The Procedure for Offering Piṇḍa (Funerary Rice-balls) — Gayā-māhātmya

Verse 1

वसुरुवाच । श्रृणु मोहिनि वक्ष्यामि पुण्यं प्रेतशिलाभवम् । माहात्म्यं यत्र दत्वा तु पिंडान्पितॄन्समुद्धरेत् ॥ १ ॥

Wika ni Vasu: “Makinig ka, O Mohinī. Isasalaysay ko ang banal na kabutihang nagmumula sa Pretaśilā—ang kadakilaan ng pook na yaon, kung saan sa pag-aalay ng mga piṇḍa ay naiaangat at naliligtas ang mga ninuno.”

Verse 2

आच्छादितशिलापादः प्रभासेनात्रिणा ततः । प्रभासो मुनिभिस्तुष्टः शिलांगुष्ठानिर्गतः ॥ २ ॥

Pagkaraan, nang sa kapangyarihan ni Prabhāsa ay natakpan ng bato ang mga paa ng pantas na si Atri, si Prabhāsa—na nalugod sa mga muni—ay lumitaw mula sa bato sa mismong dako ng hinlalaki sa paa.

Verse 3

अंगुष्ठस्थित ईशोऽपि प्रभासेशः प्रकीर्तितः । शिलांगुष्ठैकदेशो यः सा च प्रेतशिला स्थिता ॥ ३ ॥

Ang Panginoon na nananahan sa tanda ng hinlalaki ay pinupuri bilang Prabhāseśa. At ang batong may bahaging kahawig ng hinlalaki ay itinatag doon bilang Pretaśilā.

Verse 4

पिंडदानाद्यतस्तस्मात्प्रेतत्वान्मुच्यते नरः । महानदी प्रभासात्र्योः संगमे स्नानकृन्नरः ॥ ४ ॥

Kaya nga, sa pag-aalay ng piṇḍa at ng mga kaugnay na ritwal, ang tao ay napapalaya mula sa kalagayang preta. Gayundin, ang sinumang maligo sa tagpuan ng Mahānadī at Prabhāsātrī ay pinalalaya sa gayong pagka-preta.

Verse 5

वामदेवः स्वयं भूयाद्वामतीर्थं ततः स्मृतम् । प्रार्थितोऽथ महानद्यां रामस्नातोऽभवद्यदा ॥ ५ ॥

Si Vāmadeva mismo ay nagpakita roon; kaya ang pook na iyon ay inaalala bilang Vāmatīrtha. At nang siya’y pakiusapan, noon din si Rāma ay nagsagawa ng banal na pagligo sa dakilang ilog.

Verse 6

रामतीर्थं त्वत्रजातं सर्वलोकसुपावनम् । जन्मांतरसहस्रैस्तु यत्कृतं पातकं नरैः ॥ ६ ॥

Ang Rāma-tīrtha na sumibol dito ay lubhang nagpapadalisay sa lahat ng mga daigdig. Ang mga kasalanang nagawa ng tao sa loob ng libu-libong kapanganakan—

Verse 7

तत्सर्वं विलयं याति रामतीर्थाभिषेचनात् । मंत्रेणानेन यः स्नात्वा श्राद्धं कुर्वीत मानवः ॥ ७ ॥

Ang lahat ng iyon ay nalulusaw sa pagligong abhiṣeka sa Rāma-tīrtha. Sinumang maligo roon habang binibigkas ang mantrang ito at pagkatapos ay magsagawa ng śrāddha, ay nagkakamit ng gayong paglilinis.

Verse 8

रामतीर्थे पिंडदस्तु विष्णुलोके महीयते । रामराम महाबाहो देवानामभयंकर ॥ ८ ॥

Sinumang maghandog ng piṇḍa (alay para sa mga ninuno) sa Rāma-tīrtha ay pararangalan sa daigdig ni Viṣṇu. O Rāma—Rāma, Mahābāhu, ikaw na nagbibigay ng kawalang-takot sa mga deva!

Verse 9

त्वां नमस्ये तु देवेश मम नश्यतु पातकम् । नमस्कृत्य प्रभासेशं भासमानं शिवं व्रजेत् ॥ ९ ॥

Sumasamba ako sa iyo, O Panginoon ng mga deva—nawa’y mapawi ang aking kasalanan. Pagkatapos magbigay-galang kay Prabhāseśa, ang nagniningning na Śiva, nararapat na magpatuloy tungo sa Kanya/tungo sa kabutihang-mapalad.

Verse 10

तं च शंभुं नमस्कृत्य कुर्याद्याम्यबलिं ततः । आपस्त्वमसि देवेशँ ज्योतिषां पतिरेव च ॥ १० ॥

Pagyukod kay Śaṃbhu (Śiva), saka maghandog ng bali sa timog (nakatuon kay Yama). (Binibigkas:) “Ikaw ang mga Tubig, O Panginoon ng mga deva; tunay, ikaw ang pinuno ng mga liwanag sa langit.”

Verse 11

पापं नाशय मे शीघ्रं मनोवाक्कायकर्म्मजम् । शिलाया जघनं भूयः समाक्रांतं यमेन च ॥ ११ ॥

Lipulin mo agad ang aking kasalanan—kasalanang mula sa isip, salita, at gawa ng katawan—upang ang aking balakang ay hindi na muling maipit sa bato, ni yurakan ni Yama.

Verse 12

धर्मराजेनाद्रिरुक्तो न गच्छेति नगः स्मृतः । यमराजधर्मराजौ निश्चलायेह संस्थितौ ॥ १२ ॥

Dahil sinabi ni Dharma-rāja (Yama) sa bundok, “Huwag kang gumalaw,” kaya ito’y naaalala bilang ‘naga’—ang di-nakikilos. Dito, si Yama-rāja at Dharma-rāja ay nananatiling nakatindig, di matinag.

Verse 13

ताभ्यां बलिमकृत्वा स्याद्गयाश्राद्धमपार्थकम् । श्वानौ द्वौ श्यामशबलौ वैवस्वतकुलोद्भवौ ॥ १३ ॥

Kung hindi mag-aalay ng bali (handog na pagkain sa ritwal) sa dalawang iyon, magiging walang bunga ang Gayā-śrāddha. Ang dalawang iyon ay mga aso—isa’y maitim at isa’y batik-batik—na nagmula sa angkan ni Vaivasvata (Yama).

