Sarga 27

Verse 1

एवमुक्ता तु वैदेही प्रियार्हा प्रियवादिनी।प्रणयादेव संक्रुद्धा भर्तारमिदमब्रवीत्।।।।

ഇങ്ങനെ പറയപ്പെട്ട വൈദേഹി—സ്നേഹാർഹയും മധുരവാക്യിനിയും—പ്രണയത്താൽ മാത്രമേ കോപം വന്നുള്ളൂ; അവൾ ഭർത്താവിനോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.

Verse 2

किमिदं भाषसे राम वाक्यं लघुतया ध्रुवम्।त्वया यदपहास्यं मे श्रुत्वा नरवरात्मज।।।।

ഹേ രാമാ, ഇങ്ങനെ ലഘുവായി ഉറച്ചതുപോലെ നീ എന്തിന് ഈ വാക്കുകൾ പറയുന്നു? ഹേ നരശ്രേഷ്ഠന്റെ പുത്രാ, ഇതേ വാക്കുകൾ നിനക്കു പറഞ്ഞാൽ നീ കേട്ടാൽ, തീർച്ചയായും അവ നിനക്കു പരിഹാസ്യമായി തോന്നും.

Verse 3

आर्यपुत्र पिता माता भ्राता पुत्रस्तथा स्नुषा।स्वानि पुण्यानि भुञ्जानाः स्वं स्वं भाग्यमुपासते।।।।

ആര്യപുത്രാ! പിതാവും മാതാവും സഹോദരനും പുത്രനും സ്നുഷയും—ഓരോരുത്തരും തങ്ങളുടെ തങ്ങളുടെ പുണ്യഫലം അനുഭവിച്ച്, തങ്ങൾക്ക് നിശ്ചിതമായ ഭാഗ്യഭാഗം മാത്രമേ പ്രാപിക്കൂ.

Verse 4

भर्तुर्भाग्यं तु भार्यैका प्राप्नोति पुरुषर्षभ।अतश्चैवाहमादिष्टा वने वस्तव्यमित्यपि।।।।

ഹേ പുരുഷശ്രേഷ്ഠാ! ഭർത്താവിന്റെ ഭാഗ്യത്തിൽ പങ്കുചേരുന്നത് ഭാര്യയൊന്നേയുള്ളു; അതുകൊണ്ട് എനിക്കും വനത്തിൽ വസിക്കണമെന്ന ആജ്ഞയുണ്ട്—നിന്റെ കല്പന എനിക്കും ബാധകമാണ്.

Verse 5

न पिता नात्मजो नात्मा न माता न सखीजनः।इह प्रेत्य च नारीणां पतिरेको गतिस्सदा।।।।

സ്ത്രീക്കു പിതാവോ പുത്രനോ സ്വന്തം ആത്മാവോ മാതാവോ സഖീജനങ്ങളോ അല്ല; ഇഹലോകത്തും പരലോകത്തും സദാ ഭർത്താവേ ഏകമാത്ര ഗതിയും ആശ്രയവും.

Verse 6

यदि त्वं प्रस्थितो दुर्गं वनमद्यैव राघव।अग्रतस्ते गमिष्यामि मृद्नन्ती कुशकण्टकान्।।।।

ഹേ രാഘവാ! നീ ഇന്നുതന്നെ ദുർഗമവും കടന്നുപോകാൻ കഠിനവുമായ വനത്തിലേക്ക് പുറപ്പെടുന്നുവെങ്കിൽ, ഞാൻ നിന്റെ മുമ്പിൽ ചെന്നു കുശപ്പുല്ലും മുള്ളുകളും ചവിട്ടി വഴിയൊരുക്കാം.

Verse 7

ईर्ष्यारोषौ बहिष्कृत्य भुक्तशेषमिवोदकम्।नय मां वीर विस्रब्धः पापं मयि न विद्यते।।।।

കുടിച്ചശേഷം ശേഷിക്കുന്ന വെള്ളംപോലെ അസൂയയും കോപവും പുറത്താക്കി വിടുക; ഹേ വീരാ! സംശയമില്ലാതെ എന്നെ കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോകുക—എന്നിൽ പാപമോ ദോഷമോ ഇല്ല.

