Adhyaya 17

Verse 1

इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये बुद्धकल्क्यवतारवर्णनं नाम षोडशो ऽध्यायः अथ सप्तदशो ऽध्यायः सृष्टिविषयकवर्ननम् अग्निर् उवाच जगत्सर्गादिकान् क्रीडान् विष्णोर्वक्ष्येधुना शृणु स्वर्गादिकृत् स सर्गादिः सृष्ट्यादिः सगुणोगुणः

ဤသို့ဖြင့် အဂ္နိပုရာဏ၌ ဆယ့်ခြောက်မြောက် အခန်း “ဗုဒ္ဓနှင့် ကလ္ကိ အဝတာရ ဖော်ပြချက်” သည် ပြီးဆုံး၏။ ယခု ဆယ့်ခုနစ်မြောက် အခန်း “ဖန်ဆင်းခြင်းဆိုင်ရာ ဖော်ပြချက်” စတင်၏။ အဂ္နိက ပြောသည်—ယခု နားထောင်လော့၊ ဗိဿဏု၏ လီလာများကို ငါဖော်ပြမည်၊ ကမ္ဘာလောက ထွက်ပေါ်ခြင်းမှ စ၍။ သူသည် ကောင်းကင် စသည့်အရာတို့၏ ဖန်တီးရှင်၊ ဖန်ဆင်းခြင်း စသည့်အရာတို့၏ အရင်းမြစ်၊ ပေါ်ထွန်းခြင်း၏ အစပြုသူ—ဂုဏ်ရှိလည်းကောင်း ဂုဏ်လွန်လည်းကောင်း ဖြစ်တော်မူ၏။

Verse 2

ब्रह्माव्यक्तं सदाग्रे ऽभूत् न खं रात्रिदिनादिकं प्रकृतिं पुरुषं विष्णुः प्रविश्याक्षोभयत्ततः

အစဦး၌ ဘြဟ္မန် (Brahman) သည် မဖော်ပြသေးသော အဗျက္တ (avyakta) အဖြစ် တည်ရှိခဲ့သည်။ အာကာသ (kha) မရှိ၊ ညနှင့်နေ့ စသည့်အရာများလည်း မရှိသေး။ ထို့နောက် ဗိဿဏု (Viṣṇu) သည် ပရကృతိ (Prakṛti) နှင့် ပုရုෂ (Puruṣa) ထဲသို့ ဝင်ရောက်ကာ ၎င်းတို့ကို လှုပ်ရှားစေ၍ ဖန်ဆင်းမှုကို စတင်စေ하였다။

Verse 3

स्वर्गकाले महत्तत्त्वमहङ्कारस्ततो ऽभवत् वैकारिकस्तैजसश् च भूतादिश् चैव तामसः

ကမ္ဘာလောက ထွက်ပေါ်လာသည့် အချိန်၌ မဟတ်တတ္တဝ (Mahat-tattva) ဟူသော သဘောတရား ပေါ်ထွန်းလာသည်။ ထိုမှ အဟင်္ကာရ (ahaṅkāra) သည် ဖြစ်ပေါ်လာပြီး သုံးမျိုးရှိသည်—သတ္တဝ (vaikārika)၊ ရာဇသ (taijasa) နှင့် တာမသ (bhūtādi) ဟူ၍။

Verse 4

अहङ्काराच्छब्दमात्रमाकाशमभवत्ततः स्पर्शमात्रो ऽनिलस्तस्माद्रूपमात्रो ऽनलस्ततः

အဟင်္ကာရ (ahaṅkāra) မှ အသံသာဖြစ်နိုင်ခြေတည်းဟူသော အာကာသ (ākāśa) ပေါ်ထွန်းလာသည်။ ထိုမှ ထိတွေ့မှုသာဖြစ်နိုင်ခြေတည်းဟူသော လေ (anila) ဖြစ်လာပြီး၊ ထိုမှ မြင်နိုင်မှု/ရုပ်အရောင်သာဖြစ်နိုင်ခြေတည်းဟူသော မီး (anala) ဖြစ်လာသည်။

Verse 5

रसमात्रा आप इतो गन्धमात्रा मही स्मृता अहङ्कारात्तामसात्तु तैजसानीन्द्रियाणि च

ဤနေရာ၌ ရေသည် အရသာ၏ ဖြစ်နိုင်ခြေတည်းဟူသော ရသမात्र (rasa-mātra) ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်ဟု သိမှတ်သည်။ မြေသည် အနံ့၏ ဖြစ်နိုင်ခြေတည်းဟူသော ဂန္ဓမात्र (gandha-mātra) ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်ဟု မှတ်သားကြသည်။ ထို့ပြင် တာမသ အဟင်္ကာရမှ တိုင်ဇသ အင်ဒြိယများ (taijasa indriya) လည်း ပေါ်ထွန်းလာသည်။

