Adhyaya 29

Verse 1

। नारद उवाच । व्रजंती गिरिजाऽपश्यत्सखीं मातुर्महाप्रभाम् । कुसुमामोदिनींनाम तस्य शैलस्य देवताम्

Nārada nói: Khi Girijā đang tiến bước, nàng thấy một người bạn rực rỡ của mẹ mình—vị thần hộ sơn của ngọn núi ấy—tên là Kusumāmodinī.

Verse 2

सापि दृष्ट्वा गिरिसुतां स्नेहविक्लवमानसा । क्वपुनर्गच्छसीत्युच्चैरालिंग्योवाच देवता

Thấy Nữ Nhi của Núi, vị nữ thần lòng bồi hồi vì thương mến, ôm lấy nàng và kêu lớn: “Sao con lại đi đâu nữa?”

Verse 3

सा चास्यै सर्वमाचख्यौ शंकरात्कोपकारणम् । पुनश्चोवाच गिरिजा देवतां मातृसंमताम्

Nàng đã kể cho vị Nữ Thần ấy mọi điều—nguyên do khiến Śaṅkara nổi giận. Rồi Girijā lại cất lời với vị thần được tôn kính như bậc Mẹ hiền.

Verse 4

नित्यं शैलाधिराजस्य देवता त्वमनिंदिते । सर्वं च सन्निधानं च मयि चातीव वत्सला

“Hỡi bậc vô tì vết, nàng mãi là thần linh của Chúa Tể Núi non; nàng hiện diện trọn vẹn bên Ngài, và hết mực thương yêu ta.”

Verse 5

तदहं संप्रवक्ष्यामि यद्विधेयं तवाधुना । अथान्य स्त्रीप्रवेशे तु समीपे तु पिनाकिनः

“Vì vậy nay ta sẽ nói cho nàng điều phải làm. Nhưng về việc bất cứ người nữ nào khác bước vào gần Pinākin (Śiva)…”

Verse 6

त्वयाख्येयं मम शुभे युक्तं पश्चात्करोम्यहम् । तथेत्युक्ते तया देव्या ययौ देवी गिरिं प्रति

“Hỡi bậc cát tường, hãy nói cho ta điều hợp lẽ; rồi sau đó ta sẽ làm đúng như vậy.” Khi nữ thần đáp: “Được như thế,” Devī liền lên đường về phía núi.

Verse 7

रम्ये तत्र महाशृंगे नानाश्चर्योपशोभिते । विभूषणादि संन्यस्य वृक्षवल्कलधारिणी

Tại đó, trên đỉnh núi lớn xinh đẹp, rực rỡ bởi bao điều kỳ diệu, nàng từ bỏ trang sức và mọi thứ tương tự, khoác y phục bằng vỏ cây.

Verse 8

तपस्तेपे गिरिसुता पुत्रेण परिपालिता । ग्रीष्मे पंचाग्निसंतप्ता वर्षासु च जलोषिता

Ái nữ của Núi đã tu khổ hạnh, được con trai che chở. Mùa hạ nàng chịu sức nóng của năm ngọn lửa; mùa mưa nàng ở trong nước, ướt sũng không rời.

Verse 9

स्थंडिलस्था च हेमंते निराहारा तताप सा । एतस्मिन्नंतरे दैत्यो ह्यंधकस्य सुतो बली

Mùa đông nàng ở trên nền đất trơ, nhịn ăn mà tu khổ hạnh. Trong lúc ấy, một Daitya hùng mạnh—con của Andhaka—đã xuất hiện.

Verse 10

ज्ञात्वा गतां गिरिसुतां पितुर्वैरमनुस्मरन् । आडिर्नाम बकभ्राता रहस्यांतरप्रेक्षकः

Biết Ái nữ của Núi đã ra đi, và nhớ lại mối thù của cha mình, có kẻ tên Āḍi—em của Baka—lén do thám những điều bí mật từ bên trong.

Verse 11

जिते किलांधके दैत्ये गिरिशेनामरद्विषि । आडिश्चकार विपुलं तपो हरजिगीषया

Khi Andhaka, Daitya—kẻ thù của chư thiên—đã thật sự bị Giriśa (Śiva) khuất phục, Āḍi liền thực hành khổ hạnh vô cùng lớn, mong chiến thắng Hara (Śiva).

Verse 12

तमागत्याब्रवीद्ब्रह्मा तपसा परितोषितः । ब्रूहि किं वासुरश्रेष्ठ तपसा प्राप्तुमिच्छसि

Hài lòng trước khổ hạnh của hắn, Phạm Thiên (Brahmā) đến và nói: “Hãy nói đi, hỡi bậc tối thắng trong hàng A-tu-la, ngươi muốn đạt được điều gì nhờ tapas này?”

Verse 13

ब्रह्माणमाह दैत्यस्तु निर्मृत्युत्वमहं वृणे । ब्रह्मोवाच । न कश्चिच्च विना मृत्युं जंतुरासुर विद्यते

Daitya thưa với Phạm Thiên: “Con chọn sự thoát khỏi tử vong.” Phạm Thiên đáp: “Hỡi Asura, không một hữu tình mang thân nào lại tồn tại mà không có cái chết.”

Verse 14

यतस्ततोऽपि दैत्येंद्र मृत्युः प्राप्यः शरीरिणा । इत्युक्तस्तं तथेत्याह तुष्टः कमलसंभवम्

“Dù thế nào đi nữa, hỡi chúa tể các Daitya, cái chết là điều tất yếu đối với kẻ mang thân.” Được nói như vậy, hắn thưa với Đấng sinh từ hoa sen: “Xin cứ như thế,” lòng mãn nguyện.

Verse 15

रूपस्य परिवर्तो मे यदा स्यात्पद्मसंभव । तदा मृत्युर्मम भवेदन्यथा त्वमरो ह्यहम्

“Hỡi Đấng sinh từ hoa sen, chỉ khi hình tướng của ta biến đổi thì tử thần mới đến với ta; bằng không, ta quả thật là kẻ bất tử.”

Verse 16

इत्युक्तस्तं तथेत्याह तुष्टः कमलसंभवः । इत्युक्तोऽमरतां मेने दैत्यराज्यस्थितोऽसुरः

Nghe vậy, Đấng sinh từ hoa sen hài lòng đáp: “Cứ như thế.” Nhận lời ấy, Asura—đang vững chỗ trong vương quốc Daitya—tưởng mình đã được bất tử.

Verse 17

आजगाम स च स्थानं तदा त्रिपुरघातिनः । आगतो ददृशे तं च वीरकं द्वार्यवस्थितम्

Bấy giờ hắn đến nơi ngự của Đấng Diệt Tripura (Śiva). Vừa tới, hắn thấy Vīraka đứng canh nơi cổng.

Verse 18

तं चासौ वंचयित्वा च आडिः सर्पशरीरभृत् । अवारितो वीरकेण प्रविवेश हरांतिकम्

Lừa gạt người ấy, Āḍi—mang thân rắn—không bị Vīraka ngăn cản, liền tiến vào và bước đến trước thánh nhan của Hara (Śiva).

Verse 19

भुजंगरूपं संत्यज्य बभूवाथ महासुरः । उमारूपी छलयितुं गिरिशं मूढचेतनः

Bỏ hình rắn, đại A-tu-la ấy liền hóa thành một dáng khác, mang hình Umā để lừa gạt Giriśa (Śiva), tâm trí mê muội.

Verse 20

कृत्वोमायास्ततो रूपमप्रतर्क्यमनोहरम् । सर्वावयवसंपूर्णं सर्वाभिज्ञानसंवृतम्

Rồi nhờ huyễn lực, hắn tạo nên một hình tướng mê hoặc khó lường, đẹp đến nao lòng, đầy đủ mọi chi thể và mang trọn mọi dấu hiệu nhận biết như thể chân thật.

Verse 21

चक्रे भगांतरे दैत्यो दंतान्वज्रोपमान्दृढान् । तीक्ष्णाग्रान्बुद्धिमोहेन गिरिशं हंतुमुद्यतः

Vì trí tuệ bị che mờ, tên Daitya đã tạo trong chỗ kín của nàng những chiếc răng cứng như lôi chùy, nhọn hoắt, quyết tâm sát hại Giriśa (Śiva).

Verse 22

कृत्वोमारूपमेवं स स्थितो दैत्यो हरांतिके । तां दृष्ट्वा गिरिशस्तुषुटः समालिंग्य महासुरम्

Mang hình Umā như thế, tên quỷ đứng sát bên Hara (Śiva). Thấy nàng, Giriśa vui mừng và ôm lấy chính đại asura ấy.

Verse 23

मन्यमानो गिरिसुतां सर्वै रवयवांतरैः । अपृच्छत्साधु ते भावो गिरिपुत्री ह्यकृत्रिमा

Ngỡ rằng hình bóng trước mặt là Girisutā (Pārvatī) trong từng chi thể và nét tướng, chàng liền hỏi nàng: “Tâm tính của nàng thật hợp lẽ—hỡi ái nữ của núi, quả là chân thành không giả dối.”

Verse 24

या त्वं मदशयं ज्ञात्वा प्राप्तेह वरवर्णिनि । त्वया विरहितः शून्यं मन्योस्मिन्भुवनत्रये

“Hỡi giai nhân dung sắc đoan trang, nàng đã thấu lòng ta mà đến đây; nếu vắng nàng, ta sẽ xem cả tam giới này chỉ là trống rỗng.”

Verse 25

प्राप्ता प्रसन्ना या त्वं मां युक्तमेवंविधं त्वयि । इत्युक्ते गूहयंश्चेष्टामुमारूप्यसुरोऽब्रवीत्

Khi nghe vậy, tên asura—mang hình Umā và che giấu mưu ý—liền nói: “Nàng đã đến với ta trong niềm hoan hỷ và ân thuận; đối với nàng, cách xử sự như thế thật là phải lẽ.”

Verse 26

यातास्मि तपसश्चर्तुं कालीवाक्यात्तवातुलम् । रतिश्च तत्र मे नाभूत्ततः प्राप्ता तवांतिकम्

“Ta đã đi thực hành khổ hạnh vô song theo lời Kālī. Nhưng nơi ấy ta chẳng tìm được niềm hoan hỷ; vì vậy ta trở về bên nàng.”

