
Uttara Ardha
This section is anchored in the sacred geography of Vārāṇasī (Kāśī), repeatedly referencing northern precincts and named locales such as Harikeśava-vana, the area described as ‘Mahādeva-uttara’ (north of Mahādeva), and the tīrtha known as Pādodaka near Ādikēśava. The narratives function as a micro-topographic guide: they connect deity-forms (notably multiple Ādityas) to specific sites, prescribing darśana, pūjā, and snāna as place-activated ritual acts with stated merits. The section’s cartography is therefore both devotional and archival—mapping how solar worship, Vaiṣṇava adjacency (Ādikēśava), and Śaiva supremacy claims (liṅga centrality) are coordinated within Kāśī’s ritual landscape.
50 chapters to explore.

Āditya-Māhātmya in Kāśī: Aruṇa, Vṛddha, Keśava, and Vimala; with Śiva-Liṅga Supremacy Discourse
ဤအধ্যာယတွင် အဂஸ္တျာက စကန္ဒအား ဗိနတာ၏ ကျွန်ဘဝဖြစ်ရခြင်း အကြောင်းရင်းကို မေးမြန်းသည်။ စကန္ဒက ကဒ္ရုနှင့် ဗိနတာတို့၏ မွေးဖွားပုံပြင်၊ ဥတစ်လုံးကို အချိန်မတိုင်မီ ခွဲဖောက်ခြင်းကြောင့် အရုဏ မပြည့်စုံသေးဘဲ ထွက်ပေါ်လာခြင်း၊ ထိုအရုဏက ကျိန်စာနှင့် အမိန့်တော်ကို ထုတ်ပြန်၍ တတိယဥကို မခွဲဖောက်ရန်နှင့် အနာဂတ်ကလေးက ဗိနတာ၏ ချည်နှောင်မှုကို ဖြုတ်ပေးမည်ဟု ပရောဖက်ပြုခြင်းတို့ကို ရှင်းပြသည်။ ထို့နောက် ကာသီအခြေပြု နေဘုရား၏ သာသနာမြေပြင်သို့ ပြောင်းလဲကာ အရုဏသည် ဝါရာဏသီ၌ တပဿာပြု၍ “အရုဏာဒိတျ” အဖြစ် တည်ထောင်ကာ ကိုးကွယ်သူတို့အား ကြောက်ရွံ့မှု၊ ဆင်းရဲမှု၊ အပြစ်နှင့် အချို့သော ရောဂါဒုက္ခများမှ လွတ်မြောက်စေမည်ဟု ကောင်းကျိုးဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် ဟာရီတ မုနိ၏ နေဘုရားပေါ် သဒ္ဓါကြောင့် ယောကျ်ားပျိုဘဝ ပြန်ရသော “ဝೃဒ္ဓာဒိတျ” ကို ဖော်ပြ၍ အိုမင်းမှုနှင့် ကံဆိုးမှုကို ဖယ်ရှားပေးသော ရုပ်သဏ္ဍာန်ဟု ချီးမြှောက်သည်။ “ကေရှဝာဒိတျ” အပိုင်းတွင် နေဘုရားသည် အာဒိကေရှဝ (ဗိෂ္ဏု) ထံ ချဉ်းကပ်သော်လည်း ကာသီ၌ မဟာဒေဝ (ရှီဝ) သာ အမြင့်ဆုံး ကိုးကွယ်ရာဖြစ်ကြောင်း အလေးထားသည့် သာဝကသဘော သင်ကြားချက် ထွက်ပေါ်သည်။ ရှီဝလိင်္ဂ ကိုးကွယ်ခြင်းသည် လျင်မြန်စွာ သန့်စင်စေပြီး ပုရုෂာရ္ထ လေးပါးကို ပေးစွမ်းကြောင်း၊ နေဘုရားအား ကြည်လင်လိင်္ဂ (ခရစ်စတယ်လိင်္ဂ) ကို ကိုးကွယ်ရန် ညွှန်ကြားကာ သာသနာနေရာတစ်ခုကို ချိတ်ဆက်တည်ထောင်သည်။ နောက်ဆုံးတွင် အာဒိကေရှဝအနီး “ပါဒောဒက တီရ္ထ” တွင် ရထသပ္တမီ အခါသမယနှင့် မန္တရဖြင့် ရေချိုးသန့်စင်ကာ မျိုးစုံဘဝ အပြစ်များကို ဖယ်ရှားရန် ရီတုအခမ်းအနားကို ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် ကုဋ္ဌရောဂါ ခံစားရသော ဝိမလာသည် ဟရိကေရှဝဝန၌ နေဘုရားကို ကိုးကွယ်၍ ကုသခြင်းနှင့် ကိုးကွယ်သူတို့အား ကာကွယ်ပေးမည့် ပရသာဒကို ရရှိကာ “ဝိမလာဒိတျ” အဖြစ် ထင်ရှားလာသည်။ အဆုံးတွင် ဤအာဒိတျ မဟာတ္မယများကို နားထောင်ခြင်း၏ ဖလသြရုတိ ကောင်းကျိုးများကို အာမခံထားသည်။

दशाश्वमेधतीर्थमहिमा (Glory of the Daśāśvamedha Tīrtha)
ဤအধ্যာယတွင် စကန္ဒက မန္ဒရတောင်ပေါ်၌ တည်နေသော်လည်း ကာသီအပေါ် သီဝ၏ ပြန်လည်တောင့်တမှုကို ရှင်းပြသည်။ ကာသီကို သာသနာဓမ္မအင်အားကြီးသော သန့်ရှင်းမြေကွက်အဖြစ် ဖော်ပြပြီး၊ ဘုရားများ၏ ဆုံးဖြတ်ချက်ကိုတောင် လှုပ်ရှားစေသည့် သာသနာဆွဲဆောင်မှုရှိကြောင်း ဆိုသည်။ သီဝသည် ဗိဓာတာဖြစ်သော ဘြဟ္မာကို ခေါ်ကာ “ကာသီမှ မထွက်ခွာနိုင်ခြင်း” ပြဿနာကို စုံစမ်းရန် အမိန့်ပေးသည်၊ ယခင်တမန်များဖြစ်သည့် ယောဂိနီများနှင့် သဟသ္ရဂုတို့ မပြန်လာသေးသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ဘြဟ္မာသည် ဝါရာဏသီသို့ သွားရောက်ကာ မြို့၏ အာနန္ဒသဘာဝကို ချီးမွမ်းပြီး၊ အိုမင်းသော ဗြာဟ္မဏအဖြစ် အသွင်ပြောင်းကာ မင်း ဒိဗောဒာသကို ချဉ်းကပ်သည်။ ထို့နောက် ရာဇဓမ္မနှင့် အကျင့်စာရိတ္တဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးမှုရှည်လျားစွာ ဖြစ်ပေါ်ပြီး၊ ဘြဟ္မာသည် ဒိဗောဒာသ၏ အုပ်ချုပ်မှုကို ချီးကျူးကာ မင်းဖြစ်ခြင်းသည် ပြည်သူကို ကာကွယ်ခြင်းနှင့် သန့်ရှင်းနေရာကို ထိန်းသိမ်းခြင်းဖြင့် ဓမ္မဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြပြီး ယဇ္ဉလုပ်ငန်းအတွက် အကူအညီတောင်းသည်။ ဒိဗောဒာသက အပြည့်အဝ ထောက်ပံ့ပေးသဖြင့် ဘြဟ္မာသည် ကာသီ၌ အශ්ဝမေဓ ယဇ္ဉ ၁၀ ကြိမ် ပြုလုပ်ပြီးနောက် တီရ္ထသည် ယခင် “ရုဒြသရသ” မှ “ဒသာအશ્વမေဓ” ဟု နာမည်ကြီးလာသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် တီရ္ထမဟာတ္မယကို ညွှန်ပြကာ ဒသာအશ્વမေဓ၌ ရေချိုး(snana)၊ ဒါန(dana)၊ ဂျပ(japa)၊ ဟိုးမ(homa)၊ စွာဓျာယ(svadhyaya)၊ ဒေဝတာပူဇာ(devata-arcana)၊ တർပဏ(tarpana) နှင့် ရှရဒ္ဓ(sraddha) တို့သည် အက္ခယ—မပျက်မယွင်းသော အကျိုးဖြစ်ကြောင်း ကြေညာသည်။ ဂျေဋ္ဌလတွင် အလင်းဖက်ပက္ခနှင့် ဒသာဟရာအပါအဝင် သတ်မှတ်ရက်များ၌ ရေချိုးခြင်းသည် မျိုးဘဝများစွာ၏ အပြစ်ကို ဖယ်ရှားနိုင်ကြောင်း၊ ဒသာအશ્વမေဓေရှ လင်္ဂကို မြင်ခြင်းက သန့်စင်စေကြောင်း၊ ဤအধ্যာယကို နားထောင်/ဖတ်ရွတ်ခြင်းက ဘြဟ္မလောက ရောက်နိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ကာသီ၏ ထူးကဲသော မောက္ခအကျိုးကို ထပ်မံအတည်ပြုပြီး၊ တစ်ကြိမ်ရောက်ရှိပြီးလျှင် စွန့်ခွာခြင်း မသင့်ကြောင်း သတိပေးသည်။

Gaṇa-Preṣaṇa and the Establishment of Eponymous Liṅgas in Kāśī (गणप्रेषणं नामलिङ्गप्रतिष्ठा च)
အဂတ္စျယသည် စကန္ဒအား ဗြဟ္မာနှင့်ပတ်သက်သော “မကြုံဖူးသေးသော” အကြောင်းအရာနှင့် ဗြဟ္မာ ကာရှီ၌ ရှိနေစဉ် ရှိဝ ဘာလုပ်သနည်းဟု မေးမြန်းသည်။ စကန္ဒက ကာရှီ၏ မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော အာနုဘော်ကြောင့် သတ္တဝါများ အဲဒီမှာပဲ နေချင်လာ၍ ကမ္ဘာလောက၏ သတ်မှတ်ထားသော တာဝန်ခွဲဝေမှုများကို ထိခိုက်စေနိုင်သဖြင့် ရှိဝက စိုးရိမ်ကြောင်း ရှင်းပြသည်။ ထို့ကြောင့် ရှိဝသည် ဂဏများကို ခေါ်ယူကာ ဝါရာဏသီသို့ စေလွှတ်ပြီး ယောဂိနီများ၏ လှုပ်ရှားမှု၊ နေမင်း (ဘဟာနုမာန်) နှင့် ဗြဟ္မာ၏ အမိန့်အာဏာများကို စောင့်ကြည့်စေသည်။ ရှင်ကုကဏ္ဏနှင့် မဟာကာလ အပါအဝင် အမည်ရှိ ဂဏများ ကာရှီသို့ ရောက်လာရာ မြို့၏ သာယာအံ့ဩဖွယ်ကို မြင်သဖြင့် တာဝန်ကို ခဏမေ့လျော့သွားကြသည်။ ဤသည်ကို ကာရှီ၏ “မိုဟိနီ” (မေ့မောစေသော ဆွဲဆောင်အား) ကြောင့်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် သူတို့သည် ရှင်ကုကဏ္ဏေရှွရ၊ မဟာကာလေရှွရ စသည့် အမည်ခံ လိင်္ဂများကို တည်ထောင်ကာ အဲဒီမှာပင် နေထိုင်ကြသည်။ နောက်ထပ် သံတမန်များဖြစ်သော ဃန္တာကဏ္ဏ၊ မဟောဒရ၊ ထို့နောက် ငါးဦးအဖွဲ့၊ နောက်ထပ် လေးဦးတို့လည်း ကာရှီသို့ ဝင်ရောက်ကာ လိင်္ဂများနှင့် ပူဇော်ရာနေရာများ (ဃန္တာကဏ္ဏ-ဟ္ရဒ နှင့် သြရာဒ္ဓ အကျိုးသက်ရောက်မှု) ကို တည်ထောင်ပြီး နေထိုင်ကြသည်။ ဤအခန်းတွင် လိင်္ဂပူဇော်ခြင်းသည် ကြီးမားသော ဒါနများ၊ ယဇ္ဉများထက် ပိုမိုမြတ်ကြောင်း ချီးမွမ်းပြီး လိင်္ဂ-စနာန (ရေချိုးပူဇော်) နည်းလမ်းနှင့် အပြစ်သန့်စင်နိုင်ကြောင်းကို ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် ကာရှီကို မုက္ခတိမြေ၊ သေခြင်းကို မင်္ဂလာအဖြစ် ပြောင်းလဲမြင်နိုင်သော နေရာဟု သဘောတရားပုံဖော်ကာ “ကာရှီ” ဟူသော အမည်ကို သတိရခြင်းကိုပင် ချီးကျူးသည်။ အဆုံးတွင် ဂဏအမည်ခံ လိင်္ဂများ (တားရေးရှ/တားကေးရှ စသည်) ကို ဆက်လက်ဖော်ပြပြီး ကံကြမ္မာ (ဒైవ) ဆိုးရွားသော်လည်း ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှု (ဥဒ္ယမ) ကို မလျော့ရန် အလေးပေးသည်။

कपर्दीश्वर-लिङ्ग-माहात्म्य एवं पिशाचमोचन-तीर्थ (Kapardīśvara Liṅga Māhātmya and the Piśāca-Mocana Tīrtha)
စကန္ဒပုရာဏ၌ စကန္ဒသည် ကုမ္ဘသမ္ဘဝ (အဂတ်စတျ) ကို မိန့်ကြား၍ ကပရ္ဍီရှ္ဝရ လင်္ဂ၏ အထူးမဟာတန်ခိုးကို ကြေညာသည်။ လင်္ဂသည် ပိတၱရီဣရှ အနောက်မြောက်ဘက်တွင် တည်ရှိပြီး “ဝိမလိုဒက” ဟုခေါ်သော ရေကန်ကို တူးဖော်ထားကာ ထိုရေကို ထိတွေ့လျှင် လူသည် “ဝိမလ” (သန့်စင်) ဖြစ်ကြောင်း ဆိုသည်။ ထရေတာယုဂကာလတွင် ပါရှုပတ သာသနာ့တပသီ ဝာလ္မီကိသည် နေ့လယ်အချိန် စည်းကမ်းတကျ အကျင့်ကျင့်သည်—ဘသ္မသ္နာန (သန့်ရှင်းသောပြာလိမ်းခြင်း)၊ ပဉ္စာက္ခ္ရှရီ မန္တရဇပ၊ သီဝ၏ အာရုံစိုက်သတိရခြင်း၊ လှည့်ပတ်ပူဇော်ရာတွင် အော်ဟစ်သံနှင့် သီချင်း၊ လက်ခုပ်သံ၊ ကိုယ်ဟန်အမူအရာတို့ဖြင့် ဘက္တိပြုသည်။ ထို့နောက် ကြောက်မက်ဖွယ် ပရေတာ/ရာက္ခသသဏ္ဍာန်ရှိ သတ္တဝါတစ်ဦးကို တွေ့ရပြီး၊ ထိုသတ္တဝါက ကမ္မအကြောင်းကို ရှင်းပြသည်—ဂోదာဝရီမြစ်ကမ်း ပရတိဋ္ဌာနမြို့၌ ဗြာဟ္မဏအဖြစ် “တီရ္ထ-ပရတိဂ္ရဟ” (ဘုရားဖူးဆိုင်ရာ လှူဒါန်းပစ္စည်းလက်ခံခြင်း) ပြုခဲ့သဖြင့် ပရေတာဘဝသို့ ကျရောက်ကာ ခြောက်သွေ့ကြမ်းတမ်းသော တောကန္တာရတွင် ဒုက္ခခံရသည်။ သီဝ၏ အမိန့်အရ ပရေတာနှင့် မဟာအပြစ်ရှိသူတို့သည် ဝာရာဏသီသို့ မဝင်နိုင်ဘဲ နယ်စပ်တွင် သီဝ၏ အစောင့်အရှောက်များကို ကြောက်ရွံ့ကာ နေရကြောင်း၊ သို့သော် လမ်းသွားသူတစ်ဦးထံမှ သီဝနာမကို ကြားရသဖြင့် အပြစ်လျော့ကာ အနည်းငယ် ဝင်ခွင့်ရကြောင်းလည်း ဆိုသည်။ ဝာလ္မီကိသည် ကရုဏာဖြင့် ကယ်တင်နည်းကို ပေးသည်—နဖူးပေါ်တွင် ဝိဘူတိ (သန့်ရှင်းသောပြာ) ကို ကာကွယ်ရေး “ကာဝါ” အဖြစ် လိမ်းပြီး ဝိမလိုဒကရေကန်တွင် ရေချိုးကာ ကပရ္ဍီရှ္ဝရကို ပူဇော်ရန်။ ပြာအမှတ်ကြောင့် ရေဒေဝတာတို့ မတားဆီးနိုင်ဘဲ ရေချိုးသောက်ပြီးနောက် ပရေတာဘဝ ပျောက်ကွယ်ကာ ဒေဝကိုယ်ခန္ဓာ ရရှိသည်။ ပြောင်းလဲသွားသူက ထိုတီရ္ထကို “ပိသာစ-မိုစန” ဟု အမည်သစ်ပေး၍ မာရ္ဂရှီရ္ရှ လပြည့်ဘက် ၁၄ ရက်တွင် နှစ်စဉ် ရေချိုး၊ ပိဏ္ဍ-တရ္ပဏဖြင့် ဘိုးဘွားပူဇော်၊ ပူဇော်ကန်တော့၊ အစာလှူဒါန်း ပြုရန် ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ဖလသြရုတိအဖြစ် ဤအကြောင်းကို နားထောင်/ဖတ်ရွတ်လျှင် ဘူတ၊ ပရေတာ၊ ပိသာစ၊ သူခိုးနှင့် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်တို့မှ ကာကွယ်ပေးပြီး ကလေးများ၏ ဂြဟဒုက္ခကို သက်သာစေသည့် ရှာန္တိကထာအဖြစ် အကြံပြုထားသည်။

Gaṇa-pratiṣṭhita Liṅgas in Kāśī and Śiva’s Discourse on Non-Abandonment of Kāśī (Uttarārdha, Adhyāya 5)
ဤအধ্যာယတွင် သာသနာရေးဆွေးနွေးမှုအတွင်း ထည့်သွင်းထားသော ဘုရားကျောင်းစာရင်းပုံစံဖြင့် ကာသီမြို့ရှိ လိင်္ဂများကို စကန္ဒက ရေတွက်ဖော်ပြသည်။ ဂဏ (gaṇa) များက တည်ထောင်ထားသော လိင်္ဂများ၏ တည်နေရာကို “ဝိශ්ဝေရှ၏ မြောက်ဘက်၊ ကေဒါရ၏ တောင်ဘက်၊ ကုဗေရအနီး၊ အတွင်းအိမ် မြောက်တံခါးဝ” စသဖြင့် ဆက်စပ်ညွှန်းဆိုကာ၊ ဒർശန (မြင်ဖူးခြင်း) နှင့် အာရ္စနာ (ပူဇော်ဝတ်ပြုခြင်း) အတွက် ဖလရှရုတိဆန်သော အကျိုးကျေးဇူးများကိုလည်း ချိတ်ဆက်ဖော်ပြထားသည်။ Piṅgalākheśa၊ စစ်သူရဲသတ္တိနှင့် စစ်ပွဲကာကွယ်မှုကိုပေးသော Vīrabhadreśvara၊ မကြောက်မရွံ့ဖြစ်စေသော Kirāteśa၊ ကောင်းကင်ဂုဏ်သိက္ခာပေးသော Caturmukheśvara၊ ကုဗေရအနီးတွင် အလုပ်အကိုင်အောင်မြင်မှုနှင့် မြင့်တင်မှုကိုပေးသော Nikuṃbheśvara၊ အတိတ်ဘဝမှတ်မိစေသော Pañcākṣeśa၊ ရောဂါကင်းစင်၍ စည်းစိမ်တိုးစေသော Lāṅgalīśvara၊ အပြစ်အနာအဆာလျော့စေသော Virādheśvara၊ အပြစ်ကင်းစင်၍ မင်္ဂလာမြင်ကွင်းရစေသော Sumukheśa နှင့် အာသာဍ္ဍီကာလ ယာဉ်တော်သွားလာမှုမှတ်ချက်ပါသော Āṣāḍhīśvara စသည်တို့ကို အထူးဖော်ပြထားသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် သီဝ၏ မိမိကိုယ်တိုင်အတွေးအခေါ်မောနိုလိုဂ်သို့ ပြောင်းလဲကာ ကာသီကို သံသရာဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးခံရသူတို့၏ အဆုံးစွန်ခိုလှုံရာဟု ချီးမြှောက်သည်။ pañcakrośī ဖြင့် တိုင်းတာသည့် “မြို့ခန္ဓာ” ဟူသော သဘောတရားနှင့်၊ “ဝါရာဏသီ/ကာသီ/ရုဒြာဝါသ” ဟူသော နာမကို ကြားရခြင်း၊ ပြောဆိုခြင်းတင်ဖြင့်ပင် ယမ၏ ခြိမ်းခြောက်မှုကို တားဆီးနိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် မဟာဒေဝက ဂဏေရှကို အဖော်အပါများနှင့် ကာသီသို့ စေလွှတ်ကာ အောင်မြင်မှုမပြတ်စေခြင်းနှင့် အတားအဆီးကင်းစင်စေခြင်းကို အာမခံစေ၍ ကာသီ၏ ထာဝရ သာသနာ-သီအိုလောဂျီ ဗဟိုအဖြစ်ကို ထပ်မံအတည်ပြုသည်။

विघ्नेशस्य मायाप्रवेशः — Vināyaka’s Disguise, Omens, and the Court of Divodāsa
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် စကန္ဒသည် ဝိနာယက (ဝိဃ္နဇိတ်/ဝိဃ္နေရှ) သည် ရှိဝ၏ အမိန့်တော်အတိုင်း ကာရှီ၏ အပြောင်းအလဲကို အထောက်အကူပြုရန် ဗာရာဏသီသို့ လျင်မြန်စွာ ဝင်ရောက်ကာ မဟာဗျူဟာမြောက် မျက်နှာဖုံးတပ်သွားသည်ဟု ရှင်းပြသည်။ သူသည် အသက်ကြီးသော နက္ခတ်ဖတ်သူ/ဟောရာပညာရှင် ဘြာဟ္မဏအဖြစ် သရုပ်ဆောင်ကာ မြို့အနှံ့ လှည့်လည်၍ အိပ်မက်နှင့် နိမိတ်လက္ခဏာများကို အဓိပ္ပါယ်ဖော်ပြပြီး လူထု၏ ယုံကြည်မှုကို တည်ဆောက်သည်။ ထို့နောက် အိပ်မက်အမင်္ဂလာများနှင့် ကောင်းကင်/မြေပြင် နိမိတ်ဆိုးများကို စာရင်းပြုဖော်ပြသည်—နေကြတ်၊ လကြတ်၊ ဂြိုဟ်တန်းဆိုင်ရာ ဆန့်ကျင်မှုများ၊ ကြယ်တံခွန်၊ မြေငလျင်၊ တိရစ္ဆာန်နှင့် သစ်ပင်တို့၏ အမင်္ဂလာနိမိတ်များ၊ မြို့ပျက်စီးမှုကို သင်္ကေတပြသသော မြင်ကွင်းများ စသည်တို့ဖြစ်သည်။ ဤသေချာစီမံထားသော ဟောပြောချက်ကြောင့် နိုင်ငံရေးအန္တရာယ် နီးကပ်လာသည်ဟု လူအများ ယုံကြည်ကာ နေထိုင်သူများစွာ မြို့မှ ထွက်ခွာသွားကြသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် အတွင်းနန်းတော်ရှိ မိန်းမများက ထို “ဘြာဟ္မဏ” ကို သီလဂုဏ်ပြည့်စုံသူဟု ချီးမွမ်းကြပြီး မိဖုရား လီလာဝတီက ဘုရင် ဒိဝိုဒာသထံ အကြံပြုတင်ပြသည်။ ဘုရင်သည် ဂုဏ်ပြုလက်ခံကာ မိမိအခြေအနေနှင့် အနာဂတ်ကို သီးသန့်မေးမြန်းသည်။ မျက်နှာဖုံးတပ် ဝိနာယကသည် ရာဇဂုဏ်ကို ချီးကျူးကာ “၁၈ ရက်အတွင်း မြောက်ဘက်မှ ဘြာဟ္မဏတစ်ဦး ရောက်လာမည်၊ သူ၏ အကြံကို မနှောင့်နှေးဘဲ လိုက်နာရမည်” ဟု ညွှန်ကြားသည်။ အဆုံးတွင် ကာရှီမြို့သည် ဝိနာယက၏ မာယာအာဏာအောက်သို့ ရောက်သွားကြောင်း ဖော်ပြပြီး၊ အဂတ်စတျ၏ မေးခွန်း—ရှင်ဝက ဝိနာယကကို မည်သို့ ချီးမွမ်းခဲ့သနည်း၊ ကာရှီတွင် မည်သည့် နာမနှင့် ရုပ်သဏ္ဌာန်များ ရှိခဲ့သနည်း—သို့ ဆက်ကူးသွားသည်။

