
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် စကန္ဒသည် မૈထ္ရာဝရုဏအား ဗိရာဇာဟူသော အာသနနှင့် ရတနာဖြင့်တည်ဆောက်ထားသော တြိလိုစန ဘုရားကျောင်း/ပြာသာဒ်၌ ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် အကြောင်းဟောင်းကို ပြောပြသည်။ ထိုနေရာတွင် ခိုနှစ်ကောင် (ခိုမောင်နှံ) နေထိုင်ကာ နေ့စဉ် ပရဒက္ခိဏာ လှည့်ပတ်ပြီး တူရိယာသံ၊ အာရတီမီးအလင်းတို့ဖြင့် အမြဲတမ်း ဘုရားပူဇော်သံလှုပ်ရှားမှုအတွင်း နေထိုင်ကြသည်။ သိမ်းငှက်တစ်ကောင်က သူတို့ကို စောင့်ကြည့်၍ လှုပ်ရှားပုံကို လေ့လာပြီး နောက်ဆုံးတွင် ထွက်ပေါက်ကို ပိတ်ဆို့ကာ အရေးအခင်းကို ဖြစ်စေသည်။ ခိုမိန်းမက အကြိမ်ကြိမ် နေရာပြောင်းရန် တိုက်တွန်းပြီး နီတိအမြင်ကို ထုတ်ဖော်သည်—အသက်ကို ကာကွယ်နိုင်လျှင် မိသားစု၊ ဥစ္စာ၊ အိမ်ရာတို့ကို ပြန်လည်ရယူနိုင်သော်လည်း နေရာအပေါ် အလွန်ကပ်လှုပ်ခြင်းက ပညာရှိကိုပင် ပျက်စီးစေနိုင်သည်။ သို့ရာတွင် ကာရှီ၊ အိုံကာရ-လင်္ဂ၊ တြိလိုစနတို့၏ အလွန်သန့်ရှင်းမြတ်နိုးဖွယ်ကိုလည်း အဆင့်မြင့်စွာ ချီးမြှောက်သဖြင့် “သန့်ရှင်းရာနေရာကို မစွန့်လွှတ်လိုခြင်း” နှင့် “အသက်ရှင်ရေး” တို့ကြား တင်းမာမှု ပိုမိုပြင်းထန်လာသည်။ ခိုယောက်ျားက မနာလိုစွာ ငြင်းဆန်ရာမှ သိမ်းငှက်က နှစ်ကောင်လုံးကို ဖမ်းဆီးသည်။ ထို့နောက် ခိုမိန်းမက နည်းဗျူဟာပေးသည်—လေထဲတွင် ပျံနေစဉ် သိမ်းငှက်၏ ခြေကို ကိုက်ပါဟု။ အကြံအစည်အောင်မြင်၍ မိန်းမလွတ်မြောက်သကဲ့သို့ ယောက်ျားလည်း ကျရောက်လွတ်မြောက်လာသည်။ ဤသည်မှာ ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှု (ဥဒ္ယမ) သည် ကံကောင်းခြင်း (ဘာဂျ) နှင့် ကိုက်ညီလျှင် အခက်အခဲအတွင်းမှပင် မမျှော်လင့်သော ကယ်တင်ခြင်းကို ရနိုင်ကြောင်း ပြသသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ကမ္မအကျိုးဆက်နှင့် ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်းကို ဖော်ပြကာ ခိုမောင်နှံသည် အခြားနေရာတွင် မြင့်မြတ်သော သတ္တဝါများ ဖြစ်လာကြသည်။ ထို့ပြင် ပရိမာလာလယ (ဝိဒ္ယာဓရ) သည် အစာမစားမီ ကာရှီ၌ တြိလိုစနကို ပူဇော်မည်ဟု သစ္စာတည်ကာ တင်းကျပ်သော ဝတ်ပြုကတိများ ဆောင်ရွက်သည်။ ရတနာဝလီ (နာဂမင်းသမီး) သည် မိတ်ဆွေများနှင့် ပန်း၊ တေးဂီတ၊ အကတို့ဖြင့် တြိလိုစနကို ပူဇော်ကာ နတ်မြင်တော်မူခြင်းအထိ ရောက်သည်။ အဆုံးတွင် ဖလသရုတိအဖြစ်—တြိလိုစနကഥာကို နားထောင်ခြင်းသည် အပြစ်အလေးအနက်ရှိသူကိုပင် သန့်စင်စေပြီး မြင့်မားသော အခြေအနေသို့ ဦးတည်စေသည်ဟု ဆိုသည်။
Verse 1
स्कंद उवाच । शृणुष्व मैत्रावरुणे पुराकल्पे रथंतरे । इतिहास इहासीद्यः पीठे विरजसंज्ञिते
စကန္ဒက မိန့်တော်မူသည်— “အို မૈထ္ရាវရုဏ၊ နားထောင်လော့။ ရှေးကာလ၊ ရထန္တရ ကလ္ပ၌ ဤနေရာ ‘ဝိရာဇာ’ ဟုခေါ်သော ပီဋ္ဌ၌ ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ရှေးဟောင်း အတ္ထဟာသ တစ်ပုဒ် ရှိခဲ့၏။”
Verse 2
त्रिलोचनस्य प्रासादे मणिमाणिक्यनिर्मिते । नानाभंगि गवाक्षाढ्ये रत्नसानाविवायते
တိလောစန၏ နန်းတော်၌—မဏိနှင့် မာဏိကျတို့ဖြင့် ဆောက်လုပ်ထား၍—အလှပုံစံမျိုးစုံရှိသော ပြတင်းပေါက်များဖြင့် ပြည့်စုံကာ၊ ရတနာတောင်စောင်းတစ်ခုကဲ့သို့ ထင်ရှားလှ၏။
Verse 3
कदाचिदपि कल्पांते द्यो लोके भ्रंशति क्षये । प्रोत्तंभनं स्तंभ इव दत्तो विश्वकृता स्वयम्
တခါတရံ ကလ္ပအဆုံး၌ ပရလယပျက်စီးချိန်တွင် ဒေဝလောက ပြိုကွဲသော်လည်း၊ ကမ္ဘာဖန်ဆင်းရှင် (ဝိශ්ဝကೃတာ) ကိုယ်တိုင် ပေးအပ်သော ထောက်တိုင်တစ်တိုင်ကဲ့သို့ အထောက်အကူဖြင့် ထိန်းထားလျက်ရှိ၏။
Verse 4
मरुत्तरंगिताग्राभिः पताकाभिरितस्ततः । सन्निवारयतीवेत्थमघौघान्विशतो मुने
လေတိုး၍ အဖျားများ လှုပ်ရှားသည့် ပတാകာများက ပတ်လည်ဝန်းရံနေသဖြင့်၊ အို မုနိ၊ အတွင်းသို့ ဝင်လာမည့် အပြစ်၏ ရေကြီးလှိုင်းများကို တားဆီးထားသကဲ့သို့ ထင်ရ၏။
Verse 5
देदीप्यमान सौवर्ण कलशेन विराजिते । पार्वणेन शशांकेन खेदादिव समाश्रिते
မီးတောက်သကဲ့သို့ တောက်ပသော ရွှေကလသ (kalaśa) ဖြင့် တင့်တယ်စွာ တောက်လက်နေပြီး၊ ပုဏ္ဏမီ လပြည့်ကို အားကိုးခိုလှုံသကဲ့သို့—ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ပြီးနောက် ရသည့် သက်သာမှုကဲ့သို့ ထင်ရ၏။
Verse 6
तत्र पारावतद्वंद्वं वसेत्स्वैरं कृतालयम् । प्रातःसायं च मध्याह्ने कुर्वन्नित्यं प्रदक्षिणम्
ထိုနေရာ၌ ခိုနှစ်ကောင်သည် မိမိတို့အိမ်ရာကို တည်ဆောက်ကာ လွတ်လပ်စွာ နေထိုင်ကြ၏။ နံနက်၊ ညနေ နှင့် မွန်းတည့်ချိန်တို့တွင် နိစ္စ ပရဒက္ခိဏာ (ဝိုင်းလှည့်ပူဇော်) ပြုလေ့ရှိကြ၏။
Verse 7
उड्डीयमानं परितः पक्षवातेरितस्ततः । रजःप्रासादसंलग्नं दूरीकुर्वद्दिनेदिने
