
The Science of Ritual Worship
Comprehensive instructions on Agni-based rituals, temple worship procedures, mantra recitation, and the sacred science of fire ceremonies.
Chapter 17 — सृष्टिविषयकवर्णनम् (An Account Concerning Creation)
အဂ္နိဘုရားသည် ဝသိဋ္ဌမုနိအား အဝတာရဇာတ်မှ စကြဝဠာဖန်ဆင်းခြင်းသို့ ပြောင်းလဲ၍ သင်ကြားကာ ဖန်ဆင်းခြင်းကို ဗိဿနု၏ လီလာဟု သတ်မှတ်ပြီး စဂုဏနှင့် နိရ္ဂုဏ နှစ်မျိုးလုံးဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ စာခ္ယသဘောတရားအရ အဝျက္တဖြစ်သော ဘြဟ္မန်မှ စ၍ ဗိဿနုသည် ပရကృతိနှင့် ပုရုရှထဲ ဝင်ရောက်ကာ မဟတ်နှင့် အဟင်ကာရ သုံးမျိုး ပေါ်ထွန်းပြီး တန်မာတြများမှ မဟာဘူတ ākāśa မှ pṛthivī ထိ ဖွံ့ဖြိုးလာသည်။ စာတ္တဝိက အဟင်ကာရမှ အုပ်စိုးဒေဝတာများနှင့် မနသ် ပေါ်လာပြီး တာမသိက/တိုင်ဇသမှ အင်ဒြိယများ ပေါ်လာသည်။ နာရာယဏ-ရေ အဓိပ္ပါယ်ဖွင့်ဆိုချက်၊ ဟိရဏ္ယာဏ္ဍ ရွှေဥ၊ ဟိရဏ္ယဂರ್ಭ ဘြဟ္မာက ဥကို ကောင်းကင်နှင့် မြေကြီးအဖြစ် ခွဲ၍ အာကာသ၊ အရပ်ဒిశ၊ ကာလနှင့် စိတ်အင်အားများ (ကာမ၊ က்ரောဓ၊ ရတိ) ကို တည်ထောင်သည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် မိုးလေဝသဖြစ်ရပ်များ၊ ငှက်များ၊ ပရ္ဇည၊ ယဇ్ఞအတွက် ဝေဒိက ချန္ဒနှင့် မန္တရများ ပေါ်ထွန်းကာ ရုဒ္ရ၊ စနတ်ကုမာရ နှင့် မနသ်မွေး ဘြဟ္မရ္ရှိ ခုနစ်ပါး ထင်ရှားလာပြီး ဘြဟ္မာသည် အန်ဒရိုဂျင်ပုံစံမှ ပုရုရှ-စตรี ခွဲကာ သတ္တဝါများကို ဖန်ဆင်းသဖြင့် စကြဝဠာဖန်ဆင်းခြင်းကို ပူဇော်ပွဲစနစ်နှင့် ယဇ్ఞအာနိသင်နှင့် ချိတ်ဆက်ထားသည်။
Svāyambhuva-vaṁśa-varṇanam (Description of the Lineage of Svāyambhuva Manu)
အဂ္နိသည် စကြဝဠာဖန်ဆင်းမှုမှ မျိုးရိုးဓမ္မသို့ ပြောင်းလဲကာ စွာယမ္ဘူဝ မနု၏ မျိုးဆက်ကို ပူဇော်သမိုင်းအဖြစ် စုစည်းဖော်ပြသည်။ ဤအခန်းတွင် စွာယမ္ဘူဝ မနု၏ သားသမီးများ (ပရိယဗြတ၊ ဥတ္တာနပါဒ၊ သတရူပါ) ကို စတင်ဖော်ပြပြီး၊ ထို့နောက် ဓြုဝ၏ တပဿာကြီးမားမှုကြောင့် ဗိဿနုက အမြဲတည်သော ကောသမစ်အနေအထား (ဓြုဝကို မြောက်ကြယ်/တိုင်အဖြစ်) ပေးအပ်သည့်အကြောင်းကို ထင်ရှားစေသည်။ မျိုးရိုးသည် ဝေနမှ ပೃထု ပေါ်ထွန်းလာခြင်းသို့ ဆက်လက်ရောက်ရှိပြီး၊ ရာဇဣရှိ အုပ်ချုပ်မှု၏ မော်ဒယ်အဖြစ် ဖော်ပြသည်။ မြေမိခင် ဝသုန္ဓရာကို “နို့ညှစ်”၍ သီးနှံနှင့် အသက်ရှင်မှုကို ထောက်ပံ့စေခြင်းသည် လူထုအကျိုးအတွက် ဓမ္မတရားနှင့် ကိုက်ညီသော အရင်းအမြစ်ထုတ်ယူမှုကို သင်္ကေတပြုသည်။ ထို့နောက် ပရစေတသများ၏ အာစကေစစ်၊ မာရိသာနှင့် လက်ထပ်ခြင်း၊ ဒက္ခ၏ မွေးဖွားခြင်းတို့ကို ပြောပြီး၊ ဒက္ခသည် သမီးများကို ဓမ္မ၊ ကശ്യပ၊ ဆိုမ စသည့်သူများထံ ပေးအပ်ကာ ဖန်ဆင်းမှုကို ချဲ့ထွင်သည်။ အဆုံးတွင် ဝိශ්ဝေဒေဝ၊ သာဓျ၊ မာရုတ်၊ ဝသု၊ ရုဒ္ဒရ စသည့် အုပ်စုများ၊ စကန္ဒ၏ အမည်တော်များ၊ နှင့် ဒေဝဗိသုကာ ဝိශ්ဝကರ್ಮာတို့ကို စာရင်းပြုကာ ပုရာဏ၏ နည်းလမ်း—စာရင်းနှင့် မျိုးရိုးတို့က ပူဇော်ပညာအညွှန်းအဖြစ် ကောသမစ်နှင့် လူမှု၊ လက်မှု၊ ဘက္တိအလေ့အထများကို ချိတ်ဆက်ပေးသည်ဟု အတည်ပြုသည်။
Chapter 19 — कश्यपवंशवर्णनम् (Description of Kaśyapa’s Lineage)
အဂ္နိသည် စကြဝဠာဖန်ဆင်းမှုမှ မျိုးရိုးဗေဒဆိုင်ရာ စကြဝဠာမြေပုံသို့ ကူးပြောင်းကာ ကശ്യပ၏ သားသမီးများကို မန်ဝန္တရအလိုက် လောကများတွင် နတ်၊ အလယ်အလတ်နတ်နှင့် ရန်သူမျိုးရိုးများ မည်သို့ ပြန့်နှံ့နေသည်ကို ဖော်ပြသည်။ အစမှာ တုရှိတများနှင့် အာဒိတျများစာရင်း (ဝိષ્ણု/ဣန္ဒြနှင့် နေဘုရားများအပါအဝင်) ကို ဆိုပြီးနောက် ဒိတိ၏ သားစဉ်မြေးဆက်—ဟိရဏျကသိပု၊ ဟိရဏျာක්ෂ—သို့ လှည့်ကာ “ယုဂပြီးယုဂ” ရန်ဘက်အင်အားများ ပတ်လည်ပြန်ပေါ်လာခြင်းကို ထင်ရှားစေသည်။ ထို့နောက် ဒာနဝ မျိုးခွဲများ (ပရာဟ္လာဒ၊ ဘလိ၊ ဘာဏ) ကို ရေတွက်ကာ ပရာဟ္လာဒ၏ ဝိષ્ણုဘက္တိကို အဆုရမျိုးရိုးအတွင်း စာရိတ္တအဆင့်အတန်းနှင့် ချိတ်ဆက်ဖော်ပြသည်။ ကശ്യပ၏ ဇနီးများ (ပုလိုမာ၊ ကာလကာ; ဝိနတာ၊ ကဒြူ၊ စုရာစာ၊ စုရာဘီ စသည်) နှင့် များပြားသော သားသမီးများကို ဆက်လက်ဖော်ပြကာ ငှက်၊ နာဂ၊ တိရစ္ဆာန်နှင့် အပင်အမျိုးမျိုး၏ မူလကို ဒုတိယဖန်ဆင်းမှု (ပရတိသရ္ဂ) အဖြစ် ရှင်းလင်းသည်။ နိဂုံးတွင် စကြဝဠာအုပ်ချုပ်ရေးကို သတ်မှတ်ကာ သတ္တဝါအတန်းအစားနှင့် အရပ်လေးမျက်နှာကို အုပ်စိုးသူများ (စိတ္တရထ၊ ဝါစုကိ၊ တက္ရှက၊ ဂရုဍ; အရပ်စောင့်များ) ကို ဖော်ပြပြီး ပူဇော်ပွဲအစီအစဉ်နှင့် ကိုက်ညီသည့် ဓမ္မအုပ်ချုပ်ရေးအဆင့်ဆင့်ကို တည်ဆောက်ပေးသည်။
Sargaviṣayaka-varṇana — The Topics of Primary Creation (Sarga)
