indra.

Verse 35

तत्र तत्र हि सिद्धार्थों देवकन्याभिरच्र्यते । फलं॑ बहुसुवर्णस्य यज्ञस्य लभते नर:

Bhīṣma nói: “Ở đó, trong mỗi cõi như vậy, người đã viên mãn chí nguyện được các tiên nữ tôn kính. Người ấy hưởng quả công đức ngang với một lễ tế được cử hành với vàng bạc dồi dào.”

Verse 36

यस्तु संवत्सरं क्षान्तो भुड्क्तेडहन्यष्टमे नर:

Bhīṣma nói: Người nào suốt trọn một năm giữ lòng nhẫn nhịn và tha thứ đối với mọi loài, chỉ ăn một lần vào mỗi ngày thứ tám, chuyên tâm làm tròn bổn phận đối với chư thiên và hằng ngày cử hành lễ Agnihotra—người ấy đạt được quả báo tối thượng của tế lễ Pauṇḍarīka. Lời dạy tôn vinh sự tiết chế, nhẫn nhục và nghi lễ trung tín như con đường tích lũy công đức lớn lao.

Verse 37

देवकार्यपरो निन्‍्यं॑ जुह्मानो जातवेदसम्‌ | पौण्डरीकस्य यज्ञस्य फल प्राप्रोत्यनुत्तमम्‌

Bhīṣma nói: Ai luôn chuyên tâm vào bổn phận đối với chư thiên, và mỗi ngày dâng lễ vật vào lửa—Agni, Jātavedas, đấng biết mọi sự sinh khởi—người ấy đạt được quả báo vô song của tế lễ Pauṇḍarīka. Lời dạy nhấn mạnh rằng sự thờ phụng và phụng sự bền bỉ, có kỷ luật, chứ không phải phô trương, mới đưa đến công đức tối thượng của tế tự.

Verse 38

पद्मवर्णनिभं चैव विमानमधिरोहति । कृष्णा: कनकगोर्यश्व नार्य: श्यामास्तथापरा:

Bhīṣma nói: “Rồi người ấy bước lên một cỗ xe trời rực sáng như sắc hoa sen. Chung quanh là đoàn tùy tùng mỹ nữ với nhiều màu da khác nhau—có người đen sẫm, có người vàng trắng như kim, và có người ngăm tối—tạo nên một cảnh huy hoàng.”

Verse 39

यस्तु संवत्सरं भुड्क्ते नवमे नवमे5हनि,जो एक वर्षतक नौ-नौ दिनपर एक समय भोजन करता है और बारहों महीने प्रतिदिन अग्निमें आहुति देता है, उसे एक हजार अश्वमेध यज्ञका परम उत्तम फल प्राप्त होता है

Bhīṣma nói: Ai suốt trọn một năm chỉ ăn một lần vào mỗi ngày thứ chín, và trong cả mười hai tháng đều mỗi ngày dâng lễ vật vào lửa thiêng—người có kỷ luật ấy đạt công đức tối thượng, ngang với một nghìn tế lễ Aśvamedha. Lời dạy ca ngợi sự tự chế bền bỉ kết hợp với bổn phận thiêng liêng hằng ngày, xem khổ hạnh nội tâm và nghi lễ trung tín là con đường đạo đức đầy năng lực đưa đến quả báo cao quý.

Verse 40

सदा द्वादशमासान्‌ वै जुह्मानो जातवेदसम्‌ | अश्वमेधसहस्रस्य फल प्राप्रोत्यनुत्तमम्‌

Bhīṣma nói: Ai trong suốt mười hai tháng không ngừng dâng lễ vật vào lửa thiêng (Agni, Jātavedas, đấng biết mọi sự sinh khởi) thì đạt công đức vô song, ngang với một nghìn tế lễ Aśvamedha. Lời dạy đề cao sự thờ phụng hằng ngày bền bỉ và tự chế như con đường có sức mạnh đạo đức sánh với cả những nghi lễ vương giả vĩ đại nhất.

Verse 41

पुण्डरीकप्रकाशं च विमानं लभते नर: । दीप्तसूर्याग्नितेजोभिर्दिव्यमालाभिरेव च

Bhīṣma nói: Người ấy đạt được một cỗ thiên xa, rực sáng như hoa sen trắng, bừng cháy với uy quang của mặt trời và lửa, lại được trang sức bằng những vòng hoa thần diệu.

Verse 42

नीयते रुद्रकन्याभि: सो<न्तरिक्षं सनातनम्‌ | अष्टादश सहस््राणि वर्षाणां कल्पमेव च

Bhīṣma nói: Người ấy được các ái nữ của Rudra đưa đi vào cõi trung thiên vĩnh cửu. Ở đó, người ấy lưu lại mười tám nghìn năm—quả thật như một kỳ hạn tựa một kalpa.

Verse 43

कोटीशतसहस्रं च तेषु लोकेषु मोदते । तथा वह पुण्डरीकके समान श्वेत वर्णोका विमान पाता है। दीप्तिमान्‌ सूर्य और अग्निके समान तेजस्विनी और दिव्यमालाधारिणी रुद्रकन्याएँ उसे सनातन अन्तरिक्ष-लोकमें ले जाती हैं और वहाँ वह एक कल्प लाख करोड़ एवं अठारह हजार वर्षोतक सुख भोगता है ।।

Bhīṣma nói: Trong những cõi ấy, người ấy hoan hỷ giữa vô lượng quần chúng. Người ấy đạt được một thiên xa rực sáng, trắng như hoa sen. Các ái nữ thần thánh của Rudra—mang vòng hoa trời, chói ngời như mặt trời và lửa—đưa người ấy đến cõi trung thiên vĩnh cửu. Tại đó, người ấy hưởng lạc trong một thời gian mênh mông: một kalpa, lại thêm vô số vạn ức, và mười tám nghìn năm nữa. (Đoạn văn rồi tiếp: “Nhưng kẻ nào thọ thực suốt một năm, khi mỗi kỳ mười ngày trôi qua…”)

Verse 44

सदा द्वादशमासान्‌ वै जुह्मानो जातवेदसम्‌ | ब्रह्मकन्यानिवासे च सर्वभूतमनोहरे

Bhīṣma nói: Ai luôn dâng lễ hiến (homa) lên Jātavedas (Agni) suốt trọn mười hai tháng, và cư ngụ nơi chốn của các thiếu nữ Brahmā—một cảnh giới mê hoặc tâm trí mọi loài—thì đạt công đức của kỷ luật tế tự bền bỉ và sự thanh tịnh trong hạnh kiểm.

Verse 45

अश्वमेधसहस्रस्य फल प्राप्रोत्यनुत्तमम्‌ रूपवत्यश्नल तं कन्या रमयन्ति सनातनम्‌

Bhīṣma nói: Người ấy đạt được quả báo vô thượng, ngang với công đức của một nghìn lễ Aśvamedha; và những thiếu nữ tuyệt sắc làm vui lòng người ấy—đấng ở trong cõi vĩnh hằng.

Verse 46

जो एक वर्षतक दस-दस दिन बीतनेपर एक बार भोजन करता है और बारहों महीने प्रतिदिन अग्निमें आहुति देता है, वह सम्पूर्ण भूतोंके लिये मनोहर ब्रह्मकन्याओंके निवास- स्थानमें जाकर एक हजार अभश्व-मेध यज्ञोंका परम उत्तम फल पाता है और उस सनातन पुरुषका वहाँकी रूपवती कन्याएँ मनोरंजन करती हैं ।।

Bhīṣma nói: Người nào suốt trọn một năm, cứ mỗi khi mười ngày trôi qua mới ăn một lần, và trong đủ mười hai tháng ngày nào cũng dâng lễ hiến vào ngọn lửa thiêng—người ấy sẽ đến nơi cư ngụ mỹ lệ của các trinh nữ của Phạm Thiên, chốn làm đẹp lòng muôn loài. Ở đó, người ấy đạt quả báo tối thượng ngang với một nghìn lễ tế Aśvamedha, và trong cõi ấy, các thiếu nữ tuyệt sắc tiêu khiển bậc Purusha vĩnh cửu. Cảnh giới được tả như đầy những vòng xoáy của các thiên xa, dày đặc những luồng chuyển động cuộn tròn, lấp lánh sắc như sen xanh và sen đỏ.

Verse 47

सागरोर्मिप्रतीकाशं लभेद्‌ यानमनुत्तमम्‌ | विचित्रमणिमालाभिननदितं शंखनि:स्वनै:

Bhīṣma nói: “Người ấy sẽ được một cỗ xe tối thượng, sáng lấp lánh như sóng biển, vang ngân bởi những chuỗi ngọc đa sắc và bởi tiếng tù và (ốc) dội rền.”

Verse 48

वह नीले और लाल कमलके समान अनेक रंगोंसे सुशोभित, मण्डलाकार घूमनेवाला, भँवरके समान गहन चक्कर लगानेवाला, सागरकी लहरोंके समान ऊपर-नीचे होनेवाला, विचित्र मणिमालाओंसे अलंकृत और शंखध्वनिसे परिपूर्ण सर्वोत्तम विमान प्राप्त करता है ।।

Bhishma nói: “Người ấy được một vimāna tối thượng: rực rỡ nhiều sắc như sen xanh và sen đỏ, xoay tròn theo hình vòng mạn-đà-la, cuộn sâu như xoáy nước, nhấp nhô như sóng biển, trang sức bằng những chuỗi ngọc kỳ diệu và tràn đầy tiếng tù và. Người ấy bước lên một thiên xa lớn, có bệ đàn được chế tác tinh xảo, chống đỡ bởi các trụ pha lê và những cột cứng như kim cương, vang vọng tiếng kêu của thiên nga và chim sārasā. Nhờ công đức của hạnh lành, người ấy đạt được cỗ xe trên không huy hoàng—hình ảnh phần thưởng tinh luyện mà dharma ban tặng ngoài cõi đời này.”

Verse 49

उसमें स्फटिक और वज्रसारमणिके खम्भे लगे होते हैं। उसपर सुन्दर ढंगसे बनी हुई वेदी शोभा पाती है तथा वहाँ हंस और सारस पक्षी कलरव करते रहते हैं। ऐसे विशाल विमानपर चढ़ता और स्वच्छन्द घूमता है ।।

Bhishma nói: “Trong vimāna ấy có những trụ bằng pha lê và những cột bằng bảo chất cứng như kim cương. Trên đó, một bệ đàn được dựng nên thật mỹ lệ; và nơi ấy thiên nga cùng chim sārasā không ngừng hót vang. Người ấy bước lên vimāna rộng lớn ấy và tự do du hành. Ai khi ngày thứ mười một đến thì thọ dùng phần havi (vật cúng), và suốt mười hai tháng không ngừng dâng vào Agni Jātavedas—người giữ giới nghiêm cẩn ấy sẽ đạt quả của sự hành trì nghi lễ bền bỉ.”

Verse 50

परस्त्रियं नाभिलषेद्‌ वाचाथ मनसापि वा । अनृतं च न भाषेत मातापित्रो: कृतेपि वा

Bhīṣma nói: Chớ ham muốn vợ của người khác—dù bằng lời nói hay chỉ trong tâm niệm. Và chớ nói dối, dẫu là vì cha mẹ mình. Lời dạy nhấn mạnh rằng tự chế nội tâm và chân thật là kỷ luật nền tảng của dharma, mở rộng trách nhiệm đạo đức từ hành vi bên ngoài đến cả ý hướng bên trong.