ပတ်လည်အနှံ့ ပျံဝဲကာ မိမိတို့အတောင်လေကြောင့် ဒီဘက်ဟိုဘက် လှုပ်ရှားရင်း၊ နေ့စဉ်နေ့တိုင်း ဘုရားကျောင်းနှင့်ကပ်နေသော ဖုန်မှုန့်ကို ပုတ်သုတ်ဖယ်ရှားကြ၏။
Verse 8
त्रिलोचनेति सततं नाम भक्तैरुदाहृतम् । त्रिविष्टपेति च तथा तयोः कर्णातिथी भवेत्
ဘက္တများသည် “တရိလိုစန” ဟူသော နာမကို အမြဲတမ်း ရွတ်ဆိုကြပြီး “တရိဝိဋ္ဌပ” ဟူသော နာမကိုလည်း ထိုနည်းတူ ရွတ်ဆိုကြ၏။ ခိုနှစ်ကောင်သည် ထိုအသံများကို နားထဲ၌ ဧည့်သည်ကဲ့သို့ လက်ခံကာ အစဉ်နားထောင်နေကြ၏။
Verse 9
चतुर्विधानि वाद्यानि शंभुप्रीतिकराण्यलम् । तयोः कर्णगुहां प्राप्य प्रतिशब्दं प्रतन्वते
ရှမ္ဘုကို အလွန်ပျော်ရွှင်စေတတ်သော တူရိယာလေးမျိုး၏ သံတေးများသည် ခိုနှစ်ကောင်၏ နားအတွင်းအပေါက်သို့ ရောက်လာကာ အသံတုံ့ပြန်သံ (echo) များကို ဆက်လက်ဖြန့်ကျက်စေ၏။
Verse 10
मंगलारार्तिकज्योतिस्त्रिसंध्यं पक्षिणोस्तयोः । नेत्रांत निर्विशन्नित्यं भक्तचेष्टां प्रदर्शयेत्
သုံးဆန်ဓျာအချိန်တိုင်း၌ မင်္ဂလာအာရတီ၏ အလင်းရောင်သည် ခိုနှစ်ကောင်၏ မျက်စိထောင့်သို့ နိစ္စ ဝင်ရောက်လျက်ရှိပြီး၊ ဘက္တတို့၏ ပူဇော်ဝတ်ပြုမှု အပြုအမူကို ပြသနေသကဲ့သို့ ဖြစ်၏။
Verse 11
प्राणयात्रां विहायापि कदाचित्स्थिरमानसौ । नोड्डीयवांछितं यातः पश्यंतौ कौतुकं खगौ
တခါတရံ ငှက်နှစ်ကောင်သည် စိတ်တည်ငြိမ်ကာ မိမိတို့၏ အသက်ရှင်ရေးအတွက် အစာရှာခရီးကိုတောင် လျစ်လျူရှုကြ၏။ လိုလားသည့်နေရာသို့ မပျံသန်းဘဲ အံ့ဩဖွယ်မြင်ကွင်းကိုသာ ကြည့်ရှုနေကြ၏။
Verse 12
तत्र भक्तजनाकीर्णं प्रासादं परितो मुने । तंडुलादि चरंतौ तौ कुर्वाते च प्रदक्षिणम्
အဲဒီမှာ မုနိရေ၊ ဘုရားကျောင်းပရាសာဒ်ကို ပတ်လည်အနှံ့ ဘက္တများဖြင့် ပြည့်နှက်နေ၏။ ငှက်နှစ်ကောင်သည် ဆန်စေ့စသည်တို့ကို ချွတ်စားရင်းပင် ပရဒက္ခိဏာ (လှည့်ပတ်ကန်တော့ခြင်း) ကိုလည်း ပြုကြ၏။
Verse 13
देवदक्षिणदिग्भागे चतुःस्रोतस्विनी जलम् । तृषार्तौ धयतो विप्र स्नातौ जातु चिदंडजौ
ဒေဝါလယ၏ တောင်ဘက်အရပ်၌ ‘စတုဿရောတသ္ဝိနီ’ ဟူသော ရေရှိ၏။ ရေငတ်လွန်ကဲ၍၊ အို ဗိပရ၊ ငှက်နှစ်ကောင်သည် ထိုရေကို သောက်ကြပြီး တခါတရံ ထိုနေရာ၌ပင် ရေချိုးသန့်စင်ကြ၏။
Verse 14
तयोरित्थं विचरतोस्त्रिलोचनसमीपतः । अगाद्बहुतिथः कालो द्विजयोः साधुचेष्टयोः
ဤသို့ တြိလိုစန၏ အနီး၌ ‘ဒွိဇ’ ငှက်နှစ်ကောင် လှည့်လည်နေစဉ်၊ သာဓုကောင်းမြတ်သော အကျင့်အကြံ၌ တည်ကြည်လျက် အချိန်ကာလရှည်ကြာစွာ ကုန်လွန်သွား၏။
Verse 15
अथ देवालयस्कंधे गवाक्षांतर्गतौ च तौ । श्येनेन केनचिद्दृष्टौ क्रूरदृष्ट्या सुखस्थितौ
ထို့နောက် ဘုရားကျောင်းအဆောက်အဦး၏ ပြတင်းပေါက်အတွင်း၌ ငြိမ်းချမ်းစွာ ထိုင်နေသော ခိုနှစ်ကောင်ကို တစ်ကောင်သော လင်းယုန်က မြင်၍ ကြမ်းတမ်းသော မျက်စိဖြင့် စူးစိုက်ကြည့်လေ၏။
Verse 16
तच्च पारावतद्वंद्वं श्येनः परिजिघृक्षुकः । अवतीर्यांबरादाशु प्रविष्टोन्यशिवालये
ထိုခိုနှစ်ကောင်ကို ဖမ်းယူလိုသော လင်းယုန်သည် ကောင်းကင်မှ လျင်မြန်စွာ ဆင်းသက်လာသော်လည်း၊ သူတို့သည် ရှီဝဘုရားကျောင်းတစ်ဆောင်အခြားသို့ ဝင်ရောက်ပြီးသားဖြစ်လေ၏။
Verse 17
ततो विलोकयामास तदागमविनिर्गमौ । केन मार्गेण विशतो दुर्गमेतौ पतत्त्रिणौ
ထို့နောက် သူသည် သူတို့၏ ဝင်ထွက်ကို စောင့်ကြည့်ကာ “ဤမရောက်လွယ်သော အကာအကွယ်အတွင်းသို့ ငှက်နှစ်ကောင်သည် မည်သည့်လမ်းဖြင့် ဝင်သနည်း” ဟု စဉ်းစားလေ၏။
Verse 18
केनाध्वना च निर्यातः क्व काले कुरुतश्च किम् । कथं युगपदे तौ मे ग्राह्यौ स्वैरं भविष्यतः
“ထို့ပြင် မည်သည့်လမ်းဖြင့် ထွက်လာသနည်း၊ မည်သည့်အချိန်တွင်၊ ဘာလုပ်နေစဉ်နည်း။ သူတို့ လွတ်လပ်စွာ လှုပ်ရှားမီ ငါသည် တစ်ပြိုင်နက်တည်း နှစ်ကောင်လုံးကို မည်သို့ ဖမ်းယူနိုင်မည်နည်း” ဟု သူစဉ်းစားလေ၏။
Verse 19
मध्ये दुर्गप्रविष्टौ च ममवश्याविमौ न यत् । एकदृष्टिः क्षणं तस्थौ श्येन इत्थं विचिंतयन्
“ယခု ကာကွယ်ရာအတွင်းသို့ ဝင်သွားသောကြောင့် ဤနှစ်ကောင်သည် ငါ့အာဏာအောက် မရှိတော့” ဟု စဉ်းစားကာ လင်းယုန်သည် မျက်စိတစ်ချက်တည်းဖြင့် ခဏတစ်စုံတစ်ရာ ရပ်တည်လေ၏။
Verse 20
अहो दुर्गबलं प्राज्ञाः शंसंत्येवेति हेतुतः । दुर्बलोप्याकलयितुं सहसारिर्न शक्यते
“အို! ဉာဏ်ရှိသူတို့သည် ခံတပ်၏ အင်အားကို ချီးမွမ်းကြသည်မှာ ဤအကြောင်းကြောင့်ပင်; အားနည်းသော်လည်း ခံတပ်ကို ရန်သူ၏ ရုတ်တရက် တိုက်ခိုက်မှုဖြင့် မလွယ်ကူစွာ မနိုင်နိုင်” ဟု ဆို၏။
Verse 21
करिणां तु सहस्रेण वराश्वानां न लक्षतः । तत्कर्मसिद्धिर्नृपतेर्दुर्गेणैकेन यद्भवेत्
အို မင်းကြီး၊ ဆင်တစ်ထောင်နှင့် မြင်းကောင်းတစ်သိန်းဖြင့်ပင် မအောင်မြင်နိုင်သော လုပ်ငန်းအောင်မြင်မှုသည် ခိုင်ခံ့သော ကာကွယ်တံတိုင်းတစ်ခုတည်းဖြင့် ပြည့်စုံနိုင်၏။
