Nirvana

Verse 1

अथ निर्वाणोपनिषदं व्याख्यास्यामः । परमहंसः सोऽहम् । परिव्राजकाः पश्चिमलिङ्गाः । मन्मथः क्षेत्रपालः । गगनसिद्धान्तः अमृतकल्लोलनदी । अक्षयं निरञ्जनम् । निःसंशय ऋषिः । निर्वाणो देवता । निष्कुलप्रवृत्तिः ...

ଏବେ ଆମେ ନିର୍ବାଣ ଉପନିଷଦର ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବୁ। ଏହାର ବିଷୟ ପରମହଂସ—‘ସୋଽହମ୍’ (ମୁଁ ସେଇ). ସନ୍ନ୍ୟାସୀମାନେ ପରିବ୍ରାଜକ; ବାହ୍ୟ ଚିହ୍ନ ପଶ୍ଚିମଲିଙ୍ଗ। ମନ୍ମଥ କ୍ଷେତ୍ରପାଳ। ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ଗଗନ ସଦୃଶ; ନଦୀ ଅମୃତର ତରଙ୍ଗମାଳା। ଏହା ଅକ୍ଷୟ, ନିରଞ୍ଜନ। ନିଃସଂଶୟ ଋଷି ଦ୍ରଷ୍ଟା। ନିର୍ବାଣ ଦେବତା। ପ୍ରବୃତ୍ତି ନିଷ୍କୁଳ—କୁଳବନ୍ଧନାତୀତ। ଜ୍ଞାନ ନିଷ୍କେବଳ—ଅଦ୍ୱୈତ ପରମ ଜ୍ଞାନ।

Verse 2

अथ निर्वाणोपनिषदं व्याख्यास्यामः । परमहंसः सोऽहम् । परिव्राजकाः पश्चिमलिङ्गाः । मन्मथः क्षेत्रपालः । गगनसिद्धान्तः अमृतकल्लोलनदी । अक्षयं निरञ्जनम् । निःसंशय ऋषिः । निर्वाणो देवता । निष्कुलप्रवृत्तिः ...

ଏବେ ଆମେ ନିର୍ବାଣ ଉପନିଷଦର ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବୁ। ଏହାର ବିଷୟ ପରମହଂସ—‘ସୋଽହମ୍’ (ମୁଁ ସେଇ). ସନ୍ନ୍ୟାସୀମାନେ ପରିବ୍ରାଜକ; ବାହ୍ୟ ଚିହ୍ନ ପଶ୍ଚିମଲିଙ୍ଗ। ମନ୍ମଥ କ୍ଷେତ୍ରପାଳ। ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ଗଗନ ସଦୃଶ; ନଦୀ ଅମୃତର ତରଙ୍ଗମାଳା। ଏହା ଅକ୍ଷୟ, ନିରଞ୍ଜନ। ନିଃସଂଶୟ ଋଷି ଦ୍ରଷ୍ଟା। ନିର୍ବାଣ ଦେବତା। ପ୍ରବୃତ୍ତି ନିଷ୍କୁଳ—କୁଳବନ୍ଧନାତୀତ। ଜ୍ଞାନ ନିଷ୍କେବଳ—ଅଦ୍ୱୈତ ପରମ ଜ୍ଞାନ।

Verse 3

अथ निर्वाणोपनिषदं व्याख्यास्यामः । परमहंसः सोऽहम् । परिव्राजकाः पश्चिमलिङ्गाः । मन्मथः क्षेत्रपालः । गगनसिद्धान्तः अमृतकल्लोलनदी । अक्षयं निरञ्जनम् । निःसंशय ऋषिः । निर्वाणो देवता । निष्कुलप्रवृत्तिः ...

ଏବେ ଆମେ ନିର୍ବାଣ ଉପନିଷଦର ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବୁ। ଏହାର ବିଷୟ ପରମହଂସ—‘ସୋଽହମ୍’ (ମୁଁ ସେଇ). ସନ୍ନ୍ୟାସୀମାନେ ପରିବ୍ରାଜକ; ବାହ୍ୟ ଚିହ୍ନ ପଶ୍ଚିମଲିଙ୍ଗ। ମନ୍ମଥ କ୍ଷେତ୍ରପାଳ। ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ଗଗନ ସଦୃଶ; ନଦୀ ଅମୃତର ତରଙ୍ଗମାଳା। ଏହା ଅକ୍ଷୟ, ନିରଞ୍ଜନ। ନିଃସଂଶୟ ଋଷି ଦ୍ରଷ୍ଟା। ନିର୍ବାଣ ଦେବତା। ପ୍ରବୃତ୍ତି ନିଷ୍କୁଳ—କୁଳବନ୍ଧନାତୀତ। ଜ୍ଞାନ ନିଷ୍କେବଳ—ଅଦ୍ୱୈତ ପରମ ଜ୍ଞାନ।

Verse 4

अथ निर्वाणोपनिषदं व्याख्यास्यामः । परमहंसः सोऽहम् । परिव्राजकाः पश्चिमलिङ्गाः । मन्मथः क्षेत्रपालः । गगनसिद्धान्तः अमृतकल्लोलनदी । अक्षयं निरञ्जनम् । निःसंशय ऋषिः । निर्वाणो देवता । निष्कुलप्रवृत्तिः ...

ଏବେ ଆମେ ନିର୍ବାଣ ଉପନିଷଦକୁ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବୁ। “ମୁଁ ପରମହଂସ।” ପରିବ୍ରାଜକ ସନ୍ନ୍ୟାସୀମାନେ ‘ପଶ୍ଚିମଲିଙ୍ଗ’ ଅଟନ୍ତି। ମନ୍ମଥ କ୍ଷେତ୍ରପାଳ। ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ‘ଗଗନର ନିଷ୍କର୍ଷ’; ନଦୀ ‘ଅମୃତର ତରଙ୍ଗିତ ନଦୀ’। ଲକ୍ଷ୍ୟ ଅକ୍ଷୟ, ନିରଞ୍ଜନ। ଋଷି ‘ନିଃସଂଶୟ’। ଦେବତା ନିର୍ବାଣ। ପ୍ରବୃତ୍ତି ‘ନିଷ୍କୁଳ’ (କୁଳବନ୍ଧନହୀନ)। ଜ୍ଞାନ ‘ନିଷ୍କେବଳ, ଅଦ୍ୱୈତ ପରମଜ୍ଞାନ’।

Verse 5

अथ निर्वाणोपनिषदं व्याख्यास्यामः । परमहंसः सोऽहम् । परिव्राजकाः पश्चिमलिङ्गाः । मन्मथः क्षेत्रपालः । गगनसिद्धान्तः अमृतकल्लोलनदी । अक्षयं निरञ्जनम् । निःसंशय ऋषिः । निर्वाणो देवता । निष्कुलप्रवृत्तिः ...

ଏବେ ଆମେ ନିର୍ବାଣ ଉପନିଷଦକୁ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବୁ। “ମୁଁ ପରମହଂସ।” ପରିବ୍ରାଜକ ସନ୍ନ୍ୟାସୀମାନେ ‘ପଶ୍ଚିମଲିଙ୍ଗ’ ଅଟନ୍ତି। ମନ୍ମଥ କ୍ଷେତ୍ରପାଳ। ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ‘ଗଗନର ନିଷ୍କର୍ଷ’; ନଦୀ ‘ଅମୃତର ତରଙ୍ଗିତ ନଦୀ’। ଲକ୍ଷ୍ୟ ଅକ୍ଷୟ, ନିରଞ୍ଜନ। ଋଷି ‘ନିଃସଂଶୟ’। ଦେବତା ନିର୍ବାଣ। ପ୍ରବୃତ୍ତି ‘ନିଷ୍କୁଳ’ (କୁଳବନ୍ଧନହୀନ)। ଜ୍ଞାନ ‘ନିଷ୍କେବଳ, ଅଦ୍ୱୈତ ପରମଜ୍ଞାନ’।

Verse 6

अथ निर्वाणोपनिषदं व्याख्यास्यामः । परमहंसः सोऽहम् । परिव्राजकाः पश्चिमलिङ्गाः । मन्मथः क्षेत्रपालः । गगनसिद्धान्तः अमृतकल्लोलनदी । अक्षयं निरञ्जनम् । निःसंशय ऋषिः । निर्वाणो देवता । निष्कुलप्रवृत्तिः ...

ଏବେ ଆମେ ନିର୍ବାଣ ଉପନିଷଦକୁ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବୁ। “ମୁଁ ପରମହଂସ।” ପରିବ୍ରାଜକ ସନ୍ନ୍ୟାସୀମାନେ ‘ପଶ୍ଚିମଲିଙ୍ଗ’ ଅଟନ୍ତି। ମନ୍ମଥ କ୍ଷେତ୍ରପାଳ। ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ‘ଗଗନର ନିଷ୍କର୍ଷ’; ନଦୀ ‘ଅମୃତର ତରଙ୍ଗିତ ନଦୀ’। ଲକ୍ଷ୍ୟ ଅକ୍ଷୟ, ନିରଞ୍ଜନ। ଋଷି ‘ନିଃସଂଶୟ’। ଦେବତା ନିର୍ବାଣ। ପ୍ରବୃତ୍ତି ‘ନିଷ୍କୁଳ’ (କୁଳବନ୍ଧନହୀନ)। ଜ୍ଞାନ ‘ନିଷ୍କେବଳ, ଅଦ୍ୱୈତ ପରମଜ୍ଞାନ’।

Verse 7

अथ निर्वाणोपनिषदं व्याख्यास्यामः । परमहंसः सोऽहम् । परिव्राजकाः पश्चिमलिङ्गाः । मन्मथः क्षेत्रपालः । गगनसिद्धान्तः अमृतकल्लोलनदी । अक्षयं निरञ्जनम् । निःसंशय ऋषिः । निर्वाणो देवता । निष्कुलप्रवृत्तिः ...

ଏବେ ଆମେ ନିର୍ବାଣ ଉପନିଷଦର ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବୁ। “ମୁଁ ପରମହଂସ।” ପରିବ୍ରାଜକ ସନ୍ନ୍ୟାସୀମାନେ ‘ପଶ୍ଚିମଲିଙ୍ଗ’ ବୋଲି କୁହାଯାଉଥିବା ଚିହ୍ନ। ମନ୍ମଥ କ୍ଷେତ୍ରପାଳ। ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ‘ଗଗନ-ସିଦ୍ଧାନ୍ତ’; ନଦୀ ଅମୃତର କଲ୍ଲୋଳିତ ତରଙ୍ଗମୟ ନଦୀ। ଏହା ଅକ୍ଷୟ, ନିରଞ୍ଜନ। ନିଃସଂଶୟ ଋଷି। ନିର୍ବାଣ ଦେବତା। ପ୍ରବୃତ୍ତି ‘ନିଷ୍କୁଳ’—କୁଳବନ୍ଧନ ହୀନ। ଜ୍ଞାନ ‘ନିଷ୍କେବଳ’—ଅଦ୍ୱିତୀୟ, ଅବିଶିଷ୍ଟ ଜ୍ଞାନ।

Verse 8

अथ निर्वाणोपनिषदं व्याख्यास्यामः । परमहंसः सोऽहम् । परिव्राजकाः पश्चिमलिङ्गाः । मन्मथः क्षेत्रपालः । गगनसिद्धान्तः अमृतकल्लोलनदी । अक्षयं निरञ्जनम् । निःसंशय ऋषिः । निर्वाणो देवता । निष्कुलप्रवृत्तिः ...

ଏବେ ଆମେ ନିର୍ବାଣ ଉପନିଷଦର ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବୁ। “ମୁଁ ପରମହଂସ।” ପରିବ୍ରାଜକ ସନ୍ନ୍ୟାସୀମାନେ ‘ପଶ୍ଚିମଲିଙ୍ଗ’ ଚିହ୍ନ। ମନ୍ମଥ କ୍ଷେତ୍ରପାଳ। ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ‘ଗଗନ’ ସଦୃଶ; ନଦୀ ଅମୃତର କଲ୍ଲୋଳିତ ତରଙ୍ଗମୟ ନଦୀ। ଏହା ଅକ୍ଷୟ, ନିରଞ୍ଜନ। ନିଃସଂଶୟ ଋଷି। ନିର୍ବାଣ ଦେବତା। ପ୍ରବୃତ୍ତି ‘ନିଷ୍କୁଳ’—କୁଳବନ୍ଧନ ହୀନ। ଜ୍ଞାନ ‘ନିଷ୍କେବଳ’—ଅଦ୍ୱିତୀୟ/ଅବିଶିଷ୍ଟ ଜ୍ଞାନ।

Verse 9

अथ निर्वाणोपनिषदं व्याख्यास्यामः । परमहंसः सोऽहम् । परिव्राजकाः पश्चिमलिङ्गाः । मन्मथः क्षेत्रपालः । गगनसिद्धान्तः अमृतकल्लोलनदी । अक्षयं निरञ्जनम् । निःसंशय ऋषिः । निर्वाणो देवता । निष्कुलप्रवृत्तिः ...