Verse 51

अभिगच्छेन्महादेवं विमानस्थं महाबलम्‌ । अश्वमेधसहस्रस्य फल प्राप्नोत्यनुत्तमम्‌

Bhīṣma nói: “Ai đến yết kiến Mahādeva—đấng hùng lực vô song, ngự trên cỗ thiên xa—thì đạt công đức tối thượng, ngang với quả báo của một nghìn lễ tế Aśvamedha.”

Verse 52

जो बारह महीनोंतक प्रतिदिन अग्निहोत्र करता हुआ प्रति ग्यारहवें दिन एक बार हविष्यान्न ग्रहण करता है

Bhīṣma nói: “Người nào suốt mười hai tháng làm lễ Agnihotra mỗi ngày, và cứ mỗi ngày thứ mười một mới dùng một lần thức ăn chỉ gồm havis (vật phẩm cúng tế); người ấy không hề, dù trong ý nghĩ hay lời nói, ham muốn vợ của kẻ khác; và cũng không nói dối, dẫu vì cha mẹ—người ấy sẽ đến gần Mahādeva, đấng tối thượng đại lực, ngự trên thiên xa, và nhận quả báo tối thắng, được nói là ngang với một nghìn lễ tế Aśvamedha. Người ấy thấy cỗ xe trời tự-hiển đã đến gần; và những thiếu nữ rực sáng, sắc vàng óng, dung nhan tuyệt mỹ dẫn người ấy tiến bước.”

Verse 53

विधिं यज्ञफलैस्तुल्यं तन्निबोध युधिष्ठिर । भीष्मजीने कहा--युधिष्ठिर! अंगिरा मुनिकी बतलायी हुई जो उपवासकी विधि है

Bhīṣma nói: “Hãy hiểu điều này, hỡi Yudhishthira: pháp hành trì việc trai giới do hiền triết Aṅgirā truyền dạy đem lại quả báo ngang với các nghi lễ tế tự. Ta sẽ thuật lại một lần nữa—hãy lắng nghe. Công đức ấy bền lâu qua những năm tháng không thể đếm, rực sáng như ngọn lửa vào thời mạt kiếp.”

Verse 54

कोटीशतसहस््नं च दशकोटिशतानि च । रुद्रं नित्यं प्रणमते देवदानवसम्मतम्‌

Bhīṣma nói: “Người ấy hằng ngày cúi lạy Rudra—đấng được chư thiên và cả Dānavas đồng lòng tôn kính—với số lần lên đến hàng trăm nghìn koṭi, lại thêm hàng trăm lần của mười koṭi.”

Verse 55

स तस्मै दर्शन प्राप्तो दिवसे दिवसे भवेत्‌ | वहाँ वह प्रलयकालीन अग्निके समान तेजस्वी शरीर धारण करके असंख्य वर्षोतक एक लाख एक हजार करोड़ वर्षोतक निवास करता हुआ प्रतिदिन देवदानव-सम्मानित भगवान्‌ रुद्रको प्रणाम करता है। वे भगवान्‌ उसे नित्य-प्रति दर्शन देते रहते हैं ।।

Bhīṣma nói: “Với người ấy, việc được thấy Thánh Nhan của Ngài trở thành điều chắc chắn mỗi ngày. Ở đó, mang thân rực sáng như lửa thời đại hủy diệt, người ấy trú ngụ qua những thời kỳ không thể đếm; và mỗi ngày cúi lạy Đức Rudra, đấng được chư thiên và loài quỷ thần tôn kính. Đấng Cát Tường ấy lại ban cho người ấy sự hiện diện của Ngài ngày qua ngày. Và đến ngày thứ mười hai, khi ngày ấy tới, người ấy thọ dụng phần havis—lễ vật cúng tế.”

Verse 56

आदित्यद्वादशं तस्य विमान संविधीयते

Bhīṣma nói: “Vì người ấy, một cỗ xa giá thiên giới được chuẩn bị, rực sáng như mười hai mặt trời. Vẻ huy hoàng của nó được tô điểm bởi châu báu vô giá, ngọc trai và san hô. Bao quanh bởi hàng thiên nga và tràn ngập ‘Nāga-vīthī’ (lộ trình uốn lượn, sáng rực như đường rắn), cỗ xe vang dội tiếng gọi, trang sức bằng chim công và chim cakravāka, và được an lập trong cõi Phạm Thiên (Brahma-loka). Bên trong có những lâu đài cao lớn. Ôi Đại vương, nơi cư trú vĩnh hằng ấy đầy ắp nam nữ. Điều này do bậc đại hiền triết Aṅgiras, người thông đạt dharma, tuyên thuyết.”

Verse 57

मणिमुक्ताप्रवालैश्न महाहैरुपशोभितम्‌ । हंसमालापरिक्षिप्तं नागवीथीसमाकुलम्‌

Bhīṣma nói: “Nó được trang sức bằng châu ngọc, ngọc trai và san hô, lại càng rực rỡ bởi những chuỗi vòng lớn. Chung quanh là vòng thiên nga, và dày đặc ‘Nāga-vīthī’.”

Verse 58

मयूरैश्वक्रवाकैश्व कूजद्भिरुपशोभितम्‌ । अट्टैर्महद्धि: संयुक्त ब्रह्मलोके प्रतिष्ठितम्‌

Bhishma nói: “Nó được tô điểm bởi chim công và chim cakravāka cất tiếng hót êm dịu; được trang bị những lâu đài cao lớn và phú quý dồi dào, nó an lập trong cõi Phạm Thiên.”

Verse 59

नित्यमावसथं राजन्‌ नरनारीसमावृतम्‌ | ऋषिरेवं महाभागस्त्वड्िरा प्राह धर्मवित्‌

Bhīṣma nói: “Ôi Đại vương, đó là nơi cư trú luôn đầy ắp, chung quanh toàn nam nữ. Bậc hiền triết Aṅgirā lừng danh, người thông đạt dharma, đã nói như vậy.”

Verse 60

त्रयोदशे तु दिवसे प्राप्ते यः प्राशते हवि: । सदा द्वादशमासान्‌ वै देवसत्रफलं लभेत्‌

Bhīṣma giảng rằng: “Nếu vào ngày thứ mười ba, khi thời khắc quy định đã đến, một người thọ dụng phần tế phẩm (havi) của lễ hiến tế, thì suốt mười hai tháng liền người ấy luôn đạt công đức tương đương một Deva-satra—một nghi lễ kéo dài được cử hành vì chư thiên.”

Verse 61

जो बारह महीनोंतक सदा तेरहवें दिन हविष्यात्र भोजन करता है, उसे देवसत्रका फल प्राप्त होता है ।।

Bhīṣma nói: Ai trong mười hai tháng, đều đặn vào ngày thứ mười ba theo lịch trăng mà chỉ dùng thức ăn cúng tế giản dị (haviṣya), người ấy đạt công đức của Devasatra (đại tế lễ dâng chư thiên). Người ấy sẽ được một thiên xa mang tên Raktapadmodaya, trang sức bằng vàng và điểm tô bởi vô số châu báu. Trong đó đầy các thiên nữ, rực rỡ với bảo sức cõi trời; hương thơm thanh tịnh luôn tỏa ra, và cỗ vimāna ấy còn sáng ngời bởi uy quang của Vāyavya—thần lực/khí giới thuộc gió.

Verse 62

देवकन्याभिराकीर्ण दिव्याभरणभूषितम्‌ । पुण्यगन्धोदयं दिव्यं वायव्यैरुपशोभितम्‌

Bhīṣma nói: “Cỗ vimāna ấy chen chúc các thiên nữ và được trang sức bằng bảo vật cõi trời. Từ đó dâng lên hương thơm thanh tịnh, cát tường; và vimāna rực rỡ ấy lại càng mỹ lệ nhờ sự hiện diện của Vāyavya—thần lực/khí giới thuộc gió—biểu thị sự hộ trì và vinh quang do công đức ban cho.”

Verse 63

तत्र शंखपताके द्वे युगान्तं कल्पमेव च । अयुतायुतं तथा पद्म समुद्र च तथा वसेत्‌

Bhīṣma nói: “Ở cõi cao ấy, người giữ trọn lời nguyện được nói là cư ngụ trong những khoảng thời gian mênh mông—hai ‘Śaṅkha’ và hai ‘Patākā’, một Yugānta, một Kalpa, một Ayutāyuta, một Padma, thậm chí một ‘Samudra’—ngụ ý sự lưu trú dài dằng dặc nơi Brahmaloka như quả báo của dharma dựa trên giới nguyện.”

Verse 64

गीतगन्धर्वघोषैश्न भेरीपणवनि:स्वनै: । सदा प्रह्लादितस्ताभिवदेवकन्याभिरिज्यते,वहाँ देवकन्याएँ गीत और वाद्योंके घोष तथा भेरी और पणवकी मधुर ध्वनिसे उस पुरुषको आनन्द प्रदान करती हुई सदा उसका पूजन करती हैं

Bhīṣma nói: Ở đó, bằng những khúc ca vang vọng như tiếng tán tụng của Gandharva, cùng âm thanh êm ngọt của trống bherī và trống paṇava, các thiên nữ luôn làm cho bậc ấy hoan hỷ và không ngừng phụng thờ tôn kính.

Verse 65

चतुर्दशे तु दिवसे यः पूर्णे प्राशते हवि: । सदा द्वादशमासांस्तु महामेधफलं लभेत्‌

Bhīṣma nói: “Ai dùng phần lễ vật tế tự (havi) khi ngày thứ mười bốn đã đến trọn vẹn, người ấy sẽ đạt, suốt đủ mười hai tháng, công đức được nói là phát sinh từ một đại tế lễ.”

Verse 66

जो बारह महीनेतक प्रति चौदहवें दिन हविष्यान्न भोजन करता है, वह महामेध यज्ञका फल पाता है ।।

Bhīṣma nói: Người nào trong mười hai tháng, cứ đến ngày mười bốn lại chỉ dùng haviṣyānna—thứ lương thực giản dị dành cho lễ cúng—thì đạt công đức ngang với đại tế Mahāmedha. Những thiên nữ, tuổi xuân và dung sắc không sao tả xiết, trang sức lộng lẫy, đeo những vòng tay bằng vàng ròng đã được nung luyện tinh khiết, sẽ ngự trên các thiên xa mà đến gần người ấy để hầu cận.

Verse 67

कलहंसविनिर्धोषैर्नूपुराणां च नि:स्वनै: । काज्चीनां च समुत्कर्षस्तत्र तत्र निबोध्यते,वह सो जानेपर कलहंसोंके कलरवों, नूपुरोंकी मधुर झनकारों तथा काउ्चीकी मनोहर ध्वनियोंद्वारा जगाया जाता है

Bhīṣma nói: Ở nơi ấy, hết lần này đến lần khác, người ta nhận ra sự náo động rộn ràng—bị đánh thức bởi tiếng kêu của đàn thiên nga kala-haṃsa, bởi tiếng leng keng ngọt ngào của vòng chân, và bởi âm vang duyên dáng của đai lưng các thiếu nữ.

Verse 68

देवकन्यानिवासे च तस्मिन्‌ वसति मानव: । जाह्ववीवालुकाकीर्ण पूर्ण संवत्सरं नर:,वह मानव देवकन्याओंके उस निवासस्थानमें उतने वर्षोतक निवास करता है, जितने कि गंगाजीमें बालूके कण हैं

Bhishma nói: Trong chốn cư ngụ của các thiên nữ ấy, một con người được ở lại lâu bằng số năm tương ứng với số hạt cát lấp đầy sông Jāhnavī (tức sông Gaṅgā).

