Shloka 12
मानसतीर्थ-शौचप्रशंसा | Praise of the ‘Mental Tīrtha’ and the Marks of Purity
जो बहुत-सी सुवर्णकी दक्षिणासे युक्त इन्द्रप्रिय यज्ञका अनुष्ठान करता है तथा सत्यवादी, दानशील, ब्राह्मणभक्त, अदोषदर्शी, क्षमाशील, जितेन्द्रिय और क्रोधविजयी होता है, वह उत्तम गतिको प्राप्त होता है ।।
bhīṣma uvāca | yo bahu-sī suvarṇa-dakṣiṇā-yukta indra-priya-yajñasya anuṣṭhānaṃ karoti tathā satyavādī dānaśīlaḥ brāhmaṇa-bhaktaḥ adoṣa-darśī kṣamāśīlaḥ jitendriyaḥ krodha-vijayī ca bhavati sa uttamāṃ gatiṃ prāpnoti || pāṇḍura-bhra-pratīkāśe vimāne haṃsa-lakṣaṇe | dve samāpte tataḥ padme so 'psarobhir vaset saha ||
Bhīṣma nói: Người nào cử hành tế lễ được Indra ưa thích, kèm theo nhiều lễ vật vàng; lại chân thật, rộng lòng bố thí, kính phụng các Bà-la-môn, không soi tìm lỗi người, biết tha thứ, tự chế và chế ngự cơn giận—người ấy đạt đến con đường tối thượng của số mệnh. Ngồi trên cỗ xe trời mang dấu thiên nga, rực sáng như mây trắng, người ấy cư ngụ nơi đó cùng các apsara cho đến khi trọn hai thời kỳ “Padma”.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Ritual merit is affirmed, but it is explicitly tied to ethical virtues: truthfulness, generosity, reverence for Brahmanas, faultlessness in outlook (not seeking others’ defects), forgiveness, sense-control, and conquest of anger. The verse presents these as the integrated basis for attaining an exalted post-mortem destiny.
Bhishma describes the reward of a person who performs an Indra-pleasing sacrifice with rich gold gifts and lives by key virtues. The reward is depicted in vivid heavenly imagery: the person rides a swan-emblem celestial chariot, shining like white clouds, and dwells with apsaras for a long, named duration (‘two Padma’ periods).