Verse 14

ताभ्यां पिंडं प्रदास्यामि स्यातामेतावहिंसकौ । तीर्थे प्रेतशिलादौ च चरुणा सघृतेन च ॥ १४ ॥

“Sa dalawang iyon ay mag-aalay ako ng piṇḍa (bilog na kaning handog sa yumao), upang ang dalawang ito’y maging di-mapanakit (hindi marahas). At gawin ito sa isang tīrtha (banal na tawiran), sa Pretaśilā at mga katulad na lugar, na may caru (nilutong handog) na may kasamang ghee.”

Verse 15

पितॄनावाह्य तेभ्यश्च मंत्रैः पिंडांस्तु निर्वपेत् । कृत्वा ध्यानं पितॄणां तु प्रयतः प्रतपर्वते ॥ १५ ॥

Matapos anyayahan ang mga Pitṛ (mga ninunong banal), dapat, sa pamamagitan ng mga mantra, ihandog sa kanila ang mga piṇḍa. At matapos magnilay sa mga Pitṛ, ang masinop na tagaganap ay gawin ito sa bawat parvan (banal na pagdiriwang).

Verse 16

प्राचीनावीतिको भूयाद्दक्षिणाभिमुखः स्मरन् । कव्यवालोऽनलः सोमो यमश्चैवार्यमा तथा ॥ १६ ॥

Dapat isuot ang banal na sinulid sa paraang prācīnāvīta (sa ibabaw ng kanang balikat), humarap sa timog, at isagawa ang ritwal habang inaalala: si Kavyavāhana (Agni), si Anala (Apoy), si Soma, si Yama, at si Aryamā.

Verse 17

अग्निष्वात्ता बर्हिषदः सोमपाः पितृदेवताः । आगच्छंतु महाभागा युष्माभी रक्षितास्त्विह ॥ १७ ॥

Nawa’y dumating dito ang mga Pitṛ na Agniṣvātta, ang mga Pitṛ na Barhiṣad, at ang mga diyos na ninunong umiinom ng Soma. O mga dakilang pinagpala, sa inyo kami’y pinangangalagaan dito.

Verse 18

मदीयाः पितरो ये च कुले जाताः सनाभयः । तेषां पिंडप्रदानार्थमागतोऽस्मि गयामिमाम् ॥ १८ ॥

Dumating ako sa banal na Gayā na ito upang maghandog ng piṇḍa para sa aking mga ninuno—yaong isinilang sa aking angkan, kasama ang mga kamag-anak na kapwa nasa iisang linya ng dugo.

Verse 19

ते सर्वे तृप्तिमायांतु श्राद्धेनानेन शाश्वतीम् । आचम्योक्त्वाथ पंचांगं प्राणानायम्ययत्नतः ॥ १९ ॥

Nawa’y silang lahat ay magtamo ng walang hanggang kasiyahan sa pamamagitan ng śrāddha na ito. Pagkaraan, matapos gawin ang ācamana at bigkasin ang pañcāṅga, marahang isaayos ang hininga ng buhay (prāṇāyāma) nang walang pagpupumilit.

Verse 20

पुनरावृत्तिरहितब्रह्मलोकाप्तिहेतवे । एवं संकल्प्य विवच्छ्राद्धं कुर्याद्यथाक्रमम् ॥ २० ॥

Upang maging sanhi ng pag-abot sa Brahmaloka na walang pagbabalik (muling pagsilang), matapos gawin ang gayong saṅkalpa, dapat isagawa ang Śrāddha ayon sa wastong ayos at pagkakasunod-sunod.

Verse 21

पितॄनावाह्य चाभ्यर्च्य मंत्रैः पिंडप्रदो भवेत् । प्रज्वाल्य पूर्वं तत्स्थानं पंचगव्यैः पृथक् पृथक् ॥ २१ ॥

Matapos tawagin ang mga Pitṛ at sambahin sila sa pamamagitan ng mga mantra, saka maghandog ng mga piṇḍa. Una, dapat sindihan/linisin ang lugar ng ritwal, gamit ang pañcagavya nang magkakahiwalay, isa-isa.

Verse 22

दत्वा श्राद्धं सपिंडानां तेषां दक्षिणभागतः । कुशैरास्तीर्य तेषां तु संकृद्दत्वा तिलोदकम् ॥ २२ ॥

Pagkatapos ihandog ang śrāddha para sa mga ninunong sapiṇḍa, sa gawing timog nila ay ikalat ang damong kuśa, at saka, ayon sa wastong ayos, ihandog ang tilodaka—tubig na may halong linga (sesame).

Verse 23

गृहीत्वांजलिना तेभ्यः पितृतीर्थेन यत्नतः । सक्तना मुष्टिमात्रेण दद्यादक्षय्यपिंडकम् ॥ २३ ॥

Maingat na sumalok ng tubig para sa mga Pitṛ sa nakatikom na palad, gamit ang Pitṛ-tīrtha ng kamay; at maghandog ng piṇḍa na di-nauubos—isang dakot lamang—na hinaluan ng butil ng sebada.

Verse 24

तिलाज्यदधिमध्वादि पिंडद्रव्येषु योजयेत् । संबधिनस्तिलाद्यैश्च कुशैष्वावाहयेत्ततः ॥ २४ ॥

Ihalo sa mga sangkap ng piṇḍa ang linga, ghee, gatas-asim, pulot at mga katulad. Pagkaraan, gamit ang linga at iba pa, anyayahan ang mga kaugnay na ninuno na manahan sa mga hibla ng damong kuśa.

Verse 25

एतांस्तु मंत्रांस्त्रीञ्छ्राद्धे स्त्रीलिंगान्वै समुच्चरेत् । पिंडान्दद्याद्यथा पूर्वं पितॄनावाह्य पूर्ववत् ॥ २५ ॥

Ngunit sa ritong Śrāddha, bigkasin ang tatlong mantrang ito sa anyong pambabae; at matapos anyayahan ang mga Pitṛ gaya ng dati, ihandog ang mga piṇḍa sa kaparaanan ding itinakda noon.

Verse 26

स्वगोत्रे वा विगोत्रे वा दंपत्योः पिंडपातने । अपृथङ्निष्फलं श्राद्धं पिंडं चोदकतर्पणम् ॥ २६ ॥

Maging magkapareho man o magkaiba ang gotra ng mag-asawa, kapag ang pag-aalay ng piṇḍa ay ginawa para sa dalawa nang sabay at hindi pinaghiwalay, ang śrāddha ay nagiging walang bunga—kapwa ang piṇḍa at ang pag-aalay ng tubig (udaka-tarpaṇa) ay walang kinalalabasan.