အဂ္နိဘုရားသည် “စರ್ಗ” ကို အနုသိမ်မှ အထူထည်သို့၊ ကိုယ်ခန္ဓာရှိသတ္တဝါသို့၊ နောက်ဆုံး ကရုဏာအကျိုးရလဒ်သို့ တဖြည်းဖြည်းတက်သည့် အဆင့်လိုက်ခွဲခြားကာ ကောသမောလောဂျီ သင်ရိုးကို စတင်တင်ပြသည်။ ပထမဦးစွာ ပရကൃത (ပစ္စည်းမူလ) အစဉ်ကို ရှင်းပြ၍ မဟတ် (ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ဉာဏ်) သည် ဘြဟ္မာ၏ ပထမဆုံး ဖန်ဆင်းထွက်ပေါ်မှုဖြစ်ကြောင်း၊ ထို့နောက် တန်မာတရများမှ အကြမ်းသတ္တုများ (ဘူတ) ပေါ်ထွန်းလာခြင်း၊ အာရုံနှင့် လုပ်ဆောင်ချက်များနှင့် ဆက်နွယ်သော ဝိုင်ကာရိက/အိုင်န္ဒြိယက အဆင့်ကို ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် အရွယ်အစားအဆင့်များ—မလှုပ်ရှားသတ္တဝါများ၊ တိရစ္ဆာန်မွေးဖွားရာ (တိရျက်စရောတစ်/စတိုင်ရျက်-ယောနိ)၊ ဒေဝများ (ဦර්ဓ္ဝစရောတစ်)၊ လူသားများ (ဝါက်-စရောတစ်) ကို ရေတွက်ပြီး “အနုဂြဟ-စರ್ಗ” ဖြင့် သတ္တဝါဘဝတွင် သီလ-ဝိညာဉ်ပိုင်း (သာတ္တဝိက/တာမသ) အတိုင်းအတာရှိကြောင်း ပြသည်။ ထို့နောက် မျိုးရိုးဇာတ်ကြောင်းဖြင့် ဥပမာပြ၍ ဒက္ခ၏ သမီးများနှင့် ရှိများ၏ မျိုးဆက်မှ ရှင်များနှင့် ဒေဝသတ္တဝါများ ပေါ်ထွန်းခြင်း၊ ရုဒြ၏ မွေးဖွားခြင်းနှင့် အမည်ခေါ်များ၊ စတီ၏ ပြန်လည်မွေးဖွားမှု ပာရဝတီအဖြစ်ကို ဖော်ပြသည်။ အဆုံးတွင် နာရဒနှင့် အခြား ရှိများ သင်ကြားသော ပူဇော်ရေး (ရေချိုးပြီးမှ၊ စွာယမ္ဘုဝ ထုံးတမ်း) ကို အဓိကထားကာ ဝိෂ္ဏုနှင့် အခြား ဒေဝများအားဖြင့် ဘုက္ခတိနှင့် မုက္ခတိ နှစ်မျိုးလုံး ရရှိစေမည့် လမ်းကြောင်းဟု ပြန်လည်တင်ပြသည်။
Chapter 21 — सामान्यपूजाकथनम् (Teaching on General Worship)
ဤအধ্যာယသည် ဗိဿ္ဏုနှင့် အခြားဒေဝတားများအတွက် အသုံးချနိုင်သော «သာမန်ပူဇာ» (sāmānya-pūjā) ကို စနစ်တကျ သတ်မှတ်ထားပြီး မော်ဂျူးလိုက် တည်ဆောက်နိုင်သော ပူဇာဗိသုကာအဖြစ် ဖော်ပြသည်။ အစတွင် အချူတ (Acyuta) ကို သူ၏ ပရိဝါရအပြည့်အစုံနှင့် အထွေထွေ နမസ്കာရပြုကာ၊ ထို့နောက် အကူအညီဒေဝတားများ၊ မဏ္ဍလအနေအထားချထားမှုများနှင့် ကာကွယ်/အင်အားတိုး အစိတ်အပိုင်းများသို့ တဖြည်းဖြည်း ချဲ့ထွင်သည်။ တံခါးနှင့် နေရာအာဏာများ (Dvāra-Śrī, Vāstu)၊ ကမ္ဘာလောက ထောက်တိုင်များ (Kūrma, Ananta) နှင့် ဓမ္မနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်များကို ကြာပန်းသင်္ကေတဖြင့် ချိတ်ဆက်ထားသော အဘိဓမ္မဂုဏ်များကိုပါ ပူဇာကွန်ယက်အဖြစ် ရေတွက်ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ဒေဝတားအလိုက် ပြင်ဆင်နည်းများ—ဗိဿ္ဏု၏ လက္ခဏာတံဆိပ်များနှင့် ဘီဇမန်တရများ (śrīṃ, hrīṃ, klīṃ)၊ ရှိဝပူဇာ၏ အထွေထွေ လုပ်ထုံးလုပ်နည်း (Nandin နှင့် Mahākāla မှ စ)၊ နေမင်း Sūrya ပူဇာတွင် nyāsa ဆန်သော နှလုံး/ခေါင်း/မျက်စိ သတ်မှတ်ချက်များ၊ kavaca အစိတ်အပိုင်းများနှင့် Rāhu–Ketu အပါအဝင် ဂြိုဟ်ပေါင်းစည်းမှုတို့ကို ဖော်ပြသည်။ မန်တရတည်ဆောက်ပုံ စည်းကမ်းများ (praṇava, bindu, ဒေတာတိဗ် + namaḥ) ကိုပေးပြီး နောက်ဆုံးတွင် လှော်မ (homa) ကို လှော်နှမ်းနှင့် ဂီ (ghee) ဖြင့် ပြုလုပ်ကာ puruṣārtha အကျိုးကို ရရှိစေသော အပြီးသတ်အဖြစ် ဆိုထားသည်။ စာမူကွဲပြားမှုများကိုလည်း မှတ်သားထား၍ အသက်ရှင်နေသော ပူဇာလက်ဆင့်ကမ်းမှုကို ပြသသည်။
Chapter 22 — स्नानविधिकथनं (Instruction on the Rite of Bathing)
ဤအခန်းသည် စနာန (ရိုးရာရေချိုးသန့်စင်မှု) ကို ပူဇော်ဝတ်ပြုမှုအတွက် မဖြစ်မနေလိုအပ်သော နည်းလမ်းအဖြစ် သတ်မှတ်ပြီး ကိုယ်ခန္ဓာသန့်စင်ခြင်းကို မန္တရားကာကွယ်ထားသော အတွင်းစိတ်သ discipline နှင့် ချိတ်ဆက်ထားသည်။ အစမှာ သန့်မြေ (mṛttikā) ကို နೃසිṃဟ/သိင်္ဟ မန္တရားဖြင့် ယူကာ ခွဲဝေပြီး တစ်ပိုင်းကို “စိတ်ဖြင့်ရေချိုးခြင်း” (manaḥ-snāna) အတွက် သုံး၍ သန့်ရှင်းမှုသည် အတွင်းမှ စတင်ကြောင်း ပြသသည်။ ရေထဲဝင်ချိုးပြီးနောက် ācamana ပြုကာ nyāsa လုပ်၍ rakṣā/digbandha ကာကွယ်ကွင်းကို သိင်္ဟမန္တရားရွတ်ဆိုခြင်းဖြင့် တည်ဆောက်ပြီး (Tvaritā သို့မဟုတ် Tripurā) အစားထိုးကာကွယ်မန္တရားများကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ Hari-jñāna တွင် နှလုံးကို တည်စေသော အက္ခရာ ၈ လုံး မန္တရားဖြင့် အလယ်တည်ကာ tīrtha ရေကို Vāsudeva-japa ဖြင့် သန့်စင်၊ ဝေဒမန္တရားများဖြင့် ကိုယ်ကို သန့်စင်ပြီး မူရတိ (mūrti) အဖြစ်ရှိသော ဘုရားကို ပူဇော်သည်။ ထို့နောက် aghamarṣaṇa၊ သန့်အဝတ်ဝတ်ခြင်း၊ လက်ဖဝါးရေသန့်စင်ခြင်း၊ Nārāyaṇa မန္တရားအောက်တွင် prāṇāyāma၊ အက္ခရာ ၁၂ လုံး မန္တရားဖြင့် arghya နှင့် မန္တရားထပ်ခါထပ်ခါရွတ်ဆိုမှုများ ဆက်လက်ပြုလုပ်ပြီး yogapīṭha မှ dikpāla၊ ṛṣi နှင့် pitṛ-gaṇa များအထိ ဖိတ်ခေါ်ခြင်း ပါဝင်သည်။ အဆုံးတွင် သတ္တဝါများကို မိမိနေရာသို့ ပြန်လွှတ်ကာ ပူဇော်ရေး “အင်္ဂါ” များကို ပြန်ရုပ်သိမ်းပြီး ပူဇော်ရာနေရာသို့ ဝင်ကာ မူလမန္တရားအခြေပြု အဆုံးသတ်စနာနဖြင့် အခြား pūjā များအတွက် ပြန်အသုံးချနိုင်သော ပုံစံတစ်ခုကို တည်ထောင်သည်။
Chapter 23 — पूजाविधिकथनम् (The Account of the Rules of Worship)
ဤအခန်းတွင် နာရဒသည် ဗြာဟ္မဏများအား ဝိုင်ရှ္ဏဝ ပူဇာ၏ စည်းကမ်းတကျ အစီအစဉ်ကို ဟောကြားသည်။ ခြေသန့်စင်ခြင်း၊ အာစမန၊ တိတ်ဆိတ်ခြင်းနှင့် ကာကွယ်ရေးကర్మများဖြင့် ကိုယ်နှုတ်ထိန်းသိမ်းကာ စတင်ပြီး၊ အတွင်းယောဂသန့်စင်မှုအဖြစ် အရှေ့မျက်နှာမူ ထိုင်ခြင်း၊ မုဒြာနှင့် ဘီဇာသဘောတရားမြင်ကွင်းများ (နာဗီ၌ yaṃ ကို ပြင်းထန်သော လေ၊ နှလုံး၌ kṣauṃ ကို တောက်ပသော خزانه) ကို ဆောင်ရွက်သည်။ အညစ်အကြေးကို အရပ်ရပ်မီးလျှံဖြင့် လောင်ကျွမ်းစေပြီး၊ ကောင်းကင်လ၌ လကဲ့သို့ ဆင်းလာသော အမృతကို သုက္ခမကိုယ်၌ ရေချိုးကာ သုရှုမ္နာနှင့် နာဒီများတစ်လျှောက် လည်ပတ်စေသည်။ ထို့နောက် လက်သန့်စင်ခြင်း၊ အစတြမန်တရနှင့် ဗျာပက တင်ခြင်း၊ နှလုံး၊ ခေါင်း၊ ရှိခာ၊ ကဝချ၊ အာယုဓ၊ မျက်စိတို့အပါအဝင် အင်္ဂါအစုံ နျာသကို တိတိကျကျ ပြုလုပ်သည်။ ဝေဒိကာစီမံခန့်ခွဲမှု (vardhanī ကို ဘယ်ဘက်၊ ပစ္စည်းများကို ညာဘက်)၊ မန်တရရေဖျန်း၍ သန့်စင်ခြင်းနှင့် ယောဂပီဋ္ဌကို တည်ဆောက်ရာတွင် အရပ်အလိုက် ဂုဏ်သတ္တိများနှင့် ဆန့်ကျင်ဂုဏ်များကို တင်ထားခြင်းကို ဖော်ပြသည်။ ပဒ్మမဏ္ဍလကို စိတ်ကူးကာ နှလုံးမှ ဒေဝတাকে မဏ္ဍလသို့ ဖိတ်ခေါ်ပြီး Puṇḍarīkākṣa-vidyā အတိုင်း အရဃျ၊ ပါဒျ၊ အာစမန၊ မဓုပရက၊ စ္နာန၊ ဝတ်၊ အလှဆင်၊ သုပ်၊ မီးတိုင် စသည့် ဥပစာရများကို ဆက်ကပ်သည်။ ထို့ပြင် အမှတ်တံဆိပ်များနှင့် အရပ်စောင့်မင်းများထံသို့ ပူဇာကို ချဲ့ထွင်ကာ ဇပ၊ ပရဒက္ခိဏာ၊ စတုတိ၊ အရဃျနှင့် “ahaṃ brahma; haris tvam” ဟူသော အတ္တသက်သေပြုစကားဖြင့် အဆုံးသတ်ပြီး၊ တစ်ရုပ်ပူဇာမှ နဝ-ဗျူဟ အစီအစဉ်သို့ လက်ချောင်းနှင့် ကိုယ်ခန္ဓာတင်ခြင်းများဖြင့် ကူးပြောင်းကာ မူကွဲများကိုလည်း မှတ်သားထားသည်။
Chapter 24 — कुण्डनिर्माणादिविधिः (Procedure for Constructing the Fire-pit and Related Rites)
ဤအခန်းတွင် နာရဒသည် လိုအင်ဆန္ဒများအောင်မြင်စေသော အဂ္နိကာရျ (မီးပူဇော်လုပ်ငန်း) ကိုကြေညာပြီး ဟောမကွန်ဍ၏ ဝါစ্তুဆန်သော သတ်မှတ်ချက်များကို တိတိကျကျ ဖော်ပြသည်။ ကြိုးဖြင့် တိုင်းတာကာ မြေတူးခြင်း၊ မေခလာ (မြှောက်တင်ထားသော အနား) ပြုလုပ်ခြင်း၊ အကျယ်အဝန်းကို အဆင့်လိုက် သတ်မှတ်ထားသော ယောနီချန်နယ်ကို လျှောစောင်းနှင့် ဦးတည်ရာအတိုင်း တည်ဆောက်ခြင်းတို့ကို ရှင်းလင်းသည်။ ထို့နောက် ဝိုင်းပုံ၊ လဝက်ပုံ၊ ကြာပန်းပုံ စသည့် ကွန်ဍပုံသဏ္ဍာန်အမျိုးမျိုးနှင့် śruk/śruva၊ sruva ခွက် စသည့် ကိရိယာများ၏ အချိုးအစားကို အင်္ဂုလ (လက်ချောင်းအတိုင်းအတာ) ဖြင့် တိကျစွာ သတ်မှတ်သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ပူဇော်အစီအစဉ်သို့ ကူးပြောင်းကာ ဒರ್ಭကို အလွှာလိုက် ခင်းခြင်း၊ ပန်းကန်အိုးများ တင်ခြင်း၊ ပရာဏီတ ရေ ပြင်ဆင်ခြင်း၊ ဂhee ကို ပက်ဖျန်းသန့်စင်၍ ājya-saṃskāra ပြုလုပ်ခြင်းနှင့် ပရာဏဝ (Om) ကို မန္တရအခြေခံအဖြစ်ယူကာ ဟောမပြုလုပ်ခြင်းတို့ကို ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် garbhādhāna မှ samāvartana အထိ saṃskāra များနှင့် ချိတ်ဆက်ကာ ဗိုင်ရှ္ဏဝ မီးပူဇော်တွင် အိမ်ထောင်ရေးနှင့် ဘဝအဆင့်ပူဇော်များ ပေါင်းစည်းနေမှုကို ပြသသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဘီဇသန့်စင်ခြင်း၊ ဘြဟ္မာဏ္ဍ မြင်ကွင်းတည်ဆောက်ခြင်း၊ လိင်္ဂ ပြောင်းလဲခြင်း စသည့် အတွင်းရေး သမားဓိကို နက်ရှိုင်းစေပြီး၊ ဂုရုဦးဆောင်သော ဒိက္ခာအင်္ဂါရပ်များ၊ Viśvaksena သို့ ပူဇော်ခြင်းနှင့် “ဘောက္တာသည် လောကီအကျိုးရ၊ မုမုက္ရှုသည် ဟရီ၌ လျော်ကွယ်” ဟူသော သင်ခန်းစာဖြင့် bhukti နှင့် mukti ကို စည်းကမ်းတကျ ပူဇော်ဗေဒဖြင့် ပေါင်းစည်းထားသည်။
Explanation of the Vāsudeva and Related Mantras (वासुदेवादिमन्त्रनिरूपणम्)
ဤအধ্যာယတွင် နာရဒက ဝါစုဒေဝမန်တရစနစ်နှင့် ဗျူဟာလေးပါး (ဝါစုဒေဝ၊ သင်္ကර්ရှဏ၊ ပရဒျုမန၊ အနိရုဒ္ဓ) ဆိုင်ရာ ပူဇာ၏ သတ်မှတ်လက္ခဏာများကို မေးမြန်းခြင်းဖြင့် စတင်သည်။ ထို့နောက် မန်တရတည်ဆောက်ပုံကို စည်းကမ်းတကျ ဖော်ပြပြီး ပ္ရဏဝနှင့် “နမော” ဖော်မြူလာများမှ စ၍ သရဘီဇ (a, ā, aṃ, aḥ) ကို သတ်မှတ်ကာ သရရှည်/တိုနှင့် တည်နေရာစည်းမျဉ်းများဖြင့် အင်္ဂ/ဧုပအင်္ဂ ခွဲခြားသည်။ ဆက်လက်၍ ညာသနည်းပညာ—ခြောက်အင်္ဂ ဘီဇညာသနှင့် တစ်ဆယ့်နှစ်အင်္ဂ မူလညာသ—ကို ဖော်ပြကာ မန်တရအစိတ်အပိုင်းများကို နှလုံး၊ ခေါင်း၊ ရှိခါ၊ ကဝစ၊ မျက်စိ၊ အစတြ နှင့် ကိုယ်ခန္ဓာနေရာများသို့ ချိတ်ဆက်တင်ပြသည်။ ထို့ပြင် ဘီဇအစုများကို ဂရုဍ/ဝိုင်နတေယ၊ ပာဉ္စဇနျယ သင်္ခ၊ ကောသ္တုဘ၊ စုဒර්ရှန၊ ရှရီဝတ္စ၊ ဝနမာလာ၊ အနန္တ စသည့် သင်္ကေတတော်များနှင့် ချိတ်ဆက်ကာ ရုပ်ပုံဘက္တိနှင့် အသံပူဇာကို ပေါင်းစည်းသည်။ ထို့နောက် ဓာတ်များ၊ ဝေဒများ၊ လောကများ၊ အင်ဒြိယများ၊ ဗုဒ္ဓိ၊ အဟင်္ကာရ၊ မန၊ စိတ္တ စသည့် အတွင်းစိတ်အင်္ဂါများနှင့် တတ္တဝ ၂၆ ထိ ဗျူဟာအဆင့်လိုက် ဆက်နွယ်မှုများကို ဖော်ပြသည်။ နောက်ဆုံးတွင် မဏ္ဍလပူဇာကို ဦးတည်ရာအလိုက် စီမံကာ ဒိက္ပာလများ၊ အလယ်ပဒ္မတော်ရှိ ဒေဝတများကို ဖော်ပြပြီး တည်ငြိမ်မှုနှင့် မင်းအောင်မြင်မှုတို့ကဲ့သို့ အကျိုးရလဒ်ပူဇာကို ဗိශ්ဝရူပနှင့် ဗိශ්ဝက္စေနတို့နှင့်အတူ နိဂုံးချုပ်သည်။
Explanation of the Characteristics of Mudrās (मुद्रालक्षणकथनं)
ယခင်အခန်းတွင် မန္တရများကို ပြသပြီးနောက် ဆွေးနွေးချက်သည် mudrā-lakṣaṇa သို့ ပြောင်းလဲကာ ဘုရားတော်၏ sannidhya (တည်ရှိမှု) နှင့် အခြားပူဇော်ပွဲအကျိုးများကို ဖြစ်စေသော လက်ဟန်အမူအရာများ၏ သတ်မှတ်လက္ခဏာနှင့် လုပ်ဆောင်ပုံများကို ရှင်းလင်းသည်။ နာရဒသည် နှလုံးအနီးတွင် လက်နှစ်ဖက်ပေါင်းကပ်၍ ဂါရဝပြုသည့် Añjali ကို အဓိကမုဒြာအဖြစ် မိတ်ဆက်ကာ ဘက္တိကို နည်းပညာဆိုင်ရာ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းသို့ ဝင်ပေါက်အဖြစ် တည်ထောင်သည်။ ထို့နောက် ဘယ်လက်ကို လက်သီးဆုပ်၍ လက်မကို မတ်တပ်ထားခြင်းနှင့် ညာလက်မ၏ ချုပ်ကိုင်ပုံတို့မှ စ၍ လက်ဖွဲ့စည်းပုံများကို အသေးစိတ်ဖော်ပြကာ mantra-vidyā ၏ အစိတ်အပိုင်းအဖြစ် ကိုယ်ခန္ဓာလှုပ်ရှားမှုကို တိကျစွာ ချမှတ်သည်။ ပူဇော်ပွဲ vyūha အတွင်း သာမန် (sādhāraṇa) နှင့် မသာမန် (asādhāraṇa) မုဒြာများကို ခွဲခြားပြီး လက်ချောင်းသေးမှ စ၍ တဖြည်းဖြည်း ဖြန့်/လွှတ်သွားခြင်းဖြင့် မုဒြာ ၈ မျိုး၏ အစဉ်လိုက်ကို ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် bīja အသုံးပြုမှုနှင့် siddhi ကဲ့သို့ ရည်ရွယ်ချက်များအပေါ် စာမူကွဲများကို မှတ်သားကာ Varāha-mudrā နှင့် အစဉ်လိုက် aṅganā-mudrās ကို မိတ်ဆက်သည်။ နောက်ဆုံးတွင် ညာဘက်တွင် ထပ်မံချုပ်ကပ်၍ အလားတူပုံစံဖြင့် ပြန်တည်ဆောက်ကာ မှန်ကန်သော ဖွဲ့စည်းပုံသည် mudrā-siddhi—ပုံသဏ္ဌာန်စည်းကမ်းဖြင့် ပူဇော်ပွဲအောင်မြင်မှု—ကို ပေးကြောင်း အတည်ပြုသည်။