ଏବେ ଆମେ ନିର୍ବାଣ ଉପନିଷଦର ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବୁ। “ମୁଁ ପରମହଂସ।” ପରିବ୍ରାଜକ ସନ୍ନ୍ୟାସୀମାନେ ‘ପଶ୍ଚିମଲିଙ୍ଗ’ ଚିହ୍ନ। ମନ୍ମଥ କ୍ଷେତ୍ରପାଳ। ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ‘ଗଗନ’; ନଦୀ ଅମୃତର କଲ୍ଲୋଳିତ ତରଙ୍ଗମୟ ନଦୀ। ଏହା ଅକ୍ଷୟ, ନିରଞ୍ଜନ। ନିଃସଂଶୟ ଋଷି। ନିର୍ବାଣ ଦେବତା। ପ୍ରବୃତ୍ତି ନିଷ୍କୁଳ—କୁଳବନ୍ଧନ ହୀନ। ଜ୍ଞାନ ନିଷ୍କେବଳ—ଅଦ୍ୱିତୀୟ ଜ୍ଞାନ।

Verse 10

अथ निर्वाणोपनिषदं व्याख्यास्यामः । परमहंसः सोऽहम् । परिव्राजकाः पश्चिमलिङ्गाः । मन्मथः क्षेत्रपालः । गगनसिद्धान्तः अमृतकल्लोलनदी । अक्षयं निरञ्जनम् । निःसंशय ऋषिः । निर्वाणो देवता । निष्कुलप्रवृत्तिः ...

ଏବେ ଆମେ ନିର୍ବାଣ ଉପନିଷଦର ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବୁ। “ମୁଁ ପରମହଂସ।” ପରିଭ୍ରମଣଶୀଳ ସନ୍ନ୍ୟାସୀମାନଙ୍କର ଚିହ୍ନ ‘ପଶ୍ଚିମଲିଙ୍ଗ’ ଅଟେ। ମନ୍ମଥ କ୍ଷେତ୍ରପାଳ। ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ଗଗନାଧିଷ୍ଠିତ; ନଦୀ ଅମୃତର ତରଙ୍ଗିତ ଧାରା। ଲକ୍ଷ୍ୟ ଅକ୍ଷୟ, ନିରଞ୍ଜନ। ଋଷି ନିଃସଂଶୟ (ସନ୍ଦେହରହିତ)। ଦେବତା ନିର୍ବାଣ। ପ୍ରବୃତ୍ତି ନିଷ୍କୁଳ (କୁଳାତୀତ)। ଜ୍ଞାନ ନିଷ୍କେବଳ, ଅଦ୍ୱୈତ।

Verse 11

अथ निर्वाणोपनिषदं व्याख्यास्यामः । परमहंसः सोऽहम् । परिव्राजकाः पश्चिमलिङ्गाः । मन्मथः क्षेत्रपालः । गगनसिद्धान्तः अमृतकल्लोलनदी । अक्षयं निरञ्जनम् । निःसंशय ऋषिः । निर्वाणो देवता । निष्कुलप्रवृत्तिः ...

ଏବେ ଆମେ ନିର୍ବାଣ ଉପନିଷଦର ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବୁ। “ମୁଁ ପରମହଂସ।” ପରିଭ୍ରମଣଶୀଳ ସନ୍ନ୍ୟାସୀମାନଙ୍କର ଚିହ୍ନ ‘ପଶ୍ଚିମଲିଙ୍ଗ’ ଅଟେ। ମନ୍ମଥ କ୍ଷେତ୍ରପାଳ। ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ଗଗନାଧିଷ୍ଠିତ; ନଦୀ ଅମୃତର ତରଙ୍ଗିତ ଧାରା। ଲକ୍ଷ୍ୟ ଅକ୍ଷୟ, ନିରଞ୍ଜନ। ଋଷି ନିଃସଂଶୟ (ସନ୍ଦେହରହିତ)। ଦେବତା ନିର୍ବାଣ। ପ୍ରବୃତ୍ତି ନିଷ୍କୁଳ (କୁଳାତୀତ)। ଜ୍ଞାନ ନିଷ୍କେବଳ, ଅଦ୍ୱୈତ।

Verse 12

ऊर्ध्वाम्नायः । निरालम्बपीठः । संयोगदीक्षा । वियोगोपदेशः । दीक्षासन्तोषपानं च । द्वादशादित्यावलोकनम् । विवेकरक्षा । करुणैव केलिः । आनन्दमाला । एकान्तगुहायां मुक्तासनसुखगोष्ठी । अकल्पितभिक्षाशी । हंसाच...

ଊର୍ଧ୍ୱାମ୍ନାୟ—ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱମୁଖ ପରମ୍ପରା। ନିରାଲମ୍ବ ପୀଠ। ସଂଯୋଗ-ଦୀକ୍ଷା। ବିୟୋଗର ଉପଦେଶ। ଦୀକ୍ଷାରୂପେ ସନ୍ତୋଷ-ପାନ। ଦ୍ୱାଦଶ ଆଦିତ୍ୟଙ୍କ ଅବଲୋକନ। ବିବେକଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷା। କରୁଣା ଏକାଇ ଲୀଳା। ଆନନ୍ଦମାଳା। ଏକାନ୍ତ ଗୁହାରେ ମୁକ୍ତାସନ-ସୁଖର ସତ୍ସଙ୍ଗ-ଗୋଷ୍ଠୀ। ଅକଳ୍ପିତ ଭିକ୍ଷାଭୋଜନ। ହଂସାଚାର। ସର୍ବଭୂତାନ୍ତର୍ବର୍ତ୍ତୀ ହଂସ—ଏହି ପ୍ରତିପାଦନ।

Verse 13

ऊर्ध्वाम्नायः। निरालम्बपीठः। संयोगदीक्षा। वियोगोपदेशः। दीक्षासन्तोषपानं च। द्वादशादित्यावलोकनम्। विवेकरक्षा। करुणैव केलिः। आनन्दमाला। एकान्तगुहायां मुक्तासनसुखगोष्ठी। अकल्पितभिक्षाशी। हंसाचारः। सर्वभू...

(ଏହିଗୁଡ଼ିକ ଲକ୍ଷଣ/ଆଚରଣ:) ଊର୍ଧ୍ୱାମ୍ନାୟ—ଉଚ୍ଚ ପରମ୍ପରା; ନିରାଲମ୍ବ ପୀଠ—ଆଧାରହୀନ ଆସନ; ସଂଯୋଗ-ଦୀକ୍ଷା—ଏକତ୍ୱରେ ଦୀକ୍ଷା; ବିୟୋଗ-ଉପଦେଶ—ବୈରାଗ୍ୟର ଉପଦେଶ; ଦୀକ୍ଷା-ସନ୍ତୋଷର ପାନ; ଦ୍ୱାଦଶ ଆଦିତ୍ୟଙ୍କ ଅବଲୋକନ; ବିବେକର ରକ୍ଷା; କରୁଣା ହିଁ ଲୀଳା; ଆନନ୍ଦମାଳା; ଏକାନ୍ତ ଗୁହାରେ ମୁକ୍ତାସନର ସୁଖଗୋଷ୍ଠୀ; ଅକଳ୍ପିତ ଭିକ୍ଷା ଭୋଜନକାରୀ; ହଂସାଚାର; ଏବଂ ସର୍ବଭୂତାନ୍ତର୍ବର୍ତ୍ତୀ ହଂସ ଅଛି—ଏହି ପ୍ରତିପାଦନ।

Verse 14

ऊर्ध्वाम्नायः। निरालम्बपीठः। संयोगदीक्षा। वियोगोपदेशः। दीक्षासन्तोषपानं च। द्वादशादित्यावलोकनम्। विवेकरक्षा। करुणैव केलिः। आनन्दमाला। एकान्तगुहायां मुक्तासनसुखगोष्ठी। अकल्पितभिक्षाशी। हंसाचारः। सर्वभू...

(ଏହିଗୁଡ଼ିକ ଲକ୍ଷଣ/ଆଚରଣ:) ଊର୍ଧ୍ୱାମ୍ନାୟ—ଉଚ୍ଚ ପରମ୍ପରା; ନିରାଲମ୍ବ ପୀଠ—ଆଧାରହୀନ ଆସନ; ସଂଯୋଗ-ଦୀକ୍ଷା—ଏକତ୍ୱର ଦୀକ୍ଷା; ବିୟୋଗ-ଉପଦେଶ—ବୈରାଗ୍ୟ ଉପଦେଶ; ଦୀକ୍ଷା-ସନ୍ତୋଷର ପାନ; ଦ୍ୱାଦଶ ଆଦିତ୍ୟଙ୍କ ଅବଲୋକନ; ବିବେକର ରକ୍ଷା; କରୁଣା ହିଁ ଲୀଳା; ଆନନ୍ଦମାଳା; ଏକାନ୍ତ ଗୁହାରେ ମୁକ୍ତାସନର ସୁଖଗୋଷ୍ଠୀ; ଅକଳ୍ପିତ ଭିକ୍ଷା ଭୋଜନକାରୀ; ହଂସାଚାର; ଏବଂ ସର୍ବଭୂତାନ୍ତର୍ବର୍ତ୍ତୀ ହଂସ—ଏହି ପ୍ରତିପାଦନ।

Verse 15

ऊर्ध्वाम्नायः। निरालम्बपीठः। संयोगदीक्षा। वियोगोपदेशः। दीक्षासन्तोषपानं च। द्वादशादित्यावलोकनम्। विवेकरक्षा। करुणैव केलिः। आनन्दमाला। एकान्तगुहायां मुक्तासनसुखगोष्ठी। अकल्पितभिक्षाशी। हंसाचारः। सर्वभू...

(ଏହିଗୁଡ଼ିକ ଲକ୍ଷଣ/ଆଚରଣ:) ଊର୍ଧ୍ୱାମ୍ନାୟ—ଉଚ୍ଚ ପରମ୍ପରା; ନିରାଲମ୍ବ ପୀଠ—ଆଧାରହୀନ ଆସନ; ସଂଯୋଗ-ଦୀକ୍ଷା—ଏକତ୍ୱର ଦୀକ୍ଷା; ବିୟୋଗ-ଉପଦେଶ—ବୈରାଗ୍ୟ ଉପଦେଶ; ଦୀକ୍ଷା-ସନ୍ତୋଷର ପାନ; ଦ୍ୱାଦଶ ଆଦିତ୍ୟଙ୍କ ଅବଲୋକନ; ବିବେକଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷା; କରୁଣା ହିଁ ଲୀଳା; ଆନନ୍ଦମାଳା; ଏକାନ୍ତ ଗୁହାରେ ମୁକ୍ତାସନର ସୁଖସଙ୍ଗମ; ଅକୃତକ/ଅକଳ୍ପିତ ଭିକ୍ଷା ଭୋଜନକାରୀ; ହଂସାଚାର; ଏବଂ ସର୍ବଭୂତାନ୍ତର୍ବର୍ତ୍ତୀ ହଂସ—ଏହି ବ୍ୟାଖ୍ୟା।

Verse 16

ऊर्ध्वाम्नायः। निरालम्बपीठः। संयोगदीक्षा। वियोगोपदेशः। दीक्षासन्तोषपानं च। द्वादशादित्यावलोकनम्। विवेकरक्षा। करुणैव केलिः। आनन्दमाला। एकान्तगुहायां मुक्तासनसुखगोष्ठी। अकल्पितभिक्षाशी। हंसाचारः। सर्वभू...

[ତାଙ୍କର ଲକ୍ଷଣ:] ଊର୍ଧ୍ୱାମ୍ନାୟ (ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱମୁଖ ପରମ୍ପରା); ନିରାଲମ୍ବ ପୀଠ (ଆଧାରହୀନ ଆସନ); ସଂଯୋଗ-ଦୀକ୍ଷା; ବିୟୋଗ/ବୈରାଗ୍ୟର ଉପଦେଶ; ଦୀକ୍ଷା-ରୂପ ସନ୍ତୋଷର ପାନ; ଦ୍ୱାଦଶ ଆଦିତ୍ୟଙ୍କ ଅବଲୋକନ; ବିବେକର ରକ୍ଷା; କରୁଣା ହିଁ କ୍ରୀଡା; ଆନନ୍ଦମାଳା; ଏକାନ୍ତ ଗୁହାରେ ମୁକ୍ତାସନ-ସୁଖର ଗୋଷ୍ଠୀ; ଅକଳ୍ପିତ ଭିକ୍ଷାରେ ଜୀବନ; ହଂସାଚାର; ଏବଂ ସର୍ବଭୂତାନ୍ତର୍ବର୍ତ୍ତୀ ହଂସ—ଏହି ପ୍ରତିପାଦନ।

Verse 17

ऊर्ध्वाम्नायः। निरालम्बपीठः। संयोगदीक्षा। वियोगोपदेशः। दीक्षासन्तोषपानं च। द्वादशादित्यावलोकनम्। विवेकरक्षा। करुणैव केलिः। आनन्दमाला। एकान्तगुहायां मुक्तासनसुखगोष्ठी। अकल्पितभिक्षाशी। हंसाचारः। सर्वभू...