Verse 27

पिंडपात्रे तिलान्दत्वा पूरयित्वा शुभोदकैः । मंत्रेणानेन पिंडांस्तान्प्रदक्षिणकरं यथा ॥ २७ ॥

Paglagay ng mga butil ng linga sa sisidlan ng piṇḍa at pagpuno nito ng mapalad na tubig, sa pamamagitan ng mantrang ito ay ayusin ang mga piṇḍa ayon sa pagkakasunod na pakanan (pradakṣiṇa), gaya ng itinakda.

Verse 28

परिषिंचेत्त्रिधा सर्वान्प्रणिपत्य क्षमापयेत् । पितॄन्विसृज्य चाचम्य साक्षिणः श्रावयेत्सुरान् ॥ २८ ॥

Dapat niyang wisikan ng tubig na nagpapadalisay nang tatlong ulit sa lahat, saka yumukod at humingi ng kapatawaran. Pagkatapos igalang na pauwiin ang mga Pitṛ at magsagawa ng ācamana, dapat niyang ipabatid nang marangal sa mga diyos na mga saksi ayon sa ritwal.

Verse 29

सर्वस्थानेषु चैवं स्यात्पिंडदानं तु मोहिनि । गयायां पिंडदाने तु न च कालं विचिंतयेत् ॥ २९ ॥

Ganyan nga, O Mohinī, ang pag-aalay ng piṇḍa ay dapat isagawa sa lahat ng banal na pook sa ganitong paraan; ngunit kapag nag-aalay ng piṇḍa sa Gayā, huwag nang pag-isipan pa ang tungkol sa oras.

Verse 30

अधिमासे जनिदिने ह्यस्ते च गुरुशुक्रयोः । न त्यजेत्तु गयाश्राद्धं सिंहस्थे च बृहस्पतौ ॥ ३० ॥

Kahit sa adhimāsa (buwang dagdag), sa sariling kaarawan, at kahit nasa panahon ng paglubog sina Guru (Bṛhaspati/Jupiter) at Śukra (Venus), hindi dapat talikuran ang Gayā Śrāddha—gayundin kapag si Bṛhaspati ay nasa Siṃha (Leo).

Verse 31

दंडं प्रदर्शयेद्भिक्षुर्गयां गत्वा न पिंडदः । न्यस्य विष्णुपदे दंडं मुच्यते पितृभिः सह ॥ ३१ ॥

Ang isang bhikṣu na pumunta sa Gayā, kahit hindi siya maghandog ng piṇḍa, ay dapat ritwal na ipakita ang kanyang daṇḍa (tungkod). Sa paglalagay ng tungkod na iyon sa Viṣṇupada, siya’y napapalaya kasama ng kanyang mga ninuno.

Verse 32

पायसेन गयायां च सक्तुना पिष्टकेन वा । चरुणा तंदुलाद्यैर्वा पिंडदानं विधीयते ॥ ३२ ॥

Sa Gayā, ang pag-aalay ng piṇḍa ay itinakda na gawin gamit ang pāyasa (matamis na lugaw na may gatas), o saktu (inuling na harina), o piṣṭaka (keyk/pinong masa), o caru (nilutong handog na butil), o kaya’y bigas at iba pang katulad na butil.

Verse 33

गयां दृष्ट्वा तु सुभगे महापापोऽपि पातकी । पूतः कृत्याधिकारी च श्राद्धकृद्ब्रह्मलोकभाक् ॥ ३३ ॥

O mapalad, kahit ang isang makasalanang mabigat—bagaman nabahiran ng kasalanan—ay nalilinis sa pagtanaw lamang sa Gayā; nagiging karapat-dapat siyang magsagawa ng itinakdang ritwal para sa mga ninuno, at ang gumaganap ng śrāddha roon ay nakakamit ang daigdig ni Brahmā.

Verse 34

अश्वमेधसहस्राणां सहस्रं यः समाचरेत् । नासौ तत्फलमाप्नोति फल्गुतीर्थे यदाप्नुयात् ॥ ३४ ॥

Kahit pa magsagawa ang isang tao ng sanlibong ulit na sanlibong handog na Aśvamedha, hindi pa rin niya makakamit ang bunga na nakakamit sa Phalgu Tīrtha.

Verse 35

गयां प्राप्यार्पयेत्पिंडान्पितॄणां चातिवल्लभान् । विलंबो नैव कर्तव्यो नैव विघ्नं समाचरेत् ॥ ३५ ॥

Pagdating sa Gayā, dapat maghandog ng mga piṇḍa—na lubhang minamahal ng mga ninuno. Huwag magpaliban, at huwag gumawa ng anumang nagdudulot ng hadlang.

Verse 36

पिता पितामहश्चैव तथैव प्रपितामहः । माता पितामही चैव तथैव प्रपितामही ॥ ३६ ॥

Gayundin, (alalahanin) ang ama at ang lolo sa ama, at pati ang ninunong lolo sa ikatlong salin; at ang ina, ang lola sa ama, at pati ang ninunong lola sa ikatlong salin.

Verse 37

मातामहस्तत्पिता च प्रमातामहकादयः । तेषां पिंडोमया दत्तो ह्यक्षय्यमुपतिष्ठताम् ॥ ३७ ॥

Nawa’y ang aking lolo sa ina, ang ama niya, at ang hanay ng mga ninunong lolo sa mas naunang salin at iba pa—nawa’y ang handog kong piṇḍa sa kanila ay maging di-nauubos, di-nasisira, at laging naroroon upang magtaguyod sa kanila.

Verse 38

अस्मत्कुले मृता ये च गतियषां न विद्यते । तेषामुद्धरणार्थाय इमं पिण्डंददाम्यहम् ॥ ३८ ॥

Para sa mga yumao sa aming angkan na walang wastong landas o kanlungan, inihahandog ko ang piṇḍa na ito upang sila’y mailigtas at maitaas.

Verse 39

बंधुवर्गकुले ये च गतिर्येषां न विद्यते । तेषामुद्धरणार्थाय इमं पिंडं ददाम्यहम् ॥ ३९ ॥

Para sa mga nasa hanay ng mga kamag-anak at sa linya ng pamilya na walang masisilungan o mapupuntahang landas, inihahandog ko ang piṇḍa na ito para sa kanilang pag-angat at paglaya.

Verse 40

अजातदंता ये केचिद्ये च गर्भे प्रपीडिताः । तेषामुद्धरणार्थाय इमं पिंडं ददाम्यहम् ॥ ४० ॥

Para sa mga hindi pa tumutubo ang ngipin (mga sanggol na pumanaw) at sa mga nagdusa sa sinapupunan, inihahandog ko ang piṇḍa na ito para sa kanilang pagliligtas.

