Sukta 97

Mantra 1

अस्य प्रेषा हेमना पूयमानो देवो देवेभिः समपृक्त रसम् । सुतः पवित्रं पर्येति रेभन्मितेव सद्म पशुमान्ति होता ॥

ด้วยแรงเร่งเร้าและพลังดุจทองคำของท่าน โสมะเทพผู้กำลังถูกชำระ ย่อมผสานแก่นรสอันชื่นบาน (รสะ) เข้ากับเหล่าเทพทั้งหลาย เมื่อถูกคั้นแล้ว ท่านเวียนรอบเครื่องกรอง (ปวิตระ) พลางขับสรรเสริญ; ดุจผู้ถูกวัดกำหนดและมั่นคง ท่านเข้าสู่เรือนอันสว่างไสว อุดมด้วยฝูงโค—ท่านคือปุโรหิตแห่งการบูชาภายใน.

Mantra 2

भद्रा वस्त्रा समन्या वसानो महान्कविर्निवचनानि शंसन् । आ वच्यस्व चम्वोः पूयमानो विचक्षणो जागृविर्देववीतौ ॥

นุ่งห่มอาภรณ์อันเป็นมงคลและกลมกลืน มหากวีผู้ยิ่งใหญ่ประกาศถ้อยคำภายใน เมื่อกำลังถูกชำระ โอผู้เป็นที่พึงกล่าวถึง จงปรากฏบนถ้วยบูชา (จัมวะ) ทั้งหลาย; ผู้มีปัญญาหยั่งเห็น ผู้ตื่นรู้อยู่เสมอ ย่อมดำเนินในพิธีที่ชนะใจและเชื้อเชิญเหล่าเทพ (เทววีติ).

Mantra 3

समु प्रियो मृज्यते सानो अव्ये यशस्तरो यशसां क्षैतो अस्मे । अभि स्वर धन्वा पूयमानो यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥

ผู้เป็นที่รักถูกชำระบนสันขนแกะ (สานะ) ยิ่งรุ่งเรืองกว่าเดิม เขาส่องประกายเพื่อเรา ท่ามกลางผู้รุ่งเรืองทั้งหลาย เมื่อชำระตนแล้ว เขาเปล่งเสียงใสกังวานข้ามทุ่งกว้าง; ขอท่านทั้งหลายจงคุ้มครองเราทุกเมื่อด้วยความสวัสดี (สวัสติ).

Mantra 4

प्र गायताभ्यर्चाम देवान्त्सोमं हिनोत महते धनाय । स्वादुः पवाते अति वारमव्यमा सीदाति कलशं देवयुर्नः ॥

จงขับร้องเถิด; ให้เราสวดสรรเสริญแด่เหล่าเทพ—จงเร่งโสมะ (Soma) ให้ก้าวไปสู่ความอุดมมั่งคั่งอันยิ่งใหญ่. ผู้หวานชื่นไหลผ่านพ้นตะแกรงกรองขนแกะ แล้วมาสงบอยู่ในหม้อ (kalasha)—ผู้แสวงหาเทพ ผู้รักเทพเพื่อพวกเรา.

Mantra 5

इन्दुर्देवानामुप सख्यमायन्त्सहस्रधारः पवते मदाय । नृभिः स्तवानो अनु धाम पूर्वमगन्निन्द्रं महते सौभगाय ॥

หยดอันสว่างไสว (Indu) เข้าสู่มิตรภาพของเหล่าเทพ; ผู้มีธาราพันสายชำระตนเพื่อความปีติเมามาย (mada). เมื่อเหล่านรชนผู้กล้าสรรเสริญ เขาก็ดำเนินตามฐานที่ตั้งดั้งเดิม แล้วไปถึงอินทรา (Indra) เพื่อสิริมงคลอันยิ่งใหญ่.

Mantra 6

स्तोत्रे राये हरिरर्षा पुनान इन्द्रं मदो गच्छतु ते भराय । देवैर्याहि सरथं राधो अच्छा यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥

เพื่อบทสรรเสริญ เพื่อความมั่งคั่ง โอ้ผู้มีสีเหลืองอมน้ำตาล จงไหลรุดไปในยามชำระตน; ขอความปีติเมามาย (mada) ของท่านไปถึงอินทรา เพื่อให้เขาแบกรับพลังอำนาจ. จงไปพร้อมเหล่าเทพในรถคันเดียวสู่ทานแห่งความรื่นรมย์; และขอพวกท่านคุ้มครองเรานิรันดร์ด้วยความสวัสดี.