ଊର୍ଧ୍ୱାମ୍ନାୟ; ନିରାଲମ୍ବ ପୀଠ; ସଂଯୋଗ-ଦୀକ୍ଷା; ବିୟୋଗ/ବୈରାଗ୍ୟ ଉପଦେଶ; ଦୀକ୍ଷା-ରୂପ ସନ୍ତୋଷପାନ; ଦ୍ୱାଦଶ ଆଦିତ୍ୟ ଧ୍ୟାନ; ବିବେକ ସୁରକ୍ଷା; କରୁଣା ହିଁ କ୍ରୀଡା; ଆନନ୍ଦମାଳା; ଏକାନ୍ତ ଗୁହାରେ ମୁକ୍ତାସନାନନ୍ଦ ଗୋଷ୍ଠୀ; ଅକଳ୍ପିତ ଭିକ୍ଷାରେ ନିର୍ବାହ; ହଂସାଚାର; ଏବଂ ସର୍ବଭୂତାନ୍ତର୍ବର୍ତ୍ତୀ ହଂସ—ଏହି ସ୍ଥାପନ।

Verse 18

ऊर्ध्वाम्नायः। निरालम्बपीठः। संयोगदीक्षा। वियोगोपदेशः। दीक्षासन्तोषपानं च। द्वादशादित्यावलोकनम्। विवेकरक्षा। करुणैव केलिः। आनन्दमाला। एकान्तगुहायां मुक्तासनसुखगोष्ठी। अकल्पितभिक्षाशी। हंसाचारः। सर्वभू...

ଊର୍ଧ୍ୱ ପରମ୍ପରା; ନିରାଲମ୍ବ ଆସନ; ସଂଯୋଗ-ଦୀକ୍ଷା; ବୈରାଗ୍ୟ ଉପଦେଶ; ଦୀକ୍ଷା-ରୂପ ସନ୍ତୋଷପାନ; ଦ୍ୱାଦଶ ଆଦିତ୍ୟ ଅବଲୋକନ; ବିବେକର ସୁରକ୍ଷା; କରୁଣା ହିଁ କ୍ରୀଡା; ଆନନ୍ଦମାଳା; ଏକାନ୍ତ ଗୁହାରେ ମୁକ୍ତାସନାନନ୍ଦ ଗୋଷ୍ଠୀ; ଅକୃତକ ଭିକ୍ଷାରେ ନିର୍ବାହ; ହଂସାଚାର; ସର୍ବଭୂତାନ୍ତର୍ବର୍ତ୍ତୀ ହଂସ—ଏହି ନିଶ୍ଚୟ।

Verse 19

ऊर्ध्वाम्नायः। निरालम्बपीठः। संयोगदीक्षा। वियोगोपदेशः। दीक्षासन्तोषपानं च। द्वादशावदित्यावलोकनम्। विवेकरक्षा। करुणैव केलिः। आनन्दमाला। एकान्तगुहायां मुक्तासनसुखगोष्ठी। अकल्पितभिक्षाशी। हंसाचारः। सर्वभ...

ଊର୍ଧ୍ୱାମ୍ନାୟ ଏହିପରି: ଆଧାରହୀନ ପୀଠ; ସଂଯୋଗ-ଦୀକ୍ଷା; ବିୟୋଗ (ବୈରାଗ୍ୟ) ଉପଦେଶ; ଦୀକ୍ଷାଜନିତ ସନ୍ତୋଷର ପାନ; ଦ୍ୱାଦଶରୂପ ଆଦିତ୍ୟର ଅବଲୋକନ; ବିବେକର ରକ୍ଷା; କରୁଣା ଏକାଇ ଲୀଳା; ଆନନ୍ଦମାଳା; ଏକାନ୍ତ ଗୁହାରେ ମୁକ୍ତାସନ-ସୁଖର ସତ୍ସଙ୍ଗ-ଗୋଷ୍ଠୀ; ଅକଳ୍ପିତ ଭିକ୍ଷା ଭୋଜନକାରୀ; ହଂସାଚାର; ଏବଂ ସର୍ବଭୂତାନ୍ତର୍ବର୍ତ୍ତୀ ହଂସ ଅଛି—ଏହି ପ୍ରତିପାଦନ।

Verse 20

ऊर्ध्वाम्नायः। निरालम्बपीठः। संयोगदीक्षा। वियोगोपदेशः। दीक्षासन्तोषपानं च। द्वादशावदित्यावलोकनम्। विवेकरक्षा। करुणैव केलिः। आनन्दमाला। एकान्तगुहायां मुक्तासनसुखगोष्ठी। अकल्पितभिक्षाशी। हंसाचारः। सर्वभ...

ଊର୍ଧ୍ୱାମ୍ନାୟ ଏହିପରି: ଆଧାରହୀନ ପୀଠ; ସଂଯୋଗ-ଦୀକ୍ଷା; ବିୟୋଗ (ବୈରାଗ୍ୟ) ଉପଦେଶ; ଦୀକ୍ଷାଜନିତ ସନ୍ତୋଷର ପାନ; ଦ୍ୱାଦଶରୂପ ଆଦିତ୍ୟର ଅବଲୋକନ; ବିବେକର ରକ୍ଷା; କରୁଣା ଏକାଇ ଲୀଳା; ଆନନ୍ଦମାଳା; ଏକାନ୍ତ ଗୁହାରେ ମୁକ୍ତାସନ-ସୁଖର ସତ୍ସଙ୍ଗ-ଗୋଷ୍ଠୀ; ଅକଳ୍ପିତ ଭିକ୍ଷା ଭୋଜନକାରୀ; ହଂସାଚାର; ଏବଂ ସର୍ବଭୂତାନ୍ତର୍ବର୍ତ୍ତୀ ହଂସ ଅଛି—ଏହି ପ୍ରତିପାଦନ।

Verse 21

ऊर्ध्वाम्नायः। निरालम्बपीठः। संयोगदीक्षा। वियोगोपदेशः। दीक्षासन्तोषपानं च। द्वादशावदित्यावलोकनम्। विवेकरक्षा। करुणैव केलिः। आनन्दमाला। एकान्तगुहायां मुक्तासनसुखगोष्ठी। अकल्पितभिक्षाशी। हंसाचारः। सर्वभ...

ଊର୍ଧ୍ୱାମ୍ନାୟ ଏହିପରି: ଆଧାରହୀନ ପୀଠ; ସଂଯୋଗ-ଦୀକ୍ଷା; ବିୟୋଗ (ବୈରାଗ୍ୟ) ଉପଦେଶ; ଦୀକ୍ଷାଜନିତ ସନ୍ତୋଷର ପାନ; ଦ୍ୱାଦଶରୂପ ଆଦିତ୍ୟର ଅବଲୋକନ; ବିବେକର ରକ୍ଷା; କରୁଣା ଏକାଇ ଲୀଳା; ଆନନ୍ଦମାଳା; ଏକାନ୍ତ ଗୁହାରେ ମୁକ୍ତାସନ-ସୁଖର ସତ୍ସଙ୍ଗ-ଗୋଷ୍ଠୀ; ଅକଳ୍ପିତ ଭିକ୍ଷା ଭୋଜନକାରୀ; ହଂସାଚାର; ଏବଂ ସର୍ବଭୂତାନ୍ତର୍ବର୍ତ୍ତୀ ହଂସ ଅଛି—ଏହି ପ୍ରତିପାଦନ।

Verse 22

ऊर्ध्वाम्नायः। निरालम्बपीठः। संयोगदीक्षा। वियोगोपदेशः। दीक्षासन्तोषपानं च। द्वादशादित्यावलोकनम्। विवेकरक्षा। करुणैव केलिः। आनन्दमाला। एकान्तगुहायां मुक्तासनसुखगोष्ठी। अकल्पितभिक्षाशी। हंसाचारः। सर्वभू...

ଊର୍ଧ୍ୱାମ୍ନାୟ (ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱମୁଖୀ ପରମ୍ପରା); ନିରାଲମ୍ବ ପୀଠ (ଆଶ୍ରୟହୀନ ଆସନ); ସଂଯୋଗ-ଦୀକ୍ଷା; ବିୟୋଗ/ବୈରାଗ୍ୟର ଉପଦେଶ; ଦୀକ୍ଷା-ରୂପ ସନ୍ତୋଷର ପାନ; ଦ୍ୱାଦଶ ଆଦିତ୍ୟଙ୍କ ଅବଲୋକନ; ବିବେକର ରକ୍ଷା; କରୁଣା ହିଁ ଏକମାତ୍ର କ୍ରୀଡ଼ା; ଆନନ୍ଦମାଳା; ଏକାନ୍ତ ଗୁହାରେ ମୁକ୍ତାସନ-ସୁଖର ଗୋଷ୍ଠୀ; ଅକଳ୍ପିତ ଭିକ୍ଷା ଭୋଜନ କରୁଥିବା; ହଂସାଚାର; ସର୍ବଭୂତାନ୍ତର୍ବର୍ତ୍ତୀ ହଂସ—ଏହି ପ୍ରତିପାଦନ।

Verse 23

ऊर्ध्वाम्नायः। निरालम्बपीठः। संयोगदीक्षा। वियोगोपदेशः। दीक्षासन्तोषपानं च। द्वादशादित्यावलोकनम्। विवेकरक्षा। करुणैव केलिः। आनन्दमाला। एकान्तगुहायां मुक्तासनसुखगोष्ठी। अकल्पितभिक्षाशी। हंसाचारः। सर्वभू...

ଊର୍ଧ୍ୱାମ୍ନାୟ; ନିରାଲମ୍ବ ପୀଠ; ସଂଯୋଗ-ଦୀକ୍ଷା; ବିୟୋଗ/ବୈରାଗ୍ୟ ଉପଦେଶ; ଦୀକ୍ଷା-ରୂପ ସନ୍ତୋଷର ପାନ; ଦ୍ୱାଦଶ ଆଦିତ୍ୟାବଲୋକନ; ବିବେକର ରକ୍ଷା; କରୁଣା ହିଁ କ୍ରୀଡ଼ା; ଆନନ୍ଦମାଳା; ଏକାନ୍ତ ଗୁହାରେ ମୁକ୍ତାସନ-ସୁଖ ଗୋଷ୍ଠୀ; ଅକଳ୍ପିତ ଭିକ୍ଷା ଭୋଜନକାରୀ; ହଂସାଚାର; ସର୍ବଭୂତାନ୍ତର୍ବର୍ତ୍ତୀ ହଂସ—ଏହି ପ୍ରତିପାଦନ।

Verse 24

ऊर्ध्वाम्नायः। निरालम्बपीठः। संयोगदीक्षा। वियोगोपदेशः। दीक्षासन्तोषपानं च। द्वादशादित्यावलोकनम्। विवेकरक्षा। करुणैव केलिः। आनन्दमाला। एकान्तगुहायां मुक्तासनसुखगोष्ठी। अकल्पितभिक्षाशी। हंसाचारः। सर्वभू...

ଊର୍ଧ୍ୱାମ୍ନାୟ—ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱମୁଖୀ ଜ୍ଞାନପରମ୍ପରା; ନିରାଲମ୍ବ ପୀଠ—ଆଶ୍ରୟହୀନ ସ୍ଥିରତା; ସଂଯୋଗ-ଦୀକ୍ଷା; ବିୟୋଗ/ବୈରାଗ୍ୟ ଉପଦେଶ; ଦୀକ୍ଷା-ରୂପ ସନ୍ତୋଷର ପାନ; ଦ୍ୱାଦଶ ଆଦିତ୍ୟ ଧ୍ୟାନ; ବିବେକର ରକ୍ଷା; କରୁଣା ହିଁ ପରମ କ୍ରୀଡ଼ା; ଆନନ୍ଦମାଳା; ଏକାନ୍ତ ଗୁହାରେ ମୁକ୍ତାସନ-ସୁଖ ଗୋଷ୍ଠୀ; ଅକଳ୍ପିତ ଭିକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ କରି ଭୋଜନକାରୀ; ହଂସାଚାର; ସର୍ବଭୂତାନ୍ତର୍ବର୍ତ୍ତୀ ହଂସ—ଏହି ପ୍ରତିପାଦନ।

Verse 25

धैर्यकन्था। उदासीनकौपीनम्। विचारदण्डः। ब्रह्मावलोकयोगपट्टः। श्रियां पादुका। परेच्छाचरणम्। कुण्डलिनीबन्धः। परापवादमुक्तो जीवन्मुक्तः। शिवयोगनिद्रा च। खेचरीमुद्रा च। परमानन्दी। निर्गतगुणत्रयम्। विवेकलभ्...