Verse 8

प्रासादाग्रैर्विमानैर्वा वैहायसगतेन वा।सर्वावस्थागता भर्तुः पादच्छाया विशिष्यते।।।।

പ്രാസാദശിഖരങ്ങളിലായാലും ഭംഗിയുള്ള വിമാനംപോലുള്ള മന്ദിരങ്ങളിലായാലും ആകാശമാർഗ്ഗത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുകയായാലും—എല്ലാ അവസ്ഥകളിലും ഭർത്താവിന്റെ പാദച്ഛായ തന്നെയാണ് പരമാശ്രയം എന്നു ശ്രേഷ്ഠമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്.

Verse 9

अनुशिष्टाऽस्मि मात्रा च पित्रा च विविधाश्रयम्।नाऽस्मि सम्प्रति वक्तव्या वर्तितव्यं यथा मया।।।।

എന്റെ മാതാവും പിതാവും എന്നെ പലവിധ ധർമ്മകർത്തവ്യങ്ങളിലും യുക്തമായ ആചാരമാർഗങ്ങളിലും ഉപദേശിച്ചിരിക്കുന്നു; അതിനാൽ ഇപ്പോൾ ഞാൻ എങ്ങനെ പെരുമാറണം എന്നു പറയേണ്ടതില്ല.

Verse 10

अहं दुर्गं गमिष्यामि वनं पुरुषवर्जितम्।नानामृगगणाकीर्णं शार्दूलवृकसेवितम्।।।।

ഞാനും ആ ദുർഗമമായ, മനുഷ്യർ ഇല്ലാത്ത വനത്തിലേക്കു പോകും; പലവിധ മൃഗക്കൂട്ടങ്ങൾ നിറഞ്ഞതും കടുവകളും ചെന്നായകളും സഞ്ചരിക്കുന്നതുമായ വനത്തിലേക്ക്.

Verse 11

सुखं वने निवत्स्यामि यथैव भवने पितुः।अचिन्तयन्ती त्रीन्लोकांश्च्चिन्तयन्ती पतिव्रतम्।।।।

ഞാൻ വനത്തിലും പിതൃഭവനത്തിലെപ്പോലെ തന്നെ സുഖത്തോടെ വസിക്കും; മൂന്നു ലോകങ്ങളെക്കുറിച്ച് ചിന്തിക്കാതെ, ഭർത്തൃഭക്തിയുടെ പതിവ്രതധർമ്മം മാത്രം ധ്യാനിച്ചുകൊണ്ട്.

Verse 12

शुश्रूषमाणा ते नित्यं नियता ब्रह्मचारिणी।सह रंस्ये त्वया वीर वनेषु मधुगन्धिषु।।।।

നിത്യവും അങ്ങയെ സേവിച്ചു, സംയമത്തോടെ ബ്രഹ്മചര്യവ്രതം അനുഷ്ഠിച്ച്, ഹേ വീരാ, മധുസുഗന്ധമുള്ള വനങ്ങളിൽ അങ്ങോടൊപ്പം ഞാൻ സഞ്ചരിക്കും.

Verse 13

त्वं हि शक्तो वने कर्तुं राम सम्परिपालनम्।अन्यस्यापि जनस्येह किं पुनर्मम मानद।।।।

ഹേ മാനദനായ രാമാ, വനത്തിൽ അങ്ങയ്ക്ക് മറ്റുള്ളവർക്കും പൂർണ്ണ സംരക്ഷണം നൽകാൻ കഴിയും; പിന്നെ എനിക്ക് എത്രയധികം!

Verse 14

सह त्वया गमिष्यामि वनमद्य न संशयः।नाहं शक्या महाभाग निवर्तयितुमुद्यता।।।।

സംശയമില്ല: ഇന്ന് ഞാൻ അങ്ങോടൊപ്പം വനത്തിലേക്ക് പോകും. ഹേ മഹാഭാഗാ, ഒരിക്കൽ പുറപ്പെടാൻ ഉറച്ചാൽ എന്നെ തിരിച്ചു നിർത്താൻ കഴിയില്ല.

Verse 15

फलमूलाशना नित्यं भविष्यामि न संशयः।न ते दुःखं करिष्यामि निवसन्ती सह त्वया।।।।

സംശയമില്ല: ഞാൻ നിത്യവും ഫലവും മൂലവും ആഹാരമാക്കി ജീവിക്കും. അങ്ങോടൊപ്പം വസിക്കുമ്പോൾ അങ്ങയ്ക്ക് ദുഃഖകാരണമാകുകയില്ല.