Verse 27

इत्युक्तः शंकरः शंकां किंचित्प्राप्यवधारयत् । कुपिता मयि तन्वंगी प्रत्यक्षा च दृढव्रता

Nghe vậy, Śaṅkara nảy chút nghi ngờ và suy xét: “Nàng thân mảnh kia đang giận ta rõ ràng, lại kiên định trong lời nguyện.”

Verse 28

अप्राप्तकामा संप्राप्ता किमेतत्संशयो मम । रहसीति विचिंत्याथ अभिज्ञानाद्विचारयन्

“Người chưa toại nguyện nay đã đến—cớ sao ta còn nghi?” Nghĩ rằng “đây là việc kín,” Ngài bắt đầu xét kỹ bằng sự nhận biết và các dấu hiệu.

Verse 29

नापश्यद्वामपार्श्वे तु तस्यांकं पद्मलक्षणम् । लोम्नामावर्तचरितं ततो देवः पिनाकधृक्

Ngài không thấy ở phía trái nàng dấu hiệu nơi đùi mang ấn hoa sen, cũng chẳng thấy vòng xoáy đặc biệt của lông tóc. Vì thế, Thần mang cung Pināka liền biết rõ sự thật.

Verse 30

बुद्धा तां दानवीं मायां किंचित्प्रहसिताननः । मेढ्रे रौद्रास्त्रमाधाय चक्रे दैत्यमनोरथम्

Hiểu đó là ảo thuật của nữ dạ-xoa, Ngài khẽ mỉm cười; rồi đặt vũ khí Raudra lên bộ phận của quỷ, khiến dục vọng của daitya đi đến kết cục cay đắng.

Verse 31

स रुदन्भैरवाज्रावानवसादं गतोऽसुरः । अबुध्यद्वीरको नैतदसुरेंद्रनिषूदनम्

Gào khóc bằng những tiếng thét kinh hồn, asura rơi vào tuyệt vọng. Vīraka không hay rằng quyền lực ấy chính là kẻ diệt các chúa tể loài asura.

Verse 32

हते च मारुतेनाशुगामिना नगदेवता । अपरिच्छिन्नतत्त्वार्था शैलपुत्र्यां न्यवेदयत्

Khi hắn bị Gió nhanh như tên bắn giết chết, vị thần hộ sơn—không sao thấu rõ ý nghĩa chân thật của biến cố—đã tâu trình việc ấy lên Śailaputrī (Pārvatī).

Verse 33

श्रुत्वा वायुमुखाद्देवी क्रोधरक्तातिलोचना । अपस्यद्वीरकं पुत्रं हृदयेन विदूयता

Nghe từ miệng thần Vāyu, Nữ Thần—đôi mắt đỏ rực vì phẫn nộ—trông thấy con trai Vīraka, lòng bừng cháy bởi nỗi đau xé ruột.

Verse 34

मातरं मां परित्यज्य यस्मात्त्वं स्नेहविह्वलाम् । विहितावसरः स्त्रीणां शंकरस्य रहोविधौ

“Vì con đã bỏ mặc ta—mẹ của con—khi ta đang run rẩy vì tình thương, lại còn xông vào không đúng lúc nghi lễ kín của Śaṅkara, vốn phải giữ gìn phép tắc,”

Verse 35

तस्मात्ते परुषा रूक्षा जडा हृदय वर्जिता । गणेशाक्षरसदृशा शिला माता भविष्यति

“Vì thế, đối với con, người mẹ sẽ hóa thành đá—cứng rắn, khô khan, vô tri và không còn dịu mềm—như âm tiết của Gaṇeśa.”

Verse 36

एवमुत्सृष्टशापाया गिरिपुत्र्यास्त्वनंतरम् । निर्जगाम मुखात्क्रोधः सिंहरूपी महाबलः

Thế rồi, ngay sau khi Giriputrī thốt lời nguyền, chính cơn phẫn nộ từ miệng nàng bùng ra, hóa thành một sư tử hùng mạnh phi thường.

Verse 37

पश्चात्तापं समश्रित्य तया देव्या विसर्जितः । स तु सिंहः करालास्यो महाकेसरकंधरः

Rồi sau đó, vì hối hận, Nữ Thần cho nó lui đi; còn con sư tử ấy có miệng dữ tợn và bờm lớn phủ quanh cổ.

Verse 38

प्रोद्धूतबललांगूलदंष्ट्रोत्कट गुहामुखः । व्यावृतास्यो ललज्जिह्वः क्षामकुक्षिश्चिखादिषुः

Đuôi mạnh mẽ của nó vươn cao; hàm và nanh ghê rợn như miệng hang sâu; miệng há rộng, lưỡi chớp động, bụng gầy—luôn đói khát, rình mồi không thôi.

Verse 39

तस्यास्ये वर्तितुं देवी व्यवस्यत सती तदा । ज्ञात्वा मनोगतं तस्या भगवांश्चतुराननः

Bấy giờ, Nữ Thần Satī quyết định bước vào miệng nó. Biết rõ ý định trong tâm nàng, Đấng Bốn Mặt chí tôn (Phạm Thiên) …

Verse 40

आजगामाश्रमपंद संपदामाश्रयं ततः । आगम्योवाच तां ब्रह्मा गिरिजां मृष्टया गिरा

Bấy giờ Phạm Thiên đến đạo tràng ấy—nơi nương tựa của phúc lộc. Đến nơi, Ngài dùng lời dịu dàng, tinh tuyển mà thưa cùng Girijā.

Verse 41

किं देवी प्राप्तुकामासि किमलभ्यं ददामि ते । तच्छ्रुत्वोवाच गिरिजा गुरुगौरवगर्भितम्

“Này Nữ Thần, nàng muốn đạt được điều chi? Có gì là không thể đạt? Ta sẽ ban cho nàng.” Nghe vậy, Girijā đáp lại bằng lời lẽ nặng nghĩa, trang nghiêm và đầy uy nghi.

Verse 42

तपसा दुष्करेणाप्तः पतित्वे शंकरो मया । स मां श्यामलवर्णेति बहुशः प्रोक्तवान्भवः

“Nhờ khổ hạnh nghiêm khắc, khó nhọc, ta mới được Śaṅkara làm phu quân. Thế nhưng Bhava lại nhiều lần gọi ta là ‘da ngăm đen’.”

Verse 43

स्यामहं कांचनाकारा वाल्लभ्येन च संयुता । भर्तुर्भूतपतेरंगे ह्येकतो निर्विशंकिता

Dẫu thân ta sẫm màu, ta vẫn rực ánh kim quang và được ân ái; nhưng trên thân của phu quân ta—Đấng Chúa tể muôn loài—ta vẫn bị đặt về một phía, lòng chẳng tự tin.

Verse 44

तस्यास्तद्भाषितं श्रुत्वा प्रोवाच जलजासनः । एवं भवतु भूयस्त्वं भर्तुर्देहार्धधारिणी

Nghe lời nàng thưa, Đấng ngự tòa sen (Phạm Thiên) liền phán: “Hãy như vậy. Nguyện nàng lại trở thành người mang nửa thân của phu quân.”

Verse 45

ततस्तस्याः शरीरात्तु स्त्री सुनीलांबुजत्विषा । निर्गता साभवद्भीमा घंटाहस्ता त्रिलोचना

Rồi từ thân nàng hiện ra một người nữ, ánh sắc như sen xanh thẳm; nàng hiện vẻ uy nghi đáng sợ—ba mắt, tay cầm chuông.

Verse 46

नानाभरणपूर्णांगी पीतकौशेयवासिनी । तामब्रवीत्ततो ब्रह्मा देवीं नीलांबुजत्विषम्

Thân nàng rực rỡ nhiều trang sức, khoác lụa vàng; bấy giờ Phạm Thiên cất lời với vị Nữ thần có ánh sắc sen xanh ấy.

Verse 47

अस्माद्भूधरजा रदेहसंपर्कात्त्वं ममाज्ञया । संप्राप्ता कृतकृत्यत्वमेकानंशा पुराकृतिः

“Theo lệnh ta, nhờ sự tiếp xúc với thân thể sinh từ núi này, ngươi đã viên mãn công hạnh—một phần duy nhất, cổ xưa (của Nữ thần) nay lại hiển lộ.”

Verse 48

य एष सिंहः प्रोद्भूतो देव्याः क्रोधाद्वरानने । स तेस्तु वाहनो देवी केतौ चास्तु महाबलः

Ôi người có dung nhan mỹ lệ, sư tử này phát sinh từ cơn thịnh nộ của Thánh Mẫu Devī—xin cho nó làm vahana (linh thú cưỡi) của Ngài, và cũng làm kỳ hiệu (ketu) hùng lực của Ngài.

Verse 49

गच्छ विंध्याचले तत्र सुरकार्यं करिष्यति । अत्र शुंभनिशुंभौ च हत्वा तारकसैन्यपौ

Hãy đi đến núi Vindhya; tại đó nàng sẽ hoàn thành công việc của chư thiên. Còn nơi đây, sau khi diệt Śumbha và Niśumbha, những tướng soái của đạo quân Tāraka…

Verse 50

पांचालोनाम यक्षोऽयं यक्षलक्षपदानुगः । दत्तस्ते किंकरो देवी महामायाशतैर्युतः

Yakṣa này tên Pāñcāla, có hàng trăm ngàn Yakṣa tùy tùng; nay được dâng cho Devī làm kẻ hầu cận, lại được ban trăm bề đại huyễn lực (Mahāmāyā).

Verse 51

इत्युक्ता कौशिकी देवी ततेत्याह पितामहम् । निर्गतायां च कौशिक्यां जाता स्वैराश्रिता गुणैः

Được thưa như vậy, nữ thần Kauśikī đáp với Pitāmaha (Phạm Thiên Brahmā): “Xin như thế.” Và khi Kauśikī đã rời đi, liền hiện khởi một hình thái khác, tự chủ và an trụ trong chính các phẩm tính của mình.

Verse 52

सर्वैः पूर्वभवोपात्तैस्तदा स्वयमुपस्तितैः । उमापि प्राप्तसंकल्पा पश्चात्तापपरायणा

Bấy giờ, mọi hệ quả đã tích tụ từ các đời trước tự nhiên hiện đến; Umā cũng lập chí nguyện, toàn tâm chìm trong sám hối.

Verse 53

मुहुः स्वं परिनिंदंती जगाम गिरिशांतिकम् । संप्रयांतीं च तां द्वारी अपवार्य समाहितः

Nàng tự trách mình hết lần này đến lần khác rồi đến trước thánh nhan Girīśa. Khi nàng đang tiến lại gần, người giữ cửa tỉnh thức bước ra nơi ngưỡng cửa và ngăn nàng lại.

