Sukta 69
Sukta 7.69
Vasiṣṭha (Maṇḍala 7)
Triṣṭubh (high probability; hymn-opening invocation style)
ഇത് വസിഷ്ഠന്റെ പ്രഭാത-ആഹ്വാനമാണ് അശ്വിനൗ ദേവന്മാരോടുള്ളത്. സ്വർഗ്ഗവും ഭൂമിയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്നതെന്ന് പറയപ്പെടുന്ന അവരുടെ സ്വർണരഥം ഏറ്റവും നേരായ പാതയിലൂടെ അതിവേഗം എത്തണമെന്നു കവി വിളിക്കുന്നു. അവരുടെ കാന്തിമയവും ഘൃതപ്രഭയുമായ ഗതിയെ സ്തുതിച്ച്, യാഗത്തിലേക്ക് പ്രവേശിച്ച് ശാന്തി, ക്ഷേമം, നിധി-സമ്പത്തുകൾ, കൂടാതെ ദർശകരും യജമാനരും ബലവാന്മാരാകുന്നതും കൊണ്ടുവരണമെന്നു പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു.
In this hymn
Addressed to
Mantras
Mantra 1
आ वां रथो रोदसी बद्बधानो हिरण्ययो वृषभिर्यात्वश्वैः । घृतवर्तनिः पविभी रुचान इषां वोळ्हा नृपतिर्वाजिनीवान् ॥
ഹേ അശ്വിന്മാരേ, നിങ്ങളുടെ രഥം വരിക—ദ്യാവാപൃഥിവിയെ ഒന്നായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നതു; ഹിരണ്യമയം, ശക്തനായ വൃഷഭസമാന അശ്വങ്ങളാൽ യുക്തം. ഘൃത-വർതനി പഥങ്ങളിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നതു, തന്റെ പവിഭിഃ (ശക്തികളാൽ) ദീപ്തമാകുന്നതു; ഇഷാ (പ്രേരിത ബലം) വഹിക്കുന്നവൻ, നൃപതിസമാന മനുഷ്യ-യാത്രയുടെ അധിപതി, വാജിനീവാൻ—സമൃദ്ധികളാൽ സമ്പന്നൻ.
Mantra 2
स पप्रथानो अभि पञ्च भूमा त्रिवन्धुरो मनसा यातु युक्तः । विशो येन गच्छथो देवयन्तीः कुत्रा चिद्याममश्विना दधाना ॥
ആ രഥം—അഞ്ചു ഭൂമികളിലാകെ വ്യാപിച്ചതു, ത്രിവന്ധുര (ത്രി-ആസനയുക്തം), മനസാ യുക്തം—ചലിക്കട്ടെ. അതിനാൽ നിങ്ങൾ ദേവയന്തീ ജനങ്ങളിലേക്കു പോകുന്നു; ഹേ അശ്വിന്മാരേ, എവിടെയായാലും നിങ്ങൾ നിങ്ങളുടെ യാമ (യാത്ര) സ്ഥാപിക്കുന്നുവോ, അവിടെയെല്ലാം നിങ്ങൾ സന്നിഹിതരാകുന്നു.
Mantra 3
स्वश्वा यशसा यातमर्वाग्दस्रा निधिं मधुमन्तं पिबाथः । वि वां रथो वध्वा यादमानोऽन्तान्दिवो बाधते वर्तनिभ्याम् ॥
ഹേ ദസ്രാ അശ്വിന്മാരേ, സ്വശ്വാ (നല്ല അശ്വങ്ങളോടെ) യശസ്സോടെ ഇവിടെ വരിക; മധുമന്ത നിധി പാനം ചെയ്യുക. നിങ്ങളുടെ രഥം—വധൂ (സംയോഗ-ശക്തി)യോടുകൂടെ സഞ്ചരിച്ച്—തന്റെ രണ്ടു വർതനികളാൽ ദിവത്തിന്റെ അറ്റങ്ങളെ ഭേദിച്ചു, ഊർധ്വാരോഹണത്തിനായി പഥം തുറക്കുന്നു.
