
Sukta 9.43
Soma Pavamāna
ഈ ചെറു പവമാന സോമ സ്തുതിഗാനം, ചാലനിയിൽ (ഫിൽറ്ററിൽ) ശുദ്ധീകരിക്കപ്പെടുന്ന സോമനെ പുകഴ്ത്തുന്നു. പ്രകാശമുള്ള ‘പശുക്കൾ’ (കിരണങ്ങൾ) അവനെ കഴുകി, വേഗമേറിയ കുതിരയെപ്പോലെ നിർമ്മലനാക്കി, പിന്നെ കവികളുടെ സ്തുതിഗീതങ്ങൾ അവനെ അലങ്കരിക്കുന്നു എന്ന ഉപമയാണ്. ദീപ്തനായ ഇന്ദു ദീപ്തിമാന സമ്പത്ത് (രയി)യും, അനേകം കിരണങ്ങളുള്ള തേജസ്സും കൊണ്ടുവരട്ടെ; ജപിക്കുന്ന ദർശകനെ ജയകരമായ ശക്തിയാൽയും ഉന്നത വീരോർജ്ജം (സുവീര്യ) കൊണ്ടും ശക്തിപ്പെടുത്തട്ടെ എന്ന് പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു.
Mantra 1
यो अत्य इव मृज्यते गोभिर्मदाय हर्यतः । तं गीर्भिर्वासयामसि ॥
അതി (വേഗമുള്ള) അശ്വംപോലെ മൃജ്യപ്പെടുന്നവൻ—ഗോ (കിരണങ്ങൾ) കൊണ്ട് മദത്തിനായി—സ്വർണവർണ്ണനായ അവനെ; ഞങ്ങൾ ഗീർഭിഃ, പ്രചോദിത സ്തുതികളാൽ, പൊതിഞ്ഞ് ദീപ്തമാക്കുന്നു.
Mantra 2
तं नो विश्वा अवस्युवो गिरः शुम्भन्ति पूर्वथा । इन्दुमिन्द्राय पीतये ॥
ഞങ്ങള്ക്കായി സഹായം ആഗ്രഹിക്കുന്ന എല്ലാ ഗിരഃ (സ്തുതികൾ) അവനെ പുരാതന രീതിപോലെ അലങ്കരിക്കുന്നു; ഇന്ദ്രന്റെ പാനാർത്ഥം ഈ ദീപ്തമായ ഇന്ദു (സോമബിന്ദു) — പ്രകാശശക്തിയുടെ അധിപനായ ഇന്ദ്രൻ ഞങ്ങളിലേയ്ക്ക് വളരുവാൻ.
Mantra 3
पुनानो याति हर्यतः सोमो गीर्भिः परिष्कृतः । विप्रस्य मेध्यातिथेः ॥
പുനാന—സ്വയം ശുദ്ധിയാകുന്ന—സ്വർണവർണ്ണനായ സോമൻ മുന്നോട്ട് പോകുന്നു; ഗീർഭിഃ (സ്തുതികളാൽ) പൂർണ്ണമായി പരിഷ്കൃതനായി, മേധ്യ-അതിഥിയായ വിപ്ര (ഋഷി)യുടെ യജ്ഞകർമ്മത്തിൽ.
Mantra 4
पवमान विदा रयिमस्मभ्यं सोम सुश्रियम् । इन्दो सहस्रवर्चसम् ॥
ഹേ പവമാന സോമ, ഞങ്ങള്ക്കായി റയി—സുശ്രിയ, യഥാർത്ഥ ശോഭയുള്ള—വിദാ, കണ്ടെത്തി കൊണ്ടുവരിക; ഹേ ഇന്ദോ, സഹസ്രവർചസ്—ആയിരം ദീപ്തികളാൽ പ്രകാശിക്കുന്ന—സമ്പത്ത് നല്കുക.
Mantra 5
इन्दुरत्यो न वाजसृत्कनिक्रन्ति पवित्र आ । यदक्षारति देवयुः ॥
ഇന്ദു, വാജം (സമൃദ്ധി) കൊണ്ടുവരുന്ന ഓടുന്ന കുതിരപോലെ, പവിത്രത്തിലേക്ക് ചാടിച്ചെല്ലുന്നു; ദേവയു (ദേവനെ തേടുന്നവൻ) ധാരയായി ഒഴുകി അതീതമായി കടന്നുപോകുമ്പോൾ.
Mantra 6
पवस्व वाजसातये विप्रस्य गृणतो वृधे । सोम रास्व सुवीर्यम् ॥
വാജസാതി (സമൃദ്ധി-വിജയം) നേടുവാൻ പവിത്രനാകുക; പാടിപ്പുകഴ്ത്തുന്ന വിപ്ര (ഋഷി)യുടെ വർദ്ധനയ്ക്കായി. ഹേ സോമ, ഞങ്ങൾക്ക് സുവീര്യം (ഉത്തമ വീര്യ-ശക്തി) ദാനം ചെയ്യുക.
The deity is Soma Pavamāna—Soma as he flows through the filter in the Soma sacrifice, becoming purified, bright, and fit to be offered.
It asks for splendid wealth (rayi), great radiance (sahasravarcas), success in winning strength and plenty (vājasāti), and noble inner power (suvīrya).
Because the ritual purification is like grooming a fast steed: Soma is ‘cleaned’ by the bright rays and then ‘adorned’ by hymns, showing both physical filtering and inner illumination.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.