Adhyaya 85

Verse 1

न लक - शम्याका अर्थ है डंडा। कोई बलवान पुरुष डंडेको खूब जोर लगाकर फेंके तो वह जहाँ गिरे

プラスタヤは言った。「おお、ビーシュマよ。さらにその後、黎明のサンディヤー（dawn-sandhyā）の時に、サンヴェーディヤ（Saṃvedya）と名づけられた最上の聖なる渡しに至り、そこで沐浴して浄めの儀を行うなら、その人は真の知を得る。これに疑いはない。」

Verse 2

रामस्य च प्रभावेण तीर्थ राजन्‌ कृतं पुरा । तल्लौहित्यं समासाद्य विन्द्याद्‌ बहु सुवर्णकम्‌

プラスタヤは言った。「王よ、いにしえ、ラーマ（Rāma）の威力によって一つの聖なる渡しが建立された。それはラウヒティヤ・ティールタ（Lauhitya-tīrtha）と呼ばれる。そこに至って沐浴する者は、多くの黄金を得ると言われる。」

Verse 3

करतोयां समासाद्य त्रिरात्रोपोषितो नरः । अश्वमेधमवाप्रोति प्रजापतिकृतो विधि:,करतोयामें जाकर स्नान करके तीन रात उपवास करनेवाला मनुष्य अश्वमेधयज्ञका फल पाता है। यह ब्रह्माजीद्वारा की हुई व्यवस्था है

プラスタヤは言った。「カラトーヤー河（Karatoyā）に至り、そこで沐浴し、三夜の断食を守る者は、アシュヴァメーダ（Aśvamedha）供犠の功徳を得る。これはプラジャーパティ（Prajāpati、梵天ブラフマー）によって定められた法である。」

Verse 4

गड्जायास्तत्र राजेन्द्र सागरस्य च संगमे । अश्वमेधं दशगुणं प्रवदन्ति मनीषिण:,राजेन्द्र! वहाँ गंगासागरसंगममें स्नान करनेसे दस अश्वमेधयज्ञोंके फलकी प्राप्ति होती है, ऐसा मनीषी पुरुष कहते हैं

プラースティヤは言った。「王よ、ガンガーが大海に合するその聖なる合流の地において、賢者たちは宣言する。そこで沐浴すれば功徳は十倍となり、アシュヴァメーダ（馬祭）十回の果報に等しい、と。」

Verse 5

गज़जायास्त्वपरं पारं प्राप्प यः स्नाति मानव: । त्रिरात्रमुषितो राजन्‌ सर्वपापै: प्रमुच्यते

「王よ、ガンガーと海の合流においてガンガーの対岸に至り、そこで沐浴し、三夜を過ごす者は、あらゆる罪から解き放たれる。」

Verse 6

ततो वैतरणीं गच्छेत्‌ सर्वपापप्रमोचनीम्‌ | विरजं तीर्थमासाद्य विराजति यथा शशी

そののち、あらゆる罪を解き放つ渡し場ヴァイタラニーへ赴くべきである。汚れなき聖地ヴィラジャに至り、そこで沐浴すれば、人は月のごとく輝く。

Verse 7

प्रतरेच्च कुलं पुण्यं सर्वपापं व्यपोहति । गोसहस्रफलं लब्ध्वा पुनाति स्वकुलं नर:

かくして渡り切れば、その人は自らの徳ある一族をも共に渡らせる。すべての罪は払い去られ、千頭の牛を施すに等しい功徳を得て、己が家系を清める。

Verse 8

शोणस्य ज्योतिरथ्याया: संगमे नियत: शुचि: । तर्पयित्वा पितृन्‌ देवानग्निष्टोमफलं लभेत्‌

プラースティヤは言った。「ショーナ川とジョーティラティヤー川の合流において、感官を制し清浄なる者が沐浴し、ついで神々と祖霊にタルパナ（奠水供養）を捧げるなら、アグニシュトーマ祭の果報を得る。」

Verse 9

शोणस्य नर्मदायाश्च प्रभवे कुरुनन्दन । वंशगुल्म उपस्पृश्य वाजिमेधफलं लभेत्‌,कुरुनन्दन! शोण और नर्मदाके उत्पत्तिस्थान वंशगुल्मतीर्थमें स्नान करके तीर्थयात्री अश्वमेधयज्ञका फल पाता है

プラースティヤは言った。「おお、クル族の喜びよ。ショーナ川とナルマダー川の源が湧き出る聖なる渡し、ヴァンシャグルマにて沐浴し、定められたとおりティールタ（聖地）に触れる作法を行う者は、アシュヴァメーダ（馬祭）に等しい功徳を得る。」

Verse 10

ऋषभं तीर्थमासाद्य कोसलायां नराधिप । वाजपेयमवाप्रोति त्रिरात्रोपोषितो नर:

プラースティヤは言った。「王よ、コーサラの地にあるリシャバ（Ṛṣabha）という聖なる渡しに至り、そこで三夜の断食を守る者は、ヴァージャペーヤ（Vājapeya）祭を行ったのと同じ功徳を得る。」

Verse 11

कोसलां तु समासाद्य कालतीर्थमुपस्पृशेत्‌

プラースティヤは言った。「王よ、コーサラの地に至ったなら、カ―ラティールタ（Kālatīrtha）と呼ばれる聖なる渡しで沐浴すべきである。千頭の牛を施すに等しい功徳を得て、その者は自らの一族を清める。」

Verse 12

वृषभैकादशफलं लभते नात्र संशय: । पुष्पवत्यामुपस्पृश्य त्रिरात्रोपोषितो नर:

プラースティヤは言った。「疑いはない。プシュパヴァティー（Puṣpavatī）で沐浴して身を清め、さらに三夜の断食を守る者は、『十一頭の牡牛』の供犠に等しい功徳を得る。」

Verse 13

ततो बदरिकातीर्थ स्नात्वा भरतसत्तम

それから、バーラタ族の最勝者よ、バダリカー（Badarikā）の聖なる渡しで沐浴して（さらに先へと進む）。

Verse 14

दीर्घमायुरवाप्रोति स्वर्गलोक॑ च गच्छति । भरतकुलभूषण! तदनन्तर बदरिकातीर्थमें स्नान करके मनुष्य दीर्घायु पाता और स्वर्गलोकमें जाता है ।। अथ चम्पां समासाद्य भागीरथ्यां कृतोदक:

プラースティヤは言った。「その者は長寿を得、また天界の世界へ赴く。おお、バーラタ族の飾りよ！その後、聖なる渡し場バダリカーで沐浴すれば、人は長命を得て天に至る。さらにチャンパーに到り、バーギーラティー（ガンガー）にて献水の儀（ウダカ・クリヤー）を行う。」

Verse 15

लपेटिकां ततो गच्छेत्‌ पुण्यां पुण्योपशोभिताम्‌

プラースティヤは言った。「そこから、聖地ラペーティカーへ進むがよい。そこは自らの清浄さによって、いよいよ輝きを増す場所である。」

Verse 16

ततो महेन्द्रमासाद्य जामदग्न्यनिषेवितम्‌

次いでマヘーンドラに至る。そこはジャマダグニの末裔（パラシュラーマ）がしばしば訪れ、その臨在によって聖別された地である。

Verse 17

मतड़स्य तु केदारस्तत्रैव कुरुनन्दन

プラースティヤは言った。「おお、クル族の喜びよ、マタダの聖なる田地（ケーダーラ）は、まさにそこにある。」

Verse 18

श्रीपर्वत॑ं समासाद्य नदीतीरमुपस्पृशेत्‌

プラースティヤは言った。「シュリーパルヴァタに到ったなら、川のほとりへ赴き、水に触れて清めの作法（儀礼的沐浴）を行うべきである。」

Verse 19

श्रीपर्वते महादेवो देव्या सह महाद्युति:

プラースティヤは語る。シュリーパルヴァタにおいて、光輝ある主マハーデーヴァは女神とともに歓喜して住まわれる。そこには諸天とともにブラフマーもまた住まう。その地の聖なるデーヴァクンダに沐浴し、己を制する巡礼者は清浄となり、アシュヴァメーダ祭の功徳を得て、最高の成就に至る。同じくパーンディヤの国にて、神々に崇められるリシャバ山を訪れる者は、ヴァージャペーヤ祭の果報を得て、天上に歓喜する。

Verse 20

न्यवसत्‌ परमप्रीतो ब्रह्मा च त्रिदशै: सह । तत्र देवहदे स्नात्वा शुचि: प्रयतमानस:

プラースティヤは言った。「そこでは、至って歓喜したブラフマーが諸天とともに住まう。その神なる湖に沐浴して清浄となり、心を律し一心に整えた者は、アシュヴァメーダ祭の功徳を得て、最高の成就を得る。」

Verse 21

अश्वमेधमवाप्रोति परां सिद्धि च गच्छति । ऋषभं पर्वतं गत्वा पाण्ड्ये दैवतपूजितम्‌ । वाजपेयमवाप्रोति नाकपृष्ठे च मोदते

プラースティヤは語った。「この聖地を訪れる者は、アシュヴァメーダ祭の功徳を得て、最高の成就に至る。またパーンディヤの国にある、神々に崇められるリシャバ山へ赴く巡礼者は、ヴァージャペーヤ祭の果報を得て、天の高みで歓喜する。」

Verse 22

ततो गच्छेत कावेरीं वृतामप्सरसां गणै: । तत्र स्नात्वा नरो राजन्‌ गोसहस्रफलं लभेत्‌,राजन्‌! तदनन्तर अप्सराओंसे आवृत कावेरी नदीकी यात्रा करे। वहाँ स्नान करनेसे मनुष्य सहस्र गोदानका फल पाता है

それから、王よ、アプサラスの群れに取り囲まれたカーヴェリー河へ赴くがよい。そこで沐浴する者は、王よ、千頭の牛を施すに等しい功徳を得る。

Verse 23

ततस्तीरे समुद्रस्यथ कन्यातीर्थमुपस्पृशेत्‌ । तत्रोपस्पृश्य राजेन्द्र सर्वपापै: प्रमुच्यते