Verse 41

अग्निदग्धाश्च ये केचिन्नाग्निदग्धास्तथा परे । विद्युच्चौरहता ये च तेभ्यः पिंडं ददाम्यहम् ॥ ४१ ॥

Inihahandog ko ang piṇḍa na ito sa mga namatay sa apoy, sa mga hindi nasunog, at sa mga napatay ng kidlat o pinaslang ng mga magnanakaw.

Verse 42

दावदाहे मृता ये च सिंहव्याघ्रहताश्च ये । दंष्ट्रिभिः श्रृंगिभिर्वापि तेभ्यः पिंडं ददाम्यहम् ॥ ४२ ॥

Para sa mga namatay sa sunog sa gubat, sa mga pinaslang ng leon o tigre, at maging sa mga napatay ng mga hayop na may pangil o may sungay—inihahandog ko sa kanila ang piṇḍa na ito.

Verse 43

उद्ब्रंधनमृता ये च विषशस्त्रहताश्च ये । आत्मनो घातिनो ये च तेभ्यः पिंडं ददाम्यहम् ॥ ४३ ॥

Iniaalay ko ang piṇḍa (handog sa pagluluksa) para sa mga namatay sa pagbibigti, sa mga napatay ng lason o sandata, at sa mga nagpakamatay.

Verse 44

अरण्ये वर्त्मनि वने क्षुधया तृषया हताः । भूतप्रेतपिशाचैश्च तेभ्यः पिण्डं ददाम्यहम् ॥ ४४ ॥

Para sa mga napahamak sa ilang—sa mga daan at sa kagubatan—dahil sa gutom at uhaw, at para sa mga pinahirapan ng bhūta, preta, at piśāca, iniaalay ko ang piṇḍa (handog na bilog na kanin) na ito.

Verse 45

रौरवे ये च तामिस्रे कालसूत्रे च ये स्थिताः । तेषामुद्धरणार्थाय इमं पिंडं ददाम्यहम् ॥ ४५ ॥

Para sa mga nananahan sa Raurava, sa Tāmisra, at sa Kālasūtra, upang sila’y mailigtas, iniaalay ko ang piṇḍa (handog sa yumao) na ito.

Verse 46

अनेकयातनासंस्थाः प्रेतलोकं च ये गताः । तेषामुद्धरणार्थाय इमं पिंडं ददाम्यहम् ॥ ४६ ॥

Para sa mga dumanas ng maraming pahirap at napunta sa Preta-loka (daigdig ng mga yumao), upang sila’y mailigtas, iniaalay ko ang piṇḍa (bilog na kaning handog) na ito.

Verse 47

दुर्गतिं समनुप्राप्य अभिशापादिना हताः । तेषामुद्धरणार्थाय इमं पिंडं ददाम्यहम् ॥ ४७ ॥

Para sa mga nahulog sa masamang kalagayan, napinsala ng sumpa at iba pang tulad nito, upang sila’y mailigtas, iniaalay ko ang piṇḍa (handog sa yumao) na ito.

Verse 48

नरकेषु समस्तेषु यमदूतवशं गताः । तेषामुद्धरणार्थाय इमं पिंडं ददाम्यहम् ॥ ४८ ॥

Para sa mga nasa lahat ng impiyerno na napasailalim sa kapangyarihan ng mga sugo ni Yama—upang sila’y mailigtas, iniaalay ko ang piṇḍa na ito (bilog na kaning handog sa yumao).

Verse 49

पशुयोनिगता ये च पक्षिकीटसरीसृपाः । अथवा वृक्षयोनिस्थास्तेभ्यः पिंडं ददाम्यहम् ॥ ४९ ॥

Sa mga napunta sa sinapupunan ng mga hayop—mga ibon, insekto, at mga gumagapang—o maging sa mga nananahan sa sinapupunan ng mga puno, sa kanila’y iniaalay ko ang piṇḍa na ito.

Verse 50

जात्यं तरसहस्रेषु ये भ्रमंति स्वकर्मणा । मानुष्यं दुर्लभं येषां तेभ्यः पिंडं ददाम्यहम् ॥ ५० ॥

Para sa mga, dahil sa sariling karma, ay gumagala sa libu-libong kapanganakan, at yaong bihirang makamtan ang pagsilang bilang tao—sa kanila’y iniaalay ko ang piṇḍa na ito.

Verse 51

दिव्यंतरिक्षभूमिष्ठाः पितरो बांधवादयः । असंस्कृत मृता ये च तेभ्यः पिंडं ददाम्यहम् ॥ ५१ ॥

Sa mga Pitṛ na nananahan sa makalangit na daigdig, sa kalagitnaang kalawakan, at sa lupa—gayundin sa mga kamag-anak at iba pa, lalo na yaong namatay nang walang itinakdang ritwal—sa kanilang lahat iniaalay ko ang piṇḍa na ito.

Verse 52

ये केचित्प्रेतरूपेण वर्तंते पितरो मम । ते सर्वे तृप्तिमायांतु पिंडेनानेन सर्वदा ॥ ५२ ॥

Nawa’y ang lahat ng aking mga ninuno na, sa anumang paraan, namamalagi sa kalagayang preta, ay laging magtamo ng kasiyahan at pagkabusog sa pamamagitan ng piṇḍa na ito.

Verse 53

ये बांधवाबांधवा वा येऽन्यजन्मनि बांधवाः । तेषां पिंडो मया दत्ते ह्यक्षय्यमुपतिष्ठताम् ॥ ५३ ॥

Maging sila man ay kamag-anak o hindi, o yaong naging kamag-anak ko sa ibang kapanganakan—nawa’y ang piṇḍa (handog para sa yumao) na inialay ko ay makarating sa kanila at maging di-nauubos, laging mabisa para sa kanilang kapakinabangan.

Verse 54

पितृवंशे मृता ये च मातृवंशे च ये मृताः । गुरुश्वशुरबंधूनां ये चान्ये बांधवा मृताः ॥ ५४ ॥

Lahat ng pumanaw sa angkan ng ama, at lahat ng pumanaw sa angkan ng ina; gayundin ang mga yumao sa mga kamag-anak ng guru at ng mga kamag-anak ng biyenan, at ang iba pang mga kamag-anak na lumisan—sila’y dapat alalahanin at handugan.

Verse 55

ये मे कुले लुप्तपिंडाः पुत्रदारविवर्जिताः । क्रियालोपगता ये च जात्यंधाः पंगवश्च ये ॥ ५५ ॥

Nawa’y yaong nasa aking angkan na naputol ang pag-aalay ng piṇḍa sa mga ninuno—yaong walang anak na lalaki at walang asawa, yaong napabayaan ang mga ritwal, at yaong ipinanganak na bulag o pilay—ay tumanggap din ng bunga ng handog na ito.