Dīkṣāvidhi-kathana (Explanation of the Rite of Initiation)
ဤအধ্যာယသည် မုဒ္ရာပြသနာမှ ဆက်လက်ကူးပြောင်း၍ ဒīkṣā လုပ်ထုံးလုပ်နည်းကို ရှင်းလင်းသည်။ နာရဒက ဟရီကို ကြာပန်းပုံ မဏ္ဍလအတွင်း ပူဇော်သည့် ဝိုင်ෂ္ဏဝ ဒīkṣā အစီအစဉ်ကို ဖော်ပြပြီး၊ ကာကွယ်ရေး (နရစിംဟ-န്യാസ; phaṭ မန္တရဖြင့် အင်အားပေးထားသော မုစတာစေ့ ဖြန့်ချိခြင်း) နှင့် Śakti ကို ပရာသာဒပုံစံဖြင့် တည်သွင်းခြင်းတို့ဖြင့် စတင်သည်။ ထို့နောက် ဆေးဖက်ဝင်အပင်များ၊ pañcagavya၊ kuśa ဖြင့် ရေဖျန်းကာ “နာရာယဏ” အဆုံးသတ် ဖော်မြူလာများဖြင့် အဘိသေက/သန့်စင်မှုများ ပြုလုပ်သည်။ ကုမ္ဘပူဇာနှင့် အဂ္ဂိပူဇာ၊ ထို့ပြင် vyūha လေးနာမ (Vāsudeva, Saṅkarṣaṇa, Pradyumna, Aniruddha) အောက်တွင် ချက်ပြုတ်ပူဇော်အာဟုတိကို ဆောင်ရွက်သည်။ ထို့နောက် ဒေśိကက tattva များကို စೃષ્ટိအစဉ် (Prakṛti မှ မြေဓာတ်အထိ) န്യാസဖြင့် သင်္ခါရပေါ် တင်သွင်းပြီး၊ saṃhāra-krama အတိုင်း homa ဖြင့် ပြန်လည်ဆုတ်ယူသန့်စင်ကာ pūrṇāhuti ဖြင့် အဆုံးသတ်၍ ချုပ်နှောင်မှုမှ လွတ်မြောက်ရေးကို ရည်ရွယ်သည်။ မန္တရနှင့် လုပ်ဆောင်ချက်အချို့တွင် လက်ရေးမူကွဲများကို ထိန်းသိမ်းထားပြီး၊ အရည်အချင်း (အိမ်ထောင်ရှင်၊ sādhaka၊ ဆင်းရဲသူ/တပသီ/ကလေး) နှင့် śaktidīkṣā ဖြစ်နိုင်ခြေကိုလည်း ဖော်ပြသည်။
Abhiṣeka-vidhāna (The Procedure for Consecratory Bathing)
ဤအধ্যာယသည် ယခင်က အာရంభ/ဒীক্ষာ အကြောင်းမှ အဘိသေက (သန့်စင်အလှူရေချိုး) ဝိဓာနသို့ ပြောင်းလဲ၍ အာစာရျနှင့် သင်္ခါရ-လေ့ကျင့်သူ သစ္စာတော်သားတို့အတွက် siddhi ကိုပေးကာ ရောဂါသက်သာစေသော ကုထုံးအဖြစ်လည်း အသုံးဝင်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ နာရဒက ရိတုအတွက် စနစ်တကျ ပြင်ဆင်ထားသော ပတ်ဝန်းကျင်ကို ရှင်းပြပြီး ရတနာအလှဆင်၍ ပုံတော်ပါသော kumbha (အိုး) များကို အလယ်မှ စ၍ အရှေ့ဘက်သို့ ဆက်လက်တန်းစီကာ ကမ္ဘာဗေဒဆိုင်ရာ အနေအထားကို မြေပုံကဲ့သို့ ထားရှိသည်။ အဘိသေကကို ထပ်ခါထပ်ခါ ဆောင်ရွက်ခြင်းဖြင့် အင်အားတိုးစေပြီး အကောင်းဆုံး ၁,၀၀၀ ကြိမ်၊ မဖြစ်နိုင်လျှင် ၁၀၀ ကြိမ်ဟူ၍ အဆင့်လိုက် သတ်မှတ်ထားသည်။ မဏ္ဍပနှင့် မဏ္ဍလအတွင်း ဗိဿနုကို ပီဋ္ဌာပေါ်တွင် အရှေ့နှင့် အရှေ့မြောက်သို့ မျက်နှာမူအောင် တင်ထား၍ vāstu လောဂစ်နှင့် ပုံတော်အာရုံကို ပေါင်းစည်းသည်။ အလုပ်ဆောင်သူများနှင့် putraka ကို ပြင်ဆင်ကာ အဘိသေကကိုယ်တိုင်အား ပူဇော်ပြီး gīta (သီချင်း/ရွတ်ဆို) ကဲ့သို့ မင်္ဂလာသံများဖြင့် ဆက်လက်ဆောင်ရွက်သည်။ နောက်ဆုံးတွင် yogapīṭha ဆိုင်ရာ လိုအပ်ချက်များကို လွှဲပြောင်းပေး၍ ဂုရုက samaya ကတိသစ္စာများကို ကြေညာကာ လျှို့ဝှက်မှုနှင့် စည်းကမ်းတရားရှိသူသာ သင်္ခါရ၏ အခွင့်အရေးပြည့်ဝကို ရရှိနိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။
The Description of the Sarvatobhadra Maṇḍala (सर्वतोभद्रमण्डलकथनम्)
ဤအধ্যာယတွင် မန္တရ-သာဓနာအတွက် သန့်ရှင်းသည့် က္ṣetra အဖြစ် စာဝတောဘဒြ မဏ္ဍလကို တည်ဆောက်၍ အာဝါဟန-အဘိသေက ပြုလုပ်သည့် ပူဇာ-ဗိသုကာ စည်းကမ်းများကို တိတိကျကျ ဖော်ပြသည်။ သန့်စင်ထားသော မြေပြင်နှင့် အကြိုပူဇာမှ စ၍ စတုရန်းဂရစ်ကို ကြာပန်းအဝန်းများ (pīṭha, vīthikā, တံခါးဝ) အဖြစ် ခွဲခြားကာ ဒిశာဒေဝတားများ၊ ဝေဒခွဲခြားမှုများကို သတ်မှတ်ပြီး ဓာတ်များ၊ အင်္ဒြိယများ၊ အတွင်းစိတ်အင်္ဂါများကို အဆင့်လိုက် တင်ထားသည်။ ထို့နောက် အရောင်သတ်မှတ်ချက်၊ ရောင်ဆေးပစ္စည်း၊ သန့်ရှင်း/အမှတ်အသား လုပ်စဉ်နှင့် အတိုင်းအတာ (aṅgula, hasta, kara) ကို japa စံနှုန်းများ (bīja, mantra, vidyā) နှင့် puraścaraṇa စည်းကမ်းတို့နှင့် တွဲဖက်ဖော်ပြသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် မဏ္ဍလဖွဲ့စည်းပုံကို ယောဂအတွင်းခန္ဓာဗေဒ—nāḍī များ၊ နှလုံးကြာပန်း၊ မျိုးစေ့အင်အား၏ ရောင်ခြည်—အဖြစ် အဓိပ္ပါယ်ဖွင့်ကာ အကြမ်းသံ-ရုပ်ကာယ၊ နူးညံ့တောက်ပသော နှလုံးရုပ်၊ အတွေးလွန် အမြင့်ဆုံးသဘောတရားသို့ အဆင့်လိုက် သမาธိကို ပြသသည်။ အဆုံးတွင် vyūha ပုံစံများ (9, 25, 26 စသည်)၊ တံခါးအလှဆင် စည်းကမ်းများနှင့် မင်္ဂလာ martyeṣṭya maṇ္ဍလကို ဖော်ပြ၍ ပူဇာနှင့် သိမြင်မှုကို စနစ်တကျ စီမံပေးသည်။
Chapter 30: मण्डलविधिः (Maṇḍala-vidhi) — Procedure for the Maṇḍala
