Rig Veda Sukta 2
Mandala 4Sukta 220 Mantras

Sukta 2

Sukta 4.2

Rishi

Vāmadeva Gautama (traditional attribution for RV 4.2)

Chandas

Triṣṭubh (probable for RV 4.2; this verse conforms to Triṣṭubh cadence)

Ang RV 4.2 ay isang himno ni Vāmadeva kay Agni bilang ang imortal sa mga mortal, hotṛ, seer, at aktibong kapangyarihan sa mga diyos, na nagtatatag ng ṛta (katotohanan-kaayusan) sa buhay ng tao sa pamamagitan ng sakripisyo at inspirasyon. Ito ay humihingi kay Agni na pumukaw ng maliwanag na katalinuhan, paghiwalayin ang tamang pag-unawa sa mga nalilito at pilit na mga impluso, at magkaloob ng malawak, maraming-anyong kasaganaan na sumusuporta sa mga susunod na henerasyon. Ang himno ay nagtatapos sa mga handog ng makata ng pananalita at isang panawagan kay Agni na sumiklab at igawad ang "dakilang yaman" ng isang mas ganap na kabutihan.

Recitation with translationRig Veda 4.2

In this hymn

Addressed to

  • Agni

    Agni is the divine Fire: hotṛ (priest), kaví (seer), and vedhá (ordainer), born in the kindling yet called “immortal among mortals.” He is set “among the gods” as the moving force that carries offerings and awakens radiance and understanding.

Mantras

Mantra 1

यो मर्त्येष्वमृत ऋतावा देवो देवेष्वरतिर्निधायि । होता यजिष्ठो मह्ना शुचध्यै हव्यैरग्निर्मनुष ईरयध्यै ॥

Siya na, imortal sa gitna ng mga mortal, ang diyos na tagapagtaguyod ng Katotohanan, ay itinalaga bilang tagapagpukawsa gitna ng mga diyos, si Agni, ang Hotar, na pinakamarunong sa pag-aalay: sa kadakilaan niya ay pino-po-poon niya ang maliwanag na kaisipan, at sa mga handog ay itinataas niya ang tao.

Mantra 2

इह त्वं सूनो सहसो नो अद्य जातो जाताँ उभयाँ अन्तरग्ने । दूत ईयसे युयुजान ऋष्व ऋजुमुष्कान्वृषणः शुक्राँश्च ॥

Dito, O anak ng lakas, ipinanganak ngayon para sa amin, pumasok sa pagitan ng dalawang kapanganakan, O Agni. Bilang sugo ka pumaparoon, na nagpapares ng mataas na mga lakas, matibay, tuwid ang pagpapatakbo, at maliwanag.

Mantra 3

अत्या वृधस्नू रोहिता घृतस्नू ऋतस्य मन्ये मनसा जविष्ठा । अन्तरीयसे अरुषा युजानो युष्माँश्च देवान्विश आ च मर्तान् ॥

Mabilis ang iyong mga kabayong tumataas sa lakas, na mapula at tumutulo ng abong ng kagalakan; sa isip ko namamalayan ko sila bilang pinakamabilis para sa Katotohanan. Kaya gumagalaw ka sa pagitan, na nagpapares ng mga mapulang kapangyarihan, na nagkakaisa sa mga diyos at sa mga angkan ng tao bilang iisang kilos patungo sa rta.

Mantra 4

अर्यमणं वरुणं मित्रमेषामिन्द्राविष्णू मरुतो अश्विनोत । स्वश्वो अग्ने सुरथः सुराधा एदु वह सुहविषे जनाय ॥

Dalhin mo si Aryaman, si Varuna, si Mitra, dalhin si Indra at si Vishnu, ang mga Marut at ang mga Ashvin. O Agni, na may mabubuting kabayo, mabuting karo, at mabubuting katuparan, dalhin mo sila sa mga taong nag-aalay nang mabuti.