Dhūṇḍhi-Vināyaka Stuti and the Āvaraṇa-Map of Vināyakas in Kāśī (काश्याम् विनायकावरणवर्णनम्)
အခန်း ၇ တွင် မဟာဒေဝ၏ ကောင်းမြတ်သော ဝါရာဏသီသို့ ဝင်ရောက်လာမှုကို အခမ်းအနားကြီးတစ်ရပ်အဖြစ် ဖော်ပြထားပြီး ဒေဝတော်များ၊ ရုဒြများ၊ စိဒ္ဓများ၊ ယက္ခများ၊ ဂန္ဓဗ္ဗများ၊ ကိန္နရများ စသည့် သာမန်မဟုတ်သတ္တဝါအစုအဝေးတို့က ကြိုဆိုကာ အဆုံးတွင် ရှိဝ၏ မိန့်ခွန်းနှင့် ဂဏေရှအား ချီးမွမ်းသီချင်းသို့ ရောက်ရှိသည်။ သီရိကဏ္ဌ၏ စတုတိတွင် ဝိနာယကကို အကြောင်းရင်းအထက်က အကြောင်းရင်းဖြစ်သော မဟာသဘောတရား၊ အတားအဆီးများကို ဖယ်ရှား၍ ထိန်းညှိပေးသူ၊ ဘက္တများအတွက် စိဒ္ဓိကို အာမခံပေးသူဟု တင်ပြသည်။ ထို့နောက် ဓုဏ္ဍိ-ဝိနာယက၏ ကာသီဝင်ခွင့်ပေးသော အခန်းကဏ္ဍကို သတ်မှတ်ကာ ပူဇော်နည်းလမ်းများကို ရှင်းလင်းသည်—မဏိကဏိကာတွင် ရေချိုးခြင်း၊ မိုဒက၊ နံ့သာ၊ မီးအလင်း၊ ပန်းကုံးတို့ကို ဆက်ကပ်ခြင်းနှင့် စတုရ္ထီနေ့ကို အဓိကထားသော ဝတ်ပြုမှုများ၊ အထူးသဖြင့် မာဃ-ရှုကလ-စတုရ္ထီ၊ နှစ်စဉ် ယာတြာတွင် နှမ်းဖြင့် ဆက်ကပ်ခြင်းနှင့် ဟိုးမ ပြုလုပ်ခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ ဓုဏ္ဍိအနီးတွင် ရွတ်ဆိုပါက အတားအဆီးပျောက်ကင်း၍ စည်းစိမ်တိုးပွားကြောင်း ဖလရှရုတိက ဆိုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ကာသီ၏ သန့်ရှင်းသော မြေပြင်ကို စနစ်တကျ မှတ်တမ်းတင်သကဲ့သို့ အာဝရဏ (ကာကွယ်ရေးဝိုင်း) များနှင့် ဦးတည်ရာများအလိုက် ဝိနာယကများစွာကို ရေတွက်ဖော်ပြပြီး တစ်ပါးချင်းစီ၏ ဒေသဆိုင်ရာ အကျိုး—ကြောက်ရွံ့မှုဖယ်ရှားခြင်း၊ ကာကွယ်ခြင်း၊ လျင်မြန်သော စိဒ္ဓိပေးခြင်း၊ ရန်ဘက်အင်အားကို ထိန်းချုပ်ခြင်း—တို့ကို သတ်မှတ်ကာ ကာသီကို အလွှာလိုက် ရဟန်းပူဇော်မြေပုံအဖြစ် ထင်ဟပ်စေသည်။

Pādodaka-Tīrtha and the Keśava Circuit in Kāśī (पादोदकतीर्थ-केशवपरिक्रमा)
အခန်း (၈) သည် ဆွေးနွေးပုံစံဖြစ်ပြီး အဂஸ္တျာက မန္ဒရာ၌ တည်နေသော ရှိဝ၏ လုပ်ရပ်များကို စကန္ဒအား မေးမြန်းသည်။ စကန္ဒက ကာရှီကို အခြေခံသည့် အညစ်အကြေးဖျက်သိမ်းသော အကြောင်းအရာကို ပြန်လည်ဟောကြားပြီး၊ ဗိဿဏု၏ သဘောတရားဟောပြောချက်အတွင်း “ကရမကိစ္စများသည် ကြိုးစားမှုလိုအပ်သော်လည်း အဆုံးသတ်ရလဒ်မှာ ဘုရား၏ သက်သေခံမှုနှင့် အားပေးမှုအပေါ် မူတည်သည်” ဟုဆိုသည်။ ရှိဝကို သတိရလျက် ပြုလုပ်သော ကိစ္စများသာ အောင်မြင်ပြီး၊ သတိမရဘဲ ပြုလုပ်သော် အပြည့်အဝတိကျသော်လည်း မအောင်မြင်နိုင်ဟု ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ဗိဿဏုသည် မန္ဒရာမှ ဗာရာဏသီသို့ ထွက်ခွာကာ ဂင်္ဂါ၏ နယ်စပ်/ဆုံရာတွင် ရေချိုးပြီး “ပါဒိုဒက-တီရ္ထ” ကို တည်ထောင်/သတ်မှတ်သည်။ အခန်းတွင် အာဒိကေရှဝနှင့် ဆက်စပ်သည့် တီရ္ထများ၊ ကေရှဝပရိက్రమာ လမ်းကြောင်းကို ထူထပ်စွာ စာရင်းပြုထားပြီး (ရှင်ခ၊ ချက်ရ၊ ဂဒါ၊ ပဒ္မ၊ မဟာလက္ခ္မီ၊ တာရ္က္ရှျ၊ နာရဒ၊ ပရဟ္လာဒ၊ အမ္ဘာရီရှ စသည်) တစ်ခုချင်းစီနှင့် ဆနာန၊ ပါဒိုဒက သောက်ခြင်း၊ ရှရဒ္ဓ၊ တရ္ပဏ၊ ဒါနတို့ကို ချိတ်ဆက်ကာ သန့်စင်မှု၊ ဘိုးဘွားကယ်တင်မြှင့်တင်မှု၊ စည်းစိမ်၊ ကျန်းမာရေးနှင့် မုတ်ခရှသို့ ဦးတည်သော အကျိုးများကို ဆိုထားသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် “စောဂတ” (အာစက်တစ်/ဆရာ) ၏ ဟောပြောချက်က အဟိံသာ (မအကြမ်းဖက်မှု) ကို အမြင့်ဆုံး ဓမ္မဟု ထားပြီး ကရုဏာကို အမြင့်ဆုံး စံနှုန်းဟု သင်ကြားသည်။ အဆုံးတွင် ဖလရှရုတိအဖြစ် ဤအကြောင်းကို ဖတ်ခြင်း၊ နားထောင်ခြင်းဖြင့် ရည်မှန်းချက်များ ပြည့်စုံကြောင်း၊ ဗိဿဏု၏ ဆန္ဒပြည့်စေမှုနှင့် ရှိဝ၏ “စိတ်ကူးအောင်မြင်စေသူ” အဖြစ်ကို နှိုင်းယှဉ်ကာ အာမခံထားသည်။

पञ्चनदतीर्थप्रादुर्भावः (Origin and Merit of the Pañcanada Tīrtha)
ဤအধ্যာယသည် အဂஸတျ ရှင်က စကန္ဒကို အလွန်ရိုသေစွာ ချီးမွမ်းကာ ကာသီရှိ «ပဉ္စနဒ» တီရ္ထအကြောင်း—အမည်ရခြင်းအကြောင်း၊ အလွန်သန့်စင်စေသော အထွတ်အထိပ်ဖြစ်ရခြင်းအကြောင်းနှင့် ဗိဿနုသည် အလွန်လွန်ကဲသော သဘောတရားကို မပျက်စီးဘဲ ထိုနေရာ၌ မည်သို့ တည်ရှိသနည်း—ကို မေးမြန်းခြင်းဖြင့် စတင်သည်။ စကန္ဒ၏ ဖြေကြားချက်တွင် အရုပ်မဲ့သော်လည်း ထင်ရှားနိုင်သော၊ အားလုံးကို ထောက်ပံ့သော်လည်း လွတ်လပ်သော ဘုရားသဘောကို နေရာအခြေပြု သင်ကြားချက်အဖြစ် ချိတ်ဆက်ကာ တီရ္ထ၏ မူလဇာတ်ကြောင်းကို ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ဝေဒသိရသ ရှင်၊ အပ္စရာ သုစိ နှင့် «ဓူတပါပါ» (အပြစ်ကို လှုပ်ခါဖယ်ရှားသူ) ဟု အမည်ရသော မိန်းကလေးမွေးဖွားလာပုံကို ပြောသည်။ သူမ၏ တပဿာသည် ထူးကဲသော သန့်စင်အာနိသင်၏ အဓိကအကြောင်းရင်းဖြစ်ပြီး၊ ဘြဟ္မာက သူမ၏ ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း တီရ္ထများ မရေတွက်နိုင်အောင် တည်ရှိစေမည်ဟု ကောင်းချီးပေးသဖြင့် သန့်စင်စွမ်းအား ပိုမိုတိုးတက်သည်။ နောက်တစ်ခါ ဓမ္မနှင့် တွေ့ဆုံရာတွင် အပြန်အလှန် ကျိန်စာဖြစ်ပေါ်ကာ ဓမ္မသည် အဝိမုက္တ၌ ဓမ္မနဒီကြီး ဖြစ်လာပြီး၊ ဓူတပါပါသည် လမဏိကဲ့သို့ ရုပ်သဏ္ဍာန်ဖြစ်ကာ လရောင်ထွက်သည့်အခါ ရေဖြစ်၍ မြစ်တစ်စင်းအဖြစ် ပေါ်ထွန်းလာသည်။ အဆုံးတွင် အကျင့်အထုံးကို တိတိကျကျ ညွှန်ပြသည်—ပဉ္စနဒ၌ ရေချိုးခြင်း၊ ပိတೃ-တရ္ပဏ ပြုလုပ်ခြင်း၊ ဘိန္ဒုမာဓဝကို ပူဇော်ခြင်းနှင့် ပဉ္စနဒရေကို သောက်/အသုံးပြုခြင်းတို့သည် သန့်စင်ရေး အကျင့်များဟု ဆိုသည်။ ဘိန္ဒုတီရ္ထ၌ ဒါနပြုခြင်းသည် ဆင်းရဲမှုမှ လွတ်မြောက်စေသည်ဟု ဖော်ပြကာ ကာသီ၏ သန့်ရှင်းမြေပြင်ပေါ်တွင် အလေ့အထ အစီအစဉ်တစ်ရပ်ကို တည်ဆောက်ပေးသည်။

Bindumādhava-Prādurbhāva at Pañcanada-hrada and the Kārtika/Ūrja Vrata Framework (बिंदुमाधवप्रादुर्भावः)
အခန်း ၁၀ သည် တီရ္ထ၏ မူလအကြောင်း (tīrtha-etiology) နှင့် ဝရတမန်နွယ် (vrata-manual) ကို သာသနာဗေဒဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးပုံစံအတွင်း ထည့်သွင်းဖော်ပြထားသည်။ စကန္ဒသည် “မာဓဝ ပရဒုರ್ಭာဝ” ဟု ခေါင်းစဉ်တင်ကာ ယုံကြည်သဒ္ဓါဖြင့် နားထောင်လျှင် အလျင်အမြန် သန့်စင်မည်ဟု ကတိပြုသည်။ ဗိဿဏု (ကေသဝ) သည် မန္ဒရတောင်မှ လာရောက်၍ ကာသီ၏ အထူးသန့်ရှင်းမြတ်နိုးမှုကို ကြည့်ရှုကာ ပဉ္စနဒ-ဟရဒ (Pañcanada-hrada) သည် ကမ္ဘာလောက၏ သန့်စင်မှု ဥပမာများထက်ပင် မြင့်မားကြောင်း ချီးမွမ်းသည်။ ထို့နောက် တပသီ အဂ္နိဗိန္ဒု ရောက်လာ၍ ဗိဿဏုကို အလွန်ရှည်လျားသော စတုတ္ထာဖြင့် ချီးကျူးကာ၊ အလွန်တော်မူသော်လည်း ဘက္တများအတွက် ကရုဏာဖြင့် ရုပ်ထင်ပေါ်လာတော်မူကြောင်း ဖော်ပြသည်။ သူသည် သတ္တဝါများအကျိုးအတွက်၊ အထူးသဖြင့် မောက္ခရှာဖွေသူများအတွက် ပဉ္စနဒတွင် အမြဲတည်နေပါရန် ဆုတောင်းသည်။ ဗိဿဏုသည် အမြဲတည်နေမည်ဟု ခွင့်ပြုပြီး ကာသီတွင် ကိုယ်ခန္ဓာစွန့်လွှတ်ခြင်း (tanū-vyaya) ဖြင့် မောက္ခရနိုင်သည့် အထူးအာနိသင်ကို ကြေညာသည်။ ထို့ပြင် တီရ္ထကို “ဗိန္ဒု-တီရ္ထ” ဟု အဂ္နိဗိန္ဒု၏ နာမဖြင့် ခေါ်စေကာ၊ ထိုနေရာ၌ ဘက္တိနှင့် ရေချိုးခြင်းသည် အဝေးမှပင် ဖြစ်စေ နောက်မှ သေဆုံးသော်လည်း မောက္ခရစေကြောင်း ကောင်းချီးပေးသည်။ အခန်းနောက်ပိုင်းတွင် ကာရ္တိက/ဦရ္ဇ ဝရတ၏ စည်းကမ်းများ—အစားအသောက်ကန့်သတ်ခြင်း၊ ဘြဟ္မစရိယ၊ ရေချိုးခြင်း၊ မီးအလင်းပူဇာ၊ ဧကာဒသီည စောင့်နေခြင်း၊ သစ္စာတရား၊ စကားထိန်းချုပ်ခြင်း၊ သန့်ရှင်းရေးစည်းကမ်းများနှင့် အစာရှောင်ခြင်း အဆင့်လိုက်ရွေးချယ်မှုများ—ကို ဖော်ပြသည်။ ဤစည်းကမ်းများသည် ဓမ္မကို တည်ငြိမ်စေပြီး စတုရ္ဝဂ (caturvarga) ကို ထောက်ပံ့သည့် သီလလမ်းညွှန်ဖြစ်ကာ၊ အမြင့်ဆုံးဘုရားအပေါ် မုန်းတီးမှုမရှိခြင်းနှင့် ဆက်လက်ဘက္တိကျင့်သုံးခြင်းကို အထူးအလေးပေးထားသည်။

बिंदुमाधव-तीर्थप्रभेदः तथा मणिकर्णिका-रहस्यं (Bindu-Mādhava’s Tīrtha-Forms and the Secret Greatness of Maṇikarṇikā)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် အဂස්တျာက Mādhava ၏ သန့်စင်ပုံပြင်နှင့် Pañcanada ၏ မဟာဂုဏ်ကို ကြားပြီးနောက် ထပ်မံရှင်းလင်းရန် တောင်းဆိုခြင်းဖြင့် စတင်သည်။ စကန္ဒက Bindu-Mādhava ၏ အသံမှတစ်ဆင့် Mādhava က ရှင်အဂ္နိဗိန္ဒု (Agnibindu) အား ပေးသော အမိန့်တော်ကို ပြန်လည်ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် သေချာစီစဉ်ထားသော စာရင်းတစ်ရပ်တွင် ဗိဿဏုသည် tīrtha တစ်ခုချင်းစီ၌ Keśava/Mādhava/Nṛsiṃha စသည့် ဒေသဆိုင်ရာ ပေါ်ထွန်းပုံစံများဖြင့် ကိုယ်တိုင်ကိုယ်ကျ ဖော်ပြကာ အကျိုးဖလများ—ဉာဏ်တည်ကြည်မှု (Jñāna-Keśava)၊ māyā မှ ကာကွယ်မှု (Gopī-Govinda)၊ စည်းစိမ်ချမ်းသာ (Lakṣmī-Nṛsiṃha)၊ ဆန္ဒပြည့်စုံမှု (Śeṣa-Mādhava)၊ အထက်တန်းအောင်မြင်မှုများ (Hayagrīva-Keśava) စသည်တို့ကို ရှင်းပြသည်။ ထို့နောက် tīrtha များ၏ တန်ဖိုးနှိုင်းယှဉ်မှုသို့ ပြောင်းလဲကာ Kāśī ၏ အထူးအာနိသင်ကို အတည်ပြု၍ “ရဟস্য” တစ်ရပ်ကို ဖော်ထုတ်သည်—နေ့လယ်အချိန်တွင် tīrtha များစွာသည် Maṇikarṇikā တွင် ရိုးရာအခမ်းအနားအဖြစ် စုပေါင်းဆုံစည်းကြသည်ဟု ဆိုသည်။ ဒေဝတားများ၊ ရှင်ရသေ့များ၊ နာဂများနှင့် သတ္တဝါအမျိုးမျိုးတို့ပါ ထိုနေ့လယ်ပူဇော်ပွဲစက်ဝန်းတွင် ပါဝင်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ Maṇikarṇikā ၏ ထိရောက်မှုကိုလည်း အလွန်မြှင့်တင်ကာ prāṇāyāma တစ်ကြိမ်၊ Gāyatrī တစ်ကြိမ်၊ ဟောမအလှူတစ်ကြိမ်ကဲ့သို့ အနည်းငယ်သော ကုသိုလ်လုပ်ရုံဖြင့်ပင် အကျိုးဖလများ များပြားစွာ တိုးပွားကြောင်း ဆိုသည်။ Agnibindu က Maṇikarṇikā ၏ အကျယ်အဝန်းကို မေးမြန်းရာ ဗိဿဏုက Haricandra နယ်မြေ၊ Vināyaka များကဲ့သို့ အမှတ်အသားများဖြင့် အကြမ်းဖျဉ်း နယ်နိမိတ်ကို ဖော်ပြပြီး အနီးအနား tīrtha များနှင့် ၎င်းတို့၏ အကျိုးဖလကိုလည်း မိတ်ဆက်သည်။ ထို့ပြင် Maṇikarṇikā ကို ဒေဝီအဖြစ် သဒ္ဓါဖြင့် မြင်ယောင်ပူဇော်ရန် ရုပ်လက္ခဏာဖော်ပြချက်၊ မန္တရနှင့် လက်တွေ့ကျင့်စဉ် (japa နှင့် homa အချိုးအစား) ကို မောက္ခရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် သင်ကြားသည်။ နောက်ဆုံးတွင် အနီးအနားရှိ Śiva-liṅga များ၊ tīrtha များနှင့် ကာကွယ်ရေးပုံစံများကို ဆက်လက်စာရင်းပြုကာ Bindu-Mādhava အကြောင်းကို သဒ္ဓါဖြင့် ဖတ်ကြား/နားထောင်သူသည် bhukti နှင့် mukti ကို ရရှိမည်ဟု ဖလश्रုတိပုံစံဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။

Kapilā-hrada / Kapiladhārā Māhātmya and Pitṛ-tarpaṇa Phala (कपिलाह्रद–कपिलधारामाहात्म्य तथा पितृतर्पणफल)
အဂஸတျသည် ကာသီ၌ ဖြစ်ပေါ်သည့် သာသနာတော်ဆိုင်ရာ သမိုင်းဝင် သာယာမြတ်နိုးဖွယ် စုဝေးမှုကို အသေးစိတ် မေးမြန်းသည်။ စကန္ဒသည် ဗೃષဓွဇ (ရှီဝ) ကို ဗိෂ္ဏု၊ ဗြဟ္မာ၊ ရဝိ (နေမင်း)၊ ဂဏများနှင့် ယောဂိနီများ တက်ရောက်သည့်အခါ ဂုဏ်ပြုနည်းလမ်း—ပျပ်ဝပ်ကန်တော့ခြင်း၊ ထိုင်ခုံစီစဉ်ခြင်း၊ အာရှီဝါဒပေးခြင်း—တို့ကို ဖော်ပြပြီး၊ ရှီဝသည် ဗြဟ္မာအား အကျင့်သဘောတရားကို ရှင်းလင်းကာ ဗြာဟ္မဏများကို ပြစ်မှားခြင်း၏ အပြစ်ကြီးမားမှုနှင့် ရှီဝလိင်္ဂ တည်ထောင်ခြင်း၏ သန့်စင်အာနိသင်ကို ထောက်ပြသည်။ ရဝိသည် ဒိဝိုဒါသ၏ စည်းကမ်းအောက်တွင် ကာသီအပြင်ဘက်၌ စည်းကမ်းတကျ စောင့်ဆိုင်းနေခဲ့ကြောင်း ပြောဆိုပြီး၊ ရှီဝက ထိုအရာကို သာသနာတော်၏ အုပ်ချုပ်ရေးအစီအစဉ်တစ်ရပ်ဟု သတ်မှတ်သည်။ ထို့နောက် တီရ္ထ၏ မူလဇာတ်ကြောင်းအဖြစ် ဂိုလိုကမှ ကောင်းကင်နွားမငါးကောင် လာရောက်ကာ ၎င်းတို့၏ နို့ရည်က ရေကန်တစ်ခု ဖြစ်ပေါ်စေပြီး ရှီဝက “ကပိလာဟ္ရဒ” ဟု အမည်ပေးကာ အထူးမြတ်သော တီရ္ထ ဖြစ်စေသည်။ ထိုနေရာတွင် ပိတೃများ ပေါ်ထွန်းကာ အကျိုးတောင်းခံသဖြင့် ရှီဝက ရှရဒ္ဓနှင့် ပိဏ္ဍပူဇာ ပြုလုပ်ပုံ စည်းကမ်းများကို ထုတ်ပြန်ပြီး၊ ကုဟူ/ဆိုမ လဆုံဆည်းမှုနှင့် အမဝါသျာနေ့တို့တွင် အက္ခယ သက်သာမှု ရရှိကြောင်း အထူးအလေးပေးသည်။ တီရ္ထ၏ အမည်များကို မဓုသြဝါ၊ က္ṣီရနီရာဓိ၊ ဗೃṣဘဓွဇ-တီရ္ထ၊ ဂဒါဓရ၊ ပိတೃ-တီရ္ထ၊ ကပိလဓာရာ၊ ရှီဝဂယာ စသဖြင့် များစွာ ဖော်ပြကာ၊ သေဆုံးသူ အမျိုးအစား မရွေး အကျိုးရလဒ် ချဲ့ထွင်ပေးထားသည်။ အဆုံးတွင် အခမ်းအနားတက်ကြွသည့် ရုပ်ပုံများနှင့်အတူ၊ ဤအခန်းကို နားထောင်ခြင်း သို့မဟုတ် ရွတ်ဆိုခြင်းဖြင့် အပြစ်ကြီးများ ပျက်ကွယ်ကာ ရှီဝ-သာယုဇျ (ရှီဝနှင့် ပေါင်းစည်းခြင်း) ရရှိမည်ဟု ဖလသြရုတိက ကတိပြု၍ “ကာသီ-ပရဝေရှ” ဇပ-အခယာန သမိုင်းအစဉ်အလာနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသည်။