Verse 54

रुरोध वीरको देवीं हेमवेत्रलताधरः । तामुवाच च कोपेन तिष्ठ तिष्ठ क्व यासि च

Vīraka, tay cầm gậy vàng như dây leo, chặn trước mặt Nữ Thần và giận dữ nói: “Dừng lại, dừng lại! Ngươi đi đâu?”

Verse 55

प्रयोजनं न तेऽस्तीह गच्छ यावन्न भर्त्स्यसे । देव्या रूपधरो दैत्यो देवं वंचयितुं त्विह

“Ngươi không có việc gì ở đây—hãy đi đi, kẻo bị quở trách. Vì tại đây có một ác ma mang hình Nữ Thần, toan lừa dối Đức Chúa.”

Verse 56

प्रविष्टो न च दृष्टोऽसौ स च देवेन घातितः । घातिते चाहमाक्षिप्तो नीलकण्ठेन धीमता

“Hắn lẻn vào mà không ai hay biết, rồi bị chính Đức Chúa đánh hạ. Và khi hắn đã bị giết, ta bị bậc trí Nīlakaṇṭha quở trách.”

Verse 57

कापि स्त्री नापि मोक्तव्या त्वया पुत्रेति सादरम् । तस्मात्त्वमत्र द्वारिस्था वर्षपूगान्यनेकशः

“Không một người nữ nào được ngươi cho vào—dẫu được gọi âu yếm là ‘con trai.’ Vì thế, ngươi phải đứng canh nơi cổng này qua vô số năm dài.”

Verse 58

भविष्यसि न चाप्यत्र प्रवेशं लप्स्यसे व्रज । एका मे प्रविशेदत्र माता या स्नेहवत्सला

“Đúng như vậy—tại đây ngươi sẽ không được vào. Hãy đi. Chỉ một người được bước vào nơi này: mẫu thân của ta, đấng tràn đầy tình thương.”

Verse 59

नगाधिराजतनया पार्वती रुद्रवल्लभा । इत्युक्ता तु ततो देवी चिंतयामास चेतसा

Được xưng gọi: “Pārvatī, ái nữ của Chúa tể núi non, người được Rudra yêu dấu,” bấy giờ Nữ Thần lặng lẽ suy niệm trong tâm.

Verse 60

न सा नारी तु दैत्योऽसौ वायोर्नैवावबासत । वृथैव वीरकः शप्तो मया क्रोधपरीतया

“Nàng chẳng phải nữ nhân—mà là một ác quỷ; điều ấy đến cả Vāyu cũng không nhận ra. Vì cơn giận che lấp, ta đã nguyền rủa Vīraka một cách uổng công.”

Verse 61

अकार्यं क्रियते मूढैः प्रायः क्रोधसमन्वितैः । क्रोधेन नश्यते कीर्तिः क्रोधो हंति स्थिरां श्रियम्

Kẻ ngu, bị sân hận chi phối, thường làm điều không nên làm. Vì sân hận mà danh thơm tiêu mất; sân hận còn phá tan cả phú quý bền lâu.

Verse 62

अपरिच्छिन्नसर्वार्था पुत्रं शापितवत्यहम् । विपरीतार्थबोद्धॄणां सुलभा विपदो यतः

Hỡi con, vì ta chưa thấu suốt chân lý của mọi sự, nên đã lỡ nguyền rủa con. Bởi kẻ hiểu theo lối trái ngược hay sai lầm, tai ương dễ dàng kéo đến.

Verse 63

संचिंत्यैवमुवाचेदं वीरकं प्रति शैलजा । अधो लज्जाविकारेण वदनेनांबुजत्विषा

Suy ngẫm như vậy, Śailajā cất lời với Vīraka—gương mặt rạng như hoa sen của nàng cúi xuống, biến đổi bởi nét thẹn thùng.

Verse 64

अहं वीरक ते माता मा तेऽस्तु मनसो भ्रमः । शंकरस्यास्मि दयिता सुता तु हिमभूभृतः

Hỡi Vīraka, ta là mẹ của con—chớ để tâm trí con lầm lạc. Ta là ái thê của Śaṅkara, và là ái nữ của Himabhūbhṛt, Chúa tể núi tuyết.

Verse 65

मम गात्रस्थितिभ्रांत्या मा शंकां पुत्र भावय । तुष्टेन गौरता दत्ता ममेयं पद्मयोनिना

Hỡi con, chớ nuôi nghi ngờ vì sự lầm lẫn do trạng thái thân thể của mẹ. Sắc trắng thanh khiết này của mẹ được Padmayoni (Brahmā) ban cho khi Ngài hoan hỷ.

Verse 66

मया शप्तोऽस्यविदिते वृत्तांते दैत्यनिर्मिते । ज्ञात्वा नारीप्रवेशं तु शंकरे रहसि स्तिते

Ta đã nguyền rủa hắn khi chưa biết rõ chân tướng—một việc do daitya bày đặt. Nhưng khi biết chuyện có sự can dự của người nữ, lúc Śaṅkara đang đứng kín đáo trong chốn bí mật—

Verse 67

न निवर्तयितुं शक्यः शापः किं तु ब्रवीमि ते । मानुष्यां तु शिलायां त्वं शिलादात्संभविष्यसि

Lời nguyền ấy không thể hóa giải; nhưng ta nói cho con hay: con sẽ hiện thành thân người từ một tảng đá—sinh ra từ Śilād (Śilāda).

Verse 68

पुण्ये चाप्यर्बुदारण्ये स्वर्गमोक्षप्रदे नृणाम् । अचलेश्वरलिंगं तु वर्तते यत्र वीरक

Trong rừng thiêng Arbudāraṇya, nơi ban phúc thiên giới và giải thoát cho loài người, có linhga của Acaleśvara an trụ tại đó, hỡi Vīraka.

Verse 69

वाराणस्यां विश्वनाथसमं तत्फलदं नृणाम् । प्रभासस्य च यात्राभिर्दशभिर्यत्फलं नृणाम्

Đối với con người, phước quả ấy ngang với việc thờ phụng Viśvanātha tại Vārāṇasī; và cũng đem lại công đức bằng mười lần hành hương đến Prabhāsa.

Verse 70

तदेकयात्रया प्रोक्तमर्बुदस्य महागिरेः । यत्र तप्त्वा तपो मर्त्या देहधातून्विहाय च

Công đức ấy được tuyên thuyết là phát sinh chỉ từ một lần hành hương đến đại sơn Arbuda—nơi phàm nhân tu khổ hạnh, rồi xả bỏ các yếu tố của thân thể.

Verse 71

संसारी न पुनर्भूयान्महेश्वरवचो यथा । अर्बुदो यदि लभ्येत सेवितुं जन्मदुःखितैः

Để không còn phải lang thang trong luân hồi nữa—đúng như lời Maheśvara đã phán—giá như núi Arbuda có thể được đạt đến và phụng sự bởi những kẻ khổ vì nỗi sầu sinh tử nối tiếp.

Verse 72

वाराणसीं च केदारं किं स्मरंति वृथैव ते । तत्राराध्य भवं देवं भवान्नन्दीति नामभृत्

Sao họ còn nhớ Vārāṇasī và Kedāra một cách uổng công? Tại đó, sau khi thờ phụng đấng Bhava (Śiva), người ấy được biết đến với danh xưng Bhavān-nandī.

Verse 73

शीघ्रमेष्यसि चात्रैव प्रतीहारत्वमाप्स्यसि । एवमुक्ते हृष्टरोमा वीरकः प्रणिपत्य ताम्

“Con sẽ trở lại mau chóng, và ngay tại đây con sẽ đạt được chức phận người giữ cửa (pratīhāra).” Nghe lời ấy, Vīraka—lông tóc dựng lên vì hoan hỷ—liền cúi mình đảnh lễ nàng.

Verse 74

संस्तूय विविधैर्वाक्यैर्मातरं समभाषत । धन्योऽहं देवि यो लप्स्ये मानुष्यमतिदुर्लभम्

Tán dương Mẫu Thần bằng nhiều lời, chàng thưa rằng: “Bạch Nữ Thần, con thật là người hữu phúc, vì con sẽ được thọ sinh làm người—điều vô cùng khó được.”

Verse 75

शापोऽनुग्रहरूपोऽयं विशेषादर्बुदाचले । समीपे यस्य पुण्योऽस्ति महीसागरसंगमः

Lời “nguyền” này kỳ thực là một hình thái ân sủng—nhất là tại núi Arbuda—gần đó có nơi hợp lưu linh thiêng giữa đất liền và biển cả.

Verse 76

ऊधः पृथिव्या देशोऽयं यो गिरेश्चार्णवांतरे । तत्र गत्वा महत्पुण्यमवाप्य भवभक्तितः

Miền này như “bầu vú của Đất Mẹ”, nằm giữa núi và biển. Đến đó, nhờ lòng sùng kính Bhava (Śiva), người ta đạt được công đức lớn lao.

Verse 77

पुनरेष्यामि भो मातरित्युक्त्वाभूच्छिलासुतः । देवी च प्रविवेशाथ भवनं शशिमौलिनः

Nói rằng: “Bạch Mẫu Thân, con sẽ trở lại,” người con của đá liền ra đi. Còn Nữ Thần thì bước vào nơi ngự của Đấng đội trăng trên đỉnh đầu (Śiva).

Verse 78

इत्यार्बुदाख्यानम् । ततो दृष्ट्वा च तां प्राह धिग्नार्य इति त्र्यंबकः

Như vậy, câu chuyện về Arbuda kết thúc. Bấy giờ, thấy nàng, Tryambaka (Śiva) phán: “Hổ thẹn thay, hỡi người nữ!”

Verse 79

सा च प्रण्म्य तं प्राह सत्यमेतन्न मिथ्यया । जडः प्रकृतिभागोयं नार्यश्चार्हंति निन्दनाम्

Nàng cũng cúi lạy Ngài và thưa: “Điều ấy là thật, chẳng phải dối. Sự đần độn này là phần thuộc về Prakṛti; và nữ nhân quả thật đáng bị quở trách.”