Verse 22
दुर्गस्थो नाभिभूयेत विपक्षः केनचित्क्वचित् । स्वतंत्रं यदि दुर्गं स्यादमर्मज्ञप्रकाशितम्
ကာကွယ်တံတိုင်းအတွင်း တည်နေသူသည် ရန်သူက မည်သည့်နေရာ မည်သည့်အချိန်တွင်မျှ မအနိုင်ယူနိုင်—တံတိုင်းသည် ကိုယ်ပိုင်အင်အားဖြင့် တည်ကြည်၍ အားနည်းချက်များကို မရဟတ်မသိသူက မဖော်ထုတ်လျှင်။
Verse 23
इति दुर्गबलं शंसञ्श्येनो रोषारुणेक्षणः । असाध्वसौ कलरवौ वीक्ष्य यातो नभोंगणम्
ဤသို့ ကာကွယ်တံတိုင်း၏ အင်အားကို ချီးမွမ်းပြောဆိုပြီးနောက်၊ ဒေါသကြောင့် မျက်လုံးနီရဲသော သိမ်းငှက်သည် ကလရဝါငှက်နှစ်ကောင်ကို တင်းမာစွာကြည့်ကာ ဖွင့်လှစ်သော ကောင်းကင်ဝန်းသို့ ပျံတက်သွား၏။
Verse 24
अथ पारावतीदक्षा विपक्षं प्रेक्ष्य पक्षिणम् । महाबलं दुर्गबला प्राह पारावतं पतिम्
ထို့နောက် ကာကွယ်တံတိုင်းကဲ့သို့သော အားကိုးရာကြောင့် အင်အားရှိသော ပျားကောင်မသည် ရန်ဘက်ငှက်ကို မြင်၍ မိမိ၏ ပျားကောင်ခင်ပွန်းအား ထိုအင်အားကြီး ရန်သူအကြောင်း ပြောကြား၏။
Verse 25
कलरव्युवाच । प्रिय पारावत प्राज्ञ सर्वकामि सुखारव । तव दृग्विषयं प्राप्तः श्येनोय प्रबलो रिपुः
ကလရဝါက ပြောသည်– “ချစ်သော ပျားကောင်ရေ၊ ပညာရှိ၊ အသံချိုမြိန်၊ ဆန္ဒအားလုံးကို ဖြည့်ဆည်းပေးသူရေ—ဤသိမ်းငှက်သည် အင်အားကြီးသော ရန်သူဖြစ်၍ သင်၏ မျက်စိရှေ့သို့ ရောက်လာပြီ”။
Verse 26
सावज्ञं वाक्यमाकर्ण्य पारावत्याः स तत्पतिः । पारावतीमुवाचेदं का चिंतेति तव प्रिये
မိန်းပျားငှက်၏ အနည်းငယ်တိုင်တန်းသံပါသော စကားကို ကြားသော် သူမ၏ ခင်ပွန်းသည် ပါရာဝတီအား “ချစ်သူရေ၊ မင်းကို စိတ်ပူစေသော အကြောင်းက ဘာလဲ” ဟု မေးလေ၏။
Verse 27
पारावत उवाच । कति नाम न संतीह सुभगे व्योमचारिणः । कति देवालयेष्वेषु खगा नोपविशंति हि
ပျားငှက်အထီးက ပြောသည်— “ကံကောင်းသူရေ၊ ဒီမှာ ကောင်းကင်လှည့်လည်သွားလာတဲ့ သတ္တဝါတွေ ဘယ်လောက်များလဲ! ဒီဘုရားကျောင်းတွေထဲမှာတောင် မနားမထိုင်တဲ့ ငှက်တွေ ဘယ်လောက်များလဲ”
Verse 28
कति चैव न पश्यंति नौ सुखस्थाविह प्रिये । तेभ्यो यदीह भेतव्यं कुतो नौ तत्सुखं प्रिये
“ချစ်သူရေ၊ ဒီမှာ သက်သာစွာ ထိုင်နေတဲ့ ငါတို့ကို မမြင်မိသူတွေ အများကြီးရှိတယ်။ ဒီမှာတောင် သူတို့ကို ကြောက်ရမယ်ဆိုရင် ဒီသက်သာမှုက ငါတို့ရဲ့ ဘယ်လိုဖြစ်နိုင်မလဲ ချစ်သူရေ”
Verse 29
रमस्व त्वं मया सार्धं त्यज चिंतामिमां शुभे । अस्य श्येनवराकस्य गणनापि न मे हृदि
“မင်္ဂလာရှိသူရေ၊ ငါနဲ့အတူ ပျော်ရွှင်စွာ နေပါ၊ ဒီစိတ်ပူမှုကို စွန့်လွှတ်ပါ။ အဲဒီ မကောင်းသော လင်းယုန်ကို ငါ့နှလုံးထဲမှာတောင် မတွက်မိဘူး”
Verse 30
इत्थं पारावतवचः श्रुत्वा पारावती ततः । मौनमालंब्य संतस्थे पत्युः पादार्पितेक्षणा
ပျားငှက်အထီး၏ စကားကို ထိုသို့ကြားပြီးနောက် ပါရာဝတီသည် တိတ်ဆိတ်ကာ ငြိမ်သက်နေ၍ မျက်လုံးကို ခင်ပွန်း၏ ခြေတော်သို့ ချထားလေ၏။
Verse 31
हितवर्त्मोपदिश्यापि प्रिय प्रियचिकीर्षया । साध्व्या जोषं समास्थेयं कार्यं पत्युर्वचः सदा
အကျိုးရှိသောလမ်းကို အကြံပေးပြီးသားဖြစ်သော်လည်း ချစ်သူအတွက် ချစ်ဖွယ်ကောင်းသောအရာကို လိုလားသည့် သီလရှိသောဇနီးသည် စိတ်တည်ငြိမ်၍ သည်းခံနေထိုင်ရမည်။ ထို့ပြင် ခင်ပွန်း၏စကားကို အမြဲလိုက်နာဆောင်ရွက်ရမည်။
Verse 32
अन्येद्युरप्यथायातः श्येनो पश्यत्स दंपती । अपरिच्छिन्नया दृष्ट्या यथा मृत्युर्गतायुषम्
နောက်တစ်နေ့တွင်လည်း ထိုရွှေ့ငှက်(ရှေ့န်)သည် လာရောက်၍ ထိုဇနီးမောင်နှံကို စောင့်ကြည့်နေ하였다။ မျက်တောင်မခတ်သော သူ၏အကြည့်သည် အသက်တမ်းကုန်ဆုံးသူအပေါ် မရဏက စိုက်ကြည့်သကဲ့သို့ တည်ငြိမ်စွာ စိုက်နေ၏။
Verse 33
अथ मंडलगत्या स प्रासादं परितो भ्रमन् । निरीक्ष्य तद्गतायातौ यातो गगनमार्गतः
ထို့နောက် သူသည် နန်းတော်ပတ်လည်ကို ဝိုင်းဝန်းလှည့်ပတ်ပျံသန်းကာ သူတို့၏ သွားလာလှုပ်ရှားမှုကို သေချာစွာ စူးစမ်းကြည့်ပြီး၊ ထပ်မံ၍ ကောင်းကင်လမ်းကြောင်းဖြင့် ထွက်ခွာသွား하였다။
Verse 34
गतेऽथ नभसि श्येने पुनः पारावतांगना । प्रोवाच प्रेयसी नाथ दृष्टो दुष्टस्त्वयाऽहितः
ရှေ့န်ငှက်က ကောင်းကင်သို့ ထွက်ခွာသွားပြီးနောက်၊ ပျားတော်မ(ပရာဝတ်အင်္ဂနာ)က ထပ်မံပြောသည်—“အရှင်နာထ၊ သင်သည် အန္တရာယ်ပြုသော မကောင်းဆိုးဝါးကို မြင်ပြီးပြီ” ဟု။
Verse 35
तस्या वाक्यं समाकर्ण्य पुनः कलरवोब्रवीत् । किं करिष्यत्यसौ मुग्धे मम व्योमविहारिणः
သူမ၏စကားကို ကြားပြီးနောက် အသံချိုမြိန်သူက ထပ်မံပြောသည်—“အို မသိမသာသူမ၊ ငါသည် ကောင်းကင်၌ လွတ်လပ်စွာ ပျံသန်းလှည့်လည်သူဖြစ်ရာ၊ ထိုကောင်က ငါ့ကို ဘာလုပ်နိုင်မည်နည်း?”