अध्याय १३ — ज्येष्ठेश्वर-निवासेश्वर-जयगीषव्येश्वर-माहात्म्य एवं जयगीषव्य-स्तोत्र
အဂஸတျယသည် ကာသီ၏ အလှတရားနှင့် တာရကာရ (ကာသီ) တွင် သီဝ၏ လုပ်ရပ်များကို စကန္ဒအား မေးမြန်းသည်။ စကန္ဒက ယောဂီ-ရသေ့ ဇိုင်ဂီရှဗျ၏ အလွန်တင်းကျပ်သော နိယမကို ပြောပြသည်—သီဝ၏ “ဗိသမ-ဣက္ခဏ” (မျက်စိသုံး/ထူးခြားသော မျက်စိ) ပါသော ကမလပဒကို ထပ်မံ ဒർശန မရမချင်း အစာမစား၊ ရေမသောက်ဟု ကတိပြု၍၊ ထိုဒർശနမရှိဘဲ စားသောက်ခြင်းသည် ဓမ္မအရ ချို့ယွင်းသည်ဟု ဆိုသည်။ သီဝတစ်ပါးတည်းသာ ထိုကတိကို သိပြီး နန္ဒိန်ကို လှပသော ဂူသို့ စေလွှတ်ကာ ဘက္တကို ခေါ်လာစေသည်။ နန္ဒိန်သည် “လီလာ-ကမလ” ထိတွေ့မှုဖြင့် တပသကို ပြန်လည်အသက်သွင်းကာ အားဖြည့်ပြီး သီဝနှင့် ဂေါရီရှေ့သို့ ပို့ဆောင်သည်။ ဇိုင်ဂီရှဗျသည် သီဝစတိုးတရကို ရှည်လျားစွာ ဆက်ကပ်ကာ ဘုရား၏ နာမဂုဏ်များကို ရေတွက်ပြီး မဟာဒေဝ၌သာ အပြည့်အဝ ရှရဏာဂတိ ပြုကြောင်း ထင်ဟပ်စေသည်။ သီဝသည် နှစ်သက်၍ အကျိုးတော်များ ပေးသနားသည်—မပြတ်မလပ် နီးကပ်နေခွင့်၊ ဇိုင်ဂီရှဗျ တည်ထောင်သော လင်္ဂ၌ အမြဲတည်ရှိခွင့်၊ ယောဂသင်ကြားမှုဖြင့် ထင်ရှားသော ယောဂဆရာ ဖြစ်စေခြင်း။ ထိုစတိုးတရသည် ကြီးမားသော အပြစ်များကို ဖယ်ရှား၍ ကုသိုလ်နှင့် ဘက္တိကို တိုးပွားစေသည်ဟု ကြေညာသည်။ ဤအခန်းတွင် ကာသီ၏ ပူဇော်ရေး မြေပြင်ညွှန်ပြချက်များလည်း ပါဝင်သည်—ဇျေဋ္ဌေရှဝရ (ကိုယ်တိုင်ပေါ်ထွန်းသော လင်္ဂ) နှင့် ဇျေဋ္ဌာ ဂေါရီတို့သည် ဇျေဋ္ဌ-ဝါပီ အနီးတွင် ပေါ်ထွန်းခြင်း၊ အကြီးမားသော ယာထရာအတွက် သတ်မှတ်ချက်များ (ဇျေဋ္ဌလ စုက္လ စတုရ္ဒသီ၊ တနင်္လာ၊ အနုရာဓာ နက္ခတ်)၊ ဇျေဋ္ဌလ ပွဲတော်နှင့် ညလုံးနိုးကပ်ခြင်း၊ ဇျေဋ္ဌ-သ္ထာန၌ ရှရဒ္ဓ ပြုလျှင် ရသော အကျိုးများ၊ နောက်ပိုင်းတွင် နိဝါသေရှ (သီဝ၏ ကိုယ်တိုင်တည်သော နေရာလင်္ဂ) ဟု အမည်ပေးခြင်း။ ဖလသရုတိတွင် စိတ်နှလုံးတင်၍ နားထောင်သူသည် အပြစ်ကင်းစင်ကာ ဒုက္ခဘေးများမှ ကာကွယ်ခံရမည်ဟု ဆိုသည်။

काशीमाहात्म्ये ब्राह्मणसमागमः, लिङ्गप्रतिष्ठा, अविमुक्तमोक्षोपदेशश्च (Kāśī-Māhātmya: Assembly of Brāhmaṇas, Liṅga Foundations, and the Avimukta Teaching on Liberation)
အဂஸတျယသည် သခင်စီဝအား ချစ်မြတ်နိုးသော အလွန်ပုဏ္ဏားမြင့် “ဇျေဋ္ဌ-သ္ထာန” တွင် ဘာဖြစ်ခဲ့သနည်းဟု စကန္ဒကို မေးမြန်းသည်။ စကန္ဒက စီဝသည် မန္ဒရသို့ သွားနေစဉ် ကာရှီရှိ ဗြာဟ္မဏများနှင့် လယ်ကွင်းစွန့်လွှတ်သူများက သန့်ရှင်းကွင်း၏ အလှူအတန်းစီးပွားဖြင့် ထောက်ပံ့ခံကာ “ဒဏ္ဍခာတာ” ဟုခေါ်သော ရေကန်လှလှကို တူးဖော်ပြီး ၎င်းပတ်လည်တွင် မဟာလင်္ဂများစွာကို တည်ထောင်ကာ သိုင်ဝဝိနယ—ဗိဘူတိလိမ်းခြင်း၊ ရုဒ္ရాక్షဝတ်ခြင်း၊ လင်္ဂပူဇာ၊ “သတရုဒြီယ” ရွတ်ဆိုခြင်း—တို့ကို ထိန်းသိမ်းကြောင်း ပြောသည်။ စီဝပြန်လာမည်ဟု ကြားသိသော် ဗြာဟ္မဏအစုအဝေးကြီးသည် မန္ဒာကိနီ၊ ဟံသတီရ္ထ၊ ကပါလမောစန၊ ဣဏမောစန၊ ဝိုင်တရဏီ၊ လက္ခ္မီတီရ္ထ၊ ပိသာစမောစန စသည့် တီရ္ထ/ကုဏ္ဍများမှ ဒർശနအတွက် လာရောက်ကာ ဂင်္ဂါကမ်း၌ ပူဇာပစ္စည်းများနှင့် မင်္ဂလာသီချင်းများဖြင့် စုဝေးကြသည်။ စီဝသည် အားပေးနှစ်သိမ့်ကာ ကာရှီကို “က்ஷေမမူရ္တိ” (လုံခြုံရေး၏ ရုပ်သဘော) နှင့် “နိရ္ဗာဏ-နဂရီ” (လွတ်မြောက်ရာမြို့) ဟု ဖော်ပြပြီး “ကာရှီ” ဟူသော အမည်ကို မန္တရအဖြစ် သတိရခြင်းက ကာကွယ်၍ ပြောင်းလဲစေကြောင်း သင်ကြားသည်။ ကာရှီဘက္တများ၏ ကယ်တင်နိုင်မှုကို အတည်ပြုကာ ဘက္တိမရှိဘဲ ကာရှီတွင် နေထိုင်ခြင်းကို သတိပေးပြီး အလှူတော်များ ပေးသည်—သခင်သည် ကာရှီကို မစွန့်ပစ်ရ၊ ဘက္တများသည် မလှုပ်မယှက် ဘက္တိနှင့် ကာရှီတွင် အမြဲနေထိုင်ရ၊ ဘက္တများတည်ထောင်သော လင်္ဂများတွင် စီဝ၏ သန္နိဋ္ဌာန် တည်မြဲရမည်။ ထို့နောက် နေထိုင်သူများအတွက် သီလညွှန်ကြားချက်—ဝန်ဆောင်မှု၊ ပူဇာ၊ ကိုယ်ထိန်းချုပ်မှု၊ ဒါန၊ ကရုဏာ၊ မထိခိုက်စေသော စကား—တို့နှင့် ကာရှီတွင် မကောင်းမှုလုပ်လျှင် ကမ္မအကျိုးဆက်များ၊ “ရုဒြ-ပိသာစ” အလယ်အလတ်အခြေအနေကဲ့သို့ ပြင်းထန်သော အပြစ်ဒဏ်များကို ဖော်ပြသည်။ အဆုံးတွင် အဝိမုက္တ၏ ထူးခြားသော ကတိ—ထိုနေရာ၌ သေသူ မည်သူမျှ နရကသို့ မကျ၊ စီဝသည် ထွက်ခွာချိန်၌ တာရက-ဗြဟ္မကို ပေး၊ အနည်းငယ်သော လှူဒါန်းမှုတောင် မဟာပုဏ္ဏားဖြစ်၊ ဤ “လျှို့ဝှက်ဇာတ်ကြောင်း” ကို ရွတ်ဆိုသင်ကြားခြင်းက အပြစ်များကို ဖယ်ရှား၍ စီဝ၏ လောကသို့ ပို့ဆောင်ကြောင်း နိဂုံးချုပ်သည်။

Jyeṣṭhasthāna Liṅga-Catalog and the Origins of Kaṇḍukeśvara & Vyāghreśvara
ဤအধ্যာယတွင် စကန္ဒသည် ကုမ္ဘဇအား မိန့်ကြားကာ ဂျေဋ္ဌေရှ္ဝရကို ဝန်းရံနေသော ဂျေဋ္ဌသ္ထာနအနီးရှိ လိင်္ဂများစွာကို စာရင်းပြုစုဖော်ပြပြီး၊ ထိုလိင်္ဂများသည် စိဒ္ဓိပေးနိုင်သည့် သန့်စင်စေသော သက္ကရာဇ်ရုပ်သဏ္ဌာန်များဟု ချီးမြှောက်သည်။ အချို့လိင်္ဂများ၏ အကျိုးကျေးဇူးကို သီးသန့်ဖော်ပြရာတွင်—ပရာရှာရေးရှ္ဝရကို မြင်ရုံဖြင့် “သန့်ရှင်းသော ဉာဏ်” ရရှိစေသည်ဟု ဆိုပြီး၊ မာဏ္ဍဗျေရှ္ဝရသည် ဉာဏ်မရှင်းမလင်းမှုကို တားဆီးသည်၊ ဂျာဘာလီရှ္ဝရသည် ဒုರ್ಗတိကို ကာကွယ်သည်၊ စုမန္တုတည်ထောင်သော အာဒိတျကို မြင်လျှင် ကုဋ္ဌ (အရေပြားရောဂါ) သက်သာစေသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် ထိုလိင်္ဂများကို မှတ်မိခြင်း၊ မြင်ခြင်း၊ ထိတွေ့ခြင်း၊ ပူဇော်ခြင်း၊ ဦးညွှတ်ခြင်း၊ ချီးမွမ်းခြင်းတို့သည် ကလုရှ (အကျင့်-ဝိညာဉ် အညစ်အကြေး) မပေါ်ပေါက်စေရန် တားဆီးကြောင်း အထွေထွေသဘောတရားအဖြစ် ထပ်မံဖော်ပြသည်။ ပထမ အကြောင်းရင်းပုံပြင်တွင်—ဂျေဋ္ဌသ္ထာနအနီး၌ ရှိဝါ/ဒေဝီသည် ဘောလုံး (ကဏ္ဍုက) ဖြင့် ကစားနေစဉ် ရန်သူနှစ်ဦးက ဖမ်းဆီးလို၍ ချဉ်းကပ်လာသော်လည်း၊ အလုံးစုံသိသော ဒေဝတားက သိမြင်ပြီး ထိုဘောလုံးတည်းဟူသော အရာဖြင့်ပင် သူတို့ကို ချေမှုန်းကာ၊ နောက်တစ်ဖန် “ကဏ္ဍုကေရှ္ဝရ” ဟူသော လိင်္ဂအဖြစ် ပြောင်းလဲသွားသည်။ ထိုလိင်္ဂသည် ဒုက္ခဝေဒနာများကို ဖယ်ရှားပေးပြီး၊ ပူဇော်သူတို့အတွက် ဒေဝီ၏ အမြဲတည်ရှိမှုကို ပေးသည့် အရာဟု ဆိုသည်။ ဒုတိယပုံပြင်မှာ ဒဏ္ဍခာတ တီရ္ထ၌ ဖြစ်ပြီး—မကောင်းဆိုးဝါးတစ်ဦးက ဝေဒ-ယဇ్ఞက ဒေဝများ၏ အင်အားကို ထောက်ပံ့သဖြင့် ဘြာဟ္မဏများကို သတ်ကာ ဒေဝများကို အားနည်းစေမည်ဟု ကြံစည်သည်။ သူသည် လှည့်စားကာ တပသီများကို တိုက်ခိုက်သော်လည်း၊ ရှိဝရာထရီညတွင် သဒ္ဓါပြည့်ဝသော ပူဇော်သူတစ်ဦးက ကာကွယ်ခံရပြီး၊ ရှိဝသည် ကျားနှင့် ဆက်နွယ်သည့် ရုပ်သဏ္ဌာန်ဖြင့် ပေါ်ထွန်းကာ “ဗျာဃရေးရှ္ဝရ” လိင်္ဂ တည်ထောင်လာသည်။ အကျိုးဖော်ပြချက်များတွင် ခိုးသူ၊ တိရစ္ဆာန်အန္တရာယ်တို့မှ ကာကွယ်ခြင်း၊ လိင်္ဂကို မှတ်မိလျှင် အရေးပေါ်ကာလ၌ အောင်မြင်ခြင်း၊ ပူဇော်သူတို့အတွက် မကြောက်မရွံ့ဖြစ်ခြင်းတို့ကို အလေးပေးသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဗျာဃရေးရှ္ဝရ၏ အနောက်ဘက်၌ “ဥဋဇေရှ္ဝရ” လည်း ပူဇော်သူကာကွယ်ရေးအတွက် ပေါ်ပေါက်ထားကြောင်း ဆိုထားသည်။

ज्येष्ठेश्वरपरिसर-लिङ्गकुण्डवर्णनम् / Mapping of Liṅgas, Kuṇḍas, and Protective Deities around Jyeṣṭheśvara
ဤအধ্যာယတွင် စကန္ဒသည် ဂျေဋ္ဌေရှ္ဝရ ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ အထောက်အကူလိင်္ဂများကို ဦးတည်ရာနှင့် အနီးအဝေးအလိုက် စီစဉ်ဖော်ပြကာ လက်တွေ့ကျသော ဘုရားဖူးလမ်းကြောင်းတစ်ခုကို ဖန်တီးပေးသည်။ အပ်ဆရာသေရှ္ဝရနှင့် အပ်ဆရာ-ကူပ (သုဘဂျ္ယ-ဥဒက) ကို ဖော်ပြပြီး ရေချိုးသန့်စင်ခြင်းနှင့် ဒർശနာပြုခြင်းက မကောင်းကံကို ရှောင်ရှားစေသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် ဝါပီအနီးရှိ ကုက္ကူတေရှ္ဝရသည် အိမ်ထောင်တိုးပွားခြင်းကို ဖလအဖြစ်ပေးသည်ဟု ပြောပြီး၊ ဂျေဋ္ဌ-ဝါပီကမ်းပါးရှိ ပိတာမဟေရှ္ဝရကို ပိတೃများအတွက် śrāddha ပြုရာနေရာဟု သတ်မှတ်ကာ၊ ဂဒါဓရေရှ္ဝရသည် ပိတೃတော်များ စိတ်ကျေနပ်မှုကို ပေးသည်ဟု ဆက်လက်ဆိုသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် နာဂနှင့် ဆက်စပ်သည့် နေရာများသို့ ပြောင်းလဲကာ ဝါစုကီရှ္ဝရနှင့် ဝါစုကီ-ကுண္ဍတွင် snāna/dāna ပြုရန် ညွှန်ကြားပြီး Nāga-pañcamī ကို မြွေကြောက်ခြင်းနှင့် အဆိပ်အန္တရာယ်မှ ကာကွယ်ရာ အချိန်အမှတ်အသားအဖြစ် ထင်ရှားစေသည်။ တက္ခကေရှ္ဝရနှင့် တက္ခက-ကுண္ဍသည်လည်း ကာကွယ်မှုအကြောင်းကို ဆက်တင်ပြသည်။ ထို့နောက် ကပာလီ ဘ္ဟဲရဝသည် ဘက္တများ၏ ကြောက်ရွံ့မှုကို ဖယ်ရှားပေးပြီး ခြောက်လအတွင်း vidyā-siddhi ရနိုင်သည်ဟု ဆိုကာ၊ စဏ္ဍီ မဟာမုဏ္ဍာကို bali နှင့် ပူဇော်ပစ္စည်းများဖြင့် ဝတ်ပြုရ며 Mahāṣṭamī ဘုရားဖူးခြင်းက ဂုဏ်သတင်းနှင့် စည်းစိမ်ကို ပေးသည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ရေမြေသဘောတရားသို့ ပြန်လည်ရောက်လာပြီး Catuḥsāgara-vāpikā နှင့် သမုဒ္ဒရာလေးပါးက တည်ထားသည့် လိင်္ဂလေးပါးကို ဆိုသည်။ ဟရ၏ ဝृषဘက တည်ထောင်သည်ဟု ဆိုသော Vṛṣabheśvara ကို ဒർശနာပြုလျှင် ခြောက်လအတွင်း မုတ်ခ္ခ (လွတ်မြောက်ခြင်း) ရနိုင်သည်ဟု ချီးမြှောက်သည်။ Gandharveśvara နှင့် ၎င်း၏ ကுண္ဍသည် ပူဇော်ခြင်းနှင့် “ဂန္ဓရဝတို့နှင့်အတူ” ပျော်ရွှင်ခြင်းကို ချိတ်ဆက်ပြီး၊ Karkoteśvara နှင့် Karkota-vāpī သည် နာဂလောက၌ ဂုဏ်ရရှိခြင်းနှင့် အဆိပ်ကင်းခြင်းကို ပေးသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် Dhuṃdhumāriśvara (ရန်သူကြောင့်ဖြစ်သော ကြောက်ရွံ့မှုကင်း), Purūraveśvara (ပုရုသာရ္ထ လေးပါးပေး), Supratīkeśvara (ဂုဏ်သတင်းနှင့် အင်အား; ရေကန်ကြီးနှင့် ဆက်စပ်) တို့ဖြင့် လမ်းကြောင်းကို တိုးချဲ့သည်။ ကာကွယ်သူများအဖြစ် မြောက်တံခါးရှိ Vijayabhairavī နှင့် အတားအဆီးဖယ်ရှားသော ဂဏ Huṇḍana၊ Muṇḍana တို့ကို ထည့်သွင်းကာ ၎င်းတို့ကို ဒർശနာပြုလျှင် ကောင်းကျိုးချမ်းသာ ရရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် Varaṇā ကမ်းပါး၌ Menā၊ Himavān နှင့် သံဃာတော်တစ်ဦး၏ သတင်းပြောကြားမှုမှတစ်ဆင့် Viśveśvara ၏ တည်ရှိမှုနှင့် Viśvakarman တည်ဆောက်သည့် အံ့ဖွယ်အဆောက်အဦကို ရှင်းပြသော ပုံပြင်ကို ထည့်သွင်းပြီး၊ ဤမဟိမကို နားထောင်ခြင်းက ပാപကို ချွတ်ပယ်ကာ Śiva ၏ လောကသို့ ဦးတည်စေသည်ဟု ဖလश्रုတိဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။

Ratneśvara-liṅga Prādurbhāva and Māhātmya (रत्नेश्वरलिङ्ग-प्रादुर्भाव-माहात्म्य)
ဤအধ্যာယတွင် အဂஸ္တျာသည် ကာသီမြို့၌ရှိသော ရတ္နేశ్వర မဟာလိင်္ဂ၏ ပေါ်ပေါက်လာပုံနှင့် မဟိမကို စကန္ဒအား မေးမြန်းသည်။ စကန္ဒက ဟိမဝန်သည် ပါర్వတီအား ပူဇော်ရန် ရတနာများကို စုပုံထားရာမှ ထိုရတနာတောင်ပုံသည် အလင်းတောက်ပသော ရတနာရုပ်လိင်္ဂအဖြစ် ကိုယ်တိုင်ပေါ်ထွန်းလာကြောင်း ရှင်းပြသည်။ ထိုလိင်္ဂကို ဒർശနပြုရုံဖြင့် “ဉာဏရတနာ” ဟူသော ရတနာတန်ဖိုးရှိ ဉာဏ်ပညာကို ရရှိစေသည်ဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ ရှီဝနှင့် ပါర్వတီတို့သည် ထိုနေရာသို့ ရောက်လာပြီး ပါर्वတီက မြေတွင်းနက်နက်တွင် အမြစ်ချသကဲ့သို့ ပေါ်နေခြင်းနှင့် မီးတောက်သကဲ့သို့ တောက်ပခြင်းကို မေးမြန်းသည်။ ရှီဝက ထိုရုပ်သဏ္ဍာန်၏ အဓိပ္ပါယ်ကို ဖော်ပြကာ “ရတ္နేశ్వర” ဟု အမည်ပေးပြီး ဗာရာဏသီ၌ အထူးအာနုဘော်ရှိသော မိမိ၏ ပေါ်ထွန်းမှုဟု သတ်မှတ်သည်။ စောမနန္ဒင် စသည့် ဂဏများက ရွှေပြာသာဒ်ကို လျင်မြန်စွာ တည်ဆောက်ကြပြီး ကာသီ၏ သန့်ရှင်းသက်ရောက်မှုကြောင့် အနည်းငယ်သော အားထုတ်မှုဖြင့်ပင် ဘုန်းကံကြီးမားစေကြောင်း အထူးပြောထားသည်။ နောက်တစ်ပိုင်းတွင် အီတိဟာသအဖြစ် ကလාවတီ အကသမားမိန်းကလေးသည် ရှီဝရာထရီနေ့တွင် ဘက်တိဖြင့် အကပူဇော်ရာမှ ဂန္ဓဗ္ဗမင်းသမီး ရတ္နာဝလီအဖြစ် ပြန်လည်မွေးဖွားလာသည်။ နေ့စဉ် ရတ္နేశ్వర-ဒർശန ဝရတကို ထိန်းသိမ်းသဖြင့် နတ်ဘုရားက ပြသသော အမည်နှင့် ကိုက်ညီသည့် အနာဂတ်ခင်ပွန်းကို ရမည်ဟု ပရသဒ်ရသည်။ ထို့ပြင် အကျပ်အတည်းတွင် ရတ္နేశ్వర၏ ခြေတော်ရေ (caraṇodaka) သန့်ရေဖြင့် ဒုက္ခပျောက်ကင်းကာ ပြန်လည်ကောင်းမွန်သည့် အကြောင်းကို ဖော်ပြပြီး ယုံကြည်သူများအတွက် အထွေထွေဆေးတစ်ပါးကဲ့သို့ ချီးမွမ်းသည်။ ဤအကြောင်းကို နားထောင်ခြင်းသည် ခွဲခွာဝမ်းနည်းမှုနှင့် ဆက်စပ်သော ဝေဒနာများကို လျော့ပါးစေကာ ကာကွယ်နှစ်သိမ့်ပေးသည်ဟု အဆုံးတွင် အာမခံထားသည်။

कृत्तिवासेश्वर-प्रादुर्भावः तथा हंसतीर्थ-माहात्म्यम् (Origin of Kṛttivāseśvara and the Glory of Haṃsatīrtha)
အဝိမုက္တ-က்ஷೇತ್ರအတွင်း ဆက်စပ်သည့် အကြောင်းရင်းဇာတ်လမ်းကို အဓ್ಯಾಯ ၁၈ တွင် ဖော်ပြသည်။ စကန္ဒသည် အဂஸ္တျာအား “အံ့ဩဖွယ် ဖြစ်စေ၍ မဟာအပြစ်များကို ဖျက်ဆီးနိုင်သော” ဖြစ်ရပ်ကို ပြောပြသည်။ မဟိရှာသုရ၏ သား ဂဇာသုရသည် ကမ္ဘာကို လှုပ်ခတ်စေသည့် အင်အားကြီး အသူရအဖြစ် ရောက်လာပြီး၊ သီဝသည် သူ့ကို တြိရှူလဖြင့် ထိုးနှက်သည်။ ထို့နောက် ဇာတ်လမ်းသည် သီဝ၏ အထွဋ်အမြတ်ကို ဂဇာသုရက လက်ခံသဘောတူကာ အပေးအယူတောင်းဆိုသည့် သာသနာရေး ဆွေးနွေးမှုသို့ ပြောင်းလဲသွားသည်။ ဂဇာသုရသည် မိမိ၏ အရေပြား (ကೃत्ति) ကို သီဝ၏ အမြဲတမ်း ဝတ်စုံဖြစ်စေလိုကြောင်း တောင်းဆို၍ “ကೃတ္တိဝာသ” ဟူသော နာမတော် ပေါ်ပေါက်လာသည်။ သီဝသည် ထိုဆုတောင်းကို ခွင့်ပြုကာ အဝိမုက္တ၌ အသူရ၏ ကျဆုံးရာနေရာတွင် လိင်္ဂတစ်ဆူ တည်စေပြီး “ကೃတ္တိဝာသေရှွရ” ဟု ခေါ်သည်။ ၎င်းကို ကာရှီရှိ လိင်္ဂများအနက် ထူးမြတ်ဆုံးတစ်ဆူ၊ မဟာအပြစ်ဖျက်ဆီးသူဟု ချီးမြှောက်ထားသည်။ ထို့နောက် ပူဇော်ခြင်း၊ စတိုးတရ ရွတ်ဆိုခြင်း၊ မကြာခဏ ဒർശနပြုခြင်းနှင့် အထူးဝတ်ပြုစည်းကမ်းများ၏ အကျိုးကို ရှင်းလင်းသည်။ မာဃလ ကృష్ణ စတုရ္ဒသီတွင် ညလုံးနိုးကာ အစာရှောင်ခြင်း၊ စೈတြလ သုက್ಲ ပဉ္စဒသီတွင် ပွဲတော်ကျင်းပခြင်းတို့ကို အထူးဖော်ပြသည်။ တြိရှူလကို ဆွဲထုတ်ရာမှ ကုဏ္ဍတစ်ခု ဖြစ်ပေါ်ကာ တီရ္ထအဖြစ် သတ်မှတ်ပြီး ရေချိုးခြင်းနှင့် ပိတೃ-တർပဏ ပြုခြင်းတို့သည် ကုသိုလ်ကြီးမားသည်ဟု ဆိုသည်။ ဟံသတီရ္ထ၏ အကြောင်းရင်းအဖြစ် ဒုတိယအံ့ဩဖွယ်ကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ ပွဲတော်အတွင်း တိုက်ခိုက်နေသော ငှက်များ ကုဏ္ဍထဲကျသွားရာမှ ချက်ချင်း သန့်စင်ပြောင်းလဲကာ (ကာကာများသည် ဟံသကဲ့သို့ ဖြစ်လာ) သန့်စင်မှု၏ အမြန်အကျိုးကို ပြသသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဟံသတီရ္ထ/ကೃတ္တိဝာသ အနီးဝန်းကျင်ရှိ လိင်္ဂများ၊ ဘൈရဝ၊ ဒေဝီ၊ ဝေတားလ၊ နာဂနှင့် ကုသကုဏ္ဍများကို လမ်းညွှန်သကဲ့သို့ စာရင်းပြုကာ သီးသန့်အကျိုးများကို ဖော်ပြပြီး၊ ဤပေါ်ပေါက်ရာဇာတ်လမ်းကို နားထောင်ခြင်းသည် လိင်္ဂဒർശနနှင့် ကိုက်ညီသည့် မင်္ဂလာအကျိုးကို ပေးသည်ဟု ဖလရှုတိဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။