Mantra 7

प्र काव्यमुशनेव ब्रुवाणो देवो देवानां जनिमा विवक्ति । महिव्रतः शुचिबन्धुः पावकः पदा वराहो अभ्येति रेभन् ॥

ท่านกล่าวถ้อยคำกวีอันดลใจดุจอุศนา (Uśanā); เทพองค์นี้เผยการบังเกิดของเหล่าเทพทั้งหลาย ผู้มีปณิธานยิ่งใหญ่ ผู้ผูกพันกับความบริสุทธิ์ ผู้ชำระให้ผ่องใส—ขับสวดอยู่—ก้าวรุดหน้าเหมือนหมูป่าด้วยย่างก้าวของตน ทะลวงอุปสรรคไปสู่จุดหมาย.

Mantra 8

प्र हंसासस्तृपलं मन्युमच्छामादस्तं वृषगणा अयासुः । आङ्गूष्यं पवमानं सखायो दुर्मर्षं साकं प्र वदन्ति वाणम् ॥

พลังแห่งหงส์ทั้งหลายขับเคลื่อนแรงเร่าร้อนสามชั้นไปสู่เคหสถานของมัน; หมู่โคผู้เป็นพลังได้มาถึงจุดหมายแล้ว สหายทั้งหลายพร้อมกันเปล่งวาจาแห่งผู้กำลังชำระให้บริสุทธิ์—อันเต็มด้วยบทขับร้องดลใจ ยากจะต้านทาน.

Mantra 11

अध धारया मध्वा पृचानस्तिरो रोम पवते अद्रिदुग्धः । इन्दुरिन्द्रस्य सख्यं जुषाणो देवो देवस्य मत्सरो मदाय ॥

แล้วเขาก็ผสานกับธารแห่งความรื่นรมย์ดุจน้ำผึ้ง ไหลผ่านขน (ผ้าขนแกะสำหรับกรอง) —ดุจน้ำนมที่ถูกรีดจากศิลากดคั้น หยดสว่าง (Indu) ยอมรับมิตรภาพของอินทรา (Indra); เทพผู้เป็นความปีติของเทพ กลายเป็นความมึนเมาอันเร้าเร่งเพื่อความเริงร่าอันศักดิ์สิทธิ์.

Mantra 16

जुष्ट्वी न इन्दो सुपथा सुगान्युरौ पवस्व वरिवांसि कृण्वन् । घनेव विष्वग्दुरितानि विघ्नन्नधि ष्णुना धन्व सानो अव्ये ॥

โอ อินทุ (Indu) ผู้ยินดีแก่เรา จงชำระตนให้บริสุทธิ์ในความกว้างใหญ่ พร้อมทั้งสร้างหนทางอันดีและทางเดินอันราบรื่นให้แก่เรา ดุจค้อนที่ฟาดลง จงทลายความยากลำบากและเคราะห์ร้ายรอบด้าน แล้วจงเร่งรุดด้วยแรงขับของเจ้าเหนือสันแห่งขนแกะที่กรองไว้

Mantra 17

वृष्टिं नो अर्ष दिव्यां जिगत्नुमिळावतीं शंगयीं जीरदानुम् । स्तुकेव वीता धन्वा विचिन्वन्बन्धूँरिमाँ अवराँ इन्दो वायून् ॥

เพื่อเรา จงไหลบ่าฝนทิพย์แห่งพลัง—ผู้ไปถึงเป้าหมายอย่างรวดเร็ว เปี่ยมด้วยแสงแห่งแรงบันดาลใจ นำความผาสุก และประทานการให้ที่เร่าร้อน โอ อินทุ ดุจศรที่ถูกขับ จงแล่นไปทั่วทิศ แล้วพิจารณาและรวบรวมลมและกระแสเบื้องล่างเหล่านี้ (vāyūn) เพื่อยกขึ้นสู่การเคลื่อนไหวอันถูกต้อง

Mantra 18

ग्रन्थिं न वि ष्य ग्रथितं पुनान ऋजुं च गातुं वृजिनं च सोम । अत्यो न क्रदो हरिरा सृजानो मर्यो देव धन्व पस्त्यावान् ॥