さらに海の岸辺にて、カンヤー・ティールタへ赴き、身を清めよ。王の中の王よ、その聖地で沐浴するや、人はあらゆる罪より解き放たれる。

Verse 24

अथ गोकर्णमासाद्य त्रिषु लोकेषु विश्रुतम्‌ । समुद्रमध्ये राजेन्द्र सर्वलोकनमस्कृतम्‌

プラースティヤは言った。「それから、王よ、三界に名高く、海のただ中にあって万民に礼拝されるゴーカルナ（Gokarṇa）へ赴け。そこでその聖なる渡し場にて沐浴すれば、梵天（Brahmā）をはじめとする神々、苦行に富む聖仙、そして数多の類の存在が、ウマーに愛される主・シャンカラ（Śaṅkara、シヴァ）を礼拝するその霊地と相応するのだ。」

Verse 25

यत्र ब्रह्मादयो देवा ऋषयश्न तपोधना: । भूतयक्षपिशाचाश्व किंनरा: समहोरगा:

プラースティヤは言った。「梵天（Brahmā）をはじめとする神々、苦行に富む修行者たち、さらにブータ、ヤクシャ、ピシャーチャ、キンナラ、そして大いなる蛇族までもが、等しく敬虔に集う聖地がある。そのティールタは、見える世界と見えぬ世界の交会点として語られ、信と厳修とがそこで合流する。聖なるものが、あらゆる類の存在により認められていることを聴く者に思い起こさせるのだ。」

Verse 26

सिद्धचारणगन्धर्वमानुषा: पन्नगास्तथा | सरित: सागरा: शैला उपासन्त उमापतिम्‌

プラースティヤは言った。「大王よ、シッダ、チャーラナ、ガンダルヴァ、そして人々—さらにパンナガ（蛇族）—また河川も大海も山々も、ことごとくウマーパティ（Umāpati、シヴァ）を礼拝する。ゆえに、三界に名高く万類に崇められ、海のただ中にあるゴーカルナのティールタへ赴き、そこで沐浴せよ。そこは、梵天をはじめとする神々、苦行の聖仙、そして多くの類の存在が、ウマーに愛される主・シャンカラに帰依を捧げる聖地である。」

Verse 27

तत्रेशानं समभ्यर्च्य त्रिरात्रोपोषितो नर: । अश्वमेधमवाप्रोति गाणपत्यं च विन्दति,वहाँ भगवान्‌ शिवकी पूजा करके तीन रात उपवास करनेवाला मनुष्य अश्वमेधयज्ञका फल पाता और गणपतिपद प्राप्त कर लेता है

プラースティヤは言った。「その聖地において、イーシャーナ（Īśāna、主シヴァ）を正しく恭敬して礼拝し、三夜の断食を守る者は、アシュヴァメーダ（Aśvamedha）祭の功徳を得、さらにガナパティ（Gaṇapati）に連なる位をも得る。」

Verse 28

उष्य द्वादशरात्रं तु पूतात्मा च भवेन्नर: । तत एव च गायद्र्या: स्थानं त्रैलोक्यपूजितम्‌,वहाँ बारह रात निवास करनेसे मनुष्यका अन्त:ःकरण पवित्र हो जाता है। वहीं गायत्रीका त्रिलोक-पूजित स्थान है

プラースティヤは言った。「ここに十二夜とどまれば、人の内なるものは清められる。まさしくこの地こそ、三界にわたり崇敬され礼拝されるガーヤトリー（Gāyatrī）の聖なる座である。」

Verse 29

त्रिरात्रमुषितस्तत्र गोसहस्रफलं लभेत्‌ | निदर्शनं च प्रत्यक्ष ब्राह्मणानां नराधिप

プラースティヤは言った。「王よ、そこに三夜とどまる者は、千頭の牛を施す果報に等しい功徳を得る。さらに人々の支配者よ、そこには婆羅門を見分けるための、目に見える直接の徴があるのだ。」

Verse 30

गायत्रीं पठते यस्तु योनिसंकरजस्तथा । गाथा च गाथिका चापि तस्य सम्पद्यते नूप

プラースティヤは言った。「王よ、混淆の血統に生まれた者がガーヤトリー（Gāyatrī）を誦そうとしても、その発声はただの歌や語り物のようになり、聖なる音声の厳格な規則を欠く。すなわち、ガーヤトリーを正しく発音できないのだ。」

Verse 31

संवर्तस्य तु विप्रषेर्वापीमासाद्य दुर्लभाम्‌

プラースティヤは言った。「そして、仙人サンヴァルタ（Saṁvarta）に属する、稀にして到り難い井戸へと至り……」

Verse 32

ततो वेणां समासाद्य त्रिरात्रोपोषितो नर:

ついでヴェナー河（Veṇā）に至ると、その者は三夜の断食を行った――浄めのため、また徳における決意を固めるための、規律ある自制であった。

Verse 33

ततो गोदावरीं प्राप्य नित्यं सिद्धनिषेविताम्‌

さらに、常に成就者（シッダ）たちが往来して聖別するゴーダーヴァリー河（Godāvarī）に至り、（彼／彼らは）絶え間ない苦行者の気配に刻まれた地へと到った。

Verse 34

गवां मेधमवाप्रोति वासुकेलोकमुत्तमम्‌ । वेणाया: संगमे स्नात्वा वाजिमेधफलं लभेत्‌

プラースティヤは言った。「『ゴーメーダ（牛供犠）』という大いなる功徳の儀礼を行えば、ヴァースキ（Vāsuki）の最勝の世界に至る。また、ヴェナー川（Veṇā）の合流点で沐浴すれば、アシュヴァメーダ（馬供犠）の果報を得る。」

Verse 35

तत्पश्चात्‌ सदा सिद्ध पुरुषोंसे सेवित गोदावरीके तटपर जाकर स्नान करनेसे तीर्थयात्री गोमेधयज्ञका फल पाता और वासुकिके लोकमें जाता है | वेणासंगममें स्नान करके मनुष्य अश्वमेधयज्ञके फलका भागी होता है ।।

プラースティヤは言った。「そののち、常に成就者（シッダ）たちに仕えられ訪れられるゴーダーヴァリー河の岸へ赴き、そこで沐浴する巡礼者は、ゴーメーダの功徳を得てヴァースキの世界に至る。ヴェナー川の合流点で沐浴すれば、アシュヴァメーダの果報に与る。ヴァラダーの合流点で沐浴すれば、千頭の牛を施すに等しい報いを得る。さらにブラフマー・スターナに到り、三夜の断食を守る者は、規律ある克己によって清めの功徳を得る。」

Verse 36

कुशप्लवनमासाद्य ब्रह्मचारी समाहित:

クシャ草の茂る地に至ると、ブラフマチャーリン（梵行の学徒）は、身を慎み心を統一して、戒律の専念に堅くとどまった。

Verse 37

ततो देवह्नदे5रण्ये कृष्णवेणाजलोद्धवे

そしてデーヴァフナの森にて、クリシュナ・ヴェナー川（Kṛṣṇaveṇā）に由来する水源のほとりで……

Verse 38

यत्र क्रतुशतैरिष्टवा देवराजो दिवं गत:

プラースティヤは言った。「ここは、神々の王インドラが百の祭儀を修して天に昇った場所である。まさしくここで、百の儀礼を成し遂げたのち、インドラは天界の御座に就いた。おお、バラタ族の喜びよ、この地に赴くだけで旅人はアグニシュトーマ（Agniṣṭoma）の功徳を得る。さらにその後、『サルヴァデーヴァ（Sarvadeva）』と呼ばれる湖で沐浴すれば、千頭の牛を施すに等しい果報を得る。」

Verse 39

अग्निष्टोमफल विन्द्यादू गमनादेव भारत । सर्वदेवह्नदे स्नात्वा गोसहस्रफलं लभेत्‌

プラースティヤは言った。「おお、バーラタよ。その聖地へ赴くだけで、アグニシュトーマ祭（Agniṣṭoma）の功徳を得る。さらにサルヴァデーヴァ・ハダ（Sarvadeva-hada）で沐浴すれば、千頭の牛を施すのに等しい果報を得る。」

Verse 40

ततो वापीं महापुण्यां पयोष्णीं सरितां वराम्‌ । पितृदेवार्चनरतो गोसहस्रफलं लभेत्‌

プラースティヤは言った。「それから、きわめて功徳深い聖なる池と、諸河のうち最上のパヨーシュニー河（Payoṣṇī）へ赴き、そこで沐浴せよ。神々と祖霊（ピトリ）への供養に専心するなら、その巡礼者は千頭の牛を施すに等しい功徳を得る。」

Verse 41

दण्डकारण्यमासाद्य पुण्यं राजन्नुपस्पृशेत्‌ । गोसहस्रफलं तस्य स्नातमात्रस्य भारत,राजन्‌! भरतनन्दन! जो दण्डकारण्यमें जाकर स्नान करता है, उसे स्नान करनेमात्रसे सहस्र गोदानका फल प्राप्त होता है

プラースティヤは言った。「おお王よ、バーラタの末裔よ。聖なるダンダカの森（Daṇḍaka）に至ったなら、そこで沐浴せよ。沐浴するというその行いだけで、千頭の牛を施すに等しい功徳を得る。」

Verse 42

शरभज्जश्रमं गत्वा शुकस्य च महात्मन: । न दुर्गतिमवाप्रोति पुनाति च कुल नरः,शरभंग मुनि तथा महात्मा शुकके आश्रमपर जानेसे मनुष्य कभी दुर्गतिमें नहीं पड़ता और अपने कुलको पवित्र कर देता है