Catalogue of Kāśī Liṅgas and Imported Tīrtha Potencies (लिङ्ग-तीर्थ-समाहारः)
စကန္ဒသည် အဂஸတျကို ကာသီမြို့၌ တရားကျင့်သည့် ရှာဖွေသူများက မောက္ခအတွက် “ဝန်ဆောင်” ကြသည့် လိင်္ဂများအကြောင်း သင်ကြားသည်။ ဤအခန်းသည် စာရင်းပုံစံဖြစ်ပြီး နန္ဒိန်က ရှိဝအား အလွန်မြတ်သော ဘုရားကျောင်းများနှင့် လိင်္ဂများ၊ တီရ္ထအာနုဘော်များ ကာသီသို့ ပြောင်းရွှေ့လာခြင်း သို့မဟုတ် ပေါ်ထွန်းလာခြင်းတို့ကို အစီအစဉ်တကျ တင်ပြသည်။ နေရာအမည်များကို အရှေ့အနောက်တောင်မြောက် အညွှန်းများ၊ အနီးရှိ ဗိနာယက ဘုရားများ၊ ကုဏ္ဍများ၊ ရပ်ကွက်အမည်များနှင့် တွဲဖက်ဖော်ပြပြီး တစ်နေရာချင်းစီတွင် ဖလ-ဖော်ပြချက် ပါရှိသည်—အပြစ်ပျက်စီးခြင်း၊ စိဒ္ဓိရခြင်း၊ အောင်မြင်ခြင်း၊ ကလိကာလ၌ မကြောက်မရွံ့ဖြစ်ခြင်း၊ မကောင်းသော ပြန်လည်မွေးဖွားမှုကို ရှောင်ရှားခြင်း၊ သို့မဟုတ် ရှိဝလောကသို့ ရောက်ခြင်း စသည်တို့ဖြစ်သည်။ “သန့်ရှင်းမှုကို စုစည်းထားခြင်း” ဟူသော သဘောတရားလည်း ထင်ရှားပြီး ကာသီရှိ ဒေသခံတူညီရာများတွင် ပြုလုပ်သော ကုသိုလ်က ကုရုက္ခေတရ၊ နိုင်မိရှ၊ ပရဘာသ၊ ဥဇ္ဇယိနီ စသည့် အဝေးက က္ဋေသ္တရများထက် အကျိုးကျေးဇူး ပိုမိုတိုးပွားကြောင်း ဆိုသည်။ အဝိမုက္တနှင့် မဟာဒေဝ-လိင်္ဂကို ကာသီ၏ မောက္ခကွင်းအဖြစ် အခြေခံအင်္ဂါရပ်ဟု မြှင့်တင်ကာ ကာကွယ်စောင့်ရှောက်သော ဒေဝတာများနှင့် ကမ္ဘာလှည့်ကာလများတစ်လျှောက် မြို့၏ သန့်ရှင်းမှု မပျက်မယွင်းတည်တံ့မှုကို ဖော်ပြသည်။

काश्यां क्षेत्ररक्षादेवी-व्यवस्था तथा विशालाक्षी-ललिता-आदि तीर्थमाहात्म्य (Kāśī’s Protective Goddess Network and the Māhātmya of Viśālākṣī, Lalitā, and Related Tīrthas)
အဓ್ಯಾಯ ၂၀ တွင် အဂஸ္တျာက ကာတ်(ယ)ာယနေးယ/နန္ဒင်ဝంశသို့ «အဝိမုက္တ» ကာသီကေတ္တရကို ကာကွယ်ရန် ဘယ်ဒေဝီများကို ဘယ်နေရာများတွင် တပ်ဆင်ထားသနည်း၊ ထိုတပ်ဆင်မှုသည် ဘုရားသခင်တို့၏ အမိန့်တော်ဖြင့် မည်သို့ ဖြစ်လာသနည်းဟု မေးမြန်းသည်။ စကန္ဒသည် ဝါရာဏသီအတွင်း ဒေဝီများနှင့် တီရ္ထများကို နေရာအလိုက် စီစဉ်ဖော်ပြကာ ဂင်္ဂါနှင့် ဝိသာလတီရ္ထနှင့် ဆက်စပ်နေသော ဝိသာလာක්ෂီမှ စတင်သည်။ ထို့ပြင် ကာသီတွင် နေထိုင်ခြင်း၏ ကုသိုလ်နှင့် ချိတ်ဆက်သော သာသနာရေးစည်းကမ်းအဖြစ် ဥပုသ်၊ ညလုံးနိုးကာ ဘုရားပူဇော်ခြင်းနှင့် သတ်မှတ်တိထိနေ့တွင် ကုမားရီ ၁၄ ယောက်အား အာဟာရပေးလှူခြင်းတို့ကို ညွှန်ပြသည်။ ထို့နောက် လလိတာတီရ္ထနှင့် လလိတာဒေဝီသို့ ခရီးစဉ်ကို ဆက်လက်တိုးချဲ့ကာ ဝိශ්ဝဘုဇာကိုလည်း ဖော်ပြပြီး နဝရာတြာကာလ ဘုရားဖူးခြင်း၏ အရေးပါမှုကို ထင်ရှားစေသည်။ ကာကွယ်ရေးရုပ်သဏ္ဍာန်များဖြစ်သော ဝါရာဟီ၊ ရှိဝဒူတီ၊ အိုင်န္ဒရီ၊ ကೌမារី၊ မာဟေရှဝရီ၊ နာရသിംဟီ၊ ဘြာဟ္မီ၊ နာရာယဏီ၊ ဂေါရီ/ရှိုင်လေရှဝရီတို့ကို အစဉ်လိုက် ဖော်ပြသည်။ ထို့အပြင် စိတြဃဏ္ဍာနှင့် ပွဲတော်အကျင့်များ၊ ချည်နှောင်မှုမှ လွတ်မြောက်ခြင်းကို အဓိပ္ပါယ်ပြုသော နိဂဒဘဉ္ဇနီ၊ အမတသင်္ကေတပါဝင်သော အမෘတေရှဝရီတို့ကဲ့သို့ ထူးခြားသည့် တီရ္ထများကိုလည်း ရှင်းလင်းသည်။ စိဒ္ဓလက္ခ္မီနှင့် မဟာလက္ခ္မီ-ပီဋ္ဌာတို့တွင် စည်းစိမ်နှင့် စိဒ္ဓိအကြောင်းကို ဆွေးနွေးကာ ပြင်းထန်သော ကာကွယ်ရေး သုံးပါး—စရ္မမုဏ္ဍာ၊ မဟာရုဏ္ဍာ၊ စာမုဏ္ဍာ—ကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ နိဂုံးတွင် တောင်ဘက်ကာကွယ်သူအဖြစ် စွပ်ပနေရှဝရီ/ဒုರ್ಗာကို တည်နေရာချပြီး ပူဇော်ဝတ်ပြုခြင်းကို ကိုယ်ရေးကိုယ်တာဘဝတည်ငြိမ်မှုနှင့် ကေတ္တရ၏ သန့်ရှင်းမြတ်နိုးမှုကို ထိန်းသိမ်းရန် သီလလမ်းညွှန်အဖြစ် တင်ပြထားသည်။

Durgā-nāma-niruktiḥ and Kālarātrī’s Mission against the Asura Durga (Durga-Daitya)
အဂஸ္တျာသည် စ္ကန္ဒအား မိခင်ဒေဝီကို «ဒုရ္ဂါ» ဟု ခေါ်ရသည့် အကြောင်းနှင့် ကာရှီ၌ မည်သို့ ပူဇော်ရမည်ကို မေးမြန်းသည်။ စ္ကန္ဒက ဒုရ္ဂါဟု အမည်ရသော အသူရတစ်ဦး၏ မဟာတပဿာကြောင့် သုံးလောကကို ဖိနှိပ်ကာ ဝေဒပညာသင်ကြားမှု၊ ယဇ္ဉပူဇော်မှုနှင့် လူမှုစည်းကမ်းကို ချိုးဖောက်သည့် မူလဇာတ်ကို ရှင်းပြသည်။ ကမ္ဘာလောကနှင့် မြို့ပြအနှံ့ အ乱အယှက်များကို အဓမ္မ၏ လက္ခဏာအဖြစ် ဖော်ပြပြီး၊ စ္ကန္ဒက အောင်မြင်ချိန်နှင့် အခက်အခဲချိန်တို့တွင် စိတ်တည်ငြိမ်မှုနှင့် ဓൈရ്യကို ထိန်းသိမ်းရမည့် သဘောတရားကို ထပ်မံသင်ကြားသည်။ အာဏာဆုံးရှုံးသည့် ဒေဝတားများသည် မဟေရှဝရထံ ခိုလှုံကြပြီး၊ ဒေဝီသည် အသူရမර්ဒနအတွက် လှုံ့ဆော်ခံရကာ ကာလာရာထရီကို သံတမန်အဖြစ် စေလွှတ်သည်။ ကာလာရာထရီက အင်ဒြာထံ သုံးလောကကို ပြန်အပ်၍ ဝေဒယဇ္ဉများကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ရန် သတ်မှတ်ချက်ပါ အဆုံးအဖြတ်ကို ပေးကာ၊ စကားဗျူဟာဖြင့် သူ၏ လိုလားမှုနှင့် မာနကို ဖော်ထုတ်သည်။ အသူရက သူမကို ဖမ်းယူရန် ကြိုးစားသော်လည်း ကာလာရာထရီသည် အလွန်ကြီးမားသော အာနုဘော်ကို ထုတ်ဖော်ကာ တပ်ဖွဲ့များကို မီးလောင်စေ၍ တိုက်ခိုက်မှုများကို ပျက်ကွက်စေသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဒေဝီသည် ရှက္တိများစွာကို ဖန်တီးကာ အသူရတပ်ကို ထိန်းချုပ်ပြီး၊ ဘုရားကာကွယ်မှုသည် ဝိညာဉ်ရေး အာဏာနှင့် ပူဇော်-သီလ တည်ငြိမ်မှု ပြန်လည်ထူထောင်ခြင်းဖြစ်ကြောင်း ပြသသည်။

Vajrapañjara-stuti and the Naming of Durgā (वज्रपंजर-स्तुति तथा दुर्गानाम-प्रादुर्भावः)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် အဂတ်စတျာက ဥမာ၏ ကိုယ်ထင်ရှားသော အင်အားများနှင့် ဆက်နွယ်သည့် အမြင့်ဆုံး သက္တိများ၏ အမည်များနှင့် အမျိုးအစားခွဲခြားမှုကို စကန္ဒအား မေးမြန်းသည်။ စကန္ဒက သက္တိအမည်များကို အလွန်ရှည်လျားစွာ စာရင်းပြုစုဖော်ပြ၍ သာကတအင်အားအဖွဲ့အစည်း၏ အယူအဆမြေပုံကို တည်ဆောက်ပေးသည်။ ထို့နောက် သာသနာရေး-စစ်ရေးဖြစ်ရပ်တစ်ခုသို့ ပြောင်းလဲသွားသည်။ «ဒုရ္ဂ» ဟုခေါ်သော အာသူရတစ်ဦးက မုန်တိုင်းကဲ့သို့သော လက်နက်များဖြင့် မဟာဒေဝီကို တိုက်ခိုက်ပြီး ဆင်၊ ကျွဲ နှင့် လက်များစွာပါသော ရုပ်သဏ္ဌာန်များသို့ ပြောင်းလဲကာ အင်အားပြသသည်။ ဒေဝီက သေချာတိကျသော ဒေဝလက်နက်များဖြင့် တုံ့ပြန်ကာ နောက်ဆုံးတွင် တြိရှူလဖြင့် အာသူရကို အနိုင်ယူ၍ ကမ္ဘာလောက၏ တည်ငြိမ်မှုကို ပြန်လည်တည်ဆောက်သည်။ ဒေဝများနှင့် ရှင်ပညာရှိများက ဒေဝီကို sarvadevamayī (ဘုရားအားလုံး၏ အနှစ်သာရ) ဟု သတ်မှတ်သည့် ရှည်လျားသော စတုတိကို ဆက်ကပ်ကာ အရပ်ဒిశများနှင့် လုပ်ဆောင်ချက်ပုံစံများကို တစ်ခုတည်းသော သာသနာတရားအဖြစ် ပေါင်းစည်းဖော်ပြသည်။ အဆုံးတွင် ကာကွယ်ရေးလိတုဂျီကို ထုတ်ဖော်သည်။ စတုတိကို «ဝဇ္ရပဉ္ဇရ» (Vajrapañjara) ဟု အမည်ပေးကာ ကဝစအဖြစ် ကြောက်ရွံ့မှုနှင့် အနာရောဂါဒုက္ခများကို ဖျက်ဆီးနိုင်ကြောင်း ကတိပြုသည်။ ဒေဝီက ဤဖြစ်ရပ်မှစ၍ မိမိ၏ အမည်သည် «ဒုရ္ဂါ» ဟု ကျော်ကြားမည်ဟု ကြေညာသည်။ ထို့ပြင် ကာသီ၌ အဋ္ဌမီနှင့် စတုရ္ဒသီ (အင်္ဂါနေ့ကို အထူးအလေးပေး) တွင် ပူဇော်ရန်၊ နဝရာတြာ ဘက္တိကို ကျင့်ရန်၊ နှစ်စဉ် သာသနာယာတရားကို လိုက်နာရန်၊ ဒုရ္ဂါကுண္ဍ၌ ရေချိုးပူဇော်ရန်နှင့် က్షೇತ್ರကို ကာကွယ်သည့် သက္တိများ၊ ဘိုင်ရဝများ၊ ဝေတားလများကို ချုပ်ချယ်ဖော်ပြထားသည်။

त्रिविष्टप-लिङ्गमहिमा तथा ओंकारलिङ्ग-प्रादुर्भावकथा (Glory of the Triviṣṭapa Liṅga and the Origin Narrative of the Oṃkāra Liṅga)
ဤအধ্যာယတွင် စကားဝိုင်းအလွှာလိုက် ဖွင့်လှစ်ထားသည်။ အဂஸ္တျာသည် စကန္ဒအား Ṣaḍānana ၏ တြိလောစန မဟာလင်္ဂသို့ ချဉ်းကပ်ပုံနှင့် ဝိရာဇာ-ပီဋ္ဌ၏ အဓိပ္ပါယ်၊ ကာရှီရှိ လင်္ဂများ၏ သာသနာမြေပုံဆိုင်ရာ ဆက်စပ်မှုကို မေးမြန်းသည်။ စကန္ဒက ဝိရာဇာ အာသနကို မိတ်ဆက်ကာ တြိလောစန မဟာလင်္ဂနှင့် Pilipilā တီရ္ထကို အဓိကအချက်အချာများအဖြစ် ဖော်ပြပြီး တီရ္ထ-ကွန်ပလက်စ်တစ်ခုလုံးအဖြစ် တင်ပြသည်။ ထို့နောက် ဆွေးနွေးမှုသည် ဒေဝီ၏ မေးခွန်းသို့ ပြောင်းလဲသည်။ ဒေဝီက ကာရှီကို မောက္ခပူရီအဖြစ် ထင်ရှားစေသော နိဗ္ဗာနအကြောင်းရင်းဖြစ်သည့် အနာဒီ-သိဒ္ဓ လင်္ဂများကို စနစ်တကျ စာရင်းပြု၍ ရှင်းလင်းပေးရန် ရှိဝအား တောင်းဆိုသည်။ ရှိဝက အိုံကာရနှင့် တြိလောစနမှ စ၍ ဝိශ්ဝေရှဝရအထိ အဓိက လင်္ဂ ၁၄ ပါးကို စီစဉ်တကျ ဖော်ပြကာ ယာတြာနှင့် ပူဇာကို ပုံမှန်ပြုလုပ်ရန် ညွှန်ကြားသည်။ ကလိယုဂတွင် ဖုံးကွယ်နေသော်လည်း သဒ္ဓါနှင့် ဗဟုသုတရှိသူများသာ ချဉ်းကပ်နိုင်သော လင်္ဂအစုများလည်း ရှိကြောင်း ဆိုသည်။ ဒေဝီက လင်္ဂတစ်ပါးချင်းစီ၏ မဟိမကို မေးသဖြင့် အိုံကာရလင်္ဂ၏ ပေါ်ထွန်းရာဇဝင်ကို ရှည်လျားစွာ ဖော်ပြသည်။ အာနန္ဒကာနနတွင် ဗြဟ္မာ၏ တပသ္ယာ၊ မူလသရ (a-u-ma) ၏ မြင်ကွင်းပေါ်ထွန်းမှု၊ nāda-bindu သဘောတရားတို့ကို ရှင်းလင်းကာ ဗြဟ္မာ၏ စတုတ္ထီနှင့် ပရဟိတပေးအပ်မှု၊ ဒർശနနှင့် ဇပဖြင့် ကယ်တင်ခြင်းအာမခံချက်တို့ကို ထည့်သွင်းပြောကြားသည်။ ဤအခန်းသည် သာသနာမြေပုံ၊ ရိုးရာပူဇာညွှန်ကြားချက်နှင့် ပရဏဝကို śabda-brahman ဟု အဓိပ္ပါယ်ဖွင့်ဆိုသည့် မေတ္တာဖီဇစ်ကို တစ်စုတစ်စည်းတည်း ပေါင်းစည်းထားသည်။

Oṃkāra-liṅga Māhātmya and Mahāpāśupata Vrata Instruction (ओंकारलिङ्गमाहात्म्यं महापाशुपतव्रतोपदेशश्च)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ကိုယ်ခန္ဓာတည်းဟူသော “ဤကိုယ်ထဲ၌ပင်” စိဒ္ဓိရရှိလိုသော ရှာဖွေသူ၏မေးမြန်းမှုနှင့် အဝိမုက္တ (ကာရှီ) ၏အထူးသန့်ရှင်းမြင့်မြတ်မှုကို အလွှာလိုက် သာသနာတရားအဖြစ် ဖော်ပြထားသည်။ စကန္ဒသည် ပဒ္မကလ္ပကာလမှ ဇာတ်ကြောင်းတစ်ခုကို ပြန်လည်မိတ်ဆက်ကာ—ဘာရဒ္ဝါဇ၏သား ဒမနသည် လောကဘဝ၏မတည်မြဲမှုနှင့် ဒုက္ခကိုသိမြင်ပြီး အာရှရမ်များ၊ မြို့များ၊ တောများ၊ မြစ်များ၊ တီရ္ထများကို လှည့်လည်ကာ တပသ်ကျင့်သော်လည်း စိတ်တည်ငြိမ်မှုမရသေးကြောင်း ပြောသည်။ ကံကောင်းစွာဖြင့် ရေဝါမြစ်ကမ်းသို့ရောက်ကာ အိုံကာရသန့်ရှင်းဒေသကိုတွေ့ပြီး ပာရှုပတ သာသနာ့အကျင့်ရှင်များနှင့် တွေ့ဆုံကာ အိုမင်းမုနိ ဂါရ္ဂထံသို့ ဥပဒေသတောင်းခံသည်။ ဒမနသည် ဘုရားဖူးခရီး၊ မန္တရဇပ၊ ဟဝန၊ ဂုရုဝန်ဆောင်မှု၊ သင်္ချိုင်းမြေတွင်ညအိပ်ခြင်း၊ ဆေးပညာနှင့် အယ်လ်ကီမီဆိုင်ရာ လေ့ကျင့်မှုများ၊ ပြင်းထန်သော တပသ်တို့ကို ရှင်းပြသော်လည်း စိဒ္ဓိ၏ “မျိုးစေ့” မရှိသေးကြောင်း ဝန်ခံပြီး တိတိကျကျ ဥပဒေသကို တောင်းဆိုသည်။ ဂါရ္ဂသည် အဝိမုက္တကို သံသရာမှကယ်တင်ရာ အမြင့်ဆုံး က္ෂေတရအဖြစ် ချီးမွမ်းကာ နယ်နိမိတ်ကာကွယ်သူများနှင့် မဏိကရ္ဏိကာ၊ ဝိශ්ဝေရှဝရ စသည့် အဓိကနေရာများကို ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် အိုံကာရ-လိင်္ဂကို အခြေခံ၍ ပူဇော်ကာ စိဒ္ဓိရခဲ့သော ပာရှုပတ ဥပမာများကို အမည်တပ်ဖော်ပြပြီး၊ သီဝ၏ နိရ္မာလျ (ပူဇော်ပြီးကျန်သော အရာ) ကို ဖားတစ်ကောင်စားသဖြင့် အပြစ်ကြောင့် က္ෂေတရပြင်ပတွင် သေဆုံးကာ ကောင်းမကောင်းလက္ခဏာရောနှောသော မွေးဖွားမှုကို ရရှိသည့် သတိပေးဇာတ်လမ်းကို ပြောသည်။ ၎င်းသည် သီဝ၏ ပစ္စည်းနှင့် ပူဇော်ပစ္စည်းများကို လေးစားရမည့် သာသနာ့-ပူဇော်နည်းညွှန်ကြားချက်ဖြစ်လာသည်။ ထို့ပြင် ဖားမှ ပြန်မွေးလာသော မာဓဝီသည် အိုံကာရကိုသာ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းမဟုတ်ဘဲ တစ်ခုတည်းအဖြစ် သတိရ၊ ဝန်ဆောင်၊ အာရုံခံများကို ထိန်းချုပ်ကာ လိင်္ဂသို့သာ ဦးတည်သည့် ပြင်းပြသော ဘက္တိဖြင့် ဝိသာခ စတုရ္ဒသီနေ့ ညအိပ်ဝတ်နှင့် အစာရှောင်ဝတ်တွင် လိင်္ဂထဲသို့ ပေါင်းစည်းဝင်ရောက်သွားသည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုအခါ တောက်ပသော သရုပ်ပေါ်ထွန်းပြီး ဒေသတွင်းပွဲတော်အလေ့အထကိုလည်း ရည်ညွှန်းထားသည်။ အဆုံးတွင် ဤဇာတ်ကို သဒ္ဓါဖြင့် နားထောင်သူသည် သန့်စင်ကာ သီဝလောကသို့ ရောက်မည်ဟု ဖလश्रုတိ ပြောပြီး က္ෂေတရကို ဂဏများက အမြဲကာကွယ်နေကြောင်း ထပ်မံဖော်ပြသည်။