โอ โสมะ (Soma) เมื่อเจ้าชำระตนให้บริสุทธิ์ จงคลายสิ่งที่พันกันดุจผู้แก้ปม และจงทำให้ทั้งทางตรงและทางคดปรากฏชัด ดุจม้าพ่อพันธุ์ที่ร้องก้อง พลังสีทองอมน้ำตาล (hari) ถูกปลดปล่อยให้พุ่งออกไป—โอ เยาวชนผู้เป็นเทพ จงแล่นไป ผู้มั่งคั่งด้วยเคหสถาน อุดมในเรือนแห่งภาวะ

Mantra 20

अरश्मानो येऽरथा अयुक्ता अत्यासो न ससृजानास आजौ । एते शुक्रासो धन्वन्ति सोमा देवासस्ताँ उप याता पिबध्यै ॥

โสมะเหล่านี้ดุจรถศึกไร้บังเหียน ถูกเทียมแล้วก็ปล่อยดังม้าศึกในสนามประลอง; โสมะผู้สว่างใสแล่นรุดหน้าไป. ข้าแต่เทพทั้งหลาย จงเข้ามาใกล้โสมะเหล่านี้เพื่อดื่มเถิด—จงรับพลังอันใสกระจ่างนี้ไว้ในท่าน ในการเคลื่อนไหวอันมีชัยของมัน.

Mantra 22

तक्षद्यदी मनसो वेनतो वाग्ज्येष्ठस्य वा धर्मणि क्षोरनीके । आदीमायन्वरमा वावशाना जुष्टं पतिं कलशे गाव इन्दुम् ॥

เมื่อวาจา (Vāc) อันถูกขับเคลื่อนด้วยจิตที่ใคร่ปรารถนา หล่อหลอมเขาไว้ในธรรม (dharma) แห่งผู้สูงสุด ในพักตร์อันส่องประกายของน้ำนม แล้วพลังผู้แสวงหาก็เข้ามาหาเขา โหยหาของประทาน; ในภาชนะนั้น รัศมีทั้งหลาย (โคทั้งหลาย) รับเอาเจ้าอันเป็นที่รัก—อินทุ (Indu)—ลงสู่หม้อ (กละศะ).

Mantra 23

प्र दानुदो दिव्यो दानुपिन्व ऋतमृताय पवते सुमेधाः । धर्मा भुवद्वृजन्यस्य राजा प्र रश्मिभिर्दशभिर्भारि भूम ॥

ผู้ประทานจากสวรรค์ ผู้เพิ่มพูนสายน้ำทั้งหลาย เคลื่อนไปข้างหน้า; ผู้มีปัญญาแจ่มใสนี้ไหลเป็นฤตะ (ṛta) เพื่อฤตะ. เขากลายเป็นธรรม (dharma) เป็นราชาแห่งทุ่งอันเคลื่อนไหว และก้าวออกไปพร้อมรัศมีสิบสาย—ใหญ่ยิ่งในภาระที่ทรงไว้.

Mantra 24

पवित्रेभिः पवमानो नृचक्षा राजा देवानामुत मर्त्यानाम् । द्विता भुवद्रयिपती रयीणामृतं भरत्सुभृतं चार्विन्दुः ॥

ผู้ชำระตนผ่านเครื่องกรองทั้งหลาย ผู้เห็นผู้คนอย่างแจ่มชัด ย่อมเป็นราชาแห่งเทพทั้งปวง และแห่งมนุษย์ผู้มรณะด้วย โดยหนทางสองชั้น เขาเป็นเจ้าแห่งความอุดมทั้งหลาย; อินทุ (Indu) ผู้ไพเราะ นำ ṛta (ความจริงและระเบียบจักรวาล) อันทรงไว้มั่นคง เข้าสู่เรา

Mantra 25

अर्वाँ इव श्रवसे सातिमच्छेन्द्रस्य वायोरभि वीतिमर्ष । स नः सहस्रा बृहतीरिषो दा भवा सोम द्रविणोवित्पुनानः ॥

ดุจม้าเร็วเพื่อเกียรติยศ จงไหลไปสู่ชัยชนะ ไปสู่การต้อนรับของอินทราและวายุ (Vāyu) โปรดประทานแก่เราซึ่งแรงหนุนอันกว้างใหญ่แห่งความเพิ่มพูนหนึ่งพันประการ; โอ โสมะ (Soma) เมื่อท่านชำระตน ขอจงเป็นผู้ค้นพบทรัพย์แท้แก่เรา