ଧୈର୍ଯ୍ୟ ହିଁ କନ୍ଥା; ଉଦାସୀନ ବୈରାଗ୍ୟ ହିଁ କୌପୀନ; ବିବେକ ହିଁ ଦଣ୍ଡ। ବ୍ରହ୍ମାବଲୋକନ ହିଁ ଯୋଗପଟ୍ଟ; ଶ୍ରୀ (ସମୃଦ୍ଧି) ହିଁ ପାଦୁକା। ପରମଙ୍କ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ହିଁ ଚରଣ (ଚାଲିବା)। କୁଣ୍ଡଲିନୀର ସଂୟମ ହିଁ ବନ୍ଧ। ପରମ ଅପବାଦ/ନିନ୍ଦାରୁ ମୁକ୍ତ ଯେ, ସେ ଜୀବନ୍ମୁକ୍ତ। ଶିବଯୋଗନିଦ୍ରା ଅଛି, ଖେଚରୀମୁଦ୍ରା ମଧ୍ୟ ଅଛି। ସେ ପରମାନନ୍ଦୀ, ତ୍ରିଗୁଣାତୀତ; ବିବେକରେ ଲଭ୍ୟ, ମନ-ବାଣୀର ଅଗୋଚର। ଉତ୍ପନ୍ନ ଜଗତ ଅନିତ୍ୟ—ସ୍ୱପ୍ନଜଗତ, ମେଘଗଜାଦି ସଦୃଶ। ତଥା ଦେହାଦି ସଂଘାତ ମୋହଗୁଣଜାଲରେ ବୁନା; ରଜ୍ଜୁ-ସର୍ପ ପରି କଳ୍ପିତ। ‘ବିଷ୍ଣୁ’, ‘ବିଦ୍ୟା’ ଇତ୍ୟାଦି ଶତଶତ ନାମରେ ଯାହା ଲକ୍ଷ୍ୟିତ, ସେଇ ଲକ୍ଷ୍ୟ। ଅଙ୍କୁଶ ହିଁ ମାର୍ଗ। ‘ଶୂନ୍ୟ’ ସଙ୍କେତ ନୁହେଁ। ପରମେଶ୍ୱରସତ୍ତା ହିଁ ପରମ ତତ୍ତ୍ୱ। ସତ୍ୟସିଦ୍ଧ ଯୋଗ ହିଁ ମଠ। ଅମର ପଦ ତାହାର ସ୍ୱରୂପ। ଆଦିବ୍ରହ୍ମର ସ୍ୱସଂବିତ୍। ଅଜପା ହିଁ ଗାୟତ୍ରୀ। ବିକାର-ଦଣ୍ଡକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 26

धैर्यकन्था। उदासीनकौपीनम्। विचारदण्डः। ब्रह्मावलोकयोगपट्टः। श्रियां पादुका। परेच्छाचरणम्। कुण्डलिनीबन्धः। परापवादमुक्तो जीवन्मुक्तः। शिवयोगनिद्रा च। खेचरीमुद्रा च। परमानन्दी। निर्गतगुणत्रयम्। विवेकलभ्...

ଧୈର୍ଯ୍ୟ ହିଁ କନ୍ଥା; ଉଦାସୀନ ବୈରାଗ୍ୟ ହିଁ କୌପୀନ; ବିବେକ ହିଁ ଦଣ୍ଡ। ବ୍ରହ୍ମାବଲୋକନ ହିଁ ଯୋଗପଟ୍ଟ; ଶ୍ରୀ (ସମୃଦ୍ଧି) ହିଁ ପାଦୁକା। ପରମଙ୍କ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ହିଁ ଚରଣ (ଚାଲିବା)। କୁଣ୍ଡଲିନୀର ସଂୟମ ହିଁ ବନ୍ଧ। ପରମ ଅପବାଦ/ନିନ୍ଦାରୁ ମୁକ୍ତ ଯେ, ସେ ଜୀବନ୍ମୁକ୍ତ। ଶିବଯୋଗନିଦ୍ରା ଅଛି, ଖେଚରୀମୁଦ୍ରା ମଧ୍ୟ ଅଛି। ସେ ପରମାନନ୍ଦୀ, ତ୍ରିଗୁଣାତୀତ; ବିବେକରେ ଲଭ୍ୟ, ମନ-ବାଣୀର ଅଗୋଚର। ଉତ୍ପନ୍ନ ଜଗତ ଅନିତ୍ୟ—ସ୍ୱପ୍ନଜଗତ, ମେଘଗଜାଦି ସଦୃଶ। ତଥା ଦେହାଦି ସଂଘାତ ମୋହଗୁଣଜାଲରେ ବୁନା; ରଜ୍ଜୁ-ସର୍ପ ପରି କଳ୍ପିତ। ‘ବିଷ୍ଣୁ’, ‘ବିଦ୍ୟା’ ଇତ୍ୟାଦି ଶତଶତ ନାମରେ ଯାହା ଲକ୍ଷ୍ୟିତ, ସେଇ ଲକ୍ଷ୍ୟ। ଅଙ୍କୁଶ ହିଁ ମାର୍ଗ। ‘ଶୂନ୍ୟ’ ସଙ୍କେତ ନୁହେଁ। ପରମେଶ୍ୱରସତ୍ତା ହିଁ ପରମ ତତ୍ତ୍ୱ। ସତ୍ୟସିଦ୍ଧ ଯୋଗ ହିଁ ମଠ। ଅମର ପଦ ତାହାର ସ୍ୱରୂପ। ଆଦିବ୍ରହ୍ମର ସ୍ୱସଂବିତ୍। ଅଜପା ହିଁ ଗାୟତ୍ରୀ। ବିକାର-ଦଣ୍ଡକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 27

धैर्यकन्था। उदासीनकौपीनम्। विचारदण्डः। ब्रह्मावलोकयोगपट्टः। श्रियां पादुका। परेच्छाचरणम्। कुण्डलिनीबन्धः। परापवादमुक्तो जीवन्मुक्तः। शिवयोगनिद्रा च। खेचरीमुद्रा च। परमानन्दी। निर्गतगुणत्रयम्। विवेकलभ्...

ଧୈର୍ଯ୍ୟ ହିଁ କନ୍ଥା; ଉଦାସୀନ ବୈରାଗ୍ୟ ହିଁ କୌପୀନ; ବିବେକ ହିଁ ଦଣ୍ଡ। ବ୍ରହ୍ମାବଲୋକନ ହିଁ ଯୋଗପଟ୍ଟ; ଶ୍ରୀ (ସମୃଦ୍ଧି) ହିଁ ପାଦୁକା। ପରମଙ୍କ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ହିଁ ଚରଣ (ଚାଲିବା)। କୁଣ୍ଡଲିନୀର ସଂୟମ ହିଁ ବନ୍ଧ। ପରମ ଅପବାଦ/ନିନ୍ଦାରୁ ମୁକ୍ତ ଯେ, ସେ ଜୀବନ୍ମୁକ୍ତ। ଶିବଯୋଗନିଦ୍ରା ଅଛି, ଖେଚରୀମୁଦ୍ରା ମଧ୍ୟ ଅଛି। ସେ ପରମାନନ୍ଦୀ, ତ୍ରିଗୁଣାତୀତ; ବିବେକରେ ଲଭ୍ୟ, ମନ-ବାଣୀର ଅଗୋଚର। ଉତ୍ପନ୍ନ ଜଗତ ଅନିତ୍ୟ—ସ୍ୱପ୍ନଜଗତ, ମେଘଗଜାଦି ସଦୃଶ। ତଥା ଦେହାଦି ସଂଘାତ ମୋହଗୁଣଜାଲରେ ବୁନା; ରଜ୍ଜୁ-ସର୍ପ ପରି କଳ୍ପିତ। ‘ବିଷ୍ଣୁ’, ‘ବିଦ୍ୟା’ ଇତ୍ୟାଦି ଶତଶତ ନାମରେ ଯାହା ଲକ୍ଷ୍ୟିତ, ସେଇ ଲକ୍ଷ୍ୟ। ଅଙ୍କୁଶ ହିଁ ମାର୍ଗ। ‘ଶୂନ୍ୟ’ ସଙ୍କେତ ନୁହେଁ। ପରମେଶ୍ୱରସତ୍ତା ହିଁ ପରମ ତତ୍ତ୍ୱ। ସତ୍ୟସିଦ୍ଧ ଯୋଗ ହିଁ ମଠ। ଅମର ପଦ ତାହାର ସ୍ୱରୂପ। ଆଦିବ୍ରହ୍ମର ସ୍ୱସଂବିତ୍। ଅଜପା ହିଁ ଗାୟତ୍ରୀ। ବିକାର-ଦଣ୍ଡକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 28

धैर्यकन्था। उदासीनकौपीनम्। विचारदण्डः। ब्रह्मावलोकयोगपट्टः। श्रियां पादुका। परेच्छाचरणम्। कुण्डलिनीबन्धः। परापवादमुक्तो जीवन्मुक्तः। शिवयोगनिद्रा च। खेचरीमुद्रा च। परमानन्दी। निर्गतगुणत्रयम्। विवेकलभ्...

ଧୈର୍ୟ ହେଉଛି କନ୍ଥା; ଉଦାସୀନତା ହେଉଛି କୌପୀନ; ବିବେକ ହେଉଛି ଦଣ୍ଡ; ବ୍ରହ୍ମାବଲୋକନର ଯୋଗ ହେଉଛି ପଟ୍ଟ; ଶ୍ରୀ (ସମୃଦ୍ଧି) ହେଉଛି ପାଦୁକା; ପରମଙ୍କ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଆଚରଣ ହେଉଛି ଚରଣ; କୁଣ୍ଡଲିନୀ-ବନ୍ଧ (ସଂଯମ) ହେଉଛି ନିୟମ। ନିନ୍ଦା ଓ ପ୍ରତିନିନ୍ଦାରୁ ମୁକ୍ତ ଜନ ଜୀବନ୍ମୁକ୍ତ। ଶିବଯୋଗ-ନିଦ୍ରା ଅଛି, ଖେଚରୀମୁଦ୍ରା ମଧ୍ୟ ଅଛି। ପରମାନନ୍ଦରେ ସ୍ଥିତ, ତ୍ରିଗୁଣାତୀତ—ବିବେକରେ ଲଭ୍ୟ, ମନ-ବାକ୍‌ର ଅଗୋଚର। ଉତ୍ପନ୍ନ ଜଗତ ଅନିତ୍ୟ—ସ୍ୱପ୍ନଜଗତ ପରି, ମେଘଗଜାଦି ପରି। ଦେହାଦି ସଂଘାତ ମୋହଗୁଣଜାଲରେ ଗଠିତ, ରଜ୍ଜୁ-ସର୍ପ ପରି କଳ୍ପିତ। ‘ବିଷ୍ଣୁ’, ‘ବିଦ୍ୟା’ ଆଦି ଶତନାମରେ ଯାହା ସୂଚିତ, ସେହି ଲକ୍ଷ୍ୟ। ଅଙ୍କୁଶ ହେଉଛି ମାର୍ଗ; ‘ଶୂନ୍ୟ’ ସଙ୍କେତ ନୁହେଁ। ପରମେଶ୍ୱର-ସତ୍ତା ହେଉଛି ପରମ ବାସ୍ତବ। ସତ୍ୟ ଓ ସିଦ୍ଧିର ଯୋଗ ହେଉଛି ମଠ। ଅମର ପଦ ତାହାର ସ୍ୱରୂପ—ଆଦିବ୍ରହ୍ମର ସ୍ୱପ୍ରକାଶ ସ୍ୱସଂବିତ୍। ଅଜପା ହେଉଛି ଗାୟତ୍ରୀ। ବିକାରନିବାରକ ଦଣ୍ଡକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 29

धैर्यकन्था। उदासीनकौपीनम्। विचारदण्डः। ब्रह्मावलोकयोगपट्टः। श्रियां पादुका। परेच्छाचरणम्। कुण्डलिनीबन्धः। परापवादमुक्तो जीवन्मुक्तः। शिवयोगनिद्रा च। खेचरीमुद्रा च। परमानन्दी। निर्गतगुणत्रयम्। विवेकलभ्...

ଧୈର୍ୟ ହେଉଛି କନ୍ଥା; ଉଦାସୀନତା ହେଉଛି କୌପୀନ; ବିବେକ ହେଉଛି ଦଣ୍ଡ; ବ୍ରହ୍ମାବଲୋକନର ଯୋଗ ହେଉଛି ପଟ୍ଟ; ଶ୍ରୀ (ସମୃଦ୍ଧି) ହେଉଛି ପାଦୁକା; ପରମଙ୍କ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଆଚରଣ ହେଉଛି ଚରଣ; କୁଣ୍ଡଲିନୀ-ବନ୍ଧ (ସଂଯମ) ହେଉଛି ନିୟମ। ନିନ୍ଦା ଓ ପ୍ରତିନିନ୍ଦାରୁ ମୁକ୍ତ ଜନ ଜୀବନ୍ମୁକ୍ତ। ଶିବଯୋଗ-ନିଦ୍ରା ଅଛି, ଖେଚରୀମୁଦ୍ରା ମଧ୍ୟ ଅଛି। ପରମାନନ୍ଦରେ ସ୍ଥିତ, ତ୍ରିଗୁଣାତୀତ—ବିବେକରେ ଲଭ୍ୟ, ମନ-ବାକ୍‌ର ଅଗୋଚର। ଉତ୍ପନ୍ନ ଜଗତ ଅନିତ୍ୟ—ସ୍ୱପ୍ନଜଗତ ପରି, ମେଘଗଜାଦି ପରି। ଦେହାଦି ସଂଘାତ ମୋହଗୁଣଜାଲରେ ଗଠିତ, ରଜ୍ଜୁ-ସର୍ପ ପରି କଳ୍ପିତ। ‘ବିଷ୍ଣୁ’, ‘ବିଦ୍ୟା’ ଆଦି ଶତନାମରେ ଯାହା ସୂଚିତ, ସେହି ଲକ୍ଷ୍ୟ। ଅଙ୍କୁଶ ହେଉଛି ମାର୍ଗ; ‘ଶୂନ୍ୟ’ ସଙ୍କେତ ନୁହେଁ। ପରମେଶ୍ୱର-ସତ୍ତା ହେଉଛି ପରମ ବାସ୍ତବ। ସତ୍ୟ ଓ ସିଦ୍ଧିର ଯୋଗ ହେଉଛି ମଠ। ଅମର ପଦ ତାହାର ସ୍ୱରୂପ—ଆଦିବ୍ରହ୍ମର ସ୍ୱପ୍ରକାଶ ସ୍ୱସଂବିତ୍। ଅଜପା ହେଉଛି ଗାୟତ୍ରୀ। ବିକାରନିବାରକ ଦଣ୍ଡକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 30

धैर्यकन्था। उदासीनकौपीनम्। विचारदण्डः। ब्रह्मावलोकयोगपट्टः। श्रियां पादुका। परेच्छाचरणम्। कुण्डलिनीबन्धः। परापवादमुक्तो जीवन्मुक्तः। शिवयोगनिद्रा च। खेचरीमुद्रा च। परमानन्दी। निर्गतगुणत्रयम्। विवेकलभ्...