त्रिविष्टप-त्रिलोचन-लिङ्गमाहात्म्य तथा पिलिपिला-तीर्थविधिः (Māhātmya of Triviṣṭapa/Trilocana Liṅga and the Pilipilā Tīrtha Observance)
အခန်း ၂၅ တွင် အဂတ်စတျယာက ယခင်က သန့်စင်ခြင်းဆိုင်ရာ သဒ္ဓါတရားကို ကြားပြီးနောက် “ထရီဝိဋ္ဌပီ” ပုံပြင်ကို မေးမြန်းရာမှ စကားဝိုင်းစတင်သည်။ စကန္ဒက အာနန္ဒကာနနအတွင်း ထရီဝိဋ္ဌပ လင်္ဂနှင့် ထရီလိုစန ပုံသဏ္ဌာန်အမြင့်မြတ်ကို အလယ်တည်ရာအဖြစ်ထားကာ အနီးအနား တီရ္ထများနှင့် ဆက်စပ်သည့် သန့်ရှင်းသော မိုက်ခရို-ဂျီအိုဂရဖီကို ဖော်ပြသည်။ စာတမ်းတွင် သရஸဝတီ၊ ကာလိန္ဒီ/ယမုနာ နှင့် နర్మဒါ ဟူသော မြစ်သုံးစင်း၏ သင်္ကေတကို ဖော်ထုတ်ပြီး၊ ထိုမြစ်များက ထပ်ခါတလဲလဲ ရေချိုးပူဇော်ခြင်းဖြင့် လင်္ဂကို “ဝန်ဆောင်” သကဲ့သို့ ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် မြစ်အမည်များဖြင့် ခေါ်သော လင်္ဂခွဲများကိုလည်း ရှင်းလင်းကာ ဒർശန (မြင်ခြင်း)၊ စပർശ (ထိတွေ့ခြင်း)၊ အာရ္စန (ပူဇော်ခြင်း) တို့အလိုက် အကျိုးကျေးဇူးများကို သတ်မှတ်ပေးသည်။ ပိလိပိလာ တီရ္ထ၌ စနာန (ရေချိုး) ပြုခြင်း၊ အလှူပူဇော်ခြင်းနှင့် ရှရဒ္ဓ/ပိဏ္ဍ ဆိုင်ရာ ကိစ္စများကို ထရီဝိဋ္ဌပ/ထရီလိုစန ပူဇော်မှုနှင့် ပေါင်းစည်းကာ အပြစ်အမျိုးမျိုးအတွက် ပြစ်လွှတ်သန့်စင်ရေး အစီအစဉ်အဖြစ် ညွှန်ကြားသည်။ သို့သော် “ရှီဝ-နိန္ဒာ” (ရှီဝနှင့် ရှိုင်ဝဘက္တများကို မထီမဲ့မြင်ပြုခြင်း) ကိုတော့ မပြန်လည်သန့်စင်နိုင်ကြောင်း ထင်ရှားစွာ ဖယ်ရှားထားသည်။ ထို့နောက် ပဉ္စာမృတ၊ ဂန္ဓ၊ မာလျ၊ ဓူပ-ဒီပ၊ နైవေဒျ၊ သီချင်းတီးခတ်ခြင်း/အလံများ၊ ပရဒက္ခိဏာ၊ နမസ്കာရ နှင့် ဘြာဟ္မဏ မန္တရဖတ်ကြားခြင်း စသည့် ဘက္တိလုပ်ထုံးလုပ်နည်းများ၊ လစဉ်အခါအခွင့်အရေးများနှင့် ထရီဝိဋ္ဌပ၌ အမြဲမင်္ဂလာရှိကြောင်းဆိုသည့် အဆိုကို ဖော်ပြပြီး၊ ရှာန္တနဝ၊ ဘီရှမေရှ၊ ဒရောဏေရှ၊ အရှဝတ္ထာမေရှဝရ၊ ဝါလခိလျေရှဝရ၊ ဝါလ္မီကေရှဝရ စသည့် အနီးအနား လင်္ဂများနှင့် ၎င်းတို့၏ အကျိုးရလဒ်များကို စာရင်းပြုထားသည်။

त्रिलोचनप्रासादे पारावतद्वन्द्वकथा (The Pigeon-Couple Narrative at the Trilocana Shrine)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် စကန္ဒသည် မૈထ္ရာဝရုဏအား ဗိရာဇာဟူသော အာသနနှင့် ရတနာဖြင့်တည်ဆောက်ထားသော တြိလိုစန ဘုရားကျောင်း/ပြာသာဒ်၌ ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် အကြောင်းဟောင်းကို ပြောပြသည်။ ထိုနေရာတွင် ခိုနှစ်ကောင် (ခိုမောင်နှံ) နေထိုင်ကာ နေ့စဉ် ပရဒက္ခိဏာ လှည့်ပတ်ပြီး တူရိယာသံ၊ အာရတီမီးအလင်းတို့ဖြင့် အမြဲတမ်း ဘုရားပူဇော်သံလှုပ်ရှားမှုအတွင်း နေထိုင်ကြသည်။ သိမ်းငှက်တစ်ကောင်က သူတို့ကို စောင့်ကြည့်၍ လှုပ်ရှားပုံကို လေ့လာပြီး နောက်ဆုံးတွင် ထွက်ပေါက်ကို ပိတ်ဆို့ကာ အရေးအခင်းကို ဖြစ်စေသည်။ ခိုမိန်းမက အကြိမ်ကြိမ် နေရာပြောင်းရန် တိုက်တွန်းပြီး နီတိအမြင်ကို ထုတ်ဖော်သည်—အသက်ကို ကာကွယ်နိုင်လျှင် မိသားစု၊ ဥစ္စာ၊ အိမ်ရာတို့ကို ပြန်လည်ရယူနိုင်သော်လည်း နေရာအပေါ် အလွန်ကပ်လှုပ်ခြင်းက ပညာရှိကိုပင် ပျက်စီးစေနိုင်သည်။ သို့ရာတွင် ကာရှီ၊ အိုံကာရ-လင်္ဂ၊ တြိလိုစနတို့၏ အလွန်သန့်ရှင်းမြတ်နိုးဖွယ်ကိုလည်း အဆင့်မြင့်စွာ ချီးမြှောက်သဖြင့် “သန့်ရှင်းရာနေရာကို မစွန့်လွှတ်လိုခြင်း” နှင့် “အသက်ရှင်ရေး” တို့ကြား တင်းမာမှု ပိုမိုပြင်းထန်လာသည်။ ခိုယောက်ျားက မနာလိုစွာ ငြင်းဆန်ရာမှ သိမ်းငှက်က နှစ်ကောင်လုံးကို ဖမ်းဆီးသည်။ ထို့နောက် ခိုမိန်းမက နည်းဗျူဟာပေးသည်—လေထဲတွင် ပျံနေစဉ် သိမ်းငှက်၏ ခြေကို ကိုက်ပါဟု။ အကြံအစည်အောင်မြင်၍ မိန်းမလွတ်မြောက်သကဲ့သို့ ယောက်ျားလည်း ကျရောက်လွတ်မြောက်လာသည်။ ဤသည်မှာ ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှု (ဥဒ္ယမ) သည် ကံကောင်းခြင်း (ဘာဂျ) နှင့် ကိုက်ညီလျှင် အခက်အခဲအတွင်းမှပင် မမျှော်လင့်သော ကယ်တင်ခြင်းကို ရနိုင်ကြောင်း ပြသသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ကမ္မအကျိုးဆက်နှင့် ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်းကို ဖော်ပြကာ ခိုမောင်နှံသည် အခြားနေရာတွင် မြင့်မြတ်သော သတ္တဝါများ ဖြစ်လာကြသည်။ ထို့ပြင် ပရိမာလာလယ (ဝိဒ္ယာဓရ) သည် အစာမစားမီ ကာရှီ၌ တြိလိုစနကို ပူဇော်မည်ဟု သစ္စာတည်ကာ တင်းကျပ်သော ဝတ်ပြုကတိများ ဆောင်ရွက်သည်။ ရတနာဝလီ (နာဂမင်းသမီး) သည် မိတ်ဆွေများနှင့် ပန်း၊ တေးဂီတ၊ အကတို့ဖြင့် တြိလိုစနကို ပူဇော်ကာ နတ်မြင်တော်မူခြင်းအထိ ရောက်သည်။ အဆုံးတွင် ဖလသရုတိအဖြစ်—တြိလိုစနကഥာကို နားထောင်ခြင်းသည် အပြစ်အလေးအနက်ရှိသူကိုပင် သန့်စင်စေပြီး မြင့်မားသော အခြေအနေသို့ ဦးတည်စေသည်ဟု ဆိုသည်။

Kedāra-mahimākhayāna (केदारमहिमाख्यानम्) — Glory of Kedāreśvara and Harapāpa-hrada in Kāśī
ဤအধ্যာယာသည် ပါရဝတီဒေဝီက ကေဒါရ (Kedāra) ၏ မဟာတ္မိယကို ကရုဏာဖြင့် ရှင်းလင်းပေးရန် ရှိဝဒေဝထံ တောင်းဆိုခြင်းဖြင့် စတင်သည်။ ရှိဝသည် စိတ်ကူးရည်ရွယ်ချက်နှင့် လှုပ်ရှားသွားလာမှုအလိုက် အကျိုးသက်ရောက်မှု တဖြည်းဖြည်းမြင့်တက်သည့် သဘောတရားကို ဖော်ပြသည်—ကေဒါရသို့ သွားမည်ဟု ဆုံးဖြတ်ရုံနဲ့ပင် အပြစ်အနာအဆာများ လျော့ပါးစတင်ပြီး၊ အိမ်မှ ထွက်ခွာခြင်း၊ လမ်းခရီးတိုးတက်သွားခြင်း၊ နာမတော်ကို သတိရခြင်း၊ နောက်ဆုံး ဒർശန (darśana) ရယူခြင်းနှင့် တီရ္ထရေကို ရရှိခြင်းတို့သည် အဆင့်လိုက် ပိုမိုကြီးမားသော ကုသိုလ်အာနိသင်များဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် Harapāpa-hrada (Kedāra-kuṇḍa ဟုလည်း ခေါ်) ကို စနာန (snāna)၊ လင်္ဂပူဇာ (liṅga-pūjā)၊ ရှရဒ္ဓ (śrāddha) စသည့် ကုသိုလ်ကမ္မများနှင့် ချိတ်ဆက်ကာ ကုသိုလ်တိုးပွားခြင်းနှင့် ဘိုးဘွားများ မြှင့်တင်ကယ်တင်ခြင်းကို ကတိပြုသည်။ ဥပမာဇာတ်လမ်းတွင် ပာရှုပတ (Pāśupata) သာသနာနည်းလမ်းနှင့် ဆက်နွယ်သော လူငယ်တပသီတစ်ဦး (ဇာတ်တွင် ဝသိဋ္ဌ (Vasiṣṭha) ဟု သတ်မှတ်) က ကေဒါရသို့ ဘုရားဖူးသွားရာ၊ သူ၏ ဆရာသည် ဒေဝလောကသို့ သန့်ရှင်းစွာ ထွက်ခွာရပြီး၊ ဝသိဋ္ဌ၏ သစ္စာတည်ကြည်သော ဝတ္တရားကြောင့် ရှိဝ၏ ကရုဏာရကာ ကလိယုဂတွင်ပါ အလေ့အကျင့်ပြုသူများအကျိုးအတွက် တီရ္ထတွင် ရှိဝ၏ တည်ရှိမှုကို တည်ထောင်ပေးသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ကေဒါရအနီးရှိ လင်္ဂများ—Citrāṅgadeśvara၊ Nīlakaṇṭha၊ Ambārīṣeśa၊ Indradyumneśvara၊ Kālañjareśvara၊ Kṣemeśvara—ကို ဖော်ပြပြီး တစ်နေရာချင်းစီ၏ အထူးကုသိုလ်အကျိုးများကို သတ်မှတ်ကာ ကာရှီအတွင်း သန့်ရှင်းရာလမ်းညွှန်အဖြစ် တည်ဆောက်ထားသည်။

धर्मेशमहिमाख्यानम् (Dharmeśa-Mahimākhyāna) — The Glorification of Dharmeśvara and Dharma-pīṭha
ဤအခန်းသည် စကားဝိုင်းအလွှာလိုက်ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ပါဝတီသည် အာနန္ဒကာနန၌ ကုသိုလ်တိုးပွားစေသော လိင်္ဂတစ်ပါးအကြောင်း မေးမြန်းပြီး၊ အမှတ်ရခြင်း၊ မြင်ခြင်း၊ ဦးချခြင်း၊ ထိတွေ့ခြင်းနှင့် ပဉ္စအမృతဖြင့် အဘိသေက ပြုခြင်းတို့က အကြီးအကျယ်သော အပြစ်များကို လျော့ပါးစေကာ ပူဇော်သက္ကာနှင့် ဂျပ်ပ၏ အကျိုးသည် မပျက်မယွင်းဟု အလေးထားဖော်ပြသည်။ ရှိဝသည် ဤအကြောင်းကို အာနန္ဒဝန၏ “အမြင့်ဆုံး လျှို့ဝှက်ချက်” ဟု ဆိုကာ၊ နောက်တစ်ဆင့်တွင် စကန္ဒက ဆက်လက်ပြောကြားသည့် ပုံစံသို့ ပြောင်းလဲသည်။ ထို့နောက် ဓမ္မတီရ္ထနှင့် ဓမ္မပီဋ္ဌာတို့၏ တည်နေရာကို ဖော်ပြပြီး၊ မျက်စိဖြင့် မြင်ရုံသာဖြင့်ပင် ပာပမှ လွတ်မြောက်နိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ အဓိက ဒဏ္ဍာရီမှာ—ဝိဝသွတ်၏ သား ယမသည် ရှိဝကို မြင်တွေ့ရန် ရာသီအလိုက် အကြမ်းတမ်းသော တပဿ (တစ်ခြေတည်းရပ်ခြင်း၊ ရေသောက်နည်းခြင်း စသည်) ကို ရှည်လျားစွာ ကျင့်ကြံသည်။ ရှိဝသည် ပျော်ရွှင်၍ အပေးအယူများ ပေးကာ ယမကို ဓမ္မရာဇာနှင့် ကမ္မသက်သေ အဖြစ် တရားဝင် ခန့်အပ်ပြီး၊ သတ္တဝါတို့၏ လမ်းကြောင်းကို ကမ္မနှင့် ကိုက်ညီသည့် ဓမ္မအတိုင်း စီမံခန့်ခွဲရန် တာဝန်ပေးသည်။ ဤအခန်းသည် ဓမ္မအခြေပြု လိင်္ဂ “ဓမ္မေရှဝရ” ကို ပူဇော်ခြင်း၏ အာနိသင်ကို ထူထောင်သည်—ဒർശန၊ စပർശန၊ အာရ္ချနာတို့က စိဒ္ဓိကို မြန်မြန်ရစေပြီး၊ တီရ္ထ၌ ရေချိုးခြင်းက ပုရုရှာရ္ထ ရရှိစေသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ကာရ္တိကလ ပြည့်ဝန်းအဋ္ဌမီတွင် အစာရှောင်၍ ညလုံးနိုးကာ တီရ္ထယာတရာ ပြုခြင်းနှင့် စတုတ္တရကို ရွတ်ဖတ်ခြင်းတို့ကို သန့်ရှင်းမှုနှင့် မင်္ဂလာကံကြမ္မာသို့ ချိတ်ဆက်သည့် ဖလအဖြစ် ဖော်ပြထားသည်။

Dharma’s Petition, the Birds’ Request for Liberating Knowledge, and the Mapping of Mokṣa-Sites in Kāśī
အဓ್ಯಾಯ ၂၉ ကို စကန္ဒက ပြောပြသော အတွင်းစကားဝိုင်းအဖြစ် ဖော်ပြထားသည်။ အမృతသမုဒ္ဒရာဟု ချီးမွမ်းခံရသော သီဝသည် ကရုဏာတော်ဖြင့် ထိတွေ့ကာ ဓမ္မရာဇကို သက်သာစေ၍ ပြန်လည်နိုးထစေပြီး တပဿ၏ အာနုဘော်ကို ပြန်လည်ထူထောင်ပေးသည်။ ထို့နောက် ဓမ္မရာဇသည် မိဘဆုံးပါးသွားသော မိဘမဲ့ ကြက်တူရွေးများ (ကီရ) အတွက် သီဝထံ အကာအကွယ်နှင့် ကရုဏာတော်ကို တောင်းခံသည်။ သီဝရှေ့သို့ ခေါ်ယူခံရသော ငှက်များသည် သံသရာ၏ အတွေ့အကြုံကို ပြန်လည်သုံးသပ်ကာ—ဒေဝ၊ လူ၊ မလူ အမျိုးမျိုးသော မွေးဖွားမှုများအတွင်း ပျော်ရွှင်မှုနှင့် ဒုက္ခ၊ အနိုင်နှင့် အရှုံး၊ ပညာနှင့် အဝိဇ္ဇာတို့ အလှည့်ကျဖြစ်ပေါ်ပြီး တည်ငြိမ်မှုမရှိကြောင်း ဆိုသည်။ အဆုံးအဖြတ်ပြောင်းလဲမှုမှာ တပဿမှ ပေါ်ထွန်းသော လင်္ဂပူဇာကို မြင်ခြင်းနှင့် သီဝကို တိုက်ရိုက် ဒർശနပြုခြင်းဖြစ်ကြောင်း ပြောပြီး လောကီချည်နှောင်မှုကို ဖြတ်တောက်မည့် ဉာဏ်ကို တောင်းဆိုသည်။ သူတို့သည် ကောင်းကင်ရာထူးများကို မလိုလားဘဲ ကာရှီ၌ သေဆုံးကာ အပုနဗ္ဘဝ (ပြန်မမွေးခြင်း) ကိုသာ ဆန္ဒပြုသည်။ ထို့နောက် အခန်းသည် ကာရှီ၏ သန့်ရှင်းသော မြေပြင်ပုံတော်စာရင်းသို့ ပြောင်းလဲကာ သီဝ၏ “ရာဇနိဝာသ” ကို ဖော်ပြသည်—Mokṣalakṣmīvilāsa ပရသာဒ၊ Nirvāṇa-maṇḍapa နှင့် မဏ္ဍပများ (mukti-, dakṣiṇa-, jñāna-)၊ ထို့ပြင် ဇပ၊ ပရာဏာယာမ၊ ရှတရုဒ္ရိယ၊ ဒါန၊ ဝရတ၊ ညအိပ်စောင့်ခြင်းတို့၏ အကျိုးတိုးပွားမှု၊ Jñānavāpī အယူအဆနှင့် Maṇikarṇikā၊ Avimukteśvara ကဲ့သို့ အဆုံးသတ်အချက်များကို ထင်ရှားစေသည်။ နိဂုံးတွင် သီဝသည် ငှက်များအား ဒေဝယာဉ်နှင့် မိမိအဘိုဒ်သို့ သွားရာလမ်းကို ပေးအပ်ကာ ကာရှီသို့ ဆက်နွယ်သော ကရုဏာနှင့် ဉာဏ်၏ ကယ်တင်နိုင်စွမ်းကို အတည်ပြုသည်။

मनोरथतृतीया-व्रतविधानम् (Manoratha-Tṛtīyā Vrata: Procedure and Fruits)
အခန်း ၃၀ တွင် «မနောရထ-တတိယာ» ဟုခေါ်သော ဝရတ၏ သဘောတရားနှင့် လုပ်ထုံးလုပ်နည်းကို စနစ်တကျ ဖော်ပြထားသည်။ ဇဂဒမ္ဘိကာ/ဂေါရီ မဟာဒေဝီသည် ဓမ္မပီဋ္ဌအနီးတွင် နေထိုင်ကာ လင်္ဂကို ကိုးကွယ်သော ဘက္တများအား စိဒ္ဓိ ပေးမည်ဟု ဆုံးဖြတ်ပြီး၊ သီဝသည် မဟာဒေဝီကို «ဝိශ්ဝဘုဇာ» အဖြစ် ကိုးကွယ်ခြင်းက ဆန္ဒပြည့်စုံစေ၍ နောက်ဆုံး ဉာဏ်သို့ ရောက်စေသည်ဟု အတည်ပြုသည်။ ထို့နောက် မဟာဒေဝီက လုပ်နည်းကို မေးမြန်းရာ သီဝသည် ပူလိုမာ၏ သမီး ပေါလိုမီ၏ နမူနာဇာတ်လမ်းကို ပြောပြသည်။ ပေါလိုမီသည် သီချင်းသံဖြင့် ချီးမွမ်းကာ လင်္ဂပူဇာ ပြု၍ မင်္ဂလာအိမ်ထောင်ရေးနှင့် ဘက္တိတရား တိုးပွားရေးကို ဆုတောင်းသည်။ သီဝက ဝရတ၏ အချိန်ကာလ (အထူးသဖြင့် စೈတြ-ရှုကလ တတိယာ)၊ သန့်ရှင်းစည်းကမ်း၊ ညပိုင်းကန့်သတ်ပူဇာ (နက္တ) နှင့် ပူဇာအစီအစဉ်—ပထမ အာရှာ-ဝိနာယက၊ ထို့နောက် ဝိශ්ဝဘုဇာ ဂေါရီ—အနံ့သာ၊ ပန်း၊ လိမ်းဆေး စသည်ဖြင့် ဆက်ကပ်ရမည်ကို ရှင်းလင်းသည်။ တစ်နှစ်ပတ်လုံး လစဉ်ပြုလုပ်ပြီး နောက်ဆုံး ဟိုးမနှင့် အာစာရျအား ဒါနပြုရသည်။ အဆုံးတွင် ဖလသရုတိအဖြစ် စည်းစိမ်၊ သားသမီး၊ ပညာ၊ ကံဆိုးပျောက်ကင်းခြင်းနှင့် မောက္ခကို ဖော်ပြကာ၊ ဝါရာဏသီပြင်ပတွင် ရုပ်တုလုပ်၍ ဒါနပြုကာ လိုက်နာနိုင်ကြောင်းလည်း ဆိုထားသည်။

धर्मेश्वराख्यान (Dharmēśvara Narrative) — Dharma-tīrtha, Dharma-kūpa, and the Five-Faced Liṅga Cluster
အဂတ်စတျာသည် ဒေဝီအား သမ္ဘူက သင်ကြားခဲ့သော ဓမ္မတီရ္ထ၏ မဟာတ္မကို စကန္ဒအား ပြန်လည်ဟောကြားရန် တောင်းဆိုသည်။ စကန္ဒက အင်ဒြာသည် ဝෘတြကို သတ်ပြီးနောက် ဗြဟ္မဟတ္ယာဒోష (ဗြဟ္မဏသတ်မှု၏ အပြစ်) ကို ခံရသဖြင့် အပြစ်ဖြေရာကို ရှာဖွေကြောင်း၊ ဗြဟ္စပတိက ဝိශ්ဝေရှဝရက ကာကွယ်ထားသော ကာရှီသို့ သွားရန် ညွှန်ကြားကြောင်း၊ အာနန္ဒဝနသို့ ဝင်ရောက်သည်နှင့် အညစ်အကြေးကြီးများပင် ထွက်ပြေးသွားကြောင်းကို ပြောသည်။ အင်ဒြာသည် မြောက်ဘက်သို့ စီးဆင်းသော ရေကြောင်းအနီးတွင် ပူဇော်ကာ၊ ရှိဝ၏ ကရုဏာကြောင့် “အင်ဒြာ၊ ဒီမှာ ရေချိုးလော့” ဟူသော အမိန့်နှင့် တီရ္ထတစ်ခု တည်ထောင်လာပြီး၊ အင်ဒြာ၏ အခြေအနေသည် ပူဇော်ပွဲအရ သန့်စင်ပြောင်းလဲသွားသည်။ နာရဒတို့ကဲ့သို့ ရှင်တော်များသည် ထိုနေရာကို ရေချိုးခြင်း၊ ရှ్రာဒ္ဓပြုခြင်းနှင့် ပူဇော်သက္ကာများ ဆက်ကပ်ရာအဖြစ် လက်ခံကြပြီး၊ ထိုတီရ္ထသည် ဓမ္မာန္ဓု/ဓမ္မတီရ္ထ ဟု ကျော်ကြားလာကာ အိန္ဒိယတစ်ဝှမ်းရှိ ဘုရားဖူးရေများထက် အကျိုးကျေးဇူး ပိုမိုကြောင်း ကြေညာထားသည်။ အခန်းသည် ပိတೃအာရုံပြု ရဟန်းရေးစနစ်ကိုလည်း ဖော်ထုတ်ပြီး၊ ဓမ္မပီဋ္ဌ၌ ရေချိုးခြင်းနှင့် အနည်းငယ်သော ဒါနပေးခြင်းတောင် ရေရှည်အကျိုးရလဒ်ရှိကြောင်း၊ သာသနာရှင်နှင့် ဗြဟ္မဏများကို အစာကျွေးခြင်းသည် ဝေဒယဇ္ဉနှင့် တန်းတူဟု ချီးမွမ်းထားသည်။ နောက်ပိုင်း အင်ဒြာသည် တာရကေရှ၏ အနောက်ဘက်တွင် အင်ဒြေရှဝရ လင်္ဂကို တည်ထောင်ပြီး၊ ဓမ္မေရှအနီးတွင် သစီရှ၊ ရမ္ဘေရှ၊ လောကပါလေရှဝရ၊ ဓရဏီရှ၊ တတ္တ்வேရှ၊ ဝိုင်ရာဂျေရှ၊ ဉာဏေရှ၊ အိုင်ရှဝရျေရှ စသည့် ဘုရားကျောင်းများကို ဦးတည်ရာအလိုက် ချထားကာ ပဉ္စဝက္တရ သီအိုလောဂျီနှင့် ဆက်စပ်သော “ရုပ်ပုံများ” ဟု အဓိပ္ပါယ်ဖွင့်ဆိုသည်။ ထို့နောက် သင်ခန်းစာအဖြစ် မကောင်းသဘောရှိသော ဘုရင် ဒုရ္ဒမသည် အာနန္ဒဝနသို့ မတော်တဆ ဝင်ရောက်ကာ ဓမ္မေရှဝရကို မြင်ပြီး စိတ်ပြောင်းလဲ၍ အုပ်ချုပ်ရေးကို ပြုပြင်၊ ကပ်လျက်မှုများကို စွန့်လွှတ်ကာ ကာရှီသို့ ပြန်လာပူဇော်ပြီး မုက္ခသို့ ဦးတည်သော အဆုံးသတ်ကို ရရှိသည်။ ဖလश्रုတိအရ ဤဓမ္မေရှဝရ အကြောင်းကို အထူးသဖြင့် ရှ్రာဒ္ဓအခါတွင် နားထောင်ခြင်းသည် စုဆောင်းထားသော အပြစ်များကို ဖယ်ရှားကာ ပိတೃတို့ကို ကျေနပ်စေပြီး ရှိဝ၏ နေရာသို့ သွားရာတွင် ဘက္တိတိုးတက်စေသည်။