Mantra 29

शतं धारा देवजाता असृग्रन्त्सहस्रमेनाः कवयो मृजन्ति । इन्दो सनित्रं दिव आ पवस्व पुरएतासि महतो धनस्य ॥

ธาราร้อยสาย อันกำเนิดจากเทพ ถูกปล่อยออก; มลทินพันประการ เหล่ากวีฤๅษีชำระล้าง โอ อินทุ (Indu) จงชำระตนให้ไหลเข้าสู่คลังแห่งสวรรค์; ท่านคือผู้นำหน้าแห่งทรัพย์อันยิ่งใหญ่

Mantra 32

कनिक्रददनु पन्थामृतस्य शुक्रो वि भास्यमृतस्य धाम । स इन्द्राय पवसे मत्सरवान्हिन्वानो वाचं मतिभिः कवीनाम् ॥

ท่านเปล่งเสียงกึกก้อง แล้วดำเนินไปตามหนทางแห่ง ṛta (สัจธรรมและระเบียบจักรวาล) ผู้สุกสว่าง ท่านลุกโพลงเผย “สถานแห่งอมฤตะ” (amṛta) อันเป็นความไม่ตาย เพื่ออินทรา ท่านชำระตนให้บริสุทธิ์ เปี่ยมด้วยความปีติคลั่ง (matsara) และเร้า “วาจาศักดิ์สิทธิ์” (vāc) ด้วยญาณและความคิด (mati) ของกวีทิพย์ (kavi) ทั้งหลาย

Mantra 33

दिव्यः सुपर्णोऽव चक्षि सोम पिन्वन्धाराः कर्मणा देववीतौ । एन्दो विश कलशं सोमधानं क्रन्दन्निहि सूर्यस्योप रश्मिम् ॥

โอ้โสมะ นกปีกงามแห่งสวรรค์ทอดพระเนตรลงมา ในพิธีที่เทพทั้งหลายมาร่วมรับ ด้วยการกระทำจึงทำให้สายน้ำ (dhārāḥ) พองไหลแรง โอ้อินทุ (Indu) จงเข้าสู่หม้อ (kalasha) ที่บรรจุโสมะ เป็นที่ตั้งแห่งโสมะ (somadhāna) จงมาพร้อมเสียงกึกก้อง เข้าสู่รัศมี (raśmi) ของสุริยะ—จงไต่ขึ้นสู่แนวแห่งแสงสุริยัน

Mantra 35

सोमं गावो धेनवो वावशानाः सोमं विप्रा मतिभिः पृच्छमानाः । सोमः सुतः पूयते अज्यमानः सोमे अर्कास्त्रिष्टुभः सं नवन्ते ॥

โคแห่งรัศมี (gāvaḥ) และแม่โคผู้หล่อเลี้ยง (dhenavaḥ) ร้องเรียกหาโสมะ เหล่าวิประ (vipra) ผู้รู้แจ้งแสวงหาโสมะด้วยกระแสความคิด (mati) โสมะเมื่อคั้นแล้ว (suta) ย่อมถูกชำระให้บริสุทธิ์ขณะถูกเจิมทา (ajyamāna) ในโสมะนั้น บทสรรเสริญ—ฉันทลักษณ์ตรีษฏุภ (Triṣṭubh)—เบียดประสานรวมกัน และบังเกิดใหม่

Mantra 36

एवा नः सोम परिषिच्यमान आ पवस्व पूयमानः स्वस्ति । इन्द्रमा विश बृहता रवेण वर्धया वाचं जनया पुरंधिम् ॥

ดังนี้เพื่อพวกเรา โสมะเอ๋ย—เมื่อถูกเทราดรอบด้าน—ขอจงไหลมาถึงโดยความบริสุทธิ์ เพื่อความสวัสดี (svasti). ด้วยเสียงกึกก้องอันไพศาลของท่าน ขอจงเข้าสู่อินทระ; ขอจงเพิ่มพูนวาจาศักดิ์สิทธิ์ของเรา และบังเกิดความอุดมบริบูรณ์อันเต็มเปี่ยม (puraṃdhi).

