Rig Veda 2.20.9: Mandala 2, Sukta 20, Mantra 9

Sukta 2.20

Rishi: Gṛtsamada

Devata: Indra (with Bhaga as allotting felicity)

Chandas: Triṣṭubh (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

नूनं सा ते प्रति वरं जरित्रे दुहीयदिन्द्र दक्षिणा मघोनी । शिक्षा स्तोतृभ्यो माति धग्भगो नो बृहद्वदेम विदथे सुवीराः ॥

Sanskrit recitationRig Veda 2.20.9

Transliteration

nū́naṃ sā́ te práti váraṃ jaritré duhī́yád indra dákṣiṇā maghónī | śíkṣā stotṛ́-bhyo mā́ áti dhák bhágo no bṛhád vadema vidáthe su-vī́rāḥ ||

Translation

บัดนี้แท้จริง ขอให้ทักษิณา (Dakṣiṇā, ทานแห่งพิธีบูชา) อันอุดมสมบูรณ์ เปี่ยมด้วยความเต็มพร้อม ถูกรีดหลั่งออกเป็นการตอบแทนแด่ท่าน—โอ้อินทระ—เพื่อกวีผู้สรรเสริญ ขอทรงประทานแก่ผู้สรรเสริญทั้งหลาย; ขอให้ภาคแห่งภคะ (Bhaga, ส่วนแห่งศุภมงคล/โชคดี) ของเรามิถูกเผาผลาญหรือพร่องลง; ขอให้เราได้กล่าวถึง ‘ความไพศาล’ (Bṛhat) ในสภาพิธี (vidatha) พร้อมด้วยพลังอันดีและบุตรผู้กล้าหาญ.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• नूनम्: now; surely
• नूनम्: —
• Type: Indeclinable
• Root: नूनम् (अव्यय) < नूना

• सा: she/that (fem.)
• सा: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• ते: of you; your
• ते: सम्बन्ध (genitive) / Sampradāna (if dative)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• प्रति: towards; in return
• प्रति: —
• Type: Indeclinable
• Root: प्रति (उपसर्ग/अव्यय)

• वरम्: a boon; choice gift
• वरम्: Karma
• Type: Noun
• Root: वर (प्रातिपदिक) < √वृ (वरणे) / वर (श्रेष्ठ/वरणीय)

• जरित्रे: to the praiser (singer)
• जरित्रे: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: जरितृ (प्रातिपदिक) < √गॄ/√जर् (स्तुतौ) (Vedic: ‘singer/praiser’)

• दुहीयत्: may (she) milk/yield
• दुहीयत्: Kriyā
• Type: Verb
• Root: √दुह् (दोहने)

• इन्द्र: O Indra
• इन्द्र: सम्बोधन
• Type: Noun (proper) / Vocative
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• दक्षिणा: the sacrificial fee; gift
• दक्षिणा: Kartā
• Type: Noun
• Root: दक्षिणा (प्रातिपदिक)

• मघोनी: bountiful; generous (lady)
• मघोनी: Kartā (apposition to ‘दक्षिणा’)
• Type: Adjective (used substantively) / Noun-epithet
• Root: मघोनी (प्रातिपदिक) < मघवन्/मघ (दान/समृद्धि)

• शिक्षा: grant; bestow; teach
• शिक्षा: Kriyā
• Type: Verb
• Root: √शिक्ष् (शिक्षायाम्/अभ्यासे; Vedic: ‘to grant/teach’)

• स्तोतृभ्यः: to the praisers
• स्तोतृभ्यः: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: स्तोतृ (प्रातिपदिक) < √स्तु (स्तुतौ)

• मातिम्: thought; inspiration; counsel
• मातिम्: Karma
• Type: Noun
• Root: मति (प्रातिपदिक) < √मन् (मनने)

• धक्: indeed; then; pray
• धक्: —
• Type: Indeclinable
• Root: धक् (निपात; Vedic particle)

• भगः: Bhaga (dispenser of fortune); good fortune
• भगः: Kartā
• Type: Noun (deity/abstract)
• Root: भग (प्रातिपदिक)

• नः: our; of us
• नः: सम्बन्ध (genitive)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• बृहद्वदेम: may we speak greatly (loftily)
• बृहद्वदेम: Kriyā
• Type: Verb (with adverbial qualifier)
• Root: √वद् (वदने) + बृहत् (विशेषण-प्रातिपदिक)

• विदथे: in the rite/assembly; at the worship
• विदथे: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: विदथ (प्रातिपदिक)

• सुवीराः: having good heroes/sons; strong in heroes
• सुवीराः: Kartā (predicate/attribute of ‘we’)
• Type: Adjective
• Root: सुवीर (प्रातिपदिक) = सु- + वीर