プラースティヤは言った。「仙人シャラバーンガ（Śarabhāṅga）の庵に赴き、また大魂シュカ（Śuka）のアーシュラマを訪れる者は、悪しき境遇に堕ちることなく、かえって一族全体を清める。」

Verse 43

ततः शूर्पारकं गच्छेज्जामदग्न्यनिषेवितम्‌ । रामतीर्थ नर: स्नात्वा विन्द्याद्‌ बहुसुवर्णकम्‌

それから、ジャーマダグニャ（Jāmadagnya）すなわちパラシュラーマ（Paraśurāma）がしばしば訪れた聖地シュールパーラカ（Śūrpāraka）へ赴くがよい。そこでラーマ・ティールタ（Rāma-tīrtha）にて沐浴すれば、人は豊かな黄金を得ると言われる。

Verse 44

सप्तगोदावरे स्नात्वा नियतो नियताशन: । महत्‌ पुण्यमवाप्रोति देवलोक॑ च गच्छति,सप्तगोदावरतीर्थमें स्नान करके नियमपालनपूर्वक नियमित भोजन करनेवाला पुरुष महान्‌ पुण्यलाभ करता और देवलोकमें जाता है

プラースティヤは宣言する――聖なる渡し場「サプタゴーダーヴァリー」にて沐浴し、戒めを守って自らを律し、食を節してほどよく取る者は、大いなる功徳を得、その果として神々の世界に至る。

Verse 45

ततो देवपथं गत्वा नियतो नियताशन: । देवसत्रस्य यत्‌ पुण्यं तदेवाप्रोति मानव:,तत्पश्चात्‌ नियमपालनके साथ-साथ नियमित आहार ग्रहण करनेवाला मानव देवपथमें जाकर देवसत्रका जो पुण्य है, उसे पा लेता है

そして「神々の道」を進むとき、戒めを守り、食を律する者は、デーヴァサトラ（Devasatra）に属するそのままの功徳を得る。

Verse 46

तुड्गकारण्यमासाद्य ब्रह्मचारी जितेन्द्रिय: । वेदानध्यापयत्‌ तत्र ऋषि: सारस्वत: पुरा

トゥンガの森に至ると、彼は梵行者として住み、諸感官を征服して己が支配下に置いた。古の世、その地で聖仙サーラスヴァタは他の仙人たちにヴェーダを教授したという。

Verse 47

तत्र वेदेषु नष्टेषु मुनेरड्धिरस: सुतः । ऋषीणामुत्तरीयेषु सूपविष्टो यथासुखम्‌

そののち、ヴェーダが失われ（忘れ去られ）たとき、アルッディラサ（Arddhirasa）仙の子は、仙人たちの上衣の間に身を潜め、安らかに座した。

Verse 48

ओड्कारेण यथान्यायं सम्यगुच्चारितेन ह । येन यत्‌ पूर्वमभ्यस्तं तत्‌ सर्व समुपस्थितम्‌

プラースティヤは言った。「定められた作法に従い、聖なる音節が正しく唱えられるなら、人がかつて学び修習したヴェーダのいかなる部分も、ありありと全き姿で記憶に立ち現れ、学んだとおりに甦る。」

Verse 49

ऋषयस्तत्र देवाश्व॒ वरुणोडग्नि: प्रजापति: । हरिरनारायणस्तत्र महादेवस्तथैव च,उस समय वहाँ बहुत-से ऋषि, देवता, वरुण, अग्नि, प्रजापति, भगवान्‌ नारायण और महादेवजी भी उपस्थित हुए

プラースティヤは言った。「その時そこには、多くの聖仙と神々が集っていた――ヴァルナ、アグニ、プラジャーパティ、ナーラーヤナにほかならぬハリ、そしてマハーデーヴァもまた。」

Verse 50

पितामहश्न भगवान्‌ देवै: सह महाद्युति: । भगुं नियोजयामास याजनार्थ महाद्युतिम्‌,महातेजस्वी भगवान्‌ ब्रह्माने देवताओंके साथ जाकर परम कान्तिमान्‌ भृगुको यज्ञ करानेके कामपर नियुक्त किया

プラースティヤは言った。「大いなる光輝を放つ尊き祖父神は、神々とともに赴き、輝かしきブリグを祭祀の執行者として任じた。」

Verse 51

ततः स चक्रे भगवानृषीणां विधिवत्‌ तदा । सर्वेषां पुनराधानं विधिदृष्टेन कर्मणा

それからその尊き聖仙は、定められた法に従い、伝統に説かれた作法のままに、すべての仙人たちのために聖火を改めて安置し、復興の儀を執り行った。

Verse 52

आज्यभागेन तत्राग्निं तर्पयित्वा यथाविधि । देवा: स्वभवनं याता ऋषयश्च यथाक्रमम्‌

プラースティヤは言った。「そこで定めの供物たる澄ましバターをもって、作法どおり聖火を満たしたのち、神々はそれぞれの住処へ帰り、聖仙たちもまた次第を守って各々の座へと退いた。」

Verse 53

तदरण्यं प्रविष्टस्य तुड़क॑ राजसत्तम । पापं प्रणश्यत्यखिलं स्त्रियो वा पुरुषस्य वा,नृपश्रेष्ठट उस तुंगकारण्यमें प्रवेश करते ही स्त्री या पुरुष सबके पाप नष्ट हो जाते हैं

プラースティヤは言った。「おおトゥダカよ、王の中の最勝者よ――その森に足を踏み入れたなら、女であれ男であれ、あらゆる罪はことごとく滅び去る。」

Verse 54

तत्र मासं वसेद्‌ धीरो नियतो नियताशन: । ब्रहद्मलोकं व्रजेद्‌ राजन्‌ कुलं चैव समुद्धरेत्‌

そこで、堅固なる者は戒を守り、食を節して、一か月のあいだ住すべし。王よ、かく行ずる巡礼者は梵天界（ブラフマローカ）に至り、また自らの一族をも救い上げる。

Verse 55

मेधाविकं समासाद्य पितृन्‌ देवांश्व॒ तर्पयेत्‌ | अग्निष्टोममवाप्रोति स्मृतिं मेधां च विन्दति

プラスタヤは言った。「メーダーヴィカ（聖地／聖儀）に至ったなら、しかるべき供物をもってタルパナ（奠水供養）を行い、ピトリ（祖霊）と神々を満足させよ。そうすればアグニシュトーマ祭の功徳を得、smṛti（記憶・想起）とmedhā（知慧）とをともに得る。」

Verse 56

तत्पश्चात्‌ मेधाविकतीर्थमें जाकर देवताओं और पितरोंका तर्पण करे; ऐसा करनेवाला पुरुष अग्निष्टोमयज्ञका फल पाता और स्मृति एवं बुद्धिको प्राप्त कर लेता है ।।

その後、メーダーヴィカの聖なる渡しに赴き、神々とピトリにタルパナを捧げよ。これを行う者はアグニシュトーマ祭の果報を得、記憶と知慧とを得る。同じ地には、世に名高き山カーラガッジャラがそびえ、そこにあるデーヴァフラダという聖なる池で沐浴すれば、千頭の牛を施すに等しい功徳を得る。

Verse 57

यो: स्नात: साधयेत्‌ तत्र गिरौ कालण्जरे नृप । स्वर्गलोके महीयेत नरो नास्त्यत्र संशय:,राजन! जो कालंजर पर्वतपर स्नान करके वहाँ साधन करता है, वह मनुष्य स्वर्गलोकमें प्रतिष्ठित होता है; इसमें संशय नहीं है

王よ、カーランジャラ山にて沐浴し、その聖地で修行（サーダナー）に励む者は、天界において尊ばれる。これに疑いはない。

Verse 58

ततो गिरिवरश्रेष्ठे चित्रकूटे विशाम्पते । मन्दाकिनीं समासाद्य सर्वपापप्रणाशिनीम्‌

プラスタヤは言った。「次いで、民の主よ、山々の第一たるチトラクトゥ（Citrakūṭa）に至り、あらゆる罪を滅するマンダーキニー（Mandākinī）に近づき、そこで沐浴し、神々とピトリの礼拝に身を捧げよ。これによりアシュヴァメーダ祭の功徳を得て、最高の境地に到る。」

Verse 59

तत्राभिषेकं कुर्वाण: पितृदेवार्चने रत: । अश्वमेधमवाप्रोति गतिं च परमां व्रजेत्‌

プラースティヤは言った。「王よ、かの地で灌頂の儀（アビシェーカ）を行い、祖霊（ピトリ）と神々への礼拝に専心する者は、馬祭（アシュヴァメーダ）に等しい功徳を得て、最上の境地へ赴く。その後、山々のうち最勝なるチトラクータ（Citrakūṭa）に至り、あらゆる罪を滅する水をもつマンダーキニー（Mandākinī）の岸に着いたなら、そこで沐浴し、神々と祖先を敬い奉ることに励むべきである。これにより、馬祭の果報を得て、至高の目的に到達する。」

Verse 60

ततो गच्छेत धर्मज्ञ भर्त॒स्थानमनुत्तमम्‌ । यत्र नित्यं महासेनो गुह: संनिहितो नूप

プラースティヤは言った。「それから、ダルマを知る者よ、比類なきバルトリ（Bhartṛ）の住処へ進むがよい。そこには大軍を擁する勇者グハ（Guha）が、常に在して絶えず住まう。」

Verse 61

कोटितीर्थ नरः स्नात्वा गोसहस्रफलं लभेत्‌

プラースティヤは宣言する。「コーティティールタ（Koṭitīrtha）で沐浴する者は、牛千頭を施すのと等しい功徳を得る。」

Verse 62

प्रदक्षिणमुपावृत्य ज्येष्ठस्थानं व्रजेन्नर: । अभिगम्य महादेवं विराजति यथा शशी

敬意をもって右繞（プラダクシナー）し、そして引き返して、人は最も尊ばれる場所へ赴くべきである。そのように大自在天マハーデーヴァ（シヴァ）に近づけば、吉祥の光を帯びて、天の月のごとく輝く。