ဤအধ্যာယသည် မဏ္ဍလ၏ လက္ခဏာများအကြောင်း ယခင်ဆွေးနွေးချက်ကို ပိတ်သိမ်းပြီး၊ လိုက်နာရမည့် ရိတုအနုပညာသဘောတရားသို့ ချက်ချင်းကူးပြောင်းသည်။ နာရဒသည် ကြာပန်းပုံ မဏ္ဍလအတွင်း ပူဇော်အစဉ်ကို မိတ်ဆက်ကာ၊ အလေ့အကျင့်ပြုသူသည် ကြာပန်းအလယ် (madhye padme) တွင် ဘြဟ္မာကို အင်္ဂများ (အကူအညီ/အဖော်အပါ) နှင့်အတူ တင်သွင်းပူဇော်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုသို့ဖြင့် မဏ္ဍလသည် ရိုးရိုးပုံကြမ်းမဟုတ်ဘဲ သက်ရှိတရားသတ္တဝါကဲ့သို့ သာသနာတော်၏ နတ်ဘုရားကွင်းပြင်ဖြစ်လာသည်။ ထို့နောက် အရှေ့ဘက် ကြာပန်းခွဲခန်းကို Padmanābha ဗိဿနုအတွက် သတ်မှတ်ကာ၊ နတ်ဘုရားများကို ဦးတည်ရာ/ပွင့်ခွဲများနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသော upāsanā စနစ်ကို ပြသသည်။ ဤသည်မှာ Agneya-vidyā ၏ သဘောတရားဖြစ်ပြီး၊ သန့်ရှင်းသော ဂျီဩမေတြီ (မဏ္ဍလ) သည် ရုပ်ပုံတင်သွင်းမှု၊ မန္တရဖြင့် စီစဉ်ထားသော ပူဇော်မှုနှင့် ဓမ္မစည်းကမ်းကို ပေါင်းစည်းသည့် လုပ်ထုံးလုပ်နည်း အင်တာဖေ့စ်ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။
Chapter 31 — मार्जनविधानं (The Procedure of Mārjana / Purificatory Sprinkling)
အဂ္နိဘုရားသည် မာရ္ဇန (mārjana) ဟုခေါ်သော ကာကွယ်ရေးရိတုကို မိတ်ဆက်သည်။ ၎င်းသည် ကိုယ်တိုင်နှင့် အခြားသူများကို ကာကွယ်ရန် ရေဖြန်းသန့်စင်ခြင်း/ပုရိဖိကေးရှင်း ဖြစ်သည်။ အစပိုင်းတွင် ပရမာတ်မန် (paramātman) နှင့် ဗိဿဏု၏ အဝတာရများ (ဝရာဟ၊ နရာစിംဟ၊ ဝာမန၊ တြိဝိက్రమ၊ ရာမ၊ ဝိုင်ကుంఠ၊ နရ) ထံ နမസ്കာရ သီချင်းများဖြင့် သာသနာရေးအခြေခံကို တည်ဆောက်ပြီး ကာကွယ်မှုသည် သစ္စာ (satya)၊ သတိမှတ်မိခြင်း (smṛti) နှင့် မန္တရအင်အားဖြင့် ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ဝမ်းနည်းမှု၊ အပြစ်၊ ရန်သူ့မန်တရ/အဘိချာရ (abhicāra)၊ doṣa/sannipāta ဆန်သော ရောဂါခွဲခြားမှုများ၊ မူလမျိုးစုံမှ အဆိပ်များနှင့် ဂြဟ၊ ပရေတာ၊ ḍākinī၊ ဝေတාල၊ ပိသာစ၊ ယက္ခ၊ ရာက္ခသ စသည့် ဝိညာဉ်အနှောင့်အယှက်များကို သက်သာပျက်စီးစေသည့် အပေါ်ယံကာကွယ်ရေးလုပ်ဆောင်ချက်များကို ချဲ့ထွင်သည်။ စုဒර්ရှနနှင့် နရာစിംဟကို ဦးတည်ရာကာကွယ်သူများအဖြစ် ခေါ်ယူပြီး «ဖြတ်/ဖြတ်» မန္တရများဖြင့် နာကျင်မှုနှင့် ရောဂါကို ဖြတ်တောက်သည်။ နောက်ဆုံးတွင် ကုရှမြက်ကို ဟရီ/ဗိဿဏုအဖြစ် သတ်မှတ်ကာ apamārjanaka ကို ရောဂါတားဆီးသော «လက်နက်» ဟုဆို၍ ရိတုဝတ္ထု၊ မန္တရဇပနှင့် ဘက္တိမေတဖိဇစ်ကို Agneya-vidyā ၏ တစ်စုတစ်စည်း ကာကွယ်ရေးနည်းပညာအဖြစ် ပေါင်းစည်းထားသည်။
Saṃskāra-kathana (Account of the Saṃskāras)
အဂ္နేయ-ဝိဒ္ယာ (ရိတုဝတ်ပြု) သင်ကြားမှုကို ဆက်လက်၍ အဂ္နိဘုရားသည် Nirvāṇa-dīkṣā ကဲ့သို့သော ဒိက္ခာအခြေအနေများအတွင်း saṃskāra များကို တည်နေရာချပြီး “ဒေဝတားသဘော” အသက်တာသို့ မြှင့်တင်ပေးသော သန့်စင်ကောင်းချီးပေးရေး အခမ်းအနား ၄၈ မျိုးကို သတ်မှတ်သည်။ ထို့နောက် garbhādhāna, puṃsavana, sīmantonnayana, jātakarma, nāmakaraṇa စသည့် ဘဝအဆင့် saṃskāra များကို ရေတွက်ကာ အိမ်တွင်းနှင့် śrauta နယ်ပယ်သို့ ချဲ့ထွင်၍ pākayajña များ၊ အချိန်ကာလလိုက် śrāddha အလှူအတန်းများ၊ ရာသီပွဲများနှင့် haviryajña (ādhāna, agnihotra, darśa, paurṇamāsa) တို့ကို ဖော်ပြသည်။ အဆုံးတွင် Soma ယဇ်ပူဇော်စနစ်များကို ရှင်းလင်း၍ Agniṣṭoma နှင့် ၎င်း၏ ချဲ့ထွင်ပုံစံများကို အမည်ပေးကာ Aśvamedha ကို “ရွှေရောင်” အမည်ခေါ်များနှင့် သီလဂုဏ် ၈ ပါး (dayā, kṣānti, ārjava, śauca စသည်) နှင့် ဆက်စပ်စေ၍ ယဇ်ပူဇော်အာနိသင်ကို သီလသန့်ရှင်းမှုနှင့် ချိတ်ဆက်ပြသည်။ နိဂုံးတွင် saṃskāra ကို ပြည့်စုံစေသော လက်တွေ့ sādhana—japa, homa, pūjā, dhyāna—ကို သတ်မှတ်ပြီး bhukti နှင့် mukti နှစ်မျိုးလုံး ရရှိကာ ရောဂါနှင့် အတွင်းပိုင်းချို့တဲ့မှုကင်း၍ ဒေဝတားကဲ့သို့ နေထိုင်နိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။
Chapter 33 — पवित्रारोहणविधानं (The Procedure for Pavitrārohaṇa / Installing the Sacred Thread or Consecratory Amulet)
အဂ္နိဘုရားသည် ဤအধ্যာယကို စတင်ရာတွင် «ပဝိတြာရောဟဏ» ကို ဟရီ (ဗိဿနု) အတွက် ပြက္ခဒိန်အလိုက် သတ်မှတ်ထားသော နှစ်စဉ်ပူဇော်ရာသီဟု ထူထောင်ပြီး အာသာဍမှ ကာရ္တိကအထိ ဖြစ်ကြောင်း၊ ပရတိပဒ် တိထိကို အထူးနှစ်သက်ကြောင်း၊ အခြားဒေဝတားများမှာ ကိုယ်ပိုင်တိထိအစဉ် (ဥပမာ ရှိဝ/ဗြဟ္မာသည် ဒွိတီယာမှ စ) ကို လိုက်နာကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ပဝိတြ-ကြိုး ရွေးချယ်ခြင်းနှင့် ပြုလုပ်ခြင်း (ဗြာဟ္မဏီချည်ဖြင့် ပတ်ချည်ထားသည်ကို ဦးစားပေး၊ မရလျှင် သန့်စင်ကာ အသုံးပြု)၊ ကြိုးအလွှာ သုံးဆနှင့် ကိုးဆ တိုးချဲ့ခြင်း၊ ချည်ထုံးအရေအတွက် (၁၂-ဂရန္ထိ အမျိုးအစားများပါ)၊ ရုပ်တုတွင် ဒူး/ခါး/နာဗယ်မှ အထက်ပိုင်းများသို့ တင်ထားရာနေရာများ၊ ပန်းကုံးနှင့် မာလာ အတိုင်းအတာ ၁၀၈/၁၀၀၈ နှင့် အင်္ဂုလ အလျားအတိုင်းများကို စနစ်တကျ ရှင်းလင်းသည်။ ထို့ပြင် ကာကွယ်သန့်စင် လီတူဂျီအဖြစ် ဝါစ্তু-အပသာရဏ၊ က్షေတ్రပါလ နှင့် တံခါးဝ ပူဇော်ခြင်း၊ ဘလိ ပူဇော်မှုများ၊ ထို့နောက် ဘူတ-ရှုဒ္ဓိ အစဉ်အလာတွင် တန်မာထရနှင့် ဓာတ်များကို မန္တရ-ဦဒ္ဃာတဖြင့် မြေ→ရေ→မီး→လေ→အာကာသ ဟု ပျော်ဝင်စေပြီး ကိုယ်တွင်းသန့်စင်ခြင်း၊ ဒေဝကိုယ်တော်မြင်ကွင်းဖော်ခြင်း၊ နှလုံးပဒ္မတွင် မာနသ-ယာဂ ပြုလုပ်ခြင်းတို့ကို ဖော်ပြသည်။ အဆုံးတွင် ညာသ၊ ကဝစ/အஸ္တြ ကာကွယ်မှု၊ ဝိုင်ရှ္ဏဝ ဗျူဟနှင့် အာဝရဏ တပ်ဆင်ခြင်း၊ ရက္ခာ-စူတရ ချည်ခြင်း၊ ဝရတ (အစာရှောင်၊ ကာမ/ကရောဓ ထိန်းချုပ်) ကို လိုက်နာခြင်းတို့ကြောင့် လောကီပြည့်စုံမှုနှင့် ဝိညာဉ်ရေး ဖလရရှိမှုကို ပေးကြောင်း သတ်မှတ်ထားသည်။
