Adhyaya 23

Verse 1

भीष्म उवाच । वैष्णवा ये तु वै धर्मा यान्रुद्रः प्रोक्तवानिह । तान्मे कथय विप्रेंद्र कीदृशास्ते फलं तु किम्

ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു—ഹേ വിപ്രേന്ദ്രാ, ഇവിടെ രുദ്രൻ പ്രസ്താവിച്ച വൈഷ്ണവ ധർമ്മങ്ങളെ എനിക്ക് പറയുക. അവ എങ്ങനെയുള്ളവ, അവയുടെ ഫലം എന്ത്?

Verse 2

पुलस्त्य उवाच । पुरा रथंतरे कल्पे परिपृष्टो महात्मना । मंदरस्थो महादेवः पिनाकी ब्रह्मणा स्वयम्

പുലസ്ത്യൻ പറഞ്ഞു—പുരാതനകാലത്ത് രഥന്തര കല്പത്തിൽ മന്ദരപർവതത്തിൽ വസിച്ച പിനാകധാരിയായ മഹാദേവനെ സ്വയം മഹാത്മാവായ ബ്രഹ്മാവ് ചോദ്യം ചെയ്തു।

Verse 3

कथमारोग्यमैश्वर्यमनंतममरेश्वर । अल्पेन तपसा देव भवेन्मोक्षः सदा नृणां

ഹേ അമരേശ്വരാ! മനുഷ്യർക്കു നിത്യാരോഗ്യവും അനന്ത ഐശ്വര്യവും എങ്ങനെ ലഭിക്കും? കൂടാതെ ഹേ ദേവാ, അല്പതപസ്സുകൊണ്ട് തന്നെ മോക്ഷം എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

Verse 4

किं तज्ज्ञानं महादेव त्वत्प्रसादादधोक्षज । अल्पकेनापि तपसा महाफलमिहोच्यते

ഹേ മഹാദേവാ! നിന്റെ പ്രസാദത്താൽ അധോക്ഷജനെ പ്രാപിപ്പിക്കുന്ന ആ ജ്ഞാനം ഏതാണ്? കൂടാതെ ഇവിടെ അല്പതപസ്സുകൊണ്ടും മഹാഫലം ഉണ്ടെന്നു എങ്ങനെ പറയുന്നു?

Verse 5

इति पृष्टस्स विश्वात्मा ब्रह्मणा लोकभावनः । उमापतिरुवाचेदं मनसः प्रीतिकारकम्

ഇങ്ങനെ ബ്രഹ്മാവ് ചോദിച്ചപ്പോൾ, വിശ്വാത്മാവും ലോകഭാവനനും ആയ ഉമാപതി ശിവൻ മനസ്സിനെ ആനന്ദിപ്പിക്കുന്ന ഈ വചനങ്ങൾ അരുളിച്ചെയ്തു।

Verse 6

ईश्वर उवाच । अस्माद्रथंतरात्कल्पाद्भूयो विंशतिमो यदा । वाराहो भविता कल्पस्तदा मन्वंतरे शुभे

ഈശ്വരൻ അരുളിച്ചെയ്തു—ഈ രഥന്തര കല്പത്തിൽ നിന്ന് മുന്നോട്ട് എണ്ണുമ്പോൾ ഇരുപതാമത്തെ കല്പം വന്നാൽ, ശുഭമായ മന്വന്തരത്തിൽ അത് വരാഹ കല്പമായിരിക്കും।

Verse 7

वैवस्वताख्ये संप्राप्ते सप्तमे सप्तलोकधृक् । द्वापराख्यं युगं तस्मिन्सप्तविंशतिमं यदा

വൈവസ്വതനാമമായ ഏഴാം മന്വന്തരമെത്തിയപ്പോൾ—ഹേ സപ്തലോകധാരകാ—ആ കാലത്ത് ക്രമത്തിൽ ഇരുപത്തേഴാമത്തെ ദ്വാപരയുഗം പ്രവൃത്തമായപ്പോൾ…

Verse 8

तस्यां ते तु महातेजा वासुदेवो जनार्दनः । भारावतरणार्थाय त्रिधा विष्णुर्भविष्यति

ആ വംശപരമ്പരയിൽ മഹാതേജസ്സായ വാസുദേവൻ—ജനാർദ്ദനൻ—ഭൂമിയുടെ ഭാരമിറക്കുന്നതിനായി വിഷ്ണു ത്രിരൂപനായി ഭവിക്കും।

Verse 9

द्वैपायन ऋषिस्तत्र रौहिणेयोथ केशवः । कंसारिः केशिमथनः केशवः क्लेशनाशनः

അവിടെ ദ്വൈപായന ഋഷി (വ്യാസൻ) ഉണ്ട്; കൂടാതെ റൗഹിണേയൻ (ബലരാമൻ)യും കേശവൻ (കൃഷ്ണൻ)യും—കംസാരീ, കേശിമഥനൻ, കേശവൻ, ക്ലേശനാശകൻ।

Verse 10

पुरीं द्वारवतीं नाम सांप्रतं या कुशस्थली । दिव्यानुभावसंयुक्तामधिवासाय शार्ङ्गिणः

മുമ്പ് കുശസ്ഥലി എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്ന ആ നഗരം ഇപ്പോൾ ‘ദ്വാരവതി’ എന്ന നാമത്തിൽ പ്രസിദ്ധം; ദിവ്യ മഹിമയോടെ ശാർങ്ഗധാരി (വിഷ്ണു)യുടെ വാസസ്ഥാനമായി മാറി।

Verse 11

त्वष्टा तदाज्ञया ब्रह्मन्करिष्यति जगत्पतेः । तस्यां कदाचिदासीनः सभायां सोऽमितद्युतिः

ഹേ ബ്രഹ്മൻ, ജഗത്പതിയുടെ ആ ആജ്ഞപ്രകാരം ത്വഷ്ടാ ആ കാര്യം നിർവഹിക്കും. ഒരിക്കൽ ആ അമിതതേജസ്സുള്ളവൻ ആ സഭാമണ്ഡപത്തിൽ ആസീനനായിരുന്നു।

Verse 12

भार्याभिर्वृष्णिविद्वद्भिभूरिभिर्भूरिदक्षिणैः । कुरुभिर्देवगंधर्वैरन्वितः कैटभार्दनः

ഭാര്യകളോടുകൂടെ, പണ്ഡിതരായ വൃഷ്ണിവീരന്മാരോടും, അനേകം അനുചരന്മാരോടും, ധാരാളം ദക്ഷിണ ദാനം ചെയ്യുന്ന ദാനശീലന്മാരോടും, കൂടാതെ കുരുക്കളും ദിവ്യഗന്ധർവന്മാരും അനുഗമിച്ചുകൊണ്ട്—കൈടഭനാശകൻ അവിടേക്ക് പ്രസ്ഥാനം ചെയ്തു।

Verse 13

प्रवृत्तासु पुराणासु धर्मसंबधधिनीषु च । कथासु भीमसेनेन परिपृष्टः प्रतापवान्

ധർമ്മബന്ധിതമായ പുരാണകഥകൾ പുരോഗമിക്കുമ്പോൾ, ആ കഥകളുടെ ഇടയിൽ തന്നെ പ്രതാപവാനായ മഹാനുഭാവനെ ഭീമസേനൻ ചോദ്യം ചെയ്തു।

Verse 14

त्वया पृष्टस्य धर्मस्य वक्ष्यत्यस्य च भेददृक् । भविता स तदा ब्रह्मन्कर्ता चैव वृकोदरः

ഹേ ബ്രാഹ്മണാ! നീ ചോദിച്ച ധർമ്മത്തെ, അതിന്റെ ഭേദങ്ങൾ തിരിച്ചറിയുന്ന വിവേകി വിശദീകരിക്കും; അപ്പോൾ അതിനെ നടപ്പാക്കുന്ന കർത്താവ് സ്വയം വൃകോदरനാകും।

Verse 15

प्रवर्तकोऽस्य धर्मस्य पांडुसूनुर्महाबलः । यस्य तीक्ष्णो वृको नाम जठरे हव्यवाहनः

ഈ ധർമ്മത്തിന്റെ പ്രവർത്തകൻ പാണ്ഡുസൂനുവായ മഹാബലവാനാണ്—അവന്റെ ഉദരത്തിൽ ‘വൃക’ എന്ന നാമത്തിൽ പ്രസിദ്ധമായ തീക്ഷ്ണ ഹവ്യവാഹന അഗ്നി ജ്വലിക്കുന്നു।

Verse 16

संभाष्यते स धर्मात्मा तेन चासौ वृकोदरः । अतीव स्वादशीलश्च नागायुत बलो महान्

ആ ധർമ്മാത്മാവ് അവനോടു സംഭാഷിച്ചു; അവൻ തന്നെയായിരുന്നു വൃകോദരൻ—അത്യന്തം രുചികരഭോജനപ്രിയൻ, പത്തായിരം ആനകളുടെ തുല്യമായ മഹാബലവാനുമായിരുന്നു।

Verse 17

धार्मिकस्याप्यशक्तस्य तीव्राग्नित्वादुपोषणे । इदं व्रतमशेषाणां व्रतानामधिकं यतः

ധാർമ്മികനായാലും ദുർബലന്‍ തീവ്ര ജഠരാഗ്നിയാൽ ഉപവാസം സഹിക്കാനാവില്ല; അതുകൊണ്ട് ഈ വ്രതം എല്ലാ വ്രതങ്ങളിലുമധികം ശ്രേഷ്ഠമെന്നു കരുതപ്പെടുന്നു।

Verse 18

कथयिष्यति विश्वात्मा वासुदेवो जगद्गुरुः । अशेषयज्ञफलदमशेषाघविनाशनम्

വിശ്വാത്മാവായ വാസുദേവൻ, ജഗദ്ഗുരു, ഇതു പ്രസ്താവിക്കും—അവൻ എല്ലാ യജ്ഞഫലങ്ങളും നൽകുന്നവനും എല്ലാ പാപങ്ങളും നിശ്ശേഷം നശിപ്പിക്കുന്നവനും ആകുന്നു।

