ปรศุราม

ครั้งนั้นข้าพเจ้าเข้าไปหา พระราม ด้วยตั้งใจจะบูชาแด่พราหมณ์ผู้ประเสริฐยิ่ง ครั้นถวายคำนับตามแบบพิธีแล้ว จึงกล่าวถ้อยคำอันเหมาะสมและสูงส่ง

กรรณะด้วยความมั่นคงอดกลั้น กดข่มความเจ็บปวดอันเหลือทนไว้; มิได้สั่นไหว มิได้แสดงอาการทุกข์ภายนอก และยังคงรองรับภารควะ (ปรศุราม) อยู่

แล้วพระราม (ปรศุราม) ผู้มีดวงตากระสับกระส่ายด้วยโทสะ ได้กล่าวแก่ข้าพเจ้าว่า: ‘หากเจ้ามิทำตามถ้อยคำของเรา โอ้ผู้ประเสริฐแห่งวงศ์กุรุ…’

วสิษฐะกล่าวว่า—เมื่อปรศุรามได้เห็นความอัศจรรย์ยิ่งใหญ่นั้น ก็เล่าเรื่องทั้งหมดเกี่ยวกับกวางทั้งคู่ตามที่ได้ยินมา

วสิษฐะกล่าวว่า—เมื่อภฤคุผู้มีบุญ ผู้ยึดมั่นในบรรพชน ได้จากไปแล้ว รามะก็กล่าวด้วยความโกรธยิ่ง พลางถอนใจยาวครั้งแล้วครั้งเล่า

แล้วต่อมา ข้าแต่ราชันผู้ประเสริฐ รามะได้ไปถึงอาศรมของบิดา—อันเต็มไปด้วยสรรพสัตว์ผู้สงบ และก้องกังวานด้วยเสียงสาธยายพระเวท.

กาลก่อนในยุคเตรตา โอ้เทวี มีพระราม ผู้เลิศในหมู่นักถือศาสตรา—องอาจ เปี่ยมด้วยคุณธรรมทั้งปวง และกตัญญูภักดีต่อพระบิดา

สูตะกล่าวว่า: ในเขตศักดิ์สิทธิ์นั้นยังมี “โลหยะษฏิ” คือคทาเหล็กอันรุ่งเรืองยิ่ง ซึ่งพระปรศุรามะทรงสถาปนาไว้ หลังจากทรงหักขวานของพระองค์เองแล้ว

ณ ที่นั้น ฤๅษีผู้รุ่งเรืองพร้อมด้วยเรณุกา ผู้คุ้มครองและประทานอภัยแก่สรรพสัตว์ ได้มีโอรสชื่อราม ผู้เป็นองค์พระผู้เป็นเจ้าเอง คือพระนารายณ์โดยตรง

สัตยวตีต่อมาได้กลายเป็นแม่น้ำศักดิ์สิทธิ์เกาศิกี ผู้ชำระโลกทั้งปวงให้บริสุทธิ์ และบุตรของนางคือฤๅษีชามทัคนีได้อภิเษกกับเรณุกา ธิดาของเรณุ จากครรภ์เรณุกาโดยพลังแห่งเชื้อของชามทัคนี บุตรหลายคนได้ถือกำเนิด มีวสุมานเป็นต้น และผู้น้อยสุดชื่อราม…

ศรีศุกเทวะกล่าวว่า—โอ้ ปริกษิต ผู้เป็นความยินดีแห่งวงศ์กุรุ เมื่อพระปรศุรามได้รับคำสั่งจากบิดา ก็รับทันทีว่า “เป็นเช่นนั้นเถิด” แล้วเสด็จจาริกไปยังสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ตลอดหนึ่งปี ก่อนกลับสู่อาศรมของบิดา

ขณะสตรีสนทนากันในหมู่สตรี และบุรุษสนทนากันในหมู่บุรุษ เหล่ามหาฤๅษีจำนวนมากก็มาถึงที่นั่น ด้วยความปรารถนาจะได้เห็นพระกฤษณะและพระพลราม ได้แก่ ทไวปายนะ นารท จยวนะ เทวละ อสิตะ วิศวามิตร ศตานันทะ ภรทวาชะ และโคตมะ