Verse 16

इच्छामि सरितश्शैलान्पल्वलानि वनानि च।द्रष्टुं सर्वत्र निर्भीता त्वया नाथेन धीमता।।।।

നാഥാ, ധീമാനായ പ്രഭുവേ! നീ രക്ഷകനായി കൂടെയുണ്ടെങ്കിൽ ഞാൻ നിർഭയയായി എല്ലായിടത്തും സഞ്ചരിച്ചു നദികളും പർവതങ്ങളും തടാകങ്ങളും വനങ്ങളും കാണാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.

Verse 17

हंसकारण्डवाकीर्णाः पद्मिनीस्साधुपुष्पिताः।इच्छेयं सुखिनी द्रष्टुं त्वया वीरेण सङ्गता।।।।

വീരനേ! നിന്റെ സാന്നിധ്യത്തിൽ സന്തോഷത്തോടെ, ഹംസങ്ങളും കാരണ്ഡവങ്ങളും നിറഞ്ഞു, മനോഹരമായി പുഷ്പിച്ച താമരക്കുളങ്ങൾ കാണാൻ ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.

Verse 18

अभिषेकं करिष्यामि तासु नित्यं यतव्रता।सह त्वया विशालाक्ष रंस्ये परमनन्दिनी ।।।।

വിശാലാക്ഷനേ! വ്രതനിഷ്ഠയായി ഞാൻ ആ താമരക്കുളങ്ങളിൽ നിത്യവും സ്നാനം ചെയ്യും; പിന്നെ നിനക്കൊപ്പം പരമാനന്ദം നിറഞ്ഞ് വിനോദിക്കും.

Verse 19

एवं वर्षसहस्राणां शतं वाऽहं त्वया सह।व्यतिक्रमं न वेत्स्यामि स्वर्गोऽपि न हि मे मतः।।।।

ഇങ്ങനെ, നിനക്കൊപ്പം ഞാൻ ആയിരം വർഷങ്ങളോ—അല്ലെങ്കിൽ ലക്ഷവർഷങ്ങളോ—ജീവിച്ചാലും കാലം കടന്നുപോകുന്നത് ഞാൻ അറിയുകയില്ല; എനിക്കു സ്വർഗ്ഗം പോലും ആഗ്രഹ്യമല്ല.

Verse 20

स्वर्गेऽपि च विना वासो भविता यदि राघव।त्वया मम नरव्याघ्र नाहं तमपि रोचये।।।।

രാഘവാ, നരവ്യാഘ്രനേ! നിന്നില്ലാതെ സ്വർഗ്ഗത്തിൽ പോലും വാസം വരുമെങ്കിൽ, അതും എനിക്ക് ഇഷ്ടമല്ല.

Verse 21

अहं गमिष्यामि वनं सुदुर्गमंमृगायुतं वानरवारणैर्युतम्।वने निवत्स्यामि यथा पितुर्गृहेतवैव पादावुपगृह्य संयता।।।।

ഞാൻ അത്യന്തം ദുർഗമമായ വനത്തിലേക്കു പോകും—മൃഗങ്ങൾ നിറഞ്ഞതും വാനരന്മാരും ഗജങ്ങളും സഞ്ചരിക്കുന്നതുമായ വനത്തിലേക്ക്. വനത്തിൽ ഞാൻ പിതൃഗൃഹത്തിൽപോലെ തന്നെ സംയമത്തോടെ വസിക്കും; നിങ്ങളുടെ പാദങ്ങളിൽ മാത്രം ശരണം ചേർന്ന് നിൽക്കും.

Verse 22

अनन्यभावामनुरक्तचेतसंत्वया वियुक्तां मरणायनिश्चिताम्।नयस्व मां साधु कुरुष्व याचनाम्न ते मयाऽतो गुरुता भविष्यति।।।।

ഞാൻ അനന്യഭാവത്തോടെ നിങ്ങളിൽ തന്നെ നിശ്ചലമായി നിൽക്കുന്നു; എന്റെ ഹൃദയം നിങ്ങളോടു ബന്ധിതമാണ്. നിങ്ങളിൽ നിന്ന് വേർപെട്ടാൽ ഞാൻ മരണത്തെ തന്നെ നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നു. ദയവായി എന്നെ കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോകുക, എന്റെ അപേക്ഷ അംഗീകരിക്കുക—എന്നാൽ നിങ്ങള്ക്ക് എനാൽ ഭാരമൊന്നും ഉണ്ടാകില്ല.