Verse 19

अशेषदुष्टशमनमशेषसुरपूजितम् । पवित्राणां पवित्रं यन्मगलानां च मंगलम् । भविष्यं च भविष्याणां पुराणानां पुरातनम्

ഇത് എല്ലാ ദുഷ്ടതയും പൂർണ്ണമായി ശമിപ്പിക്കുന്നതും, എല്ലാ ദേവന്മാരാലും പൂജിക്കപ്പെടുന്നതുമാണ്; പവിത്രങ്ങളിൽ പരമപവിത്രം, മംഗളങ്ങളിൽ പരമമംഗളം; വരാനിരിക്കുന്നതിനും ‘ഭവിഷ്യ’മായും, പുരാണങ്ങളിൽ അതിപ്രാചീനമായും നിലകൊള്ളുന്നു।

Verse 20

वासुदेव उवाच । यद्यष्टमी चतुर्द्दश्योर्द्वादशीषु च भारत । अन्येष्वपि दिनर्क्षेषु नशक्तस्त्वमुपोषितुम्

വാസുദേവൻ അരുളിച്ചെയ്തു—ഹേ ഭാരതാ, അഷ്ടമി, ചതുര്ദശി, ദ്വാദശി ദിവസങ്ങളിലും, മറ്റ് ദിന-നക്ഷത്ര അവസരങ്ങളിലും ഉപവാസം ചെയ്യാൻ നിനക്കാകുന്നില്ലെങ്കിൽ,

Verse 21

ततस्त्वग्र्यामिमां भीम तिथिं पापप्रणाशिनीम् । उपोष्य विधिनानेन गच्छ विष्णोः परं पदं

അതുകൊണ്ട് ഹേ ഭീമാ, പാപപ്രണാശിനിയായ ഈ ശ്രേഷ്ഠ തിഥിയിൽ വിധിപൂർവ്വം ഉപവാസം അനുഷ്ഠിക്ക; അങ്ങനെ ചെയ്താൽ നീ വിഷ്ണുവിന്റെ പരമപദം പ്രാപിക്കും।

Verse 22

माघमासस्य दशमी यदा शुक्ला भवेत्तदा । घृतेनाभ्यंजनं कृत्वा तिलैः स्नानं समाचरेत्

മാഘമാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷ ദശമി വന്നാൽ, നെയ്യാൽ ദേഹാഭ്യംഗം ചെയ്ത് എള്ളുകൊണ്ട് വിധിപൂർവ്വം സ്നാനം ആചരിക്കണം।

Verse 23

तथैव विष्णुमभ्यर्चेन्नमो नारायणाय च । कृष्णाय पादौ संपूज्य शिरः कृष्णात्मनेति च

അതുപോലെ വിഷ്ണുവിനെ ആരാധിച്ച് ‘നമോ നാരായണായ’ എന്നു ജപിക്കണം. തുടർന്ന് ‘നമഃ കൃഷ്ണായ’ മന്ത്രത്തോടെ പാദങ്ങൾക്കും, ‘നമഃ കൃഷ്ണാത്മനെ’ മന്ത്രത്തോടെ ശിരസ്സിനും പൂജ ചെയ്യണം।

Verse 24

वैकुंठायेति वैकंठमुरः श्रीवत्सधारिणे । शंखिने गदिने चैव चक्रिणे वरदाय वै

‘വൈകുണ്ഠായ’—വൈകുണ്ഠനാഥനു; ‘ഉരഃ ശ്രീവത്സധാരിണേ’—വക്ഷസ്ഥലത്തിൽ ശ്രീവത്സചിഹ്നം ധരിച്ചവനു; ‘ശംഖിനേ ഗദിനേ ചക്രിണേ’—ശംഖം, ഗദ, ചക്രം ധരിച്ചവനു; ‘വരദായ’—വരദാതാവിനു നമസ്കാരം।

Verse 25

सर्वं नारायणन्त्वेवं संपूज्यावाहनक्रमात् । दामोदरायेत्युदरं कटिं पंचजनाय वै

ഇങ്ങനെ ആവാഹനക്രമപ്രകാരം എല്ലാം നാരായണരൂപമായി കരുതി വിധിപൂർവ്വം പൂജിച്ച്, ‘ദാമോദരായ’ മന്ത്രത്തോടെ ഉദരവും, ‘പാഞ്ചജനായ’ മന്ത്രത്തോടെ കടിയും അർപ്പിക്കണം।

Verse 26

ऊरूसौभाग्यनाथाय जानुनी भूतधारिणे । नमो नीलाय वै जंघे पादौ विश्वभुजे पुनः

തുടകൾക്ക് ‘സൗഭാഗ്യനാഥായ’ എന്നു, മുട്ടുകൾക്ക് ‘ഭൂതധാരിണേ’ എന്നു നമസ്കരിക്കണം. ജംഘകൾക്ക് ‘നമോ നീലായ’ എന്നു, പിന്നെയും പാദങ്ങൾക്ക് ‘വിശ്വഭുജേ’ എന്നു പൂജിക്കണം।

Verse 27

नमो देव्यै नमः शांत्यै नमो लक्ष्म्यै नमः श्रियै । नमस्तुष्ट्यै नमः पुष्ट्यै धृत्यै व्युष्ट्यै नमो नमः

ദേവിയ്ക്ക് നമസ്കാരം, ശാന്തിയ്ക്ക് നമസ്കാരം. ലക്ഷ്മിയ്ക്ക് നമസ്കാരം, ശ്രീയ്ക്കു നമസ്കാരം. തുഷ്ടിയ്ക്ക് നമസ്കാരം, പുഷ്ടിയ്ക്ക് നമസ്കാരം; ധൃതിക്കും വ്യുഷ്ടി (ഉഷസ്)ക്കും വീണ്ടും വീണ്ടും നമസ്കാരം.

Verse 28

नमो विहंगनाथाय वायुवेगाय पक्षिणे । विषप्रमथनायेति गरुडं चाभिपूजयेत्

“പക്ഷികളുടെ നാഥനേ, വായുവേഗത്തിൽ പായുന്ന ചിറകുള്ളവനേ, വിഷം നശിപ്പിക്കുന്നവനേ”—എന്ന് പറഞ്ഞു ഗരുഡനെ ആരാധിക്കണം.

Verse 29

एवं संपूज्य गोविंदमुमापतिविनायकौ । गंधैर्माल्यैस्तथा धूपैर्भक्ष्यैर्नानाविधैरपि

ഇങ്ങനെ ഗോവിന്ദനെയും, ഉമാപതി (ശിവൻ)യും വിനായകൻ (ഗണേശൻ)യും സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങൾ, മാലകൾ, ധൂപം, നാനാവിധ നൈവേദ്യങ്ങൾ എന്നിവകൊണ്ട് വിധിപൂർവ്വം പൂജിക്കണം.

Verse 30

गव्येन पयसा सिक्तां कृसरामथ पायसम् । सर्पिषा सह भुक्त्वा तु गत्वा स्थानांतरं पुनः

പശുവിൻ പാലിൽ നനച്ച കൃസര (കിച്ചടി)യും പായസം (പാൽഅന്നം)യും നെയ്യോടുകൂടെ ഭുജിച്ച്, അവൻ വീണ്ടും മറ്റൊരു സ്ഥലത്തേക്ക് പോയി.

Verse 31

नैयग्रोधं दंतकाष्ठमथवा खादिरं बुधः । गृहीत्वा धावयेद्दंतानाचांतः प्रागुदङ्मुखः

ബുദ്ധിമാൻ ന്യഗ്രോധ (ആൽ) അല്ലെങ്കിൽ ഖദിര ദന്തകാഷ്ഠം എടുത്ത്, ആചമനം ചെയ്ത്, കിഴക്ക് അല്ലെങ്കിൽ വടക്ക് മുഖമായി നിന്നു പല്ലുകൾ ശുദ്ധീകരിക്കണം.

Verse 32

ब्रूयात्सायंतनीं कृत्वा संध्यामस्तमिते रवौ । नमो नारायणायेति त्वामहं शरणं गतः

സൂര്യൻ അസ്തമിച്ച ശേഷം സായംസന്ധ്യാവിധി ചെയ്തു ഇങ്ങനെ പറയണം— “നമോ നാരായണായ; ഞാൻ നിന്റെ ശരണം പ്രാപിച്ചു।”

Verse 33

एकादश्यां निराहारः समभ्यर्च्य च केशवम् । तां रात्रिं सकलां स्थित्वा शेषपर्यंकशायिनम्

ഏകാദശിദിനം നിരാഹാരമായി കേശവനെ വിധിപൂർവ്വം ആരാധിക്കണം; പിന്നെ മുഴുവൻ രാത്രി ജാഗരണം ചെയ്ത് ശേഷപര്യങ്കശായിയായ ഭഗവാനെ ധ്യാനിക്കണം।

Verse 34

सर्पिषा विश्वदहनं हुत्वा ब्राह्मणपुंगवैः । सहैव पुंडरीकाक्षं द्वादश्यां क्षीरभोजनम्

ശ്രേഷ്ഠ ബ്രാഹ്മണന്മാർ നെയ്യോടെ സർവ്വദഹന അഗ്നിയിൽ ആഹുതി അർപ്പിച്ച ശേഷം, ദ്വാദശിയിൽ പുണ്ഡരീകാക്ഷനെ ആരാധിച്ച് ക്ഷീരഭോജനം ചെയ്യണം।

Verse 35

करिष्यामि यथात्मानं निर्विघ्नेनास्तु तच्च मे । एवमुक्त्वा स्वपेद्भूमावितिहासकथां पुनः

“എന്റെ ശേഷിയനുസരിച്ച് ചെയ്യും; അത് എനിക്കു നിർവിഘ്നമായി സിദ്ധിക്കട്ടെ.” എന്നു പറഞ്ഞ് അവൻ നിലത്തു ശയിച്ചു; പിന്നെയും പുരാതന ഇതിഹാസകഥ തുടരന്നു।