Verse 56

विरूपा आमगर्भाश्च ज्ञातज्ञाताः कुले मम । तेषां पिंडो मया दत्तो ह्यक्षय्यमुपतिष्ठताम् ॥ ५६ ॥

Maging sila man ay may kapansanan sa anyo, nasa sinapupunan pa, kilala o di-kilala sa aking angkan—nawa’y ang piṇḍa (handog para sa yumao) na inialay ko para sa kanila ay maging di-nauubos at manatiling laging saklolo sa kanila.

Verse 57

आ ब्रह्मणो ये पितृवंशजाता मातुस्तथा वंशभवा मदीयाः । कुलद्वये ये मम संगताश्च तेभ्यः स्वधा पिंडमहं ददामि ॥ ५७ ॥

Sa lahat ng ninunong isinilang sa angkan ng aking ama hanggang kay Brahmā, at gayundin sa mga isinilang sa angkan ng aking ina; at sa lahat ng kaugnay ko sa dalawang pamilya—sa kanila ko iniaalay ang piṇḍang ito, kalakip ang pagbigkas na “svadhā”.

Verse 58

साक्षिणः संतु मे देवा ब्रह्मेशानादयस्तथा । मया गयां समासाद्य पितॄणां निष्कृतिः कृता ॥ ५८ ॥

Nawa’y maging mga saksi ko ang mga diyos—si Brahmā, si Īśāna (Śiva), at ang iba pa: narating ko ang Gayā at naisagawa ko ang gawaing pag-alis ng sala at pagpapalaya para sa mga ninunong Pitṛ.

Verse 59

आगतोऽस्मि गयां देव पितृकार्ये गदाधर । त्वमेव साक्षी भगवाननृणोऽहमृणत्रयात् ॥ ५९ ॥

O Panginoong Gadādhara, dumating ako sa Gayā upang gampanan ang mga ritwal para sa mga Pitṛ, ang mga ninuno. Ikaw lamang, O Bhagavān, ang saksi; sa Iyong biyaya ako’y napapalaya sa tatlong uri ng pagkakautang.

Verse 60

अपरेऽह्नि शुचिर्भूत्वा गच्छेत्तु प्रेतपर्वतम् । ब्रह्मकुंडे ततः स्नात्वा देवादींस्तर्पयेत्सुधीः ॥ ६० ॥

Pagkaraan, sa huling bahagi ng araw, matapos maging dalisay, dapat pumunta sa Bundok Preta. Pagkaligo sa Brahma-kuṇḍa, ang marunong ay maghandog ng tarpaṇa (pagbubuhos ng tubig na alay) sa mga diyos at sa iba pa.

Verse 61

कृत्वाह्वानं पितॄणां तु प्रयतः प्रेतपर्वते । पूर्ववच्चैव संकल्प्य ततः पिंडान्प्रदापयेत् ॥ ६१ ॥

Sa Pretaparvata, matapos munang tawagin ang mga Pitṛ, ang nagsasagawa na dalisay ay, gaya ng itinuro noon, gumawa ng saṅkalpa (panatang ritwal) at saka maghandog ng mga piṇḍa (bilog na kaning alay) ayon sa tuntunin.

Verse 62

स्वमंत्रैरथ संपूज्य परमाः पितृदेवताः । यावंतस्तु तिलाः पुंभिर्गृहीताः पितृकर्मणि ॥ ६२ ॥

Pagkatapos, sa sariling mga mantra, sambahin nang wasto ang mga kataas-taasang diyos na namamahala sa mga Pitṛ. At gaano man karaming butil ng linga (tila) ang kunin ng lalaki para sa ritwal ng ninuno, gayon din karami ang biyaya at kasiyahang dumarating sa mga Pitṛ.

Verse 63

गच्छंति भीता असुरा स्तावंतो गरुडाहिवत् । पूर्ववत्सकलं कर्म कुर्यात्तत्रापि मोहिनि ॥ ६३ ॥

Ang mga Asura, sa matinding takot, ay nagsitakas—gaya ng mga ahas sa harap ni Garuḍa—habang nag-aalay ng mga papuri. At doon din, O Mohinī na Mapang-akit, isagawa ang lahat ng ritwal at tungkulin nang gaya rin ng dati.

Verse 64

तिलमिश्रांस्तथा सक्तून्निःक्षिपेत्प्रेतपर्वते । ये केचित्प्रेतरूपेण वर्तंते पितरो मम ॥ ६४ ॥

Ilagay ang saktu (harinang sebada na inihaw) na hinaluan ng linga sa “Bundok ng Preta,” na may hangaring: “Nawa’y masiyahan ang sinuman sa aking mga ninuno na namamalagi sa anyong preta.”

Verse 65

ते सर्वे तृप्तिमायांतु सक्तुभिस्तिलमिश्रितैः । आब्रह्मस्तंबपर्यंतं यकिंचित्सचराचरम् ॥ ६५ ॥

Nawa’y masiyahan silang lahat sa saktu na hinaluan ng linga. Nawa’y maging panatag ang lahat ng umiiral—gumagalaw man o di-gumagalaw—mula kay Brahmā hanggang sa munting talim ng damo.

Verse 66

मया दत्तेन पिंडेन तृप्तिमायांतु सर्वशः । आदौ तु पंचतीर्थेषु चोत्तरे मानसे विधिः ॥ ६६ ॥

Nawa’y lubos na masiyahan sa lahat ng paraan ang mga ninuno sa piṇḍa (handog) na aking ibinigay. Una, isagawa ang ritwal sa Pañcatīrtha; at sa hilagang dako, ang itinakdang pamamaraan ay gawin sa Mānasa.

Verse 67

आचम्य कुशहस्तेन शिरश्चिभ्युक्ष्य वारिणा । उत्तरं मानसं गत्वा मंत्रेण स्नानमाचरेत् ॥ ६७ ॥

Pagkatapos magsagawa ng ācamana gamit ang kamay na may hawak na damong kuśa, at wisikan ng tubig ang ulo, marapat na sa isip ay tumungo sa hilaga at saka isagawa ang paliligo ng ritwal na may kasabay na pagbigkas ng mga mantra.

Verse 68

उत्तरे नानसे स्नान करोम्यात्भविशुद्धये । सूर्यलोकादिसंप्राप्तिसिद्धये पितृमुक्तये ॥ ६८ ॥

Maliligo ako sa Hilagang Nānasa upang dalisayin ang aking hinaharap na kapalaran; upang makamit ang siddhi ng pag-abot sa mga daigdig gaya ng Daigdig ng Araw; at upang makamtan ang paglaya ng aking mga Pitṛ, ang mga ninuno.