Verse 36
दुर्गं च स्वर्गतुल्यं मे यत्र नास्त्यरितो भयम् । अयं न ता गतीर्वेत्ति या वेदाहं नभोंगणे
ငါ၏ခံတပ်သည် ကောင်းကင်ဘုံနှင့်တူ၏—အဲဒီမှာ ရန်သူကြောင့် ကြောက်ရွံ့စရာမရှိ။ ငါသိသော ဖွင့်လှစ်သော မိုးကောင်းကင်အတွင်း လှုပ်ရှားသွားလာရာ လမ်းကြောင်းများကို ဤသူမသိ။
Verse 37
प्रडीनोड्डीन संडीन कांडव्याडकपाटिकाः । स्रंसनी मंडलवती गतयोष्टावुदाहृताः
ပရဍီန၊ ဥဍ္ဍီန၊ သံဍီန၊ ကာဏ္ဍ၊ ဗျာဍက၊ ပါဋိကာ၊ သရံသနီ နှင့် မဏ္ဍလဝတီ—ဤအရာတို့သည် လှုပ်ရှားသွားလာပုံ အမျိုးအစား ရှစ်မျိုးဟု ကြေညာထားသည်။
Verse 38
यथैतास्विह कौशल्यं मयि पारावति प्रिये । गतिषु क्वापि कस्यापि पक्षिणो न तथांबरे
ချစ်မြတ်နိုးသော ပါရာဝတီရေ၊ ဤပျံသန်းနည်းလမ်းများတွင် ငါ၌ရှိသော ကျွမ်းကျင်မှုကဲ့သို့သောအရာကို မိုးကောင်းကင်ပေါ်ရှိ ဘယ်ငှက်တစ်ကောင်တွင်မျှ မတွေ့ရ။
Verse 39
सुखेन तिष्ठ का चिंता मयि जीवति ते प्रिये । इति तद्वचनं श्रुत्वा सास्थिता मूकवत्सती
အေးချမ်းစွာနေပါ; ချစ်သူရေ၊ ငါအသက်ရှင်နေသရွေ့ မင်းမှာ ဘာစိုးရိမ်စရာရှိမလဲ။ ထိုစကားကိုကြားသော် သူမသည် စကားမထွက်သကဲ့သို့ တိတ်တဆိတ် တည်ငြိမ်နေ하였다။
Verse 40
अपरेद्युरपि श्येनस्तत्र भारशिलातले । कियदंतरमासाद्योपविष्टोऽतिप्रहृष्टवत्
နောက်တစ်နေ့တွင်လည်း ရှျေန (ငှက်ကောင်) သည် ထိုနေရာသို့လာ၏။ မဝေးလှသောအကွာအဝေးသို့ ရောက်ပြီးနောက် အလေးချိန်ကြီးသော ကျောက်ပြားပေါ်တွင် ထိုင်လျက် အလွန်ပျော်ရွှင်သကဲ့သို့ ဖြစ်နေ하였다။
Verse 41
आयामं तत्र संस्थित्वा तत्कुलायं विलोक्य च । पुनर्विनिर्गतः श्येनः सापि भीताब्रवीत्पुनः
ထိုနေရာ၌ ခဏတစ်လောက် ရပ်တည်ကာ ထိုအုံသို့ လှမ်းကြည့်ပြီးနောက် သိန်းငှက်သည် ထပ်မံ ထွက်ခွာသွား၏; သူမလည်း ကြောက်ရွံ့ကာ ထပ်မံ ပြောလေ၏။
Verse 42
प्रियस्थानमिदं त्याज्यं दुष्टदृष्टिविदूषितम् । असौ क्रूरोति निकटमुपविष्टोऽतिहृष्टवत्
ဤချစ်မြတ်နိုးရာနေရာကို စွန့်လွှတ်သင့်သည်—မကောင်းသောအကြည့်ကြောင့် အညစ်အကြေးဝင်သွားပြီ။ ထိုရက်စက်သူသည် အလွန်နီးကပ်စွာ ထိုင်နေ၍ အလွန်ပျော်ရွှင်သကဲ့သို့ ဖြစ်၏။
Verse 43
सावज्ञं स पुनः प्राह किं करिष्यत्यसौ प्रिये । मृगाक्षीणां स्वभावोयं प्रायशो भीरुवृत्तयः
သူသည် မထီမဲ့မြင်ဖြင့် ထပ်မံပြော၏—“ချစ်သူရေ၊ သူမက ဘာလုပ်နိုင်မလဲ။ မျက်လုံးမုဆိုးမကဲ့သို့သော မိန်းမတို့၏ သဘာဝက ဒီလိုပဲ—အများအားဖြင့် ကြောက်ရွံ့သဘောသို့ လိုက်တတ်ကြသည်။”
Verse 44
इतरेद्युरपि प्राप्तः स च श्येनो महाबलः । तयोरभिमुखं तत्र स्थितो याम द्वयावधि
နောက်တစ်နေ့တွင်လည်း အင်အားကြီးမားသော သိန်းငှက်သည် ရောက်လာ၏။ ထိုနေရာ၌ သူတို့ကို မျက်နှာချင်းဆိုင်ကာ ယာမ နှစ်ခါကြာမျှ တည်နေ၏။
Verse 45
पुनर्विलोक्य तद्वर्त्म शीघ्रं यातो यथागतम् । गतेथ शकुनौ तस्मिन्सा बभाषे विहंगमी
ထိုလမ်းကြောင်းကို ထပ်မံကြည့်ပြီးနောက် သူသည် လာသကဲ့သို့ပင် အလျင်အမြန် ပြန်ထွက်ခွာသွား၏။ ထိုငှက် ထွက်သွားသောအခါ မိန်းငှက်က ပြောလေ၏။
Verse 46
नाथ स्थानांतरं यावो मृत्युर्नौ निकटोत्र यत् । पुनर्दुष्टे प्रणष्टेस्मिन्नावां स्यावः सुखं प्रिय
အချစ်တော် နာထာရှင်၊ အခြားနေရာသို့ သွားကြပါစို့၊ ဤနေရာတွင် သေမင်းသည် ကျွန်ုပ်တို့အနီး၌ ရှိနေသည်။ ဤဆိုးယုတ်သော ဘေးအန္တရာယ် ပျောက်ကွယ်သွားလျှင်၊ ချစ်သူရေ၊ ကျွန်ုပ်တို့ ပြန်လည် ပျော်ရွှင်စွာ နေထိုင်မည်။
Verse 47
प्रिय यस्य सपक्षस्य गतिः सर्वत्र सिद्धिदा । स किं स्वदेशरागेण नाशं प्राप्नोति बुद्धिमान्
ချစ်သူရေ၊ အတောင်ရှိသူအတွက် နေရာတိုင်းသို့ သွားလာနိုင်ခြင်းက အောင်မြင်မှုကို ပေးတတ်သည်။ ထို့ကြောင့် ပညာရှိတစ်ဦးက ကိုယ့်ဒေသကိုသာ စွဲလမ်း၍ အမှန်တကယ် ပျက်စီးခြင်းသို့ ရောက်မည်လော။
Verse 48
सोपसर्गं निजं देशं त्यक्त्वा योन्यत्र न व्रजेत् । स पंगुर्नाशमाप्नोति कूलस्थित इव द्रुमः
ဘေးအန္တရာယ်ကျရောက်နေသော ကိုယ့်ဒေသကို စွန့်လွှတ်ပြီးလည်း အခြားနေရာသို့ မသွားသူသည် မသန်စွမ်းသကဲ့သို့ ဖြစ်ကာ ပျက်စီးခြင်းကို ရောက်သည်—ရေကမ်းပါးပျက်ယွင်းနေရာ၌ ရပ်နေသော သစ်ပင်ကဲ့သို့။
