
Sukta 2.20
Gṛtsamada (traditional for RV 2.20)
Triṣṭubh (probable)
ฤคเวท 2.20 เป็นสรรเสริญอินทราในฉันทลักษณ์ตรีษฏุภ์ ซึ่งกวีถวายพลังดลใจของตนดุจรถศึกที่เทียมม้าดีแล้ว เพื่อขอความคุ้มครอง ชัยชนะ และรางวัลอันเอื้อเฟื้อจากอินทรา บทสวดรำลึกวีรกรรมโบราณของอินทราที่เกี่ยวเนื่องกับอังคิรส—ทรงเปิดทาง ทรงทลายศิลา/ป้อมปราการ และทรงปลดปล่อยแสงสว่าง—แล้วจึงหันสู่คำขอในพิธีกรรมอย่างเป็นรูปธรรม: ขอให้ทักษิณาอันอุดมถูก “รีด” ออกมาเพื่อผู้ขับร้อง และให้หมู่ชนรุ่งเรืองด้วยบุตรหลานผู้กล้าและด้วยเสียงอันยิ่งใหญ่ในวิธถะ
Mantra 1
वयं ते वय इन्द्र विद्धि षु णः प्र भरामहे वाजयुर्न रथम् । विपन्यवो दीध्यतो मनीषा सुम्नमियक्षन्तस्त्वावतो नॄन् ॥
โอ้อินทรา โปรดทรงรู้กำลังของเราที่มีเพื่อท่าน เรานำมันออกไปข้างหน้า ดุจรถศึกที่ใฝ่หาความอุดมแห่งพลัง เราผู้แสวงหาวาจาอันสว่างไสว จุดประกายด้วยความคิด ปรารถนาจะชนะพระกรุณาของท่าน—เหล่ามนุษย์ผู้ได้รับการค้ำจุนจากท่าน
Mantra 2
त्वं न इन्द्र त्वाभिरूती त्वायतो अभिष्टिपासि जनान् । त्वमिनो दाशुषो वरूतेत्थाधीरभि यो नक्षति त्वा ॥
โอ้อินทรา ท่านทรงพิทักษ์หมู่ชนผู้มุ่งมาหาท่านด้วยความช่วยเหลือของท่านเอง เป็นผู้คุ้มครองความดีที่เขาใฝ่หา ท่านคือที่พึ่งของผู้ให้ทาน ดังนั้นด้วยทัศนะอันเที่ยงตรง ท่านจึงเสด็จเข้าใกล้ผู้เอื้อมไปหาท่าน ผู้เข้าถึงท่าน
Mantra 3
स नो युवेन्द्रो जोहूत्रः सखा शिवो नरामस्तु पाता । यः शंसन्तं यः शशमानमूती पचन्तं च स्तुवन्तं च प्रणेषत् ॥
ขออินทราผู้เยาว์วัยจงเป็นมิตรผู้ถูกเชิญของเรา เป็นสหายผู้เป็นมงคล เป็นผู้พิทักษ์มนุษย์—ผู้ซึ่งด้วยความอุปถัมภ์ของตน นำผู้ประกาศ ผู้เพียรพยายาม ผู้ปรุงเครื่องบูชา และผู้สรรเสริญ ให้ก้าวหน้าไป
Mantra 4
तमु स्तुष इन्द्रं तं गृणीषे यस्मिन्पुरा वावृधुः शाशदुश्च । स वस्वः कामं पीपरदियानो ब्रह्मण्यतो नूतनस्यायोः ॥
ข้าพเจ้าสรรเสริญท่าน—อินทรา; ข้าพเจ้าขับสดุดีท่าน—ผู้ซึ่งในท่านนั้น บรรพชนได้เจริญงอกงามและได้ที่พำนักอันมั่นคง. ท่านผู้ยังคงเคลื่อนไป เติมเต็มความปรารถนาแห่ง “ทรัพย์แห่งความเป็นอยู่” แก่ผู้แสวงหา พรหมัน (brahman) แก่อารยะผู้ใหม่อยู่เสมอ
Mantra 5
सो अङ्गिरसामुचथा जुजुष्वान्ब्रह्मा तूतोदिन्द्रो गातुमिष्णन् । मुष्णन्नुषसः सूर्येण स्तवानश्नस्य चिच्छिश्नथत्पूर्व्याणि ॥
ท่านทรงรับบทสวดของเหล่าอังคิรส (Aṅgirasa); อินทราผู้สถาปนาพรหมันได้ฟาดเปิดทาง กระตุ้นให้หนทางเคลื่อนไป. ทรงชิงเอาอุษัส—รุ่งอรุณทั้งหลาย—ด้วยสุริยะ; และเมื่อสรรเสริญอยู่ ก็ทรงทลายแม้ป้อมปราการดึกดำบรรพ์ของศิลา
Mantra 6
स ह श्रुत इन्द्रो नाम देव ऊर्ध्वो भुवन्मनुषे दस्मतमः । अव प्रियमर्शसानस्य साह्वाञ्छिरो भरद्दासस्य स्वधावान् ॥
ท่านผู้นั้นแลเป็นผู้เลื่องลือ—เทพนามว่าอินทระ (Indra) ผู้ผงาดสูง ผู้อัศจรรย์ยิ่งสำหรับมนุษย์. ผู้มีกำลังด้วยตนเองนั้นได้กดปราบศีรษะของทาสะ (Dāsa) อรฺศสานะ (Arśasāna) ผู้ดุร้าย แม้เป็นที่รักของพวกตน.