Verse 63

कोटितीर्थमें स्नान करके मनुष्य सहस्र गोदानका फल पाता है। उसकी परिक्रमा करके तीर्थयात्री मानव ज्येष्ठस्थानको जाय। वहाँ महादेवजीका दर्शन-पूजन करनेसे वह चन्द्रमाके समान प्रकाशित होता है ।।

プラースティヤは言った。「王よ、バーラタ族の最勝者よ、そこには不思議な清浄さで名高い井戸がある。ユディシュティラよ、その井戸の内には四つの大海が宿っている。」

Verse 64

तत्रोपस्पृश्य राजेन्द्र पितृदेवार्चने रत: । नियतात्मा नर: पूतो गच्छेत परमां गतिम्‌

王よ、そこで沐浴し、ついで神々と祖霊（ピトリ）への供養に励み、心をよく律する者は清められ、最高の境地に到る。

Verse 65

ततो गच्छेत राजेन्द्र शृज़धवेरपुरं महत्‌ । यत्र तीर्णो महाराज रामो दाशरथि: पुरा,राजेन्द्र! वहाँसे महान्‌ शुड्गभवेरपुरकी यात्रा करे। महाराज! पूर्वकालमें दशरथनन्दन श्रीरामचन्द्रजीने वहीं गंगा पार की थी

次いで、王の中の最勝者よ、偉大なる都シュリンガダヴェーラプラ（Śṛṅgadhaverapura）へ赴くべきである。そこにて、勇猛なる王よ、昔ダシャラタの子ラーマはガンガー（Gaṅgā）を渡り、その正しき行いと節制の旅の記憶によってその地を聖ならしめた。

Verse 66

तम्मिंस्तीर्थे महाबाहो स्नात्वा पापै: प्रमुच्यते । गड्जायां तु नरः स्नात्वा ब्रह्मचारी समाहित:

大いなる腕を持つ者よ、その聖なる渡しで沐浴すれば罪より解き放たれる。さらに、ガドジャー（Gaḍjā）にて沐浴する者は、戒を守る梵行者（ブラフマチャーリン）となり、自制し、内に心を収める。

Verse 67

ततो मुज्जवटं गच्छेत्‌ स्थानं देवस्थ धीमत:

次いでムッジャヴァタ（Mujjavaṭa）へ赴くべきである。そこは神々の聖なる住処であり、賢聖の気配に結ばれた地である。

Verse 68

अभिगम्य महादेवमभिवाद्य च भारत | प्रदक्षिणमुपावृत्य गाणपत्यमवाप्रुयात्‌

バーラタよ、マハーデーヴァ（シヴァ）に近づき恭しく礼拝し、ついで右繞（プラダクシナ）して敬意をもって退けば、ガナパティ（ガネーシャ）の加護と恩寵を得る。

Verse 69

तम्मिंस्तीर्थे तु जाह्वव्यां स्नात्वा पापै: प्रमुच्यते । तदनन्तर तीर्थयात्री परम बुद्धिमान्‌ महादेवजीके मुंजवट नामक तीर्थको जाय। भरतनन्दन उस तीर्थमें महादेवजीके पास जाकर उन्हें प्रणाम करके परिक्रमा करनेसे मनुष्य गणपतिपद प्राप्त कर लेता है। उक्त तीर्थमें जाकर गंगामें स्नान करनेसे मनुष्य सब पापोंसे छुटकारा पा जाता है || ६७-६८ $ || ततो गच्छेत राजेन्द्र प्रयागमृषिसंस्तुतम्‌

プラースティヤは言った。「それから、王よ、仙人たちに讃えられるプラヤーガ（Prayāga）へ赴くがよい。そこには梵天ブラフマーと諸神、方位とその主宰、世界の護持者ローカパーラ（Lokapāla）、サーディヤ（Sādhyas）、諸世に尊ばれる祖霊ピトリ（Pitṛs）、サナトクマーラ（Sanatkumāra）らの大聖、アンギラス（Aṅgiras）らの清浄なる梵仙ブラフマリシ（Brahmarṣi）、さらにナーガ、スパルナ（Suparṇa）、シッダ（Siddha）、太陽、河川と大海、ガンダルヴァとアプサラス（Apsarā）—そしてブラフマーとともに、吉祥なるヴィシュヌ（Viṣṇu）もまた住まう。そこには三つの火壇があり、その間を、あらゆるティールタ（tīrtha）の功徳を具えたジャーフナヴィー—すなわちガンガー（Gaṅgā）—が勢いよく流れる。三界に名高く世を浄める、太陽の娘ヤムナー（Yamunā）が、そこでガンガーに合流する。ガンガーとヤムナーの間の地は、大地の『下腰』と見なされるのだ。」

Verse 70

तत्र ब्रह्मादयो देवा दिशश्न सदिगीश्वरा: । लोकपालाश्न साध्याक्षु पितरो लोकसम्मता:

プラースティヤは言った。「そこ、その聖なる地には、梵天ブラフマーと諸神、方位とその主宰、世界の護持者ローカパーラ（Lokapāla）、サーディヤ（Sādhyas）、そして諸世に尊ばれる祖霊ピトリ（Pitṛs）が住まう。」

Verse 71

सनत्कुमारप्रमुखास्तथैव परमर्षय: । अज्धिर:प्रमुखाश्वैव तथा ब्रह्मर्षयो5मला:

プラースティヤは言った。「そこにはまた、サナトクマーラ（Sanatkumāra）を首とする至高の聖仙たち、そしてアンギラス（Aṅgiras）を首とする無垢の梵仙ブラフマリシ（Brahmarṣi）たちがいる。」

Verse 72

तथा नागा: सुपर्णाश्च सिद्धाश्चक्रचरास्तथा । सरित: सागराश्षैव गन्धर्वाप्सरसो5डपि च

プラースティヤは言った。「王の中の最勝者よ、そこにはまた、ナーガとスパルナ（Suparṇa）、シッダ（Siddha）と虚空を行く天の衆、さらに河川と大海、そしてガンダルヴァとアプサラス（Apsarā）もいる。」

Verse 73

हरिश्व भगवानास्ते प्रजापतिपुरस्कृत: । तत्र त्रीण्यग्निकुण्डानि येषां मध्येन जाह्नवी

プラースティヤは言った。「そこには、プラジャーパティ（Prajāpati）の御前で尊ばれる、尊厳なるハリシュヴァ（Hariśvā）が住まう。その聖域には三つの火壇があり、その間をジャーフナヴィー—すなわちガンガー（Gaṅgā）—が流れる。」

Verse 74

वेगेन समतिक्रान्ता सर्वतीर्थपुरस्कृता । तपनस्य सुता देवी त्रिषु लोकेषु विश्रुता

Pulastya said: “O king, thereafter you should go to the sacred ford of Prayāga, praised by the great seers. There the goddess—daughter of Tapana and renowned in the three worlds—has swiftly passed on, leading the host of holy places. At Prayāga dwell Brahmā and the other gods; the quarters and their guardians; the world-protectors; the Sādhyas; the Pitṛs honored by the worlds; great sages such as Sanatkumāra; pure Brahmarṣis such as Aṅgiras; Nāgas; Suparṇas; Siddhas; the Sun; rivers and the ocean; Gandharvas and Apsarases; and, together with Brahmā, Lord Viṣṇu himself. There are three fire-altars, and between them the Gaṅgā—endowed with the merit of all tīrthas—rushes onward. There the Yamunā, the world-purifying daughter of the Sun, famed in the three worlds, joins the Gaṅgā. The land between the Gaṅgā and Yamunā is regarded as the ‘lower waist’ of the earth.”

Verse 75

यमुना गड़या सार्थ संगता लोकपावनी । गड़्ायमुनयोर्म ध्यं पृथिव्या जघनं स्मृतम्‌

Pulastya said: “The Yamunā, purifier of the worlds, unites there with the Gaṅgā. O best of kings, the region between the Gaṅgā and the Yamunā is traditionally regarded as the ‘lower portion’ (jaghana) of the earth. Therefore one should proceed to the Prayāga-tīrtha, praised by great seers, where the gods and revered beings abide. By visiting and honoring such a confluence, a person aligns with dharma through reverence for sacred geography, humility before the divine order, and the purifying discipline of pilgrimage.”

Verse 76

प्रयागं जघनस्थानमुपस्थमृषयो विदु: । प्रयागं सप्रतिष्ठानं कम्बलाश्वतरौ तथा

Pulastya said: “The sages know Prayāga as the ‘lower seat’ and generative center of the sacred geography. Prayāga—together with Pratiṣṭhāna—along with Kambala and Aśvatara (the nāgas), is revered as a supremely sanctifying locus. By going there, and even by merely uttering its name, a person is released from sin and from the dread that arises at the time of death.”

Verse 77

तीर्थ भोगवती चैव वेदिरेषा प्रजापते: । तत्र वेदाश्न यज्ञाश्च मूर्तिमन्तो युधिष्ठिर

Pulastya said: “O Yudhiṣṭhira, the sacred ford called Bhogavatī is indeed the altar of Prajāpati. There, the Vedas and the sacrificial rites are said to abide in embodied form—present as living realities—honoring Prajāpati. The teaching is that a tīrtha is not merely a place but a concentrated field of dharma: reverence for the Veda, disciplined worship, and the purifying power of right ritual intention.”

Verse 78

प्रजापतिमुपासन्ते ऋषयश्न तपोधना: । यजन्ते क्रतुभिर्देवास्तथा चक्रधरा नृपा:

Pulastya said: “The ascetic sages, rich in austerity, worship Prajāpati there. The gods too offer worship through sacrificial rites, and likewise the wheel-bearing kings perform sacrifices. Thus that sacred place is upheld by disciplined devotion and ritual duty, and it is praised as supremely purifying because it gathers together the highest forms of dharma—reverence for the Creator, self-restraint, and yajña.”