Vīreśa-liṅga Māhātmya and the Rescue of Malayagandhinī (वीरेशलिङ्गमाहात्म्य–मलयगन्धिनी-रक्षणम्)
ပါဝတီသည် ကာသီရှိ ဗီရေးရှ (Vīreśa) ၏ ထင်ရှားသော မဟာတန်ခိုးကို မေးမြန်းကာ၊ လျင်မြန်စွာ အောင်မြင်မှုကို ပေးနိုင်သည်ဟု ဆိုသော ဤလင်္ဂသည် မည်သို့ ပေါ်ထွန်းလာသနည်းဟု စူးစမ်းသည်။ မဟေရှဝရသည် ကုသိုလ်၏ အကျိုးကို အခြေခံ၍ မိတ်ဆက်ပြီး၊ သာဓကတစ်ရပ်အဖြစ် ဘုရင် အမိထရာဇစ် (Amitrajit) ၏ ဇာတ်ကြောင်းကို ပြောပြသည်။ ဘုရင်သည် သီလတရားတည်ကြည်၍ အုပ်ချုပ်ရေးကျွမ်းကျင်ကာ ဗိဿနုကို အလွန်သဒ္ဓါပြင်းထန်သူဖြစ်သည်။ သူ၏ နိုင်ငံတွင် ဟရီ၏ နာမတော်၊ ပုံရိပ်တော်နှင့် ကထာများ ပြည့်နှက်နေပြီး၊ လူမှုအကျင့်အတတ်များတောင် သဒ္ဓါစည်းကမ်းအတိုင်း ဖြစ်ကာ အဟിംသာနှင့် ဟရီ၏ သန့်ရှင်းနေ့များကို ပုံမှန်လိုက်နာကြသည်။ နာရဒသည် ရောက်လာ၍ ဘုရင်၏ ဗိဿနုဗဟိုမြင်ကွင်းကို ချီးမွမ်းကာ အရေးပေါ်ကိစ္စတစ်ရပ်ကို တင်ပြသည်။ ဗိဒ္ယာဓရ၏ သမီး မလယဂန္ဓိနီကို အင်အားကြီး အဆုရ ကင်္ကာလကေတု (Kaṅkālaketu) က ဖမ်းဆီးသွားပြီး၊ ထိုအဆုရသည် မိမိ၏ တြိရှူလ (သုံးခွ) ဖြင့်သာ ထိခိုက်နိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ နာရဒသည် သမုဒ္ဒရာမှတဆင့် အောက်လောကမြို့ စမ္ပကာဝတီသို့ သွားရာလမ်းနှင့် ဘုရားညွှန်ကြားသည့် တွေ့ဆုံမှုကို ပြသသည်။ ဘုရင်သည် အောက်လောကသို့ ရောက်ကာ ဝမ်းနည်းနေသော မိန်းကလေးကို တွေ့ပြီး၊ အဆုရ အိပ်ပျော်ချိန်တွင် လုပ်ဆောင်ရန် ညွှန်ကြားခံရသည်။ အဆုရသည် ဥစ္စာပစ္စည်းနှင့် အတင်းအကျပ် မင်္ဂလာပြုမည်ဟု အော်ဟစ်ကာ တြိရှူလကို ကိုင်လျက် အိပ်ပျော်သွားသဖြင့် ဘုရင်သည် ထိုတော်လှန်လက်နက်ကို ယူကာ တရားမျှတသော စစ်သူရဲစည်းကမ်းဖြင့် စိန်ခေါ်ပြီး နောက်ဆုံးတွင် သတ်ဖြတ်ကာ မလယဂန္ဓိနီကို ကယ်တင်သည်။ ထို့နောက် ဇာတ်ကြောင်းသည် ကာသီ၏ ကယ်တင်တော်မူသော အခြေခံသဘောသို့ ပြန်လှည့်ကာ၊ ကာသီကို သတိရခြင်းနှင့် ၎င်း၏ သန့်ရှင်းတန်ခိုးသည် အပြစ်အညစ်မကပ်စေကြောင်း အရိပ်အမြွက်ပြပြီး၊ ဗီရေးရှ-လင်္ဂ ပေါ်ထွန်းလာပုံနှင့် ဆက်လက်လိုက်နာရမည့် ဝရတများသို့ ဆက်သွားရန် ခင်းကျင်းပေးသည်။

वीरवीरेश्वरलिङ्ग-प्रतिष्ठा, पुत्रप्राप्ति-व्रतविधान, तथा काशी-तीर्थ-क्रम (Vīravīreśvara Liṅga, Putra-prāpti Vrata Procedure, and the Ordered Survey of Kāśī Tīrthas)
အဓ್ಯಾಯ ၃၃ တွင် သင်ကြားချက်များကို အလွှာလိုက်ဖော်ပြထားသည်။ ပထမဦးစွာ မိဖုရားက သားရရှိရေး (putra-prāpti) အတွက် သေချာတိကျသော ဝရတကို ရှင်းလင်းပြောကြားပြီး နာရဒမှ ယခင်က ထုတ်ဖော်ခဲ့ကြောင်းနှင့် နလကူဗရ၏ မွေးဖွားမှုကဲ့သို့ အောင်မြင်မှုများကို ဥပမာအဖြစ် တင်ပြသည်။ ပူဇော်ပွဲတွင် နို့တိုက်ကလေးနှင့်အတူ ဂေါရီရုပ်တုတင်ထားခြင်း၊ မာဂရှီရ္ရှ သုက္လ တြိတီယာနေ့ကို ရွေးခြင်း၊ ကလသ စီစဉ်ခြင်း၊ အဝတ်အထည်၊ ကြာပန်းနှင့် ရွှေ၊ အနံ့သာ၊ နైవေဒျ၊ ညလုံးနိုးကြားခြင်းနှင့် ဝေဒ ဣဋ္စဖြင့် မီးပူဇော်သေးသေးလေး ပြုလုပ်ခြင်းတို့ ပါဝင်သည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဂုရုကို ဂုဏ်ပြုသော ဒါန (အသစ်မွေးကလေးရှိ ကပီလာနွား ပါဝင်)၊ ဗြာဟ္မဏများကို ကျွေးမွေးခြင်းနှင့် မန္တရဖြင့် ပါရာဏာ ပြုကာ မျိုးဆက်တည်တံ့စေမည့် သားကို ဆုတောင်းသည်။ ထို့နောက် မိဖုရားမှာ ကိုယ်ဝန်ရှိလာပြီး ကလေး၏ ကံကြမ္မာထူးခြားမှု ပေါ်ပေါက်သည်။ မွေးဖွားကြယ်မကောင်းကြောင်းကြောင့် ဝန်ကြီးများ စိုးရိမ်ကာ ဒေဝီ ဝိကဋာနှင့် ယောဂိနီများအောက်ရှိ ပဉ္စမုဒြာ မဟာပီဋ္ဌသို့ ကာကွယ်ရန် ရွှေ့ပြောင်းထားသည်။ မာတೃကာဂဏက ကလေးကို ဘုရင်ဖြစ်ရန် သင့်တော်ကြောင်း ဆုံးဖြတ်ပြီး လုံခြုံစွာ ပြန်ပို့သည်။ မင်းသားသည် အာနန္ဒကာနနတွင် တပသ ပြင်းထန်စွာ ပြုလုပ်ရာ၌ ရှီဝသည် တောက်ပသော လင်္ဂအဖြစ် ပေါ်ထွန်းကာ ဝရပေးသည်။ မင်းသားက ထိုလင်္ဂတွင် ဘုရားရှိခိုးသူတို့၏ ရည်မှန်းချက်များကို မြင်ခြင်း၊ ထိခြင်း၊ ရိုသေခြင်းသာဖြင့်—ရှုပ်ထွေးသော အစီအစဉ်မလိုဘဲ—ပြည့်စုံစေမည့် အမြဲတမ်း သာသနာတည်ရှိမှုကို တောင်းဆိုသည်။ ရှီဝက သဘောတူ၍ ထိုသန့်ရှင်းရာကို ဝီရဝီရေရှ္ဝရ ဟု အမည်ပေးကာ ဘုရားဖူးတို့အတွက် အစဉ်တည်သော စိဒ္ဓိကို အတည်ပြုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ရှီဝသည် ကာရှီရှိ ဂင်္ဂါတလျှောက် တီရ္ထများကို အဆင့်ခွဲ၍ ရေတွက်ကာ ချီးမွမ်းနှိုင်းယှဉ်သည့် ဟောပြောချက်ကို စတင်သည်။ ဟယဂရီဝ၊ ဂဇ၊ ကိုကာဝရာဟ၊ ဒိလီပေရှ္ဝရ/ဒိလီပတီရ္ထ၊ စာဂရ၊ စပ္တစာဂရ၊ မဟောဒဓိ၊ စောရတီရ္ထ၊ ဟံသတီရ္ထ၊ တြိဘုဝနကေရှဝ၊ ဂိုဗျာဃရေရှ္ဝရ၊ မာန္ဓာတု၊ မုစုကုန္ဒ၊ ပೃထု၊ ပရာရှုရာမ၊ ဘလရာမ/ကృష్ణာဂ္ရဇ၊ ဒိဝိုဒာသ၊ ဘာဂီရထီတီရ္ထ၊ နိષ္ပာပေရှ္ဝရ-လင်္ဂ၊ ဒၑာශ්ဝမေဓ စသဖြင့် အများအပြားကို ဖော်ပြပြီး နောက်ထပ် တီရ္ထများကို ဆက်လက်ဖော်ပြမည်ဟု အဆုံးတွင် ညွှန်ပြထားသည်။

Tīrtha-Saṅgraha in Kāśī: From Pādodaka to Pañcanada and the Supremacy of Maṇikarṇikā (Chapter 34)
အခန်း ၃၄ တွင် စကန္ဒသည် အဂஸတျအား ကာသီရှိ တီရ္ထများ၏ အစဉ်လိုက်တည်နေရာများနှင့် ထိုနေရာများတွင် ပြုလုပ်သင့်သော ကုသိုလ်ကံပူဇော်မှုများကို စာရင်းသဘောဖြင့် သာသနာတရားအဖြစ် ဟောကြားသည်။ အစမှာ မြစ်ဆုံတစ်ခုကို သန့်ရှင်းစေပြီး “ပါဒိုဒက” (ဗိဿနု၏ ခြေတော်ရေ) ကို အခြေခံတီရ္ထအဖြစ် သတ်မှတ်ကာ၊ ထို့နောက် အမည်ပေါင်းများစွာသော တီရ္ထများကို ဆက်တိုက်ဖော်ပြပြီး တစ်ခုချင်းစီအတွက် အပြစ်သန့်စင်ခြင်း၊ စည်းစိမ်တိုးတက်ခြင်း၊ ဒေဝဒർശနရခြင်း၊ လောကသို့ရောက်ခြင်း၊ ပြန်လည်မွေးဖွားမှု လျော့နည်းခြင်း စသည့် ဖလပြောကြားချက်တိုများကို တွဲဖက်ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် “ပဉ္စနဒ” ကို အထူးအာနိသင်ကြီးသော တီရ္ထအဖြစ် (အထူးသဖြင့် ကာတ္တိကလနှင့် သတ်မှတ်ရက်များတွင်) မြှောက်တင်ကာ၊ ဉာဏ်ပေးသည့် “ဉာဏဟ္ရဒ” နှင့် မင်္ဂလာတိုးစေသည့် “မင်္ဂလ” တီရ္ထများကိုလည်း မိတ်ဆက်သည်။ နောက်ထပ် တီရ္ထများကို ဆက်လက်ဖော်ပြပြီး အဆုံးတွင် မဏိကဏ္ဏိကာကို တြိလောကကျော်ကြား၍ အပြစ်ပျောက်ကင်းစေကာ မဟာယဇ္ဉများစွာနှင့် တူညီ သို့မဟုတ် ပိုမိုမြင့်မားကြောင်း ချီးမြှောက်သည်။ ထိုနေရာတွင် သတိရခြင်း၊ မြင်ခြင်း၊ ရေချိုးခြင်း၊ ပူဇော်ခြင်းတို့၏ ဖလသည် “မပျက်မယွင်း” ဟု ကြေညာထားသည်။

दुर्वाससो वरप्रदानम् — Durvāsas Receives Boons; Establishment of Kāmeśvara and Kāmakūṇḍa (with Prahasiteśvara reference)
စကန္ဒသည် ကာရှီကိုအခြေပြုသောအဖြစ်အပျက်တစ်ရပ်ကို ပြောကြားသည်။ အရှင် ဒုర్వာသ သည် အလွန်ကြာရှည် လှည့်လည်ပြီးနောက် ရှီဝ၏ «အာနန္ဒကာနန» ကို မြင်တွေ့ကာ အာရှရမ်တောတောင်အလှနှင့် တပသီအသိုင်းအဝိုင်းများကို ချီးမွမ်းသည်။ ကာရှီရှိ သတ္တဝါတို့၏ ထူးခြားသော ပျော်ရွှင်မှုကို တွေ့မြင်သဖြင့် မြို့၏ ဝိညာဉ်ရေး အာနုဘော်ကို ကောင်းကင်ဘုံများထက်တောင် မြင့်မားကြောင်း ချီးကျူးသည်။ သို့ရာတွင် အလှည့်အပြောင်းတစ်ရပ် ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ တပသီကြီးဖြစ်သော်လည်း ဒုర్వာသ သည် ဒေါသထွက်ကာ ကာရှီကို ကျိန်စာချမည်ဟု ပြင်ဆင်သကဲ့သို့ ဖြစ်လာသည်။ ရှီဝသည် ရယ်မောပြီး «ဘုရားရယ်မောခြင်း» နှင့် ဆက်နွယ်သော လိင်္ဂကို «ပရဟာသိတေရှ္ဝရ» ဟူ၍ ပေါ်ထွန်း/အသိအမှတ်ပြုစေသည်။ ရှီဝ၏ ဂဏာများက ဒေါသကို တုံ့ပြန်ရန် လှုပ်ရှားသော်လည်း ရှီဝက ကာရှီ၏ မောက္ခပေးနိုင်သော အဆင့်အတန်းကို မည်သည့်ကျိန်စာမျှ မတားဆီးနိုင်အောင် တားမြစ်ကာ ကာကွယ်သည်။ ဒုర్వာသ သည် နောင်တရပြီး ကာရှီကို သတ္တဝါအားလုံး၏ မိခင်ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အားကိုးရာဟု ဆိုကာ ကာရှီကို ကျိန်စာချရန် ကြိုးစားသူ၏ ကျိန်စာသည် ကိုယ်တိုင်ထံ ပြန်လည်ကျရောက်မည်ဟု အတည်ပြုသည်။ ရှီဝသည် «ကာရှီ-စတုတိ» ကို အမြင့်မြတ်ဆုံး ဘက္တိအဖြစ် ချီးမွမ်းပြီး ဒုర్వာသအား ပရသဒအဖြစ် ဆုတောင်းပြည့်စုံစေသော လိင်္ဂ «ကာမေရှ္ဝရ/ဒုర్వာသေရှ္ဝရ» ကို တည်ထောင်အမည်ပေးခွင့်နှင့် ရေကန်ကို «ကာမကුණ္ဍ» ဟု သတ်မှတ်ခွင့် ပေးသည်။ ကာမကුණ္ဍတွင် ရေချိုးပြီး ပရဒိုးရှအချိန်တွင် သတ်မှတ်ပြက္ခဒိန်ဆုံချက်နှင့် လိင်္ဂကို ဖူးမြင်ပါက ကာမနှင့်ဆိုင်သော အပြစ်အနာများ လျော့ပါးကာ စုဆောင်းထားသော အကုသိုလ်များ ပျောက်ကင်းကြောင်း၊ ဤအကြောင်းကို ဖတ်ကြား/နားထောင်ခြင်းသည်လည်း သန့်စင်စေကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။

Viśvakarmēśvara-liṅga Prādurbhāva and Guru-bhakti in Kāśī (विश्वकर्मेशलिङ्गप्रादुर्भावः)
ပါဝတီ၏ မေးမြန်းမှုကြောင့်၊ ရှီဝသည် ကာရှီမြို့၌ ပေါ်ထွန်းလာသော «ဗိශ්ဝကರ್ಮေရှဝရ လင်္ဂ» ၏ မူလဇာတ်ကြောင်းကို ပာတက-နာရှိနီ (အပြစ်ပျက်စီးစေသော) အကျိုးတရားဖြင့် ရှင်းပြသည်။ ဗိශ්ဝကರ್ಮာသည် (ဗြဟ္မာနှင့် ဆက်နွယ်သော အရင်က ထွက်ပေါ်ရုပ်တစ်ရုပ်၊ တ္ဝෂ္ဌೃ၏ သား) ဂုရုအိမ်တွင် ဗြဟ္မစာရီအဖြစ် နေထိုင်သည်။ ဂုရု၊ ဂုရုမယား၊ သား၊ သမီးတို့က ခိုင်ခံ့သော အဝတ်အစား၊ ဖိနပ်၊ အလှဆင်ပစ္စည်းများနှင့် အိမ်သုံးကိရိယာများ စသဖြင့် ခက်ခဲသော အမိန့်များကို တစ်ခုပြီးတစ်ခု တောင်းဆိုကြသဖြင့် ကတိတည်ခြင်းနှင့် ဂုရုဝန်ဆောင်မှုဓမ္မအကြား သီလအကျပ်အတည်း ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ စိတ်ပင်ပန်းလွန်းသဖြင့် သူသည် တောထဲသို့ ဆုတ်ခွာကာ ကရုဏာရှိသော တပသ္ဝင်တစ်ဦးနှင့် တွေ့သည်။ ထိုသူက ကာရှီသို့—အထူးသဖြင့် ဝိုင်ရှ္ဝေရှဝရ နယ်ပယ်နှင့် အာနန္ဒဝနသို့—သွားရန် အကြံပေးသည်။ ထိုနေရာတွင် ရှီဝ၏ ကရုဏာကြောင့် ခက်ခဲသည့် ရည်မှန်းချက်များပင် ပြည့်စုံနိုင်ပြီး မုက္ခကို အထူးအလေးပေးထားသည်ဟု ဆိုသည်။ ကာရှီသို့ ရောက်သောအခါ ဗိශ්ဝကర్మာသည် ထိုတွေ့ဆုံမှုကို ရှီဝ၏ ကယ်တင်ခြင်းဟု သိမြင်ကာ တောထွက်ပူဇော်ပစ္စည်းများဖြင့် လင်္ဂကို အချိန်ကြာကြာ ပူဇော်သည်။ သဒ္ဓါတရား ပြည့်ဝသည့် ကာလတစ်ခုအပြီးတွင် ရှီဝသည် လင်္ဂမှ ပေါ်ထွန်းလာ၍ လက်ရာပညာ၊ အနုပညာ အမျိုးမျိုးတွင် အံ့ဩဖွယ် ကျွမ်းကျင်မှုကို ပေးအပ်ကာ သူ၏ နာမကို «ဗိශ්ဝကರ್ಮာ» ဟု အတည်ပြုသည်။ ထို့ပြင် ထိုလင်္ဂကို ပူဇော်သူတို့ ရရှိမည့် အကျိုးကျေးဇူးများကို ကြေညာသည်။ ဇာတ်ကြောင်းအဆုံးတွင် နောင်ကာလ၌ မင်း ဒိဝိုဒာသ၏ အထောက်အပံ့ကို ရည်ညွှန်းကာ ဂုရုကို ဂုဏ်ပြုခြင်းနှင့် လက်ခံထားသော တာဝန်များကို ပြီးမြောက်စေခြင်းသည် ဓမ္မ၏ အဓိကဖြစ်ကြောင်း ထပ်မံ အလေးပေးသည်။

Dakṣeśvara-liṅga-prādurbhāva and the Dakṣa-yajña Discourse (दक्षेश्वरलिङ्गप्रादुर्भावः)
အဓ್ಯಾಯ ၃၇ တွင် အဂတ္စျ (Agastya) သည် စကန္ဒ (Skanda) ထံသို့ မောက္ခပေးနိုင်သော လိင်္ဂများအကြောင်း ကြားရသဖြင့် အလွန်ကျေနပ်ဝမ်းမြောက်ကြောင်း ပြောကြားပြီး ဒက္ရှေရှဝရ-လိင်္ဂမှ စ၍ လိင်္ဂ ၁၄ ပါးကို ပြည့်စုံစွာ ရှင်းလင်းပေးရန် တောင်းဆိုသည်။ ထို့နောက် ဇာတ်ကြောင်းသည် ဒက္ရှ (Dakṣa) ၏ လမ်းကြောင်းသို့ ပြောင်းကာ ယခင်အပြစ်အနာအဆာကြောင့် သန့်စင်တပသျာ ပြုရန် ကာသီ (Kāśī) သို့ လာရောက်သည်ဟု ဆိုသည်။ တစ်ဖက်တွင် ကైలာသ (Kailāsa) တွင် ဒေဝသမူဟကြီး စုဝေးနေစဉ် ရှီဝ (Śiva) သည် ကမ္ဘာ့စည်းကမ်းနှင့် လူမှု-ယဇ్ఞပွဲတော်စနစ် တည်ငြိမ်မှုအကြောင်း မေးမြန်းသည်။ ဒက္ရှ၏ အတွင်းစိတ်တွင် မနာလိုမှုနှင့် အမျက်တိုးလာကာ ရှီဝကို လူမှုအတန်းအစားအရ ခွဲခြားမရသူဟု ထင်မြင်ပြီး မိမိအား မလေးစားဟု ခံစားကာ အမျက်ထွက်သည်။ ထို့ကြောင့် ရှီဝကို ထင်ရှားစွာ ဖယ်ရှားထားသော မဟာကရတု (mahākratu) ယဇ్ఞကြီးကို စီစဉ်သည်။ ဒဓီချီ (Dadhīci) ရှင်သည် ဒက္ရှကို သဒ္ဓမ္မအရ သတိပေးကာ ရှီဝမပါလျှင် ယဇ्ञကိစ္စများသည် အသက်မရှိသကဲ့သို့ ဖြစ်ပြီး၊ အရှင်မရှိလျှင် ယဇ्ञသည် သင်္ချိုင်းမြေကဲ့သို့ ဖြစ်ကာ လုပ်ဆောင်မှုအားလုံး အကျိုးမရဟု ဆိုသည်။ သို့သော် ဒက္ရှက အကြံပေးချက်ကို ပယ်ချပြီး ယဇ्ञသည် ကိုယ်တိုင်လုံလောက်သည်ဟု အခိုင်အမာဆိုကာ ရန်လိုမှုကို တိုးမြှင့်ပြီး ဒဓီချီကို ထုတ်ပယ်ရန်တောင် အမိန့်ပေးသည်။ အဆုံးတွင် ယဇ्ञ၏ အပြင်ပန်းတောက်ပမှုကို ဖော်ပြကာ နာရဒ (Nārada) က ကైలာသသို့ သွားရာမှ နောက်ဆက်တွဲတွင် ရှီဝ၏ တုံ့ပြန်မှုနှင့် ကာသီရှိ ရှိုင်ဝဘုရားကျောင်းများ၏ သာသနာတရားအတည်ပြုမှုသို့ ချိတ်ဆက်မည်ဟု ညွှန်ပြပြီး အခန်းကို ပိတ်သည်။