Verse 69

यत्तु पक्षे गते भुडक्ते एकभक्तं जितेन्द्रिय: । सदा द्वादशमासांस्तु जुह्दानो जातवेदसम्‌

Bhishma nói: Nhưng người tự chế, sau khi hết một nửa tháng, đến ngày định kỳ chỉ ăn một bữa, và suốt mười hai tháng không ngừng dâng cúng vào lửa thiêng Agni mỗi ngày, sẽ đạt công đức tối thượng—ngang với một nghìn lễ Rājasūya—và được nâng lên một thiên xa, có thiên nga và công phụng hầu.

Verse 70

राजसूयसहस्रस्य फल प्राप्नोत्यनुत्तमम्‌ । यानमारोहते दिव्यं हंसबर्हिणसेवितम्‌

Bhīṣma nói: Người tự chế, trong mười hai tháng, cứ mười lăm ngày mới ăn một lần và mỗi ngày đều làm lễ Agnihotra, sẽ đạt công đức vô thượng, ngang với một nghìn lễ Rājasūya. Đã được quả báo tối cao ấy, người ấy bước lên một thiên xa, có thiên nga và công hầu cận.

Verse 71

मणिमण्डलवकैश्षित्रं जातरूपसमावृतम्‌ | दिव्याभरणशोभाभिरर्वरस्त्रीभिरलंकृतम्‌

Bhīṣma nói: “Cỗ xa giá trên không ấy thật kỳ diệu, được điểm những vòng tròn bằng châu ngọc và phủ vàng rực rỡ. Nó còn được các tiên nữ—apsaras—trang hoàng, tỏa sáng trong y phục và trang sức thần diệu.”

Verse 72

एकस्तम्भं चतुर्द्धारं सप्तभौमं सुमंगलम्‌ । वैजयन्तीसहसैश्न शोभितं गीतनि:स्वनै:

Bhīṣma nói: “(Ta đã thấy) một công trình cát tường, đại phúc—chỉ một trụ chống đỡ, có bốn cổng, vươn lên bảy tầng—được trang hoàng bằng hàng ngàn vòng hoa vaijayantī và vang vọng tiếng ca.”

Verse 73

उस विमानमें एक ही खम्भा होता है, चार दरवाजे लगे होते हैं। वह सात तल्लोंसे युक्त एवं परममंगलमय विमान सहस्रों वैजयन्ती पताकाओंसे सुशोभित तथा गीतोंकी मधुर- ध्वनिसे व्याप्त होता है ।।

Bhīṣma miêu tả: Cỗ xa giá thiên giới ấy vô cùng cát tường: chỉ một trụ, bốn cửa, bảy tầng. Nó được trang hoàng bằng hàng ngàn cờ chiến thắng vaijayantī và tràn ngập âm vang ngọt ngào của khúc hát. Rực sáng, đầy đủ phẩm tính thần diệu, người ta bước lên cỗ xe ấy; nó lóe lên như tia chớp, được điểm trang bằng châu ngọc, trân châu và san hô.

Verse 74

वसेद्‌ युगसहस्नं च खड्गकुञ्जरवाहन: । मणि, मोती और मूँगोंसे विभूषित वह दिव्य विमान विद्युत्‌की-सी प्रभासे प्रकाशित तथा दिव्य गुणोंसे सम्पन्न होता है। वह व्रतधारी पुरुष उसी विमानपर आरूढ़ होता है। उसमें गेंडे और हाथी जुते होते हैं तथा वहाँ एक सहस्र युगोंतक वह निवास करता है ।।

Bhīṣma nói: Người giữ giới nguyện sẽ lên cỗ xa giá thần diệu ấy—được điểm trang bằng châu ngọc, trân châu và san hô—rực sáng như tia chớp, đầy đủ phẩm tính thiên giới. Cỗ xe được tê giác và voi kéo; và nơi ấy, người ấy cư ngụ suốt một ngàn yuga.

Verse 75

सदा द्वादशमासान्‌ वै सोमयज्ञफलं लभेत्‌ । जो बारह महीनोंतक प्रति सोलहवें दिन एक बार भोजन करता है, उसे सोमयागका फल मिलता है ।। सोमकन्यानिवासेषु सो5ध्यावसति नित्यश:

Bhīṣma nói: “Quả thật, người ấy nhận được công đức của lễ tế Soma (Soma-yajña) trọn mười hai tháng. Người ấy thường trú giữa các nơi ở của các Soma-kanyā (các thiếu nữ của Soma), mãi mãi không dứt.”

Verse 76

सौम्यगन्धानुलिप्तश्न॒ कामकारगतिर्भवेत्‌ । वह सोम-कन्याओंके महलोंमें नित्य निवास करता है, उसके अंगोंमें सौम्य गन्धयुक्त अनुलेप लगाया जाता है। वह अपनी इच्छाके अनुसार जहाँ चाहता है, घूमता है ।।

Bhīṣma nói: Người ấy luôn cư ngụ trong các cung điện của những thiếu nữ Soma. Thân thể được xức bằng hương thơm dịu nhẹ, êm ái. Theo ý mình, người ấy đi đến bất cứ nơi đâu mong muốn. Lại còn được những phụ nữ xinh đẹp, tính tình ngọt hòa hầu cận phụng sự.

Verse 77

अर्च्यते वै विमानस्थ: कामभोगैश्न सेव्यते । वह विमानपर विराजमान होता है और देखनेमें परम सुन्दरी तथा मधुरभाषिणी दिव्य नारियाँ उसकी पूजा करती तथा उसे काम-भोगका सेवन कराती हैं ।।

Bhīṣma nói: Ngự trên cỗ xe trời, người ấy được tôn kính và hầu hạ; các thiên nữ tuyệt sắc, lời nói ngọt ngào, thờ phụng người ấy và dâng cho người ấy những hưởng thụ của dục lạc. Quả báo ấy rực rỡ như trăm đóa sen, kéo dài suốt một đại kiếp và thêm mười kiếp nữa.

Verse 78

दिवसे सप्तदशमे य: प्राप्ते प्राशते हवि:

Bhīṣma nói: Khi đến ngày thứ mười bảy, người nào giữ lễ Agnihotra mỗi ngày suốt mười hai tháng, rồi nhịn ăn mười sáu ngày, và đến ngày thứ mười bảy chỉ dùng bữa haviṣya (thức ăn giản dị dành cho tế lễ), sẽ đạt đến các cõi trời cao quý của Varuṇa, Indra, Rudra, các Marut, Śukrācārya và Brahmā. Ở những cõi ấy, các thiên nữ kính trọng người ấy, dâng chỗ ngồi và thờ phụng.

Verse 79

सदा द्वादशमासान्‌ वै जुह्मानो जातवेदसम्‌ | स्थानं वारुणमैन्द्रं च रौद्रं वाप्पधिगच्छति

Bhīṣma nói: Ai trọn mười hai tháng không gián đoạn dâng lễ vật vào Jātavedas (lửa tế), sẽ đạt đến các trú xứ của Varuṇa và Indra, và cả cõi của Rudra. Lời dạy nhấn mạnh rằng việc hành tế lễ (yajña) bền bỉ, có kỷ luật và đều đặn sẽ đưa đến đích đến cao quý và được tôn kính giữa chư thiên.

Verse 80

मारुतौशनसे चैव ब्रह्मलोक॑ स गच्छति । तत्र दैवतकन्याभिरासनेनोपचर्यते

Bhīṣma nói: Người ấy đạt đến các cõi của Marut và của Uśanas (Śukra), và cả cõi Brahmā. Tại đó, các thiên nữ kính cẩn phụng sự, dâng chỗ ngồi và chăm sóc với lòng tôn kính.

Verse 81

भूर्भुवं चापि देवर्षि विश्वरूपमवेक्षते | तत्र देवाधिदेवस्थ कुमार्यो रमयन्ति तम्‌

Bhīṣma nói: “Hỡi bậc thánh hiền thần linh, người ấy chiêm ngưỡng thị kiến vũ trụ muôn hình vạn trạng, bao trùm cả Bhūr và Bhuvar (cõi đất và cõi khí quyển). Tại đó, trước sự hiện diện của Đấng Thần của các thần, các tiên nữ vui mừng làm đẹp lòng và tiêu khiển người ấy.”

Verse 82

चन्द्रादित्यावुभी यावद्‌ गगने चरत: प्रभो

Bhīṣma nói: “Hỡi chúa tể, chừng nào cả Mặt Trăng và Mặt Trời còn vận hành trên bầu trời…”

Verse 83

अष्टादशे यो दिवसे प्राश्नीयादेकभोजनम्‌

Bhīṣma nói: “Ai, vào ngày thứ mười tám, chỉ dùng bữa một lần (giữ hạnh nguyện mỗi ngày một bữa),”

Verse 84

रथै: सनन्दिघोषैश्न पृष्तत: सो5नुगम्यते

Bhīṣma nói: “Dẫu có những cỗ xe vang rền tiếng reo vui, người ấy cũng không nên bị theo đuổi từ phía sau.”

Verse 85

देवकन्याधिरूैस्तु भ्राजमानै: स्वलंकृतै: । उसके पीछे आनन्दपूर्वक जयघोष करते हुए बहुत-से तेजस्वी एवं सजे-सजाये रथ चलते हैं। उन रथोंपर देवकन्याएँ बैठी होती हैं ।।

Bhīṣma nói: “Sau họ, nhiều cỗ xe rực rỡ, trang sức lộng lẫy, tiến bước trong tiếng hô mừng chiến thắng. Trên những cỗ xe ấy, các tiên nữ ngự ngồi.”

Verse 86

प्राजापत्ये वसेत्‌ पद्म वर्षाणामग्निसंनिभे | वह मनुष्य तपाये हुए सुवर्णके समान कान्तिमान्‌ विमान पाता है और अग्नितुल्य तेजस्वी प्रजापतिलोकमें नृत्य तथा गीतोंसे गूँजते हुए देवांगनाओंके महलमें एक पद्म वर्षोतक निवास करता है

Bhishma nói: “Người ấy cư ngụ trong cõi của Prajapati trọn một ‘padma’ năm, rực sáng như lửa. Tại đó, giữa huy hoàng thiên giới, người ấy hoan lạc suốt một nghìn kiếp (kalpa) cùng các thiếu nữ.”

Verse 87

एकोनविंशतिदिने यो भुड्क्ते एकभोजनम्‌

Bhishma nói: “Ai vào ngày thứ mười chín chỉ ăn một bữa…”

Verse 88

उत्तमं लभते स्थानमप्सरोगणसेवितम्‌

Bhishma tuyên bố rằng người ấy đạt đến một cảnh giới tối thượng, cao quý—nơi có đoàn apsara lui tới và hầu cận.

Verse 89

तत्रामरवरस्त्रीभिमोंदते विगतज्वर:

Tại đó, dứt sạch mọi cơn “nhiệt” của khổ não, người ấy hoan lạc cùng những thiên nữ tối thượng, an nhiên không vướng ưu phiền.

Verse 90

पूर्णेडथ विंशे दिवसे यो भुड्क्ते होकभोजनम्‌

Bhishma nói: “Người nào khi đủ hai mươi ngày chỉ ăn một bữa—sống chân thật và giữ giới nghiêm cẩn, không ăn thịt, giữ phạm hạnh (brahmacarya), và luôn hướng đến lợi ích của mọi loài—người ấy sẽ đến những thế giới rộng lớn, mỹ lệ thuộc về Thần Mặt Trời (các Āditya).”

Verse 91

सदा द्वादशमासांस्तु सत्यवादी धृतव्रत: । अमांसाशी ब्रह्मचारी सर्वभूतहिते रत:

Bhīṣma nói: “Suốt trọn mười hai tháng, người ấy luôn chân thật và kiên định trong lời nguyện—kiêng thịt, giữ phạm hạnh, và hoan hỷ trong việc mưu cầu an lạc cho mọi loài.”