Mantra 4
युवोः श्रियं परि योषावृणीत सूरो दुहिता परितक्म्यायाम् । यद्देवयन्तमवथः शचीभिः परि घ्रंसमोमना वां वयो गात् ॥
നിങ്ങളുടെ ശ്രീതേജസ്സിനെ ചുറ്റി സൂര്യന്റെ പുത്രിയായ കന്യക സ്വയം തിരഞ്ഞെടുത്തു—പരിക്രമണഗതിയിൽ. നിങ്ങൾ ശചീഭിഃ (പ്രഭാവശക്തികളാൽ) ദേവയന്തനെ (ദേവാന്വേഷകനെ) സഹായിച്ചപ്പോൾ, നിങ്ങളുടെ അനുകമ്പാഭരിതമായ മനസ്സാൽ നിങ്ങളുടെ വയഃ (ജീവശക്തി) ദഹിപ്പിക്കുന്ന ഘ്രംസത്തെ (താപത്തെ) ചുറ്റി കടന്ന് അതീതമായി.
Mantra 5
यो ह स्य वां रथिरा वस्त उस्रा रथो युजानः परियाति वर्तिः । तेन नः शं योरुषसो व्युष्टौ न्यश्विना वहतं यज्ञे अस्मिन् ॥
നിങ്ങളുടെ ആ രഥം, യുക്തമായിട്ട്, പ്രകാശമുള്ള ഉഷസ്സുകളുടെ വാസസ്ഥാനത്ത് ചുറ്റി സഞ്ചരിക്കുന്നു. അതിനാൽ ഉഷസ്സിന്റെ വ്യുഷ്ടൗ (പ്രഭാതോദ്ഘാടനം) സമയത്ത് ഞങ്ങൾക്ക് ശം (ശാന്തി)യും യോഃ (വിശാലമായ ആനന്ദം)യും കൊണ്ടുവരിക; ഹേ അശ്വിനൗ, ഈ യജ്ഞത്തിലേക്ക് താഴെയിറങ്ങി ഞങ്ങളെ വഹിച്ചു വരിക.
Mantra 6
नरा गौरेव विद्युतं तृषाणास्माकमद्य सवनोप यातम् । पुरुत्रा हि वां मतिभिर्हवन्ते मा वामन्ये नि यमन्देवयन्तः ॥
ഹേ നരാ (അശ്വിനൗ), കാളയുടെ മിന്നൽ-മിന്നലുപോലെ തൃഷ്ണയോടെ ഇന്ന് ഞങ്ങളുടെ സവനത്തിലേക്ക് (സോമപീഡനത്തിലേക്ക്) വരിക. പല സ്ഥലങ്ങളിലും അവർ നിങ്ങളെ മതിഭിഃ (ചിന്ത/സ്തുതികളാൽ) വിളിക്കുന്നു; മറ്റു ദേവയന്തർ (ദേവാന്വേഷകർ) നിങ്ങളെ ഞങ്ങളിൽ നിന്ന് തടഞ്ഞുനിർത്തരുതേ.
Mantra 7
युवं भुज्युमवविद्धं समुद्र उदूहथुरर्णसो अस्रिधानैः । पतत्रिभिरश्रमैरव्यथिभिर्दंसनाभिरश्विना पारयन्ता ॥
ഹേ അശ്വിനൗ, സമുദ്രത്തിൽ തള്ളിവീഴ്ത്തപ്പെട്ട ഭുജ്യുവിനെ നിങ്ങൾ ഇരുവരും ഉയർത്തി; പ്രളയജലത്തിൽ നിന്ന് അവനെ നിങ്ങളുടെ അച്യുതമായ ആധാരശക്തികളാൽ പുറത്തെടുത്തു. ചിറകുള്ള, അശ്രമ (അലസതയില്ലാത്ത) അവ്യഥി (കുലുക്കമില്ലാത്ത) ശക്തികളാൽ, ഹേ അശ്വിനൗ, നിങ്ങളുടെ ദംസന (ദീപ്തമായ കൗശലകർമ്മങ്ങൾ) കൊണ്ട് അവനെ മറുകരയിലേക്കു കടത്തിയിരിക്കുന്നു.