Verse 69

स्नात्वाथ तर्पणं कुर्याद्देवादीनां यथाविधि । आब्रह्मस्तंबपर्यंतं देवर्षिपितृमानवाः ॥ ६९ ॥

Pagkatapos maligo, dapat isagawa nang ayon sa tuntunin ang tarpaṇa (pag-aalay ng tubig na nagbibigay-kasiyahan) para sa mga deva at iba pa—na umaabot sa lahat ng nilalang mula kay Brahmā hanggang sa talim ng damo: mga deva, mga ṛṣi, mga Pitṛ, at mga tao.

Verse 70

तृप्यंतु पितरः सर्वे मातृमातामहादयः । श्राद्धे सपिंडकं कुर्यात्स्वसूत्रोक्त विधानतः ॥ ७० ॥

Nawa’y masiyahan ang lahat ng Pitṛ, kasama ang lolo sa ina at iba pang ninunong panig ng ina. Sa śrāddha, dapat isagawa ang sapiṇḍīkaraṇa ayon sa pamamaraang itinakda sa sariling Sūtra (Gṛhya/Dharma).

Verse 71

अष्टकासु च वृद्धौ च गयायां च क्षयेऽहनि । मातुः श्राद्धं पृथक्कुर्यादन्यत्र स्वामिना सर ॥ ७१ ॥

Sa mga araw ng Aṣṭakā, sa panahon ng taunang śrāddha, sa Gayā, at sa araw ng kṣaya-ahani (ritwal sa pagliit ng buwan), dapat isagawa nang hiwalay ang śrāddha para sa ina; sa iba pang pagkakataon, gawin ito kasama ng asawa, ibig sabihin kasama ng śrāddha para sa ama.

Verse 72

ॐ नमोऽस्तु भानवे भत्रैसोमभौमज्ञरूपिणे । जीवभार्गवशनैश्चरराहुकेतुस्वलरूपिणे ॥ ७२ ॥

Oṁ—pagpupugay sa Surya, ang Araw, na nagpapakita bilang mapalad na Chandra (Buwan), Maṅgala (Mars), at Budha (Mercury); at ang Kanyang sariling kalikasan ay lumilitaw din bilang Bṛhaspati (Jupiter), Śukra (Venus), Śanaiścara (Saturn), Rāhu at Ketu.

Verse 73

सूर्यं नत्वार्चयित्वा च सूर्यलोकं नयेत्पितॄन् । मानसं हि सरो ह्यत्र तस्मादुत्तरमानसम् ॥ ७३ ॥

Matapos yumuk at sumamba nang wasto kay Surya, ang Diyos ng Araw, dapat dalhin ng tao ang mga Pitṛ (mga ninuno) sa daigdig ni Surya. Sapagkat narito ang Lawa ng Mānasa, kaya ito’y tinatawag na Uttara-Mānasa (Hilagang Mānasa).

Verse 74

उत्तरान्मानसान्मौनी व्रजेहक्षिणमानसम् । उदीचीतीर्थमित्युक्तं ततोदीच्यां विमुक्तिदम् ॥ ७४ ॥

Mula sa hilagang Mānasarovara, ang tahimik na asceta (muni) ay dapat magtungo sa timog na Mānasarovara. Ito’y tinatawag na Udīcī Tīrtha; at pagkaraan, sa hilagang dako, ito’y nagkakaloob ng kalayaan (mukti).

Verse 75

उद्दीच्यां मुंडपृष्टस्य देवर्षिपितृतर्पणम् । मध्ये कनखलं तीर्थं पितॄणां गतिदायकम् ॥ ७५ ॥

Sa hilaga naroon ang Muṇḍapṛṣṭha, pook ng pag-aalay ng tarpaṇa para sa mga deva, mga rishi, at mga Pitṛ. Sa gitna naman ay ang banal na tawiran na Kanakhala, na nagbibigay sa mga Pitṛ ng mapalad na paglalakbay at mataas na hantungan.

Verse 76

स्नातः कनकवद्भाति नरो याति पवित्रताम् । अतः कनखलं लोके ख्यातं तीर्थमनुत्तमम् ॥ ७६ ॥

Kapag naligo roon, ang tao’y kikinang na parang ginto at makakamtan ang kadalisayan. Kaya ang Kanakhala ay bantog sa daigdig bilang tīrtha na walang kapantay.

Verse 77

तस्माद्दक्षिणभागे तु तीर्थं दक्षिणमानसम् । दक्षिणे मानसे चैवं तीर्तत्रयमुदाहृतम् ॥ ७७ ॥

Kaya sa timog na bahagi nito ay may banal na tawiran na tinatawag na Dakṣiṇa-Mānasa. Sa gayon, sa timog na pook ng Mānasa ay ipinahayag ang tatlong tīrtha na banal.

Verse 78

स्नात्वा तेषु विधानेन कुर्याच्छ्राद्धं पृथक् पृथक् । दिबाकर करोमीह स्नानं दक्षिणमानसे ॥ ७८ ॥

Pagkaligo sa mga banal na pook na iyon ayon sa itinakdang ritwal, dapat isagawa ang mga handog na śrāddha nang hiwa-hiwalay sa bawat lugar. “O Divākara (Araw), dito ko isinasagawa ang banal na pagligo, na ang isip ay nakatuon sa dakong timog.”

Verse 79

ब्रह्महत्यादिपापौ३ घघातनाय विमुक्तये । अनेन स्नानपूजादि कुर्याच्छ्राद्धं सपिंडकम् ॥ ७९ ॥

Upang wasakin ang bunton ng mga kasalanan na nagsisimula sa brahmahatyā (pagpatay sa isang brāhmaṇa) at upang makamit ang paglaya, sa pamamagitan ng ritwal na ito ay dapat gawin ang banal na pagligo, pagsamba at iba pa, at isagawa rin ang śrāddha kasama ang mga ritong sapiṇḍīkaraṇa.

Verse 80

नमामि सूर्यं तृप्त्यर्थं पितॄणां तारणाय च । पुत्रपौत्रधनैश्वर्य आयुरारोग्यवृद्धये ॥ ८० ॥

Ako’y yumuyuko kay Sūrya (Araw), para sa kasiyahan ng mga Pitṛ (mga ninuno) at para sa kanilang pagtawid sa kaligtasan; at para rin sa pagdami ng mga anak at apo, yaman at marangal na kasaganaan, gayundin sa paghabà ng buhay at paglago ng kalusugang walang karamdaman.