Verse 36

श्रुत्वा प्रभाते संजाते नदीं गत्वा विशांपते । स्नानं कृत्वा मुदा तद्वत्पाषण्डानभिवर्जयेत्

ഹേ ജനാധിപതേ! പ്രഭാതം വന്നപ്പോൾ (വിധി) ശ്രവിച്ച് നദിയിലേക്കു പോയി സന്തോഷത്തോടെ സ്നാനം ചെയ്യണം; അതുപോലെ പാഷണ്ഡരെ പൂർണ്ണമായി ഒഴിവാക്കണം।

Verse 37

उपास्य सन्ध्यां विधिवत्कृत्वा च पितृतर्पणम् । प्रणम्य च हृषीकेशं शेषपर्यङ्कशायिनम्

വിധിപൂർവ്വം സന്ധ്യോപാസനയും പിതൃതർപ്പണവും നിർവഹിച്ചു, ശേഷപര്യങ്കത്തിൽ ശയിക്കുന്ന ഹൃഷീകേശനായ വിഷ്ണുവിനെ പ്രണാമം ചെയ്തു।

Verse 38

गृहस्य पुरतो भक्त्या मण्डपं कारयेद्बुधः । चतुर्हस्तां शुभां कुर्याद्वेदीमरिनिषूदन

വീട്ടിന്റെ മുന്നിൽ ജ്ഞാനി ഭക്തിയോടെ മണ്ഡപം പണിയിക്കണം; ഹേ അരിനിഷൂദന, നാലു ഹസ്ത അളവുള്ള ശുഭവേദി ഒരുക്കണം।

Verse 39

चतुर्हस्तप्रमाणं तु विन्यसेत्तत्र तोरणम् । मध्ये च कलशं तत्र माषमात्रेण संयुतम्

അവിടെ നാലു ഹസ്ത അളവുള്ള തോരണം സ്ഥാപിക്കണം; നടുവിൽ മാഷമാത്ര അളവോടെ യുക്തമായ കലശം വെക്കണം।

Verse 40

छिद्रेण जलसंपूर्णमधः कृष्णाजिने स्थितः । तस्य धारां च शिरसा धारयेत्सकलां निशाम्

ചെറിയ ദ്വാരമുള്ള ജലപൂർണ്ണ പാത്രത്തിന്റെ കീഴിൽ, കൃഷ്ണാജിനത്തിൽ ഇരുന്ന്, അതിലെ ജലധാരയെ തലയിൽ മുഴുവൻ രാത്രിയും ധരിക്കണം।

Verse 41

धाराभिर्भूरिभिर्भूरि फलं वेदविदो विदुः । यस्मात्तस्मात्कुरुश्रेष्ठ कारयेत्प्रयतो द्विजः

വേദവിദ്വാൻമാർ പറയുന്നു: ധാരകൾ അധികമാകുമ്പോൾ ഫലവും അധികമാകും; അതിനാൽ ഹേ കുരുശ്രേഷ്ഠ, പരിശ്രമശീലനായ ദ്വിജൻ ഇത് ശ്രദ്ധയോടെ നടത്തിക്കൊള്ളണം।

Verse 42

दक्षिणे चार्धचंद्रं तु पश्चिमे वर्तुलं तथा । अश्वत्थपत्राकारं च उत्तरेण तु कारयेत्

തെക്കുഭാഗത്ത് അർദ്ധചന്ദ്രാകൃതി വരയ്ക്കണം; പടിഞ്ഞാറ് വൃത്താകൃതി; വടക്കുഭാഗത്ത് അശ്വത്ഥ (അരയാൽ) ഇലപോലെയുള്ള രൂപം നിർമ്മിക്കണം।

Verse 43

मध्ये तु पद्माकारं च कारयेद्वैष्णवो द्विजः । पूर्वतो वेदिकां स्थो न स्थो न याम्ये च कल्पयेत्

മധ്യത്തിൽ വൈഷ്ണവ ദ്വിജൻ പദ്മാകൃതി നിർമ്മിപ്പിക്കണം. വേദിക കിഴക്കോട്ട് സ്ഥാപിക്കണം; തെക്കോട്ട് സ്ഥാപിക്കരുത്।

Verse 44

पानीयधारां शिरसि धारयेद्विष्णुतत्परः । द्वितीया वेदी देवस्य तत्र पद्मं सकर्णिकम्

വിഷ്ണുവിൽ തത്പരനായ ഭക്തൻ തന്റെ ശിരസ്സിൽ ജലധാര ഒഴുക്കണം. ഇതാണ് ദേവന്റെ രണ്ടാം വേദി; അവിടെ കർണികയോടുകൂടിയ പദ്മം ഉണ്ട്।

Verse 45

तस्य मध्ये स्थितं देवं कुर्याद्वै पुरुषोत्तमम् । हस्तमात्रं च तत्कुंडं कृत्वा तत्र त्रिमेखलम्

അതിന്റെ മദ്ധ്യത്തിൽ പുരുഷോത്തമ ദേവനെ സ്ഥാപിക്കണം. ഒരു ഹസ്തമാത്ര അളവിൽ കുണ്ഡം നിർമ്മിച്ച് അവിടെ ത്രിമേഖല (മൂന്നു വളയം) ഒരുക്കണം।

Verse 46

योनिवक्त्रं ततस्तस्मिन्ब्राह्मणैर्यवसर्पिषी । तिलांश्च विष्णुदेवत्यैर्मंत्रैरेवानले हुनेत्

പിന്നീട് ആ യോനിരൂപ അഗ്നിമുഖത്തിൽ ബ്രാഹ്മണർ യവവും നെയ്യും, എള്ളും കൂടി—വിഷ്ണുദേവതാമന്ത്രങ്ങൾ ജപിച്ചുകൊണ്ട്—അഗ്നിയിൽ ഹോമമായി അർപ്പിക്കണം।

Verse 47

कृत्वा तु वैष्णवं सम्यग्यागं तत्र प्रकल्पयेत् । आज्यधारा मध्यमे तु कुंडे दद्यात्तु यत्नतः

അവിടെ സമ്യഗ്വിധിയായി വൈഷ്ണവ യാഗം ഒരുക്കി അനുഷ്ഠിക്കണം; പിന്നെ മദ്ധ്യകുണ്ഡത്തിൽ ശ്രദ്ധയോടെ നെയ്ധാര അർപ്പിക്കണം।

Verse 48

क्षीरधारां देवदेवे वारिधारात्मनोपरि । निष्पावार्धप्रमाणां वै धारामाज्यस्य पातयेत्

സ്വയംമേൽ ജലധാര ഒഴുക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കെ ദേവദേവനിൽ ക്ഷീരധാര അർപ്പിക്കണം; കൂടാതെ നിഷ്പാവത്തിന്റെ അർദ്ധപ്രമാണംത്ര നെയ്ധാരയും ഒഴിക്കണം।

Verse 49

स्वेच्छया क्षीरजलयोरविच्छिन्नां च शर्वरीं । जलकुंभान्महावीर्य स्थापयित्वा त्रयोदश

ഹേ മഹാവീര്യാ! അവൻ സ്വേച്ഛയാൽ ക്ഷീരജലങ്ങളിലെ ശർവരിയെ അവിഛിന്നമാക്കി; പിന്നെ ജലകുംഭങ്ങൾ എടുത്ത് പതിമൂന്ന് സ്ഥാപിച്ചു।

Verse 50

भक्ष्यैर्नानाविधैर्युक्तान्सितवस्त्रैरलंकृतान् । प्रतानौदुंबरैः पात्रैः पंचरत्नसमन्वितैः

അവ നാനാവിധ ഭക്ഷ്യങ്ങളാൽ സമൃദ്ധവും, ശ്വേതവസ്ത്രങ്ങളാൽ അലങ്കൃതവും, വിശാല വിതാനങ്ങളോടും, ഉദുംബരകാഷ്ഠപാത്രങ്ങളോടും, പഞ്ചരത്നങ്ങളാൽ ഭൂഷിതവുമായിരുന്നു।

Verse 51

चतुर्भिर्बह्वृचैर्होमः कार्यस्तत्र उदङ्मुखैः । रुद्रजाप्यश्चतुर्भिश्च यजुर्वेदपरायणैः

അവിടെ ഉത്തരമുഖമായി നാലു ബഹ്വൃചർ (ഋഗ്വേദപാരായണർ) ഹോമം നടത്തണം; അതുപോലെ യജുര്വേദപരായണരായ നാലുപേർ റുദ്രജപവും ചെയ്യണം।

Verse 52

वैष्णवानि च सामानि चतुर्भिः सामवेदिभिः । एवं द्वादश वै विप्रान्वस्त्रमाल्यानुलेपनैः

നാല് സാമവേദി ഋത്വിക്കുകൾ വൈഷ്ണവവും സാമഗാനവും പവിത്രമായി പാരായണം ചെയ്തു. ഇങ്ങനെ പന്ത്രണ്ട് ബ്രാഹ്മണന്മാർക്ക് വസ്ത്രം, മാല, സുഗന്ധാനുലേപനം എന്നിവ നൽകി ആദരിച്ചു.

Verse 53

पूजयेदंगुलीयैश्च कटकैर्हेमसूत्रकैः । वासोभिः शयनीयैश्च वित्तशाठ्यविवर्जितः

ധനകാര്യത്തിൽ വഞ്ചന ഒഴിവാക്കി, മോതിരങ്ങൾ, വളകൾ, സ്വർണ്ണസൂത്രങ്ങൾ, വസ്ത്രങ്ങൾ, ശയനോപകരണങ്ങൾ എന്നിവ അർപ്പിച്ച് പൂജ നടത്തണം.

Verse 54

एवं क्षपातिवाह्या वै गीतमङ्गलनिःस्वनैः । उपाध्यायस्य च पुनर्द्विगुणं सर्वमेव तु

ഇങ്ങനെ രാത്രിയാത്രയിൽ മംഗളഗീതങ്ങളുടെ നാദത്തിനിടയിൽ നടക്കുന്ന വിധിപ്രകാരം; ഉപാധ്യായനുവേണ്ടി എല്ലാം വീണ്ടും ഇരട്ടിയായി നൽകേണ്ടതാണ്.

