Opening the text

Sukta 10.47
Indra
Trishtubh (probable for RV 10.47; confirmation needed)
ഈ സൂക്തം ഇന്ദ്രനോട് ‘ചിത്ര’ (ബഹുരൂപവും ദീപ്തവുമായ)യും ‘വൃഷൻ’ (ശക്തിമാനും പ്രബലനും) ആയ ‘രയി’—ഭൗതിക സമൃദ്ധിയും, ജയകരമായ ശക്തി (വാജ)യും, ദീപ്തമായ വർധനയും ഒരുമിച്ച് ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ധനം—നൽകണമെന്നുള്ള തുടർച്ചയായ അപേക്ഷയാണ്. വക്താക്കൾ ഇന്ദ്രനോടുള്ള അടുപ്പം ഉറപ്പിക്കുന്നു (“ഞങ്ങൾ നിങ്ങളുടെ വലങ്കൈ പിടിക്കുന്നു”) എന്നും, ഗോവുകളുടെ/കിരണങ്ങളുടെ രക്ഷകനായി അവനെ പുകഴ്ത്തി, സ്വർഗ്ഗവും ഭൂമിയും അനുഗ്രഹിക്കുന്ന മഹത്തായ, അതുല്യമായ വാസസ്ഥലവും ഉറച്ച അടിത്തറയും അപേക്ഷിക്കുന്നു.
Mantra 1
जगृभ्मा ते दक्षिणमिन्द्र हस्तं वसूयवो वसुपते वसूनाम् । विद्मा हि त्वा गोपतिं शूर गोनामस्मभ्यं चित्रं वृषणं रयिं दाः ॥
ഹേ ഇന്ദ്രാ, വസുക്കളുടെ പതി, നിധികളുടെ അധിപനേ, ഞങ്ങൾ—വസു തേടുന്നവർ—നിന്റെ വലങ്കൈ പിടിച്ചിരിക്കുന്നു. കാരണം, ഹേ ശൂരാ, ഞങ്ങൾ നിന്നെ ഗോനാം (കിരണ-ഗോവുകൾ) എന്നവയുടെ ഗോപതി, ശക്തനായ രക്ഷകൻ എന്നു അറിയുന്നു. ഞങ്ങൾക്ക് ചിത്ര—വൈവിധ്യമുള്ള—വൃഷണ—വീര്യവാനായ—രയി നല്കുക: ബലവും പ്രകാശവും ആയ സമ്പത്ത്.
Mantra 2
स्वायुधं स्ववसं सुनीथं चतुःसमुद्रं धरुणं रयीणाम् । चर्कृत्यं शंस्यं भूरिवारमस्मभ्यं चित्रं वृषणं रयिं दाः ॥
ഞങ്ങൾക്ക് സുആയുധ—നന്നായി ആയുധസജ്ജമായ—സ്വവസ—സ്വബലത്തിൽ സ്വയംപര്യാപ്തമായ—സുനീത—സുഗമമായ മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശമുള്ള—രയി നല്കുക; അത് ചതുർസമുദ്രംപോലെ ദൃഢമായി ധരിക്കുന്ന, സമ്പത്തുകളുടെ അടിസ്ഥാനം ആയിരിക്കട്ടെ. അത് ചർക്കൃത്യ—നിർമ്മിച്ച് പണിയേണ്ട—ശംസ്യ—പ്രശംസിച്ച് പ്രസ്താവിക്കേണ്ട—ഭൂരിവാര—വിശാലതയിൽ സമൃദ്ധമായ—ഇരിക്കട്ടെ; ഞങ്ങൾക്ക് ചിത്ര, വൃഷണ രയി നല്കുക: പരിപൂർണ സത്തയുടെ സമൃദ്ധി.
Mantra 3
सुब्रह्माणं देववन्तं बृहन्तमुरुं गभीरं पृथुबुध्नमिन्द्र । श्रुतऋषिमुग्रमभिमातिषाहमस्मभ्यं चित्रं वृषणं रयिं दाः ॥
ഹേ ഇന്ദ്രാ, ഞങ്ങൾക്ക് റയി ദേണമേ—സുബ്രഹ്മാണം (മന്ത്രസമൃദ്ധം) ദേവവന്തം, മഹത്തും വിശാലവും, ഗഹനവും പൃഥുബുധ്നം (വ്യാപകാധാരമുള്ളത്); ഋഷിയുടെ വാക്ക് ശ്രവിക്കുന്നതും, ആക്രമക ചിന്തകൾക്കെതിരെ ഉഗ്രവുമായും, ശത്രു-രൂപണങ്ങളെ ജയിക്കുന്നതുമായ—ഞങ്ങൾക്ക് ചിത്ര (വിവിധ)വും വൃഷണ (പ്രബല)വുമായ റയി ദാ.
Mantra 4
सनद्वाजं विप्रवीरं तरुत्रं धनस्पृतं शूशुवांसं सुदक्षम् । दस्युहनं पूर्भिदमिन्द्र सत्यमस्मभ्यं चित्रं वृषणं रयिं दाः ॥
ഹേ ഇന്ദ്രാ, ഞങ്ങൾക്ക് സനദ്വാജം (പ്രാചീന വാജ-സമൃദ്ധി) ദേണമേ—വിദ്രവീര (പ്രേരിത വീരസമ്പന്നം), തരുത്ര (രക്ഷാശക്തി), ധനസ്പൃത (ധനം ജയിക്കുന്ന), ശൂശുവാംസ (ഉത്സുക/പ്രവൃത്ത)യും സുദക്ഷ (നിപുണ)വും; ദസ്യുഹന (ദസ്യുവിനെ സംഹരിക്കുന്ന), പൂർഭിദ (ദുർഗ്ഗങ്ങൾ ഭേദിക്കുന്ന), സത്യ (കർമ്മത്തിൽ സത്യ) —ഞങ്ങൾക്ക് ചിത്രവും വൃഷണവും ആയ റയി ദാ.