Verse 6

वैकारिका दश देवा मन एकादशेन्द्रियम् ततः स्वयंभूर्भगवान् सिसृक्षुर्विविधाः प्रजाः

ဝိုင်ကာရိက (vaikārika) သတ္တဝသဘောမှ အင်ဒြိယများကို အုပ်စိုးသော ဒေဝတာ ဆယ်ပါး ပေါ်ထွန်းလာပြီး၊ စိတ် (manas) သည် အင်ဒြိယ တစ်ဆယ့်တစ်ပါးမြောက်အဖြစ် ဖြစ်လာသည်။ ထို့နောက် ကိုယ်တိုင်မွေးဖွားသော အရှင် (Svayambhū) သည် ဖန်ဆင်းလိုသော ဆန္ဒဖြင့် မျိုးစုံသော သတ္တဝါများကို ထုတ်ဖော်ဖန်ဆင်း하였다။

Verse 7

अप एव ससर्जादौ तासु वीर्यमवासृजत् आपो नारा इति प्रोक्ता आपो वै नरसूनवः

အစဦး၌ ထာဝရဘုရားသည် «ရေများ» ကိုသာ ဖန်ဆင်း၍ ထိုရေများအတွင်းသို့ မျိုးပွားစွမ်းအားကို ထုတ်လွှတ်တော်မူ၏။ ရေများကို «နာရာ» ဟု ခေါ်ကြပြီး၊ အမှန်တကယ် ရေများသည် နရာ၏ သားသမီးဖြစ်သဖြင့် (ထာဝရဘုရား) ကို «နာရာယဏ»—ရေတို့၏ အာဝါသ ဟု ဆိုကြ၏။

Verse 8

अयनन्तस्य ताः पूर्वन्तेन नारायणः स्मृतः हिरण्यवर्णमभवत् तदण्डमुदकेशयम्

အတိုင်းမသိနိုင်သော ကာလ/ဖန်ဆင်းခြင်း၏ လမ်းကြောင်း၌ အစောပိုင်းအဆုံး၌ ထာဝရဘုရားကို «နာရာယဏ» ဟု မှတ်မိကြ၏။ ထို ဥကမ္ဘာသည် ရွှေရောင်ဖြစ်လာပြီး၊ ထိုဥသည် ရေများပေါ်၌ တည်နေ၏။

Verse 9

तस्मिन् जज्ञे स्वयं ब्रह्मा स्वयम्भूरिति नः श्रुतम् हिरण्यगर्भो भगवानुषित्वा परिवत्सरम्

ထိုမူလအခြေအနေ၌ ဗြဟ္မာသည် ကိုယ်တိုင်မှ ကိုယ်တိုင် ပေါ်ထွန်းလာသည်ဟု—ကျွန်ုပ်တို့ ကြားသိရသည်—ကောင်းကင်ဘုရား ဟိရဏ္ယဂರ್ಭ သည် ထိုနေရာ၌ တစ်နှစ်ပြည့် နေထိုင်ပြီးနောက် ဖြစ်၏။

Verse 10

तदण्डमकरोत् द्वैधन्दिवं भुवमथापि च तयोः शकलयोर्मध्ये आकाशमसृजत् प्रभुः

ထို့နောက် ထာဝရဘုရားသည် ကမ္ဘာဥကို နှစ်ပိုင်းခွဲ၍ ကောင်းကင်နှင့် မြေကြီး ဖြစ်စေတော်မူ၏။ ထိုနှစ်ပိုင်းအကြား၌ အာဏာရှင်သည် အာကာသ (ākāśa) ကို ဖန်ဆင်းတော်မူ၏။

Verse 11

अप्सु पारिप्लवां पृथिवीं दिशश् च दशधा दधे तत्र कालं मनो वाचं कामं क्रोधमथो रतिम्

ရေများအတွင်း၌ ထာဝရဘုရားသည် ရေပေါ်တွင် လှိုင်းလှိုင်းမျောနေသော မြေကြီးကို တည်ထောင်တော်မူပြီး၊ ဒిశများကိုလည်း ဆယ်မျိုးအဖြစ် စီစဉ်တော်မူ၏။ ထိုနေရာ၌ ကာလ၊ စိတ်၊ စကား၊ ကာမ၊ ဒေါသ နှင့် ရတိ (လိင်ဆိုင်ရာ အာနန္ဒ) ကိုလည်း အစီအစဉ်တကျ ထားတော်မူ၏။

Verse 12

आठस्तु महाभारतीयहरिवंशपर्वण उद्धृत इति अध्यवसीयते उभयत्र क्रमेण पाठसाम्यात् तासु बीजमथासृजदिति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः हिरण्यगर्भमभवदिति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः हिरण्यवर्ण इति ग, चिह्नित्गपुस्तकपाठः ससर्ज सृष्टिन्तद्रूपां स्रष्टुमिच्छन् प्रजापतिः विद्युतोशनिमेघांश् च रोहितेन्द्रधनूंषि च