Verse 49
प्रियोदितं निशम्येति स भवित्री दशार्दितः । सरीढं पुनरप्याह प्रिये मा भैः खगात्ततः
ချစ်သူမ၏ စကားကို ကြားသော် အရေးအခင်းကြောင့် တုန်လှုပ်နေသော အထီးခိုက ထွက်ခွာသွားသည်။ သို့သော်လည်း ချစ်ခင်စွာ ထပ်မံပြောသည်—“ချစ်သူရေ၊ အဲဒီငှက်ကို မကြောက်ပါနဲ့။”
Verse 50
अथापरस्मिन्नहनि स श्येनः प्रातरेव हि । तद्द्वारदेशमासाद्य सायं यावत्स्थितो बलः
နောက်တစ်နေ့တွင် ထိုရှေ့န်ငှက်သည် မနက်စောစောပင် လာရောက်ကာ အုံဝင်ပေါက်အနီးသို့ ရောက်ပြီး ညနေအထိ အင်အားဖြင့် တင်းတင်းကျပ်ကျပ် နေထိုင်ခဲ့သည်။
Verse 51
अस्ताचलस्य शिखरं याते भानौ गते खगे । कुलायाद्बाह्यमागत्योवाच पारावती पतिम्
နေမင်းသည် အနောက်တောင်တန်း၏ ထိပ်သို့ ရောက်ပြီး သိမ်းငှက်ငှက်လည်း ထွက်ခွာသွားသောအခါ၊ မိန်းမပျားငှက်သည် အုံမှ ထွက်လာ၍ မိမိခင်ပွန်းအား ပြောလေ၏။
Verse 52
नाथ निर्गमनस्यायं कालः कालोऽतिदूरतः । यावत्तावद्विनिर्याहि त्यक्त्वा मामपि सन्मते
အရှင်နာထာ၊ ယခု ထွက်ခွာရမည့် အချိန်ဖြစ်ပြီ၊ ကံကြမ္မာ၏ အခိုက်အတန့် မဝေးတော့။ စိတ်မြတ်နိုးသူရေ၊ ချက်ချင်း ထွက်သွားပါ—ကျွန်မကိုပင် ချန်ထားရလျှင်တောင်။
Verse 53
त्वयि जीवति दुष्प्राप्यं न किंचिज्जगतीतले । पुनर्दाराः पुनर्मित्रं पुनर्वसु पुनर्गृहम्
သင် အသက်ရှင်နေသရွေ့ မြေပြင်ပေါ်တွင် မရနိုင်သောအရာ မရှိပါ။ ဇနီးကိုလည်း ပြန်ရနိုင်၊ မိတ်ဆွေကိုလည်း ပြန်ရနိုင်၊ ဥစ္စာကိုလည်း ပြန်ရနိုင်၊ အိမ်ကိုတောင် ပြန်ရနိုင်သည်။
Verse 54
यद्यात्मा रक्षितः पुंसा दारैरपि धनैरपि । तदा सर्वं हरिश्चंद्रभूपेनेवेह लभ्यते
လူတစ်ယောက်က မိမိအသက်ကို ကာကွယ်ထိန်းသိမ်းနိုင်လျှင်—ဇနီးနှင့် ဥစ္စာကိုပင် စွန့်ရသော်လည်း—ဤလောက၌ အရာအားလုံးကို ပြန်လည်ရနိုင်သည်၊ ဟရိရှ္ချန္ဒြ မင်းကဲ့သို့ပင်။
Verse 55
अयमात्मा प्रियो बंधुरयमात्मा महद्धनम् । धमार्थकाममोक्षाणामयमात्मार्जकः परः
ဤအတ္တမန်သည် ချစ်ခင်ရသော ဆွေမျိုးမိတ်ဆွေဖြစ်၏၊ ဤအတ္တမန်သည် မဟာဥစ္စာဖြစ်၏။ ဓမ္မ၊ အဓိပ္ပါယ်(အර්ထ)၊ ကာမ၊ မောက္ခကို ရရှိစေသော အမြင့်မြတ်ဆုံး အစွမ်းကလည်း ဤအတ္တမန်ပင် ဖြစ်၏။
Verse 56
त्रिलोक्या अपि सर्वस्याः श्रेष्ठा वाराणसी पुरी । ततोपि लिंगमोंकारं ततोप्यत्र त्रिलोचनम्
လောကသုံးပါးရှိ သန့်ရှင်းရာအရပ်အားလုံးအနက် ဝါရာဏသီမြို့သည် အမြတ်ဆုံးဖြစ်၏။ ထို့ထက်မြင့်သည်မှာ အိုံကာရ လင်္ဂဖြစ်ပြီး၊ ကာရှီဤနေရာ၌ ထို့ထက်ပင် မြင့်မြတ်သည်မှာ သုံးမျက်စိရှင် တြိလိုစန သီဝဖြစ်၏။
Verse 57
यशोहीनं तु यत्क्षेमं तत्क्षेमान्निधनं वरम् । तद्यशः प्राप्यते पुंभिर्नीतिमार्गप्रवर्तने
ဂုဏ်သိက္ခာမရှိသော ချမ်းသာရေးသည် အမှန်တကယ် ချမ်းသာရေးမဟုတ်။ ထိုသို့သော ‘ကောင်းကျိုး’ ထက် သေခြင်းပင် ပိုမြတ်၏။ အကြောင်းမူကား နီတိ—ဓမ္မတရားလမ်းကို လိုက်နာရာမှ လူတို့သည် ထိုဂုဏ်ရည်ကို ရရှိကြသည်။
Verse 58
अतो नीतिपथं श्रुत्वा नाथ स्थानादितो व्रज । न गमिष्यसि चेत्प्रातस्ततो मे संस्मरिष्यसि
ထို့ကြောင့် အရှင်နာထာ၊ နီတိ-ဓမ္မလမ်းကို ကြားသိပြီးနောက် ဤနေရာမှ ထွက်ခွာပါ။ မနက်အရုဏ်တက်ချိန်၌ မထွက်သွားလျှင် နောက်မှ နောင်တဖြင့် ကျွန်မ၏စကားကို သတိရလိမ့်မည်။
Verse 59
इत्युक्तोपि स वै पत्न्या पारावत्या सुमेधया । न निर्ययौ प्रतिस्थानाद्भवित्र्या प्रतिवारितः
ဉာဏ်ပညာပြည့်ဝသော ဇနီး ပါရာဝတီက ထိုသို့ ပြောကြားသော်လည်း ဉာဏ်ကြီးသူသည် မိမိအိမ်နေရာမှ မထွက်ခွာခဲ့။ ကံကြမ္မာတရားကပင် တားဆီးထားသကဲ့သို့ ဖြစ်၏။
Verse 60
अथोषसि समागत्य श्येनेन बलिना तदा । तन्निर्गमाध्वा संरुद्धः किंचिद्भक्ष्यवता मुने
ထို့နောက် မနက်အရုဏ်တက်ချိန်၌ အင်အားကြီးသော သိန်းတစ်ကောင် ရောက်လာ၏။ အို မုနိ၊ အနည်းငယ်သော အစာရှိသဖြင့် အသာရသော ထိုသိန်းက သူ၏ ထွက်ခွာလမ်းကို ပိတ်ဆို့ထားလေ၏။
Verse 61
दिनानि कतिचित्तत्र स्थित्वा श्येनो महामतिः । पारावतमुवाचेदं धिक्त्वां पौरुषवर्जितम्
အချိန်အနည်းငယ် ထိုနေရာ၌ နေပြီးနောက် ဉာဏ်ကြီးသော လင်းယုန်က ခိုကို ပြောသည်— “ရှက်ဖွယ်တကား၊ သင်သည် သတ္တိမရှိသူပင်!”