ଧୈର୍ୟ ହେଉଛି କନ୍ଥା; ଉଦାସୀନତା ହେଉଛି କୌପୀନ; ବିବେକ ହେଉଛି ଦଣ୍ଡ; ବ୍ରହ୍ମାବଲୋକନର ଯୋଗ ହେଉଛି ପଟ୍ଟ; ଶ୍ରୀ (ସମୃଦ୍ଧି) ହେଉଛି ପାଦୁକା; ପରମଙ୍କ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଆଚରଣ ହେଉଛି ଚରଣ; କୁଣ୍ଡଲିନୀ-ବନ୍ଧ (ସଂଯମ) ହେଉଛି ନିୟମ। ନିନ୍ଦା ଓ ପ୍ରତିନିନ୍ଦାରୁ ମୁକ୍ତ ଜନ ଜୀବନ୍ମୁକ୍ତ। ଶିବଯୋଗ-ନିଦ୍ରା ଅଛି, ଖେଚରୀମୁଦ୍ରା ମଧ୍ୟ ଅଛି। ପରମାନନ୍ଦରେ ସ୍ଥିତ, ତ୍ରିଗୁଣାତୀତ—ବିବେକରେ ଲଭ୍ୟ, ମନ-ବାକ୍‌ର ଅଗୋଚର। ଉତ୍ପନ୍ନ ଜଗତ ଅନିତ୍ୟ—ସ୍ୱପ୍ନଜଗତ ପରି, ମେଘଗଜାଦି ପରି। ଦେହାଦି ସଂଘାତ ମୋହଗୁଣଜାଲରେ ଗଠିତ, ରଜ୍ଜୁ-ସର୍ପ ପରି କଳ୍ପିତ। ‘ବିଷ୍ଣୁ’, ‘ବିଦ୍ୟା’ ଆଦି ଶତନାମରେ ଯାହା ସୂଚିତ, ସେହି ଲକ୍ଷ୍ୟ। ଅଙ୍କୁଶ ହେଉଛି ମାର୍ଗ; ‘ଶୂନ୍ୟ’ ସଙ୍କେତ ନୁହେଁ। ପରମେଶ୍ୱର-ସତ୍ତା ହେଉଛି ପରମ ବାସ୍ତବ। ସତ୍ୟ ଓ ସିଦ୍ଧିର ଯୋଗ ହେଉଛି ମଠ। ଅମର ପଦ ତାହାର ସ୍ୱରୂପ—ଆଦିବ୍ରହ୍ମର ସ୍ୱପ୍ରକାଶ ସ୍ୱସଂବିତ୍। ଅଜପା ହେଉଛି ଗାୟତ୍ରୀ। ବିକାରନିବାରକ ଦଣ୍ଡକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 31

धैर्यकन्था। उदासीनकौपीनम्। विचारदण्डः। ब्रह्मावलोकयोगपट्टः। श्रियां पादुका। परेच्छाचरणम्। कुण्डलिनीबन्धः। परापवादमुक्तो जीवन्मुक्तः। शिवयोगनिद्रा च। खेचरीमुद्रा च। परमानन्दी। निर्गतगुणत्रयम्। विवेकलभ्...

ଧୈର୍ଯ୍ୟ ହିଁ କନ୍ଥା; ଉଦାସୀନତା ହିଁ କୌପୀନ; ବିଚାର ହିଁ ଦଣ୍ଡ। ବ୍ରହ୍ମାବଲୋକନ ହିଁ ଯୋଗପଟ୍ଟ; ଶ୍ରୀ (ଲକ୍ଷ୍ମୀ) ହିଁ ପାଦୁକା। ପରମଙ୍କ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଆଚରଣ। କୁଣ୍ଡଲିନୀର ବନ୍ଧନ (ଉତ୍ଥାନ-ନିଗ୍ରହ) ହିଁ ବନ୍ଧ। ପରାପବାଦରୁ ମୁକ୍ତ ଜନ ଜୀବନ୍ମୁକ୍ତ। ଶିବଯୋଗନିଦ୍ରା ଅଛି, ଖେଚରୀମୁଦ୍ରା ମଧ୍ୟ ଅଛି। ସେ ପରମାନନ୍ଦୀ, ତ୍ରିଗୁଣାତୀତ; ବିବେକରେ ଲଭ୍ୟ, ମନ-ବାଣୀର ଅଗୋଚର। ଉତ୍ପନ୍ନ ଜଗତ ଅନିତ୍ୟ—ସ୍ୱପ୍ନଜଗତ ପରି, ମେଘଗଜ ଆଦି ପରି। ଦେହାଦି ସଂଘାତ ମୋହଗୁଣଜାଳରେ ବୁନା; ରଜ୍ଜୁରେ ସର୍ପ ପରି କଳ୍ପିତ। ‘ବିଷ୍ଣୁ’, ‘ବିଦ୍ୟା’ ଇତ୍ୟାଦି ଶତଶଃ ନାମରେ ଯାହା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ, ସେହି ଲକ୍ଷ୍ୟ। ମାର୍ଗ ହିଁ ଅଙ୍କୁଶ; ଶୂନ୍ୟତା ସଙ୍କେତ ନୁହେଁ। ପରମେଶ୍ୱରସତ୍ତା ହିଁ ପରମ ତତ୍ତ୍ୱ। ସତ୍ୟସିଦ୍ଧ ଯୋଗ ହିଁ ମଠ। ତାହାର ସ୍ୱରୂପ ଅମରପଦ। ଆଦିବ୍ରହ୍ମର ସ୍ୱସଂବିତ୍ (ଆତ୍ମଚେତନା) ହିଁ। ଅଜପା ହିଁ ଗାୟତ୍ରୀ। ବିକାରଦଣ୍ଡକୁ ଧ୍ୟେୟ କର—ଅତିକ୍ରମ ପାଇଁ।

Verse 32

धैर्यकन्था। उदासीनकौपीनम्। विचारदण्डः। ब्रह्मावलोकयोगपट्टः। श्रियां पादुका। परेच्छाचरणम्। कुण्डलिनीबन्धः। परापवादमुक्तो जीवन्मुक्तः। शिवयोगनिद्रा च। खेचरीमुद्रा च। परमानन्दी। निर्गतगुणत्रयम्। विवेकलभ्...

ଧୈର୍ଯ୍ୟ ହିଁ କନ୍ଥା; ଉଦାସୀନତା ହିଁ କୌପୀନ; ବିଚାର ହିଁ ଦଣ୍ଡ। ବ୍ରହ୍ମାବଲୋକନ ହିଁ ଯୋଗପଟ୍ଟ; ଶ୍ରୀ (ଲକ୍ଷ୍ମୀ) ହିଁ ପାଦୁକା। ପରମଙ୍କ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଆଚରଣ। କୁଣ୍ଡଲିନୀର ବନ୍ଧନ (ଉତ୍ଥାନ-ନିଗ୍ରହ) ହିଁ ବନ୍ଧ। ପରାପବାଦରୁ ମୁକ୍ତ ଜନ ଜୀବନ୍ମୁକ୍ତ। ଶିବଯୋଗନିଦ୍ରା ଅଛି, ଖେଚରୀମୁଦ୍ରା ମଧ୍ୟ ଅଛି। ସେ ପରମାନନ୍ଦୀ, ତ୍ରିଗୁଣାତୀତ; ବିବେକରେ ଲଭ୍ୟ, ମନ-ବାଣୀର ଅଗୋଚର। ଉତ୍ପନ୍ନ ଜଗତ ଅନିତ୍ୟ—ସ୍ୱପ୍ନଜଗତ ପରି, ମେଘଗଜ ଆଦି ପରି। ଦେହାଦି ସଂଘାତ ମୋହଗୁଣଜାଳରେ ବୁନା; ରଜ୍ଜୁରେ ସର୍ପ ପରି କଳ୍ପିତ। ‘ବିଷ୍ଣୁ’, ‘ବିଦ୍ୟା’ ଇତ୍ୟାଦି ଶତଶଃ ନାମରେ ଯାହା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ, ସେହି ଲକ୍ଷ୍ୟ। ମାର୍ଗ ହିଁ ଅଙ୍କୁଶ; ଶୂନ୍ୟତା ସଙ୍କେତ ନୁହେଁ। ପରମେଶ୍ୱରସତ୍ତା ହିଁ ପରମ ତତ୍ତ୍ୱ। ସତ୍ୟସିଦ୍ଧ ଯୋଗ ହିଁ ମଠ। ତାହାର ସ୍ୱରୂପ ଅମରପଦ। ଆଦିବ୍ରହ୍ମର ସ୍ୱସଂବିତ୍ (ଆତ୍ମଚେତନା) ହିଁ। ଅଜପା ହିଁ ଗାୟତ୍ରୀ। ବିକାରଦଣ୍ଡକୁ ଧ୍ୟେୟ କର—ଅତିକ୍ରମ ପାଇଁ।

Verse 33

धैर्यकन्था। उदासीनकौपीनम्। विचारदण्डः। ब्रह्मावलोकयोगपट्टः। श्रियां पादुका। परेच्छाचरणम्। कुण्डलिनीबन्धः। परापवादमुक्तो जीवन्मुक्तः। शिवयोगनिद्रा च। खेचरीमुद्रा च। परमानन्दी। निर्गतगुणत्रयम्। विवेकलभ्...

ଧୈର୍ଯ୍ୟ ହିଁ କନ୍ଥା; ଉଦାସୀନତା ହିଁ କୌପୀନ; ବିଚାର ହିଁ ଦଣ୍ଡ। ବ୍ରହ୍ମାବଲୋକନ ହିଁ ଯୋଗପଟ୍ଟ; ଶ୍ରୀ (ଲକ୍ଷ୍ମୀ) ହିଁ ପାଦୁକା। ପରମଙ୍କ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଆଚରଣ। କୁଣ୍ଡଲିନୀର ବନ୍ଧନ (ଉତ୍ଥାନ-ନିଗ୍ରହ) ହିଁ ବନ୍ଧ। ପରାପବାଦରୁ ମୁକ୍ତ ଜନ ଜୀବନ୍ମୁକ୍ତ। ଶିବଯୋଗନିଦ୍ରା ଅଛି, ଖେଚରୀମୁଦ୍ରା ମଧ୍ୟ ଅଛି। ସେ ପରମାନନ୍ଦୀ, ତ୍ରିଗୁଣାତୀତ; ବିବେକରେ ଲଭ୍ୟ, ମନ-ବାଣୀର ଅଗୋଚର। ଉତ୍ପନ୍ନ ଜଗତ ଅନିତ୍ୟ—ସ୍ୱପ୍ନଜଗତ ପରି, ମେଘଗଜ ଆଦି ପରି। ଦେହାଦି ସଂଘାତ ମୋହଗୁଣଜାଳରେ ବୁନା; ରଜ୍ଜୁରେ ସର୍ପ ପରି କଳ୍ପିତ। ‘ବିଷ୍ଣୁ’, ‘ବିଦ୍ୟା’ ଇତ୍ୟାଦି ଶତଶଃ ନାମରେ ଯାହା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ, ସେହି ଲକ୍ଷ୍ୟ। ମାର୍ଗ ହିଁ ଅଙ୍କୁଶ; ଶୂନ୍ୟତା ସଙ୍କେତ ନୁହେଁ। ପରମେଶ୍ୱରସତ୍ତା ହିଁ ପରମ ତତ୍ତ୍ୱ। ସତ୍ୟସିଦ୍ଧ ଯୋଗ ହିଁ ମଠ। ତାହାର ସ୍ୱରୂପ ଅମରପଦ। ଆଦିବ୍ରହ୍ମର ସ୍ୱସଂବିତ୍ (ଆତ୍ମଚେତନା) ହିଁ। ଅଜପା ହିଁ ଗାୟତ୍ରୀ। ବିକାରଦଣ୍ଡକୁ ଧ୍ୟେୟ କର—ଅତିକ୍ରମ ପାଇଁ।

Verse 34

धैर्यकन्था। उदासीनकौपीनम्। विचारदण्डः। ब्रह्मावलोकयोगपट्टः। श्रियां पादुका। परेच्छाचरणम्। कुण्डलिनीबन्धः। परापवादमुक्तो जीवन्मुक्तः। शिवयोगनिद्रा च। खेचरीमुद्रा च। परमानन्दी। निर्गतगुणत्रयम्। विवेकलभ्...