Mantra 8
नू मे हवमा शृणुतं युवाना यासिष्टं वर्तिरश्विनाविरावत् । धत्तं रत्नानि जरतं च सूरीन्यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥
ഇപ്പോൾ, ഹേ യുവ അശ്വിനൗ, എന്റെ ഹവം (ആഹ്വാനം) കേൾക്കുവിൻ; സമൃദ്ധിയുള്ള ഏറ്റവും നേരിയ ശ്രേഷ്ഠ പാതയിലൂടെ വരുവിൻ. ഞങ്ങളിലേക്കു രത്നങ്ങളെ സ്ഥാപിക്കുവിൻ, പ്രവർത്തിയിൽ വളരുന്ന സൂരി (ഋഷി-കവി)മാരെ പോഷിപ്പിക്കുവിൻ; നിങ്ങൾയും സദാ ഞങ്ങളെ സ്വസ്തി (ക്ഷേമ) ശക്തികളാൽ കാത്തരുളുവിൻ.
Inside Sukta 69
How it unfolds
- Where it opens
A vivid summons: the golden chariot of the Aśvins is called to come, ‘binding’ Heaven and Earth and shining on ghee-bright tracks.
- Development
The hymn links the Aśvins’ movement with the Dawns, describing their roaming course near Uṣas and their readiness to turn toward the sacrificer’s call.
- Climax
A direct ritual request: ‘carry yourselves down into this sacrifice’ and grant peace and wide gladness at daybreak’s opening.
- Where it settles
A final urgent appeal to hear the invocation, come by the most direct, abundance-rich path, bestow treasures, foster the seers, and protect always with svasti.
The deity: Aśvinau
- Cosmic functionThey mediate the transition from night to day, restoring vitality, health, and order at the liminal hour; as divine physicians and helpers, they ‘set right’ what is broken and bring auspicious beginnings.
- Inner significanceSymbolize the awakening of consciousness at dawn—quick discernment, timely help, healing integration of dualities, and the power to move from confusion to clarity by a ‘straight path’.
The seer
- VasiṣṭhaVasiṣṭha-gotra (Āditya/Brāhmaṇa seer line; traditionally linked with the Vasiṣṭhas of Mandala 7) · Foremost seer of the Seventh Maṇḍala; celebrated as a master of sacred speech and royal priest (purohita) associated with Sudās and the Bharata tradition, and as a paradigmatic ṛṣi of dharma and spiritual insight.
Famous verses
ā vāṃ ratho rodasī badbadhānaḥ
ny aśvinā vahataṃ yajñe asmin
yūyam pāta svastibhiḥ sadā naḥ
Attributes of the deity
- Twin deities
- Youthful (yuvānā)
- Swift chariot-riders
- Healers and restorers
- Dawn-associated
- Bestowers of wealth and well-being (ratna, svasti)
- Protectors of worshippers and seers
- Bringers of peace and gladness (śaṃ, yoḥ)
Also by this seer
- Most of Rig Veda Maṇḍala 7 (many hymns to Agni, Indra, Varuṇa-Mitra, and others)
- Vasiṣṭha-associated prayers for protection, kingship, and well-being (svasti) across Vedic ritual usage
- Later tradition connects Vasiṣṭha with Vasiṣṭha Dharmasūtra and yogic/ethical teachings (smṛti/itihāsa lineage attribution)
The rite, step by step
- Prepare the altar and kindle Agni; set the dawn-facing orientation (east).
- Recite an opening invitation calling the Aśvins’ chariot to come swiftly (invocatory verse).
- Praise their radiant course and their association with Uṣas (Dawn), affirming their readiness to arrive at the rite.
- Request entry into the yajña, asking for śaṃ/yoḥ (peace and well-being) and strengthening of the worshippers.
- Conclude with a direct plea to hear the call, come by the straight path (yāsiṣṭaṃ), bestow treasures, and guard with svasti.
- Optionally follow with oblations and further Aśvin hymns as the rite proceeds.
Offerings
- Ghee (ghṛta) oblations
- Soma (where applicable in soma rites)
- Milk/curds and sweet offerings (common in Aśvin contexts)
- Grain-cakes/oblations according to śrauta procedure
Frequently Asked Questions
The Aśvins are twin youthful gods who arrive swiftly in a radiant chariot. In the Rig Veda they are famous as helpers and healers, especially invoked at dawn.
It asks them to come quickly by the straight path, enter the ongoing sacrifice, give peace and well-being, bestow treasures, and protect the worshippers continually.
Dawn is the Aśvins’ characteristic time of arrival. The hymn places their chariot’s movement near the ‘shining Dawns’ and uses daybreak as the moment for auspicious help and fresh beginnings.
Ask anything about Sukta 69 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