Verse 62
किंवा युध्यस्व दुर्बुद्धे किंवा निर्याहि मे गिरा । क्षुधाक्षीणो मृतः पश्चान्निरयं यास्यसि ध्रुवम्
“မဟုတ်လျှင် တိုက်ခိုက်လော့၊ အမိုက်မက်သူ၊ သို့မဟုတ် ငါ့အမိန့်အတိုင်း ထွက်လာလော့။ နောက်မှ ဆာလောင်၍ အားကုန်ကာ သေသွားလျှင် မလွဲမသွေ နရကသို့ သွားရမည်”
Verse 63
द्वौ भवंतावहं चैकश्चलौ जयपराजयौ । स्थानार्थं युध्यतः सत्त्वात्स्वर्गो वा दुर्गमेव वा
“သင်တို့နှစ်ကောင်နှင့် ငါတစ်ကောင်တည်း—အနိုင်အရှုံးသည် မတည်မြဲ၍ ပြောင်းလဲတတ်၏။ ဤနေရာအတွက် စစ်မှန်သော သတ္တိ(သတ္တဝ)ဖြင့် တိုက်ခိုက်လျှင် ကောင်းကင်ဘုံသို့မဟုတ် မကူးနိုင်လောက်အောင် ကြမ်းတမ်းသော အဆုံးသတ်သို့ ရောက်မည်”
Verse 64
पुरुपार्थं समालंब्य ये यतंते महाधियः । विधिरेव हि साहाय्यं कुर्यात्तत्सत्त्वचोदितः
လူ့ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုကို အားထား၍ ကြိုးစားသော ဉာဏ်ကြီးသူတို့အတွက်—ထိုသတ္တိ(သတ္တဝ)၏ လှုံ့ဆော်မှုကြောင့်ပင် ဝိဓိ(ကံကြမ္မာ) သည် အကူအညီဖြစ်လာ၏။
Verse 65
इत्थं स श्येनसंप्रोक्तः पत्न्याप्युत्साहितः खगः । अयुध्यत्तेन श्येनेन स्वदुर्गद्वारमाश्रितः
ဤသို့ လင်းယုန်၏ စကားကြောင့်လည်း၊ ဇနီး၏ အားပေးမှုကြောင့်လည်း စိတ်အားတက်ကြွလာသော ထိုငှက်သည် မိမိ၏ ခိုင်ခံ့ရာအိမ်တံခါးဝ၌ ခိုလှုံကာ လင်းယုန်နှင့် တိုက်ခိုက်하였다။
Verse 66
क्षुधितस्तृषितः सोथ श्येनेन बलिना धृतः । चरणेन दृढेनाशु चंच्वा सापि धृता खगी
ဆာလောင်၍ ရေငတ်နေသော ထိုငှက်ကို အင်အားကြီးသော သိန်းငှက်က ဖမ်းဆီးလိုက်၏။ ထို့ပြင် မိန်းငှက်လည်း ခြေသည်းခိုင်မာစွာ ဖိနှိပ်ကာ နှုတ်ခမ်း(နှုတ်တံ)ဖြင့် ချက်ချင်း ကိုင်တွယ်ဖမ်းထားလေ၏။
Verse 67
तावादायोड्डयांचक्रे श्येनो व्योमनि सत्वरम् । चिंतयद्भक्षणस्थानमन्यपक्षिविवर्जितम्
ထိုနှစ်ကောင်ကို ဆွဲယူပြီး သိန်းငှက်သည် ကောင်းကင်ထဲသို့ အလျင်အမြန် ပျံတက်သွားကာ၊ အခြားငှက်များမရှိသော စားသောက်ရာနေရာကို စဉ်းစားနေ၏။
Verse 68
अथ पत्न्या कलरवः प्रोक्तस्तत्र सुमेधया । वचोवमानितं नाथ त्वया मे स्त्रीति बुद्धितः
ထို့နောက် ထိုနေရာ၌ ဉာဏ်ပညာရှိသော ဇနီးသည်က ငိုကြွေးသံဖြင့် ဆို၏—“အို နာထာ(အရှင်)၊ ‘သူမက မိန်းမပဲ’ ဟု ထင်ကာ ကျွန်မ၏စကားကို မလေးစားခဲ့ပါသည်။”
Verse 70
तदा हितं ते वक्ष्यामि कुरु चैवाविचारितम् । ममैकवाक्यकरणात्स्त्रीजितो न भविप्यसि
“ယခု သင့်အကျိုးအတွက် ကောင်းသောအကြံကို ပြောမည်—မနှောင့်နှေးဘဲ လုပ်ပါ။ ကျွန်မ၏ စကားတစ်ခွန်းတည်းကို လိုက်နာလျှင် ‘မိန်းမကြောင့် ရှုံးသူ’ ဟု မခေါ်ရပါလိမ့်မည်။”
Verse 71
यावदास्यगतास्म्यस्य यावत्खस्थो न भूमिगः । तावदात्मविमुक्त्यैवमरेः पादं दृढं दश
“ကျွန်မက သူ့နှုတ်တံထဲမှာ ရှိနေသရွေ့၊ သူကလည်း လေထဲမှာပဲ ရှိပြီး မြေပြင်မရောက်သရွေ့—သင့်လွတ်မြောက်ရေးအတွက် ရန်သူ၏ခြေကို ခိုင်ခိုင်မာမာ ကိုက်ပါ။”
Verse 72
इति पत्नीवचः श्रुत्वा तथा स कृतवान्खगः । सपीडितो दृढं पादे श्येनश्चीत्कृतवान्बहु
ဇနီး၏စကားကို ကြားသော် ထိုငှက်သည် ထိုအတိုင်း ပြုလုပ်하였다။ ခြေထောက်ကို တင်းတင်းကျပ်ကျပ် ဖိနှိပ်ခံရ၍ နာကျင်သဖြင့် ရှျေန (ဟော့ခ်) သည် အကြိမ်ကြိမ် အော်ဟစ်လေ၏။
Verse 73
तेन चीत्करणेनाथ मुक्ता सा मुखसंपुटात् । पादांगुलि श्लथत्वेन सोपि पारावतोऽपतत्
ထိုအော်သံကြောင့် သူမသည် ၎င်း၏ နှုတ်ခမ်း (နှုတ်တံ) အတွင်းကနေ လွတ်မြောက်လာ하였다။ ခြေချောင်းများ လျော့သွားသဖြင့် ထိုပရာဝတ (ခို) လည်း အောက်သို့ ကျသွားလေ၏။
Verse 74
विपद्यपि च न प्राज्ञैः संत्या ज्यः क्वचिदुद्यमः । क्व चंचुपुटस्तस्य क्व च तत्पादपीडनम्
ဘေးဒုက္ခကြုံလည်း ပညာရှိတို့သည် အားထုတ်မှုကို မစွန့်လွှတ်ကြ။ ၎င်း၏ နှုတ်တံထဲက အနည်းငယ်နှင့်၊ ထို (ဟော့ခ်) ၏ ခြေထောက် ဖိနှိပ်နာကျင်မှုသည် မည်သို့နှိုင်းယှဉ်နိုင်မည်နည်း။
Verse 75
क्व च द्वयोस्तथाभूता दरेर्मोक्षणमद्भुतम् । दुर्बलेप्युद्यमवति फलं भाग्यं यतोऽर्पयेत्
ထိုသို့သောအခြေအနေတွင် နှစ်ဦးစလုံး၏ လွတ်မြောက်ခြင်းသည် အလွန်အံ့ဩဖွယ်ပင်။ အားနည်းသူပင် အားထုတ်မှုရှိလျှင် ကံကြမ္မာသည် အကျိုးဖလကို ပေးအပ်လေ၏။
Verse 76
तस्माद्भाग्यानुसारेण फलत्येव सदोद्यमः । प्रशंसंत्युद्यमं चातो विपद्यपि मनीषिणः
ထို့ကြောင့် ကံကြမ္မာနှင့်အညီ အမြဲတမ်း အားထုတ်မှုသည် မလွဲမသွေ အကျိုးဖလပေးသည်။ ထို့ကြောင့်ပင် ပညာရှိတို့သည် ဘေးဒုက္ခအတွင်း၌ပင် အားထုတ်မှုကို ချီးမွမ်းကြသည်။
Verse 77
अथ तौ कालयोगेन विपन्नौ सरयूतटे । मुक्तिपुर्यामयोध्यायामेको विद्याधरोऽभवत्
ထို့နောက် ကာလ၏အလှည့်အပြောင်းကြောင့် သူတို့နှစ်ဦးသည် စရယုမြစ်ကမ်း၌ အကံမကောင်းမှုကို ကြုံတွေ့ရ၍၊ သူတို့ထဲမှ တစ်ဦးသည် မောက္ခပေးသော အယောဓျာမြို့၌ ဝိဒ္ယာဓရ အဖြစ် ပြန်လည်မွေးဖွားလာ하였다။