Verse 79

ततः पुण्यतमं नाम त्रिषु लोकेषु भारत । प्रयागं सर्वतीर्थेभ्य: प्रवदन्त्यधिकं विभो

Pulastya said: “Therefore, O Bharata, the most sanctifying name in the three worlds is Prayāga. O mighty one, it is proclaimed to surpass all other sacred fords. Merely going there—or even uttering its name—frees a person from sin and from the fear that arises at the time of death.”

Verse 80

गमनात्‌ तस्य तीर्थस्य नामसंकीर्तनादपि । मृत्युकालभयाच्चापि नर: पापात्‌ प्रमुच्यते

Pulastya says that a person is released from sin not only by actually going to that sacred ford, but even by merely reciting its name; and he is freed as well from the dread that arises at the time of death. The verse underscores the Mahābhārata’s ethic of tīrtha as moral purification: sincere remembrance and reverent association with a holy place are presented as spiritually efficacious, reducing fear and loosening the grip of wrongdoing.

Verse 81

तत्राभिषेकं यः कुर्यात्‌ संगमे लोकविश्रुते । पुण्यं स फलमाप्रोति राजसूयाश्वमेधयो:,वहाँके विश्वविख्यात संगममें जो स्नान करता है वह राजसूय और अश्वमेधयज्ञोंका पुण्यफल प्राप्त कर लेता है

Pulastya said: Whoever performs the sacred bathing rite at that world-renowned confluence attains the same store of religious merit as is gained from the Rājasūya and Aśvamedha sacrifices. The teaching elevates humble pilgrimage and inner purity, presenting accessible dharma as a path to great spiritual fruit without the violence, wealth, or royal power required for grand rites.

Verse 82

एषा यजनभूमिर्हि देवानामभिसंस्कृता । तत्र दत्तं सूक्ष्म्मपि महद्‌ भवति भारत,भरतनन्दन! यह देवताओंकी संस्कार की हुई यज्ञभूमि है। यहाँ दिया हुआ थोड़ा-सा भी दान महान होता है

Pulastya said: This is indeed a sacrificial ground, consecrated by the gods. O descendant of Bharata, O joy of the Bharatas, even the smallest gift offered here becomes great in its spiritual and moral fruit.

Verse 83

न वेदवचनात्‌ तात न लोकवचनादपि । मतिरुत्क्रमणीया ते प्रयागमरणं प्रति,तात! तुम्हें किसी वैदिक वचनसे या लौकिक वचनसे भी प्रयागमें मरनेका विचार नहीं त्यागना चाहिये

Pulastya said: “Dear child, neither by citing Vedic injunctions nor by appealing to worldly opinion should you abandon your resolve that is set upon dying at Prayāga. Hold firm to that intention.”

Verse 84

इस प्रकार श्रीमह्याभारत वनपव्वके अन्तर्गत तीर्थयात्रापर्वमें पुलस्त्यकी तीर्थयात्रासे सम्बन्ध रखनेवाला चौरासीवाँ अध्याय पूरा हुआ

プラースティヤは言った。「おお、クル族の喜びよ。ここ、ただこの地——プラヤーガ——においてのみ、一万のティールタ（聖なる渡し場）が、さらに六十クロールとともに宿ると宣言されている。四つの聖なる学芸を究めて得る功徳も、真実を語る者に積もる功徳も——そのすべては、ガンガーとヤムナーの合流点で沐浴するだけで得られるのだ。」

Verse 85

चतुर्विद्ये च यत्‌ पुण्यं सत्यवादिषु चैव यत्‌ । स्‍्नात एव तदाप्रोति गड़ायमुनसंगमे

プラースティヤは言った。「おお、クル族の喜びよ。四つの聖なる学芸を究めて得るいかなる功徳も、真実に生きる者に積もるいかなる功徳も——ガンガーとヤムナーの合流点で沐浴するだけで、そのすべてを得る。」

Verse 86

तत्र भोगवती नाम वासुकेस्ती र्थमुत्तमम्‌ । तत्राभिषेकं यः कुर्यात्‌ सो5श्वमेधफलं लभेत्‌,प्रयागमें भोगवती नामसे प्रसिद्ध वासुकि नागका उत्तम तीर्थ है। जो वहाँ स्नान करता है, उसे अश्वमेधयज्ञका फल मिलता है

プラースティヤは言った。「そこにはヴァースキ（ナーガの王）のすぐれたティールタがあり、『ボーガヴァティー』と名づけられている。そこで灌頂の沐浴（アビシェーカ）を行う者は、アシュヴァメーダ（馬祀）の功徳の果を得る。」

Verse 87

तत्र हंसप्रपतनं तीर्थ त्रैलोक्यविश्रुतम्‌ । दशाश्वमेधिकं चैव गज्जायां कुरुनन्दन,कुरुनन्दन! वहीं त्रिलोकविख्यात हंसप्रपतन नामक तीर्थ है और गंगाके तटपर दशाश्वमेधिक तीर्थ है

プラースティヤは言った。「そこには三界に名高い『ハンサプラパタナ』というティールタがある。さらにガンガーの岸辺には、クル族の喜びよ、『ダシャーシュヴァメーディカ』と呼ばれる聖地もある。」

Verse 88

कुरुक्षेत्रसमा गड्जा यत्र तत्रावगाहिता । विशेषो वै कनखले प्रयागे परमं महत्‌

プラースティヤは言った。「ガンガーでは、どこで沐浴しても、その功徳はクルクシェートラでの沐浴に等しい。だが、カナカラ（Kanakhala）ではその霊験がとりわけ際立つとされ、プラヤーガにおいてはガンガー沐浴の偉大さが至上とみなされる。」

Verse 89

यद्यकार्यशतं कृत्वा कृतं गड़्ाभिषेचनम्‌ । सर्व तत्‌ तस्य गड्ढजाम्भो दहत्यग्निरिवेन्धनम्‌

プラースティヤは語った。「たとえ禁じられた行いを幾百となく重ねた者であっても、ひとたびガンガーにて沐浴の浄めを行えば、そのガンガーの水は、火が薪を焼き尽くすように、あらゆる罪を焼き払う。」この教えは、聖なる水の浄化力と、時代（ユガ）ごとに顕れるティールタ（聖地）の優越を示す。すなわち、クリタ（サティヤ）・ユガにはすべての巡礼地が功徳をもたらし、トレーター・ユガにはプシュカラが最上とされ、ドヴァーパラ・ユガにはクルクシェートラがとりわけ殊勝であり、カリ・ユガにはガンガーの栄光が最も大いなるものと宣言される。ゆえに、プシュカラにて苦行（タパス）を修し、マハーラヤにて布施（ダーナ）を行い、マラヤ山にて火に登る厳儀をなし、ブリグトゥンガにて断食を守るべきである。

Verse 90

सर्व कृतयुगे पुण्यं त्रेतायां पुष्करं स्मृतम्‌ । द्वापरेडपि कुरुक्षेत्र गड़ा कलियुगे स्मृता

プラースティヤは語った。「クリタ（サティヤ）・ユガには、すべてのティールタが功徳あるものと見なされる。トレーター・ユガにはプシュカラが最上として記憶される。ドヴァーパラ・ユガにはクルクシェートラもまた名高く、カリ・ユガにはガンガーがとりわけ称えられる。火が薪を焼き尽くすように、ガンガーの水は—そこに沐浴するなら—多くの禁行によって積もった罪さえも焼き払うと言われる。」

Verse 91

पुष्करे तु तपस्तप्येद्‌ दानं दद्यान्महालये । मलये त्वग्निमारोहेद्‌ भगुतुज़े त्वनाशनम्‌

プラースティヤは語った。「プシュカラにて苦行（タパス）を修し、マハーラヤにて布施（ダーナ）を行い、マラヤ山にて火に登る儀をなし、ブリグトゥンガにて断食（アナーシャナ）を守るべし。」

Verse 92

पुष्करे तु कुरुक्षेत्रे गड़ायां मध्यमेषु च । स्नात्वा तारयते जन्तु: सप्तसप्तावरांस्तथा

プラースティヤは語った。プシュカラ、クルクシェートラ、ガンガー、そして中土のほかのティールタにて沐浴すれば、その人は救済の縁となり、自らの前の七代と後の七代とを引き上げ、解き放つ。

Verse 93

पुनाति कीर्तिता पापं दृष्टा भद्रं प्रयच्छति । अवगाढा च पीता च पुनात्यासप्तमं कुलम्‌

ガンガーは、その名を称え唱えるだけで罪を浄め、ひとたび拝して見れば吉祥を授け、さらに身を沈めて沐浴し、その水を飲めば、七代に至るまでの一族をも清める。

Verse 94

यावदस्थि मनुष्यस्य गड़ाया: स्पृशते जलम्‌ | तावत्‌ स पुरुषो राजन्‌ स्वर्गलोके महीयते,राजन! मनुष्यकी हड्डी जबतक गंगाजलका स्पर्श करती है, तबतक वह पुरुष स्वर्गलोकमें पूजित होता है

プラースティヤは言った。「大王よ、人の骨がガンガーの水に触れているかぎり、その者は天界において尊ばれる。」

Verse 95

यथा पुण्यानि तीर्थानि पुण्यान्यायतनानि च । उपास्य पुण्यं लब्ध्वा च भवत्यमरलोकभाक्‌,जितने पुण्य तीर्थ हैं और जितने पुण्य मन्दिर हैं, उन सबकी उपासना (सेवन)-से पुण्यलाभ करके मनुष्य देवलोकका भागी होता है

プラースティヤは言った。「聖なるティールタ（巡礼の渡し）や聖なる社があるように、それらに恭しく帰依して功徳を得る者は、不死なる者たちの世界（神々の界）を分かち受ける。」

Verse 96

न गड़ासदृशं तीर्थ न देव: केशवात्‌ पर: । ब्राह्मणेभ्य: पर॑ नास्ति एवमाह पितामह:

プラースティヤは言った。「ガンガーに比するティールタはなく、ケーシャヴァ（ヴィシュヌ）より高き神はなく、ブラーフマナに勝る者もない。これはピターマハ（ブラフマー）の言葉である。」

Verse 97

यत्र गड़ा महाराज स देशस्तत्‌ तपोवनम्‌ । सिद्धिक्षेत्रं च तज्ज्ञेयं गड्जातीरसमाश्रितम्‌,महाराज! जहाँ गंगा बहती हैं वही उत्तम देश है; और वही तपोवन है। गंगाके तटवर्ती स्थानको सिद्धिक्षेत्र समझना चाहिये

プラースティヤは言った。「大王よ、ガンガーの流れる国土こそまことに祝福された地であり、その一帯は苦行の森と見なすべきである。さらに、ガンガーの河岸に寄り添う諸処は『成就の地』—修行の果が結びやすい霊域—と知れ。」

Verse 98

इदं सत्यं द्विजातीनां साधूनामात्मजस्य च । सुहृदां च जपेत्‌ कर्णे शिष्यस्यानुगतस्य च

プラースティヤは言った。「この真実は、二度生まれし者たちに、徳ある人々に、わが子に、信頼すべき友に、そして従順で篤信の弟子に、耳もとで囁くように静かに授けるべきである。」

Verse 99

इदं धन्यमिदं मेध्यमिदं स्वर्ग्यमनुत्तमम्‌ । इदं पुण्यमिदं रम्यं पावन धर्म्यमुत्तमम्‌

プラースティヤは言った。「この語りは吉祥である。身を清め、無上の天界の果を授ける。功徳に満ち、心を喜ばせる—穢れを洗い、ダルマに完全にかなっており、最上の卓越を備える。」

Verse 100

महर्षीणामिदं गुह्ां सर्वपापप्रमोचनम्‌ | अधीत्य द्विजमध्ये च निर्मल: स्वर्गमाप्तुयात्‌

プラースティヤは言った。「これは大聖仙たちに属する秘教であり、あらゆる罪を解き放つ手立てである。これを学び、二度生まれ（ドヴィジャ）の集いの中で誦する者は清浄となり、天界に至る。」

Verse 101

श्रीमत्‌ स्वर्ग्य तथा पुण्यं सपत्नशमनं शिवम्‌ | मेधाजननमग्रयं वै तीर्थवंशानुकीर्तनम्‌

プラースティヤは言った。「聖なる巡礼の渡し場（ティールタ）の系譜と伝統を唱え述べるこの誦は、最上の卓越である—繁栄を与え、天界の果を授け、功徳を生む。競争者と敵を鎮め、吉祥にして安寧をもたらし、洞察と知性の明晰さを生じさせる。」

Verse 102

अपुत्रो लभते पुत्रमधनो धनमाप्नुयात्‌ | महीं विजयते राजा वैश्यो धनमवाप्लनुयात्‌

プラースティヤは言った。この聖なるティールタの偉大さを語り誦するなら、子なき者は子を得、貧しき者は財を得る。王は大地に勝利を収め、ヴァイシャ（vaiśya）は交易によって繁栄を得る。

Verse 103

गोसहस्रफलं विन्द्यात्‌ कुलं चैव समुद्धरेत्‌ नरेश्वरर कोसला (अयोध्या)-में ऋषभतीर्थमें जाकर स्नानपूर्वक तीन रात उपवास करनेवाला मानव वाजपेययज्ञका फल पाता है। इतना ही नहीं

プラースティヤは、ある特定の巡礼の誓行がもたらす功徳を宣言する。すなわち、コーサラ（アヨーディヤー）にある聖なるリシャバ・ティールタへ赴き、そこで沐浴し、三夜の断食を守る者は、ヴァージャペーヤ祭の果報を得る。さらに、千頭の牛を施すに等しい功徳を得て、自らの家系をも高め、救い上げるという。加えてこの段は、ティールタの物語を聴聞し誦する力を強調する。清らかな心をもって、日々これを聴き、あるいは学び誦する者は、身分の別なく、望む目的を成就すると説かれる。

Verse 104

जाती: स स्मरते बद्दीर्नाकपृष्ठे च मोदते । गम्यान्यपि च तीर्थानि कीर्तितान्यगमानि च

プララスティヤは言った。「彼は、かつて縛られていた数多の生を想い起こし、天の頂にあって歓喜する。また、みずから実際に赴いた聖なる渡し場（ティールタ、tīrtha）をも思い出し、たとえ行かなかったとしても、ただ語り伝えられた聖地さえも追憶するのである。」

Verse 105

शूद्र मनोवांछित वस्तुएँ पाता है और ब्राह्मण इसका पाठ करे तो वह समस्त शास्त्रोंका पारंगत विद्वान होता है। जो मनुष्य तीर्थोके इस पुण्य माहात्म्यको प्रतिदिन सुनता है वह पवित्र हो पहलेके अनेक जन्मोंकी बातें याद कर लेता है और देहत्यागके पश्चात्‌ स्वर्गलोकमें आनन्दका अनुभव करता है। भीष्म! मैंने यहाँ गम्य और अगम्य सभी प्रकारके तीर्थोंका वर्णन किया है ।। मनसा तानि गच्छेत सर्वतीर्थसमी क्षया । एतानि वसुभि: साध्यैरादित्यैर्मरुदश्विभि:

プララスティヤは言った。「心のみをもってしても、人はそれらの聖なる渡し場（ティールタ、tīrtha）へ赴き、あらゆるティールタを巡礼したのと等しい円満の功徳を得る。これらの聖地は、ヴァス（Vasus）、サーディヤ（Sādhyas）、アーディティヤ（Ādityas）、マルット（Maruts）、アシュヴィン（Aśvins）らによって敬われ、護持されている。おおビ―シュマよ、ここに私は、到りやすきものも到りがたきものも、あらゆる種類のティールタを説き尽くした。」

Verse 106

ऋषिभिदर्देवकल्पैश्न स्‍नातानि सुकृतैषिभि: । एवं त्वमपि कौरव्य विधिनानेन सुव्रत

プララスティヤは言った。「これらの聖なる行は、徳ある仙人たち—神々にも比すべき高貴な人々—によって法にかなって修され、清浄を得てきた。ゆえに、クル族の子（カウラヴヤ）よ、誓戒に堅き汝もまた、定められた作法に従ってこれを行うがよい。」

Verse 107

व्रज तीर्थानि नियत: पुण्यं पुण्येन वर्धयन्‌ । भावितै: करणै: पूर्वमास्तिक्याच्छुतिदर्शनात्‌

プララスティヤは言った。「規律を守り、自らを制して、聖なる渡し場（ティールタ）と巡礼の地へ赴け。功徳をもって功徳を増しゆくのだ。まず汝の諸根と働きを清め、鍛えよ—信をよりどころとし、聖なる伝承において聞かれた教えと、正しい理解によって見定められた導きによって—そうしてこそ、その旅はただ身を運ぶ放浪ではなく、徳の実りを結ぶ。」

Verse 108

प्राप्यन्ते तानि तीर्थानि सद्धिः शास्त्रानुदर्शिभि: | नाव्रती नाकृतात्मा च नाशुचिर्न च तस्कर:

それらの聖なる渡し場（ティールタ）は、真に徳ある者—経典にかなって生きる者—によってこそ到達される。誓戒なき者、自らを律せぬ者、行いの汚れた者、あるいは盗人は、その果報に至らない。ここに説かれるのは、巡礼とは旅路のみで成就するのではなく、道徳的な節制と内なる清浄によって完成するということである。

Verse 109

स्नाति तीर्थेषु कौरव्य न च वक्रमतिर्नर: | त्वया तु सम्यग्वृत्तेन नित्यं धर्मार्थदर्शिना

プラスタヤは言った。「おお、クル族の末裔よ。人は聖なる渡し場（ティールタ）で沐浴しても、それだけで心の曲がりは去らぬ。だが汝の場合は—汝の行いがまことに正しく、常にダルマ（正義）とアルタ（益）を見分けているがゆえに—浄めの目的は儀礼そのものではなく、品性によって成就しているのだ。」

Verse 110

पिता पितामहश्नैव सर्वे च प्रपितामहा: । पितामहपुरोगाश्च देवा: सर्षिगणा नृूप

プラスタヤは言った。「おお王よ、汝の父、祖父、そしてすべての曾祖たち。さらに、仙賢の群れを伴う神々もまた、偉大なる祖（グランドサイア）を先頭として、この事の証人である。」

Verse 111

तव धर्मेण धर्मज्ञ नित्यमेवाभितोषिता: । अवाप्स्यसि त्वं लोकान्‌ वै वसूनां वासवोपम । कीर्ति च महतीं भीष्म प्राप्स्यसे भुवि शाश्वतीम्‌

ダルマを知る者よ、汝の揺るがぬ正しさによって神々は常に満悦している。ゆえに、ヴァーサヴァ（インドラ）に比肩するビ―シュマよ、汝はヴァスたちの世界に至り、またこの地上において大いなる、尽きぬ名声を得るであろう。

Verse 112

सम्पूर्ण तीर्थोंके दर्शनकी इच्छा पूर्ण करनेके लिये मनुष्य जहाँ जाना सम्भव न हो उन अगम्य तीर्थोमें मनसे यात्रा करे

ナーラダは語った。「かく言い終え、ビ―シュマの許しを得て辞去すると、福徳ある聖仙プラスタヤは、満ち足りた静かな心のまま、その場で姿を消した。」

Verse 113

भीष्मश्न कुरुशार्दूल शास्त्रतत्त्वार्थदर्शिवान्‌ । पुलस्त्यवचनाच्चैव पृथिवीं परिचक्रमे