Verse 55

ततः प्रभाते विमले समुत्थाय त्रयोदश । गावो देयाः कुरुश्रेष्ठ सौवर्णशृंगसंवृताः

പിന്നീട് നിർമലമായ പ്രഭാതത്തിൽ എഴുന്നേറ്റ്, ഹേ കുരുശ്രേഷ്ഠാ, പതിമൂന്ന് പശുക്കൾ ദാനമായി നൽകണം; അവയുടെ കൊമ്പുകൾ സ്വർണ്ണംകൊണ്ട് പൊതിഞ്ഞിരിക്കണം.

Verse 56

पयस्विन्यः शीलवत्यः कांस्यदोहसमन्विताः । रौप्यखुराः सवत्साश्च चंदनेनाभिभूषिताः

അവ പാൽ നിറഞ്ഞ, ശീലവതികളായ പശുക്കൾ; കാംസ്യ ദോഹനപാത്രങ്ങളോടുകൂടിയവ; വെള്ളി കുളമ്പുകളുള്ള, കിടാക്കളോടുകൂടെ, ചന്ദനലേപംകൊണ്ട് അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടവ.

Verse 57

तास्तु तेषां ततो दत्वा भक्ष्यभोज्येन तर्पितान् । कृत्वा वै ब्राह्मणान्सर्वान्छत्रैर्नानाविधैस्तथा

അനന്തരം അവർക്കു ആ ദാനങ്ങൾ നൽകി, ഭക്ഷ്യ‑ഭോജ്യങ്ങളാൽ തൃപ്തിപ്പെടുത്തി, നാനാവിധ ഛത്രങ്ങൾ അർപ്പിച്ച് എല്ലാ ബ്രാഹ്മണന്മാരെയും യഥോചിതമായി ആദരിച്ചു।

Verse 58

भुक्त्वा चाक्षारलवणमात्मना च विसर्जयेत् । अनुगम्य पदान्यष्टौ पुत्रभार्यासमन्वितः

ക്ഷാര‑ലവണ മിശ്രിതം ഭുജിച്ച്, സ്വന്തം ഇച്ഛയാൽ തന്നെ ദേഹം ഉപേക്ഷിക്കണം; പുത്രനും ഭാര്യയും കൂടെ എട്ട് പടികൾ മുന്നോട്ട് നീങ്ങി അനുഗമിക്കണം।

Verse 59

प्रीयतामत्र देवेशः केशवः क्लेशनाशनः । एवं गुर्वाज्ञया कुंभान्गाश्चैव शयनानि च

ഇവിടെ ദേവേശനും ക്ലേശനാശകനുമായ കേശവൻ പ്രസന്നനാകട്ടെ. ഇങ്ങനെ ഗുരുവിന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം കുംഭങ്ങൾ, പശുക്കൾ, ശയനങ്ങളും (ക്രമീകരിച്ചു)।

Verse 60

वासांसि चैव सर्वेषां गृहाणि प्रापयेद्बुधः । अभावे बहुशय्यानामेकामपि सुसंस्कृताम्

ബുദ്ധിമാൻ എല്ലാവർക്കും വസ്ത്രങ്ങളും വാസസ്ഥലവും ഒരുക്കണം. പല ശയനങ്ങൾ ലഭ്യമല്ലെങ്കിൽ കുറഞ്ഞത് ഒരു സുസജ്ജമായ ശയനം എങ്കിലും നൽകണം।

Verse 61

शय्यां दद्याद्गृही भीम सर्वोपस्करसंयुताम् । इतिहासपुराणानि वाचयित्वा तु वाहयेत्

ഹേ ഭീമാ! ഗൃഹസ്ഥൻ എല്ലാ ഉപകരണങ്ങളോടും കൂടിയ ശയനം ദാനം ചെയ്യണം; കൂടാതെ ഇതിഹാസ‑പുരാണങ്ങൾ പാരായണം ചെയ്ത് അവയെ ആദരത്തോടെ വഹിപ്പിക്കണം/പ്രചരിപ്പിക്കണം।

Verse 62

तद्दिनं कुरुशार्दूल य इच्छेद्विपुलां श्रियम् । तस्मात्त्वं सत्त्वमालंब्य भीमसेन विमत्सरः

ഹേ കുരുശാർദൂലാ! വിപുലമായ ശ്രീസമ്പത്ത് ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ ആ ദിനം വിധിപൂർവ്വം ആചരിക്കട്ടെ. അതിനാൽ ഹേ ഭീമസേന, സത്ത്വം ആശ്രയിച്ച് അസൂയരഹിതനാകുക।

Verse 63

कुरु व्रतमिदं सम्यक्स्नेहाद्गुह्यं मयोदितम् । त्वया कृतमिदं वीर त्वन्नाम्ना च भविष्यति

സ്നേഹത്താൽ ഞാൻ വെളിപ്പെടുത്തിയ ഈ ഗുഹ്യവ്രതം നീ ശരിയായി ആചരിക്കൂ. ഹേ വീരാ, നീ ഇത് നിർവഹിച്ചാൽ ഇത് നിന്റെ നാമത്താലും പ്രസിദ്ധമാകും।

Verse 64

सा भीमद्वादशी ह्येषा सर्वपापहरा शुभा । या तु कल्याणिनी नाम पुरा कल्पेषु पठ्यते

ഇതുതന്നെ ‘ഭീമദ്വാദശി’—ശുഭവും സർവ്വപാപഹരവും. പുരാതന കല്പങ്ങളിൽ ഇത് ‘കല്യാണിനി’ എന്ന നാമത്താലും പാരായണം ചെയ്യപ്പെടുന്നു।

Verse 65

त्वं चादिकर्ता भव सौकरेस्मिन्कल्पे महावीर वरप्रधान । यस्याः स्मृतेः कीर्तनतोप्यशेषं पापं प्रणष्टं त्रिदशाधिपस्य

കൂടാതെ ഹേ മഹാവീരാ, വരപ്രദാതാവേ! ഈ സൗകരകല്പത്തിൽ നീ ആദികർത്താവാകുക. അവളെ സ്മരിച്ചാലും അവളുടെ നാമം കീർത്തിച്ചാലും ദേവാധിപതിയുടേതുപോലും സർവ്വപാപം നശിക്കുന്നു।

Verse 66

दृष्ट्वा च तामप्सरसामभीष्टां वेश्याकृतामन्यभवांतरेषु । जाताथ सा वैश्यकुलोद्भवापि पुलोमकन्या पुरुहूतपत्नी

ആ പ്രിയപ്പെട്ട അപ്സരസിനെ കണ്ടപ്പോൾ—മറ്റു ജന്മാന്തരങ്ങളിൽ വേശ്യയായി മാറ്റപ്പെട്ടവളായ അവൾ—അന്ന് വൈശ്യകുലത്തിലും ജനിച്ചു; പുലോമയുടെ പുത്രിയായി പിറന്ന് പുരുഹൂതൻ (ഇന്ദ്രൻ)യുടെ ഭാര്യയായി।

Verse 67

तत्रापि तस्याः परिचारिकेयं मम प्रिया संप्रति सत्यभामा । कृतं पुरा मंगलमेतदेव द्विजात्मजा वेदवती बभूव

അവിടെയും അവളുടെ അതേ പരിചാരിക തന്നെയാണ് ഇപ്പോൾ എന്റെ പ്രിയയായ സത്യഭാമ. ഈ മംഗളമയി മുൻപ് ബ്രാഹ്മണന്റെ പുത്രിയായി വേദവതിയായി ജനിച്ചു.

Verse 68

अस्यां च कल्याणतिथौ विवस्वान्सहस्रधारेण सहस्ररश्मिः । स्नातः पुरा मंडलमेत्य तद्वत्तेजोमयं खेटपतिर्बभूव

ഈ കല്യാണതിഥിയിൽ സഹസ്രകിരണധാരിയായ വിവസ്വാൻ സൂര്യൻ മുൻപ് സഹസ്രധാരയിൽ സ്നാനം ചെയ്തു; പിന്നെ തന്റെ മണ്ഡലത്തിലേക്ക് മടങ്ങി തേജോമയനായി ഖഗാധിപതിയായി ഭവിച്ചു.

Verse 69

इदमेवकृतं महेंद्रमुख्यैर्बहुभिर्देवसुरारिकोटिभिश्च । फलमस्येह न शक्यते हि वक्तुं यदि जिह्वायुतकोटयो मुखे स्युः

ഈ കർമ്മം മഹേന്ദ്രൻ മുതലായ പ്രധാന ദേവന്മാരും ദേവശത്രുക്കളുടെ അനവധി കോടികളും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. എങ്കിലും ഇതിന്റെ ഫലം ഇവിടെ പറയാൻ കഴിയില്ല; വായിൽ കോടിക്കോടി നാവുകൾ ഉണ്ടായാലും.

Verse 70

कलिकलुषविदारिणीमनंतामपि कथयिष्यति यादवेंद्रसूनुः । अथ नरकगतान्पितॄनथैषा ह्यलमुद्धर्तुमिहैव यः करोति

യാദവേന്ദ്രന്റെ പുത്രൻ (ശ്രീകൃഷ്ണൻ) കലിയിലെ കലുഷം ചീന്തുന്ന അനന്തപ്രഭുവിന്റെ മഹിമയും പ്രസ്താവിക്കും. ഇതു ആചരിക്കുന്നവൻ ഇഹലോകത്തുതന്നെ നരകഗത പിതൃകളെ ഉദ്ധരിക്കാൻ ശേഷിയുള്ളവനാകും.