ဤ(စာဖတ်ပုံ)သည် မဟာဘာရတ၏ ဟရိဝంశ အပိုင်းမှ ကိုးကားထားသည်ဟု သတ်မှတ်ကြသည်၊ အကြောင်းမှာ နှစ်နေရာလုံးတွင် စာသားအစဉ်အလာ တူညီနေသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ (ကွဲပြားဖတ်ပုံများကို မှတ်သားထားသည်–) «ထို့နောက် သူသည် ထိုတို့အတွင်းသို့ မျိုးစေ့ကို ချလိုက်သည်» ဟု အမှတ်အသားထားသော လက်ရေးမူတွင် ဖတ်သည်; «သူသည် ဟိရဏ္ယဂರ್ಭ (ရွှေသန္ဓေ) ဖြစ်လာသည်» ဟုလည်း ထိုလက်ရေးမူတွင် ဖတ်သည်; «ရွှေရောင်» ဟု အခြား အမှတ်အသားထားသော မူတွင် ဖတ်သည်။ ဖန်ဆင်းလိုသော ဆန္ဒဖြင့် ပရာဇာပတိသည် ထိုပုံသဏ္ဍာန်တူသော စကြဝဠာဖန်ဆင်းမှုကို ထုတ်ပေါ်စေ၍ မိုးလျှပ်၊ ဝဇ္ဇရ (မိုးကြိုး)၊ မိုးတိမ်များနှင့် အိန္ဒြ၏ နီလင်းသော သက်တံများကို ဖန်ဆင်း하였다။

Verse 13

वयांसि च ससर्जादौ पर्जन्यञ्चाथ वक्त्रतः ऋचो यजूंषि सामानि निर्ममे यज्ञसिद्धये

အစဉ်အလာ၏အစမှာ သူသည် ငှက်များကို ပထမဦးစွာ ဖန်ဆင်းပြီး၊ ထို့နောက် မိုးနတ် ပရ္ဇည (Parjanya) ကို ထုတ်ပေါ်စေ하였다။ ထို့ပြင် (သူ၏) ပါးစပ်မှ ယဇ္ဉအောင်မြင်စေရန်အတွက် Ṛc ဝေဒသီချင်းများ၊ Yajus မန္တရားဖော်မြူလာများနှင့် Sāman သီချင်းများကို ဖန်တီးတော်မူ하였다။

Verse 14

साध्यास्तैर् अयजन्देवान् भूतमुच्चावचं भुजात् सनत्कुमारं रुद्रञ्च ससर्ज क्रोधसम्भवम्

ထိုဝေဒမန်တရားများဖြင့် စာဓျများ (Sādhyas) သည် ဒေဝတားတို့ကို ပူဇော်ခဲ့ကြသည်။ ထို့ပြင် Bhujāt မှ အမျိုးမျိုးသော သတ္တဝါများ (မြင့်နိမ့် မတူညီသော အမျိုးအစားများ) ပေါ်ထွန်းလာ하였다။ ထို့နောက် သူသည် စနတ်ကုမာရ (Sanatkumāra) နှင့် ရုဒြ (Rudra) ကိုလည်း ဖန်ဆင်းခဲ့ပြီး၊ ရုဒြသည် အမျက်ဒေါသမှ မွေးဖွားလာသူ ဖြစ်သည်။

Verse 15

मरीचिमत्र्यङ्गिरसं पुलस्त्यं पुलहं क्रतुम् वसिष्ठं मानसाः सप्त ब्रह्माण इति निश्चिताः

မရီချိ (Marīci)၊ အတြိ (Atri)၊ အင်္ဂိရသ (Aṅgiras)၊ ပုလஸ္တျ (Pulastya)၊ ပုလဟ (Pulaha)၊ ကရတု (Kratu) နှင့် ဝသိဋ္ဌ (Vasiṣṭha) — ဤခုနစ်ပါးကို ဗြဟ္မာ (Brahmā) ၏ စိတ်မှ မွေးဖွားသော သားတော်များ (မနသဇ) ဟူ၍ အတည်ပြုသတ်မှတ်ကြသည်၊ အဆိုပါ ခုနစ်ပါးသည် ဘြဟ္မရ္ဩိ (Brahmarṣi) ခုနစ်ပါး ဖြစ်သည်။

Verse 16

सप्तैते जनयन्ति स्म प्रजा रुद्राश् च सत्तम द्विधा कृत्वात्मनो देहमर्धेन पुरुषो ऽभवत् अर्धेन नारी तस्यां स ब्रह्मा वै चासृजत् प्रजाः

သီလဝါဒအကောင်းဆုံးသူရေ၊ ဤခုနစ်ပါးနှင့် ရုဒြများ (Rudras) သည် အမှန်တကယ် မျိုးဆက်ကို မွေးဖွားစေကြသည်။ သူသည် မိမိ၏ ကိုယ်ခန္ဓာကို နှစ်ပိုင်းခွဲ၍ တစ်ဝက်ဖြင့် ယောက်ျား ဖြစ်လာပြီး တစ်ဝက်ဖြင့် မိန်းမ ဖြစ်လာ하였다။ ထိုမိန်းမအတွင်း၌ ဗြဟ္မာ (Brahmā) သည် သတ္တဝါအပေါင်းကို အမှန်တကယ် ဖန်ဆင်းတော်မူ하였다။