Verse 80

पुरुषाणां प्रसादेन मुच्यंते भवसागरात् । ततः प्रहृष्टस्तामाह हरो योग्याऽधुना शुभे

Nhờ ân huệ của nam nhân, họ được giải thoát khỏi biển cả luân hồi. Khi ấy Hara hoan hỷ bảo nàng: “Hỡi người cát tường, nay nàng đã xứng đáng.”

Verse 81

पुत्रं दास्यामि येन त्वं ख्यातिमाप्स्यसि शोभने । ततो रेम हि देव्या स नानाश्चर्यालयो हरः

“Ta sẽ ban cho nàng một người con trai, nhờ đó nàng sẽ được danh tiếng, hỡi người mỹ lệ.” Rồi Hara—đấng chứa đựng muôn điều kỳ diệu—thật sự hoan lạc cùng Nữ Thần.

Verse 82

ततो वर्षसहस्रेषु देवास्त्वरितमानसाः । ज्वलनं नोदयामासुर्ज्ञातुं शंकरचेष्टितम्

Rồi sau khi hàng ngàn năm trôi qua, chư thiên lòng nóng nảy, bồn chồn, liền thúc giục Agni (Jvalana) tiến đi, mong biết ý chỉ và hành trạng huyền nhiệm của Śaṅkara.

Verse 83

द्वारि स्थितं प्रतिहारं वंचयित्वा च पावकः । पारावतस्य रूपेण प्रविवेश हरांतिकम्

Đánh lừa người gác cổng đang đứng tại cửa, Thần Lửa (Pāvaka) hóa thân thành một con chim bồ câu và tiến vào nơi ở riêng tư của Đấng Hara.

Verse 84

ददृशे तं च देवेशो विनतां प्रेक्ष्य पार्वतीम् । ततस्तां ज्वलनं प्राह नैतद्योग्यं त्वया कृतम्

Chúa tể của các vị thần nhìn thấy hắn, và khi thấy nàng Pārvatī đang cúi đầu, ngài liền nói với Jvalana (Thần Lửa): “Việc ngươi vừa làm thật không xứng đáng chút nào.”

Verse 85

यदिदं भुक्षुतं स्थानान्मम तेजो ह्यनुत्तमम् । गृहाण त्वं सुदुर्बुद्धे नो वा धक्ष्यामि त्वां रुषा

“Vì ngươi đã nuốt lấy năng lượng thần thánh vô song của ta từ nơi này, hãy nhận lãnh nó, hỡi kẻ ngu muội kia—nếu không, trong cơn thịnh nộ, ta sẽ thiêu đốt ngươi.”

Verse 86

भीतस्ततोऽसौ जग्राह सर्वदेवमुखं च सः । तेन ते वह्निसहिता विह्वलाश्च सुराः कृताः

Bấy giờ, trong cơn sợ hãi, hắn chiếm lấy miệng của tất cả các vị thần; và bởi điều đó, các vị thần ấy—cùng với Thần Lửa—đều rơi vào cảnh khốn cùng và hỗn loạn.

Verse 87

विपाट्य जठराण्येषां वीर्यं माहेश्वरं ततः । निष्क्रांतं तत्सरो जातं पारदं शतयोजनम्

Xé toạc bụng của họ, tinh lực của Đấng Māheśvara tuôn trào ra; từ đó hình thành nên một hồ thủy ngân (pārada), rộng đến một trăm yojana.

Verse 88

वह्निश्च व्याकुलीभूतो गंगायां मुमुचे सकृत् । दह्यमाना च सा देवी तरंगैर्वहिरुत्सृजत्

Agni cũng bối rối dao động, liền thả vật ấy vào sông Gaṅgā. Nữ thần ấy đang bị lửa thiêu đốt, bèn qua những làn sóng mà hất ngọn lửa ra ngoài.

Verse 89

जातस्त्रिभुवनक्यातस्तेन च श्वेतपर्वतः । एतस्मिन्नंतरे वह्निराहूतश्च हिमालये

Từ đó phát sinh núi Śveta-parvata (Núi Trắng), lừng danh khắp ba cõi. Trong lúc ấy, Agni cũng được triệu đến dãy Himālaya.

Verse 90

सप्तर्षिभिर्वह्निहोमं कुर्वद्भिर्मंत्रवीर्यतः । आगत्य तत्र जग्राह वह्निर्भागं च तं हुतम्

Khi bảy vị Ṛṣi, nhờ uy lực chân ngôn, đang cử hành lễ hỏa cúng, Agni đến đó và nhận lấy phần của mình trong lễ vật đã dâng.

Verse 91

गतेऽह्न्यत्वस्मिंश्च तत्रस्थः पत्नी स्तेषामपश्यत । सुवर्णकदलीस्तंभनिभास्ताश्चंद्रलेखया

Khi ngày ấy đã qua, các phu nhân của những vị hiền triết, đang ở đó, thấy (họ) hiện ra như những thân chuối vàng, có vệt cong như nét trăng lưỡi liềm.

Verse 92

पश्यमानः प्रफुल्लाक्षो वह्निः कामवशं गतः । स भूयश्चिंतयामास न न्याय्यं क्षुभितोऽस्मि यत्

Nhìn với đôi mắt bừng nở vì mê đắm, Agni rơi vào quyền lực của dục vọng. Rồi Ngài tự suy đi nghĩ lại: “Thật chẳng phải lẽ, khi ta lại xao động đến thế.”

Verse 93

साध्वीः पत्नीर्द्विजेंद्राणामकामाः कामयाम्यहम् । पापमेतत्कर्म चोग्रं नश्यामि तृमवत्स्फुटम्

“Ta đang khởi dục vọng đối với những người vợ trinh chính của các bậc nhị sinh tối thượng—những người chẳng hề ham muốn ta. Hành vi này là tội lỗi và ghê gớm; ta sẽ tiêu vong hoàn toàn như một ngọn cỏ.”

Verse 94

कृत्वैतन्नश्यते कीर्तिर्यावदाचंद्रतारकम् । एवं संचिंत्य बहुधा गत्वा चैव वनांतरम्

“Nếu ta làm điều ấy, danh thơm—đáng bền lâu như trăng sao—sẽ bị hủy diệt.” Nghĩ đi nghĩ lại như vậy nhiều lần, ông đi vào nơi thâm sâu của rừng.

Verse 95

संयन्तुं नाभवच्छक्त उपायैर्बहुभिर्मनः । ततः स कामसंतप्तो मूर्छितः समपद्यत

Thế nhưng tâm ông vẫn không sao chế ngự được, dẫu đã dùng nhiều phương cách. Rồi bị lửa dục thiêu đốt, ông ngã xuống và lịm đi.

Verse 96

ततः स्वाहा च भार्यास्य बुबुधे तद्विचेष्टितम् । ज्ञात्वा च चिंतयामास प्रहृष्टा मनसि स्वयम्

Bấy giờ Svāhā, người vợ của ông, hiểu rõ những cử chỉ ấy. Biết vậy, nàng tự suy ngẫm trong lòng—kín đáo mà hoan hỷ trong tâm.

Verse 97

स्वां भार्यामथ मां त्यक्त्वा बहुवासादवज्ञया । भार्याः कामयते नूनं सप्तर्षीणां महात्मनाम्

“Vì quá quen lâu ngày mà khinh suất bỏ mặc chính người vợ của mình—là ta. Hẳn nay ông ta đang ham muốn các người vợ của bảy vị Thánh Hiền (Saptarṣi) đại tâm.”

Verse 98

तदासां रूपमाश्रित्य रमिष्ये तेन चाप्यहम् । ततस्त्वंगिरसो भार्या शिवानामेति शोभना

“Mượn lấy hình dạng của các nàng, ta cũng sẽ vui đùa ái lạc cùng chàng.” Rồi người vợ xinh đẹp của Aṅgiras, tên là Śivā, bước ra trước.

Verse 99

तस्या रूपं समाधाय पावकं प्राप्य साब्रवीत् । मामग्ने कामसंतप्तां त्वं कामयितुमर्हसि

Khoác lấy dung mạo của nàng ấy, Svāhā đến gần Pāvaka (Agni) và thưa: “Ôi Agni, thiếp đang bừng cháy vì dục vọng—xin Ngài hãy khao khát thiếp.”

Verse 100

न चेत्करिष्यसे देव मृतां मामुपधारय । अहमंगिरसो भार्या शिवानाम हुताशन

“Nếu Ngài không thuận, hỡi Thần linh, xin hãy xem thiếp như đã chết. Thiếp là vợ của Aṅgiras, tên Śivā, ôi Hutāśana (Agni).”

Verse 101

सर्वाभिः सहिता प्राप्ता ताश्च यास्यंत्यनुक्रमात् । अस्माकं त्वं प्रियो नित्यं त्वच्चित्ताश्च वयं तथा

“Thiếp đến đây cùng tất cả các nàng, và họ cũng sẽ lần lượt đến sau. Ngài mãi là người yêu dấu của chúng thiếp, và tâm trí chúng thiếp cũng luôn hướng về Ngài.”

Verse 102

ततः स कामसंतप्तः संबभूव तया सह । प्रीते प्रीता च सा देवी निर्जगाम वनांतरात्

Bấy giờ, chàng bừng cháy dục tình đã hòa hợp cùng nàng. Khi chàng đã thỏa, vị nữ thần ấy cũng hoan hỷ và bước ra khỏi chốn rừng sâu.

Verse 103

चिंतयंती ममेदं चेद्रूपं द्रक्ष्यंति कानने । ते ब्राह्मणीनामनृतं दोषं वक्ष्यंति पावकात्

Nàng tự nhủ: “Nếu họ thấy hình dạng này của ta trong rừng, họ sẽ tuyên rằng Thần Lửa Pāvaka đã mắc lỗi nói dối vì các phu nhân của những bà-la-môn.”

Verse 104

तस्मादेतद्रक्षमाणा गरुडी संभवाम्यहम् । सुपर्णा सा ततो भूत्वा ददृशे श्वेतपर्वतम्

Vì thế, để gìn giữ điều ấy, nàng tự nhủ: “Ta sẽ hóa thành Garuḍī.” Rồi trở thành chim Suparṇā cánh lớn, nàng trông thấy Bạch Sơn (Śvetaparvata).

Verse 105

शरस्तंबैः सुसंपृक्तं रक्षोभिश्च पिशाचकैः । सा तत्र सहसा गत्वा शैलपूष्ठं सुदुर्गमम्

Nơi ấy rậm rạp lau sậy và đầy rẫy rākṣasa cùng piśāca. Nàng vội vã đến đó, lên một sườn núi hiểm trở, khó ai có thể tới.