ଧୈର୍ଯ୍ୟ ହିଁ କନ୍ଥା; ଉଦାସୀନତା ହିଁ କୌପୀନ; ବିଚାର ହିଁ ଦଣ୍ଡ; ବ୍ରହ୍ମାବଲୋକନ ହିଁ ଯୋଗପଟ୍ଟ; ଶ୍ରୀ (ସମୃଦ୍ଧି) ହିଁ ପାଦୁକା; ପରମଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଆଚରଣ ହିଁ ଚରଣ; କୁଣ୍ଡଲିନୀବନ୍ଧ (ନିୟନ୍ତ୍ରଣ) ହିଁ ସଂୟମ। ପରାପବାଦ (ପରମ ନିନ୍ଦା/ଦୋଷାରୋପ) ରୁ ମୁକ୍ତ ଜନ ଜୀବନ୍ମୁକ୍ତ। ଶିବଯୋଗନିଦ୍ରା ଅଛି, ଖେଚରୀମୁଦ୍ରା ମଧ୍ୟ ଅଛି। ସେ ପରମାନନ୍ଦୀ, ତ୍ରିଗୁଣାତୀତ—ବିବେକରେ ଲଭ୍ୟ, ମନ ଓ ବାଣୀର ଅଗୋଚର। ଉତ୍ପନ୍ନ ଜଗତ ଅନିତ୍ୟ—ସ୍ୱପ୍ନଜଗତ ପରି, ମେଘଗଜ ଆଦି ପରି। ଦେହାଦି ସଂଘାତ ମୋହଗୁଣଜାଳରେ ବୁନା; ରଜ୍ଜୁରେ ସର୍ପ ପରି କଳ୍ପିତ। ‘ବିଷ୍ଣୁ’, ‘ବିଦ୍ୟା’ ଇତ୍ୟାଦି ଶତନାମରେ ଅଭିଧାନିତ ଯେ ପରମ ଲକ୍ଷ୍ୟ, ସେଇ ଧ୍ୟେୟ। ଅଙ୍କୁଶ ହିଁ ମାର୍ଗ; ଶୂନ୍ୟ ସଙ୍କେତ ନୁହେଁ। ପରମେଶ୍ୱରସତ୍ତା ହିଁ ପରମ ଯଥାର୍ଥ। ସତ୍ୟସିଦ୍ଧ ଯୋଗ ହିଁ ମଠ। ତାହାର ସ୍ୱରୂପ ହିଁ ଅମରପଦ। ସେ ଆଦିବ୍ରହ୍ମର ସ୍ୱସଂବିତ୍ (ସ୍ୱଚେତନା)। ଅଜପା ହିଁ ଗାୟତ୍ରୀ। ବିକାରପରିବର୍ତ୍ତନର ଦଣ୍ଡକୁ ଧ୍ୟେୟ ଭାବେ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 35

धैर्यकन्था। उदासीनकौपीनम्। विचारदण्डः। ब्रह्मावलोकयोगपट्टः। श्रियां पादुका। परेच्छाचरणम्। कुण्डलिनीबन्धः। परापवादमुक्तो जीवन्मुक्तः। शिवयोगनिद्रा च। खेचरीमुद्रा च। परमानन्दी। निर्गतगुणत्रयम्। विवेकलभ्...

ଧୈର୍ଯ୍ୟ ହିଁ କନ୍ଥା; ଉଦାସୀନତା ହିଁ କୌପୀନ; ବିଚାର ହିଁ ଦଣ୍ଡ; ବ୍ରହ୍ମାବଲୋକନ ହିଁ ଯୋଗପଟ୍ଟ; ଶ୍ରୀ (ସମୃଦ୍ଧି) ହିଁ ପାଦୁକା; ପରମଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଆଚରଣ ହିଁ ଚରଣ; କୁଣ୍ଡଲିନୀବନ୍ଧ (ନିୟନ୍ତ୍ରଣ) ହିଁ ସଂୟମ। ପରାପବାଦ (ପରମ ନିନ୍ଦା/ଦୋଷାରୋପ) ରୁ ମୁକ୍ତ ଜନ ଜୀବନ୍ମୁକ୍ତ। ଶିବଯୋଗନିଦ୍ରା ଅଛି, ଖେଚରୀମୁଦ୍ରା ମଧ୍ୟ ଅଛି। ସେ ପରମାନନ୍ଦୀ, ତ୍ରିଗୁଣାତୀତ—ବିବେକରେ ଲଭ୍ୟ, ମନ ଓ ବାଣୀର ଅଗୋଚର। ଉତ୍ପନ୍ନ ଜଗତ ଅନିତ୍ୟ—ସ୍ୱପ୍ନଜଗତ ପରି, ମେଘଗଜ ଆଦି ପରି। ଦେହାଦି ସଂଘାତ ମୋହଗୁଣଜାଳରେ ବୁନା; ରଜ୍ଜୁରେ ସର୍ପ ପରି କଳ୍ପିତ। ‘ବିଷ୍ଣୁ’, ‘ବିଦ୍ୟା’ ଇତ୍ୟାଦି ଶତନାମରେ ଅଭିଧାନିତ ଯେ ପରମ ଲକ୍ଷ୍ୟ, ସେଇ ଧ୍ୟେୟ। ଅଙ୍କୁଶ ହିଁ ମାର୍ଗ; ଶୂନ୍ୟ ସଙ୍କେତ ନୁହେଁ। ପରମେଶ୍ୱରସତ୍ତା ହିଁ ପରମ ଯଥାର୍ଥ। ସତ୍ୟସିଦ୍ଧ ଯୋଗ ହିଁ ମଠ। ତାହାର ସ୍ୱରୂପ ହିଁ ଅମରପଦ। ସେ ଆଦିବ୍ରହ୍ମର ସ୍ୱସଂବିତ୍ (ସ୍ୱଚେତନା)। ଅଜପା ହିଁ ଗାୟତ୍ରୀ। ବିକାରପରିବର୍ତ୍ତନର ଦଣ୍ଡକୁ ଧ୍ୟେୟ ଭାବେ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 36

धैर्यकन्था। उदासीनकौपीनम्। विचारदण्डः। ब्रह्मावलोकयोगपट्टः। श्रियां पादुका। परेच्छाचरणम्। कुण्डलिनीबन्धः। परापवादमुक्तो जीवन्मुक्तः। शिवयोगनिद्रा च। खेचरीमुद्रा च। परमानन्दी। निर्गतगुणत्रयम्। विवेकलभ्...

ଧୈର୍ଯ୍ୟ ହିଁ କନ୍ଥା; ଉଦାସୀନତା ହିଁ କୌପୀନ; ବିଚାର ହିଁ ଦଣ୍ଡ; ବ୍ରହ୍ମାବଲୋକନ ହିଁ ଯୋଗପଟ୍ଟ; ଶ୍ରୀ (ସମୃଦ୍ଧି) ହିଁ ପାଦୁକା; ପରମଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଆଚରଣ ହିଁ ଚରଣ; କୁଣ୍ଡଲିନୀବନ୍ଧ (ନିୟନ୍ତ୍ରଣ) ହିଁ ସଂୟମ। ପରାପବାଦ (ପରମ ନିନ୍ଦା/ଦୋଷାରୋପ) ରୁ ମୁକ୍ତ ଜନ ଜୀବନ୍ମୁକ୍ତ। ଶିବଯୋଗନିଦ୍ରା ଅଛି, ଖେଚରୀମୁଦ୍ରା ମଧ୍ୟ ଅଛି। ସେ ପରମାନନ୍ଦୀ, ତ୍ରିଗୁଣାତୀତ—ବିବେକରେ ଲଭ୍ୟ, ମନ ଓ ବାଣୀର ଅଗୋଚର। ଉତ୍ପନ୍ନ ଜଗତ ଅନିତ୍ୟ—ସ୍ୱପ୍ନଜଗତ ପରି, ମେଘଗଜ ଆଦି ପରି। ଦେହାଦି ସଂଘାତ ମୋହଗୁଣଜାଳରେ ବୁନା; ରଜ୍ଜୁରେ ସର୍ପ ପରି କଳ୍ପିତ। ‘ବିଷ୍ଣୁ’, ‘ବିଦ୍ୟା’ ଇତ୍ୟାଦି ଶତନାମରେ ଅଭିଧାନିତ ଯେ ପରମ ଲକ୍ଷ୍ୟ, ସେଇ ଧ୍ୟେୟ। ଅଙ୍କୁଶ ହିଁ ମାର୍ଗ; ଶୂନ୍ୟ ସଙ୍କେତ ନୁହେଁ। ପରମେଶ୍ୱରସତ୍ତା ହିଁ ପରମ ଯଥାର୍ଥ। ସତ୍ୟସିଦ୍ଧ ଯୋଗ ହିଁ ମଠ। ତାହାର ସ୍ୱରୂପ ହିଁ ଅମରପଦ। ସେ ଆଦିବ୍ରହ୍ମର ସ୍ୱସଂବିତ୍ (ସ୍ୱଚେତନା)। ଅଜପା ହିଁ ଗାୟତ୍ରୀ। ବିକାରପରିବର୍ତ୍ତନର ଦଣ୍ଡକୁ ଧ୍ୟେୟ ଭାବେ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 37

मनोनिरोधिनी कन्था। योगेन सदानन्दस्वरूपदर्शनम्। आनन्दभिक्षाशी। महाश्मशानेऽप्यानन्दवने वासः। एकान्तस्थानम्। आनन्दमठम्। उन्मन्यवस्था। शारदा चेष्टा। उन्मनी गतिः। निर्मलगात्रम्। निरालम्बपीठम्। अमृतकल्लोलान...

ମନକୁ ନିରୋଧ କରୁଥିବା କନ୍ଥା। ଯୋଗଦ୍ୱାରା ସଦା-ଆନନ୍ଦସ୍ୱରୂପର ଦର୍ଶନ। ଆନନ୍ଦର ଭିକ୍ଷାରେ ଜୀବନ ଧାରଣ କରୁଥିବା ସାଧକ। ମହାଶ୍ମଶାନରେ ମଧ୍ୟ ଆନନ୍ଦବନରେ ବାସ। ଏକାନ୍ତ ସ୍ଥାନ। ଆନନ୍ଦମଠ। ଉନ୍ମନୀ ଅବସ୍ଥା (ମନାତୀତତା)। ଶାରଦା—ଜ୍ଞାନଶକ୍ତିର ଚେଷ୍ଟା। ଉନ୍ମନୀ ଗତି। ନିର୍ମଳ ଦେହ। ଆଧାରହୀନ ପୀଠ। ଅମୃତତରଙ୍ଗ ସଦୃଶ ଆନନ୍ଦକ୍ରିୟା। ପାଣ୍ଡୁର (ଶୁଦ୍ଧ) ଗଗନ। ମହାସିଦ୍ଧାନ୍ତ। ଶମ-ଦମାଦି ଦିବ୍ୟଶକ୍ତି ଆଚରଣରେ କ୍ଷେତ୍ର-ପାତ୍ର ପାଟୁତା। ପରା-ଅପର ସଂଯୋଗ। ତାରକ ଉପଦେଶ। ଦେବତା ଅଦ୍ୱୈତ, ସଦାନନ୍ଦ।

Verse 38

मनोनिरोधिनी कन्था। योगेन सदानन्दस्वरूपदर्शनम्। आनन्दभिक्षाशी। महाश्मशानेऽप्यानन्दवने वासः। एकान्तस्थानम्। आनन्दमठम्। उन्मन्यवस्था। शारदा चेष्टा। उन्मनी गतिः। निर्मलगात्रम्। निरालम्बपीठम्। अमृतकल्लोलान...

ମନକୁ ନିରୋଧ କରୁଥିବା କନ୍ଥା। ଯୋଗଦ୍ୱାରା ସଦା-ଆନନ୍ଦସ୍ୱରୂପର ଦର୍ଶନ। ଆନନ୍ଦର ଭିକ୍ଷାରେ ଜୀବନ ଧାରଣ କରୁଥିବା ସାଧକ। ମହାଶ୍ମଶାନରେ ମଧ୍ୟ ଆନନ୍ଦବନରେ ବାସ। ଏକାନ୍ତ ସ୍ଥାନ। ଆନନ୍ଦମଠ। ଉନ୍ମନୀ ଅବସ୍ଥା (ମନାତୀତତା)। ଶାରଦା—ଜ୍ଞାନଶକ୍ତିର ଚେଷ୍ଟା। ଉନ୍ମନୀ ଗତି। ନିର୍ମଳ ଦେହ। ଆଧାରହୀନ ପୀଠ। ଅମୃତତରଙ୍ଗ ସଦୃଶ ଆନନ୍ଦକ୍ରିୟା। ପାଣ୍ଡୁର (ଶୁଦ୍ଧ) ଗଗନ। ମହାସିଦ୍ଧାନ୍ତ। ଶମ-ଦମାଦି ଦିବ୍ୟଶକ୍ତି ଆଚରଣରେ କ୍ଷେତ୍ର-ପାତ୍ର ପାଟୁତା। ପରା-ଅପର ସଂଯୋଗ। ତାରକ ଉପଦେଶ। ଦେବତା ଅଦ୍ୱୈତ, ସଦାନନ୍ଦ।

Verse 39

मनोनिरोधिनी कन्था। योगेन सदानन्दस्वरूपदर्शनम्। आनन्दभिक्षाशी। महाश्मशानेऽप्यानन्दवने वासः। एकान्तस्थानम्। आनन्दमठम्। उन्मन्यवस्था। शारदा चेष्टा। उन्मनी गतिः। निर्मलगात्रम्। निरालम्बपीठम्। अमृतकल्लोलान...