Mantra 5

गोमाँ अग्नेऽविमाँ अश्वी यज्ञो नृवत्सखा सदमिदप्रमृष्यः । इळावाँ एषो असुर प्रजावान्दीर्घो रयिः पृथुबुध्नः सभावान् ॥

O Agni, ang sakripisyo ay nagiging mayaman sa mga sinag ng liwanag, mayaman sa mga kapangyarihang bumubuo, mayaman sa mabilis na mga lakas; ito ay may mga dugtong bilang kasama at hindi malupig sa kanyang upuan. Ito ang iyong kapangyarihan, O maliwanag na Asura: isang sakripisyong puno ng Ila, puno ng kapangyarihang nagpaparami; ito ay nagbibigay ng pangmatagalang kasaganaan, na malawak ang basehan at angkop sa pagkakaisa ng mga panloob na kapangyarihan.

Mantra 6

यस्त इध्मं जभरत्सिष्विदानो मूर्धानं वा ततपते त्वाया । भुवस्तस्य स्वतवाँ: पायुरग्ने विश्वस्मात्सीमघायत उरुष्य ॥

Sinumang nagdala sa iyo ng panggatong na may sabik na pagsindi, o nagpapainit ng kanyang ulong para sa iyo, sa kanya ay ikaw ay nagiging tagapagtanggol na may sariling lakas, O Agni; sa bawat may masamang hangarin, sa lahat ng pagkapoot, palawakin mo at bantayan siya.

Mantra 7

यस्ते भरादन्नियते चिदन्नं निशिषन्मन्द्रमतिथिमुदीरत् । आ देवयुरिनधते दुरोणे तस्मिन्रयिर्ध्रुवो अस्तु दास्वान् ॥

Ang nagdadala sa iyo ng pagkain kahit kulang ito, ang nagaupong panauhang nagpapaligaya at itinataas siya, kapag ang naghahanap ng diyos ay nagpapaling ng apoy sa iyo sa tahanan, sa taong nagkakaloob na iyan, magkaroon ng saganang kayamanan na hindi nabibigo.

Mantra 8

यस्त्वा दोषा य उषसि प्रशंसात्प्रियं वा त्वा कृणवते हविष्मान् । अश्वो न स्वे दम आ हेम्यावान्तमंहसः पीपरो दाश्वांसम् ॥

Ang nagpupuri sa iyo sa gabi at sa pagsikat ng araw, o ang nagpapakita sa iyo ng pagmamahal sa pamamagitan ng kanyang alay, tulad ng kabayo sa sarili nitong kulungan, umuwi ka sa kanya. O Agni, ikaw na humahawak ng pamalo, dalhin mo ang nagkakaloob na iyan sa kabila ng kasawian at paghihikahos.

Mantra 9

यस्तुभ्यमग्ने अमृताय दाशद्दुवस्त्वे कृणवते यतस्रुक् । न स राया शशमानो वि योषन्नैनमंहः परि वरदघायोः ॥

Ang nag-aalay sa iyo, O Agni, sa Immortal, at gumagawa ng kanyang mapagkumbabang paglilingkod sa iyo ng may disiplinang sandok, hindi siya nahuhulog sa saganang kayamanan kahit siya ay nagsisikap; ang kasawian ay hindi humahawak sa kanya, ni ang masamang hangad ng may masamang loob.

Mantra 10

यस्य त्वमग्ने अध्वरं जुजोषो देवो मर्तस्य सुधितं रराणः । प्रीतेदसद्धोत्रा सा यविष्ठासाम यस्य विधतो वृधासः ॥

Kaninong landas ng pag-aalay ay tinatanggap mo, O Agni, sinining na diyos na nasisiyahan sa maayos na gawa ng mortal, sa gayon ang kapangyarihang saserdote ay nakaupo doon sa kagalakan. O bunso, sa taong naglilingkod na iyan, ang paglago ng pagkatao ay dumarami.

Mantra 11

चित्तिमचित्तिं चिनवद्वि विद्वान्पृष्ठेव वीता वृजिना च मर्तान् । राये च नः स्वपत्याय देव दितिं च रास्वादितिमुरुष्य ॥

O Agni, ang nakakaalam, tukuyin at tipunin mo para sa amin ang tamang pagkilala at paghihiwalay mo sa mali at litong kilos; tulad ng pumipili ng matibay na suporta, itabi mo ang pilitong hangarin ng mortal. Bigyan mo kami ng saganang kayamanan at kapangyarihang magtatag ng marangal na lahi; igawad mo sa amin si Diti, at ingatan mo para sa amin si Aditi.