Mantra 37

आ जागृविर्विप्र ऋता मतीनां सोमः पुनानो असदच्चमूषु । सपन्ति यं मिथुनासो निकामा अध्वर्यवो रथिरासः सुहस्ताः ॥

ตื่นรู้และเฝ้าระวัง ผู้เห็นระเบียบแห่งสัจจะ (ṛta) ของความคิด—โสมะผู้กำลังถูกชำระ—ได้ประทับอยู่ในถ้วยทั้งหลาย (camū). บรรดาปุโรหิตผู้เป็นคู่ประสาน เจตนาตรงกัน เร่งเร้าเขาให้ก้าวไป—ชำนาญในพิธี บ่ายหน้าเร็วประดุจสารถี และมีมือที่รู้การงานดี.

Mantra 38

स पुनान उप सूरे न धातोभे अप्रा रोदसी वि ष आवः । प्रिया चिद्यस्य प्रियसास ऊती स तू धनं कारिणे न प्र यंसत् ॥

เขา—ผู้กำลังถูกชำระ—ดุจช่างหล่อใกล้สุริยะ ได้แผ่กว้างสองโลก (ฟ้าและดิน) ให้แยกออกและเต็มเปี่ยม. แม้สิ่งอันเป็นที่รัก—ผู้ช่วยและความคุ้มครองอันเป็นที่รักของเขา—ก็ไม่หวงแหน; เขามอบทรัพย์แก่ผู้กระทำการงาน.

Mantra 39

स वर्धिता वर्धनः पूयमानः सोमो मीढ्वाँ अभि नो ज्योतिषावीत् । येना नः पूर्वे पितरः पदज्ञाः स्वर्विदो अभि गा अद्रिमुष्णन् ॥

ท่านนั้นผู้เจริญขึ้นและผู้ทำให้เจริญ—โสมะ (Soma) ผู้กำลังถูกชำระ ผู้เอื้อเฟื้อ—ได้มาถึงเราพร้อมด้วยแสงสว่าง. ด้วยท่านนั้นเอง บรรพชนโบราณของเรา—ผู้รู้ทาง ผู้ค้นพบโลกแห่งสุริยะ—ได้ทลายศิลาแล้วชิงเอาโคแห่งรัศมี (ลำแสง) มาได้.

Mantra 40

अक्रान्त्समुद्रः प्रथमे विधर्मञ्जनयन्प्रजा भुवनस्य राजा । वृषा पवित्रे अधि सानो अव्ये बृहत्सोमो वावृधे सुवान इन्दुः ॥

มหาสมุทรได้ก้าวหน้าไป ในคราวแรกแห่งการสถาปนาธรรม (ṛta) ให้มั่นคง; ให้กำเนิดหมู่ประชา เป็นราชาแห่งความเป็นไป. ดุจพฤษภยืนเหนือเครื่องกรอง บนสันขนแกะ โสมะอันไพศาลได้เจริญขึ้น—อินทุ (Indu) ผู้ถูกคั้นให้บังเกิด.

Mantra 41

महत्तत्सोमो महिषश्चकारापां यद्गर्भोऽवृणीत देवान् । अदधादिन्द्रे पवमान ओजोऽजनयत्सूर्ये ज्योतिरिन्दुः ॥

โสมะผู้ทรงฤทธิ์ได้กระทำสิ่งอันยิ่งใหญ่: เมื่อเป็นครรภ์แห่งสายน้ำ ท่านได้เลือกเหล่าเทพ. ผู้ชำระให้บริสุทธิ์ได้วางพลังไว้ในอินทระ (Indra); อินทุ (Indu) ได้ก่อกำเนิดแสงสว่างในสุริยะ.

Mantra 42

मत्सि वायुमिष्टये राधसे च मत्सि मित्रावरुणा पूयमानः । मत्सि शर्धो मारुतं मत्सि देवान्मत्सि द्यावापृथिवी देव सोम ॥

เพื่อการแสวงหาและความสำเร็จของเรา จงรื่นรมย์ในวายุ (Vāyu); เมื่อท่านกำลังถูกชำระ จงรื่นรมย์ในมิตร–วรุณะ (Mitra–Varuṇa). จงรื่นรมย์ในหมู่มารุต (Marut) จงรื่นรมย์ในเหล่าเทพ; จงรื่นรมย์ในฟ้าและแผ่นดิน (Dyāvā-Pṛthivī) โอ โสมะ (Soma) ผู้เป็นเทพ.