Dakṣayajña-Prasaṅga: Nārada’s Report, Śiva–Śakti Līlā, and Satī’s Departure (दक्षयज्ञप्रसङ्गः)
အဓ್ಯಾಯ ၃၈ တွင် အဂஸ္တျာသည် စကန္ဒအား နာရဒ မုနိက သီဝလောက/ကိုင်လာသသို့ ရောက်သွားပြီးနောက် ဘာလုပ်ခဲ့သနည်းဟု မေးမြန်းသည်။ စကန္ဒက နာရဒ၏ ရောက်ရှိမှု၊ သီဝနှင့် ဒေဝီရှေ့၌ ဂါရဝပြု၍ တွေ့ဆုံခြင်း၊ ထို့နောက် သီဝ–ရှက္တိ လီလာကို မြင်တွေ့ခြင်းကို ရှင်းပြသည်။ ထိုလီလာကို ကစားတုံးပုံစံတစ်ရပ်ကဲ့သို့ ဖော်ပြကာ အချိန်ကာလအပိုင်းအစများနှင့် ကောစမစ် လုပ်ငန်းစဉ်များကို သင်္ကေတဖြင့် ချိတ်ဆက်ထားသည်။ နာရဒ၏ ဟောပြောချက်တွင် သီဝသည် ဂုဏ်/အရှက်တို့အပေါ် မတုံ့ပြန်သူ၊ ဂုဏသုံးပါးကို ကျော်လွန်သူ ဖြစ်သော်လည်း စကြဝဠာကို မျှတစွာ ထိန်းညှိသူဟု အလေးထားသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် နာရဒသည် ဒက္ခ၏ ယဇ్ఞကွင်း၌ မမှန်ကန်သည့် အဖြစ်အပျက်များကို မြင်ပြီး စိုးရိမ်လာသည်။ အထူးသဖြင့် သီဝ–ရှက္တိ၏ ရှိနေမှု မမြင်ရခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပြီး ဖြစ်ပျက်သမျှကို ပြည့်စုံစွာ မဖော်ပြနိုင်တော့သည်။ ထိုသတင်းကို ကြားသော စတီ (ဒက္ခာယဏီ) သည် အတွင်းစိတ်ဆုံးဖြတ်ကာ ဖခင် ဒက္ခ၏ ယဇ్ఞသို့ သွားရန် သီဝထံ ခွင့်တောင်းသည်။ သီဝက မကောင်းသော နက္ခတ်လက္ခဏာများကို ညွှန်ပြ၍ မဖိတ်ကြားဘဲ ထွက်ခွာခြင်းသည် ပြန်မလှန်နိုင်သော အကျိုးဆက်များ ဖြစ်စေမည်ဟု တားမြစ်သော်လည်း စတီက မိမိသည် ပူဇော်ပွဲတွင် ပါဝင်မည်မဟုတ်၊ ကြည့်ရှုရန်သာ သွားမည်ဟု ဆိုကာ ဒေါသဖြင့် ပရာဏာမ၊ ပရဒက္ခိဏာ မပြုဘဲ ထွက်ခွာသည်။ သီဝသည် စိတ်မကောင်းဖြစ်၍ ဂဏများအား သင်္ကေတအလှဆင်များပါသော အလွန်ခမ်းနားသည့် ဝိမာနာကို ပြင်ဆင်စေပြီး စတီကို ယဇ్ఞကွင်းသို့ လိုက်ပါစေသည်။ ဒက္ခ၏ စည်းဝေးပွဲတွင် ဖိတ်ကြားမထားသော စတီ၏ ရောက်ရှိမှုကြောင့် အံ့အားသင့်ကြသည်။ ဒက္ခက သီဝကို အပျက်သဘောဖြင့် ပြောဆိုကာ တပသီသဘော၊ အစွန်းရောက်နေထိုင်မှုတို့ကို အကြောင်းပြ၍ ယဇ్ఞ၏ ဂုဏ်သိက္ခာစနစ်မှ ဖယ်ရှားသည်။ စတီက သီဝသည် မသိနိုင်သော အတိတ်တရားဖြစ်လျှင် ထိုအပျက်စကားသည် အဝိဇ္ဇာသာ ဖြစ်ကြောင်း၊ သီဝမသင့်ဟု ယုံကြည်ခဲ့လျှင် မိမိတို့ အိမ်ထောင်ရေးပင် မညီညွတ်ကြောင်း တရားနှင့် သာသနာအမြင်ဖြင့် တုံ့ပြန်သည်။ ခင်ပွန်းကို စော်ကားသည့် စကားကြောင့် ဒေါသထွက်လွန်ကဲ၍ စတီသည် ယောဂသန္နိဋ္ဌာန်ဖြင့် ကိုယ်ခန္ဓာကို မီးအဖြစ် ပူဇော်ကာ ကိုယ်မီးရှို့ခြင်းကို ပြုလုပ်သည်။ ထိုဖြစ်ရပ်ကြောင့် အနိမိတ်ဆိုးများနှင့် အနှောင့်အယှက်များ ပေါ်ပေါက်ကာ ဒက္ခ၏ ယဇ्ञသည် တုန်လှုပ်၍ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ရာတွင် မတည်မငြိမ် ဖြစ်လာသည်။

Dakṣa-yajña-vināśaḥ — Vīrabhadrasya ājñā-prāptiḥ (Destruction of Dakṣa’s Sacrifice and Vīrabhadra’s Commission)
ဤအধ্যာယတွင် နာရဒမုနိသည် သတီနှင့်ဆိုင်သောဖြစ်ရပ်များနောက်ပိုင်း သမ္ဘု/မဟာကာလ ရှိဝထံသို့ ချဉ်းကပ်ကာ၊ ရှိဝသည် အနိစ္စသဘောတရားကို ဆင်ခြင်ဖော်ပြသည်။ ကိုယ်ခန္ဓာရှိသမျှသည် ပေါ်ထွန်းပြီး ပျက်စီးသွားရသောအရာဖြစ်၍ ပညာရှိတို့သည် မူလကပင် ပျက်လွယ်သောအရာများကြောင့် မမောဟမဖြစ်ကြဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် ဇာတ်လမ်းသည် ရိတုအကျင့်နှင့် သီလကျင့်ဝတ်၏ အကျိုးဆက်သို့ ပြောင်းလဲသည်။ သတီ၏ ကိုယ်ကိုစွန့်ခြင်းသည် ရှိဝ၏ ပြင်းထန်သောဒေါသကို ဖြစ်ပေါ်စေပြီး၊ ဒေါသမှ အင်အားကြီးသော အာဂန္တုတစ်ဦး ပေါ်ထွန်းလာကာ အမိန့်တောင်းခံ၍ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ စွမ်းအားရှိကြောင်း ကတိပြုသည်။ ရှိဝသည် သူ့ကို “ဝီရဘဒ္ဒရ” ဟု အမည်ပေးကာ ဒက္ခ၏ ယဇ్ఞကို ဖျက်ဆီးရန်နှင့် ရှိဝကို မထီမဲ့မြင်ပြုသူတို့ကို ရင်ဆိုင်ရန် အမိန့်ပေးသည်။ ဝီရဘဒ္ဒရသည် ဂဏာများစွာနှင့် ထွက်ခွာကာ ယဇ్ఞကွင်းကို ဖျက်ဆီးပြီး ကိရိယာများကို လှန်ချ၊ အလှူပစ္စည်းများကို ပျံ့နှံ့စေကာ အရေးပါသူများကို ထိခိုက်စေသည်။ ဤသည်မှာ သဒ္ဓါနှင့် သီဝဘုရားတရားကို မမှီသော ရိတုကိစ္စသည် မတည်မြဲကြောင်းကို ပြသသည်။ ထို့နောက် ဝိෂ္ဏုသည် ဝီရဘဒ္ဒရကို ရင်ဆိုင်စမ်းသပ်ရာ၊ သုဒർശနချက္ကရသည် ရှိဝကို သတိရခြင်းဖြင့် အာနိသင်ပျက်ကာ၊ ကောင်းကင်မှ အမိန့်တစ်ရပ်က အလွန်အကျွံ အကြမ်းဖက်မှုကို တားဆီးသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဝီရဘဒ္ဒရသည် ရှိဝ-နိန္ဒာကြောင့် ဒက္ခကို ကိုယ်ခန္ဓာဖြင့် ဒဏ်ခတ်ပြီး၊ နောက်တစ်ဖန် မဟာဒေဝက ပြန်လည်တည်ဆောက်ရန် ညွှန်ကြားမည်ဟု အရိပ်အမြွက်ဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။ ဒက္ခေရှဝရ မူလဇာတ်ကြောင်းကို နားထောင်သူသည် အပြစ်အညစ်မှ ကာကွယ်ခံရမည်ဟု ဖလားရှရုတိသဘောဖြင့် ဆိုထားသည်။

पार्वतीश-लिङ्गमाहात्म्य (Pārvatīśa Liṅga — Description and Merits)
အဂတ်စတျယသည် ပာရဝတီ၏ အာနန္ဒနှင့် ဆက်နွယ်သော အပြစ်ဖျက်နိုင်သည့် အကြောင်းအရာကို ယခင်က ညွှန်ပြခဲ့သဖြင့် ထပ်မံရှင်းပြရန် စကန္ဒအား တောင်းဆိုသည်။ မေနာက ပာရဝတီအား မင်္ဂလာပြီးနောက် နေထိုင်ရာအကြောင်း မေးမြန်းရာမှ ပာရဝတီသည် ရှိဝထံ သွားကာ မိမိကို ရှိဝ၏ ကိုယ်ပိုင် အဘောဒ်သို့ ပြောင်းရွှေ့ပေးရန် တောင်းခံသည်။ ရှိဝသည် ဟိမာလယမှ အာနန္ဒဝနသို့ ခေါ်ဆောင်သွားပြီး ထိုနေရာကို အာနန္ဒ၏ အမြင့်ဆုံး အကြောင်းရင်းဟု ဖော်ပြကာ ပာရဝတီ၏ အတ္တသဘောလည်း ပျော်ရွှင်မှုဖြင့် ပြည့်ဝလာသည်။ ပာရဝတီက ဤက்ஷೇತ್ರ၌ မပြတ်တောက်သော အာနန္ဒ၏ အရင်းအမြစ်ကို မေးမြန်းသည်။ ရှိဝက မောက္ခကွင်းဟု ခေါ်သော ပဉ္စကရိုးရှ အတိုင်းအတာအတွင်း လင်္ဂများသည် နေရာမကျန်အောင် ပြန့်နှံ့နေပြီး “အမြင့်ဆုံး အာနန္ဒရုပ်” လင်္ဂများ အရေအတွက်မရေတွက်နိုင်အောင် ရှိကာ လောကအနှံ့မှ ကုသိုလ်ရှိသူများက တည်ထောင်ထားကြသည်ဟု ရှင်းပြသည်။ ထို့နောက် ပာရဝတီက လင်္ဂတည်ထောင်ခွင့် တောင်းရာ ရှိဝ၏ ခွင့်ပြုချက်ဖြင့် မဟာဒေဝအနီး၌ “ပာရဝတီရှ” လင်္ဂကို တည်ထောင်သည်။ အကျိုးကျေးဇူးများကိုလည်း ဖော်ပြသည်—လင်္ဂကို မြင်ရုံဖြင့်ပင် ဗြဟ္မဟတ္ယာ အပါအဝင် အပြစ်ကြီးများ ပျောက်ကင်းပြီး ကိုယ်ခန္ဓာဘဝ၏ ချုပ်နှောင်မှု ပျက်စီးသည်။ ကာရှီတွင် ပူဇော်ခြင်းသည် “ကာရှီ-လင်္ဂ” အဖြစ် အတ္တသဘော ပြောင်းလဲစေကာ နောက်ဆုံးတွင် ရှိဝထဲသို့ ဝင်ရောက်စေသည်။ ချိုက်ထရ-ရှုကလ-တရတီယာနေ့တွင် ပူဇော်ခြင်းက လောကီကောင်းကျိုးနှင့် နောက်ဘဝကောင်းရာကို ပေးသည်။ ဤမဟာတ္မယကို နားထောင်ခြင်းသည် လောကီနှင့် ပရလောကီ ရည်မှန်းချက်များကို ပြည့်စုံစေသည်ဟု ဖလရှရုတိဖြင့် အဆုံးသတ်ထားသည်။

गंगेश्वरमहिमाख्यानम् (The Account of the Glory of Gaṅgeśvara)
စကန္ဒသည် ရှင်တော်တစ်ပါးအား မိန့်ကြား၍ «ဂင်ဂေရှ్వర-စမုဒ္ဘဝ» အကြောင်းအရာကို ဖွင့်လှစ်ကာ ဂင်ဂေရှ్వరကို လိင်္ဂတစ်ပါးအဖြစ် ဖော်ပြသည်။ ထိုလိင်္ဂ၏ မဟာတ్మျကို နားထောင်ခြင်းနှင့် သတိရခြင်းသည် တီရ္ထသို့ သွားရောက်ကာ ဂင်္ဂါရေချိုးသကဲ့သို့ အကျိုးပွားစေသည်ဟု ဆိုသည်။ ဇာတ်အခြေခံကို Cakrapuṣkariṇī-တီရ္ထနှင့် Ānandakānana အတွင်းတွင် တည်ထားပြီး၊ Śambhu ၏ ကာကွယ်မှုအောက်ရှိ ကာရှီ၏ မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော က္ṣetra-prabhāva ကို ချီးမွမ်းသည်။ ကာရှီတွင် လိင်္ဂ-ပရတိဋ္ဌာ၏ အံ့ဖွယ်အကျိုးကို ပြန်လည်ဖော်ပြကာ၊ ဂင်္ဂါဒေဝီက Viśveśa ၏ အရှေ့ဘက်တွင် မင်္ဂလာလိင်္ဂတစ်ပါးကို တည်ထောင်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ထို Gaṅgeśvara-လိင်္ဂကို ဒർശနပြုခြင်းသည် ကာရှီတွင်ပင် ရှားပါးကြောင်း၊ Daśaharā တိထိတွင် ပူဇော်ပါက မွေးဘဝများစွာ စုဆောင်းလာသော အပြစ်များ ချက်ချင်းလျော့နည်းသွားကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ကလိယုဂတွင် လိင်္ဂသည် «guptra-prāya» (အများအားဖြင့် ဖုံးကွယ်နေခြင်း) ဖြစ်လာမည်ဟု ခန့်မှန်းထား၍ ဒർശနရခြင်း ပိုမိုရှားပါးမည်။ သို့သော် ထိုဒർശနသည် ပုဏ္ဏာ၏ အကြောင်းဖြစ်ပြီး ဂင်္ဂါကို တိုက်ရိုက်မြင်ရသကဲ့သို့ တန်ဖိုးတူကြောင်း အတည်ပြုသည်။ အဆုံးတွင် phalaśruti သည် ဂင်ဂေရှ၏ မဟာတ్మျကို နားထောင်ခြင်းက နရကအကျိုးဆက်များသို့ ကျရောက်ခြင်းကို တားဆီးပြီး ပုဏ္ဏာသိုလှောင်မှုနှင့် စိတ်တွင် ရည်မှန်းသော အလိုဆန္ဒများ ပြည့်စုံစေကြောင်း ဆိုသည်။

नर्मदेश्वराख्यानम् (Narrative of Narmadeśvara) — Narmadā’s Boons and Liṅga-Establishment in Kāśī
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် စကန္ဒသည် နర్మဒါ (ရေဝါ) မြစ်၏ မာဟာတ္မယ (သန့်ရှင်းမြတ်တန်ခိုး) ကို သာသနာတရားအဖြစ် ဟောကြားပြီး၊ နర్మဒါကို သတိရခြင်းသာဖြင့် အကြီးမားဆုံး အပြစ်များပင် လျော့ပါးနိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ ရှင်တော်များ စည်းဝေးရာတွင် “အမြင့်မြတ်ဆုံး မြစ်သည် မည်သည်နည်း” ဟု မေးမြန်းရာ မာရ္ကဏ္ဍေယက မြစ်များကို သန့်စင်ပေးသူနှင့် ကုသိုလ်ပေးသူဟု ခွဲခြားကာ ဂင်္ဂါ၊ ယမုနာ၊ နర్మဒါ၊ စရஸဝတီ ဟူသော လေးမြစ်ကို ဗေဒ (Ṛg, Yajus, Sāman, Atharvan) ၏ ကိုယ်စားပြုအဖြစ် ဖော်ပြသည်။ ဂင်္ဂါကို မယှဉ်နိုင်သကဲ့သို့ ချီးမွမ်းသော်လည်း နర్మဒါ၏ တပသ (အာစေတနာ) နှင့် တန်းတူဖြစ်လိုသော ဆန္ဒကို ထည့်သွင်းဖော်ပြသည်။ ဗြဟ္မာက “သီဝ (Tryakṣa)၊ ဝိෂ္ဏု (Puruṣottama)၊ ဂေါရီ၊ ကာရှီ တို့နှင့် တန်းတူသော အရာများ ရှိနိုင်မှသာ ဂင်္ဂါနှင့် တန်းတူသော မြစ်တစ်စင်း ပေါ်လာနိုင်မည်” ဟု အခြေအနေတစ်ရပ်အဖြစ် ဆိုကာ ထိုတန်းတူမှု၏ ရှားပါးမှုကို ပြသသည်။ ထို့နောက် နర్మဒါသည် ဝါရာဏသီသို့ ရွှေ့လာ၍ လိင်္ဂ-ပရတိဋ္ဌာ (လိင်္ဂတည်ထောင်ခြင်း) ကို အလွန်မြင့်မားသော ကုသိုလ်အဖြစ် ဖော်ပြကာ Triviṣiṣṭapa အနီး Pilipilā-tīrtha တွင် လိင်္ဂတစ်ဆူ တည်ထောင်သည်။ သီဝသည် ပျော်ရွှင်၍ အပေးအယူများ ပေးတော်မူသည်—နర్మဒါကမ်းတလျှောက် ကျောက်တုံးများသည် လိင်္ဂရုပ်သဏ္ဌာန် ဖြစ်လာခြင်း၊ နర్మဒါကို မြင်ရုံဖြင့်ပင် အပြစ်လျော့ပါးခြင်း (အခြားမြစ်များကဲ့သို့ အချိန်ယူရသော အကျိုးမဟုတ်) နှင့် “နర్మဒေရှွရ” ဟု အမည်ရသော လိင်္ဂသည် တည်မြဲသော မုက္ခ (လွတ်မြောက်ခြင်း) ကို ပေးခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ နောက်ဆုံးတွင် နర్మဒါ၏ မာဟာတ္မယကို နားထောင်ခြင်းဖြင့် “အပြစ်အဝတ်” ပျောက်ကင်းကာ အမြင့်သိမြင်မှု ရရှိမည်ဟု ဖလရှရုတိပုံစံဖြင့် အာမခံထားသည်။

सतीश्वरप्रादुर्भावः (Satiśvara Liṅga: Account of Manifestation)
ဤအধ্যာယသည် အဂஸ္တျနှင့် စကန္ဒ၏ ဆွေးနွေးပွဲဖြစ်သည်။ နర్మဒါမြစ်၏ သန့်စင်စေသော မဟိမကို ကြားပြီးနောက် အဂஸ္တျက စတီဣශ්ဝရ၏ မူလဇာတ်ကြောင်းကို မေးမြန်းသည်။ စကန္ဒက ဘြဟ္မာသည် ပြင်းထန်သော တပစ်ကို ပြုလုပ်ရာမှ သီဝက ပျော်ရွှင်၍ အာနိသင်ပေးကြောင်း ပြောသည်။ ဘြဟ္မာက သီဝကို မိမိ၏ သားအဖြစ် ဖြစ်စေလိုပြီး ဒေဝီကို ဒက္ခ၏ သမီးအဖြစ် မွေးဖွားစေလိုကြောင်း ဆုတောင်းရာ သီဝက လက်ခံသည်။ ထို့နောက် ဘြဟ္မာ၏ နဖူးမှ လမောက်တင်ကလေး ပေါ်ထွန်း၍ ငိုသဖြင့် “ရုဒ္ရ” ဟူသော အမည်ကို ငိုခြင်းမှ ဆင်းသက်သည့် အဓိပ္ပါယ်ဖြင့် ရရှိသည်။ အဂஸ္တျက အလုံးစုံသိသော ဘုရားက ဘာကြောင့် ငိုသနည်းဟု မေးရာ စကန္ဒက ဤသည်မှာ သီဝ၏ အာရုံခံ-သဒ္ဓာဗေဒဆိုင်ရာ တုံ့ပြန်မှုဖြစ်ကြောင်း ရှင်းပြသည်။ မဟာဒေဝသည် ဘြဟ္မာ၏ “ရည်ရွယ်ချက်အတွေး” ကို မြင်၍ ပျော်ရွှင်အံ့ဩကာ ဆက်ဆံရေးနီးကပ်မှု (အပတ်ယတ္တဝ) ၏ အလားအလာကြောင့် စိတ်လှုပ်ရှားခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် ဇာတ်ကြောင်းသည် စတီထံ ပြန်သွားပြီး ဒက္ခ၏ သမီးအဖြစ် စတီက ကာရှီတွင် တပစ်ပြု၍ ဆုတောင်းရာ သီဝက အဋ္ဌမနေ့တွင် လက်ထပ်မည်ဟု ကတိပေးကာ ထိုနေရာရှိ လင်္ဂကို “စတီဣශ්ဝရ” ဟု ခေါ်စေသည်။ စတီဣශ්ဝရကို ပူဇော်လျှင် ရည်ရွယ်ချက်များ မြန်မြန်ပြည့်စုံ၍ မင်္ဂလာအိမ်ထောင်ရေး အကျိုးပေးပြီး သတိရခြင်းတင်ပင် သတ္တဝကို မြှင့်တင်သည်။ ရတ്നေရှ၏ အရှေ့ဘက်တွင် တည်ရှိကြောင်း ဖော်ပြကာ ဒർശနဖြင့် အပြစ်များ ချက်ချင်းကင်းစင်ပြီး နောက်တဖြည်းဖြည်း ဉာဏ်ပညာသို့ ရောက်ကြောင်း ဆိုသည်။

अमृतेशादिलिङ्गप्रादुर्भावः | Manifestation Accounts of Amṛteśvara and Other Liṅgas
စကန္ဒသည် အဂတ္စျယအား ကာသီခဏ္ဍအတွင်း နေရာတည်ငြိမ်သော လိင်္ဂပူဇာထုံးတမ်းများကို ဆက်တိုက်ဖော်ပြပြီး အာနန္ဒကာနန၌ရှိ အမృతေရှ္ဝရမှ စတင်သည်။ ဗြဟ္မယဇ္ဉ၊ ဧည့်ဝတ်ပြုခြင်း၊ တီရ္ထရေကို လက်ခံခြင်းနှင့် လိင်္ဂပူဇာကို သစ္စာတည်စွာ ကျင့်သုံးသော အိမ်ထောင်ရှင်ရသေ့ စနာရု၏ အကြောင်းလည်း ပါဝင်သည်။ သား အုပဇင်္ဃန သစ်တော၌ မြွေကိုက်ခံရသဖြင့် စွဗဂ္ဂဒွာရအနီး မဟာရှ္မရှာနသို့ သယ်ဆောင်ရာတွင် သေချာစွာ စူးစမ်းကြည့်ရှုခြင်းကြောင့် သရီးဖလအရွယ် လျှို့ဝှက်လိင်္ဂတစ်ပါးကို တွေ့ရှိသည်။ ထိုလိင်္ဂနှင့် ထိတွေ့ခြင်းက ချက်ချင်း အသက်ပြန်လည်လာစေပြီး “အမృతတ္ဝ” (မသေမပျက်) ကို ရရှိစေသည်ဟု သာသနာရေးအဆိုအဖြစ် ထင်ရှားစေသည်။ ထို့နောက် မောက္ခဒွာရအနီး ကရုဏေရှ္ဝရကို မိတ်ဆက်ကာ တနင်္လာနေ့ တစ်နေ့တစ်ကြိမ်သာ စားသောက်သည့် ဝရတကို ချမှတ်ပြီး ကရုဏာကို ကိုယ်စားပြုသော ပန်း/ရွက်/သီးဖြင့် ပူဇာပြုရန် ဆိုသည်။ ထိုဘုရား၏ ကရုဏာက က္ෂေတ্ৰမှ မထွက်ခွာစေဘဲ ကြောက်ရွံ့မှုကို သက်သာစေသည်ဟု ဖော်ပြသည်။ စက္ကရပုෂ္ကရိဏီ၌ရှိ ဂျိုတီရူပေရှ္ဝရကို ပူဇာပြုလျှင် အလင်းရောင်ပြည့်ဝသော ရုပ်သဏ္ဍာန်ကို ရရှိမည်ဟု ဆိုပြီး လိင်္ဂအုပ်စု ၁၄ နှင့် ၈ ကိုလည်း ရေတွက်ကာ ၎င်းတို့ကို စဒါရှီဝ၏ တတ္တဝ ၃၆ မျိုး၏ ပေါ်ထွန်းမှုဟု အဓိပ္ပါယ်ဖွင့်ဆို၍ ကာသီကို မောက္ခရရှိရာ အထွတ်အထိပ် က္ෂေတ্ৰဟု ကြေညာသည်။