Verse 71

इदमनघशृणोति वक्ति भक्त्या परिपठतीह परोपकारहेतोः । इह पंकजनाभभक्तिमान्भवेदथ शक्रस्य सपूज्यतामुपैति

ഹേ അനഘാ! ഇവിടെ ഇതു ഭക്തിയോടെ കേൾക്കുകയോ പറയുകയോ പരോപകാരാർത്ഥം പാരായണം ചെയ്യുകയോ ചെയ്യുന്നവൻ ഇഹലോകത്തുതന്നെ പദ്മനാഭ വിഷ്ണുവിന്റെ ഭക്തനാകുന്നു; പിന്നെ ശക്രൻ (ഇന്ദ്രൻ) ഉള്ള ലോകത്തും പൂജ്യമായ ആദരം പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 72

कल्याणिनी नाम पुरा विसर्गे या द्वादशी माघसितेभिपूज्या । सा पांडुपुत्रेण कृता भविष्यत्यंनतपुण्यानघभीमपूर्वा

പ്രാചീന സൃഷ്ടി-വിസർഗകാലത്ത് ‘കല്യാണിനീ’ എന്നൊരു വ്രതം ഉണ്ടായിരുന്നു—മാഘമാസത്തിലെ കൃഷ്ണപക്ഷ ദ്വാദശി, പൂജ്യമായത്. അത് പാണ്ഡുപുത്രൻ സ്ഥാപിക്കും; അനന്തപുണ്യദായിനി, ആദ്യം നിർമലനായ ഭീമൻ അനുഷ്ഠിച്ചതായി പറയുന്നു।

Verse 73

ब्रह्मोवाच । वर्णाश्रमाणां प्रभवः पुराणेषु मया श्रुतः । सदाचारश्च भगवान्धर्मशास्त्रांगविस्तरैः

ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു—പുരാണങ്ങളിൽ വർണങ്ങളുടെയും ആശ്രമങ്ങളുടെയും ഉദ്ഭവം ഞാൻ ശ്രവിച്ചിട്ടുണ്ട്; കൂടാതെ ധർമ്മശാസ്ത്രത്തിന്റെ വിശദമായ അംഗങ്ങളോടുകൂടി ഭഗവദ്രൂപമായ സദാചാരം പാലിക്കേണ്ടതാണെന്നും കേട്ടിട്ടുണ്ട്।

Verse 74

पण्यस्त्रीणां समाचारं श्रोतुमिच्छामि तत्वतः । ईश्वर उवाच । तस्मिन्नेव पुरे ब्रह्मन्सहस्राणि तु षोडश

“ഗണികമാരുടെ ആചാര-ജീവിതരീതിയെ സത്യമായി കേൾക്കാൻ ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.” ഈശ്വരൻ പറഞ്ഞു—“ഹേ ബ്രാഹ്മണാ, അതേ നഗരത്തിൽ പതിനാറായിരം (സ്ത്രീകൾ) ഉണ്ടായിരുന്നു…”

Verse 75

वासुदेवस्य नारीणां भविष्यंत्यंबुजोद्भव । ताभिर्वसंतसमये कोकिलालिकुलाकुले

ഹേ അംബുജോദ്ഭവാ! വാസുദേവപരായണരായ സ്ത്രീകൾ ഉണ്ടാകും; വസന്തകാലത്ത് കുയിലുകളുടെ കൂകും ശബ്ദവും തേൻചീറ്റകളുടെ കൂട്ടങ്ങളുടെ മുഴക്കവും നിറഞ്ഞിടത്ത് അവർ വസിക്കും/വരും।

Verse 76

पुष्पितोपवने फुल्लकल्हारसरसस्तटे । निर्भरं सहपत्नीभिः प्रशस्ताभिरलंकृतः

പുഷ്പിതമായ ഉപവനത്തിൽ, വിരിഞ്ഞ കല്ഹാരങ്ങളാൽ ശോഭിക്കുന്ന സരോവരത്തിന്റെ തീരത്ത്, അദ്ദേഹം ഉത്തമഗുണസമ്പന്നയായ പ്രശസ്ത ഭാര്യമാരോടൊപ്പം നിർഭാരമായി (നിശ്ചിന്തയായി) വസിച്ചു—അവരാൽ അലങ്കൃതനായി കൂടുതൽ ശോഭിച്ചു।

Verse 77

रमयिष्यति विश्वात्मा कृष्णो यदुकुलोद्वहः । कुरंगनयनः श्रीमान्मालतीकृतशेखरः

വിശ്വാത്മാവായ, യദുകുലോദ്ധവനായ ശ്രീകൃഷ്ണൻ അവളെ ആനന്ദിപ്പിക്കും—മാൻപോലെയുള്ള കണ്ണുകളുള്ളവൻ, ശ്രീമാൻ, മാലതി പുഷ്പങ്ങളാൽ ശിഖ അലങ്കരിച്ചവൻ।

Verse 78

गच्छन्समीपमार्गेण सांबो जांबवतीसुतः । साक्षात्कंदर्परूपेण सर्वाभरणभूषितः

സമീപമാർഗ്ഗത്തിലൂടെ മുന്നോട്ട് നീങ്ങി ജാംബവതീ-സുതനായ സാംബൻ പോയി—സാക്ഷാൽ കന്ദർപ്പരൂപംപോലെ, സർവ്വാഭരണങ്ങളാൽ ഭൂഷിതൻ।

Verse 79

अनंगशरतप्ताभिः साभिलाषमवेक्षितः । प्रबुद्धो मन्मथस्तासां भविष्यति यदात्मनि

അനംഗന്റെ ശരങ്ങളാൽ ദഗ്ധരായ അവർ ആഗ്രഹത്തോടെ അവനെ നോക്കുമ്പോൾ, അവരുടെ അന്തരാത്മയിൽ മന്മഥൻ ഉണരും।

Verse 80

तदवेक्ष्य जगन्नाथस्सर्वज्ञो ध्यानचक्षुषा । स्वयंप्रभुर्वक्ष्यति ता वो हरिष्यंति दस्यवः

അത് കണ്ട ജഗന്നാഥൻ—സർവ്വജ്ഞൻ, ധ്യാനചക്ഷുവാൽ—സ്വയംപ്രഭു പറയും: “ദസ്യുക്കൾ അവയെ നിങ്ങളിൽ നിന്ന് കവർന്നുകൊണ്ടുപോകും।”

Verse 81

अपरोक्षं यतस्त्वेवं स्निग्धमेतद्विचिंतितम् । ततः प्रसादितो देव इदं वक्ष्यति शार्ङ्गभृत्

നീ ഇത് അപരോക്ഷമായി, സ്നിഗ്ധഭാവത്തോടെ ചിന്തിച്ചതിനാൽ; പ്രസന്നനായ ദേവൻ—ശാർങ്ഗധാരി—ഈ വചനങ്ങൾ പറയും।

Verse 82

ताभिः शापाभितप्ताभिर्भगवान्भूतभावनः । उत्तराश्रितदाशानामुद्धर्ता ब्राह्मणप्रियः

ആ ശാപങ്ങളാൽ ദഗ്ധനായിട്ടും, സർവ്വഭൂതങ്ങളെയും പോഷിപ്പിക്കുന്ന ഭഗവാൻ ഉത്തരദേശത്ത് ആശ്രയിച്ച ദാശന്മാരുടെ (മത്സ്യക്കാരുടെ) ഉദ್ಧാരകനായി; കാരണം അവൻ എപ്പോഴും ബ്രാഹ്മണപ്രിയൻ।

Verse 83

उपदेक्ष्यत्यनंतात्मा भावि कल्याणकारकम् । भवतीनामृषिर्दाल्भ्यो यद्व्रतं कथयिष्यति

അനന്താത്മാവായ ഭഗവാൻ വരാനിരിക്കുന്ന കാലത്തിന്റെ ക്ഷേമം വരുത്തുന്ന ഉപദേശം നിങ്ങളെ ഉപദേശിക്കും; ദാൽഭ്യ ഋഷി നിങ്ങളോടനുബന്ധിച്ച വ്രതം വിവരിക്കും।

Verse 84

इत्युक्त्वा ताः परित्यज्य गतोन्तर्धानमीश्वरः । ततः कालेन महता भारावतरणे कृते

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ഈശ്വരൻ അവരെ അവിടെയാക്കി അന്തർധാനം ചെയ്തു. പിന്നെ ദീർഘകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ, ഭൂഭാരം കുറയ്ക്കാനുള്ള ദൗത്യം പൂർത്തിയായപ്പോൾ,

Verse 85

निवृत्ते मौसले तद्वत्केशवे दिवमागते । शून्ये यदुकुले सर्वे चोरैरपि जितेर्जुने

മൗസലസംഹാരം അവസാനിക്കുകയും കേശവൻ സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്ക് ഗമിക്കുകയും ചെയ്തപ്പോൾ, യദുകുലം ശൂന്യമായി; അർജുനനും കള്ളന്മാരാൽ പോലും പരാജിതനായി।

Verse 86

हृतासु कृष्णपत्नीषु दाशभोग्यासु चार्बुदे । तिष्ठंतीषु च दौर्गत्यसंतप्तासु चतुर्मुख

ഹേ ചതുര്മുഖ ബ്രഹ്മാ! കൃഷ്ണന്റെ പത്നിമാർ അപഹരിക്കപ്പെട്ടു അർബുദത്തിൽ ദാശന്മാരുടെ ഭോഗ്യരായി പാർപ്പിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ, അവർ അവിടെയേ ദുര്ഭാഗ്യത്താൽ ദഗ്ധരായി നിലകൊണ്ടിരുന്നു।

Verse 87

आगमिष्यति योगात्मा दाल्भ्योनाम महातपाः । तास्तमर्घ्येण संपूज्य प्रणिपत्य पुनःपुनः

യോഗനിഷ്ഠനായ ദാല്ഭ്യനാമ മഹാതപസ്വി വരും. അവനെ അർഘ്യം അർപ്പിച്ച് പൂജിച്ച്, വീണ്ടും വീണ്ടും പ്രണാമം ചെയ്യണം.

Verse 88

लालप्यमाना बहुशो वाष्पपर्याकुलेक्षणाः । स्मरंत्यो विविधान्भोगान्दिव्यमाल्यानुलेपनान्

അവർ പലവട്ടം വിലപിച്ചു; കണ്ണീർ മൂടിയ കണ്ണുകളോടെ, ദിവ്യമാലകളും സുഗന്ധാനുലേപനങ്ങളും ഉൾപ്പെട്ട നാനാവിധ ഭോഗങ്ങളെ സ്മരിച്ചു.