Verse 106

प्राक्षिपत्कांचने कुंडे शुक्रं तद्धारणेऽक्षमा । शिष्टानामपि देवीनां सप्तर्षीणां महात्मनाम्

Không thể gánh chịu, nàng liền thả tinh dịch ấy vào một bình vàng—một gánh nặng mà ngay cả các nữ thần cao quý và bảy vị Thánh Hiền (Saptarṣi) đại hồn cũng khó lòng chịu nổi.

Verse 107

पत्नीसरूपतां कृत्वा कामयामास पावकम् । दिव्यं रूपमरूंधत्याः कर्तुं न शकितं तया

Nàng khoác lấy dáng vẻ của một người vợ và trong dục vọng mà tìm đến Pāvaka (Agni). Nhưng nàng không thể tạo cho mình hình tướng thần diệu như của Arundhatī.

Verse 108

तस्यास्तपःप्रभावेण भर्तुः शुश्रूषणेन च । षट्कृत्वस्तत्तु निक्षिप्तमग्निरेतः कुरुद्वह

Nhờ uy lực khổ hạnh của nàng và nhờ sự phụng sự chồng với lòng tận tụy, hạt giống của Agni quả thật đã được ký thác sáu lần, hỡi bậc gánh vác dòng Kuru.

Verse 109

कुंडेऽस्मिंश्चैत्रबहुले प्रतिपद्येव स्वाहया । ततश्च पावको दुःखाच्छुशोच च मुमोह च

Vào trong chiếc bình này—ngày Pratipadā (mồng một) của nửa tháng sáng tháng Caitra—nhờ Svāhā. Bấy giờ Pāvaka, vì sầu khổ, than khóc và rơi vào mê muội.

Verse 110

आः पापं कृतमित्येव देहन्यासेऽकरोन्मतिम् । ततस्तं खेचरी वाणी प्राह मा मरणं कुरु

“Ôi, ta đã phạm tội!”—nghĩ vậy, Ngài định lìa bỏ thân này. Bấy giờ một tiếng nói từ cõi trời cất lên: “Chớ tự tìm cái chết.”

Verse 111

भाव्यमेतच्च भाव्यर्थात्को हि पावक मुच्यते । भाव्यर्थेनापि यत्ते च परदारोप सेवनम्

“Điều này đã được định sẵn; vì điều phải xảy đến—ai, hỡi Pāvaka, có thể thoát khỏi số mệnh? Nhưng dẫu vậy, việc Ngài tìm đến vợ người khác vẫn là một lỗi.”

Verse 112

कृतं तच्चेतसा तेन त्वामजीर्णं प्रवेक्ष्यति । श्वेतकेतोर्महायज्ञे घृतधाराभितर्पितम्

Vì người ấy đã quyết định như vậy trong tâm, người ấy sẽ nhập vào Ngài khi Ngài còn chưa tiêu hóa—Ngài vốn đã được thỏa mãn bởi những dòng bơ tinh khiết (ghṛta) trong đại tế lễ của Śvetaketu.

Verse 113

शोकं च त्यज नैतास्ताः स्वाहै वेयं तव प्रिया । श्वेतपर्वतकुंडस्थं पुत्रं त्वं द्रष्टुमर्हसि । ततो वह्निस्तत्र गत्वा ददृशे तनयं प्रभुम्

“Hãy bỏ nỗi sầu—những người này không phải là các phu nhân của ngài; đây chính là Svāhā, người yêu dấu của ngài. Ngài nên đến chiêm bái người con đang ngự trong hồ nước tại Śvetaparvata.” Rồi Agni đến đó và thấy con mình—Đấng Chúa tể.

Verse 114

अर्जुन उवाच । कस्मात्स्वाहा करोद्रूपं षण्णां तासां महामुने

Arjuna thưa: “Bạch đại hiền, vì cớ gì Svāhā lại mang hình dạng của sáu người (vợ) ấy?”

Verse 115

यत्ता भर्तृपराः साध्व्यस्तपस्विन्योग्निसंनिभाः । न बिभेति च किं ताभ्यः षड्भ्यः स्वाहाऽपराधिनी । भर्तृभक्त्या जगद्दग्धुं यतः शक्ताश्च ता मुने

Những người nữ ấy đều tận hiến cho chồng—các bậc hiền phụ tu khổ hạnh, rực sáng như lửa. Bạch hiền giả, vì sao Svāhā—kẻ phạm lỗi—lại không sợ sáu vị ấy, khi nhờ đức trinh thuận và lòng phụng sự phu quân, họ có thể thiêu đốt cả thế gian?

Verse 116

नारद उवाच । सत्यमेतत्कुरुश्रेष्ठ श्रृणु तच्चापि कारणम् । येन तासां कृतं रूपं न वा शापं ददुश्च ताः

Nārada đáp: “Đúng vậy, hỡi bậc ưu tú của dòng Kuru. Hãy nghe thêm nguyên do: vì sao Svāhā đã mang hình của họ, và vì sao những người nữ ấy lại không thốt lời nguyền rủa.”

Verse 117

यत्र तद्वह्निना क्षिप्तं रुद्रतेजः सकृत्पुरा । गंगायां तत्र सस्नुस्ताः षटत्न्योऽज्ञनाभावतः

Tại nơi xưa kia Agni đã ném ánh uy lực của Rudra, chính tại đó sáu người vợ đã tắm trong sông Gaṅgā, vì không hay biết điều đã xảy ra.

Verse 118

ततस्ता विह्वलीभूतास्तेजसा तेन मोहिताः । लज्जया च स्वभर्तॄणां गंगातीरस्थिता रहः

Bấy giờ họ bàng hoàng, bị ánh quang huy ấy làm mê lạc; vì hổ thẹn trước các phu quân của mình, họ lặng lẽ ẩn kín nơi bờ sông Hằng (Gaṅgā).

Verse 119

एतदंतमालोक्य चिकीर्षंती मनीषितम् । स्वाहा शरीरमाविश्यतासां तेजो जहार तत्

Thấy sự việc đã đến mức ấy và muốn thành tựu ý định của mình, Svāhā liền nhập vào thân họ và mang ánh lực (tejas) ấy rời khỏi họ.

Verse 120

चिक्रीड वह्निजायापि यथा ते कथितं मया

Như vậy, ngay cả hiền thê của Agni cũng đã hành xử như một cuộc dạo chơi đầy mưu lược, đúng như ta đã kể với ngươi.

Verse 121

उपकारमिमं ताभिः स्मरंतीभिश्च भारत । न शप्ता सा यतः शापो न देयश्चोपकारिणि

Hỡi Bhārata, nhớ đến ân trợ giúp ấy, họ đã không nguyền rủa nàng; vì lời nguyền không nên ban xuống người đã là ân nhân.

Verse 122

ततः सप्तर्षयो ज्ञात्वा ज्ञानेनासुचितां गताः । तत्यजुः षट् तदा पत्नीर्विना देवीमरुंधतीम्

Bấy giờ bảy vị Thánh hiền (Saptarṣi), nhờ tuệ giác mà biết rõ sự thật, nhận ra mình đã rơi vào ô uế; liền từ bỏ sáu người vợ—chỉ trừ nữ thần Arundhatī.

Verse 123

विश्वामित्रस्तु भगवान्कुमारं शरणं गतः । स्तवं दिव्यं संप्रचक्रे महासेनस्य चापि सः

Bậc tôn kính Viśvāmitra đã nương tựa nơi Kumāra, và ngài cũng soạn một bài thánh tụng thiêng liêng dâng lên Mahāsena.

Verse 124

अष्टोत्तरशतं नाम्नां श्रृणु त्वं तानि फाल्गुन । जपेन येषां पापानि यांति ज्ञानमवाप्नुयात्

Hỡi Phālguna, hãy lắng nghe một trăm lẻ tám danh hiệu ấy; nhờ trì tụng mà tội lỗi tiêu tan, và người ta đạt được trí tuệ tâm linh.

Verse 125

त्वं ब्रह्मवादी त्वं ब्रह्मा ब्राह्मणवत्सलः । ब्रह्मण्यो ब्रह्मदेवश्च ब्रह्मदो ब्रह्मसंग्रहः

Ngài là Đấng tuyên thuyết Brahman; chính Ngài là Brahmā; Ngài thương mến các brāhmaṇa. Ngài gìn giữ đạo Brahman; Ngài là Thần Chủ của Brahman; Ngài ban trao minh triết Brahman; Ngài là kho tàng của Brahman.

Verse 126

त्वं परं परमं तेजो मंगलानां च मंगलम् । अप्रमेयगुणश्चैव मंत्राणां मंत्रगो भवान्

Ngài là quang huy tối thượng, rực rỡ bậc nhất, là điềm lành trong mọi điềm lành. Đức tính của Ngài vô lượng, và Ngài là Đấng ngự trong, là tinh túy của mọi thần chú.

Verse 127

त्वं सावित्रीमयो देव सर्वत्रैवापराजितः । मंत्र शर्वात्मको देवः षडक्षरवतां वरः

Ô Thần linh, Ngài được kết thành bởi năng lực Sāvitrī (Gāyatrī) và ở khắp nơi đều bất khả chiến bại. Ô Thần linh, Ngài chính là thần chú và là Tự Ngã của Śarva (Śiva), bậc tối thượng trong những ai mang thần chú sáu âm.

Verse 128

माली मौली पताकी च जटी मुंडी शिखंड्यपि । कुण्डली लांगली बालः कुमारः प्रवरो वरः

Ngài mang vòng hoa, đội vương miện và cầm cờ; tóc bện, đầu cạo, lại có chỏm tóc. Ngài đeo khuyên tai, mang lưỡi cày; Ngài là Thánh Đồng Tử—Kumāra—bậc tối thắng và tối thượng.

Verse 129

गवांपुत्रः सुरारिघ्नः संभवो भवभावनः । पिनाकी शत्रुहा श्वेतो गूढः स्कन्दः कराग्रणीः

Ngài là “con của đàn bò”, bậc diệt kẻ thù của chư thiên; tự sinh, bậc khơi dậy sự hiện hữu. Ngài là đấng mang Pināka, kẻ phá tan quân thù; Đấng Trắng, Đấng Ẩn Mật; Skanda, vị thống lĩnh ở tuyến đầu của hành động.