Verse 92

गन्धर्वैरप्सरोभिश्व दिव्यमाल्यानुलेपनै:

Bhīṣma nói: “(Người ấy/họ) được các Gandharva và Apsara hầu cận, trang sức bằng vòng hoa cõi trời và hương liệu thơm ngát.”

Verse 93

एकविंशे तु दिवसे यो भुड्क्ते होकभोजनम्‌

Bhīṣma nói: “Người nào giữ kỷ luật làm lễ Agnihotra hằng ngày, rồi đến ngày thứ hai mươi mốt mới ăn một lần—chỉ dùng bữa đơn sơ, đúng phép—thì đạt đến các cõi trời. Ở đó, ngồi trên cỗ xe bay huy hoàng và được những mỹ nữ thượng hạng hầu cận, người ấy sống như bậc chúa tể giữa hàng bất tử, vui chơi trong lạc thú thần linh, không hề bị sầu khổ chạm đến.”

Verse 94

सदा द्वादशमासान्‌ वै जुद्धानो जातवेदसम्‌ | लोकमौशनसं दिव्यं शक्रलोकं॑ च गच्छति

Bhīṣma nói: “Người nào suốt trọn mười hai tháng không ngừng dâng cúng vào ngọn lửa thiêng—Agni, Jātavedas, đấng biết mọi sinh khởi—thì đạt đến cõi Auśanasa rực rỡ, và cũng đến cõi của Śakra (Indra).”

Verse 95

अश्रिनोर्मरुतां चैव सुखेष्वभिरत: सदा । अनभि्शज्ञिश्व दुःखानां विमानवरमास्थित:

Bhīṣma nói: “Người ấy luôn chuyên tâm nơi hạnh phúc, như được các Marut che chở. Không hề biết đến khổ đau, người ấy an tọa trên cỗ xe bay thượng hạng.”

Verse 96

धर्मपत्नीरतो नित्यमग्निष्टोमफलं लभेत्‌ । जो अपनी ही धर्मपत्नीमें अनुराग रखते हुए निरन्तर तीन वर्षोतक प्रतिदिन एक समय भोजन करके रहता है

Bhīṣma nói: “Người luôn một lòng gắn bó với người vợ chính thất của mình sẽ đạt công đức như lễ tế Agniṣṭoma. Cũng vậy, ai khi mãn kỳ hạn (ở đây nêu là ngày thứ hai mươi hai) chỉ ăn một bữa, giữ sự tiết chế và kỷ luật, thì cũng được công đức tế lễ.”

Verse 97

सदा द्वादशमासान्‌ वै जुह्मानो जातवेदसम्‌ | अहिंसानिरतो धीमान्‌ सत्यवागनसूयक:

Bhīṣma nói: “Người suốt mười hai tháng không ngừng dâng lễ vật vào Jātavedas (lửa tế), chuyên tâm bất hại, xử sự khôn ngoan, lời nói chân thật và không bới lỗi người khác—người ấy hiện thân cho đời sống kỷ luật và đạo hạnh mà dharma ca ngợi.”

Verse 98

लोकान्‌ वसूनामाप्रोति दिवाकरसमप्रभ: । कामचारी सुधाहारो विमानवरमास्थित:

Bhīṣma nói: “Rực rỡ như mặt trời, người ấy đạt đến các cõi của chư Vasu. Tự do đi lại theo ý muốn, sống nhờ thức ăn cam lộ, người ấy an trú trên một thiên xa tối thắng.”

Verse 99

रमते देवकन्याभिर्दिव्याभरण भूषित: । जो बारह महीनोंतक प्रतिदिन अग्निहोत्र करता हुआ बाईसवाँ दिन प्राप्त होनेपर एक बार भोजन करता है तथा अहिंसामें तत्पर

Bhīṣma nói: “Người đến ngày thứ hai mươi ba chỉ ăn một bữa—đã bền bỉ giữ các hạnh như làm Agnihotra mỗi ngày trong thời gian dài, lại chuyên tâm bất hại, có trí, nói lời chân thật và không bới lỗi—sẽ mang thân rực rỡ như mặt trời. Cưỡi thiên xa tối thắng, người ấy đến cõi của chư Vasu. Ở đó, người ấy tự do du hành theo ý muốn, sống bằng cam lộ, trang sức bằng bảo vật thần diệu và vui hưởng cùng các thiên nữ.”

Verse 100

सदा द्वादशमासांस्तु मिताहारो जितेन्द्रिय: । वायोरुशनसश्लैव रुद्रलोक॑ च गच्छति

Bhīṣma nói: “Người suốt mười hai tháng giữ ăn uống điều độ và chế ngự các căn sẽ đạt những cảnh giới cao quý sau khi chết—đến cõi của Vāyu, đến cảnh giới gắn với Uśanas (Śukra), và cả thế giới của Rudra.”

Verse 101

जो लगातार बारह महीनोंतक मिताहारी और जितेन्द्रिय होकर तेईसवें दिन एक बार भोजन करता है, वह वायु, शुक्राचार्य तथा रुद्रके लोकमें जाता है ।।

Bhīṣma nói: Ai trong mười hai tháng liên tiếp sống tiết độ trong ăn uống, chế ngự các căn, và đến ngày thứ hai mươi ba mới dùng bữa chỉ một lần, người ấy sẽ đạt đến các cõi của Vāyu, Śukrācārya và Rudra. Ở đó, được tự do đi lại, toại nguyện mọi điều mong cầu, được các đoàn apsarā tôn kính, người ấy ngự trong một cỗ thiên xa (vimāna) thượng hạng suốt một thời gian dài với công đức tăng bội.

Verse 102

चतुर्विंशे तु दिवसे यः प्राप्ते प्राशते हवि:

Bhīṣma nói: “Đến ngày thứ hai mươi bốn, khi thời điểm đã đến, ai thọ dụng phần lễ vật tế tự (havis)…”

Verse 103

सदा द्वादशमासांश्व जुह्नानो जातवेदसम्‌ | आदित्यानामधीवासे मोदमानो वसेच्चिरम्‌

Bhīṣma nói: “Ai suốt mười hai tháng không ngừng dâng lễ vật vào lửa thiêng Agni (Jātavedas), người ấy sẽ vui hưởng và cư ngụ lâu dài trong nơi ở của các Āditya.”

Verse 104

दिव्यमाल्याम्बरधरो दिव्यगन्धानुलेपन: । जो लगातार बारह महीनोंतक अग्निहोत्र करता हुआ चौबीसवें दिन एक बार हविष्यान्न भोजन करता है

Bhīṣma nói: “Người ấy được trang sức bằng vòng hoa và y phục cõi trời, được xức hương thơm và dầu thơm thiên giới. Kẻ hành trì Agnihotra trọn mười hai tháng, và đến ngày thứ hai mươi bốn mới dùng một bữa havishyānna, sẽ vui hưởng rất lâu trong cõi của các Āditya, ngự trên một thiên xa vàng rực rỡ, mỹ lệ, do thiên nga kéo.”

Verse 105

रमते देवकन्यानां सहस्रैरयुतैस्तथा । वहाँ हंसयुक्त मनोरम एवं दिव्य सुवर्णमय विमानपर वह सहस्रों तथा अयुतों देवकन्याओंके साथ रमण करता है || १०४ $ ।। पज्चविंशे तु दिवसे य: प्राशेदेकभोजनम्‌

Bhīṣma nói: “Ở đó, người ấy vui hưởng cùng hàng ngàn, hàng vạn thiên nữ (devakanyā). Trên cỗ thiên xa vàng mỹ lệ, do thiên nga kéo, người ấy hoan lạc trong sự bầu bạn của họ. Lại nữa, đến ngày thứ hai mươi lăm, ai chỉ dùng bữa một lần (giữ đúng sự tiết chế đã định)…”

Verse 106

सिंहव्याप्रप्रयुक्तैस्तु मेघनि:स्वननादितैः

Bhīṣma nói: “Phía sau họ là vô số chiến xa, thắng bằng sư tử và hổ, vang rền như tiếng gầm trầm sâu của mây sấm. Tiến lên trong tiếng hô mừng chiến thắng, những chiến xa ấy—bằng vàng, tinh khiết không tì vết và cát tường—được các thiên nữ ngự trên.”

Verse 107

स रथैनन्दिघोषैश्न पृष्ठतो हानुगम्यते । देवकन्यासमारूढै: काउ्चनैर्विमलै: शुभै:

Bhīṣma nói: “Sau lưng người ấy là nhiều chiến xa theo hầu, vang dậy tiếng hô mừng chiến thắng, âm rền sâu như mây sấm. Trên những chiến xa bằng vàng—tinh khiết không tì vết và cát tường—các thiên nữ ngự giá. Đoạn này gợi lên quả báo của dharma, nhất là công đức bố thí và sự trì giới tinh nghiêm, được ví như một đoàn rước rực rỡ, chỉnh tề, tôn vinh người chính trực và loan báo phước đức của họ.”

Verse 108

विमानमुत्तमं दिव्यमास्थाय सुमनोहरम्‌ | तत्र कल्पसहसंरं वै वसते स्त्रीशतावृते

Bhīṣma nói: “Ngự lên một thiên xa tối thượng, thần diệu và vô cùng mê hoặc, người ấy quả thật an trú nơi đó suốt một ngàn kalpa, được hàng trăm mỹ nữ vây quanh.”

Verse 109

षड्विंशे दिवसे यस्तु प्रकुयदिकभोजनम्‌

Bhīṣma nói: “Người nào đến ngày hai mươi sáu chỉ dùng một bữa (sau một thời khóa kỷ luật), và suốt mười hai tháng liên tiếp chế ngự tâm và các căn, sống bằng phần ăn chừng mực; lìa chấp trước, tự chủ, mỗi ngày dâng lễ hiến vào lửa thiêng Agni—người hữu phước ấy, được các Apsaras tôn kính, sẽ đạt đến các cõi trời của bảy đoàn Marut và của tám vị Vasu.”

Verse 110

सदा द्वादशमासांस्तु नियतो नियताशन: । जितेन्द्रियो वीतरागो जुह्मानो जातवेदसम्‌

Bhīṣma nói: “Người ấy, suốt trọn mười hai tháng, sống trong kỷ luật—ăn uống điều độ, tự chế và lìa chấp trước—mỗi ngày dâng lễ hiến vào lửa thiêng Agni (Jātavedas). Người đức hạnh ấy, được các Apsaras tôn kính, sẽ đến các cõi của đoàn Marut và của tám vị Vasu. Lời dạy này ca ngợi sự tiết chế bền bỉ, nếp sống điều hòa, và bổn phận tế tự trung tín như con đường đưa đến phần thưởng tinh thần cao thượng.”

Verse 111

स प्राप्नोति महाभाग: पूज्यमानो5प्सरोगणै: । सप्तानां मरुतां लोकान्‌ वसूनां चापि सो5श्षुते

Bhishma nói: Người ấy, bậc đại phúc—được các đoàn Apsara tôn kính—sẽ đạt đến các cõi của bảy Marut, và cả các cõi của chư Vasu. Đoạn này ca ngợi sự tự chế nghiêm mật đối với tâm và các căn, sự ăn uống điều độ, tâm ly tham chấp, cùng việc dâng cúng vào lửa thiêng mỗi ngày như những kỷ luật đưa người tu đến các cảnh giới thần linh tôn quý.