Vyāsa-bhuja-stambha (व्यासभुजस्तंभ) — Doctrinal Correction and the Establishment of Vyāseśvara
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် နိုင်မိရှာရဏ္ယာ၌ ရှိုင်ဝဘက်သို့ လှည့်နေသော ရှင်တော်များ၏ အစည်းအဝေးနှင့် ဗျာသ၏ တွေ့ဆုံမှုကို အခြေခံ၍ သဒ္ဓာဗေဒဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးမှုကို တင်ပြသည်။ ဗျာသက ဝေဒ၊ အိတိဟာသ၊ ပုရာဏတို့တွင် အမှုထမ်းရမည့် တစ်ဦးတည်းသော အရာဟာ ဟရီ (ဗိဿဏု) ဖြစ်သည်ဟု ဝိုင်ရှ္ဏဝအထူးသဘောတရားကို ထုတ်ဖော်ရာ၊ ရှင်တော်များက ဗာရာဏသီ/ကာရှီသို့ သွား၍ ဗိရှ္ဝေရှ္ဝရ (ရှီဝ) ၏ အာဏာတော်သည် အဆုံးအဖြတ်ဖြစ်ကြောင်း သတိပေးကြသည်။ ဗျာသသည် ကာရှီသို့ ရောက်ကာ ပဉ္စနဒ-ဟ္ရဒ၌ ရေချိုးပူဇော်ပြီး ဉာဏဝါပီအနီး ဗိရှ္ဝေရှ္ဝရ ပရိဝုဏ်သို့ ဝင်ရောက်သည်။ ဝိုင်ရှ္ဏဝပုံစံ အော်ဟစ်ချီးမွမ်းသံများနှင့် ဗိဿဏုနာမလိတနီရှည်လျားစွာကြားတွင် ဗျာသက လက်မောင်းမြှောက်၍ ယခင်အဆိုကို ထပ်မံကြွေးကြော်ရာ၊ အံ့ဖွယ် “စတမ္ဘ” ဖြစ်ပေါ်ကာ လက်မောင်းနှင့် စကားသံ တင်းကျပ်ရပ်တန့်သွားသည်။ ထို့နောက် ဗိဿဏုသည် သီးသန့်ပေါ်ထွန်း၍ အမှားကို လက်ခံကာ ဗိရှ္ဝေရှ္ဝရတစ်ပါးတည်းဟာ ရှီဝဖြစ်ကြောင်း၊ ဗိဿဏု၏ အင်အားနှင့် ကမ္ဘာလောကလုပ်ငန်းများသည် ရှီဝ၏ ကရုဏာတော်ကြောင့် ရရှိလာခြင်းဖြစ်ကြောင်း ရှင်းလင်းပြီး ရှီဝကို ချီးမွမ်းရန် ညွှန်ကြားသည်။ ဗျာသသည် နောက်ပိုင်း “ဗျာသ-အဋ္ဌက” ဟု ခေါ်လာသော ရှီဝစတုတ္ထာကို စိတ်တည်ငြိမ်စွာ ဆုတောင်းချီးမွမ်းရာ၊ နန္ဒိကေရှ္ဝရက စတမ္ဘကို ဖြေရှင်းပေးပြီး ထိုစတုတ္ထာ ရွတ်ဆိုခြင်း၏ အကျိုး—အပြစ်ပယ်ဖျက်ခြင်းနှင့် ရှီဝနီးကပ်ခြင်း—ကို ကြေညာသည်။ အဆုံးတွင် ဗျာသသည် ရှိုင်ဝဘက်သို့ တည်ကြည်သဒ္ဓာဖြင့် ပြောင်းလဲကာ ဂဏ္ဍာကර්ဏ-ဟ္ရဒအနီး “ဗျာသေရှ္ဝရ” လင်္ဂကို တည်ထောင်ပြီး၊ ထိုနေရာ၌ ရေချိုး၍ ဒർശနပြုသူသည် ကာရှီနှင့် ဆက်စပ်သော မောက္ခအကျိုးကို ရကာ ကလိယုဂ၌ အပြစ်ကြောက်ရွံ့မှုနှင့် အန္တရာယ်များမှ ကာကွယ်ခံရမည်ဟု အာမခံထားသည်။

Vyāsa’s Kāśī-Discipline, Viśveśvara–Manikarṇikā Supremacy, and the Kṛcchra–Cāndrāyaṇa Vow Taxonomy (Vyaśa-śāpa-vimokṣa Context)
ဤအধ্যာယတွင် အဂတ္စျာက “ရှီဝဘက္တဖြစ်၍ က္ṣေတရ၏ လျှို့ဝှက်ချက်များကို သိသူ ဗျာသသည် မည်သို့ ကျိန်စာဇာတ်လမ်းနှင့် ဆက်နွယ်နိုင်သနည်း” ဟူသော ပဟေဠိကို မေးမြန်းသည်။ စကန္ဒက ဗျာသ၏ ကာသီ၌ စည်းကမ်းတကျနေထိုင်မှုကို အခြေခံ၍ ဖြေကြားကာ နေ့စဉ်ရေချိုးခြင်း၊ က္ṣေတရ၏ မဟာတန်ခိုးကို သင်ကြားခြင်း၊ လိင်္ဂများအနက် ဝိශ්ဝေရှွရကို အမြင့်ဆုံး၊ တီရ္ထများအနက် မဏိကဏ္ဏိကာကို အမြင့်ဆုံးဟု သတ်မှတ်ခြင်းတို့ကို ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ကာသီနေထိုင်သူနှင့် ဘုရားဖူးများအတွက် လက်တွေ့ကျသော ကျင့်ဝတ်ကို ချမှတ်သည်—နေ့စဉ် စ္နာန၊ ပူဇာ၊ မဏိကဏ္ဏိကာကို မစွန့်ပစ်ခြင်း၊ ဝර්ဏာශ්ရမဓမ္မကို လိုက်နာခြင်း၊ လျှို့ဝှက်စွာ ဒါနပြုခြင်း (အထူးသဖြင့် အန္နဒါန)၊ အပြစ်တင်ပြောဆိုခြင်းနှင့် မုသားကို ရှောင်ခြင်း (အသက်ကယ်ရန် ကာကွယ်ရေးအဖြစ်သာ ခွင့်ပြု)၊ သတ္တဝါအားလုံးကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ခြင်းတို့သည် မဟာပုဏ္ဏာကို ပေးသည်ဟု ဆိုသည်။ က္ṣေတရ-သံန്യാസင်နှင့် နေထိုင်သည့် တပသီများကို ဂုဏ်ပြုသင့်ကြောင်း၊ သူတို့၏ စိတ်ကျေနပ်မှုသည် ဝိශ්ဝေရှွရ၏ ပျော်ရွှင်မှုဖြစ်ကြောင်း ချိတ်ဆက်ဖော်ပြသည်။ အာရုံများကို ထိန်းချုပ်ရန်၊ ကိုယ်ကို ထိခိုက်စေခြင်း သို့မဟုတ် သေခြင်းကို ရှာဖွေခြင်းကို မအားပေးရန် သတိပေးပြီး ကာသီကျင့်စဉ်၏ ထူးခြားသော ထိရောက်မှုကို တင်ပြသည်—တစ်ကြိမ်ရေမြုပ်ခြင်း၊ တစ်ကြိမ်ပူဇာခြင်း၊ အနည်းငယ်သော ဇပ/ဟောမသာဖြင့် အခြားနေရာများ၏ ကြီးမားသော ယဇ္ဉာများနှင့် တူညီသော အကျိုးရရှိနိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် ကṛcchra အမျိုးမျိုး၊ ပရာက၊ ပရာဇာပတျယ၊ စာန္တပန/မဟာစာန္တပန၊ တပ္တ-ကṛcchra နှင့် စာန္ဒြာယဏ အမျိုးမျိုးတို့ကို နည်းပညာဆန်စွာ ခွဲခြားဖော်ပြကာ “ကိုယ်ကို ရေဖြင့် သန့်စင်၊ စိတ်ကို သစ္စာဖြင့် သန့်စင်၊ ဉာဏ်ကို ဗဟုသုတဖြင့် သန့်စင်” ဟူသော သန့်စင်သဘောတရားဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ဗျာသအား ဒါနမပေးခြင်းဖြင့် ဖြစ်လာမည့် နတ်ဘုရားစမ်းသပ်မှုကို ညွှန်ပြကာ “ဗျာသ-ကျိန်စာ-လွတ်မြောက်” အကြောင်းအရာကို တည်ဆောက်ပြီး ဤအধ্যာယကို နားထောင်ခြင်း၏ ကာကွယ်ရေးအကျိုးကို ကတိပြုသည်။

Adhyāya 47: Liṅga–Tīrtha Cartography of Ānandakānana in Kāśī (Uttarārdha)
အဓ್ಯಾಯ ၄၇ သည် “တီရ္ထ” ကို “လိင်္ဂ” နှင့်တန်းတူသတ်မှတ်သည့် သာသနာရေးဆိုင်ရာ စာရင်းပုံစံ အကြောင်းပြချက်ဖြစ်သည်။ သန့်ရှင်းသောရေသည် မူရ္တိ-ပရိဂ္ရဟ (mūrti-parigraha) အဖြစ် ဘုရားတော်၏ တည်ရှိမှုကြောင့်သာ “တီရ္ထ” ဖြစ်လာပြီး၊ ရှိုင်ဝ လိင်္ဂ တည်ရှိရာနေရာသည် ကိုယ်တိုင်တီရ္ထ ဖြစ်ကြောင်းကို ရှင်းလင်းသည်။ အဂஸ္တျာက အာနန္ဒကာနန၌ တီရ္ထများနှင့် လိင်္ဂရုပ်ပုံများကို အသေးစိတ်မေးမြန်းရာ စကန္ဒက ဒေဝီ–ရှီဝ အရင်က သာသနာတော်ဆွေးနွေးမှုနှင့် ချိတ်ဆက်၍ ဖြေကြားသည်။ ထို့နောက် ဝါရာဏသီအတွင်းရှိ လိင်္ဂများ၊ ကုဏ္ဍများ၊ ဟ္ရဒများကို အမည်တန်းရှည်စွာ စာရင်းပြုကာ မြောက်/တောင်/အရှေ့/အနောက် အနေအထားဖြင့် တည်နေရာညွှန်ပြသည်။ ဒർശန၊ ပူဇာ၊ စနာန၊ ရှရာဒ္ဓ စသည့် ကုသိုလ်ကမ္မများနှင့် ဆက်စပ်သော ဖလအာရှုတိ (phalāśruti) အဖြစ် သန့်စင်ခြင်း၊ အတားအဆီးဖယ်ရှားခြင်း၊ ဉာဏ်ပညာ၊ စည်းစိမ်၊ ဘိုးဘွားမြှောက်တင်ခြင်း၊ အထူးရောဂါဒုက္ခကင်းခြင်းနှင့် Śiva-loka, Rudra-loka, Viṣṇu-loka, Brahma-loka, Go-loka တို့ကဲ့သို့ မြင့်မြတ်သော လောကများရရှိခြင်းကို ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် မင်္ဂလာတိထိ/နက္ခတ် အချိန်များကိုလည်း ဆိုထားပြီး၊ “sarva-liṅga-maya adhyāya” ကို ပုံမှန်ဖတ်ရှု/ဂျပာပြုခြင်းသည် အပြစ်ဒဏ်ပေးသည့် အင်အားများကို ကြောက်ရွံ့မှုနှင့် သိ/မသိ အပြစ်များ၏ ဝန်ကို လျော့ပါးစေသည့် ကာကွယ်ရေးပုဒ်ဖြစ်ကြောင်း ချီးမွမ်းသည်။ နောက်ဆုံးတွင် နန္ဒိန်၏ စကားကို ကြားပြီးနောက် ရှီဝနှင့် ဒေဝီတို့သည် ဒိဗ္ဗရထားဖြင့် ထွက်ခွာသွားကြသည်။

मुक्तिमण्डपगमनम् (Muktimaṇḍapa-Gamana: Śiva’s Entry into the Pavilion of Liberation; Etiology of ‘Kukkutamaṇḍapa’)
ဤအধ্যာယတွင် ဗျာသက စူတအား စကန္ဒ၏ ပြောကြားချက်ကို နားထောင်စေရာမှ စတင်သည်။ သမ္ဘူ (ရှီဝ) သည် မုက္တိမဏ္ဍပသို့ ဝင်ရောက်သည့် အခမ်းအနားကြီးကို မြို့တစ်မြို့လုံးသာမက သုံးလောကတိုင်အောင် ပွဲတော်ကြီးကဲ့သို့ ဖော်ပြထားပြီး သီချင်းတီးဝိုင်း၊ အလံတန်းများ၊ မီးအလင်းများ၊ အနံ့သာများနှင့် လူအများ၏ ပျော်ရွှင်မှုတို့ဖြင့် ပြည့်နှက်သည်။ ရှီဝသည် အတွင်းသန့်ရှင်းရာသို့ ဝင်ကာ ဘြဟ္မာ၊ ရှင်ရသီများ၊ ဒေဝတပ်ဖွဲ့များနှင့် မိခင်ဒေဝီများက ပူဇော်သက္ကာနှင့် အာရတီသဘောတရားဖြင့် ဂုဏ်ပြုကြသည်။ ထို့နောက် သဒ္ဓမ္မဆွေးနွေးမှုတွင် ရှီဝက ဗိဿနုအား မိန့်ကြား၍ အာနန္ဒဝန (ကာရှီ) ကို ရရှိစေရာတွင် ဗိဿနု၏ အရေးပါမှု မဖြုတ်နိုင်ကြောင်း အတည်ပြုပြီး အမြဲနီးကပ်ခွင့်ကို ပေးတော်မူသည်။ သို့ရာတွင် ကာရှီ၌ ရှီဝဘုရားအား ဘက္တိဖြင့် ဆည်းကပ်ခြင်းသည် ရည်မှန်းချက်များ ပြည့်စုံရန် အဓိကဖြစ်ကြောင်း လမ်းညွှန်သတ်မှတ်သည်။ မုက္တိမဏ္ဍပနှင့် အနီးအနား မဏ္ဍပများ၊ ရေချိုးရာနေရာများ—အထူးသဖြင့် မဏိကရ္ဏိကာ—တွင် စိတ်တည်ငြိမ်စွာ ခဏတစ်ဖြာ နေထိုင်နားထောင်ခြင်းကပင် မုက္ခတိသို့ ဦးတည်သော အကျိုးကျေးဇူးများ ရရှိစေကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ထို့ပြင် ဒွာပရယုဂတွင် ဤမဏ္ဍပကို «ကုက္ကူတမဏ္ဍပ» ဟု လူသိများလာမည်ဟု အကြောင်းရင်းပြု ပရောဖက်ပြောကြားချက် ပါရှိသည်။ အနာဂတ်တွင် မဟာနန္ဒ အမည်ရှိ ဘြာဟ္မဏတစ်ဦးက လိမ်လည်ဟန်ဆောင်မှုနှင့် မသင့်တော်သော လက်ခံလှူဒါန်းမှုကြောင့် ကျဆုံးကာ ကြက်အဖြစ် ပြန်လည်မွေးဖွားသော်လည်း ကာရှီကို သတိရခြင်းနှင့် မဏ္ဍပအနီးတွင် စည်းကမ်းတကျ နေထိုင်ခြင်းကြောင့် မြင့်တက်ကာ နောက်ဆုံး မုက္ခတိကို ရရှိသဖြင့် ထိုအမည် ပေါ်ပေါက်လာသည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ခေါင်းလောင်းသံများနှင့်အတူ ရှီဝသည် အခြားမဏ္ဍပသို့ ရွှေ့ကာ နားထောင်သူတို့အတွက် ပျော်ရွှင်မှုနှင့် အောင်မြင်မှုကို ကတိပြုသော ဖလသြရုတိဖြင့် ပိတ်သိမ်းသည်။

Viśveśvara-liṅga-mahima (विश्वेश्वरलिंगमहिमा) — The Glory of the Viśveśvara Liṅga
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဆွေးနွေးပုံအဆင့်ဆင့်ဖြင့် ဖွင့်လှစ်ထားသည်။ ဗျာသသည် စူတအား အဂஸတျ၏ မေးခွန်းနှင့် ဆက်စပ်သည့် အကြောင်းကို ပြန်လည်ပြောကြားပြီး၊ စကန္ဒသည် ရှိဝ၏ လှုပ်ရှားမှုကို ရှင်းပြသည်—မုက္ခတိ/နိဗ္ဗာနနှင့် ဆက်နွယ်သည့် နေရာမှ စೃင်္ဂါရ-မဏ္ဍပသို့ ဝင်ရောက်လာခြင်းဖြစ်သည်။ ရှိဝသည် အရှေ့ဘက်ကို မျက်နှာမူ၍ ထိုင်နေပြီး၊ အုမာနှင့်အတူရှိကာ ဘြဟ္မာနှင့် ဗိෂ္ဏုတို့သည် ဘေးနှစ်ဖက်တွင် ရပ်တည်ကြပြီး၊ အိန္ဒြာ၊ ရှိသီများနှင့် ဂဏများက ဝန်းရံစောင့်ရှောက်ကြသည်။ ထို့နောက် ရှိဝသည် ဝိශ්ဝေရှွရ-လင်္ဂ၏ အမြင့်ဆုံးအဆင့်ကို ဖော်ပြကာ ၎င်းကို «ပရမ-ဇျောတိ» ဟူသော အလင်းတော်အမြတ်နှင့် မိမိ၏ တည်ငြိမ်သော (sthāvara) ရုပ်သဏ္ဍာန်ဟု ကြေညာသည်။ ထို့ပြင် စံပြ ပာရှုပတ ကျင့်သူတို့၏ လက္ခဏာများ—စည်းကမ်းတကျ၊ သန့်ရှင်းစင်ကြယ်၊ မပိုင်ဆိုင်လိုစိတ်ကင်း၊ လင်္ဂ-အာရ္စနာကို သစ္စာရှိစွာ ဆောင်ရွက်၍ တင်းကျပ်သော သီလစည်းမျဉ်းများကို လိုက်နာခြင်း—ကို ရှင်းလင်းပြသည်။ အဓ್ಯಾಯသည် ကုသိုလ်အကျိုး၏ အဆင့်လိုက်ကို အသေးစိတ် ရေတွက်ပြသည်။ လင်္ဂကို နားထောင်ခြင်း၊ မှတ်မိခြင်း၊ သွားရန် ထွက်ခွာခြင်း၊ မြင်ခြင်း၊ ထိတွေ့ခြင်း၊ အနည်းငယ်သော ပူဇော်ပစ္စည်းတင်ခြင်းတို့သည် တဖြည်းဖြည်း ပိုမိုသန့်စင်ကောင်းကျိုး ဖြစ်စေပြီး၊ အရှွမေဓနှင့် ရာဇသူယ ကုသိုလ်နှိုင်းယှဉ်ချက်များပါဝင်သည်။ နောက်ဆုံးတွင် ကာကွယ်စောင့်ရှောက်မှုနှင့် နိဗ္ဗာနသို့ ဦးတည်သော ကရုဏာတော်ကို အာမခံကာ၊ မဏိကဏ္ဏိကာနှင့် ကာရှီကို သုံးလောကအတွင်း အထူးအာနုဘော်ရှိရာအဖြစ် မြှင့်တင်ပြီး၊ ဘုရားရှိဝသည် ပူဇော်သူတို့အတွက် လင်္ဂရုပ်ဖြင့် အစဉ်တည်ရှိကြောင်း ဆိုသည်။ စကန္ဒသည် အာနုဘော်၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်စိတ်တစ်ပိုင်းသာ ပြောပြနိုင်ခဲ့ကြောင်း နိဂုံးချုပ်ပြီး၊ ဗျာသက အဂஸတျ၏ သမาธိဆန်သော တုံ့ပြန်မှုကို ချိတ်ဆက်ဖော်ပြသည်။

अनुक्रमणिकाध्यायः — Kāśī Yātrā-Parikramā, Tīrtha-Index, and Phalaśruti
ဤအধ্যာယတွင် အပိုင်းနှစ်ပိုင်းကြီး ပါဝင်သည်။ ပထမပိုင်းတွင် ဝျာသမုနိသည် စူတအား တုံ့ပြန်၍ Kāśī Khaṇḍa အတွင်းရှိ ဇာတ်ကြောင်းအကြောင်းအရာများကို “အနုက్రమဏိကာ” ပုံစံဖြင့် အစဉ်လိုက် စာရင်းပြုစုတင်ပြသည်။ ဆွေးနွေးပွဲများ၊ တီရ္ထသီလများ၏ ချီးမွမ်းချက်များ၊ ဘုရားကျောင်း/သန့်ရှင်းရာနေရာများ၏ မူလဇာတ်ကြောင်းများနှင့် ဒေဝတာမဟာတ္မယများကို အတွင်းပိုင်း မာတိကာကဲ့သို့ ဖော်ပြထားသည်။ ဒုတိယပိုင်းတွင် စူတ၏ မေးမြန်းချက်အရ ဝျာသမုနိသည် ကာသီယာထရာ၏ လက်တွေ့ကျ လမ်းညွှန်ချက်များကို ရှင်းလင်းသည်။ အစတွင် သန့်စင်ရေချိုးခြင်း၊ ဒေဝများနှင့် ပိတೃများအား ပူဇော်ခြင်း၊ ဘြာဟ္မဏများအား လှူဒါန်းခြင်းတို့ ပြုလုပ်ပြီးနောက် ယာထရာပတ်လမ်းများကို အကြိမ်ကြိမ် လှည့်လည်ရသည်။ နေ့စဉ် pañcatīrthikā အစဉ် (Jñānavāpī, Nandikeśa, Tārakeśa, Mahākāla, Daṇḍapāṇi) နှင့် Vaiśveśvarī လမ်းကြောင်း၊ မျိုးစုံ-အာယတန လမ်းကြောင်းများ၊ ထို့ပြင် aṣṭāyatana၊ ekādaśaliṅga ယာထရာနှင့် လတိထိများနှင့် ကိုက်ညီသည့် Gaurī-yātrā စသည့် အထူးပတ်လမ်းများကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် antar-gṛha (အတွင်းပိုင်း) အစီအစဉ်အဖြစ် ဘုရားကျောင်းများစွာသို့ သွားရောက်ဖူးမြော်ရမည့် လမ်းကြောင်းကို အသေးစိတ် ပြောကြားပြီး၊ မောန (တိတ်ဆိတ်ခြင်း) ကို ထိန်းသိမ်းပါက အကျိုးပိုမိုရကြောင်း ညွှန်ပြသည်။ နိဂုံးတွင် phalaśruti အဖြစ် ဤအခန်းကို နားထောင်/ဖတ်ရွတ်ခြင်းသည် ကျယ်ပြန့်သော သင်ယူမှုနှင့် တူညီသည့် အကျိုးရစေပြီး၊ စာမူကူးရေးထားသည့် စာအုပ်များကို မင်္ဂလာအတွက် ဂုဏ်ပြုထိန်းသိမ်းရမည်ဟု ဆိုသည်။ စနစ်တကျ ပြုလုပ်သော ယာထရာများသည် အတားအဆီးဖယ်ရှားခြင်း၊ ကုသိုလ်တိုးပွားခြင်းနှင့် မောက္ခသို့ ဦးတည်သည့် အကျိုးများကို ပေးကြောင်း ထင်ရှားစေသည်။
It highlights Kāśī as a network of empowered sites where deity-presence is stabilized through installation and worship—especially solar forms (Arunāditya, Vṛddhāditya, Keśavāditya, Vimalāditya) linked to precise locales and practices.
Repeated claims include reduction of fear and suffering, mitigation of poverty and disease, purification from sins through darśana and hearing, and enhanced spiritual outcomes when worship is performed at designated Kāśī tīrthas.
The section embeds (i) Vinatā’s servitude-cause linked to Aruṇa’s emergence and subsequent solar association, (ii) Vṛddhāditya’s ‘old-age removal’ boon to Hārīta, (iii) Keśavāditya’s instruction on Śiva-liṅga worship, and (iv) Vimalāditya’s cure of kuṣṭha and protection of devotees.