Mantra 5
अश्वावन्तं रथिनं वीरवन्तं सहस्रिणं शतिनं वाजमिन्द्र । भद्रव्रातं विप्रवीरं स्वर्षामस्मभ्यं चित्रं वृषणं रयिं दाः ॥
ഹേ ഇന്ദ്രാ, ഞങ്ങൾക്ക് വാജം ദേണമേ—അശ്വാവന്തം (കുതിരകളുള്ളത്), രഥിനം (രഥങ്ങളുള്ളത്), വീരവന്തം (വീരസമ്പന്നം), സഹസ്രിണം (ആയിരമടങ്ങ്) ശതിനം (നൂറമടങ്ങ്). ഭദ്രവ്രാതം (ശുഭ വ്രത/വിധികളോടെ ചരിക്കുന്ന), വിപ്രവീര (പ്രേരിത ഋഷി-വീരരെ ബലമായി വഹിക്കുന്ന), സ്വർഷാ (പ്രകാശമുള്ള സ്വർഗ്ഗം ജയിക്കുന്ന) ആയ ചിത്ര-വൃഷണ റയി ഞങ്ങൾക്ക് ദാ.
Mantra 6
प्र सप्तगुमृतधीतिं सुमेधां बृहस्पतिं मतिरच्छा जिगाति । य आङ्गिरसो नमसोपसद्योऽस्मभ्यं चित्रं वृषणं रयिं दाः ॥
ഞങ്ങളുടെ മതി മുന്നോട്ട് പോകുന്നു ബൃഹസ്പതിയിലേക്കു—സപ്തഗൗ (ഏഴു ഗോകളുള്ളവൻ), ഋതധീതി (ഋതത്തെ ധ്യാനിക്കുന്നവൻ), സുമേധാ (പ്രകാശമയ ബുദ്ധി) യായവനിലേക്കു. ആ ആംഗിരസന്റെ സമീപത്ത് ഞങ്ങൾ നമസ്കാരത്തോടെ ഉപസദ്യ (ഉപാസനാസഭ/സന്നിധി) ഇരിക്കുന്നു—അവൻ ഞങ്ങൾക്ക് ചിത്ര (പ്രഭാസ്വര/വൈവിധ്യമയ), വൃഷണ (ബലവാൻ) റയി (സമൃദ്ധി, അന്തർധനമായ ബഹുരൂപ സമ്പത്ത്) നൽകട്ടെ.
Mantra 7
वनीवानो मम दूतास इन्द्रं स्तोमाश्चरन्ति सुमतीरियानाः । हृदिस्पृशो मनसा वच्यमाना अस्मभ्यं चित्रं वृषणं रयिं दाः ॥
എന്റെ സ്തോത്രങ്ങൾ വനീവാൻ (ഉത്സുക) ദൂതന്മാരെപ്പോലെ ഇന്ദ്രനിലേക്കു നീങ്ങുന്നു, സുമതി (സദ്ഭാവം/സുചിന്ത) യുടെ പാതകളിലൂടെ യാത്രചെയ്തുകൊണ്ട്. ഹൃദിസ്പൃശ് (ഹൃദയം സ്പർശിക്കുന്ന), മനസ്സിൽ നിന്നു വാക്കായി രൂപപ്പെട്ട അവ—ഞങ്ങൾക്ക് ചിത്ര, വൃഷണ റയി (പ്രഭാസ്വരവും ബലവാനും ആയ സമൃദ്ധി—അന്തർധനമായ ബഹുരൂപ സമ്പത്ത്) നേടിക്കൊടുക്കട്ടെ.
Mantra 8
यत्त्वा यामि दद्धि तन्न इन्द्र बृहन्तं क्षयमसमं जनानाम् । अभि तद्द्यावापृथिवी गृणीतामस्मभ्यं चित्रं वृषणं रयिं दाः ॥
ഹേ ഇന്ദ്രാ, ഞാൻ നിന്നോട് യാചിക്കുന്നതു—അതു ഞങ്ങൾക്ക് നൽകുക: മനുഷ്യരിൽ അസമമായ വിശാല ക്ഷയ (വാസസ്ഥലം/ആധാരം)യും ദൃഢ പ്രതിഷ്ഠയും. അതിനെ ദ്യാവാ-പൃഥിവീ (ആകാശവും ഭൂമിയും) പാടിപ്പുകഴ്ത്തി സ്ഥിരീകരിക്കട്ടെ; ഞങ്ങൾക്ക് ചിത്ര, വൃഷണ റയി—പ്രഭാസ്വരവും ബലവാനും ആയ ബഹുരൂപ അന്തർസമ്പത്ത്—നൽകുക.
It repeatedly asks Indra to give "citra vṛṣaṇa rayi"—a radiant, many-formed, powerful wealth—along with vāja (victorious strength), prosperity, and a secure dwelling (kṣaya).
It is a poetic sign of alliance and trust: the worshippers claim Indra as their close protector and patron, confident that he will lead and support them in gaining wealth and victory.
They can be literal wealth (cattle) and also symbolic “rays” of light and insight; calling Indra "gopati" presents him as the protector and winner of both prosperity and luminous powers.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.