Verse 112

विमानै: स्फाटिकैर्दिव्यै: सर्वरत्नैरलंकृतै: गन्धर्वैरप्सरोभिश्व पूज्यमान: प्रमोदते

Bhishma nói: Được các Gandharva và Apsara tôn kính, người ấy hân hoan, du hành trong những cỗ xa giá trên không bằng pha lê thần diệu, trang sức bằng mọi loại châu báu. Hình ảnh phần thưởng cõi trời này nhấn mạnh rằng hạnh nghiệp công đức rốt cuộc đưa đến sự hưởng thụ cao sang và sự kính trọng ở đời sau.

Verse 113

सप्तविंशेडथ दिवसे य: कुयदिकभोजनम्‌,जो बारह महीनोंतक प्रतिदिन अग्निहोत्र करता हुआ हर सत्ताईसवें दिन एक बार भोजन करता है, वह प्रचुर फलका भागी होता और देवलोकमें सम्मान पाता है

Bhishma nói: “Ai thực hành kỷ luật chỉ ăn một lần vào mỗi ngày thứ hai mươi bảy, và trong mười hai tháng liền ngày nào cũng cử hành Agnihotra, chỉ thọ thực một lần vào đúng ngày thứ hai mươi bảy ấy—người đó sẽ thọ nhận công đức dồi dào và được tôn kính trong cõi chư thiên.”

Verse 114

सदा द्वादशमासांस्तु जुह्मानो जातवेदसम्‌ | फल प्राप्रोति विपुलं देवलोके च पूज्यते

Bhishma nói: Ai trong trọn mười hai tháng không ngừng dâng lễ vật vào lửa thiêng—Jataveda (Agni)—và với sự khắc kỷ nghiêm mật chỉ ăn một lần vào mỗi ngày thứ hai mươi bảy, thì sẽ đạt công đức lớn lao và được tôn kính trong cõi chư thiên. Lời dạy ca ngợi việc thờ lửa theo Veda kết hợp với khổ hạnh, nêu tự chế như con đường thăng tiến và được chư thiên kính trọng.

Verse 115

अमृताशी वसंस्तत्र स वितृष्ण: प्रमोदते । देवर्षिचरितं राजन्‌ राजर्षिभिरनुछितम्‌

Bhishma nói: Ở đó, sống bằng lương thực cam lộ, không còn khát ái, người ấy hân hoan. Tâu đại vương, bậc mang hình tướng thần diệu ấy lắng nghe và suy niệm về hạnh trạng của các thánh hiền cõi trời như các vương hiền đã truyền dạy; rồi ngự trên cỗ xa giá thiên giới thượng hạng, vui đùa trong men say hoan lạc cùng những thiếu nữ kiều diễm, và an trú nơi ấy an vui suốt ba nghìn yuga và kalpa. Đoạn này nhấn mạnh rằng sự hưởng thụ ở các cõi cao đến từ vô dục và việc noi theo gương mẫu cao quý, chứ không phải từ sự nắm giữ tham cầu.

Verse 116

अध्यावसति दिव्यात्मा विमानवरमास्थित: । स्त्रीभिर्मनोभिरामाभी रममाणो मदोत्कट:

Bhīṣma nói: Bậc có linh hồn rực sáng ấy ngự tại đó, an tọa trên cỗ thiên xa tối thắng, vui đùa hoan lạc cùng những mỹ nữ làm say lòng, ngây ngất trong niềm khoái lạc dâng trào.

Verse 117

योडष्टाविंशे तु दिवसे प्राश्नीयादेकभोजनम्‌,जो बारह महीनोंतक सदा अपने मन और इन्द्रियोंको काबूमें रखकर अट्ठाईसवें दिन एक बार भोजन करता है, वह देवर्षियोंको प्राप्त होनेवाले महान्‌ फलका उपभोग करता है

Bhīṣma nói: Ai chỉ ăn một lần vào ngày hai mươi tám, suốt mười hai tháng luôn chế ngự tâm và các căn, thì được thọ hưởng đại quả báo mà người ta nói các thiên tiên (devarṣi) đạt đến.

Verse 118

सदा द्वादशमासांस्तु जितात्मा विजितेन्द्रिय: । फल देवर्षिचरितं विपुलं समुपाश्ुते

Bhīṣma nói: Người suốt mười hai tháng luôn tự chế, chế ngự các căn, chỉ thọ thực một lần vào ngày hai mươi tám, sẽ được hưởng quả báo dồi dào, được nói là quả của hạnh devarṣi.

Verse 119

भोगवांस्तेजसा भाति सहस्रांशुरिवामल: । सुकुमार्यश्न नार्यस्तं रममाणा: सुवर्चस:

Bhīṣma nói: Được đầy đủ hưởng thụ, người ấy tự tỏa hào quang, trong sạch như mặt trời ngàn tia. Những thiếu nữ mảnh mai, rực rỡ vui vầy cùng người; và cùng ngồi trên thiên xa diệu lạc, nơi ban thành mọi dục nguyện, họ đem đến cho người cuộc tiêu dao hoan hỷ suốt trăm vạn kiếp.

Verse 120

पीनस्तनोरुजघना दिव्याभरणभूषिता: । रमयन्ति मनःकान्ते विमाने सूर्यसंनिभे

Bhīṣma nói: “Được trang sức bằng bảo sức thiên giới, ngực đầy, hông nở, họ làm vui lòng người yêu khi dạo bước trong thiên xa rực rỡ, chói lọi như mặt trời.”

Verse 121

एकोनत्रिंशे दिवसे यः प्राशेदेकभोजनम्‌,जो बारह महीनोंतक सदा सत्यव्रतके पालनमें तत्पर हो उन्‍्तीसवें दिन एक बार भोजन करता है, उसे देवर्षियों तथा राजर्षियोंद्वारा पूजित दिव्य मंगलमय लोक प्राप्त होते हैं

Bhīṣma nói: Người nào trong mười hai tháng luôn chuyên tâm giữ vững lời thệ nguyện về chân thật, và đến ngày hai mươi chín chỉ ăn một lần, sẽ đạt đến cõi giới thiêng liêng, cát tường—nơi được các deva-ṛṣi và rāja-ṛṣi tôn kính. Lời dạy này ca ngợi sự tiết chế có kỷ luật kết hợp với chân thật không lay chuyển như con đường đưa đến phần thưởng tâm linh cao quý.

Verse 122

सदा द्वादशमासान्‌ वै सत्यव्रतपरायण: । तस्य लोका: शुभा दिव्या देवराजर्षिपूजिता:

Bhīṣma nói: Người nào suốt mười hai tháng bền lòng chuyên chú vào lời thệ nguyện về chân thật, sẽ đạt đến những cõi giới cát tường và thiêng liêng—những cảnh giới được chư thiên, các rāja-ṛṣi và deva-ṛṣi tôn kính. Trọng tâm đạo đức ở đây là: chân thật được gìn giữ như một kỷ luật lâu dài sẽ trực tiếp đưa đến sự thành tựu tâm linh cao quý và danh dự giữa các bậc tối thượng.

Verse 123

विमान सूर्यचन्द्रा भं दिव्यं समधिगच्छति । जातरूपमयं युक्त सर्वरत्नसमन्वितम्‌

Bhīṣma nói: Người ấy sẽ đạt được một cỗ thiên xa—rực sáng như mặt trời và mặt trăng—làm bằng vàng, được trang bị đầy đủ, và điểm tô bằng mọi loại châu báu. Về mặt đạo lý, câu kệ trình bày sự thọ hưởng cõi trời như quả của công hạnh, xem phần thưởng ấy không chỉ là xa hoa mà là dấu hiệu hữu hình của kết quả cát tường do dharma đem lại.

Verse 124

अप्सरोगणसम्पूर्ण गन्धर्वैरभिनादितम्‌ | तत्र चैनं शुभा नार्यों दिव्याभरणभूषिता:

Cỗ xe ấy đầy những đoàn Apsaras và vang dội tiếng nhạc của các Gandharva. Tại đó, những tiên nữ cát tường, trang sức bằng bảo vật thiêng, đến hầu cận người ấy.

Verse 125

भोगवांस्तेजसा युक्तो वैश्वानरसमप्रभ:

Bhīṣma nói: Được đầy đủ thọ hưởng và phú quý, lại kết hợp với ánh sáng tâm linh—rực rỡ như Vaiśvānara (ngọn lửa vũ trụ)—người ấy đạt đến những cảnh giới tôn quý: cõi của các Rudra, và thậm chí cả cõi của Brahmā. Câu kệ đặt việc tự chế sáng ngời và hạnh nghiệp hướng về thần tính như con đường dẫn không chỉ đến lạc thú thế gian, mà đến những trạng thái cao hơn và sự tương thông với trật tự thiêng liêng.

Verse 126

दिव्यो दिव्येन वपुषा भ्राजमान इवामर: । वसूनां मरुतां चैव साध्यानामश्विनोस्तथा

Bhīṣma nói: “Người ấy hiện ra như bậc thiên giới—rực sáng với thân tướng thần diệu, tựa một đấng bất tử. Trong hào quang ấy, người dường như đồng hàng với các Vasu và Marut, cũng như với các Sādhya và đôi Aśvin.”

Verse 127

यस्तु मासे गते भुड्क्ते एकभक्तं शमात्मक:

Bhīṣma nói: “Còn người nào, khi đã qua một tháng, chỉ ăn một bữa—tự chế và tâm tính an hòa—thì người ấy thực hành sự tiết chế có kỷ luật như một phần của hạnh nguyện theo dharma.”

Verse 128

सुधारसकृताहार: श्रीमान्‌ सर्वमनोहर:

Bhīṣma tả rằng: “Dưỡng thực của người ấy tựa như cam lộ—tinh khiết, thanh nhã và nuôi dưỡng sinh lực—được phúc thịnh cát tường gia hộ, và phong thái khiến mọi tâm trí đều bị cuốn hút.”

Verse 129

दिव्यमाल्याम्बरधरो दिव्यगन्धानुलेपन:

Bhīṣma nói: “Người ấy được trang sức bằng vòng hoa và y phục cõi trời, lại được xức những hương thơm thần diệu.”

Verse 130

स्वयंप्रभाभिनरिीभिर्विमानस्थो महीयते

Bhīṣma nói: “Ngự trên cỗ xe trời, người ấy được tôn kính bởi các tiên nữ rực sáng bằng chính hào quang của mình. Họ trang điểm và hầu cận người bằng muôn lối lời nói ngọt ngào cùng những thú vui đa dạng—gợi tả những hưởng thụ tinh nhã được cho là quả báo của công đức.”

Verse 131

रुद्रदेवर्षिकन्याभि: सततं चाभिपूज्यते । नानारमणरूपाभिनननारागाभिरेव च

Bhīṣma nói: “Ngài ấy luôn được Rudra, chư thiên và các ái nữ của các bậc hiền triết không ngừng tôn kính phụng thờ; lại còn được muôn hình dáng diễm lệ quyến rũ—qua vô vàn cách thức hoan lạc và những biểu hiện sùng kính đa dạng.”

Verse 132

विमाने गगनाकारे सूर्यवैदूर्यसंनिभे

Bhīṣma nói: “Trong một thiên xa—một cỗ xe trên không rộng lớn như bầu trời—rực sáng như mặt trời và tựa ánh huy hoàng của vaidūrya (ngọc mắt mèo)…”

Verse 133

पृष्ठत: सोमसंकाशे उदर्क चाभ्रसन्निभे | दक्षिणायां तु रक्ताभे अधस्तान्नीलमण्डले

Bhīṣma nói: “Phía sau, nó tỏa ánh nhạt như trăng; phía trên, tựa một khối mây dày. Về phương nam, nó hiện sắc đỏ; còn phía dưới là một vành tròn xanh thẫm.”