ナーラダは語った。「クル族の虎よ。聖典の理とその真意を見抜くビ―シュマは、聖仙プラスタヤの言葉に従い、巡礼のために旅立って、全大地を遍歴した。」

Verse 114

एवमेषा महाभाग प्रतिष्ठाने प्रतिछ्ठिता । तीर्थयात्रा महापुण्या सर्वपापप्रमोचनी,महाभाग! इस प्रकार यह सब पापोंको दूर करनेवाली महापुण्यमयी तीर्थयात्रा प्रतिष्ठानपुर (प्रयाग)-में प्रतिष्ठित है

ナーラダは言った。「かくして、気高き者よ、至上の功徳をもたらし、あらゆる罪を解き放つこの聖地巡礼は、プラティシュターナ（プラヤーガ）に確立されている。」

Verse 115

अनेन विधिना यस्तु पृथिवीं संचरिष्यति । अश्वमेधशतस्याग्रयं फल प्रेत्य स भोक्ष्यति

ナーラダは言った。「この定められた法に従い、巡礼として大地のすべてを遍歴する者は、百のアシュヴァメーダ祭にも勝る功徳を得る。身を離れたのち、その高き果報を来世において享受するであろう。」

Verse 116

ततश्वाष्टगुणं पार्थ प्राप्स्यसे धर्ममुत्तमम्‌ । भीष्म: कुरूणां प्रवरो यथापूर्वमवाप्तवान्‌

そののち、パールタよ、汝は最上のダルマの功徳を、八倍の量にて得るであろう。かつてクル族の第一人者ビーシュマが巡礼によって得た宗教的功徳のごとく、クンティの子よ、汝もまた、その正しき果報をさらに大きく受け取るのだ。

Verse 117

नेता च त्वमृषीन्‌ यस्मात्‌ तेन तेडष्टगुणं फलम्‌ । रक्षोगणविकीर्णानि तीर्थान्येितानि भारत । न गतानि मनुष्येन्द्रेस्त्वामृते कुरुमन्दन

ナーラダは言った。「汝がこれらの仙人たちを導く先達となるゆえ、汝の功徳は八倍となる。バーラタよ、これらの聖なる渡し場には羅刹の群れが散在している。クル族の喜びよ、汝を除いて他の王たちは、そこへの旅を成し遂げていない。」

Verse 118

इदं देवर्षिचरितं सर्वतीर्थाभिसंवृतम्‌ । यः पठेत्‌ कल्यमुत्थाय सर्वपापै: प्रमुच्यते

ナーラダは言った。「この天の聖仙の物語は、あらゆる聖地の功徳を包み持つ。夜明けに起きてこれを誦する者は、すべての罪より解き放たれる。」

Verse 119

जो मनुष्य सबेरे उठकर देवर्षि पुलस्त्यद्वारा वर्णित सम्पूर्ण तीर्थोंके माहात्म्यसे संयुक्त इस प्रसंगका पाठ करता है, वह सब पापोंसे मुक्त हो जाता है ।।

ナーラダは言った。「夜明けに起き、この一段を誦する者——天の聖仙プラスタヤが説き明かした、あらゆるティールタ（聖なる巡礼地）の栄光を余すところなく具えたこの物語を読む者は——一切の罪より解き放たれる。その聖域には、つねに最勝の仙人たちが在す。すなわち、ヴァールミーキ、カश्यパ、アートレーヤ、クンダジャタラ、ヴィシュヴァーミトラ、そしてガウタマである。」

Verse 120

असितो देवलश्नैव मार्कण्डेयो5थ गालव: । भरद्वाजो वसिष्ठश्न मुनिरुद्दालकस्तथा

ナーラダは言った。「アシタとデーヴァラ、またマールカンデーヤ、ついでガーラヴァ、バラドヴァージャとヴァシシュタ、そして同じく聖仙ウッダーラカ。」

Verse 121

शौनक: सह पुत्रेण व्यासश्न॒ तपतां वर: । दुर्वासाश्च मुनिश्रेष्ठो जाबालिश्व महातपा:

ナーラダは言った。「シャウナカは子とともに、また苦行者の中の最勝たるヴィヤーサ、さらに賢仙の第一であるドゥルヴァーサ、そして大いなる苦行者ジャーバーリ。」

Verse 122

एते ऋषिवरा: सर्वे त्वत्प्रतीक्षास्तपोधना: । एभि: सह महाराज तीथर्थान्यितान्यनुव्रज

ナーラダは言った。「これらの最勝の仙人たち、苦行の宝を蓄えた者たちは、そなたを待っている。大王よ、彼らとともに歩み、すでに巡り、なお巡るべき他のティールタ（聖なる渡し場）へと進め。」

Verse 123

महाराज! ऋषिप्रवर वाल्मीकि

ナーラダは言った。「大王よ。最勝の仙人たち——ヴァールミーキ、カश्यパ、アートレーヤ、クンダジャタラ、ヴィシュヴァーミトラ、ガウタマ、アシタ、デーヴァラ、マールカンデーヤ、ガーラヴァ、バラドヴァージャ、ヴァシシュタ、牟尼ウッダーラカ、シャウナカ、そして子を伴う、苦行の宝たるヴィヤーサ。さらに賢仙の第一ドゥルヴァラと、大苦行者ジャーバーリ——これらすべてのマハーリシは、苦行の徳に富み、そなたを待っている。彼らとともに、示されたティールタへ赴け。加えて、無量の光輝を放つローマシャという大仙がそなたのもとへ来よう。王よ、彼と連れ立って旅を続けよ。」

Verse 124

मयापि सह धर्मज्ञ तीर्थान्यितान्यनुक्रमात्‌ । प्राप्स्यसे महतीं कीर्ति यथा राजा महाभिष:

ナーラダは言った。「おお、ダルマを知る者よ。私もまた汝に同行しよう。これらの聖なる渡し場（ティールタ）を順序正しく巡礼すれば、汝は古の王マハービシャのごとく、大いなる名声を得るであろう。」

Verse 125

यथा ययातिर्धर्मात्मा यथा राजा पुरूरवा: । तथा त्वं राजशार्दूल स्वेन धर्मेण शोभसे

ナーラダは言った。「義なるヤヤーティのごとく、またプルールヴァス王のごとく、汝もまた、王たちの虎よ、自らのダルマによって輝いている。おお、統治者の中の最上なる者よ。」

Verse 126

यथा भगीरथो राजा यथा रामश्व विश्रुत: । तथा त्वं सर्वराजभ्यो भ्राजसे रश्मिवानिव

ナーラダは言った。「名高きバギーラタ王のごとく、讃えられるラーマのごとく、汝もまた、統治者の中の最上なる者よ、あらゆる王を凌駕する。光線を放つ太陽のように燦然と輝くのだ。その輝きはダルマに根ざしている。」

Verse 127

यथा मनुर्यथेक्ष्वाकुर्यथा पूरुर्महायशा: । यथा वैन्यो महाराज तथा त्वमपि विश्रुत:

ナーラダは言った。「マヌのごとく、イクシュヴァークのごとく、偉名高きプールのごとく、またヴェーナの子プリトゥ王が名を成したように、汝もまた名声を得ている、偉大なる王よ。かつてヴリトラを討った天帝インドラが、すべての敵を滅ぼし、憂いなく三界を守護したように、汝もまた仇敵を討ち、民を護るであろう。蓮華の眼をもつ君よ、ダルマによって大地の正当な主権を得、己が務めを堅く守るなら、汝はカルタヴィーリヤ・アルジュナのごとく名高くなる。」

Verse 128

यथा च वृत्रहा सर्वान्‌ सपत्नान्‌ निर्दहन्‌ पुरा । त्रैलोक्यं पालयामास देवराड्‌ विगतज्वर:

ナーラダは言った。「かつてヴリトラを討ったインドラが、すべての敵対する宿敵を焼き尽くし、憂いなく三界を守護したように、汝もまた敵を滅ぼして民を護るであろう。ダルマによって大地を勝ち取り、己がダルマに則って統べるなら、汝は名声を得る。」

Verse 129

तथा शत्रुक्षयं कृत्वा त्वं प्रजा: पालयिष्यसि । स्वधर्मविजितामुर्वी प्राप्प राजीवलोचन

ナーラダは言った。「汝が敵を滅ぼし尽くしたのち、汝は民を守護するであろう。蓮華の眼をもつ王よ、己が正しきダルマの務めによって勝ち得た大地の主権を得て、汝は民の守り手として治める—ダルマに安住し、敵対の勢力を鎮めて秩序を支えた古の大いなる範に等しく名声を得るであろう。」

Verse 130

ख्यातिं यास्यसि धर्मेण कार्तवीर्यार्जुनो यथा

ナーラダは言った。「大王よ、汝は正義によってカルタヴィーリヤ・アルジュナのごとき名声を得るであろう。マヌ、イクシュヴァーク、栄光あるプール、そしてヴェーナの子プリトゥが名を馳せたように、汝の名もまたそうなる。昔、ヴリトラースラを討った天帝インドラは、すべての敵を滅ぼし、憂いなく三界を守護した；同じく汝も仇敵を殲し、民を護るであろう。蓮華の眼をもつ統治者よ、己がダルマによって大地への正当な権威を得、王の務めを堅く守ることにより、汝は—カルタヴィーリヤ・アルジュナのように—称えられるであろう。」

Verse 131

वैशम्पायन उवाच एवमाथश्वास्य राजानं नारदो भगवानृषि: । अनुज्ञाप्य महाराज तत्रैवान्तरधीयत

ヴァイシャンパーヤナは語った。かくして王を慰め終えると、天なる聖仙ナーラダは王の許しを得て辞し、その場で忽然と姿を消した。

Verse 132

युधिष्ठिरो5पि धर्मात्मा तमेवार्थ विचिन्तयन्‌ । तीर्थयात्राश्रितं पुण्यमृषीणां प्रत्यवेदयत्‌