Mantra 43

ऋजुः पवस्व वृजिनस्य हन्तापामीवां बाधमानो मृधश्च । अभिश्रीणन्पयः पयसाभि गोनामिन्द्रस्य त्वं तव वयं सखायः ॥

โอ โสมะ (Soma) จงไหลตรงไปเถิด ผู้สังหารความคดเคี้ยว ขับไล่โรคภัยและการจู่โจมอันเป็นศัตรูและการปะทะ. จงเพิ่มพูน ‘น้ำนม’ ด้วยน้ำนม จงเพิ่มพูนแสงด้วยแสง ให้รัศมีแห่งฝูงโคทวีขึ้น. ท่านเป็นของอินทร (Indra) และพวกเราเป็นสหายของท่าน.

Mantra 44

मध्वः सूदं पवस्व वस्व उत्सं वीरं च न आ पवस्वा भगं च । स्वदस्वेन्द्राय पवमान इन्दो रयिं च न आ पवस्वा समुद्रात् ॥

จงชำระเพื่อเรา ‘น้ำคั้นอันหวาน’ (mádhu) บ่อเกิดแห่งทรัพย์สมบัติ; จงชำระเพื่อเราเรี่ยวแรงวีรบุรุษ และภคะ (Bhaga) ผู้แจกจ่ายความผาสุกด้วย. โอ อินทุ (Indu) ผู้กำลังชำระ จงหวานเพื่ออินทร (Indra); และจากห้วงสมุทรอันลึก จงชำระเพื่อเรา ‘รายิ’ (rayi)—ความอุดมเต็มเปี่ยมแห่งภาวะ—ด้วยเถิด.

Mantra 45

सोमः सुतो धारयात्यो न हित्वा सिन्धुर्न निम्नमभि वाज्यक्षाः । आ योनिं वन्यमसदत्पुनानः समिन्दुर्गोभिरसरत्समद्भिः ॥

โสมะเมื่อถูกคั้นแล้วก็พรั่งพรูเป็นกระแส; ดุจม้าเร็วไม่ละทิ้งทางของตน, ดุจสายน้ำมุ่งสู่ที่ลึกต่ำ. ผู้ชำระตนแล้วเข้าประทับในครรภ์เดิมของตน (แหล่งกำเนิด); หยดนั้นไหลรวมพร้อมกับ “โค” (รัศมีแห่งแสง) และพร้อมกับสายน้ำทั้งหลาย.

Mantra 46

एष स्य ते पवत इन्द्र सोमश्चमूषु धीर उशते तवस्वान् । स्वर्चक्षा रथिरः सत्यशुष्मः कामो न यो देवयतामसर्जि ॥

โสมะนี้ไหลเพื่อท่าน โอ้อินทระ—ในถ้วยบูชานั้นทั้งรู้แจ้งและใฝ่ปรารถนา เปี่ยมด้วยพลัง. มีดวงตาเป็นแสง (ดุจตาแห่งสุริยะ) เคลื่อนไปดุจรถศึก มีกำลังแท้จริงและต้านทานมิได้; ดุจ “กามะ” เอง เขาถูกปลดปล่อยเพื่อผู้มุ่งสู่เทพทั้งหลาย.

Mantra 47

एष प्रत्नेन वयसा पुनानस्तिरो वर्पांसि दुहितुर्दधानः । वसानः शर्म त्रिवरूथमप्सु होतेव याति समनेषु रेभन् ॥

โสมะนี้ชำระตนด้วยพลังชีวิตอันดึกดำบรรพ์ สวมรูปและฤทธิ์ของ “ธิดา” (เหล่าสายน้ำ). นุ่งห่มความสงบอันคุ้มครองสามชั้นอยู่ในน้ำ แล้วดำเนินท่ามกลางการชุมนุมดุจโหตฤผู้ประกอบพิธี ขับสวดและสถาปนาความกลมเกลียวในสภาทั้งหลาย.