ମନକୁ ନିରୋଧ କରୁଥିବା କନ୍ଥା। ଯୋଗଦ୍ୱାରା ସଦା-ଆନନ୍ଦସ୍ୱରୂପର ଦର୍ଶନ। ଆନନ୍ଦର ଭିକ୍ଷାରେ ଜୀବନ ଧାରଣ କରୁଥିବା ସାଧକ। ମହାଶ୍ମଶାନରେ ମଧ୍ୟ ଆନନ୍ଦବନରେ ବାସ। ଏକାନ୍ତ ସ୍ଥାନ। ଆନନ୍ଦମଠ। ଉନ୍ମନୀ ଅବସ୍ଥା (ମନାତୀତତା)। ଶାରଦା—ଜ୍ଞାନଶକ୍ତିର ଚେଷ୍ଟା। ଉନ୍ମନୀ ଗତି। ନିର୍ମଳ ଦେହ। ଆଧାରହୀନ ପୀଠ। ଅମୃତତରଙ୍ଗ ସଦୃଶ ଆନନ୍ଦକ୍ରିୟା। ପାଣ୍ଡୁର (ଶୁଦ୍ଧ) ଗଗନ। ମହାସିଦ୍ଧାନ୍ତ। ଶମ-ଦମାଦି ଦିବ୍ୟଶକ୍ତି ଆଚରଣରେ କ୍ଷେତ୍ର-ପାତ୍ର ପାଟୁତା। ପରା-ଅପର ସଂଯୋଗ। ତାରକ ଉପଦେଶ। ଦେବତା ଅଦ୍ୱୈତ, ସଦାନନ୍ଦ।

Verse 40

मनोनिरोधिनी कन्था। योगेन सदानन्दस्वरूपदर्शनम्। आनन्दभिक्षाशी। महाश्मशानेऽप्यानन्दवने वासः। एकान्तस्थानम्। आनन्दमठम्। उन्मन्यवस्था। शारदा चेष्टा। उन्मनी गतिः। निर्मलगात्रम्। निरालम्बपीठम्। अमृतकल्लोलान...

ମନକୁ ନିରୋଧ କରୁଥିବା କନ୍ଥା। ଯୋଗଦ୍ୱାରା ସଦା-ଆନନ୍ଦସ୍ୱରୂପର ଦର୍ଶନ। ଆନନ୍ଦର ଭିକ୍ଷା ଭୋଜନକାରୀ। ମହାଶ୍ମଶାନରେ ମଧ୍ୟ ଆନନ୍ଦବନରେ ବାସ। ଏକାନ୍ତ ସ୍ଥାନ, ଆନନ୍ଦମଠ। ଉନ୍ମନୀ ଅବସ୍ଥା; ଶାରଦା ଚେଷ୍ଟା; ଉନ୍ମନୀ ଗତି। ନିର୍ମଳ ଗାତ୍ର, ନିରାଲମ୍ବ ପୀଠ। ଅମୃତ-କଲ୍ଲୋଳ ସଦୃଶ ଆନନ୍ଦକ୍ରିୟା। ପାଣ୍ଡୁର ଗଗନ। ମହାସିଦ୍ଧାନ୍ତ। ଶମ-ଦମ ଆଦି ଦିବ୍ୟଶକ୍ତିର ଆଚରଣରେ କ୍ଷେତ୍ର-ପାତ୍ର ପଟୁତା। ପରା-ଅପର ସଂଯୋଗ। ତାରକ ଉପଦେଶ। ଦେବତା ଅଦ୍ୱୈତ ସଦାନନ୍ଦ।

Verse 41

मनोनिरोधिनी कन्था। योगेन सदानन्दस्वरूपदर्शनम्। आनन्दभिक्षाशी। महाश्मशानेऽप्यानन्दवने वासः। एकान्तस्थानम्। आनन्दमठम्। उन्मन्यवस्था। शारदा चेष्टा। उन्मनी गतिः। निर्मलगात्रम्। निरालम्बपीठम्। अमृतकल्लोलान...

ମନକୁ ନିରୋଧ କରୁଥିବା କନ୍ଥା। ଯୋଗଦ୍ୱାରା ସଦା-ଆନନ୍ଦସ୍ୱରୂପର ଦର୍ଶନ। ଆନନ୍ଦର ଭିକ୍ଷା ଭୋଜନକାରୀ। ମହାଶ୍ମଶାନରେ ମଧ୍ୟ ଆନନ୍ଦବନରେ ବାସ। ଏକାନ୍ତ ସ୍ଥାନ, ଆନନ୍ଦମଠ। ଉନ୍ମନୀ ଅବସ୍ଥା; ଶାରଦା ଚେଷ୍ଟା; ଉନ୍ମନୀ ଗତି। ନିର୍ମଳ ଗାତ୍ର, ନିରାଲମ୍ବ ପୀଠ। ଅମୃତ-କଲ୍ଲୋଳ ସଦୃଶ ଆନନ୍ଦକ୍ରିୟା। ପାଣ୍ଡୁର ଗଗନ। ମହାସିଦ୍ଧାନ୍ତ। ଶମ-ଦମ ଆଦି ଦିବ୍ୟଶକ୍ତିର ଆଚରଣରେ କ୍ଷେତ୍ର-ପାତ୍ର ପଟୁତା। ପରା-ଅପର ସଂଯୋଗ। ତାରକ ଉପଦେଶ। ଦେବତା ଅଦ୍ୱୈତ ସଦାନନ୍ଦ।

Verse 42

मनोनिरोधिनी कन्था। योगेन सदानन्दस्वरूपदर्शनम्। आनन्दभिक्षाशी। महाश्मशानेऽप्यानन्दवने वासः। एकान्तस्थानम्। आनन्दमठम्। उन्मन्यवस्था। शारदा चेष्टा। उन्मनी गतिः। निर्मलगात्रम्। निरालम्बपीठम्। अमृतकल्लोलान...

ମନକୁ ନିରୋଧ କରୁଥିବା କନ୍ଥା। ଯୋଗଦ୍ୱାରା ସଦା-ଆନନ୍ଦସ୍ୱରୂପର ଦର୍ଶନ। ଆନନ୍ଦର ଭିକ୍ଷା ଭୋଜନକାରୀ। ମହାଶ୍ମଶାନରେ ମଧ୍ୟ ଆନନ୍ଦବନରେ ବାସ। ଏକାନ୍ତ ସ୍ଥାନ, ଆନନ୍ଦମଠ। ଉନ୍ମନୀ ଅବସ୍ଥା; ଶାରଦା ଚେଷ୍ଟା; ଉନ୍ମନୀ ଗତି। ନିର୍ମଳ ଗାତ୍ର, ନିରାଲମ୍ବ ପୀଠ। ଅମୃତ-ତରଙ୍ଗ ସଦୃଶ ଆନନ୍ଦକ୍ରିୟା। ପାଣ୍ଡୁର ଆକାଶ। ମହାସିଦ୍ଧାନ୍ତ। ଶମ-ଦମ ଆଦି ଦିବ୍ୟଶକ୍ତିର ଆଚରଣରେ କ୍ଷେତ୍ର-ପାତ୍ର ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ପଟୁତା। ପରା-ଅପର ସଂଯୋଗ। ତାରକ ଶିକ୍ଷା। ଦେବତା ଅଦ୍ୱୈତ ସଦାନନ୍ଦ।

Verse 43

मनोनिरोधिनी कन्था। योगेन सदानन्दस्वरूपदर्शनम्। आनन्दभिक्षाशी। महाश्मशानेऽप्यानन्दवने वासः। एकान्तस्थानम्। आनन्दमठम्। उन्मन्यवस्था। शारदा चेष्टा। उन्मनी गतिः। निर्मलगात्रम्। निरालम्बपीठम्। अमृतकल्लोलान...

ମନକୁ ନିରୋଧ କରୁଥିବା କନ୍ଥା। ଯୋଗଦ୍ୱାରା ସଦା-ଆନନ୍ଦ ସ୍ୱରୂପର ଦର୍ଶନ। ଆନନ୍ଦର ଭିକ୍ଷାରେ ଜୀବନ ଯାପନ କରୁଥିବା ସାଧକ। ମହାଶ୍ମଶାନରେ ମଧ୍ୟ ଆନନ୍ଦବନରେ ବାସ। ଏକାନ୍ତ ସ୍ଥାନ। ଆନନ୍ଦମଠ। ଉନ୍ମନୀ ଅବସ୍ଥା। ଶାରଦାଙ୍କ ଚେଷ୍ଟା। ଉନ୍ମନୀର ଗତି। ନିର୍ମଳ ଗାତ୍ର। ନିରାଲମ୍ବ ପୀଠ। ଅମୃତ-କଲ୍ଲୋଳର ଆନନ୍ଦକ୍ରିୟା। ପାଣ୍ଡର ଗଗନ। ମହାସିଦ୍ଧାନ୍ତ। ଶମ-ଦମାଦି ଦିବ୍ୟଶକ୍ତି ଆଚରଣରେ କ୍ଷେତ୍ର-ପାତ୍ର ପାଟୁତା। ପରା-ଅପର ସଂଯୋଗ। ତାରକ ଉପଦେଶ। ଦେବତା ଅଦ୍ୱୈତ ସଦା-ଆନନ୍ଦ।

Verse 44

मनोनिरोधिनी कन्था। योगेन सदानन्दस्वरूपदर्शनम्। आनन्दभिक्षाशी। महाश्मशानेऽप्यानन्दवने वासः। एकान्तस्थानम्। आनन्दमठम्। उन्मन्यवस्था। शारदा चेष्टा। उन्मनी गतिः। निर्मलगात्रम्। निरालम्बपीठम्। अमृतकल्लोलान...

ମନକୁ ନିରୋଧ କରୁଥିବା କନ୍ଥା। ଯୋଗଦ୍ୱାରା ସଦା-ଆନନ୍ଦ ସ୍ୱରୂପର ଦର୍ଶନ। ଆନନ୍ଦର ଭିକ୍ଷାରେ ଜୀବନ ଯାପନ କରୁଥିବା ସାଧକ। ମହାଶ୍ମଶାନରେ ମଧ୍ୟ ଆନନ୍ଦବନରେ ବାସ। ଏକାନ୍ତ ସ୍ଥାନ। ଆନନ୍ଦମଠ। ଉନ୍ମନୀ ଅବସ୍ଥା। ଶାରଦାଙ୍କ ଚେଷ୍ଟା। ଉନ୍ମନୀର ଗତି। ନିର୍ମଳ ଗାତ୍ର। ନିରାଲମ୍ବ ପୀଠ। ଅମୃତ-କଲ୍ଲୋଳର ଆନନ୍ଦକ୍ରିୟା। ଶ୍ୱେତ ଗଗନ। ମହାସିଦ୍ଧାନ୍ତ। ଶମ-ଦମାଦି ଦିବ୍ୟଶକ୍ତି ଆଚରଣରେ କ୍ଷେତ୍ର-ପାତ୍ର ପାଟୁତା। ପରା-ଅପର ସଂଯୋଗ। ତାରକ ଉପଦେଶ। ଦେବତା ଅଦ୍ୱୈତ ସଦା-ଆନନ୍ଦ।

Verse 45

मनोनिरोधिनी कन्था। योगेन सदानन्दस्वरूपदर्शनम्। आनन्दभिक्षाशी। महाश्मशानेऽप्यानन्दवने वासः। एकान्तस्थानम्। आनन्दमठम्। उन्मन्यवस्था। शारदा चेष्टा। उन्मनी गतिः। निर्मलगात्रम्। निरालम्बपीठम्। अमृतकल्लोलान...

ମନକୁ ନିରୋଧ କରୁଥିବା କନ୍ଥା। ଯୋଗଦ୍ୱାରା ସଦା-ଆନନ୍ଦ ସ୍ୱରୂପର ଦର୍ଶନ। ଆନନ୍ଦର ଭିକ୍ଷାରେ ଆହାର କରୁଥିବା ସାଧକ। ମହାଶ୍ମଶାନରେ ମଧ୍ୟ ଆନନ୍ଦବନରେ ବାସ। ଏକାନ୍ତତା। ଆନନ୍ଦମଠ। ଉନ୍ମନୀ ଅବସ୍ଥା। ଶାରଦାଙ୍କ ଚେଷ୍ଟା। ଉନ୍ମନୀର ପଥ/ଗତି। ନିର୍ଦୋଷ ନିର୍ମଳ ଗାତ୍ର। ନିରାଲମ୍ବ ପୀଠ। ଅମୃତ-କଲ୍ଲୋଳର ଆନନ୍ଦକ୍ରିୟା। ଫିକା/ଶ୍ୱେତ ଗଗନ। ମହାସିଦ୍ଧାନ୍ତ। ଶାନ୍ତି ଓ ସଂଯମ ଆଦି ଦିବ୍ୟଶକ୍ତି ଆଚରଣରେ କ୍ଷେତ୍ର-ପାତ୍ର ପାଟୁତା। ପରା-ଅପର ଯୋଗ। ତାରକ ଶିକ୍ଷା। ଦେବତା ଅଦ୍ୱୈତ ସଦା-ଆନନ୍ଦ।

Verse 46

मनोनिरोधिनी कन्था। योगेन सदानन्दस्वरूपदर्शनम्। आनन्दभिक्षाशी। महाश्मशानेऽप्यानन्दवने वासः। एकान्तस्थानम्। आनन्दमठम्। उन्मन्यवस्था। शारदा चेष्टा। उन्मनी गतिः। निर्मलगात्रम्। निरालम्बपीठम्। अमृतकल्लोलान...