ヴァイシャンパーヤナは語った。ダルマに堅きユディシュティラもまた、その事をこそ思い巡らし続けた。思索のうちに、法心ある王は、傍らに留まる諸仙に、聖なる渡し場（ティールタ）への巡礼が生む大いなる功徳を告げ、王としての倫理の責務にかなうよう助言と承認を求めた。

Verse 146

दण्डाख्यमभिगम्यैव गोसहस्रफलं लभेत्‌ । तत्पश्चात्‌ चम्पामें जाकर भागीरथीमें तर्पण करे और दण्ड नामक तीर्थमें जाकर सहस्र गोदानका फल प्राप्त करे

プララスティヤは言った。「ダンダ（Daṇḍa）と名づけられた聖なるティールタを訪れるだけで、千頭の牛を施すに等しい功徳を得る。その後、チャンパーへ赴き、バーギーラティー河にてタルパナ（tarpaṇa、水の供献）を行い、ダンダ・ティールタに至れば、千牛施与の果報を得るのである。」

Verse 156

वाजपेयमवाप्रोति देवै: सर्वैश्व पूज्यते । तदनन्तर पुण्यशोभिता पुण्यमयी लपेटिकामें जाकर स्नान करे। ऐसा करनेसे तीर्थयात्री वाजपेययज्ञका फल पाता और सम्पूर्ण देवताओंद्वारा पूजित होता है

プラースティヤは語った。「この行を修める巡礼者は、ヴァージャペーヤ祭（Vājapeya）に等しい功徳を得て、あらゆる神々より敬われるにふさわしくなる。そののち、聖徳に飾られ功徳を授ける聖地ラペーティカー（Lapeṭikā）へ赴き、そこで沐浴せよ。かくして聖地（ティールタ）を巡る者はヴァージャペーヤの果報を得、神々の全軍勢に崇敬される。」

Verse 166

रामतीर्थ नर: स्नात्वा अश्वमेधफलं लभेत्‌ । इसके बाद परशुरामसेवित महेन्द्रपर्वतपर जाकर वहाँके रामतीर्थमें स्नान करनेसे मनुष्यको अश्वमेधयज्ञका फल मिलता है

プラースティヤは語った。「ラーマ・ティールタ（Rāma-tīrtha）で沐浴する者は、アシュヴァメーダ祭（Aśvamedha）の果に等しい功徳を得る。そののち、パラシュラーマ（Paraśurāma）が奉仕したマヘーンドラ山（Mahendra）へ赴き、そこにあるラーマ・ティールタで沐浴すれば、人はアシュヴァメーダの果報を得る。」

Verse 183

अश्वमेधमवाप्रोति पूजयित्वा वृषध्वजम्‌ | श्रीपर्वतपर जाकर वहाँकी नदीके तटपर स्नान करे। वहाँ भगवान्‌ शंकरकी पूजा करके मनुष्यको अश्वमेधयज्ञका फल प्राप्त होता है

プラースティヤは語った。「牡牛旗の主ヴリシャドヴァジャ（Vṛṣadhvaja）すなわちシヴァを礼拝すれば、アシュヴァメーダ祭（Aśvamedha）に等しい功徳を得る。聖なるシュリーパルヴァタ（Śrīparvata）へ赴き、そこを流れる河の岸で沐浴せよ。そこで主シャンカラ（Śaṅkara）を供養する者は、アシュヴァメーダの果報を得る。」

Verse 303

अब्राह्मणस्य सावित्रीं पठतस्तु प्रणश्यति । जो सर्वथा ब्राह्मण नहीं है, ऐसा मनुष्य यदि वहाँ गायत्रीमन्त्रका पाठ करे तो वहाँ वह मन्त्र लुप्त हो जाता है; अर्थात्‌ उसे भूल जाता है

プラースティヤは語った。「真にバラモンではない者がサーヴィトリー（Sāvitrī）、すなわちガーヤトリー（Gāyatrī）真言を誦するなら、その真言はその者にとって『滅する』と言われる。すなわち、記憶にも効験にも根づかぬのである。」

Verse 316

रूपस्यथ भागी भवति सुभगश्च प्रजापते । राजन! वहाँ ब्रह्मर्षि संवर्तकी दुर्लभ बावली है। उसमें स्नान करके मनुष्य सुन्दररूपका भागी और सौभाग्यशाली होता है

プラースティヤは語った。「それから、王よ、プラジャーパティ（Prajāpati）の恩寵により、人は美の分け前を得、また幸運にも恵まれる。そこには梵仙サンヴァルタ（Saṃvarta）に縁ある、稀なる階段井戸サンヴァルタキー（Saṃvartakī）がある。そこに沐浴すれば、人は麗しい姿と吉祥を得る。」

Verse 323

मयूरहंससंयुक्तं विमानं लभते नर: । तदनन्तर वेणा नदीके तटपर जाकर तीन रात उपवास करनेवाला मनुष्य (मृत्युके पश्चात) मोर और हंसोंसे जुता हुआ विमानको प्राप्त करता है

プラースティヤは言った。「人は孔雀と白鳥に繋がれた天上の飛車（ヴィマーナ）を得る。これは、ヴェーナー川の岸で三夜の断食を修し終えた者が、死後に受ける報いとして説かれている。すなわち『マハーバーラタ』が示すとおり、信をもって戒誓と聖なる行を守れば、死を越えて吉祥の果が結ばれるのである。」

Verse 353

गोसहस्रफलं विन्द्यात्‌ स्वर्गलोक॑ च गच्छति । वरदासंगमतीर्थमें स्नान करनेसे सहस्र गोदानका फल मिलता है। ब्रह्मस्थानमें जाकर तीन रात उपवास करनेवाला मनुष्य सहस्र गोदानका फल पाता और स्वर्गलोकमें जाता है

プラースティヤは言った。「聖なる渡し場ヴァラダーサンガマ（Varadāsaṅgama）で沐浴する者は、千頭の牛を施すに等しい功徳を得て天界に至る。また、ブラフマスターナ（Brahmasthāna）に赴き三夜の断食を守る者も、千の牛施の果を得て天へと進む。」

Verse 366

त्रिरात्रमुषितः स्नात्वा अश्वमेधफलं लभेत्‌ । कुशप्लवनतीर्थमें जाकर स्नान करके ब्रह्मचर्यपालनपूर्वक एकाग्रचित्त हो तीन रात निवास करनेवाला पुरुष अश्वमेधयज्ञका फल पाता है

プラースティヤは言った。「聖なる渡し場クシャプラヴァナ（Kuśaplavana）に赴き、そこで沐浴し、さらに先に梵行（ブラフマチャリヤ）を受持して、心を一つに収め三夜逗留する者は、アシュヴァメーダ（Aśvamedha）祭の功徳を得る。」

Verse 376

जातिस्मरह्ददे स्नात्वा भवेज्जातिस्मरो नर: । तदनन्तर कृष्णवेणाके जलसे उत्पन्न हुए रमणीय देवकुण्डमें

プラースティヤは言った。「聖なる池ジャーティスマラ・フリダ（Jātismara-hṛda）で沐浴すれば、人はジャーティスマラとなり、前生を想起する力を得る。」

Verse 603

तत्र गत्वा नृपश्रेष्ठ गमनादेव सिध्यति । धर्मज्ञ नरेश! तत्पश्चात्‌ तीर्थयात्री परम उत्तम भर्तुस्थानकी यात्रा करे

プラースティヤは言った。「王の中の最勝よ、ただそこへ赴くだけで成就（シッディ）を得る。ダルマを知る王よ、その後、巡礼者は主のこの上なく勝れた御住処へ旅立つべきである—そこには大軍神マハーセーナ、カールティケーヤ（Kārtikeya）が住まう。王の中の最勝よ、ただその地に到るだけで、事は成る。」

Verse 663

विधूतपाप्मा भवति वाजपेयं च विन्दति । महाबाहो! उस तीर्थमें स्नान करके मनुष्य सब पापोंसे मुक्त हो जाता है। ब्रह्मचर्यपालनपूर्वक एकाग्र हो गंगाजीमें स्नान करके मनुष्य पापरहित होता तथा वाजपेययज्ञका फल पाता है

プラースティヤは言った。「その聖なる渡し場で沐浴する者は罪垢を払い、ヴァージャペーヤ（Vājapeya）祭の功徳を得る。おお、強き腕を持つ者よ。先にブラフマチャリヤ（梵行）を守り、心を一つにしてこのティールタにてガンガー（Gaṅgā）に沐浴するなら、その人は過ちより解き放たれ、ヴァージャペーヤの果報に至る。」

Verse 1263

गोसहस्रफलं लब्ध्वा पुनाति स्वकुलं नृप । कोसला नगरी (अयोध्या)-में जाकर कालतीर्थमें स्नान करे। ऐसा करनेसे ग्यारह वृषभ- दानका फल मिलता है

プラースティヤは言った。「王よ、千頭の牛を施すに等しい功徳を得る者は、自らの家系を清める。もし人がコーサラの都—アヨーディヤー（Ayodhyā）—へ赴き、カ―ラティールタ（Kālatīrtha）と呼ばれる聖なる渡しで沐浴するなら、十一頭の牡牛を施す果報を得る。これに疑いはない。さらに、プシュパヴァティー（Puṣpavatī）で沐浴し三夜の断食を守る者は、千頭の牛施与の功徳を得て、その一族の流れを清浄にする。」

Verse 1736

तत्र स्नात्वा कुरुश्रेष्ठ गोसहस्रफलं लभेत्‌ | कुरुश्रेष्ठ कुरुनन्दन! वहीं मतंगका केदार है, उसमें स्नान करनेसे मनुष्यको सहस्र गोदानका फल मिलता है

プラースティヤは言った。「クル族のうち最上の者よ、そこで沐浴すれば、千頭の牛を施すに等しい功徳を得る。クルの第一人者、クル家の喜びよ——そこにはマタンガカー（Mataṅgakā）の聖なるケーダーラ（kedāra）がある。そこに沐浴する者は、千頭の牛施与の果報に至る。」