Verse 23

तथा ब्रुवाणामपि धर्मवत्सलोन च स्म सीतां नृवरो निनीषति।उवाच चैनां बहु सन्निवर्तनेवने निवासस्य च दुःखितां प्रति।।।।

സീത ഇങ്ങനെ അപേക്ഷിച്ചിട്ടും, ധർമ്മത്തിൽ പ്രീതിയുള്ള നരശ്രേഷ്ഠനായ രാമൻ അവളെ കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോകാൻ സമ്മതിച്ചില്ല. അവളെ പിന്തിരിപ്പിക്കാനായി, വനവാസത്തിന്റെ അനവധി കഷ്ടതകളെക്കുറിച്ച് ദുഃഖിതയായ സീതയോടു അദ്ദേഹം ദീർഘമായി സംസാരിച്ചു.

Verse 24

ഞാൻ നിത്യവും ഫലവും മൂലവും ആഹാരമാക്കി ജീവിക്കും—ഇതിൽ സംശയമില്ല. നിനക്കൊപ്പം വസിക്കുമ്പോൾ ഞാൻ നിന്നെ ഒരു ദുഃഖവും ക്ലേശവും വരുത്തുകയില്ല.

Verse 25

एवमुक्ता तु वैदेही प्रियार्हा प्रियवादिनी।प्रणयादेव संक्रुद्धा भर्तारमिदमब्रवीत्।।2.27.1।।

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, സ്നേഹാർഹയും മധുരവാക്യിനിയുമായ വൈദേഹി സീത പ്രണയത്താൽ മാത്രം—പ്രേമം കൊണ്ടുള്ള കോപത്തോടെ—ഭർത്താവിനോട് ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.

Verse 26

एवमुक्ता तु वैदेही प्रियार्हा प्रियवादिनी।प्रणयादेव संक्रुद्धा भर्तारमिदमब्रवीत्।।2.27.1।।

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, സ്നേഹാർഹയും മധുരവാക്യിനിയുമായ വൈദേഹി സീത പ്രണയത്താൽ മാത്രം—പ്രേമം കൊണ്ടുള്ള കോപത്തോടെ—ഭർത്താവിനോട് ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.

Verse 27

एवमुक्ता तु वैदेही प्रियार्हा प्रियवादिनी।प्रणयादेव संक्रुद्धा भर्तारमिदमब्रवीत्।।2.27.1।।

ഇങ്ങനെ അഭിസംബോധന ചെയ്യപ്പെട്ട വൈദേഹി സീത—സ്നേഹാർഹയും മധുരവാക്യിനിയും—സ്നേഹത്താൽ മാത്രം കോപിതയായി ഭർത്താവിനോട് ഈ വചനങ്ങൾ അരുളിച്ചെയ്തു.

Verse 28

एवमुक्ता तु वैदेही प्रियार्हा प्रियवादिनी।प्रणयादेव संक्रुद्धा भर्तारमिदमब्रवीत्।।2.27.1।।

ഇങ്ങനെ അഭിസംബോധന ചെയ്യപ്പെട്ട വൈദേഹി സീത—സ്നേഹാർഹയും മധുരവാക്യിനിയും—സ്നേഹത്താൽ മാത്രം കോപിതയായി ഭർത്താവിനോട് ഈ വചനങ്ങൾ അരുളിച്ചെയ്തു.

Verse 29

एवमुक्ता तु वैदेही प्रियार्हा प्रियवादिनी।प्रणयादेव संक्रुद्धा भर्तारमिदमब्रवीत्।।2.27.1।।

ഇങ്ങനെ അഭിസംബോധന ചെയ്യപ്പെട്ട വൈദേഹി സീത—സ്നേഹാർഹയും മധുരവാക്യിനിയും—സ്നേഹത്താൽ മാത്രം കോപിതയായി ഭർത്താവിനോട് ഈ വചനങ്ങൾ അരുളിച്ചെയ്തു.

Verse 30

एवमुक्ता तु वैदेही प्रियार्हा प्रियवादिनी।प्रणयादेव संक्रुद्धा भर्तारमिदमब्रवीत्।।2.27.1।।

ഇങ്ങനെ അഭിസംബോധന ചെയ്യപ്പെട്ട വൈദേഹി സീത—സ്നേഹാർഹയും മധുരവാക്യിനിയും—സ്നേഹത്താൽ മാത്രം കോപിതയായി ഭർത്താവിനോട് ഈ വചനങ്ങൾ അരുളിച്ചെയ്തു.