Verse 81

दृष्ट्वा संपूज्य मौनार्कमिमं मंत्रमुदीरयेत् । कव्यवाडादयो ये च पितॄणां देवतास्तथा ॥ ८१ ॥

Matapos masdan at sambahin nang nararapat ang Maunārka, ang tahimik na Araw, dapat bigkasin ang mantrang ito—kasabay ng pagtawag kay Kavyavāḍa at sa iba pang mga diyos na namamahala sa mga Pitṛ (mga espiritu ng ninuno).

Verse 82

मदीपैः पितृभिः सार्द्धं पर्तिताः स्थ स्वधाभुजः । फल्गुतीर्थँ व्रजेत्तस्मात्सर्वतीर्थोत्तमोत्तमम् ॥ ८२ ॥

“Kasama ng aking mga Pitṛ, ako’y nasiyahan na matapos tumanggap ng mga handog na svadhā. Kaya nararapat na magtungo sa Phalgu Tīrtha, ang pinakadakila sa lahat ng mga banal na tawiran.”

Verse 83

मुक्तिर्भवति कर्तॄणां पितॄणां श्राद्धतः सदा । ब्रह्मणा प्रार्थितो विष्णुः फल्गुको ह्यभवत्पुरा ॥ ८३ ॥

Sa pamamagitan ng Śrāddha, laging nakakamit ang kalayaan (mukti)—para sa nagsasagawa at para rin sa kanilang mga ninuno (pitṛ). Sapagkat noong unang panahon, nang manalangin si Brahmā, si Viṣṇu mismo ay nagpakita bilang Phalguka.

Verse 84

दक्षिणाग्रौ कृतं नूनं तद्भवं फल्गुतीर्थकम् । यस्मिन्फलति फल्ग्वां गौः कामधेनुर्जलं मही ॥ ८४ ॥

Tunay nga, sa dulo sa timog ay naitatag ang banal na Phalgu-tīrtha. Sa pook na iyon, maging ang wari’y kaunti ay nagiging mabunga—ang baka’y nagbibigay ng kasaganaan, ang tubig ay tila Kāmadhenū na tumutupad ng hiling, at ang lupa mismo’y nagiging masagana.

Verse 85

सृष्टेरंतर्गतं यस्मात्फल्गुतीर्थँ न निष्फलम् । तीर्थानि यानि सर्वाणि भवनेष्वखिलेषु च ॥ ८५ ॥

Sapagkat nasasaklaw ito sa mismong kaayusan ng paglikha, ang Phalgu-tīrtha ay hindi kailanman walang bunga; gayundin, ang lahat ng banal na tīrtha na naroroon sa lahat ng dako—sa bawat tahanan at pook—ay tunay na mabisa.

Verse 86

तानि स्नातुं समायांति फल्गुतीर्थँ न संशयः । गंगा पादोदकं विष्णोः फल्गुश्चादिगदाधरः ॥ ८६ ॥

Upang maligo sa banal na tubig na iyon, tiyak silang dumarating sa Phalgu-tīrtha—walang pag-aalinlangan. Ang Gaṅgā ay tubig na naghugas sa mga paa ni Viṣṇu; at ang Phalgu man ay kaugnay ng Sinaunang Gadādhara, ang Viṣṇu na may hawak na pamalo.

Verse 87

हिमं च द्रवरूपेण तस्माद्गंगाधिकं विदुः । अश्वमेधसहस्राणां फलं फल्गुजलाप्लवात् ॥ ८७ ॥

Sapagkat ito’y niyebeng naging umaagos na tubig, ang Phalgu ay kinikilalang higit pa kaysa Gaṅgā. Sa paglubog o pagligo sa tubig ng Phalgu, nakakamit ang gantimpalang kasinghalaga ng libu-libong handog na Aśvamedha.

Verse 88

फल्गुतीर्थे विष्णुजले करोमि स्नानमद्य वै । पितॄणां विष्णुलोकाय भुक्तिमुक्तिप्रसिद्धये ॥ ८८ ॥

Ngayong araw, tunay ngang naliligo ako sa Phalgu-tīrtha, sa mga tubig na banal kay Viṣṇu, upang ang mga ninuno ko’y makarating sa daigdig ni Viṣṇu, at upang makamtan ang kilalang bunga ng ginhawang-mundo at kalayaan (mokṣa).

Verse 89

फल्गुतीर्थे नरः स्नात्वा तर्पणं श्राद्धमाचरेत् । सपिंडकं स्वसूत्रोक्तं नमेदथ पितामहम् ॥ ८९ ॥

Pagkaligo sa Phalgu-tīrtha, dapat magsagawa ang tao ng tarpaṇa (pag-aalay ng tubig) at isakatuparan ang mga ritong śrāddha; saka, ayon sa itinakda sa sariling Gṛhya-sūtra, gawin ang sapiṇḍīkaraṇa at pagkatapos ay yumukod sa mga ninuno.

Verse 90

नमः शिवाय देवाय ईशानपुरुषाय च । अघोर वामदेवाय सद्योजाताय शंभव ॥ ९० ॥

Pagpupugay kay Śiva, ang banal na Panginoon; at kay Īśāna, ang Kataas-taasang Persona. Pagpupugay kay Aghora, kay Vāmadeva, at kay Sadyojāta—O Śambhu, bukal ng kabutihan at pagpapala.

Verse 91

नत्वा पितामहं देवं मंत्रेणानेन पूजयेत् । फल्गुतीर्थे नरः स्नात्वा दृष्ट्वा देवं गदाधरम् ॥ ९१ ॥

Pagkatapos yumukod sa banal na Pitāmaha (Brahmā), sambahin Siya sa mismong mantrang ito. Ang sinumang naligo sa Phalgu-tīrtha at nakakita sa Panginoong Gadādhara (Viṣṇu, tagapagdala ng pamalo) ay nagkakamit ng itinakdang banal na gantimpala.

Verse 92

आनम्य पितृभिः सार्द्धं स्वं नयेद्वैष्णवं पदम् । ॐ नमो वासुदेवाय नमः संकर्षणाय च ॥ ९२ ॥

Sa pagyukod, dapat dalhin ng tao ang kanyang mga ninuno, kasama ang sarili, tungo sa kataas-taasang tahanang Vaiṣṇava. (Bigkasin:) “Om, pagpupugay kay Vāsudeva; pagpupugay din kay Saṃkarṣaṇa.”

Verse 93

प्रद्युम्नायानिरुद्धाय श्रीधराय च विष्णवे । पंचतीर्थ्यां नरः स्नात्वा ब्रह्मलोके नयेत्पितॄन् ॥ ९३ ॥

Ang taong naligo sa Pañcatīrthī at nagpupuri kay Pradyumna, Aniruddha, Śrīdhara, at kay Viṣṇu, ay nagdadala sa mga ninuno tungo sa daigdig ni Brahmā.