Chapter 34 — होमादिविधिः (The Procedure for Homa and Related Rites)
အဂ္နိသည် ဟောမ-ဝိဓိကို အဆင့်လိုက်ဖော်ပြပြီး နေရာနှင့် ကိုယ်တိုင်သန့်စင်ခြင်းမှ စ၍ မီးတင်သွင်းခြင်း၊ အာဟုတိပူဇာနှင့် မောက္ခသို့ ချိတ်ဆက်သော သတိပဋ္ဌာန်အထိ ရှင်းလင်းသည်။ ယာဂသ္ထာနကို မန္တရဖြင့် ရေဖျန်းသန့်စင်ကာ ဝేదကိုယ်တော်မဏ္ဍလကို ရေးဆွဲပြီး တိုရဏပူဇာ၊ ဦးတည်ရာတင်ခြင်း၊ ဒွာရပါလပူဇာ၊ အစတရ-မန္တရပန်းဖြင့် အတားအဆီးဖယ်ရှားခြင်းတို့ကို ပြုလုပ်သည်။ ထို့နောက် ဘူတ-ရှုဒ္ဓိ၊ ညာသ၊ မုဒ္ရာပြီးလျှင် မုစတာစေ့ချခြင်း၊ ပဉ္စဂဝျ ပြင်ဆင်ခြင်း၊ ကလသများတင်ခြင်း—လောကပါလ ၁၀ လုံးနှင့် အရှေ့မြောက်ကုံဘ (ဝဓ္ဓနီပါ) ကို ဟရိနှင့် အစတရအတွက် တင်ခြင်း—တို့ဖြင့် ကာကွယ်သည်။ ဟောမစက်ကိရိယာများ (ရှရုက/ရှရုဝ၊ ပရိဓိ၊ အိဓ္မ) စီစဉ်၍ ပရာဏီတာ/ပရိုက္ခဏီရေ ပြင်ကာ စာရုချက်၊ မျဉ်းရေး၊ ယောနီမုဒ္ရာပြ၊ ကုဏ္ဍထဲသို့ အဂ္နိတင်သွင်းသည်။ ကုဏ္ဍ-လက္ရှမီ (ပရကృతి၊ တြိဂုဏာတ္မိကာ) ကို မီးဗဟိုတွင် သတိပဋ္ဌာန်ကာ အဂ္နိကို သတ္တဝါနှင့် မန္တရတို့၏ ဂರ್ಭ၊ မုက္တိပေးသူဟု ကြေညာသည်။ နောက်ဆုံး သတ်မှတ်အရ စမိဓနှင့် အာဟုတိများ (၁၀၈ အပါအဝင်) ပူဇာကာ နေရောင်များစွာကဲ့သို့ တောက်ပသော အလျှာ ၇ ခုပါ ဝိုင်ရှ္ဏဝမီးကို မြင်ယောင်သည်။
Chapter 35: पवित्राधिवासनादिविधिः (Method of Consecrating the Pavitra and Related Rites)
အဂ္နိဘုရားသည် ဝသိဋ္ဌမုနိအား ပဝိတ္တရ (pavitra) များကို အဓိဝာသန (consecratory installation) ပြုလုပ်ပုံနှင့် အနီးဝန်းကျင်ကာကွယ်/ပြင်ဆင်ရေး အခမ်းအနားများကို သင်ကြားသည်။ စံပါတ (sampāta) ဟောမအပူဇာဖြင့် သန့်စင်၍ ရေဖြန်းကာ စတင်ပြီး နရစിംဟ မန္တရဖြင့် မန္တရအာဏာတင်ကာ အစတြ (Astra) မန္တရဖြင့် ဖုံးကွယ်ကာကွယ်သည်။ ပူဇာအိုးခွက်များကို ပတ်ရစ်၍ နေရာချ၊ ဘီလ္ဝရွက်ရေဖြင့် ဖြန်းပြီး မန္တရပြန်လည်ဇပသည်။ နေရာညွှန်အလေးထား၍ ကုမ္ဘအနီးတွင် ကာကွယ်ရေးကို တည်စေကာ ကိရိယာများကို အရပ်တစ်ခုချင်းနှင့် ဗျူဟာ (Saṅkarṣaṇa, Pradyumna, Aniruddha) ဆက်စပ်စေသည်။ ပြာ-နှမ်း၊ နွားချေး၊ ဆွစတိမုဒြာဖြင့် အမှတ်ထားသော မြေစသည်တို့ဖြင့် သန့်စင်မှုများပါဝင်သည်။ ဟృဒယ/ရှီရ/ရှီခါ မန္တရများဖြင့် ဒರ್ಭရေ၊ မီးခိုး (အင်စင့်) နှင့် အရပ်အလိုက် ပူဇာများကို တင်ထားပြီး ပုဋိကာတွင် စန္ဒန်၊ ရေ၊ အက္ခတ၊ ဒိန်ချဉ်၊ ဒူရ္ဝာ တို့ကို ထည့်ထားသည်။ အိမ်ကို သုံးထပ်ကြိုးဖြင့် ဝိုင်းကာ မတ်စတာစေ့များ ဖြန့်၍ တံခါးများကို ပူဇာကာ ဗိဿနု-ကုမ္ဘ အခမ်းအနားဖြင့် ‘ဗိဿနု-တေဇ’ ကို ဖြစ်စေ၍ အပြစ်များကို ဖျက်ဆီးသည်။ ပဝိတ္တရကို ဂန္ဓ-ပုဿပ-အက္ခတ ဖြင့် ပူဇာကာ ပထမ ဂုရုနှင့် ပရိဝါရ၊ ထို့နောက် ဟရိအား မူလမန္တရဖြင့် ဆက်ကပ်သည်။ ထို့နောက် ဆုတောင်း၊ ဘလိပူဇာ၊ ကုမ္ဘပြင်ဆင်မှု၊ မဏ္ဍလ ပြင်ဆင်မှု၊ ညကာလ စောင့်ကြည့်၍ ပုရာဏာဖတ်ခြင်းနှင့် ပါဝင်သူအချို့အတွက် ခွင့်ပြုချက်/ကန့်သတ်ချက်များကို ဖော်ပြပြီး ဂန္ဓ-ပဝိတ္တရက ကို မလွတ်မကျန် ပြုလုပ်ရမည်ဟု ဆိုသည်။
Pavitrāropaṇa-vidhāna (The Procedure for Installing the Pavitra)
အဂ္နိဘုရားသည် ဝသိဋ္ဌမုနိအား ပဝိတ္တရ (pavitraka) ဟုခေါ်သော သန့်ရှင်းကပ်လှူထားသည့် ကြိုး/ကြိုးကွင်း/ပန်းကုံးကို အခြေခံ၍ နေ့စဉ်ပူဇော်မှုတွင် ဖြစ်ပေါ်သည့် ချော်လဲမှုများကို ပြန်လည်ပြုပြင်သန့်စင်ရန် နှစ်စဉ်ပြုလုပ်သည့် ပရాయశ္စိတ္တနှင့် သန့်စင်ပွဲကို ရှင်းပြသည်။ မနက်ခင်းရေချိုးပြီး တံခါးစောင့်ဒေဝတားများကို ပူဇော်ကာ သီးသန့်နေရာတွင် ပြင်ဆင်သည်။ အဟောင်းကပ်လှူပစ္စည်းများနှင့် အဟောင်းအနံ့ပျက် အနုဘောဂများကို ဖယ်ရှားပြီး ဒေဝတားကို ပြန်လည်တင်မြှောက်ကာ pañcāmṛta၊ kaṣāya ဆေးရည်နှင့် မွှေးရေဖြင့် အဘိသေကပြု၍ ဟောမနှင့် နိုင်မိတ္တိကပူဇော်မှု ဆက်လုပ်သည်။ Viṣṇu-kumbha ကုမ္ဘအာဝါဟန၊ ဟရိအား ပန်ကြားခြင်းနှင့် hṛdādi မန္တရများဖြင့် မန္တရသန့်စင်ပြီးနောက် ပဝိတ္တရကို ဝတ်/တင်ကာ တံခါးစောင့်များ၊ āsana၊ ဂုရုနှင့် အထောက်အကူများထံ ကပ်လှူသည်။ pūrṇāhuti ဖြင့် အပြစ်ဖြေကို တံဆိပ်ခတ်ပြီး ၁၀၈ ကြိမ်ရေတွက်ခြင်းနှင့် ပန်း/ပန်းကုံးအလှူများဖြင့် ပြည့်စုံမှုကို ထင်ဟပ်စေသည်။ နောက်ဆုံး ခွင့်လွှတ်တောင်းခြင်း၊ bali နှင့် dakṣiṇā ပေးခြင်း၊ ဘြာဟ္မဏများကို ဂုဏ်ပြုခြင်း၊ ထို့နောက် ပဝိတ္တရကို Viṣṇu-loka သို့ ပို့လွှတ်သည့် visarjana ဖြင့် ပြီးဆုံးသည်။ အသုံးပြုပြီး ပဝိတ္တရကို ဘြာဟ္မဏတစ်ဦးအား လှူဒါန်းလျှင် ကြိုးမျှင်အရေအတွက်အတိုင်း ကုသိုလ်ရပြီး မျိုးရိုးတိုးတက်ကာ နောက်ဆုံး မောက္ခကို ရရှိစေသည်။
Chapter 37 — सर्वदेवपवित्रारोहणविधिः (Procedure for Installing the Pavitra for All Deities)