Verse 130

द्वादशो भूर्भुवो भावी भुवः पुत्रो नमस्कृतः । नागराजः सुधर्मात्मा नाकपृष्ठः सनातनः

Ngài là Đấng mười hai phương diện; Ngài là Bhūr và Bhuvaḥ; Ngài là bậc sẽ trở thành (tương lai). Ngài là con của Bhuvaḥ, đáng được cúi lạy tôn kính. Ngài là vua của loài nāga, bản tính là Chánh pháp; Ngài an trụ trên đỉnh trời, Đấng Vĩnh Hằng.

Verse 131

त्वं भर्ता सर्वभूतात्मा त्वं त्राता त्वं सुखावहः । शरदक्षः शिखी जेता षड्वक्त्रो भयनाशनः

Ngài là Đấng nâng đỡ, là Tự Ngã nội tại của muôn loài; Ngài là Đấng cứu độ, bậc đem an lạc. Mắt Ngài sáng trong như tiết thu; Ngài mang mào (cờ chim công), bậc chiến thắng; Ngài là Đấng Sáu Mặt, tiêu trừ mọi sợ hãi.

Verse 132

हेमगर्भो महागर्भो जयश्च विजयेश्वरः । त्वं कर्ता त्वं विधाता च नित्यो नित्यारिमर्दनः

Ngài là Hemagarbha, Thai Vàng; Mahāgarbha, Đại Thai của quyền năng; Jaya, linh khí của chiến thắng, và Vijayeśvara, Chúa tể khải hoàn. Ngài là Đấng hành tác và Đấng an bài; vĩnh hằng, và mãi mãi nghiền nát mọi thế lực thù nghịch.

Verse 133

महासेनो महातेज वीरसेनश्च भूपतिः । सिद्धासनः सुराध्यक्षो भीमसेनो निरामयः

Ngài là Mahāsena, thống soái đại quân; Mahātejas, rực rỡ uy quang; Vīrasena, thủ lĩnh các bậc anh hùng, và Bhūpati, đấng quân vương tối thượng. Ngài là Siddhāsana, ngự tòa giữa hàng bậc thành tựu; Surādhyakṣa, vị giám hộ chư thiên; Bhīmasena, oai lực đáng sợ; và Nirāmaya, đấng trừ diệt mọi khổ bệnh.

Verse 134

शौरिर्यदुर्महातेजा वीर्यवान्सत्यविक्रमः । तेजोगर्भोऽसुररिपुः सुरमूर्तिः सुरोर्ज्जितः

Ngài là Śauri và Yadu—cao quý về dòng dõi và dũng mãnh—rạng ngời uy quang rộng lớn; đầy sức mạnh, với chiến công chân thật không hề suy chuyển. Ngài là Tejogarbha, thai tạng của ánh huy; kẻ thù của loài asura; hiện thân của chư thiên; và được gia trì bởi thần lực thiêng liêng.

Verse 135

कृतज्ञो वरदः सत्यः शरण्यः साधुवत्सलः । सुव्रतः सूर्यसंकाशो वह्निगर्भः कणो भुवः

Ngài là bậc tri ân, ghi nhớ mọi phụng sự; là đấng ban ân huệ; là Chân Lý tự thân; là nơi nương tựa cho người cầu refuge; và thương mến bậc hiền thiện. Ngài giữ giới nguyện thanh tịnh vững bền; rạng ngời như mặt trời; mang bản thể sinh từ lửa; và hiện hữu cả trong hạt vi trần thấm khắp cõi đất.

Verse 136

पिप्पली शीघ्रगो रौद्री गांगेयो रिपुदारणः । कार्त्तिकेयः प्रभुः क्षंता नीलदंष्ट्रो महामनाः

Ngài là Pippalī; bậc hành động mau lẹ; uy lực khiến người kính sợ; là Gāṅgeya, sinh từ dòng Gaṅgā; và là đấng xé tan quân thù. Ngài là Kārttikeya, Chúa Tể—nhẫn nại và khoan dung—ngà xanh, tâm hồn vĩ đại.

Verse 137

निग्रहो निग्रहाणां च नेता त्वं सुरनंदनः । प्रग्रहः परमानंदः क्रोधघ्नस्तार उच्छ्रितः

Ngài là bậc trừng phạt, và là sự chế ngự cả những kẻ chế ngự; Ngài là vị lãnh đạo, ô đấng làm hoan hỷ chư thiên. Ngài là dây cương dẫn dắt; là niềm an lạc tối thượng tự thân; là đấng diệt trừ sân hận; là vì sao cứu độ, cao vời rạng sáng.

Verse 138

कुक्कुटी बहुली दिव्यः कामदो भूरिवर्धनः । अमोघोऽमृतदो ह्यग्निः शत्रुघ्नः सर्वमोदनः

Ngài là Kukkuṭī và Bahulī; bậc thiêng liêng; đấng ban cho những ước nguyện chính đáng; đấng làm tăng trưởng phú túc. Không hề sai lạc; đấng ban sự sống như cam lộ; chính là Lửa thiêng; đấng diệt trừ kẻ thù; và đấng ban niềm hoan hỷ cho muôn loài.

Verse 139

अव्ययो ह्यमरः श्रीमानुन्नतो ह्यग्निसंभवः । पिशाचराजः सूर्याभः शिवात्मा शिवनंदनः

Ngài là đấng bất hoại, bất tử và vinh quang; cao tôn, sinh từ lửa. Ngài là vua của các piśāca; rực sáng như mặt trời; mang bản thể của chính Śiva; và là người con yêu quý đem niềm vui đến cho Śiva.

Verse 140

अपारपारो दुर्ज्ञेयः सर्वभूतहिते रतः । अग्राह्यः कारणं कर्ता परमेष्ठी परं पदम्

Ngài không bờ gần cũng chẳng bờ xa—vô biên và khó thấu hiểu—luôn chuyên tâm vì lợi ích của mọi loài. Không thể nắm bắt; chính là nguyên nhân và cũng là đấng tác tạo; bậc Tối Thượng, và là cứu cánh tối cao.

Verse 141

अचिंत्यः सर्वभूतात्मा सर्वात्मा त्वं सनातनः । एवं स सर्वभूतानां संस्तुतः परमेश्वरः

Ngài là đấng bất khả tư nghị—tự ngã nội tại của mọi hữu tình, tự ngã của tất cả, đấng vĩnh hằng. Vì thế, bậc Chúa Tể Tối Thượng ấy được muôn loài tán thán.

Verse 142

नाम्नामष्टशतेनायं विश्वामित्रमहर्षिणा । प्रसन्नमूर्तिराहेदं मुनींद्रं व्रियतामिति

Với dung mạo hoan hỷ, Đức Chúa phán: “Bài tụng tám trăm danh hiệu này do đại hiền triết Viśvāmitra soạn. Hãy tiếp nhận và tôn kính bậc thánh hiền tối thắng này.”

Verse 143

मम त्वया द्विजश्रेष्ठ स्तुतिरेषा निरूपिता । भविष्यति मनोऽभीष्टप्राप्तये प्राणिनां भुवि

Hỡi bậc Nhị sinh tối thượng, bài tán tụng của ta đã được ngươi trình bày; trên cõi đời, nó sẽ trở thành phương tiện giúp muôn loài đạt được điều tâm nguyện.

Verse 144

विवर्धते कुले लक्ष्मीस्तस्य यः प्रपठेदिमम् । न राक्षसाः पिशाचा वा न भूतानि न चापदः

Ai tụng đọc bài này thì phúc lộc của nữ thần Lakṣmī trong gia tộc người ấy càng thêm tăng trưởng; rākṣasa hay piśāca, các loài linh quỷ, cùng mọi tai ương đều không thể quấy nhiễu.

Verse 145

विघ्नकारीणि तद्गेहे यत्रैव संस्तुवंति माम् । दुःस्वप्नं च न पश्येत्स बद्धो मुच्यते बंधनात्

Trong ngôi nhà nơi người ta tán dương Ta, chướng ngại không khởi; người ấy không thấy ác mộng, và kẻ đang bị trói buộc sẽ được giải thoát khỏi xiềng xích.

Verse 146

स्तवस्यास्य प्रभावेण दिव्यभावः पुमान्भवेत् । त्वं च मां श्रुतिसंस्कारैः सर्वैः संस्कर्तुमर्हसि

Nhờ uy lực của bài tán tụng này, con người đạt được tâm tính thần linh. Và ngươi xứng đáng ban cho Ta mọi nghi lễ thánh hiến theo Śruti (Veda).

Verse 147

संस्काररहितं जन्म यतश्च पशुवत्स्मृतम् । त्वं च मद्वरदानेन ब्रह्मर्षिश्च भविष्यसि

Vì một đời sinh ra không có các nghi lễ saṃskāra thì bị xem như sinh ra loài thú. Nhưng nhờ ân phúc Ta ban, chính ngươi cũng sẽ trở thành một Brahmarṣi.

Verse 148

ततो मुनिस्तस्य चक्रे जातकर्मादिकाः क्रियाः । पौरोहित्यं तथा भेजे स्कंदस्यैवाज्ञया प्रभुः

Bấy giờ vị hiền triết cử hành cho ngài các nghi lễ khởi đầu bằng lễ jātakarma (nghi thức khi sinh). Và theo chính mệnh lệnh của Skanda, bậc đáng tôn kính ấy cũng đảm nhận chức phận tư tế (purohita).

Verse 149

ततस्तं वह्निरभ्यागाद्ददर्श च सुतं गुहम् । षट्छीर्षं द्विगुणश्रोत्रं द्वादशाक्षिभुजक्रमम्

Bấy giờ Thần Lửa tiến đến và trông thấy Guha, người con của mình—sáu đầu, tai đôi, cùng hàng mười hai mắt và mười hai cánh tay uy nghi.

Verse 150

एकग्रीवं चैककायं कुमारं स व्यलोकयत् । कलिलं प्रथमे चाह्नि द्वितीये व्यक्तितां गतम्

Ngài nhìn thấy Kumāra chỉ có một cổ và một thân. Ngày thứ nhất còn là khối mờ vô hình; sang ngày thứ hai thì đạt đến hình tướng rõ rệt.

Verse 151

दृतीयायां शिशुर्जातश्चतुर्थ्यां पूर्ण एवच । पंचम्यां संस्कृतः सोऽभूत्पावकं चाप्यपश्यत

Đến ngày thứ ba, ngài sinh ra như một hài nhi; ngày thứ tư thì hoàn toàn viên mãn. Ngày thứ năm, ngài được cử hành các nghi thức saṃskāra, và cũng được diện kiến Thần Lửa (Agni).