Mantra 7
स वृत्रहेन्द्रः कृष्णयोनीः पुरंदरो दासीरैरयद्वि । अजनयन्मनवे क्षामपश्च सत्रा शंसं यजमानस्य तूतोत् ॥
ท่าน—อินทระ (Indra) ผู้สังหารวฤตระ (Vṛtra) ผู้ทำลายป้อมปราการ ผู้มีความมืดเป็นครรภ์—ได้ขับไล่พลังของดาสี (Dāsī) ให้แตกกระจาย. อีกทั้งได้บันดาลทุ่งนาและสายน้ำให้แก่มนุ (Manu) และทรงเร้าเร่งคำสรรเสริญของผู้บูชายัญให้ก้องกังวานอยู่เสมอ.
Mantra 8
तस्मै तवस्यमनु दायि सत्रेन्द्राय देवेभिरर्णसातौ । प्रति यदस्य वज्रं बाह्वोर्धुर्हत्वी दस्यून्पुर आयसीर्नि तारीत् ॥
แด่ท่าน—อินทระ (Indra) ผู้ทรงเดช—ได้มีพลังประทานในศึกส่วนรวมร่วมกับเหล่าเทพ เพื่อชิงเอาสายน้ำหลาก (หรือความอุดมแห่งน้ำ). ครั้นเมื่อวชระ (vajra) ถูกวางไว้ในพระกรของท่าน ท่านก็สังหารดัสยุ (Dasyu) และทำให้ป้อมเหล็กทั้งหลายพังทลายลง.
Mantra 9
नूनं सा ते प्रति वरं जरित्रे दुहीयदिन्द्र दक्षिणा मघोनी । शिक्षा स्तोतृभ्यो माति धग्भगो नो बृहद्वदेम विदथे सुवीराः ॥
บัดนี้แท้จริง ขอให้ทักษิณา (Dakṣiṇā, ทานแห่งพิธีบูชา) อันอุดมสมบูรณ์ เปี่ยมด้วยความเต็มพร้อม ถูกรีดหลั่งออกเป็นการตอบแทนแด่ท่าน—โอ้อินทระ—เพื่อกวีผู้สรรเสริญ ขอทรงประทานแก่ผู้สรรเสริญทั้งหลาย; ขอให้ภาคแห่งภคะ (Bhaga, ส่วนแห่งศุภมงคล/โชคดี) ของเรามิถูกเผาผลาญหรือพร่องลง; ขอให้เราได้กล่าวถึง ‘ความไพศาล’ (Bṛhat) ในสภาพิธี (vidatha) พร้อมด้วยพลังอันดีและบุตรผู้กล้าหาญ.
The poet begins by presenting the community’s strength and inspired speech to Indra, asking him to recognize and uphold them.
Praise expands into mythic remembrance: Indra accepts the Aṅgiras chants, drives open the way, and breaks the ancient rock/fortresses to release light and order.
Indra’s decisive, archetypal victory—shattering the primordial strongholds and clearing the path—stands as the warrant for present help.
The hymn resolves in pragmatic blessing: may rich dakṣiṇā be obtained for the singer, may the praisers be supported, and may the assembly speak the ‘Vast’ (bṛhat) with heroic offspring and enduring fortune.
वयं ते वय इन्द्र विद्धि षु णः प्र भरामहे वाजयुर्न रथम् । विपन्यवो दीध्यतो मनीषा सुम्नमियक्षन्तस्त्वावतो नॄन् ॥सो अङ्गिरसामुचथा जुजुष्वान्ब्रह्मा तूतोदिन्द्रो गातुमिष्णन् । मुष्णन्नुषसः सूर्येण स्तवानश्नस्य चिच्छिश्नथत्पूर्व्याणि ॥bṛhad vadema vidathe suvīrāḥ
It asks Indra to recognize the singers’ inspired praise, protect and empower them, and grant success and prosperity—especially the generous dakṣiṇā (reward/gift) for the ritual poet and priests.
These are remembered as Indra’s ancient victory-deeds: by accepting sacred chants and breaking obstructions, he ‘opens the path’ and releases light and order. The poet cites this as proof Indra can remove present obstacles too.
It means: “May we speak a great and powerful word in the assembly, possessing good and heroic offspring (or heroic strength).” It is a closing wish for strong speech, public success, and lasting vitality.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.