Mantra 48

नू नस्त्वं रथिरो देव सोम परि स्रव चम्वोः पूयमानः । अप्सु स्वादिष्ठो मधुमाँ ऋतावा देवो न यः सविता सत्यमन्मा ॥

บัดนี้เพื่อพวกเรา โสมะผู้เป็นเทพ (Soma) ผู้เคลื่อนด้วยรถศึก จงไหลเวียนรอบ ๆ และไหลลงสู่ถ้วยทั้งหลาย ขณะชำระตนให้บริสุทธิ์ ในหมู่น้ำทั้งปวง ท่านหวานที่สุด เปี่ยมด้วยรสผึ้งอันรื่นรมย์ เป็นผู้รู้ ṛta (ระเบียบอันเที่ยงธรรมแห่งจักรวาล); ดุจเทพสวิตฤ (Savitṛ) ผู้มีเจตนาสัตย์ ท่านปลุก “จิตแห่งสัจจะ” ให้ตื่นขึ้นในเรา

Mantra 49

अभि वायुं वीत्यर्षा गृणानोऽभि मित्रावरुणा पूयमानः । अभी नरं धीजवनं रथेष्ठामभीन्द्रं वृषणं वज्रबाहुम् ॥

จงไหลไปสู่วายุ (Vāyu) สู่พิธีเลี้ยงแห่งแรงบันดาลใจ ขณะขับสรรเสริญ—และเมื่อชำระตน จงไหลไปสู่มิตรและวรุณะ (Mitra-Varuṇa) จงไหลไปสู่นระ (Nara) ผู้ว่องไวด้วยความคิดที่ขับเคลื่อน มั่นคงบนทางรถศึก; จงไหลไปสู่อินทระ (Indra) ผู้เป็นโคผู้ทรงพลัง ผู้มีแขนสายฟ้า—เพื่อให้พลังทั้งปวงแห่งการเคลื่อนไหวอันชอบธรรมมารวมกัน

Mantra 50

अभि वस्त्रा सुवसनान्यर्षाभि धेनूः सुदुघाः पूयमानः । अभि चन्द्रा भर्तवे नो हिरण्याभ्यश्वान्रथिनो देव सोम ॥

จงไหลไปสู่ผืนผ้าอันสว่างไสว สู่พลังทั้งหลายที่นุ่งห่มงดงาม—และเมื่อชำระตน จงไหลไปสู่โคนมผู้ให้น้ำนมอุดม จงไหลไปสู่ทรัพย์อันส่องประกายเพื่อให้เราถือครอง สู่ความบริบูรณ์ดุจทองคำ; และจงไหลไปสู่ม้าอันรวดเร็ว และกำลังแห่งรถศึกทั้งหลาย โอ้โสมะผู้เป็นเทพ

Mantra 51

अभी नो अर्ष दिव्या वसून्यभि विश्वा पार्थिवा पूयमानः । अभि येन द्रविणमश्नवामाभ्यार्षेयं जमदग्निवन्नः ॥

ขอท่านจงไหลมาสู่เรา พร้อมทรัพย์สมบัติแห่งสวรรค์; และพร้อมความอุดมทั้งปวงแห่งแผ่นดิน โอ้ผู้ชำระให้บริสุทธิ์ (ปวะมานะ). ขอท่านจงไหลมาด้วยสิ่งนั้นซึ่งทำให้เราบรรลุแก่นแท้แห่งทรัพย์อันเป็นผลกำไร; และขอท่านจงไหลมาสู่เรา พร้อมมรดกของฤๅษีผู้เห็นธรรม—ดุจสายสกุลของชะมทัคนี (Jamadagni)—เพื่อให้ความเป็นอยู่ของเราสืบรับพลังแห่งดลใจ.

Mantra 52

अया पवा पवस्वैना वसूनि माँश्चत्व इन्दो सरसि प्र धन्व । ब्रध्नश्चिदत्र वातो न जूतः पुरुमेधश्चित्तकवे नरं दात् ॥

ด้วยหนทางแห่งการชำระนี้ โอ้ อินทุ (Indu) จงชำระตนให้บริสุทธิ์; และด้วยหนทางนี้ จงขับทรัพย์เหล่านี้ให้พุ่งไปข้างหน้าในสระแห่งภาวะ. ณ ที่นี้ แม้ผู้สว่างไสวก็เคลื่อนไหวดุจลมอันเร่งรุด; และแม้ปุรุเมธะ (Purumēdha) ก็ประทานพลังวีรบุรุษแก่ช่างผู้ชำนาญ—ขอให้ศิลป์อันมีดลใจได้รับพลังชายชาตรีจากความรื่นรมย์อันใสกระจ่างที่ถูกกลั่นแล้ว.