Verse 152

ततस्तं पावकः पार्थ आलिलिंग चुचुंब च । पुत्रेति चोक्त्वा तस्मै स शक्त्यस्त्रम ददात्स्वयम्

Bấy giờ Pāvaka (Agni) ôm lấy ngài và hôn ngài; gọi rằng: “Con trai của ta.” Rồi chính tay ngài ban cho vũ khí phóng mang danh Śakti.

Verse 153

स च शक्तिं समादाय नमस्कृत्य च पावकम् । श्वेतश्रृंगं समारूढो मुखैः पश्यन्दिशो दश

Rồi Ngài cầm lấy Thần Thương (Śakti), cúi đầu đảnh lễ Pāvaka (Agni), và cưỡi lên Śvetaśṛṅga; với các khuôn mặt của mình, Ngài nhìn khắp mười phương.

Verse 154

व्यनदद्भैरवं नादं त्रास यन्सासुरं जगत् । ततः श्वेतगिरेः श्रृंगं रक्षः पद्मदशावृतम्

Ngài gầm lên tiếng rống kinh khiếp như Bhairava, khiến thế gian cùng bọn asura run sợ. Rồi Ngài thấy đỉnh Śvetagiri, bị bao quanh bởi mười thế trận như hoa sen, với các rākṣasa đóng giữ chung quanh.

Verse 155

बिभेद तरसा शक्त्या शतयोजनविस्तृतम् । तदेकेन प्रहारेण खंडशः पतितं भुवि

Với sức mạnh bừng dậy, Ngài dùng Śakti bổ đôi khối lớn mênh mông trải rộng đến trăm do-tuần; chỉ một đòn mà nó rơi xuống đất thành từng mảnh vụn.

Verse 156

चूर्णीकृता राक्षसास्ते सततं धर्मशत्रवः । ततः प्रव्यथिता भूमिर्व्यशीर्यत समंततः

Những rākṣasa ấy—vốn luôn là kẻ thù của dharma—đều bị nghiền nát thành bụi. Khi ấy mặt đất rung chuyển dữ dội, bắt đầu nứt toác khắp bốn bề.

Verse 157

भीताश्च पर्वताः सर्वे चुक्रुशुः प्रलयाद्यथा । भूतानि तत्र सुभृशं त्राहित्राहीति चोज्जगुः

Muôn núi non kinh hãi, kêu thét như vào thời đại hoại diệt. Các loài hữu tình nơi ấy cũng gào khóc vang dội: “Cứu chúng con! Cứu chúng con!”

Verse 158

एवं श्रुत्वा ततो देवा वासवं सह तेऽब्रुवन् । येनैकेन प्रहारेण त्रैलोक्यं व्याकुली कृतम्

Nghe vậy, chư thiên liền đồng thanh thưa với Vāsava (Đế Thích): “Bởi ai, chỉ với một đòn, mà khiến cả ba cõi rung động, đảo điên?”

Verse 159

स संक्रुद्धः क्षणाद्विश्वं संहरिष्यति वासव । वयं च पालनार्थाय सृष्टा देवेन वेधसा

“Nếu người ấy nổi giận, hỡi Vāsava, thì chỉ trong khoảnh khắc sẽ hủy diệt vũ trụ. Còn chúng ta được thần Vedhas (Phạm Thiên) tạo ra chính để gìn giữ, bảo hộ.”

Verse 160

तच्च त्राणं सदा कार्यं प्राणैः कंठगतैरपि । अस्माकं पश्यतामेवं यदि संक्षोभ्यते जगत्

“Vì thế, việc cứu hộ ấy phải luôn được thực hiện, dẫu hơi thở như đã dâng lên tận cổ. Bởi nếu ngay trước mắt chúng ta mà thế gian còn bị chấn động như vậy…”

Verse 161

धिक्ततो जन्म वीराणां श्लाघ्यं हि मरणं क्षणात् । तदस्माभिः सहैनं त्वं क्षतुमर्हसि वासव

“Thật đáng hổ thẹn cho đời sống của bậc anh hùng nếu lẩn tránh bổn phận; trái lại, chết ngay trong khoảnh khắc lại đáng được tán dương. Vậy nên, cùng với chúng ta, ngài hãy kiềm chế người ấy, hỡi Vāsava.”

Verse 162

एवमुक्तस्तथेत्युक्त्वा देवैः सार्धं तमभ्ययात् । विधित्सुस्तस्य वीर्यं स शक्रस्तूर्णतरं तदा

Được nói như vậy, Indra đáp: “Xin vâng,” rồi lập tức cùng chư thiên tiến đến gần người ấy; bấy giờ Śakra càng lao đi mau hơn, với ý định thử thách sức mạnh của vị anh hùng kia.

Verse 163

उग्रं तच्च महावेगं देवानीकं दुरासदम् । नर्दमानं गुहऋ प्रेक्ष्य ननाद जलधिर्यथा

Thấy đạo binh chư thiên đáng sợ, lao nhanh dữ dội, khó ai xâm phạm, gầm vang rền rĩ, Guha (Skanda) liền gầm đáp lại—như chính đại dương gầm thét.

Verse 164

तस्य नादेन महता समुद्धूतोदधिप्रभम् । बभ्राम तत्रतत्रैव देव सैन्यमचेतनम्

Bởi tiếng gầm vĩ đại ấy, đạo quân chư thiên bị chấn động như biển cả bị cuộn dâng, rồi ngã nghiêng mê mụ, lảo đảo lang thang khắp nơi.

Verse 165

जिघांसूनुपसंप्राप्तान्देवान्दृष्ट्वा स पावकिः । विससर्ज्ज मुखात्तत्र प्रवृद्धाः पावकार्चिषः

Thấy chư thiên tiến đến với ý định sát hại, Pāvaki—con của Thần Lửa—liền phóng ra từ miệng ngay tại chỗ những lưỡi lửa bừng bừng, dữ dội tăng trưởng.

Verse 166

अदहद्देवसैन्यानि चेष्ट मानानि भूतले । ते प्रदीप्तशिरोदेहाः प्रदीप्तायुधवाहनाः

Ngài thiêu đốt các đạo quân chư thiên khi họ vùng vẫy trên mặt đất; đầu và thân họ bốc cháy rực, cả vũ khí lẫn chiến mã, xe cộ cũng bừng lửa.

Verse 167

प्रच्युताः सहसा भांति दिवस्तारागणा इव । दह्यमानाः प्रपन्नास्ते शरणं पावकात्मजम्

Ngã rơi thình lình, họ sáng lên như từng chùm sao rụng khỏi trời; đang bốc cháy, họ quy phục và tìm nương tựa nơi con của Thần Lửa.

Verse 168

देवा वज्रधरं प्रोचुस्त्यज वज्रं शतक्रतो । उक्तो देवैस्तदा शक्रः स्कंदे वज्रवासृजत्

Chư thiên nói với Đấng cầm Kim Cang: “Hỡi Śatakratu, hãy phóng vajra!” Được chư thiên thúc giục như vậy, Indra liền ném lưỡi sét Kim Cang về phía Skanda.

Verse 169

तद्विसृष्टं जघानाशु पार्श्व स्कंदस्य दक्षिणम् । बिभेद च कुरुश्रेष्ठ तदा तस्य महात्मनः

Kim Cang đã phóng ra ấy liền đánh trúng thật nhanh vào sườn phải của Skanda và xuyên thủng—hỡi bậc ưu tú trong dòng Kuru—quả thật đã đâm rách sườn của bậc đại hồn ấy.

Verse 170

वज्रप्रहारात्स्कंदस्य संजातः पुरुषोऽपरः । युवा कांचनसन्नाहः शक्तिधृग्दिव्य कुंडलः

Từ cú đánh Kim Cang giáng lên Skanda, một nhân vật khác liền xuất hiện: một dũng sĩ trẻ khoác giáp vàng, tay cầm giáo (śakti), tai đeo khuyên thần diệu.

Verse 171

शाख इत्यभिविख्यातः सोपि व्यनददद्भुतम् । ततश्चेंद्रः पुनः क्रुद्धो हृदि स्कंदं व्यदारयत्

Được biết đến với danh xưng Śākha, vị ấy cũng cất lên tiếng gầm kỳ diệu. Rồi Indra lại nổi giận, đánh rách và xé vào ngực Skanda.

Verse 172

तत्रापि तादृशो जज्ञे नैगमेय इति श्रुतः । ततो विनद्य स्कंदाद्याश्चत्वारस्तं तदाभ्ययुः

Ngay tại đó cũng sinh ra một vị tương tự, theo truyền thống gọi là Naigameya. Rồi, cất tiếng gầm vang dội, Skanda cùng ba vị kia đồng loạt xông tới ông ta.

Verse 173

तदेंद्रो वज्रमुत्सृज्य प्रांजलिः शरणं ययौ । तस्याभयं ददौ स्कंदः सहसैन्यस्य सत्तमः

Bấy giờ, Indra bỏ lôi chùy (vajra), chắp tay quy y. Skanda—bậc tối thượng trong hàng thống soái quân đội—ban cho Ngài sự vô úy, lời bảo đảm an toàn.

Verse 174

ततः प्रहृष्टास्त्रभिदशा वादित्राण्यभ्यवादयन् । वज्रप्रहारात्कन्याश्च जज्ञिरेऽस्य महाबलाः

Rồi các chư thiên mang khí giới hoan hỷ, khiến các nhạc khí vang rền. Và từ cú giáng của lôi chùy (vajra), những thiếu nữ đại lực cũng được sinh ra từ Ngài.

Verse 175

या हरं ति शिशूञ्जातान्गर्भस्थांश्चैव दारुणाः । काकी च हिलिमा चैव रुद्रा च वृषभा तथा

Họ là những kẻ đáng sợ, chuyên đoạt lấy trẻ sơ sinh, thậm chí cả thai nhi còn trong bụng mẹ. Trong số ấy có Kākī, Hilimā, Rudrā, và cả Vṛṣabhā.

Verse 176

आया पलाला मित्रा च सप्तैताः शिशुमातरः । एतासांवीर्यसंपन्नः शिशुश्चाभूत्सुदारुणः

Āyā, Palālā và Mitrā—hợp lại đủ bảy vị—được gọi là ‘những Bà Mẹ của trẻ thơ’. Được thấm nhuần uy lực của họ, một đứa trẻ cũng sinh ra—cực kỳ dữ dội.