အဂ္နိဘုရားသည် ယခင်က ဗိဿဏု၏ ပဝိတြတပ်ဆင်ပူဇော်နည်းမှ ဆက်လက်၍ ဘုရားအားလုံးအတွက် အသုံးချနိုင်သော sarvadeva-pavitrāropaṇa ကို သင်ကြားသည်။ ပဝိတြကို မင်္ဂလာလက္ခဏာများပါဝင်သည့် သန့်စင်ကိရိယာဟု သတ်မှတ်ပြီး မန္တရသံတိကျမှုနှင့် အဘိသေကပြုထားသော ဟောမမီး၏ အင်အားတို့နှင့် ပေါင်းစည်းရမည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် ဖိတ်ခေါ်ခြင်းနှင့် ပူဇော်ခြင်း မန္တရဖော်မြူလာများကို ပေးပြီး၊ ကမ္ဘာ၏ မူလအမြစ်/အမိဝမ်းနှင့် ဖန်ဆင်းရှင်ဟု ခေါ်ဆိုကာ အဖွဲ့အပါအဝင် ဖိတ်ခေါ်၍ မနက်ခင်းတွင် ပဝိတြကကို ပူဇော်ရန် ဆိုသည်။ ဤရိတုကို pavitrāropaṇa ဟု အမည်တပ်ကာ “တစ်နှစ်လုံး ပူဇော်ဝတ်ပြုမှု၏ အကျိုးကို ပေးသည်” ဟု သန့်စင်အတည်ပြုသည့် နှစ်စဉ် စစ်ဆေးပိတ်တံဆိပ်တင်ခြင်းအဖြစ် ရှင်းပြသည်။ Śiva, Sūrya, Vāṇeśvara နှင့် Śaktideva တို့အတွက် လက်ခံမန်တရများကို သီးသန့်ပေးပြီး၊ သန့်ကြိုး (sūtra) ကို Nārāyaṇa, Aniruddha, Saṅkarṣaṇa, Kāmadeva, Vāsudeva တို့က ပြည့်နှက်နေသည်ဟု သင်္ကေတဖော်ပြကာ ကာကွယ်မှု၊ စည်းစိမ်၊ ကျန်းမာရေး၊ ပညာ၊ သားသမီးနှင့် ပုရုသာဓာတ် ၄ ပါးတို့နှင့် ချိတ်ဆက်သည်။ နောက်ဆုံးတွင် ပဝိတြကကို ကောင်းကင်ဘုံသို့ ပို့လွှတ်/လွှတ်ပေးခြင်းဖြင့် စက်ဝိုင်းကို ပြီးစီးစေပြီး၊ pāṭhabheda (စာမူကွဲ) များကို မှတ်သားကာ အခန်း၏ လက်ဆင့်ကမ်းသမိုင်းကို ပြသသည်။
Chapter 38 — देवालयनिर्माणफलं (The Merit of Constructing a Temple)
အဂ္နိဘုရားက သာသနာတော်အိမ်တော်ကို တည်ထောင်ခြင်း၊ အထူးသဖြင့် ဝါစုဒေဝ (ဗိဿနု) ဘုရားကျောင်းတည်ခြင်းသည် မျိုးဆက်များစွာအတွင်း စုဆောင်းလာသော အပြစ်များကို ဖျက်ပစ်ပြီး၊ လှူဒါန်းသူသာမက အားပေး၍ ဝမ်းမြောက်သူများထံသို့ပါ ကုသိုလ်ရလဒ် ပျံ့နှံ့ကြောင်း ကြေညာသည်။ ဤအধ্যာယတွင် သန့်ရှင်းသော ဆောက်လုပ်ရေး၏ အဆင့်လိုက် သဘောတရားကို ဖော်ပြပြီး—ဆောက်ခြင်း၊ ထိန်းသိမ်းပြုပြင်ခြင်း၊ အင်္ဂတေကပ်ခြင်း၊ လှည်းသုတ်သန့်ရှင်းခြင်း၊ အုတ်ပေးခြင်း၊ ကလေးကစားသကဲ့သို့ သဲဘုရားကျောင်းလုပ်ခြင်းတိုင်အောင် ဓမ္မကောင်းမှုဟု ဆိုကာ ဗိဿနုလောကရောက်ခြင်းနှင့် မျိုးရိုးမြှင့်တင်ခြင်းကို ပေးသည်။ လိမ်လည်ခြင်း သို့မဟုတ် အလှပြသက်သက်ဖြင့် လုပ်လျှင် ကောင်းကင်ရလဒ် မရကြောင်း သတိပေးသည်။ ထို့နောက် တစ်ယူနစ်၊ သုံး၊ ငါး၊ ရှစ်၊ ဆယ့်ခြောက်ယူနစ် စသည့် ဘုရားကျောင်းပုံစံအဆင့်များကို ကောစမစ်ရလဒ်များနှင့် ချိတ်ဆက်ကာ အမြင့်ဆုံးတွင် ဘုက္ခိ-မုက္ခိနှင့် မောက္ခကို ဗိုင်ရှ္ဏဝ သန့်ရှင်းရာအိမ်တော်များမှ ရနိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ ငွေကြေးသည် အနိစ္စဖြစ်သော်လည်း ဘုရားကျောင်းတည်ဆောက်ခြင်း၊ ဒွိဇ (နှစ်ကြိမ်မွေး) များအား လှူဒါန်းခြင်း၊ ကီရတနာနှင့် ချီးမွမ်းခြင်းတို့တွင် သုံးလျှင် အဓိပ္ပါယ်ရှိကြောင်း သင်ကြားသည်။ ဗိဿနုသည် အရာအားလုံး၏ မူလနှင့် အနှံ့ပြန့်တည်ရှိသူဟု မေတ္တာဗေဒကို ချဲ့ထွင်ကာ ဘုရားကျောင်းတည်ထောင်ခြင်းသည် ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်းမရှိသော အနာဝတ္တိကို ဆောင်ကြဉ်းကြောင်း ချိတ်ဆက်သည်။ ထို့ပြင် ဘုရားကျောင်းတည်ခြင်းနှင့် ရုပ်တုလုပ်ခြင်း၊ ရုပ်တုတင်မြှောက်ပူဇော်ခြင်းတို့၏ ကုသိုလ်ကို နှိုင်းယှဉ်ကာ ပစ္စည်းအမျိုးအစားအလိုက် အဆင့်သတ်မှတ်ပြီး ပရတိမာ-ပရတိဋ္ဌာ ပူဇော်ပွဲ၏ အကန့်အသတ်မဲ့ အကျိုးကို ဖော်ပြသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ယမမင်း၏ အမိန့်အရ ဘုရားကျောင်းတည်သူနှင့် ရုပ်တုပူဇော်သူများကို နရကသို့ ဖမ်းဆီးခြင်းမှ ကင်းလွတ်စေပြီး၊ ဟယဂ္ရီဝက ဗြဟ္မာနှင့် ဒေဝများအား သင်ကြားသည့် သမ္ပတ္တိ (အဘိသေက/သံဃာတင်) ပညာသို့ ဆက်ကူးသည်။
Chapter 39 — भूपरिग्रहविधानम् (Bhū-parigraha-vidhāna: Procedure for Acquiring and Ritually Securing Land)
ဟယဂရီဝက «ပရတိဋ္ဌာ» (အာရုံတည်/သန့်စင်တင်မြှောက်ခြင်း) နှင့် ထိုအတွက်လိုအပ်သည့် အခြေခံအချက်များကို ရှင်းလင်းသည့် ပူဇော်ရေး-နည်းပညာအစီအစဉ်ကို မိတ်ဆက်သည်။ အစမှာ မြေကို ဥပဒေတရားအတိုင်း ရယူခြင်းနှင့် မြေသန့်စင်ခြင်းကို အခြေခံကာ၊ ပဉ္စရာထရ/တန်ထရ ဆက်စပ်ဆရာစဉ်အာဏာကို ထောက်ပြရန် Hayśīrṣa Tantra စသည့် တန်ထရများကို စာရင်းပြုသည်။ ထို့နောက် ပရတိဋ္ဌာကို မည်သူလုပ်နိုင်သနည်း၊ မမှန်ကန်သော ဆရာ၏ လက္ခဏာများ၊ အပြင်ပန်းအမှတ်အသားမဟုတ်ဘဲ တန်ထရကျွမ်းကျင်မှုဖြင့် စစ်မှန်သော ဂုရုကို မည်သို့သိနိုင်သနည်းကို ဆိုသည်။ ထို့ပြင် vāstu အစီအစဉ်အရ တန်ခိုးတော်များကို ရွာ/နေထိုင်ရာဘက်သို့ မျက်နှာမူစေပြီး၊ အဂ္နိ(မီး) ယမ ခဏ္ဍိကာ ဝရုဏ ဝါယု နာဂ ကုဗေရ/ဂုဟ နှင့် ဣရှာနဘက် တန်ခိုးတော်များကို ဦးတည်ရာအလိုက် တင်ထားရမည်ဟု ဖော်ပြသည်။ အချိုးအစားနှင့် နယ်နိမိတ်ကန့်သတ်ချက်များကို သတိပေးပြီး၊ အတားအဆီးဖြစ်စေသော သတ္တဝါများကို ဖယ်ရှားရန် bhūmi-śodhana နှင့် bhūta-bali ပူဇော်မှုများကို သတ်မှတ်သည်။ အထူးသဖြင့် အက္ခရာ၈လုံး မန္တရဖြင့် စက္တုကို အရပ်၈မျက်နှာသို့ ဖြန့်ချိပြီးနောက် မြေထွန်ကာ နွားခြေတက်စေ၍ မြေကို တည်ငြိမ်စေသည်။ နိဂုံးတွင် trasareṇu မှ စ၍ ဆံပင်အဖျား၊ လိပ်ပြာ(လိပ်)၊ yava၊ aṅgula၊ kara၊ padma-hasta အထိ တိုင်းတာစဉ်ကို သတ်မှတ်ကာ ပူဇော်သန့်စင်မှုနှင့် တိကျသော ဆောက်လုပ်ရေးဗေဒကို ချိတ်ဆက်ထားသည်။