Verse 89

भर्त्तारं जगतामीशमनंतमपराजितम् । दिव्यानुभावां च पुरींनानारत्नगृहाणि च

അവൾ തന്റെ ഭർത്താവായ—ലോകങ്ങളുടെ ഈശ്വരൻ, അനന്തൻ, അപരാജിതൻ—നെ ദർശിച്ചു; ദിവ്യപ്രഭാവമുള്ള പുരിയും നാനാരത്നഗൃഹങ്ങളും കൂടി കണ്ടു.

Verse 90

द्वारकावासिनः सर्वान्देवरूपान्कुमारकान् । प्रश्नमेतं करिष्यंति मुनेरभिमुखंस्थिताः

ദ്വാരകയിലെ എല്ലാ നിവാസികളും, ദേവസദൃശ കുമാരന്മാരോടുകൂടി, മുനിയുടെ മുന്നിൽ നിന്നുകൊണ്ട് ഈ ചോദ്യം ഉന്നയിക്കും.

Verse 91

दस्युमिर्भगवन्सर्वाः परिभुक्ता वयं बलात् । स्वधर्मश्च्यावितोस्माकमस्मिन्नः शरणं भवान्

ഹേ ഭഗവൻ! ദസ്യുക്കൾ ബലപ്രയോഗത്തോടെ ഞങ്ങളെയെല്ലാം അപമാനിച്ച് പീഡിപ്പിച്ചു. ഞങ്ങളെ സ്വധർമ്മത്തിൽ നിന്ന് തെറ്റിച്ചു; ഈ വേളയിൽ നിങ്ങൾ മാത്രമാണ് ഞങ്ങളുടെ ശരണം.

Verse 92

आदिष्टोसि पुरा ब्रह्मन्केशवेन च धीमता । कस्मादीशेन संयोगं प्राप्य वेश्यात्वमागताः

ഹേ ബ്രാഹ്മണാ! പണ്ടേ ധീമാനായ കേശവൻ നിന്നെ ഉപദേശിച്ചിരുന്നു. ഈശനോടു സംയോഗം പ്രാപിച്ചിട്ടും നീ എന്തുകൊണ്ട് വേശ്യാവസ്ഥയിലേക്കു എത്തിയതു?

Verse 93

वेश्यानामपि यो धर्मस्तं नो ब्रूहि तपोधन । कथयिष्ये वदत्तासां यद्दाल्भ्यश्चैकितायनः

ഹേ തപോധനാ! വേശ്യകൾക്കുപോലും ബാധകമായ ധർമ്മാചാരം ഞങ്ങളോട് പറയുക. അവരുടെ വിഷയത്തിൽ ദാൽഭ്യനും ചൈകിതായനനും പറഞ്ഞതു ഞാൻ വിവരിക്കും.

Verse 94

दाल्भ्य उवाच । जलक्रीडाविहारेषु पुरा सरसि मानसे । भवतीनां सगर्वाणां नारदोभ्याशमागतः

ദാൽഭ്യൻ പറഞ്ഞു— പണ്ടുകാലത്ത് മാനസസരോവരത്തിൽ ജലക്രീഡാവിഹാരങ്ങളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കെ, ഗർവ്വം നിറഞ്ഞിരുന്ന നിങ്ങളോടു നാരദമുനി സമീപിച്ചു വന്നു.

Verse 95

हुताशनसुताः सर्वा भवत्योप्सरसः पुरा । अप्रणम्यावलेपेन परिपृष्टः स योगवित्

പണ്ടുകാലത്ത് നിങ്ങൾ എല്ലാവരും അപ്സരസ്സുകൾ ഹുതാശനൻ (അഗ്നി)ന്റെ പുത്രിമാരായിരുന്നു. എന്നാൽ അഹങ്കാരത്താൽ നമസ്കരിക്കാതെ, ആ യോഗവിദനെ നിങ്ങൾ ചോദ്യം ചെയ്തു.

Verse 96

कथं नारायणोस्माकं भर्त्ता स्यादित्युपादिश । तस्माद्वरप्रदानं च शापश्चायमभूत्पुरा

“നാരായണൻ എങ്ങനെ ഞങ്ങളുടെ ഭർത്താവാകാം? ഉപദേശിക്കൂ.” അതിനാൽ പണ്ടുകാലത്ത് വരപ്രദാനവും ഈ ശാപവും—ഇരണ്ടും സംഭവിച്ചു.

Verse 97

शय्याद्वयप्रदानेन मधुमाधवमासयोः । सुवर्णोपस्करोत्संगं द्वादश्यां शुक्लपक्षतः

മധു-മാധവ മാസങ്ങളിൽ ശയ്യാദ്വയം ദാനം ചെയ്ത്, ശുക്ലപക്ഷ ദ്വാദശിയിൽ സ്വർണ്ണോപസ്കരങ്ങളോടുകൂടിയ ശയ്യാ-സാമഗ്രിയും കൂടെ അർപ്പിക്കണം।

Verse 98

भर्ता नारायणो नूनं भविष्यत्यन्यजन्मनि । यदकृत्वा प्रणामं मे रूपसौभाग्यमत्सरात्

നിശ്ചയമായും മറ്റൊരു ജന്മത്തിൽ നാരായണൻ എന്റെ ഭർത്താവാകും; എന്റെ രൂപസൗഭാഗ്യത്തെ അസൂയകൊണ്ട് നീ എനിക്ക് പ്രണാമം ചെയ്തില്ലല്ലോ।

Verse 99

परिपृष्टोस्मि तेनाशु वियोगो वो भविष्यति । चोरैरपहृताः सर्वा वेश्यात्वं समवाप्स्यथ

അവൻ എന്നെ ചോദ്യം ചെയ്തതിനാൽ, നിങ്ങൾക്ക് ഉടൻ വേർപാട് സംഭവിക്കും; കള്ളന്മാർ അപഹരിച്ച് നിങ്ങളെല്ലാവരും വേശ്യാവസ്ഥയിൽ എത്തും।

Verse 100

एवं नारदशापेन केशवस्य च शापतः । वेश्यात्वमागताः सर्वा भवत्यः काममोहिताः

ഇങ്ങനെ നാരദന്റെ ശാപത്താലും കേശവന്റെ ശാപത്താലും, കാമമോഹിതരായ നിങ്ങൾ എല്ലാവരും വേശ്യാവസ്ഥയിൽ എത്തി।

Verse 101

इदानीमपि यद्वक्ष्ये तच्छ्रणुध्वं वरांगनाः । पुरा दैवासुरे युद्धे हतेषु शतशः सुरैः

ഇപ്പോഴും, ഹേ വരാംഗനമാരേ, ഞാൻ പറയുന്നതു കേൾക്കുവിൻ; പുരാതനകാലത്ത് ദേവാസുരയുദ്ധത്തിൽ ദേവന്മാർ നൂറുകണക്കിന് പേരെ വധിച്ചപ്പോൾ।

Verse 102

दानवासुरदैत्येषु राक्षसेषु ततस्ततः । तेषां दारसहस्राणि शतशोथ सहस्रशः

ദാനവൻമാർ, അസുരൻമാർ, ദൈത്യൻമാർ, രാക്ഷസൻമാർ എന്നിവരിൽ ഇവിടെ അവിടെ അവർക്കു ആയിരക്കണക്കിന് ഭാര്യമാർ ഉണ്ടായിരുന്നു; നൂറുകളായും ആയിരങ്ങളായും കൂടി ഉണ്ടായിരുന്നു.

Verse 103

परिणीतानि यानि स्युर्बलाद्भुक्तानि यानि वै । तानि सर्वाणि देवेशः प्रोवाच वदतां वरः

വിധിപൂർവ്വം വിവാഹിതരായ സ്ത്രീകളായാലും, ബലാൽഭോഗത്തിന് ഇരയായവരായാലും—ഇത്തരം എല്ലാ കാര്യങ്ങളിലും ദേവേശൻ, വക്താക്കളിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ, വിധി പ്രസ്താവിച്ചു.

Verse 104

वेश्याधर्मेण वर्तध्वमधुना नृपमंदिरे । भक्तिमत्यो वरारोहास्तथा देवकुलेषु च

ഇപ്പോൾ രാജമന്ദിരത്തിൽ വേശ്യാധർമ്മപ്രകാരം പെരുമാറുക; ഹേ ശ്രേഷ്ഠസ്ത്രീകളേ, ദേവാലയങ്ങളിലും ഭക്തിയോടെ നിലകൊള്ളുക.

Verse 105

राजतः स्वामिनश्चापि जीविकां च प्रलप्स्यथ । भविष्यति च सौभाग्यं सर्वासामपि शक्तितः

രാജാവിൽ നിന്നുമും നിങ്ങളുടെ സ്വാമിയിൽ നിന്നുമും നിങ്ങൾ ജീവിക ലഭിക്കും; ഈ ശക്തിയുടെ പ്രഭാവത്തിൽ നിങ്ങളെല്ലാവർക്കും സൗഭാഗ്യം ഉദിക്കും.

Verse 106

यः कश्चिच्छुल्कमादाय गृहमेष्यति वः सदा । निश्छद्मनैवोपचर्यः प्रीतिभावैरदांभिकैः

ആരെങ്കിലും പ്രതിഫലം/അർപ്പണം സ്വീകരിച്ച് നിങ്ങളുടെ വീട്ടിൽ വന്നാൽ, അവനെ എപ്പോഴും വഞ്ചനയില്ലാതെ—നിഷ്കപട പ്രീതിഭാവത്തോടെ, ദംഭരഹിതമായി—ശുശ്രൂഷിക്കണം.