Verse 134

ऊर्ध्व विचित्रसंकाशे नैको वसति पूजित: । जिस विमानपर वह विराजमान होता है

Bhīṣma nói: “Trong cung điện thiên giới cao vời, nơi phần thượng hiện ra kỳ ảo với muôn sắc hòa xen, chẳng phải chỉ một bậc đáng tôn kính cư ngụ. Chừng nào mưa còn đổ xuống Jambudvīpa suốt một nghìn năm, chừng ấy vị được tôn kính ấy còn ở nơi đó—rực rỡ trên cỗ thiên xa sáng chói—hưởng sự kính trọng và bạn đồng hành, như quả báo của công đức.”

Verse 135

विप्रुषश्चैव यावन्त्यो निपतन्ति नभस्तलातू

Bhīṣma nói: “Như vô số giọt li ti rơi xuống từ khoảng trời bao la…”

Verse 136

मासोपवासी वर्षैस्तु दशभि: स्वर्गमुत्तमम्‌

Bhīṣma nói: “Ai thực hành trai giới hằng tháng, bền bỉ suốt mười năm, sẽ đạt đến cõi trời tối thượng.”

Verse 137

मुनिर्दान्तो जितक्रोधो जितशिश्रोदर: सदा

Bhīṣma nói: “Bậc hiền triết phải tự chế, luôn nghiêm trì kỷ luật—người đã thắng được cơn giận và làm chủ các thôi thúc của giác quan cùng của cái bụng.”

Verse 138

जुद्वन्नग्नींक्ष नियत: संध्योपासनसेविता । बहुभिननियमैरेवं शुचिरश्षाति यो नर:

Bhīṣma nói: “Người nào đều đặn dâng lễ vật vào các ngọn lửa thiêng, giữ kỷ luật đúng thời khắc đã định, thành kính thực hành lễ bái lúc giao thời (sandhyā), và sống theo nhiều giới hạnh như thế—người ấy, được thanh tịnh bởi các sự chế ngự này, thọ thực trong sự trong sạch và chính pháp.”

Verse 139

अभ्रावकाशशीलक्ष्‌ तस्य भानोरिव त्विष: । जो मनुष्य सदा मुनि

Bhīṣma nói: “Hào quang của người ấy rực rỡ như ánh mặt trời, và bản tính thì quang đãng, trong suốt như bầu trời. Ai sống như bậc hiền triết—tự chế, thắng giận, kềm giữ xung lực dục vọng và cơn thúc bách của cái bụng, theo đúng phép tắc dâng lễ vật vào ba ngọn lửa thiêng, chuyên cần lễ bái sandhyā mỗi ngày—người ấy, đã được thanh tịnh, chỉ thọ thực khi đang giữ trọn nhiều giới hạnh đã nói trước: người ấy trở nên không tì vết như trời cao, và ánh sáng của mình chiếu rạng như nắng. Hỡi Đại vương, lên cõi trời với chính thân này, người ấy trở nên như một vị thần.”

Verse 140

एष ते भरतश्रेष्ठ यज्ञानां विधिरुत्तम:

Bhīṣma nói: “Hỡi bậc tối thắng trong dòng Bharata, đó là nghi thức tối thượng của các tế lễ (yajña) mà ta đã lần lượt giảng giải cho con một cách tường tận. Trong đó cũng làm sáng tỏ quả báo của việc trai giới. Hỡi con của Kuntī, ngay cả những người nghèo khổ, nhờ thực hành các lời nguyện trai giới ấy, cũng đạt được quả phúc của tế lễ.”

Verse 141

व्याख्यातो ह्ानुपूर्व्येण उपवासफलात्मक: । दरिद्रेर्मनुजै: पार्थ प्राप्त यज्ञफलं यथा

Bhīṣma nói: “Ta đã lần lượt, theo đúng trật tự, giảng giải pháp môn mà cốt tủy là công đức của việc trai giới (nhịn ăn). Hỡi Pārtha, cũng như quả báo của tế tự (yajña) có thể đạt được, thì những người nghèo khó cũng đã đạt được quả báo của tế tự nhờ thực hành các lời nguyện dựa trên việc trai giới này. Hỡi bậc ưu tú nhất trong dòng Bharata, ta đã trình bày cho con—từng bước một và thật tường tận—pháp chế tối thượng của các tế lễ; và trong đó ta đã làm sáng tỏ công đức phát sinh từ việc trai giới. Hỡi con của Kuntī, ngay cả kẻ không có của cải, nếu đảm nhận những lời nguyện trai giới ấy, cũng đạt được phần thưởng ngang với tế lễ.”

Verse 142

उपवासानिमान्‌ कृत्वा गच्छेच्च परमां गतिम्‌ । देवद्विजातिपूजायां रतो भरतसत्तम,भरतश्रेष्ठ) देवताओं और ब्राह्मणोंकी पूजामें तत्पर रहकर जो इन उपवासोंका पालन करता है, वह परमगतिको प्राप्त होता है

Bhishma nói: “Hỡi bậc ưu tú nhất trong dòng Bharata, người nào giữ các kỳ trai giới này và luôn chuyên tâm thờ phụng chư thiên cùng những bậc ‘hai lần sinh’ (Bà-la-môn), người ấy sẽ đạt đến cảnh giới tối thượng.”

Verse 143

उपवासविधिवस्त्वेष विस्तरेण प्रकीर्तित: । नियतेष्वप्रमत्तेषु शौचवत्सु महात्मसु

Bhīṣma nói: “Hỡi Bhārata, ta đã trình bày tường tận quy tắc và nghi thức của việc trai giới này. Pháp ấy dành cho những bậc đại tâm: tự chế, tỉnh giác và chuyên giữ thanh tịnh. Vì vậy, con chớ nuôi một mảy nghi ngờ nào về lời dạy này.”

Verse 144

दम्भद्रोहनिवृत्तेषु कृतबुद्धिषु भारत । अचलेष्वप्रकम्पेषु मा ते भूदत्र संशय:

Bhīṣma nói: “Hỡi Bhārata, đối với những người đã lìa bỏ thói giả trá và lòng ác ý—trí tuệ đã được gột sạch và quyết tâm đã vững, bản tính điềm nhiên không lay chuyển—con chớ nghi ngờ điều này. Chính vì những bậc đại tâm có kỷ luật, tỉnh giác và tâm ý thanh tịnh như thế mà ta đã trình bày tường tận pháp hành trai giới này.”

Verse 216

देवराजस्य च क्रीडां नित्यकालमतवेक्षते । उस मनुष्यको देवकन्याओंसे आरूढ़ विमान उपलब्ध होता है और वह पूर्वसागरके तटपर इन्द्रलोकमें निवास करता है तथा वहाँ रहकर वह प्रतिदिन देवराजकी क्रीडाओंको देखा करता है

Bhishma nói: “Người ấy luôn được chiêm ngưỡng cuộc vui và những trò diễn thần diệu của Chúa tể chư thiên. Người như vậy sẽ đạt được một thiên xa (cỗ xe bay) có các tiên nữ hầu cận, cư ngụ tại cõi Indra bên bờ đại dương phương Đông; và ở đó, ngày qua ngày, người ấy chứng kiến vị vua của chư thiên trong cuộc vui hoan lạc—hình ảnh của phần thưởng dành cho công hạnh và đức hạnh được rèn luyện.”

Verse 236

अनसूयुरपापस्थो द्वादशाहफलं लभेत्‌ । जो बारह महीनोंतक प्रतिदिन अग्निहोत्र करता हुआ हर पाँचवें दिन एक समय भोजन करता है और लोभहीन

Bhishma nói: Người không ganh tị, vững lập trong nếp sống vô tội, sẽ đạt công đức của lễ tế Dvādaśāha. Lời dạy nhấn mạnh rằng kỷ luật bền bỉ hằng ngày—như cử hành Agnihotra đều đặn, tiết chế ăn uống, và phẩm hạnh đặt nền trên chân thật, bất bạo lực, kính trọng Bà-la-môn, không tham lam, không bới lỗi người—có thể đem lại “quả báo của tế lễ” bằng đạo hạnh, chứ không chỉ nhờ phô bày nghi thức.

Verse 273

गवां मेधस्य यज्ञस्य फल प्राप्नोत्यनुत्तमम्‌ । जो बारह महीनेतक सदा अन्निहोत्र करता

Người ấy đạt được quả báo tối thượng của lễ tế Gomedha. Ai suốt mười hai tháng luôn cử hành Agnihotra, tắm gội vào cả ba thời hoàng hôn–bình minh, giữ phạm hạnh, không nhìn lỗi người khác, sống theo hạnh của bậc ẩn sĩ và cứ mỗi sáu ngày chỉ ăn một lần, thì người ấy hưởng trọn công đức cao nhất của tế lễ Gomedha.

Verse 313

लोम्नां प्रमाणेन सम॑ ब्रह्मलोके महीयते । वह मनुष्य दो पताका (महापद्मा)

Bhishma nói: Người ấy được tôn vinh ở Brahmaloka trong một thời lượng đo bằng số lông (lomāni)—tức là số năm nhiều đến khôn kể, bằng đúng số lông trên tập da thú đã nêu—ngụ ý một phần thưởng cực kỳ lâu dài, sinh từ công đức, nơi cõi trời tối thượng.

Verse 353

संख्यामतिगुणां चापि तेषु लोकेषु मोदते । उन सभी स्थानोंमें सफलमनोरथ होकर वह देवकन्याओंद्वारा पूजित होता है तथा जिस यज्ञमें बहुत-से सुवर्णकी दक्षिणा दी जाती है

Bhishma nói rằng người ấy hoan hưởng trong các cõi trời ấy với mức độ vượt xa mọi phép tính thường tình. Mọi ước nguyện đều thành tựu, được các tiên nữ tôn kính phụng thờ; và người ấy đạt công đức ngang với một tế lễ mà trong đó bố thí dakṣiṇā bằng vàng rất nhiều. Suốt vô lượng năm, người ấy hưởng lạc nơi các cõi ấy—một lời khẳng định rằng sự bố thí rộng rãi, hợp dharma, đem lại quả báo cao quý và bền lâu.

Verse 383

वयोरूपविलासिन्यो लभते नात्र संशय: । वह कमलके समान वर्णवाले विमानपर चढ़ता है और वहाँ उसे श्यामवर्णा

Bhīṣma nói: Người làm việc ấy chắc chắn được các tiên nữ—rạng rỡ bởi sức quyến rũ của tuổi trẻ, nhan sắc và dáng vẻ uyển chuyển—không hề nghi ngờ. Người ấy lên một cỗ thiên xa màu như hoa sen; tại đó, những thiên nữ da sẫm và những thiên nữ trắng sáng như vàng, như ở tuổi mười sáu, với tân xuân và vẻ đẹp mê hoặc, sẽ đến với người ấy.

Verse 523

रुद्राणां तमधीवासं दिवि दिव्यं मनोहरम्‌ । वह अपने पास ब्रह्माजीका भेजा हुआ विमान स्वतः उपस्थित देखता है। सुवर्णके समान रंगवाली रूपवती कुमारियाँ उसे उस विमानद्वारा झुलोकमें दिव्य मनोहर रुद्रलोकमें ले जाती हैं

Bhīṣma nói: Người ấy thấy ngay bên mình, tự nhiên hiện ra, cỗ xe bay thiên giới (vimāna) do Phạm Thiên (Brahmā) sai đến. Rồi những thiếu nữ tuyệt sắc, sắc vàng rực rỡ, đưa người ấy lên vimāna ấy mà đến cõi Rudra trên trời—rạng ngời, thần diệu và mê hoặc—đó là dấu hiệu của quả báo công đức và sự tôn vinh của chư thần đối với một linh hồn xứng đáng.