Chapter 40 — भूपरिग्रहो नाम (Bhū-parigraha) / अर्घ्यदानविधानम् (Arghya-dāna-vidhāna)
အဂ္နိဘုရားသည် ဗာස්တု-ပုရုရှ မိသ္တိက-ရိတုအွန်တိုလိုဂျီအပေါ် အခြေခံကာ မြေယူပူဇော်ပွဲကို ဖွင့်လှစ်သည်။ ဘုရားများက အင်အားကြီးသတ္တဝါကို နှိမ်နင်း၍ မြေပေါ်တွင် လဲချထားသဖြင့် နေရာတည်ရာသည် သန့်ရှင်းသော ကိုယ်ခန္ဓာတစ်ခုကဲ့သို့ ဖြစ်လာသည်။ ထို့နောက် ပူဇော်သူသည် ၆၄-ပဒ မဏ္ဍလဂရစ်ကို သုံးကာ ပဒနှင့် အခွဲပဒများတွင် ဒေဝတားနှင့် အင်အားများကို သတ်မှတ်ပြီး ဂီ၊ အက္ခတ၊ ပန်း၊ စပါးမျိုး၊ အသား၊ ပျားရည်၊ နို့ထွက်ပစ္စည်းများ၊ အရောင်ပစ္စည်းများကို ပူဇော်ကာ ကောင်းသော အင်အားကို အာဟာရပေး၍ အတားအဆီးဖြစ်စေသော အာသုရိက အင်အား၊ ပါပ၊ ရောဂါတို့ကို သက်သာစေသည်။ ဆောက်လုပ်ရေးမတိုင်မီ ရက္ခသာ၊ မာတೃ-ဂဏ၊ ပိသာစ၊ ပိတೃ၊ က్షೇತ್ರပာလတို့ထံ ဘလီပူဇော်ခြင်းကို လိုအပ်ချက်အဖြစ် ဖော်ပြပြီး ရိတုအပြည့်အစုံနှင့် နေရာညီညွတ်မှုကို အလေးထားသည်။ ထို့နောက် ပရတိဋ္ဌာနည်းလမ်းများ—ကుంభတည်သွင်းခြင်း (မဟီဤရှဝရ/ဗာස්တုရုပ်နှင့် ဝර්ဓနီ; ဘြဟ္မာနှင့် ဒိက္ပာလများ)၊ ပူර්ဏာဟုတိ၊ မဏ္ဍလပရဒက္ခိဏာ၊ ကြိုးနှင့် ရေဖြင့် လမ်းကြောင်းရေးခြင်း၊ တူးဖော်ခြင်း၊ အလယ်ပေါက် ပြင်ဆင်ခြင်း၊ လက်လေးလက်ရှိ ဗိෂ္ဏုထံ အर्घ്യပူဇော်ခြင်းနှင့် မင်္ဂလာသိုက်သွင်းပစ္စည်းများ (အဖြူပန်း၊ ဒက္ခိဏာဝර්တ သင်္ခ၊ မျိုးစေ့၊ မြေ) ကို ဖော်ပြသည်။ အဆုံးတွင် ဗာස්တု-ရှာစတြာအရ ရေတန်းအထိ တူးဖော်၍ လျှို့ဝှက် အတားအဆီး ‘ရှလျ’ ကို ရှာဖွေဖယ်ရှားရန် သတိပေးပြီး မဖယ်ရှားလျှင် နံရံအနှောင့်အယှက်နှင့် အိမ်ရှင်ဒုက္ခတို့ ဖြစ်နိုင်ကြောင်း အနိမိတ်များနှင့်တကွ ဆိုသည်—အာဓိဋ္ဌာန်သန့်ရှင်းမှုနှင့် အင်ဂျင်နီယာသတိပြုမှုကို ပေါင်းစည်းထားသည်။
Chapter 41 — शिलाविन्यासविधानं (The Procedure for Laying the Stones / Foundation Setting)
အဂ္နိဘုရားသည် śilā-vinyāsa နှင့် pāda-pratiṣṭhā ကို စတင်ညွှန်ကြားကာ ဘုရားကျောင်းတည်ဆောက်ခြင်းကို အင်ဂျင်နီယာလုပ်ငန်းသာမက သာသနာရေးသန့်ရှင်းအပ်နှံပူဇော်ပွဲအဖြစ် သတ်မှတ်သည်။ အခန်းတွင် အစီအစဉ်တကျ—မဏ္ဍပနှင့် ပူဇော်ပစ္စည်းများ ပြင်ဆင်ခြင်း၊ kumbha-nyāsa နှင့် iṣṭakā-nyāsa ပြုလုပ်ခြင်း၊ တံခါးတိုင် အချိုးအစား သတ်မှတ်ခြင်း၊ တူးဖော်ရာကို အနည်းငယ်ပြန်ဖြည့်ပြီး မြေညီပြင်ပေါ်တွင် Vāstu ကို ပူဇော်ခြင်း—တို့ကို ဖော်ပြသည်။ အုတ်အရည်အသွေး (ကောင်းစွာမီးဖုတ်ထားသော အုတ်၊ aṅgula အတိုင်းအတာ) ကို သတ်မှတ်ပြီး kumbha များစွာဖြင့် ကျောက်အခြေခံတင်သွင်းနည်းကိုလည်း ပေးသည်။ pañca-kaṣāya၊ sarvauṣadhi-jala၊ gandha-toya စသည့် သန့်စင်ရေများနှင့် Āpo hi ṣṭhā၊ Śaṃ no devī၊ Pavamanī၊ Varuṇa သီချင်းမန်ထရများ၊ Śrī-sūkta တို့ကို ကျောက်ချိတ်ဆက်တည်ငြိမ်စေရာတွင် အသုံးပြုသည်။ ထို့နောက် āghāra၊ ājya-bhāga၊ vyāhṛti အဟုတိများပါသော ဟောမနှင့် prāyaścitta စည်းကမ်းများကို ဆိုသည်။ ပူဇော်သူသည် အုတ်နှင့် ဦးတည်ရာများပေါ်တွင် ဒေဝတားနှင့် śakti များကို တင်မြှောက်ရေးဆွဲကာ အလယ်တွင် garbhādhāna ပြုလုပ်ပြီး သတ္တု၊ ရတနာ၊ လက်နက်တို့ပါသော “ဝမ်းဗူး” ကို တင်သွင်းသည်။ ကြာပန်းပုံစံ ကြေးအိုးတွင် မြေမိခင်ကို ဖိတ်ခေါ်ကာ ရေဖြန်း gomūtra၊ ညအချိန် garbhādhāna၊ ဒါနပေးခြင်းတို့ပါသော အပေါက်ပူဇော်ပွဲကို ပြီးစီးစေသည်။ နောက်ဆုံးတွင် pīṭha-bandha အချိုးအစား၊ ဆောက်ပြီးနောက် vāstu-yajña ထပ်မံပြုလုပ်ရန်၊ ဘုရားကျောင်းတည်ဆောက်စိတ်နှင့် လုပ်ငန်း၏ ကုသိုလ်ကို ချီးမွမ်းခြင်းနှင့် ရွာတံခါးပေါက် ဦးတည်ရာစည်းကမ်းများကို ဖော်ပြသည်။
Chapter 42 — प्रासादलक्षणकथनं (Prāsāda-lakṣaṇa-kathana: Characteristics of the Temple/Prāsāda)
ဟယဂရီဝက ပရာသာဒ (prāsāda) ဆောက်လုပ်ရေးအတွက် အထွေထွေကန်နွန်ကို ဖွင့်လှစ်ကာ စတုရန်းမြေကွက်ကို ၁၆ ပိုင်းခွဲခြင်းမှ စ၍ ဗဟို (garbha) တည်ရာချခြင်း၊ နံရံခွဲဝေခြင်းနှင့် အမြင့်အချိုးအစားကို ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ပရတီမာ (pratimā) နှင့် ပိဏ္ဍိကာ (piṇḍikā) ကို အခြေခံသည့် တိုင်းတာစနစ်သို့ ပြောင်းကာ garbha နှင့် နံရံအတိုင်းအတာများကို ထုတ်ယူပြီး śikhara ကို နံရံအမြင့်၏ နှစ်ဆဟု သတ်မှတ်သည်။ ပတ်လမ်းအကျယ်၊ rathaka ထွက်ပေါက်များနှင့် śikhara/śukanāsa အတွက် ကြိုးဖြင့်ချိန်ညှိခြင်း (sūtra) ကို ရှင်းပြပြီး siṃha မော်တီဖ်၊ vedī၊ kalaśa စသည့် အလှဆင်/ရုပ်ပုံတည်ရာများကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ တံခါးအချိုးကို အမြင့်=အကျယ်၏ နှစ်ဆဟု စံချိန်တင်ကာ udumbara သစ်သားကဲ့သို့ မင်္ဂလာပစ္စည်းများနှင့် ကာကွယ်တော်များ (Caṇḍa–Pracaṇḍa, Viśvaksena, Śrī) ကို သတ်မှတ်သည်။ ပရကာရာ (prākāra) အမြင့်ကို ပရာသာဒ၏ ၁/၄ ဟု၊ ဂိုပူရ (gopura) ကို အနည်းငယ်နိမ့်ဟု သတ်မှတ်ပြီး Varāha, Narasiṃha, Śrīdhara, Hayagrīva, Jāmadagnya စသည့် ဦးတည်ရာရုပ်တော်များဖြင့် နေရာကို သန့်ရှင်းစေသည်။ လက်ရေးမူကွဲများတွင် အပိုင်းကိန်းတိုင်းတာကွာခြားမှုများကို မှတ်သားကာ śāstra တိကျမှုနှင့် ဓမ္မမင်္ဂလာကို အလေးပေးသည်။