Verse 107

देवतानां पितॄणां च पुण्येह्नि समुपस्थिते । गोभूहिरण्यधान्यानि प्रदेयानि च शक्तितः

ദേവന്മാരുടെയും പിതൃക്കളുടെയും പുണ്യതിഥി വന്നാൽ, തനിക്കുള്ള ശേഷിയനുസരിച്ച് ഗോ, ഭൂമി, സ്വർണം, ധാന്യം എന്നിവ ദാനം ചെയ്യണം।

Verse 108

यद्व्रतं चोपदेक्ष्यामि तत्कुरुध्वं च सर्वशः । संसारोत्तारणायालमेतद्वेदविदो विदुः

ഞാൻ ഉപദേശിക്കാനിരിക്കുന്ന വ്രതം എല്ലാതരത്തിലും ആചരിക്കുവിൻ; സംസാരത്തിൽ നിന്ന് കടത്തുവാൻ ഇതു മതി എന്നു വേദവിദർ അറിയുന്നു।

Verse 109

यदा सूर्यदिने हस्तः पुष्यो वाथ पुनर्वसुः । भवेत्सर्वौषधिस्नानं सम्यक्नारी समाचरेत्

ഞായറാഴ്ച ഹസ്തം, പുഷ്യൻ അല്ലെങ്കിൽ പുനർവസു നക്ഷത്രം വന്നാൽ, സ്ത്രീ ശരിയായ വിധത്തിൽ സർവ്വൗഷധി-സ്നാനം ആചരിക്കണം।

Verse 110

तदा पंचशरात्मा तु हरिस्सन्निधिमेष्यति । अर्चयेत्पुंडरीकाक्षमनंगस्यानुकीर्तनैः

അപ്പോൾ പഞ്ചശരാത്മാവായ ഹരി സന്നിധിയിലേക്കു വരും; അനംഗന്റെ (കാമദേവന്റെ) കീർത്തനങ്ങളാൽ പുണ്ടരീകാക്ഷനെ ആരാധിക്കണം।

Verse 111

कामाय पादौ संपूज्य जंघे वै मोहकारिणे । मेढ्रं कंदर्पनिधये कटिं प्रीतिमते नमः

കാമാർത്ഥം പാദങ്ങളെ വിധിപൂർവ്വം പൂജിച്ച്, മോഹകാരിണിയായ ജംഘകളെയും (പൂജിക്കണം); കന്ദർപ്പനിധിയായ മേഢ്രത്തിനും പ്രീതിസ്ഥാനം ആയ കടിക്കും നമസ്കാരം।

Verse 112

नाभिं सौख्यसमुद्राय वामनाय तथोदरम् । हृदयं हृदयेशाय स्तनावाह्लादकारिणे

സുഖസമുദ്രസദൃശമായ നാഭിക്ക് നമസ്കാരം; വാമനസ്വരൂപനോടും അവന്റെ ഉദരത്തോടും നമസ്കാരം. ഹൃദയേശന്റെ ഹൃദയത്തിന് നമസ്കാരം; ആഹ്ലാദം നൽകുന്ന സ്തനയുഗ്മത്തിന് നമസ്കാരം.

Verse 113

उत्कंठायेति वै कंठमास्यमानंदकारिणे । वामांसं पुष्पचापाय पुष्पबाणाय दक्षिणम्

“ഉത്കണ്ഠയ്ക്കായി” എന്നു പറഞ്ഞു അവൾ അവന്റെ കണ്ഠം ആലിംഗനം ചെയ്തു—ആനന്ദം നൽകുന്നതായി. തുടർന്ന് പുഷ്പചാപധാരി (കാമൻ)ക്ക് ഇടത് ഭുജവും പുഷ്പബാണധാരിക്ക് വലത് ഭുജവും അർപ്പിച്ചു.

Verse 114

मानसायेति वै मालि विलोलायेति मूर्द्धजम् । सर्वात्मने शिरस्तद्वद्देवदेवस्य पूजयेत्

ഹേ മാലാധാരീ! പുഷ്പം അർപ്പിക്കുമ്പോൾ “മാനസായ” എന്നു പറയണം; മുടി അർപ്പിക്കുമ്പോൾ “വിലോലായ” എന്നു പറയണം. അതുപോലെ ശിരസ് അർപ്പിച്ച് “സർവാത്മാ”യായി ദേവദേവനെ പൂജിക്കണം.

Verse 115

नमः शिवाय शांताय पाशांकुशधराय च । गदिने पीतवस्त्राय शंखचक्रधराय च

ശാന്തസ്വരൂപനായ ശിവനു നമസ്കാരം; പാശവും അങ്കുശവും ധരിക്കുന്നവനു നമസ്കാരം. ഗദാധാരിയും പീതവസ്ത്രധാരിയും ആയവനു നമസ്കാരം; ശംഖചക്രധാരിയ്ക്കു നമസ്കാരം.

Verse 116

नमो नारायणायेति कामदेवात्मने नमः । नमः शांत्यै नमः प्रीत्यै नमारेत्यै नमः श्रियै

“നമോ നാരായണായ” എന്നു ഉച്ചരിച്ചു നമസ്കാരം; കാമദേവാത്മസ്വരൂപനായ പ്രഭുവിന് നമസ്കാരം. ശാന്തിക്ക് നമസ്കാരം, പ്രീതിക്ക് നമസ്കാരം, രതിക്ക് (ആനന്ദത്തിന്) നമസ്കാരം, ശ്രീയ്ക്ക് (സമൃദ്ധിക്ക്) നമസ്കാരം.

Verse 117

नमः पुष्ट्यै नमस्तुष्ट्यै नमः सर्वार्थसंपदे । एवं संपूज्य गोविंदमनंगात्मकमीश्वरम्

പുഷ്ടിക്കു നമസ്കാരം, തുഷ്ടിക്കു നമസ്കാരം, സർവ്വപുരുഷാർത്ഥ-സമ്പത്ത് നല്കുന്നവനു നമസ്കാരം. ഇങ്ങനെ അനംഗ-സ്വരൂപനായ ഈശ്വരൻ ഗോവിന്ദനെ വിധിപൂർവ്വം പൂജിച്ച് (അടുത്തതായി നീങ്ങുന്നു)।

Verse 118

गंधमाल्यैस्तथा धूपैर्नैवेद्येन च भामिनी । तत आहूय धर्मज्ञं ब्राह्मणं वेदपारगम्

സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങൾ, മാലകൾ, ധൂപം, നൈവേദ്യം എന്നിവകൊണ്ട് (പൂജ ചെയ്ത്) ആ ദീപ്തിമതി സ്ത്രീ പിന്നെ ധർമ്മജ്ഞനും വേദപാരംഗതനുമായ ബ്രാഹ്മണനെ വിളിച്ചു വരുത്തി।

Verse 119

अव्यंगमथ संपूज्य गंधपुष्पार्चनादिभिः । शालेयतंडुलप्रस्थं घृतपात्रेण संयुतम्

പിന്നെ യാതൊരു കുറവും വരാതെ ചന്ദനം, പുഷ്പാർച്ചന മുതലായവകൊണ്ട് സമ്യക് പൂജ ചെയ്ത്, ശാലി അരിയുടെ ഒരു പ്രസ്ഥവും നെയ്യിന്റെ ഒരു പാത്രവും (അർപ്പിക്കണം)।

Verse 120

तस्मै विप्राय वै दद्यान्माधवः प्रीयतामिति । यथेष्टाहारसंभुक्तमेनं द्विजमनुत्तमम्

ആ ബ്രാഹ്മണനു ‘മാധവൻ പ്രസന്നനാകട്ടെ’ എന്നു പറഞ്ഞു ദാനം നൽകണം. ഇഷ്ടമത്രം ആഹാരം കഴിച്ച ശേഷം ആ ഉത്തമ ദ്വിജനെ യഥോചിതമായി ആദരിക്കണം।

Verse 121

रत्यर्थं कामदेवोयमिति चित्ते च धारयेत् । यद्यदिच्छति विप्रेंद्रस्तत्तत्कुर्याद्विलासिनी

മനസ്സിൽ ‘ഇത് രതി-ആനന്ദാർത്ഥം കാമദേവൻ തന്നെയാണ്’ എന്നു ധരിക്കണം; പിന്നെ ആ വിലാസിനി സ്ത്രീ ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠൻ എന്തെന്ത് ആഗ്രഹിക്കുമോ അതെല്ലാം ചെയ്യണം।

Verse 122

सर्वभावेन चात्मानमर्पयेत्स्मितभाषिणी । एवमादित्यवारेण सर्वमेतत्समाचरेत्

സ്മിതത്തോടെ മൃദുവായി സംസാരിക്കുന്ന ആ സ്ത്രീ സർവ്വഭാവത്തോടെയും സ്വയം സമർപ്പിക്കണം. ഇങ്ങനെ ആദിത്യവാരത്തിൽ ഇവയൊക്കെയും അനുഷ്ഠിക്കണം.

Verse 123

तंडुलप्रस्थदानं च यावन्मासास्त्रयोदश । ततस्त्रयोदशे मासि संप्राप्ते चास्य भामिनी

പതിമൂന്ന് മാസം വരെ ഒരു പ്രസ്ഥ അരിയുടെ ദാനം നടത്തണം. പിന്നെ പതിമൂന്നാം മാസം എത്തിയപ്പോൾ അവന്റെ പ്രിയയായ ഭാമിനിയും അവിടെ എത്തി.

Verse 124

विप्रस्योपस्करैर्युक्तां शय्यां दद्याद्विचक्षणा । सोपधानां सविन्यासां स्वास्तरावरणां शुभाम्

വിവേകമുള്ളവൻ ബ്രാഹ്മണന് ഉപകരണങ്ങളോടുകൂടിയ ശയ്യ ദാനം ചെയ്യണം—തലയണയോടുകൂടി, ക്രമമായി വിന്യസിച്ച, ശുഭമായ വിരിപ്പും ആവരണങ്ങളും പൊതിഞ്ഞത്.

Verse 125

दीपिकोपानहच्छत्र पादुकासनसंयुताम् । सपत्नीकमलंकृत्य हेमसूत्रांगुलीयकैः

ദീപിക, ചെരിപ്പ്, കുട, പാദുക, ആസനം എന്നിവ ചേർത്ത് അതിനെ സമ്പൂർണ്ണമാക്കണം; പിന്നെ ഭാര്യയോടുകൂടി സ്വർണ്ണസൂത്രങ്ങളും മോതിരങ്ങളും ധരിപ്പിച്ച് അലങ്കരിക്കണം.

