Dhaumya’s Enumeration of Eastern Tīrthas
Prācī-diś Tīrtha-kathana
तत्पश्चात् सदा सिद्ध पुरुषोंसे सेवित गोदावरीके तटपर जाकर स्नान करनेसे तीर्थयात्री गोमेधयज्ञका फल पाता और वासुकिके लोकमें जाता है | वेणासंगममें स्नान करके मनुष्य अश्वमेधयज्ञके फलका भागी होता है ।। वरदासंगमे स्नात्वा गोसहस्रफलं लभेत् । ब्रह्मस्थानं समासाद्य त्रिरात्रोपोषितो नर:
tatpaścāt sadā siddha-puruṣaiḥ sevitaṃ godāvarī-taṭaṃ gatvā snānena tīrtha-yātrī gomedha-yajñasya phalaṃ prāpnoti vāsuker loke ca gacchati | veṇā-saṅgame snātvā manuṣya aśvamedha-yajñasya phala-bhāgī bhavati || varadā-saṅgame snātvā go-sahasra-phalaṃ labhet | brahma-sthānaṃ samāsādya tri-rātra-upoṣito naraḥ ||
プラースティヤは言った。「そののち、常に成就者(シッダ)たちに仕えられ訪れられるゴーダーヴァリー河の岸へ赴き、そこで沐浴する巡礼者は、ゴーメーダの功徳を得てヴァースキの世界に至る。ヴェナー川の合流点で沐浴すれば、アシュヴァメーダの果報に与る。ヴァラダーの合流点で沐浴すれば、千頭の牛を施すに等しい報いを得る。さらにブラフマー・スターナに到り、三夜の断食を守る者は、規律ある克己によって清めの功徳を得る。」
पुलस्त्य उवाच
The passage teaches that disciplined pilgrimage—marked by purity (snāna), restraint (fasting), and reverence for sacred places—can confer spiritual merit comparable to grand sacrifices, emphasizing accessible dharmic practice over mere ritual grandeur.
Pulastya continues a tīrtha-māhātmya section, listing specific riverbanks and confluences (Godāvarī, Veṇā-saṅgama, Varadā-saṅgama, and Brahma-sthāna) and stating the respective merits gained by bathing and undertaking a three-night fast.