Verse 556

सदा द्वादशमासान्‌ वै सर्वमेधफलं लभेत्‌ | जो बारह महीनोंतक प्रति बारहवें दिन केवल हविष्यान्न ग्रहण करता है, उसे सर्वमेध यज्ञका फल मिलता है

Bhīṣma nói: Ai trọn mười hai tháng, đều đặn giữ hạnh—cứ mỗi ngày thứ mười hai chỉ dùng havishyānna—thì đạt công đức ngang với lễ tế Sarvamedha. Lời dạy ấy nêu rõ rằng sự tự chế và kỷ luật bền bỉ có thể đem lại kết quả được ca ngợi như những nghi lễ vĩ đại, đề cao nỗ lực đạo hạnh hơn vẻ huy hoàng bên ngoài.

Verse 559

उसके लिये बारह सूर्योके समान तेजस्वी विमान प्रस्तुत किया जाता है। बहुमूल्यमणि

Bhīṣma nói: “Với người như thế, một cỗ xa giá thiên giới được chuẩn bị sẵn, rực sáng như mười hai mặt trời. Vẻ huy hoàng của nó được tô điểm bởi châu báu quý, ngọc trai và san hô. Chung quanh là hàng thiên nga vây bọc, lại thấm đầy ‘đường rắn’—một lối trời uốn lượn; cỗ xe vang rền tiếng gọi, trang sức bằng chim công và chim cakravāka, và an vị nơi Phạm thiên giới (Brahmaloka). Bên trong có những lâu đài cao lớn. Tâu đại vương, chốn cư ngụ vĩnh hằng ấy đầy ắp nam nữ. Điều này do bậc hiền thánh Aṅgiras, người thông đạt dharma, đã tuyên nói.”

Verse 773

आवर्तनानि चत्वारि साधयेच्चाप्यसौ नर: । वह पुरुष सौ पद्म वर्षोके समान दस महाकल्प तथा चार चतुर्युगीतक अपने पुण्यका फल भोगता है

Bhīṣma nói: “Người nào hoàn thành trọn vẹn bốn chu kỳ (āvartana) theo quy định sẽ hưởng quả công đức trong một thời lượng dài khôn lường—được ví như trăm ‘năm sen’, mười đại kiếp (mahākalpa) và bốn thời đại (caturyuga).”

Verse 813

द्वात्रिंशद्‌ रूपधारिण्यो मधुरा: समलंकृता: । वह पुरुष भूलोक

Bhīṣma nói: Người ấy tại đó thấy cả Bhūloka, Bhuvarloka, và vị thiên hiền mang hình tướng Viśvarūpa. Rồi các thiếu nữ của Đấng Tối Thượng trong chư thiên đến mua vui cho người ấy. Họ có ba mươi hai vị—dáng vẻ mỹ lệ, lời nói ngọt ngào, và được trang sức bằng bảo sức thần diệu.

Verse 823

तावच्चरत्यसौ धीर: सुधामृतरसाशन: । प्रभो! जबतक आकाशकमें चन्द्रमा और सूर्य विचरते हैं, तबतक वह धीर पुरुष सुधा एवं अमृतरसका भोजन करता हुआ ब्रह्मलोकमें विहार करता है

Bhishma nói: Chừng nào mặt trăng và mặt trời còn du hành trên bầu trời, chừng ấy người kiên định ấy—được nuôi dưỡng bằng vị sudhā và amṛta—vẫn cư ngụ và thong dong trong cõi Phạm Thiên (Brahma-loka).

Verse 833

सदा द्वादशमासान्‌ वै सप्तलोकान्‌ स पश्यति । जो लगातार बारह महीनोंतक प्रति अठारहवें दिन एक बार भोजन करता है, वह भू आदि सातों लोकोंका दर्शन करता है

Bhīṣma nói: Người nào suốt trọn mười hai tháng giữ kỷ luật chỉ ăn một lần vào mỗi ngày thứ mười tám, được nói là sẽ đạt được thị kiến về bảy cõi (khởi từ Bhū).

Verse 856

विमानमुत्तमं दिव्यं सुसुखी हाधिरोहति । उसके सामने व्याप्र और सिंहोंसे जुता हुआ तथा मेघके समान गम्भीर गर्जना करनेवाला दिव्य एवं उत्तम विमान प्रस्तुत होता है, जिसपर वह अत्यन्त सुखपूर्वक आरोहण करता है

Bhīṣma nói: “Trước mặt người ấy hiện ra một cỗ thiên xa tối thượng, linh diệu—được thắng bằng hổ và sư tử, vang rền tiếng gầm trầm như mây sấm—và người ấy lên xe trong sự an nhiên trọn vẹn.”

Verse 863

सुधारयं च भुज्जीत अमृतोपममुत्तमम्‌ । उस दिव्य लोकमें वह एक हजार कल्पोंतक देवकन्याओंके साथ आनन्द भोगता और अमृतके समान उत्तम सुधारसका पान करता है

Bhishma nói: “Người ấy thụ hưởng sudhā-rasa tối thượng, tựa như amṛta. Trong cõi trời ấy, người ấy vui hưởng an lạc cùng các thiên nữ suốt một nghìn kalpa, uống tinh chất cao quý sánh với bất tử.”

Verse 883

गन्धर्वैरुपगीतं च विमान सूर्यवर्चसम्‌ । उसे अप्सराओंद्वारा सेवित उत्तम स्थान--गन्धर्वोंके गीतोंसे गूँजता हुआ सूर्यके समान तेजस्वी विमान प्राप्त होता है

Bhishma nói: Người ấy đạt được một cỗ thiên xa rực rỡ như mặt trời, vang dội những khúc ca của các Gandharva và được các Apsaras hầu cận—hình ảnh phần thưởng tôn quý dành cho công đức và đời sống chính pháp.

Verse 896

दिव्याम्बरधर: श्रीमानयुतानां शतं शतम्‌ । उस विमानमें वह सुन्दरी देवांगगाओंके साथ आनन्द भोगता है। उसे कोई चिन्ता तथा रोग नहीं सताते। दिव्यवस्त्रधारी और श्रीसम्पन्न रूप धारण करके वह दस करोड़ वर्षोतक वहाँ निवास करता है

Bhishma nói: Khoác y phục thần diệu và rực rỡ vinh quang, người ấy cư ngụ nơi đó suốt một thời gian mênh mông—hàng trăm, hàng trăm vạn vạn—hưởng lạc thú cõi trời giữa đoàn tiên nữ. Không lo âu, không bệnh tật nào có thể quấy nhiễu. Nhờ công đức của hạnh nghiệp, người ấy đạt một đời sống sáng chói, vô ưu trong các cõi cao, kéo dài vô lượng.

Verse 913

स लोकान्‌ विपुलान्‌ रम्यानादित्यानामुपाश्षुते । जो लगातार बारह महीनेतक पूरे बीस दिनपर एक बार भोजन करता

Bhishma nói: Người như thế sẽ đạt đến những cõi rộng lớn, mỹ lệ của các Aditya (chư thần mặt trời). Ai suốt mười hai tháng liên tiếp, cứ mỗi hai mươi ngày mới ăn một lần, nói lời chân thật, giữ trọn lời nguyện, kiêng thịt, giữ phạm hạnh và luôn tận tâm vì lợi ích của mọi loài—người ấy sẽ đến những cảnh giới bao la và tươi đẹp của Thần Mặt Trời.

Verse 926

विमानै: काज्चनै्ईट्यै: पृष्ठतश्नानुगम्यते । उसके पीछे-पीछे दिव्यमाला और अनुलेपन धारण करनेवाले गन्धर्वों तथा अप्सराओंसे सेवित सोनेके मनोरम विमान चलते हैं

Bhīṣma nói: Sau lưng người ấy là những cỗ xa giá bay bằng vàng, đẹp đẽ, rực rỡ và cát tường, nối nhau tiến bước; được các Gandharva và Apsara hầu cận—những kẻ mang vòng hoa thần diệu và hương liệu thơm ngát. Cảnh tượng ấy biểu lộ vinh dự và sự nghênh đón của cõi trời dành cho người có đại công đức.

Verse 953

सेव्यमानो वरस्त्रीभि: क्रीडत्यमरवत्‌ प्रभु: । जो लगातार बारह महीनोंतक प्रतिदिन अग्निहोत्र करता हुआ इक्कीसवें दिनपर एक बार भोजन करता है

Bhishma giảng về phần thưởng cõi trời của sự tuân hành nghi lễ Veda nghiêm mật: ai suốt trọn một năm làm lễ Agnihotra mỗi ngày, rồi đến ngày thứ hai mươi mốt mới ăn một lần, sẽ đạt đến những cõi rực sáng gắn với Śukrācārya và Indra, lại còn đến được các cảnh giới của đôi Aśvinīkumāra và đoàn Marut. Ở đó, người ấy không biết đến cả tên gọi của sầu khổ, sống trong hưởng lạc không gián đoạn—ngự trên xa giá huy hoàng, được mỹ nữ hầu cận, vui chơi như một vị thần hùng mạnh giữa hàng bất tử.

Verse 1013

रमते देवकन्याभिर्दिव्याभरणभूषित: । वहाँ अनेक गुणोंसे युक्त श्रेष्ठ विमानपर आरूढ़ हो इच्छानुसार विचरता

Bhishma nói: Được trang sức bằng châu báu cõi trời, người ấy vui hưởng cùng các tiên nữ. Ở đó, đầy đủ nhiều đức hạnh, cưỡi trên một xa giá tuyệt hảo, người ấy du hành theo ý muốn—đi đến nơi nào lòng ham muốn dẫn dắt—và được các Apsara tôn kính. Trong những cõi ấy, người ấy rực sáng bởi trang sức thần diệu và hoan lạc cùng các ái nữ của chư thần.

Verse 1053

सदा द्वादशमासांस्तु पुष्कलं यानमारुहेत्‌ । जो लगातार बारह महीनोंतक पचीसवें दिन एक बार भोजन करता है, उसको सवारीके लिये बहुत-से विमान या वाहन प्राप्त होते हैं

Bhishma nói: Nếu một người, trọn vẹn mười hai tháng, giữ giới hạnh chỉ ăn một lần vào ngày hai mươi lăm (mỗi tháng), thì sẽ được ban thưởng vô số phương tiện chuyên chở—nhiều cỗ xa giá trên không và các loại xe cộ—cho cuộc hành trình của mình. Lời dạy này nêu rõ rằng sự tự chế bền bỉ và đời sống điều độ được tin là đem lại quả lành cát tường, thậm chí phi thường.

Verse 1083

सुधारसं चोपजीवन्नमृतोपममुत्तमम्‌ | वह दिव्य

Bhishma nói: Được nuôi dưỡng bằng tinh chất cam lộ tối thượng, tựa như amṛta, người ấy an trú trong vinh quang. Ngồi trên cỗ xa giá thiên giới—cao quý, tuyệt diệu và mê hoặc—người ấy rạng ngời, cư ngụ suốt một nghìn kiếp trong cung điện đầy những mỹ nữ hàng trăm. Ở đó, người ấy sống bằng cách uống thứ “sudhā-rasa” tối thượng, lương thực của chư thiên, sánh với amṛta. Đoạn này nêu rõ quả báo của công đức: hạnh lành đưa đến hưởng lạc thiên giới tinh tế và lâu bền.