Mantra 53

उत न एना पवया पवस्वाधि श्रुते श्रवाय्यस्य तीर्थे । षष्टिं सहस्रा नैगुतो वसूनि वृक्षं न पक्वं धूनवद्रणाय ॥

และเพื่อเราเช่นกัน ด้วยการชำระนี้ จงชำระตนให้บริสุทธิ์ ณ ท่าข้ามอันเลื่องชื่อ—ท่าข้ามของสิ่งที่ควรแก่การสดับ. จงเขย่าทรัพย์สมบัติให้ร่วงลงเพื่อการศึก—ถึงหกหมื่น—ดุจต้นไม้สุกงอมสลัดผล. ขอให้ความอุดมอันสุกงอมของวิญญาณหลั่งลงจากเบื้องบน ตกสู่ความเพียรพยายามของเรา.

Mantra 54

महीमे अस्य वृषनाम शूषे माँश्चत्वे वा पृशने वा वधत्रे । अस्वापयन्निगुतः स्नेहयच्चापामित्राँ अपाचितो अचेतः ॥

ฤทธานุภาพแห่งพลังอันดุจพฤษภของท่านยิ่งใหญ่แท้—ไม่ว่าใน Māṃścatva หรือใน Pṛśana หรือใน Vadhatra. ท่านทำสิ่งที่ซ่อนเร้นให้หลับใหล ทำให้ยืดหยุ่นอ่อนน้อม; และขับไล่ศัตรูทั้งหลาย—ความเคลื่อนไหวที่ไม่รู้สึก ไม่คิดอ่าน—ให้ถูกผลักออกไปจากเรา.

Mantra 55

सं त्री पवित्रा विततान्येष्यन्वेकं धावसि पूयमानः । असि भगो असि दात्रस्य दातासि मघवा मघवद्भ्य इन्दो ॥

เมื่อผ่านตะแกรงกรองสามชั้นที่กางออก ท่านแล่นไปตามหนทางเดียว โอ โสมะ ผู้กำลังถูกชำระให้บริสุทธิ์. ท่านคือ Bhaga—พลังแห่งความปีติและการแจกจ่าย; ท่านคือผู้ให้แห่งทาน; ท่านคือพลังอันมั่งคั่งที่ประทานแก่ผู้มั่งคั่ง โอ Indu.

Mantra 56

एष विश्ववित्पवते मनीषी सोमो विश्वस्य भुवनस्य राजा । द्रप्साँ ईरयन्विदथेष्विन्दुर्वि वारमव्यं समयाति याति ॥

โสมะผู้รู้ทั่วทั้งปวงนี้หลั่งไหลออกด้วยเจตจำนงอันรู้จำแนก เป็นราชาแห่งภาวะเกิดเป็นทั้งมวล. เมื่อส่งหยดอันสว่างไสวออกไปในสภา Indu ก้าวล่วง—และก้าวไปพร้อมกันกับ—ตะแกรงกรองขนแกะ; เขาครอบครองประตูแห่งการปลดปล่อย.

Mantra 57

इन्दुं रिहन्ति महिषा अदब्धाः पदे रेभन्ति कवयो न गृध्राः । हिन्वन्ति धीरा दशभिः क्षिपाभिः समञ्जते रूपमपां रसेन ॥

เหล่าพลังอันแข็งแกร่ง ผู้ไม่ถูกลวง ลิ้มเลียอินทุ (Indu) อันสว่างไสว; เหล่าฤษีผู้เห็นแจ้งเปล่งเสียง ณ รอยย่าง ดุจนกแห่งทัศนะที่กระหาย. ผู้มั่นคงทั้งหลายเร่งเร้าเขาด้วยการฟาดอันรวดเร็วสิบครั้ง; แล้วชโลมรูปของเขาด้วยรส (rasa) แห่งสายน้ำทั้งหลาย.

Mantra 58

त्वया वयं पवमानेन सोम भरे कृतं वि चिनुयाम शश्वत् । तन्नो मित्रो वरुणो मामहन्तामदितिः सिन्धुः पृथिवी उत द्यौः ॥

โอ้โสมะ (Soma) ผู้กำลังถูกชำระให้บริสุทธิ์ ด้วยท่านขอให้เราทั้งหลาย ในการแบกรับชีวิต จงรวบรวมและจัดเรียงผลสำเร็จที่ได้มาอยู่เสมอ. ขอให้มิตร (Mitra) และวรุณะ (Varuṇa) ขยายสิ่งนั้นเพื่อเรา—ทั้งอทิติ (Aditi), สินธุ (Sindhu) แห่งกระแสไหล, แผ่นดิน และฟ้าสวรรค์ด้วย.