Verse 78
मृतानां यत्र जंतूनां काशीप्राप्तिर्भवेद्ध्रुवम् । मंदारदामतनयो नाम्ना परिमलालयः
ထိုဌာန၌ သေဆုံးသတ္တဝါတို့အတွက် ကာရှီသို့ရောက်ခြင်းသည် မလွဲမသွေ ဖြစ်ရာ၊ မန္ဒာရဒါမ၏ သားတော်သည် “ပရိမလာလယ” ဟူသော နာမဖြင့် ထင်ရှား하였다။
Verse 79
अनेकविद्यानिलयः कलाकौशलभाजनम् । कौमारं वय आसाद्य शिवभक्तिपरोभवत्
သူသည် ပညာရပ်မျိုးစုံ၏ အိမ်ရာတော်ဖြစ်၍ အနုပညာကျွမ်းကျင်မှု၏ အိုးအိမ်လည်း ဖြစ်သည်; ယောဝနအရွယ်သို့ ရောက်သော် သီဝဘက္တိ၌ အပြည့်အဝ အလုံးစုံ ဆည်းကပ်လျက် ဖြစ်လာ하였다။
Verse 80
नियमं चातिजग्राह विजितेंद्रियमानसः । एकपत्नीव्रतं नित्यं चरिष्यामीति निश्चितम्
အင်ဒြိယနှင့် စိတ်ကို အနိုင်ယူပြီးနောက် သူသည် နိယမ (စည်းကမ်းသီလ) ကို လက်ခံကျင့်သုံး하였다; ထို့ပြင် “ငါသည် အမြဲတမ်း တစ်ဇနီးတည်းကို သစ္စာရှိသော ဝရတကို ကျင့်မည်” ဟု ခိုင်မာစွာ ဆုံးဖြတ်하였다။
Verse 81
परयोषित्समासक्तिरायुः कीर्ति बलं सुखम् । हरेत्स्वर्ग गतिं चापि तस्मात्तां वर्जयेत्सुधीः
သူတစ်ပါး၏ ဇနီးအပေါ် စွဲလမ်းမှုသည် အသက်တမ်း၊ ဂုဏ်သတင်း၊ အင်အားနှင့် ချမ်းသာကို လုယူသကဲ့သို့၊ ကောင်းကင်သို့ သွားရာလမ်းကိုပါ ပျက်စီးစေသည်; ထို့ကြောင့် ပညာရှိသည် ထိုအရာကို ရှောင်ကြဉ်သင့်သည်။
Verse 82
अपरं चापि नियमं स शुचिष्मान्समाददे । गतजन्मांतराभ्यासात्त्रिलोचनसमाश्रयात्
စိတ်သန့်ရှင်းသူသည် နောက်ထပ် ဝတ်တရားတစ်ရပ်ကိုလည်း ခံယူ하였다။ ယခင်ဘဝများမှ လေ့ကျင့်မှုကြောင့်နှင့် တြိလိုചന (ရှီဝ) ထံ သရဏဂုံဝင်၍ အားကိုးရာကြောင့် ဖြစ်သည်။
Verse 83
समस्तपुण्यनिलयं समस्तार्थप्रकाशकम् । समस्तकामजनकं परानंदैककारणम्
ထိုအရှင် (တြိလိုചന/ရှီဝ) သည် ကုသိုလ်အပေါင်း၏ နေရာတည်ရာ၊ အမှန်တရားရည်ရွယ်ချက်အားလုံးကို ထွန်းလင်းပေးသူ၊ သင့်လျော်သော ဆန္ဒအားလုံးကို ပေးသနားသူ၊ အမြင့်ဆုံး အာနန္ဒ၏ တစ်ခုတည်းသော အကြောင်းရင်း ဖြစ်သည်။
Verse 84
यावच्छरीरमरुजं यावन्नेंद्रियविप्लवः । तावत्त्रिलोचनं काश्यामनर्च्याश्नामि नाण्वपि
ကိုယ်ခန္ဓာမနာမကျန်းဖြစ်ခြင်းမရှိသရွေ့၊ အင်ဒြိယများ မပျက်ယွင်းသရွေ့၊ ကာရှီ၌ တြိလိုചനကို မပူဇော်မီ မည်သည့်အစာတစ်လုတ်တောင် မစားပါ။
Verse 85
इत्थं मांदारदामिः स नित्यं परिमलालयः । काश्यां त्रिविष्टपं द्रष्टुं समागच्छेत्प्रयत्नवान्
ဤသို့ မန္ဒာရဒာမိ၏သား ပရိမလာလယ သည် အမြဲတမ်း ကြိုးပမ်းလျက် ကာရှီသို့ လာရောက်하였다။ ထိုနေရာ၌ ‘တြိဝိဋ္ဌပ’ (ကောင်းကင်ဘုံ) ကို မြင်တွေ့လို၍၊ ကာရှီ၏ သန့်ရှင်းမြတ်နိုးမှုကြောင့် ကောင်းကင်ဘုံကို အတွေ့အကြုံခံစားလိုခြင်းဖြစ်သည်။
Verse 86
पारावत्यपि सा जाता रत्नदीपस्य मंदिरे । नागराजस्य पाताले नाम्ना रत्नावलीति च
ထို့အပြင် သူမလည်း နဂါးရာဇာ၏ ပာတာလ (အောက်လောက) တွင် ရတနဒီပ၏ နန်းတော်၌ ပာရာဝတီ အဖြစ် မွေးဖွားလာပြီး နာမည်မှာ ရတနာဝလီ ဟု ခေါ်သည်။
Verse 87
समस्तनागकन्यानां रूपशीलकलागुणैः । एकैव रत्नभूतासीद्रत्नदीपोरगात्मजा
နာဂမိန်းကလေးများအားလုံးအနက် အလှအပ၊ အကျင့်သီလ၊ အနုပညာနှင့် ဂုဏ်သတ္တိတို့ဖြင့် ရတနာကဲ့သို့ တောက်ပသူတစ်ဦးတည်းရှိ၏—ရတနဒီပ နာဂ၏ သမီး ရတနာဝလီ။
Verse 88
तस्या सखीद्वयं चासीदेका नाम्ना प्रभावती । कलावती तथान्या च नित्यं तदनुगे उभे
သူမတွင် မိတ်သဟာယမိန်းကလေး နှစ်ဦးရှိ၏—တစ်ဦးမှာ ပရဘာဝတီ၊ အခြားတစ်ဦးမှာ ကလာဝတီဟု အမည်ရပြီး၊ နှစ်ဦးစလုံး အမြဲတမ်း သူမနောက်လိုက်ကာ စောင့်ရှောက်ပြုစုကြ၏။
Verse 89
स्वदेहादनपायिन्यौ छायाकांती यथा तया । ते द्वे सख्यावभूतांहि रत्नावल्या घटोद्भव
သူမ၏ကိုယ်မှ မခွာမယွင်း—အရိပ်နှင့် အလင်းရောင်ကဲ့သို့; အိုးမှ မွေးဖွားသူ (အဂတ်စတျယ) ရေ၊ ထိုနှစ်ဦးသည် ရတနာဝလီ၏ အနီးကပ်ဆုံး မိတ်သဟာယများ ဖြစ်လာကြ၏။
Verse 90
सा तु बाल्ये व्यतिक्रांते किंचिदुद्रिन्नयौवना । शिवभक्तं स्वपितरं दृष्ट्वा नियममग्रहीत्
ကလေးဘဝ ကုန်လွန်၍ လူငယ်အရွယ် အနည်းငယ် ပွင့်လန်းလာသောအခါ၊ ရှိဝဘုရားကို သဒ္ဓါတရားဖြင့် ကိုးကွယ်သော မိမိအဖကို မြင်၍ သူမသည် နိယမဝရတ (စည်းကမ်းဝတ်) ကို ခံယူလိုက်၏။
Verse 91
पितस्त्रिलोचनं काश्यामर्चयित्वा दिनेदिने । आभ्यां सखीभ्यां सहिता मौनं त्यक्ष्यामि नान्यथा
‘အဖေတော်၊ ကာသီမြို့၌ တြိလိုစန (မျက်စိသုံးပါးရှင်) ကို နေ့စဉ် အာရ္ချနာပြုပြီး၊ ဤမိတ်သဟာယနှစ်ဦးနှင့်အတူ ကျွန်မသည် မောနဝရတ (တိတ်ဆိတ်ဝတ်) ကို ဆောင်မည်—အခြားမဟုတ်ပါ။’
Verse 92
एवं नागकुमारी सा सखीद्वयसमन्विता । त्रिलोचनं समभ्यर्च्य गृहानहरहोव्रजेत्
ဤသို့ နာဂမင်းသမီးသည် မိတ်သဟာယနှစ်ဦးနှင့်အတူ တြိလိုචနကို ဘက္တိဖြင့် ရိုသေစွာ ပူဇော်ကာ နေ့စဉ်နေ့တိုင်း အိမ်သို့ ပြန်လည်သွားလာလေ၏။
Verse 93