ମନକୁ ନିରୋଧ କରୁଥିବା କନ୍ଥା। ଯୋଗଦ୍ୱାରା ସଦା-ଆନନ୍ଦ ସ୍ୱରୂପର ଦର୍ଶନ। ଆନନ୍ଦ-ଭିକ୍ଷାରେ ଜୀବନ ଧାରଣ କରୁଥିବା ସାଧକ। ମହାଶ୍ମଶାନରେ ମଧ୍ୟ ଆନନ୍ଦବନରେ ବାସ। ଏକାନ୍ତ ସ୍ଥାନ। ଆନନ୍ଦମଠ। ଉନ୍ମନୀ (ମନାତୀତ) ଅବସ୍ଥା। ଶାରଦା (ପ୍ରଜ୍ଞା)ର ଚେଷ୍ଟା। ଉନ୍ମନୀକୁ ଗତି। ନିର୍ମଳ ଗାତ୍ର। ନିରାଲମ୍ବ ପୀଠ। ଅମୃତ-ତରଙ୍ଗର ଆନନ୍ଦକ୍ରିୟା। ପାଣ୍ଡୁର ଗଗନ। ମହାସିଦ୍ଧାନ୍ତ। ଶମ-ଦମାଦି ଦିବ୍ୟଶକ୍ତି ଆଚରଣରେ କ୍ଷେତ୍ର-ପାତ୍ର ପାଟୁତା। ପରା-ଅପର ସଂଯୋଗ। ତାରକ ଉପଦେଶ। ଦେବତା ଅଦ୍ୱୈତ ସଦା-ଆନନ୍ଦ।

Verse 47

मनोनिरोधिनी कन्था। योगेन सदानन्दस्वरूपदर्शनम्। आनन्दभिक्षाशी। महाश्मशानेऽप्यानन्दवने वासः। एकान्तस्थानम्। आनन्दमठम्। उन्मन्यवस्था। शारदा चेष्टा। उन्मनी गतिः। निर्मलगात्रम्। निरालम्बपीठम्। अमृतकल्लोलान...

ମନକୁ ନିରୋଧ କରୁଥିବା କନ୍ଥା। ଯୋଗଦ୍ୱାରା ସଦା-ଆନନ୍ଦ ସ୍ୱରୂପର ଦର୍ଶନ। ଆନନ୍ଦ-ଭିକ୍ଷାରେ ଜୀବନ ଧାରଣ କରୁଥିବା ସାଧକ। ମହାଶ୍ମଶାନରେ ମଧ୍ୟ ଆନନ୍ଦବନରେ ବାସ। ଏକାନ୍ତ ସ୍ଥାନ। ଆନନ୍ଦମଠ। ଉନ୍ମନୀ (ମନାତୀତ) ଅବସ୍ଥା। ଶାରଦା (ପ୍ରଜ୍ଞା)ର ଚେଷ୍ଟା। ଉନ୍ମନୀକୁ ଗତି। ନିର୍ମଳ ଗାତ୍ର। ନିରାଲମ୍ବ ପୀଠ। ଅମୃତ-ତରଙ୍ଗର ଆନନ୍ଦକ୍ରିୟା। ପାଣ୍ଡୁର ଗଗନ। ମହାସିଦ୍ଧାନ୍ତ। ଶମ-ଦମାଦି ଦିବ୍ୟଶକ୍ତି ଆଚରଣରେ କ୍ଷେତ୍ର-ପାତ୍ର ପାଟୁତା। ପରା-ଅପର ସଂଯୋଗ। ତାରକ ଉପଦେଶ। ଦେବତା ଅଦ୍ୱୈତ ସଦା-ଆନନ୍ଦ।

Verse 48

मनोनिरोधिनी कन्था। योगेन सदानन्दस्वरूपदर्शनम्। आनन्दभिक्षाशी। महाश्मशानेऽप्यानन्दवने वासः। एकान्तस्थानम्। आनन्दमठम्। उन्मन्यवस्था। शारदा चेष्टा। उन्मनी गतिः। निर्मलगात्रम्। निरालम्बपीठम्। अमृतकल्लोलान...

ମନକୁ ନିରୋଧ କରୁଥିବା କନ୍ଥା। ଯୋଗଦ୍ୱାରା ସଦା-ଆନନ୍ଦ ସ୍ୱରୂପର ଦର୍ଶନ। ଆନନ୍ଦ-ଭିକ୍ଷାରେ ଜୀବନ ଧାରଣ କରୁଥିବା ସାଧକ। ମହାଶ୍ମଶାନରେ ମଧ୍ୟ ଆନନ୍ଦବନରେ ବାସ। ଏକାନ୍ତ ସ୍ଥାନ। ଆନନ୍ଦମଠ। ଉନ୍ମନୀ (ମନାତୀତ) ଅବସ୍ଥା। ଶାରଦା (ପ୍ରଜ୍ଞା)ର ଚେଷ୍ଟା। ଉନ୍ମନୀକୁ ଗତି। ନିର୍ମଳ ଗାତ୍ର। ନିରାଲମ୍ବ ପୀଠ। ଅମୃତ-ତରଙ୍ଗର ଆନନ୍ଦକ୍ରିୟା। ପାଣ୍ଡୁର ଗଗନ। ମହାସିଦ୍ଧାନ୍ତ। ଶମ-ଦମାଦି ଦିବ୍ୟଶକ୍ତି ଆଚରଣରେ କ୍ଷେତ୍ର-ପାତ୍ର ପାଟୁତା। ପରା-ଅପର ସଂଯୋଗ। ତାରକ ଉପଦେଶ। ଦେବତା ଅଦ୍ୱୈତ ସଦା-ଆନନ୍ଦ।

Verse 49

नियमः स्वात्मेन्द्रियनिग्रहः। भयमोहशोकक्रोधत्यागस्त्यागः। अनियामकत्वनिर्मलशक्तिः। स्वप्रकाशब्रह्मतत्त्वे शिवशक्तिसम्पुटितप्रपञ्चच्छेदनम्। तथा पत्राक्षाक्षिकमण्डलुः। भवाभावदहनम्। बिभ्रत्याकाशाधारम्। शि...

‘ନିୟମ’ ହେଉଛି ନିଜ ଆତ୍ମା ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟମାନଙ୍କର ସଂୟମ। ଭୟ, ମୋହ, ଶୋକ ଓ କ୍ରୋଧର ତ୍ୟାଗ—ଏହିଁ ତ୍ୟାଗ। ବାହ୍ୟ ବିଧି-ନିଷେଧରେ ଅନିୟନ୍ତ୍ରିତ ରହିବାର ନିର୍ମଳ ଶକ୍ତି—ଏହିଁ ନିୟମ। ସ୍ୱପ୍ରକାଶ ବ୍ରହ୍ମତତ୍ତ୍ୱରେ, ଶିବ-ଶକ୍ତିରେ ସମ୍ପୁଟିତ ହୋଇ, ପ୍ରପଞ୍ଚକୁ ଛେଦନ କରିବା—ଏହିଁ ନିୟମ। ପତ୍ରସଦୃଶ ନେତ୍ରମାନଙ୍କ ‘ଆକ୍ଷିକମଣ୍ଡଳ’କୁ ମଣ୍ଡଲୁ ଭାବିବା। ଭାବ ଓ ଅଭାବର ଦହନ—ନିୟମ। ଆକାଶାଧାରକୁ ଧାରଣ କରିବା—ନିୟମ। ଯଜ୍ଞୋପବୀତ ହେଉଛି ଶିବ, ତୁରୀୟ ସ୍ୱରୂପ। ଶିଖା ‘ତତ୍’ରେ ଲୟ। ତ୍ୟକ୍ତ ଦଣ୍ଡ ଚିନ୍ମୟ। ସନ୍ତତ ମଣ୍ଡଲୁ ହେଉଛି ଅଖଣ୍ଡ ଜାଗୃତିରୂପ ନେତ୍ରମଣ୍ଡଳ। କନ୍ଥା କର୍ମନିର୍ମୂଳନ। ମାୟା, ଅମମତା ଓ ଅହଂକାରର ଦହନ—ନିୟମ। ଶ୍ମଶାନରେ ଦେହ ଅନାହତ (ଅସ୍ପର୍ଶିତ)। ‘ସମୟ’ ହେଉଛି ତ୍ରିଗୁଣାତୀତ ସ୍ୱରୂପାନୁସନ୍ଧାନ। ଭ୍ରାନ୍ତିହରଣ—ନିୟମ। କାମାଦି ବୃତ୍ତିମାନଙ୍କ ଦହନ—ନିୟମ। କୌପୀନ କାଠିନ୍ୟ ଓ ଦୃଢତା। ଚୀର-ଅଜିନବାସ—ନିୟମ। ମନ୍ତ୍ର ଅନାହତ; ଅକ୍ରିୟାରେ ମାତ୍ର ଆସ୍ୱାଦ୍ୟ। ସ୍ୱେଚ୍ଛାଚାରରୂପ ସ୍ୱଭାବ ହିଁ ମୋକ୍ଷ—ପରବ୍ରହ୍ମ। ଆଚରଣ ନାଉ ପରି। ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟରେ ଶାନ୍ତି ସଂଗ୍ରହ; ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟାଶ୍ରମରେ ଅଧ୍ୟୟନ କରି, ସର୍ବ ସଂବିଦ୍-ଅଭିମାନର ନ୍ୟାସ—ସନ୍ନ୍ୟାସ। ଶେଷରେ ଅଖଣ୍ଡାକାର ବ୍ରହ୍ମରୂପେ ଅବସ୍ଥା; ନିତ୍ୟ ସର୍ବ ସନ୍ଦେହନାଶ।

Verse 50

नियमः स्वात्मेन्द्रियनिग्रहः। भयमोहशोकक्रोधत्यागस्त्यागः। अनियामकत्वनिर्मलशक्तिः। स्वप्रकाशब्रह्मतत्त्वे शिवशक्तिसम्पुटितप्रपञ्चच्छेदनम्। तथा पत्राक्षाक्षिकमण्डलुः। भवाभावदहनम्। बिभ्रत्याकाशाधारम्। शि...

‘ନିୟମ’ ହେଉଛି ନିଜ ଆତ୍ମା ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟମାନଙ୍କର ସଂୟମ। ଭୟ, ମୋହ, ଶୋକ ଓ କ୍ରୋଧର ତ୍ୟାଗ—ଏହିଁ ତ୍ୟାଗ। ବାହ୍ୟ ବିଧି-ନିଷେଧରେ ଅନିୟନ୍ତ୍ରିତ ରହିବାର ନିର୍ମଳ ଶକ୍ତି—ଏହିଁ ନିୟମ। ସ୍ୱପ୍ରକାଶ ବ୍ରହ୍ମତତ୍ତ୍ୱରେ, ଶିବ-ଶକ୍ତିରେ ସମ୍ପୁଟିତ ହୋଇ, ପ୍ରପଞ୍ଚକୁ ଛେଦନ କରିବା—ଏହିଁ ନିୟମ। ପତ୍ରସଦୃଶ ନେତ୍ରମାନଙ୍କ ‘ଆକ୍ଷିକମଣ୍ଡଳ’କୁ ମଣ୍ଡଲୁ ଭାବିବା। ଭାବ ଓ ଅଭାବର ଦହନ—ନିୟମ। ଆକାଶାଧାରକୁ ଧାରଣ କରିବା—ନିୟମ। ଯଜ୍ଞୋପବୀତ ହେଉଛି ଶିବ, ତୁରୀୟ ସ୍ୱରୂପ। ଶିଖା ‘ତତ୍’ରେ ଲୟ। ତ୍ୟକ୍ତ ଦଣ୍ଡ ଚିନ୍ମୟ। ସନ୍ତତ ମଣ୍ଡଲୁ ହେଉଛି ଅଖଣ୍ଡ ଜାଗୃତିରୂପ ନେତ୍ରମଣ୍ଡଳ। କନ୍ଥା କର୍ମନିର୍ମୂଳନ। ମାୟା, ଅମମତା ଓ ଅହଂକାରର ଦହନ—ନିୟମ। ଶ୍ମଶାନରେ ଦେହ ଅନାହତ (ଅସ୍ପର୍ଶିତ)। ‘ସମୟ’ ହେଉଛି ତ୍ରିଗୁଣାତୀତ ସ୍ୱରୂପାନୁସନ୍ଧାନ। ଭ୍ରାନ୍ତିହରଣ—ନିୟମ। କାମାଦି ବୃତ୍ତିମାନଙ୍କ ଦହନ—ନିୟମ। କୌପୀନ କାଠିନ୍ୟ ଓ ଦୃଢତା। ଚୀର-ଅଜିନବାସ—ନିୟମ। ମନ୍ତ୍ର ଅନାହତ; ଅକ୍ରିୟାରେ ମାତ୍ର ଆସ୍ୱାଦ୍ୟ। ସ୍ୱେଚ୍ଛାଚାରରୂପ ସ୍ୱଭାବ ହିଁ ମୋକ୍ଷ—ପରବ୍ରହ୍ମ। ଆଚରଣ ନାଉ ପରି। ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟରେ ଶାନ୍ତି ସଂଗ୍ରହ; ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟାଶ୍ରମରେ ଅଧ୍ୟୟନ କରି, ସର୍ବ ସଂବିଦ୍-ଅଭିମାନର ନ୍ୟାସ—ସନ୍ନ୍ୟାସ। ଶେଷରେ ଅଖଣ୍ଡାକାର ବ୍ରହ୍ମରୂପେ ଅବସ୍ଥା; ନିତ୍ୟ ସର୍ବ ସନ୍ଦେହନାଶ।