Verse 94

अमृतैः पंचभिः स्नातं पुष्पवस्त्राद्यलंकृतम् । न कुर्याद्यो गदापाणिं तस्य श्राद्धमपार्थकम् ॥ ९४ ॥

Kahit paliguan ng limang “amṛta” at bihisan ng mga bulaklak, kasuotan, at iba pa, kung hindi iaalay kay Gadāpāṇi—si Viṣṇu na may hawak na pamalo—ang śrāddha ay nagiging walang bunga.

Verse 95

नाग कूटाद्गध्रकूटाद्विष्णोश्चोत्तरमानसात् । एतद्गयाशिरः प्रोक्तं फल्गुतीर्थँ तदुच्यते ॥ ९५ ॥

Mula sa Nāga-kūṭa, mula sa Gadhra-kūṭa, at mula sa hilagang lawa ni Viṣṇu (Uttara-mānasa), ito ang ipinahayag na “Ulo ng Gayā”; at ang banal na tawiran ay tinatawag na Phalgu-tīrtha.

Verse 96

मुंडपृष्ठनगाधस्तात्फल्गुतीर्थमनुत्तमम । अत्र श्राद्धादिना सर्वे पितरो मोक्षमाप्नुयुः ॥ ९६ ॥

Sa ilalim ng Bundok Muṇḍapṛṣṭha naroroon ang walang kapantay na banal na tawiran na Phalgu. Dito, sa pagsasagawa ng śrāddha at mga kaugnay na ritwal, ang lahat ng ninuno ay nakakamit ang mokṣa.

Verse 97

शमीपत्रप्रमाणेन पिंडं दद्याद्गयाशिरे । यन्नाम्ना पातयेत्पिंडं तं नयेद्ब्रह्म शाश्वतम् ॥ ९७ ॥

Sa Gayāśiras, maghandog ng piṇḍa (bilog na kanin) na kasinlaki ng dahon ng śamī. Sinumang pangalan ang bigkasin sa pag-aalay ng piṇḍa, siya’y inaakay tungo sa walang hanggang Brahman.

Verse 98

अव्यक्तरूपौ यो देवो मुंडपृष्ठाद्रि रूपतः । फल्गुतीर्थादिरूपेण नमस्यति गदाधरम् ॥ ९८ ॥

Ang Diyos na di-nahahayag ang anyo—na nagpapakita bilang Muṇḍapṛṣṭhādri at bilang Phalgu Tīrtha at iba pang banal na pook—doon ay dapat yumukod at magbigay-pugay kay Gadādhara (Viṣṇu, ang may hawak ng gada).

Verse 99

शिलापर्वतफल्ग्वादिरूपेणाव्यक्तमास्थितः । गदाधरादिरूपेण व्यक्तमादिधरस्तथा ॥ ९९ ॥

Si Ādidhara, ang Unang Tagapagtaguyod, ay nananahan nang di-nahahayag bilang mga bato, bundok, at iba pa; at sa nahahayag na anyo, Siya’y naroroon sa mga anyong gaya ni Gadādhara (ang may hawak ng gada) at iba pa.

Verse 100

धर्मारण्यं ततो गच्छेद्धर्मो यत्र व्यवस्थितः । मतंगवाप्यां स्नात्वा तु तर्पणं श्राद्धमाचरेत् ॥ १०० ॥

Pagkaraan nito, dapat magtungo sa Dharmāraṇya, kung saan ang Dharma ay matatag na nakalagay. Pagkaligo sa tangke ni Mataṅga, magsagawa ng tarpaṇa (pag-aalay ng tubig) at saka isakatuparan ang mga ritong śrāddha.

Verse 101

गत्वा नत्वा मंतगेशमिमं मंत्रमुदीरयेत् । प्रमाणं देवताः शंभुर्लोकपालाश्च साक्षिणः ॥ १०१ ॥

Pagdating doon at matapos yumukod kay Maṅṭageśa, bigkasin ang mantrang ito. Ang mga deva ang patunay at batayan; si Śambhu (Śiva) at ang mga Lokapāla, mga tagapagbantay ng mga daigdig, ang mga saksi.

Verse 102

मयागत्य मतंगेऽस्मिन्पितॄणां निष्कृतिः कृता । पूर्वं तु ब्रह्मतीर्थे च कूपे श्राद्धादि कारयेत् ॥ १०२ ॥

Sa pagparito ko sa Mataṅga na ito (tīrtha/rehiyon), natupad na ang pag-aalis-sala para sa mga Pitṛ (mga ninuno). Ngunit una, sa Brahma-tīrtha at sa balon, dapat ipagawa ang śrāddha at mga kaugnay na ritwal.

Verse 103

तत्कूपयूपयोर्मध्ये कुर्वंस्तुत्रायते पितॄन् । धर्मं धर्मेश्वरं नत्वा महाबोधितरुं नमेत् ॥ १०३ ॥

Sa pagsasagawa ng ritwal sa pagitan ng balong iyon at ng haliging handog (yūpa), inililigtas ng tao ang mga Pitṛ, ang mga ninuno. Pagkaraang yumukod kay Dharma at sa Panginoon ng Dharma, nararapat ding yumukod sa dakilang punong Bodhi.

Verse 104

द्वितीयदिवसे कृत्यं मया ते समुदाहृतम् । स्नानतर्पणपिंडार्चानत्याद्यैः पितृसौख्यदम् ॥ १०४ ॥

Ang mga tungkuling dapat gawin sa ikalawang araw ay naipaliwanag ko na sa iyo nang ganap. Ang mga gawaing tulad ng pagligo, pag-aalay ng tubig (tarpaṇa), pag-aalay at pagsamba sa mga piṇḍa, at iba pang kaugnay na ritwal—ay nagbibigay-ginhawa at kasiyahan sa mga Pitṛ, ang mga ninuno.

Verse 105

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणोत्तरभागे मोहिनीवसुसंवादे गयामाहात्म्ये पिंडदानविधिर्नाम पञ्चचत्वारिंशत्तमोऽध्यायः ॥ ४५ ॥

Sa gayon nagtatapos ang ika-apatnapu’t limang kabanata, na pinamagatang “Ang Pamamaraan ng Pag-aalay ng Piṇḍa (mga bolang kanin para sa ritwal),” sa Gayā-māhātmya, sa loob ng Uttara-bhāga ng Śrī Bṛhannāradīya Purāṇa, sa pag-uusap nina Mohinī at Vasu.