दिनेदिने सा प्रत्यग्रैः कुसुमैरिष्टगंधिभिः । सुविचित्राणि माल्यानि परिगुंफ्यार्चयेद्विभुम्
နေ့စဉ်နေ့တိုင်း နံ့သာယှဉ်သော ပန်းသစ်များဖြင့် အလွန်လှပစွာ မာလာများကို ချည်နှောင်ကာ မဟာသခင်ကို ပူဇော်အာရాధနာ ပြုလေ၏။
Verse 94
तिस्रोपि गीतं गायंति लसद्गांधारसुंदरम् । रासमंडलभेदेन लास्यं तिस्रोपि कुर्वते
သုံးဦးလုံး တောက်ပသော ဂန္ဓာရ သံစဉ်များဖြင့် လှပသည့် သီချင်းများကို သီဆိုကြပြီး၊ ရာသမဏ္ဍလ ပုံစံအလိုက် ဝိုင်းဖွဲ့ကာ သုံးဦးလုံး လာသျ နတ်ပြုအကကို နူးညံ့စွာ ကပြကြလေ၏။
Verse 95
वीणावेणुमृदंगांश्च लयतालविचक्षणाः । वादयंति मुदा युक्तास्तिस्रोपीश्वरसन्निधौ
လယနှင့် တာလကို ကျွမ်းကျင်သော သုံးဦးလုံး ပျော်ရွှင်စွာ သခင်ဘုရား၏ ရှေ့တော်၌ ဝီဏာ၊ ဝေဏု(ပုလွေ) နှင့် မৃদင်္ဂ ကို တီးခတ်ကြလေ၏။
Verse 96
यावदात्मनि वै क्षेमं तावत्क्षेमं जगत्त्रये । सोपि क्षेमः सुमतिना यशसा सह वांछ्यते
ကိုယ်တွင်း၌ ရှိသမျှ ချမ်းသာကောင်းကျိုး မည်မျှရှိသနည်း၊ တြိလောက၌လည်း ထိုမျှ ချမ်းသာကောင်းကျိုး ရှိ၏။ ထိုကောင်းကျိုးကိုပင် သုမတိ(ကောင်းမြတ်သော ဉာဏ်) နှင့် ယశ(ဂုဏ်သတင်း) တို့နှင့်အတူ ဆန္ဒပြု၍ တောင်းတလျက်ရှိကြ၏။
Verse 97
एकदा माधवे मासि तृतीयायामुपोषिताः । रात्रौ जागरणं कृत्वा नृत्यगीतकथादिभिः
တစ်ခါတုန်းက မာဓဝ (ဝိသာခ) လတွင် တိတိသုံးရက်၌ ဥပဝါသ (အစာရှောင်) ဆောင်ရွက်ကြပြီး၊ ညလုံးပတ်လုံး ဇာဂရဏ (နိုးကြားပူဇော်) ပြုကာ အက၊ သီချင်းနှင့် ဓမ္မကထာတို့ဖြင့် အချိန်ကို ဖြည့်ဆည်းခဲ့ကြသည်။
Verse 98
प्रातश्चतुर्थीं स्नात्वाथ तीर्थं पैलिपिले शुभे । त्रिलोचनं समर्च्याथ प्रसुप्ता रंगमंडपे
ထို့နောက် တိတိလေးရက်၏ မနက်ခင်း၌ ရေချိုးပြီး မင်္ဂလာရှိသော ပိုင်လိပိလ တီရ္ထ၌ သွားကာ၊ သုံးမျက်စိရှင် တြိလိုချနကို နည်းလမ်းတကျ ပူဇော်ပြီးနောက် အကပြမဏ္ဍပပေါ်တွင် အိပ်ပျော်သွားကြသည်။
Verse 99
सुप्तासु तासु बालासु त्रिनेत्रः शशिभूषणः । शुद्धकर्पूरगौरांगो जटामुकुटमंडलः
အဲဒီ မိန်းကလေးငယ်များ အိပ်ပျော်နေစဉ် သုံးမျက်စိရှင်၊ လမင်းကို အလှဆင်ထားသော သခင်တော် ပေါ်ထွန်းလာသည်; ကိုယ်အင်္ဂါများသည် သန့်ရှင်းသော ကပ်ပူရ်ကဲ့သို့ ဖြူဝင်းတောက်ပပြီး၊ ဇဋာမုကুট၏ ဝိုင်းဝန်းသော မဏ္ဍလဖြင့် လှည့်ပတ်ထားသည်။
Verse 100
तमालनीलसुग्रीवः स्फुरत्फणिविभूषणः । वामार्धविलसच्छक्तिर्नागयज्ञोपवीतवान्
လည်ချောင်းသည် တမာလပင်ကဲ့သို့ အပြာမဲရောင်ဖြစ်၍၊ တောက်ပသော မြွေအလှဆင်ပစ္စည်းများဖြင့် ရောင်ပြန်လက်လက်တောက်; ဘယ်ဘက်အပိုင်း၌ သက္တိ၏ လီလာ ထင်ရှားပြီး၊ မြွေကို ယဇ္ဉောပဝီတ (သန့်ရှင်းကြိုး) အဖြစ် ဝတ်ဆင်ထားသည်။
Verse 110
जय श्मशाननिलय जय वाराणसीप्रिय । जयानंदवनाध्यासि प्राणिनिर्वाणदायक
အောင်မြင်ပါစေ၊ သ္မသာန်နိဝါသီ! အောင်မြင်ပါစေ၊ ဝါရာဏသီ၏ ချစ်မြတ်နိုးရာ! အောင်မြင်ပါစေ၊ အာနန္ဒဝန၌ စံမြန်းသူ—သတ္တဝါတို့အား နိဗ္ဗာန်/မောက္ခ ပေးသနားသူ!
Verse 120
जन्मांतरेपि मे सेवा भवतीभिश्च तेन च । विहिता तेन वो जन्म निर्मलं भक्तिभावितम्
အို ဘုရားသခင်၊ အခြားဘဝများတွင်ပင် သင်တို့က ငါ့ကို ဆည်းကပ်ဝတ်ပြု၍ အမှုတော်ဆောင်ခဲ့ကြသည်; ထိုကောင်းမှုကြောင့် ယခုဘဝသည် သန့်ရှင်း၍ ဘက္တိစိတ်ဖြင့် ပြည့်ဝအောင် ချမှတ်ထားသည်။
Verse 130
उपरिष्टादधस्ताच्च कृता बह्व्यः प्रदक्षिणाः । व्योम्ना संचरमाणाभ्यां संचरद्भ्यां ममाजिरे
အပေါ်ဘက်မှလည်း အောက်ဘက်မှလည်း ပရဒက္ခိဏာများစွာ ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်; ကောင်းကင်ထဲတွင် လှည့်လည်သွားလာရင်း ငါ့အိမ်ဝင်းအတွင်း၌ မပြတ်မလပ် ဝိုင်းလှည့်နေကြ၏။
Verse 140
अप्राप्तयौवनः सोथ समिदाहरणाय वै । गतो विधिवशाद्दष्टो दंदशूकेन कानने
ထို့နောက် လူငယ်အရွယ်မရောက်သေးစဉ်ပင် ဆမိဓာမီးဖိုင်းယူရန် သွားခဲ့သည်; သို့သော် ကံကြမ္မာ၏ အာဏာကြောင့် တောထဲတွင် မြွေကိုက်ခံရ၏။
Verse 150
जातिस्वभावचापल्यात्क्रीडंत्यौ च प्रदक्षिणम् । चक्रतुर्बहुकृत्वश्च लिंगं ददृशतुर्बहु
သူတို့အမျိုးအစား၏ သဘာဝကျ လှုပ်ရှားကစားချင်စိတ်ကြောင့်၊ နှစ်ဦးစလုံး ကစားရင်း ပရဒက္ခိဏာကို အကြိမ်ကြိမ် ပြုလုပ်ခဲ့ကြပြီး—လိင်္ဂကိုလည်း ထပ်ခါထပ်ခါ ဖူးမြင်ခဲ့ကြသည်။
Verse 160
एकदा माधवे मासि महायात्रा समागता । विद्याधरास्तथा नागा मिलिताः सपरिच्छदाः
တစ်ခါတစ်ရံ မာဓဝလ (ဝိုင်သာခ) လတွင် မဟာယာထရာ ပွဲတော် ရောက်လာသည်; ထို့နောက် ဝိဒ္ယာဓရများနှင့် နာဂများသည် ကိုယ်ပိုင်အဖွဲ့အပါအဝင် အစုံအလင်ဖြင့် စုဝေးလာကြသည်။
Verse 169
त्रिलोचनकथामेतां श्रुत्वा पापान्वितोप्यहो । विपाप्मा जायते मर्त्यो लभते च परां गतिम्
တရီလိုචန၏ ဓမ္မကထာမြတ်တော်ကို ကြားနာလျှင်၊ အပြစ်များဖြင့်လေးလံသော လူသားတောင် အပြစ်ကင်းစင်လာ၍ အမြင့်မြတ်ဆုံးသော အခြေအနေသို့ ရောက်ရှိသည်။