Verse 1126

द्वे युगानां सहस्रे तु दिव्ये दिव्येन तेजसा । सम्पूर्ण रत्नोंसे अलंकृत स्फटिक मणिमय दिव्य विमानोंसे सम्पन्न हो गन्धर्वों और अप्सराओंद्वारा पूजित होता हुआ दिव्य तेजसे युक्त हो देवताओंके दो हजार दिव्य युगोंतक वह उन लोकोंमें आनन्द भोगता है

Bhishma nói: Suốt hai nghìn yuga thiên giới, rực rỡ bằng hào quang siêu phàm, người ấy hưởng lạc trong những cõi cao ấy—được Gandharva và Apsaras tôn kính, đầy đủ thần uy, sở hữu những vimāna thiên giới bằng pha lê và châu báu, trang sức bằng trọn bộ ngọc ngà. Đoạn này nhấn mạnh lẽ đạo đức của nghiệp: công đức trổ quả tinh tế và lâu bền ở đời sau.

Verse 1203

सर्वकामगमे दिव्ये कल्पायुतशतं समा: । वह भोगसे सम्पन्न हो अपने तेजसे निर्मल सूर्यकी भाँति प्रकाशित होता है और सुन्दर कान्तिवाली

Bhishma nói: Trên cỗ xa giá thiên giới có thể ban thành tựu mọi ước nguyện, người có công đức—rạng ngời như mặt trời đã được gột sạch nhờ chính uy quang tâm linh của mình—được tiêu khiển trong những thời đoạn mênh mông. Những tiên nữ mảnh mai, sáng như mặt trời, khoác y phục và trang sức thiên giới, đem niềm vui khoái lạc cho người ấy suốt hàng trăm nghìn kalpa. Đoạn này đặt lạc thú cõi trời như quả của phước đức tích tụ, chứ không phải cứu cánh tối hậu của dharma.

Verse 1246

मनो5भिरामा मधुरा रमयन्ति मदोत्कटा: । उस विमानमें अप्सराएँ भरी रहती हैं

Bhishma miêu tả cỗ xa giá thiên giới: nó đầy ắp các Apsaras, và luôn vang dội âm điệu ngọt ngào từ khúc ca của Gandharva. Bên trong, những người nữ trang sức bằng châu báu thiên giới—đủ mọi tướng lành, quyến rũ lòng người, say sưa trong hoan hỷ và lời nói dịu ngọt—làm vui và tiêu khiển cho người ấy. Đoạn này nêu sức mê hoặc của phần thưởng cõi trời như hệ quả của công đức, đồng thời ngầm nhắc rằng khoái lạc chỉ là quả, không phải cứu cánh của dharma.

Verse 1263

रुद्राणां च तथा लोकं ब्रह्मलोक॑ च गच्छति । वह पुरुष भोगसम्पन्न

Bhīṣma nói rằng: Người như thế đạt đến các cõi của chư Rudra, thậm chí cả cõi của Brahmā. Đầy đủ hưởng lạc và phú quý, rực sáng, bừng cháy như lửa; với thân thể thần diệu chiếu ngời như một vị thần và tâm tính mang khí chất thiên giới, người ấy được vào các cảnh giới của Vasus, đoàn Maruts, các Sādhyas, đôi Aśvin, các Rudra, và cả Brahmaloka. Ý nghĩa đạo đức là: hạnh lành và công đức thiêng liêng làm tăng nội quang, dẫn đến số phận cao quý giữa các bậc thần linh.

Verse 1276

सदा द्वादशमासान्‌ वै ब्रह्मलोकमवाप्नुयात्‌ । जो बारह महीनोंतक प्रत्येक मास व्यतीत होनेपर तीसवें दिन एक बार भोजन करता और सदा शान्तभावसे रहता है, वह ब्रह्मलोकको प्राप्त होता है

Bhīṣma nói: Người nào suốt mười hai tháng giữ kỷ luật nghiêm—mỗi tháng chỉ ăn một lần vào ngày thứ ba mươi và luôn an trú trong tâm thái an hòa—thì đạt đến Brahmaloka. Lời dạy ca ngợi sự tự chế bền bỉ và nội tâm tĩnh lặng như con đường của dharma đưa đến cảnh giới cao thượng.

Verse 1283

तेजसा वपुषा लक्ष्म्या भ्राजते रश्मिवानिव । वह वहाँ सुधारसका भोजन करता और सबके मनको हर लेनेवाला कान्तिमान्‌ रूप धारण करता है। वह अपने तेज, सुन्दर शरीर तथा अंगकान्तिसे सूर्यकी भाँति प्रकाशित होता है

Bhīṣma nói: “Người ấy rạng ngời bởi uy lực, bởi dung mạo đẹp đẽ và bởi vẻ huy hoàng cát tường—chói sáng như mặt trời với muôn tia.” Ở nơi ấy, người ấy dùng thức ăn là cam lộ và mang lấy hình tướng diễm lệ làm say lòng mọi kẻ. Bởi uy quang, thân thể mỹ lệ và ánh sáng nơi các chi thể, người ấy tỏa rạng như mặt trời.

Verse 1313

नानामधुरभाषाभिनानारतिभिरेव च | वह विमानपर आरूढ़ हो अपनी ही प्रभासे प्रकाशित होनेवाली दिव्य नारियोंद्वारा सम्मानित होता है। रुद्रों तथा देवर्षियोंकी कन्याएँ सदा उसकी पूजा करती हैं। वे कन्याएँ नाना प्रकारके रमणीय रूप

Bhīṣma nói: Người ấy ngự trên cỗ thiên xa và được các tiên nữ tự tỏa hào quang kính trọng. Con gái của các Rudra và con gái của các devarṣi luôn luôn thờ phụng người ấy. Những thiếu nữ ấy được điểm trang bằng muôn vẻ hình dung diễm lệ, nhiều sắc thái ái tình, nhiều lối lời nói ngọt ngào, và nhiều nghệ thuật cuộc vui ái ân—phô bày vinh quang theo sau công đức và những hưởng thụ tinh tế do hạnh lành ban cho.

Verse 1346

तावत्‌ संवत्सरा: प्रोक्ता ब्रह्मलोकेडस्यथ धीमत: । मेघ जम्बूद्वीपमें जितने जलबिन्दुओंकी वर्षा करता है, उतने हजार वर्षोतक उस बुद्धिमान्‌ पुरुषका ब्रह्मलोकमें निवास बताया गया है

Bhīṣma nói: “Số năm cư trú của bậc trí tại Brahmaloka được tuyên như sau: Bao nhiêu giọt nước mây mưa đổ xuống Jambūdvīpa, thì bấy nhiêu ngàn năm là thời gian người ấy ở Brahmaloka.”

Verse 1353

वर्षासु वर्षतस्तावन्निवसत्यमरप्रभ: । वर्षा-ऋतुमें आकाशसे धरतीपर जितनी बूँदें गिरती हैं, उतने वर्षोतक वह देवोपम तेजस्वी पुरुष ब्रह्मलोकमें निवास करता है

Bhishma nói: Chừng nào mưa mùa mưa còn trút xuống, thì đúng chừng ấy—tính thành số năm bằng đúng số giọt mưa rơi từ trời xuống đất trong mùa gió mùa—người ấy, rực sáng như thần, cư ngụ nơi Phạm Thiên giới (Brahmaloka).

Verse 1366

महर्षित्वमथासाद्य सशरीरगतिर्भवेत्‌ । दस वर्षोतक एक-एक मास उपवास करके एकतीसवें दिन भोजन करनेवाला पुरुष उत्तम स्वर्ग लोकको जाता है। वह महर्षि पदको प्राप्त होकर सशरीर दिव्यलोककी यात्रा करता है

Bhishma nói: Khi đạt địa vị Đại Thánh (maharishi), người ấy còn có thể tiến bước với chính thân xác này. Người đàn ông nào suốt mười năm, mỗi tháng đều trì trai, chỉ đến ngày thứ ba mươi mốt mới ăn, sẽ đến cõi trời tối thượng. Đắc phẩm vị đại rishi, ông ta du hành đến cảnh giới thần linh trong thân thể đã hóa thành thiêng diệu.

Verse 1393

स्वर्ग पुण्यं यथाकाममुपभुड्धक्ते तथाविध: । राजन! ऐसे गुणोंसे युक्त पुरुष देवताके समान अपने शरीरके साथ ही देवलोकमें जाकर वहाँ इच्छाके अनुसार स्वर्गके पुण्यफलका उपभोग करता है

Bhishma nói: “Tâu Đại vương, người hội đủ những đức hạnh ấy sẽ trở nên như một vị thần. Mang theo chính thân xác mình đến cõi chư thiên, người ấy hưởng thụ ở đó—tùy theo ý muốn—quả phúc công đức của thiên giới.”

Verse 8736

सदा द्वादशमासान्‌ वै सप्तलोकान्‌ स पश्यति । जो लगातार बारह महीनोंतक उन्नीसवें दिन एक बार भोजन करता है, वह भी भू आदि सातों लोकोंका दर्शन करता है

Bhishma nói: “Suốt trọn mười hai tháng, người ấy được thấy bảy cõi.” Theo mạch văn, đây là quả báo tâm linh của lời nguyện tiết chế ăn uống: ai liên tục mười hai tháng chỉ ăn một lần vào ngày thứ mười chín, cũng được chiêm kiến bảy thế giới, начиная từ Bhū-loka trở xuống.

Verse 11636

युगकल्पसहस्राणि त्रीण्यावसति वै सुखम्‌ । वहाँ उसे अमृतका आहार प्राप्त होता है तथा वह तृष्णारहित हो वहाँ रहकर आनन्द भोगता है। राजन! वह दिव्यरूपधारी पुरुष राजर्षियोंद्वारा वर्णित देवर्षियोंके चरित्रका श्रवण-मनन करता है और श्रेष्ठ विमानपर आरूढ़ हो मनोरम सुन्दरियोंके साथ मदोन्मत्तभावसे रमण करता हुआ तीन हजार युगों एवं कल्पोंतक वहाँ सुखपूर्वक निवास करता है

Bhishma nói: Suốt ba nghìn chu kỳ yuga và kalpa, người ấy an trú nơi đó trong hạnh phúc. Ở cõi ấy, người ấy được nuôi dưỡng bằng thứ như cam lộ, dứt mọi khát khao và dục vọng, hưởng niềm an lạc. Tâu Đại vương, người rực sáng mang hình tướng thần diệu ấy lắng nghe và suy niệm về hạnh trạng các devarishi do các rajarsi thuật lại; rồi lên cỗ thiên xa (vimana) thù thắng, vui đùa trong men say hoan lạc cùng những mỹ nữ tuyệt trần, và cứ thế cư ngụ an vui suốt ba nghìn yuga và kalpa.

Verse 12963

सुखेष्वभिरतो भोगी दुःखानामविजानक: । दिव्यमाला, दिव्यवस्त्र, दिव्यगन्ध और दिव्य अनुलेपन धारण करके वह भोगकी शक्ति और साधनसे सम्पन्न हो सुख-भोगमें ही रत रहता है। दुःखोंका उसे कभी अनुभव नहीं होता है

Bhīṣma nói: Kẻ đắm chìm trong khoái lạc, người hưởng thụ ấy chẳng hay biết khổ đau. Được trang sức bằng vòng hoa thiêng, y phục thiêng, hương thơm thiêng và các thứ dầu xoa thiêng; lại đầy đủ quyền năng và phương tiện để hưởng thụ, hắn chỉ chuyên chú vào kinh nghiệm lạc thú; nỗi đau không bước vào cảm thọ của hắn.