Verse 177

स्कंदप्रसादजः पुत्रो लोहिताक्षो भयंकरः । एष वीराष्टकः प्रोक्तः स्कंदमातृगणोऽद्भुतः

Nhờ ân phúc của Skanda, một người con được sinh ra—Lohitākṣa, dung mạo đáng sợ. Đây được tuyên xưng là ‘bát vị anh hùng’, đoàn Mẫu thần của Skanda, kỳ diệu thay.

Verse 178

पूजनीयः सदा भक्त्या सर्वापस्मारशांतिदः । उपातिष्ठत्ततः स्कंदं हिरण्यकवचस्रजम्

Ngài luôn đáng được thờ phụng bằng lòng sùng kính, vì Ngài ban sự lắng dịu mọi chứng apasmāra (cơn co giật, khổ nạn). Rồi người ấy đến hầu cận Skanda, thân trang nghiêm với áo giáp vàng và vòng hoa vàng.

Verse 179

लोहितांबरसंवीतं त्रैलोक्यस्यापि सुप्रभम् । युवानं श्रीः स्वयं भेजे तं प्रणम्य शरीरिणी

Khoác y phục đỏ, rực sáng đến cả ba cõi, bậc thanh niên ấy được chính Śrī (Lakṣmī) tuyển chọn. Nàng, hiện thân hữu hình, cúi đầu đảnh lễ Ngài với lòng tôn kính.

Verse 180

श्रिया जुष्टं च तं प्राहुः सर्वे देवाः प्रणम्य वै । हिरण्यवर्ण्ण भद्रं ते लोकानां शंकरो भव

Tất cả chư thiên đều cúi lạy và thưa với Đấng được Śrī ưu ái: “Ôi bậc sắc vàng rực rỡ, xin phúc lành đến với Ngài; xin Ngài trở thành đấng ban ân, đem an lành cho các thế giới.”

Verse 181

भवानिंद्रोऽस्तु नो नाथ त्रैलोक्यस्य हिताय वै

Ôi Chúa tể, bậc Nương tựa của chúng con, xin Ngài thật sự làm Indra của chúng con—vì lợi ích của ba cõi.

Verse 182

स्कंद उवाच । किमिंद्रः सर्वलोकानां करोतीह सुरोत्तमाः । कथं देवगणांश्चैव पाति नित्यं सुरेश्वरः

Skanda nói: “Hỡi các bậc tối thượng trong hàng chư thiên, Indra thật sự làm được gì ở đây cho muôn thế giới? Và Chúa tể của chư Deva bảo hộ các đoàn thiên chúng luôn luôn bằng cách nào?”

Verse 183

देवा ऊचुः । इंद्रो दिशति भूतानां बलं तेजः प्रजाः सुखम् । प्रज्ञां प्रयच्छति तथा सर्वान्दायान्सुरेश्वरः

Chư Thiên thưa rằng: “Đế Thích (Indra) phân ban cho muôn loài sức mạnh và uy quang, con cháu và an lạc. Cũng vậy, Đấng Chúa tể chư thần ban cho trí tuệ và mọi phần phúc lộc chính đáng.”

Verse 184

दुर्वृत्तानां स हरति वृत्तस्थानां प्रयच्छति । अनुशास्ति च भूतानि कार्येषु बलवत्तरः

“Với kẻ hạnh xấu, Ngài tước bỏ (quyền lực và phước vận); với người an trú trong chánh hạnh, Ngài ban (phần đáng được). Mạnh hơn hết trong mọi hành động, Ngài còn răn dạy muôn loài trong bổn phận của họ.”

Verse 185

असूर्ये च भवेत्सूर्यस्तथाऽचंद्रे च चंद्रमाः । भवत्यग्निश्च वायुश्च पृथिव्यां जीवकारणम्

“Nơi nào không có mặt trời, Ngài trở thành mặt trời; nơi nào không có mặt trăng, Ngài trở thành mặt trăng. Ngài cũng trở thành lửa và gió—trên cõi đất này, chính là nguyên nhân của sự sống.”

Verse 186

एतदिंद्रेण कर्तव्यमिंद्रो हि विपुलं बलम् । त्वं चेंद्रो भव नो वीर तारकं जहि ते नमः

“Đó là điều Indra phải làm, vì Indra là sức mạnh rộng lớn. Còn ngài, hỡi bậc anh hùng, xin hãy trở thành Indra cho chúng tôi—hãy diệt Tāraka. Kính lễ ngài!”

Verse 187

इंद्र उवाच । त्वं भवेंद्रो महाबाहो सर्वेषां नः सुखावहः । प्रणम्य प्रार्थये स्कंद तारकं जहि रक्ष नः

Indra thưa: “Hỡi bậc đại lực, xin hãy là Indra—đem an lạc đến cho tất cả chúng tôi. Con cúi đầu khẩn cầu, ô Skanda: xin diệt Tāraka và hộ trì chúng con.”

Verse 188

स्कंद उवाच । शाधि त्वमेव त्रैलोक्यं भवानिंद्रोस्तु सर्वदा । करिष्ये चेंद्रकर्माणि न ममेंद्रत्वमीप्सितम्

Skanda nói: “Chính Ngài hãy cai trị ba cõi; xin Ngài mãi là Đế Thích (Indra). Con sẽ đảm đương các việc của Indra, nhưng ngôi vị Indra không phải điều con mong cầu.”

Verse 189

त्वमेव राजा भद्रं ते त्रैलोक्यस्य ममैव च । करोमि किं च ते शक्रशासनं ब्रूहि तन्मम

“Chỉ riêng Ngài là bậc quân vương—nguyện phúc lành đến với Ngài—của ba cõi, và cũng là của con. Con phải làm gì? Xin Đế Thích (Śakra) truyền dạy mệnh lệnh; con xin vâng làm.”

Verse 190

इंद्र उवाच । यदि सत्यमिदं वाक्यं निश्चयाद्भाषितं त्वया । अभिषिच्छस्व देवानां सैनापत्ये महाबल । अहमिंद्रो भविष्यामि तव वाक्याद्यशोऽस्तु ते

Indra nói: “Nếu lời ấy thật sự do ngươi nói ra với quyết tâm kiên định, hỡi bậc đại lực, thì hãy tự làm lễ quán đảnh để nhận chức Thống soái quân đội chư thiên. Theo lời ngươi, ta sẽ vẫn là Indra—nguyện vinh quang thuộc về ngươi.”

Verse 191

स्कंद उवाच । दानवानां विनाशाय देवानामर्थसिद्धये । गोब्राह्मणस्य चार्थाय एवमस्तु वचस्तव

Skanda nói: “Vì sự diệt trừ bọn Dānava, vì sự thành tựu mục đích của chư thiên, và vì phúc lợi của bò và các Bà-la-môn—xin được như lời Ngài.”

Verse 192

इत्युक्ते सुमहानादः सुराणामभ्यजायत । भूतानां चापि सर्वेषां त्रैलोक्यांकपकारकः

Vừa khi lời ấy được thốt ra, một tiếng gầm vang vĩ đại bùng lên giữa chư thiên, và cả muôn loài hữu tình; âm vang dội khắp ba cõi, làm rung chuyển đến tận biên tế.

Verse 193

जयेति तुष्टुवुश्चैनं वादित्राण्यभ्यवादयन् । ननृस्तष्टुवुश्चैवं कराघातांश्च चक्रिरे

Họ hô vang: “Chiến thắng!”, rồi tán dương Ngài; nhạc khí đồng loạt vang lên. Họ múa hát ca ngợi vinh quang của Ngài và vỗ tay trong niềm hoan hỷ.

Verse 194

तेन शब्देन महता विस्मिता नगनंदिनी । शंकरं प्राह को देव नादोऽयमतिवर्तते

Kinh ngạc trước âm vang hùng vĩ ấy, Ái Nữ của Núi nói với Śaṅkara: “Bạch Chúa Tể, tiếng gầm phi thường này là gì mà vượt hơn tất cả?”

Verse 195

रुद्र उवाच । अद्य नुनं प्रहृष्टानां सुराणां विविधा गिरः । श्रूयंते च तथा देवी यथा जातः सुतस्तव

Rudra nói: “Hôm nay, hỡi Nữ Thần, quả thật vang lên muôn tiếng reo của chư thiên hoan hỷ—vì con trai của nàng đã ra đời.”

Verse 196

गवां च ब्राह्मणानां च साध्वीनां च दिवौकसाम् । मार्जयिष्यति चाश्रूणि पुत्रस्ते पुण्यवत्यपि

Hỡi bậc hiền đức, con trai của nàng sẽ lau khô nước mắt của bò, của các brāhmaṇa, của những phụ nữ thánh hạnh, và cả của chư thiên nơi cõi trời.

Verse 197

एवं वदति सा देवी द्रष्टुं तमुत्सुकाऽभवत् । शंकरश्च महातेजाः पुत्रस्नेहाधिको यतः

Nghe Ngài nói vậy, Nữ Thần bỗng khởi lòng nôn nao muốn được thấy hài nhi ấy. Còn Śaṅkara—dẫu rực rỡ uy quang vô lượng—lại càng dâng trào tình phụ tử đối với con mình.

Verse 198

वृषभं तत आरुह्य देव्या सह समुत्सुकः । सगणो भव आगच्छत्पुत्र दर्शनलालसः

Bấy giờ Bhava (Śiva) cưỡi bò Vṛṣabha, cùng với Nữ Thần và đoàn gaṇa, hân hoan nôn nao, khát khao được chiêm ngưỡng con trai của mình mà đến.

Verse 199

ततो ब्रह्मा महासेनं प्रजापतिरथाब्रवीत् । अभिगच्छ महादेवं पितरं मातरं प्रभो

Rồi Brahmā, bậc Prajāpati—Chúa tể muôn loài—bảo Mahāsena: “Hỡi Đấng Hùng Mạnh, hãy đi đến Mahādeva, cha của con, và đến mẹ của con.”

Verse 200

अनयोर्वीर्यसंयोगात्तवोत्पत्तिस्तु प्राथमी । एवमस्त्विति चाप्युक्त्वा महासेनो महेश्वरम्

“Nguồn gốc đầu tiên của con chính là từ sự kết hợp oai lực của hai vị ấy.” Nói “Xin được như vậy”, Mahāsena liền tiến đến gần Maheśvara.