Verse 126

सूक्ष्मवस्त्रैः सकटकैर्धूपमाल्यानुलेपनैः । कामदेवं सपत्नीकं गुडकुंभोपरिस्थितम्

സൂക്ഷ്മവസ്ത്രങ്ങളും ചെറുരഥങ്ങളും സഹിതം, ധൂപം, മാല്യം, സുഗന്ധാനുലേപനം എന്നിവകൊണ്ട്—ശർക്കര നിറഞ്ഞ കുംഭത്തിന്മേൽ സ്ഥാപിതനായ, പത്നിയോടുകൂടിയ കാമദേവനെ പൂജിച്ചു.

Verse 127

ताम्रपात्रासनगतं हेमनेत्रपटावृतम् । सुकांस्यभाजनोपेतमिक्षुदंडसमन्वितम्

താമ്രപാത്രാസനത്തിൽ ആസീനനായി, ഹേമനേത്രചിഹ്നങ്ങളാൽ അലങ്കൃതമായ പട്ടംകൊണ്ട് ആവൃതനായി, ഉത്തമ കാംസ്യഭാജനത്തോടുകൂടി, ഇക്ഷുദണ്ഡം (കരിമ്പുദണ്ഡം) സഹിതനായി।

Verse 128

दद्यादनेन मंत्रेण तथैकां गां पयस्विनीम् । यथांतरं न पश्यामि कामकेशवयोः सदा

ഈ മന്ത്രത്തോടുകൂടി ഒരു പയസ്വിനി (പാൽ തരുന്ന) പശുവും ദാനം ചെയ്യണം. ഞാൻ എപ്പോഴും, ഏതുകാലത്തും, കാമനും കേശവനും തമ്മിൽ യാതൊരു ഭേദവും കാണാതിരിക്കട്ടെ।

Verse 129

तथैव सर्वकामाप्तिरस्तु विप्र सदा मम । तथा च कांचनं देवं प्रतिगृह्य द्विजोत्तमः

അതുപോലെ, ഹേ വിപ്ര, എനിക്ക് സദാ സർവകാമപ്രാപ്തി ഉണ്ടാകട്ടെ. പിന്നെ ശ്രേഷ്ഠ ദ്വിജൻ ആ കാഞ്ചനമയ ദേവപ്രതിമ സ്വീകരിച്ച്…

Verse 130

कोदात्कामोदादिति वैदिकं मंत्रमुदीरयेत् । ततः प्रदक्षिणीकृत्य विसृज्य द्विजपुंगवम्

‘കോ ദാത്? കാമോദാത്’ എന്ന വൈദിക മന്ത്രം ഉച്ചരിക്കണം. തുടർന്ന് പ്രദക്ഷിണം ചെയ്ത് ആ ശ്രേഷ്ഠ ബ്രാഹ്മണനെ ആദരത്തോടെ യാത്രയാക്കണം.

Verse 131

शय्यासनादिकं सर्वं ब्राह्मणस्य गृहं नयेत् । ततः प्रभृति योऽन्योपि रत्यर्थं गेहमागतः

ശയ്യ, ആസനം മുതലായ എല്ലാ സാമഗ്രികളും ബ്രാഹ്മണന്റെ വീട്ടിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകണം. അതിനുശേഷം മുതൽ, രതിഹേതുവായി മറ്റാരെങ്കിലും വീട്ടിൽ വന്നാൽ…

Verse 132

सम्मान्य सूर्यवारेण स संपूज्यो भवेत्सदा । एवं त्रयोदशं यावन्मासमेकं द्विजोत्तमम्

ഞായറാഴ്ച അവനെ ആദരിച്ച് സദാ വിധിപൂർവ്വം പൂജിക്കണം. ഹേ ദ്വിജോത്തമാ, ഇങ്ങനെ ഒരു മാസം വരെ പതിമൂന്ന് പ്രാവശ്യം ഈ ആചാരം നടത്തണം.

Verse 133

तर्पयित्वा यथाकामं प्रेषयेच्चैव मंदिरम् । तदनुज्ञया रूपवंतं यावदस्यागमो भवेत्

അവന്റെ ഇഷ്ടപ്രകാരം തൃപ്തിപ്പെടുത്തി പിന്നെ അവനെ അവന്റെ വസതിയിലേക്കു അയയ്ക്കണം. കൂടാതെ അവന്റെ അനുവാദത്തോടെ, അവൻ മടങ്ങിവരുന്നതുവരെ ആ മനോഹര രൂപം അക്ഷുണ്ണമായി നിലനിർത്തണം.

Verse 134

आत्मनोपि यदा विघ्नं गर्भसूतकराजकम् । दैवं वा मानुषं वा स्यादुपरागेण वा ततः

സ്വന്തത്തിനും ഗർഭം, സൂതകം, അല്ലെങ്കിൽ രാജകാര്യവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട തടസ്സം ഉണ്ടാകുമ്പോൾ—അത് ദൈവജനിതമാകട്ടെ മനുഷ്യജനിതമാകട്ടെ, അല്ലെങ്കിൽ ഗ്രഹണത്തിൽ നിന്നു ഉദ്ഭവിച്ചതാകട്ടെ—അപ്പോൾ (തദനുസരിച്ച് ചെയ്യണം).

Verse 135

सावारा नष्टपंचाशद्यथाशक्ति समर्पयेत् । एतद्धि कथितं सम्यग्भवतीनां विशेषतः

സ്വശക്തിയനുസരിച്ച് ‘സാവാരാ’യും ‘നഷ്ടപഞ്ചാശത്’യും (നിർദ്ദിഷ്ട ദാനം/ദക്ഷിണ) സമർപ്പിക്കണം. ഇത് പ്രത്യേകിച്ച് നിങ്ങളെ (സ്ത്രീകളെ) ഉദ്ദേശിച്ച് ശരിയായി പ്രസ്താവിച്ചിരിക്കുന്നു.

Verse 136

स्वधर्मोयं यतो भाव्यो वेश्यानामिह सर्वदा । शय्यया त्यज्यते देव न कदाचिद्यथा भवान्

ഇതുതന്നെയാണ് ഇവിടെ വേശ്യകൾ എപ്പോഴും അനുഷ്ഠിക്കേണ്ട സ്വധർമ്മം. ഹേ ദേവാ, ശയ്യയിൽ അവരെ ഒരിക്കലും ഉപേക്ഷിക്കരുത്—നീ ഒരിക്കലും ഉപേക്ഷിക്കാത്തതുപോലെ.

Verse 137

शय्या ममाप्यशून्येयं तथास्तु मधुसूदन । गीतवादित्रनिर्घोषं देवदेवस्य कारयेत्

ഹേ മധുസൂദന! എന്റെ ശയ്യയും ശൂന്യമാകാതിരിക്കട്ടെ—തഥാസ്തു. ദേവദേവനുവേണ്ടി ഗീതവും വാദ്യങ്ങളും മുഴങ്ങുന്ന ഘോഷം നടത്തണം.

Verse 138

एतद्वः कथितं सर्वं वेश्याधर्ममशेषतः । पुरुहूतेन यत्प्रोक्तं दानवीषु पुरा मया

നിങ്ങൾക്കായി വേശ്യാധർമ്മം ഒന്നും വിട്ടുപോകാതെ സമ്പൂർണ്ണമായി പറഞ്ഞു. പൂർവ്വം പുരുഹൂതൻ (ഇന്ദ്രൻ) ദാനവീ സ്ത്രീകളിൽ പ്രസ്താവിച്ചതേ ഞാൻ വീണ്ടും വിവരണം ചെയ്തു.

Verse 139

तदिदं सांप्रतं सर्वं भवतीष्वपि युज्यते । सर्वपापप्रशमनमनंतफलदायकम्

അതുകൊണ്ട് ഇപ്പോഴത്തെ കാലത്തും ഇതെല്ലാം നിങ്ങളിലും യോജിക്കുന്നു. ഇത് എല്ലാ പാപങ്ങളും ശമിപ്പിക്കുകയും അനന്തഫലം നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു.

Verse 140

कल्याणिनीनां कथितं तदेतद्दुश्चरं व्रतम् । करोति याऽशेषमुदग्रमेतत्कल्याणिनी माधवलोकसंस्था

കല്യാണിനീ സ്ത്രീകൾക്കായി ഈ ദുഷ്കര വ്രതം വിവരിക്കപ്പെട്ടു. ആരെങ്കിലും ഈ ഉന്നത അനുഷ്ഠാനം പൂർണ്ണമായി ആചരിച്ചാൽ, അവൾ യഥാർത്ഥത്തിൽ ‘കല്യാണിനീ’യായി മാധവൻ (വിഷ്ണു) ലോകത്തിൽ വാസം പ്രാപിക്കും.

Verse 141

सा पूजिता देवगणैरशेषैरानंदकृत्स्थानमुपैति विष्णोः । तपोधनः सोप्यभिधाय चैतदनंगदानव्रतमंगनानाम्

സകല ദേവഗണങ്ങളാലും പൂജിക്കപ്പെട്ട അവൾ വിഷ്ണുവിന്റെ ആനന്ദം പകരുന്ന ധാമത്തെ പ്രാപിക്കുന്നു. തപോധന മുനിയും ഇതു പ്രസ്താവിച്ച്, സ്ത്രീകൾക്കായി അനംഗൻ (കാമദേവൻ) ഉദ്ദേശിച്ച ദാനത്തിന്റെ ‘അനംഗദാന-വ്രതം’ പ്രഖ്യാപിച്ചു.

Verse 142

स्वस्थानमेष्यंति समस्तमित्थं व्रतं करिष्यंति च देवयोने

ഇങ്ങനെ എല്ലാവരും തങ്ങളുടെ തങ്ങളുടെ ധാമങ്ങളിലേക്കു മടങ്ങും; ഹേ ദേവയോനേ, അവർ ഈ വ്രതം അനുഷ്ഠിക്കും।