Mantra 12

कविं शशासुः कवयोऽदब्धा निधारयन्तो दुर्यास्वायोः । अतस्त्वं दृश्याँ अग्न एतान्पड्भिः पश्येरद्भुताँ अर्य एवैः ॥

Ang mga propeta, na hindi pinagkanulo, ay nagturo sa Propeta at naglagay sa kanya nang matibay sa mga tirahan ng lakas ng buhay. Kaya't, O Agni, tingnan mo ang mga nakikitang kababalaghan na ito sa iyong mga landas, ikaw na marangal sa iyong mga paglalakbay.

Mantra 13

त्वमग्ने वाघते सुप्रणीतिः सुतसोमाय विधते यविष्ठ । रत्नं भर शशमानाय घृष्वे पृथु श्चन्द्रमवसे चर्षणिप्राः ॥

Ikaw, O Agni, ang perpektong pinuno para sa nagkakaloob ng alay, para sa nagsasakripisyo na nagpipiga ng Soma; O bunso, dalhin mo ang kayamanan sa nagsisikap, sa masugid. Malawak at maliwanag ang iyong tulong para sa mga taong sumusulong.

Mantra 14

अधा ह यद्वयमग्ने त्वाया पड्भिर्हस्तेभिश्चकृमा तनूभिः । रथं न क्रन्तो अपसा भुरिजोॠतं येमुः सुध्य आशुषाणाः ॥

At pagkatapos, O Agni, kapag nagawa na namin sa iyong mga landas, sa aming mga kamay, sa aming mga katawan ang isang gawa para sa iyo, sumusulong tulad ng karitela sa aming paggawa, ang malinaw ang isip, mabilis sa hangarin, ay kumapit nang matibay sa Katotohanan.

Mantra 15

अधा मातुरुषसः सप्त विप्रा जायेमहि प्रथमा वेधसो नॄन् । दिवस्पुत्रा अङ्गिरसो भवेमाद्रिं रुजेम धनिनं शुचन्तः ॥

Pagkatapos ay ipanganak kami bilang ang pitong inspirado mula sa Inang Bukang-liwayway, una sa mga tagapagbuo ng tao. Maging kami ang mga Angirases, mga anak ng Langit; nagniningning sa kadalisayan, basagin namin ang bato at palayain ang kayamanang nakapiit dito.

Mantra 16

अधा यथा नः पितरः परासः प्रत्नासो अग्न ऋतमाशुषाणाः । शुचीदयन्दीधितिमुक्थशासः क्षामा भिन्दन्तो अरुणीरप व्रन् ॥

Pagkatapos, tulad ng aming mga ama noong unang panahon, ang mga sinauna, na sabik sa Katotohanan, gayundin, O Agni: malinis, nagpapahayag ng salita, sila ay nagdala ng sinining na liwanag; binuksan ang lupa, kanilang natuklasan ang mapulang mga ilaw at pinalaya ang mga ito.

Mantra 17

सुकर्माणः सुरुचो देवयन्तोऽयो न देवा जनिमा धमन्तः । शुचन्तो अग्निं ववृधन्त इन्द्रमूर्वं गव्यं परिषदन्तो अग्मन् ॥

Sa paggawa ng mabuting gawa, maliwanag sa liwanag, patungo sa diyos, pinanday nila ang kanilang kapanganakan tulad ng mga diyos sa kanilang hininga ng kapangyarihan. Sa paglilinis sa kanilang sarili, pinalaki nila si Agni at pinalakas si Indra; sila ay pumunta at umupo sa palibot ng malawak na kulungan ng maliwanag na kawan.

Mantra 18

आ यूथेव क्षुमति पश्वो अख्यद्देवानां यज्जनिमान्त्युग्र । मर्तानां चिदुर्वशीरकृप्रन्वृधे चिदर्य उपरस्यायोः ॥

Tulad ng isang kawan, ang mayamang mga kapangyarihan ng buhay ay lumitaw nang ang makapangyarihang kapanganakan ng mga diyos ay lumapit. Kahit para sa mga mortal, ang mga Urvaśī, ang malawak na nagniningning na mga inspirasyon, ay nilikha; kahit para sa paglago, ang marangal ay nakita ang mas mataas na lakas ng buhay.

Mantra 19

अकर्म ते स्वपसो अभूम ऋतमवस्रन्नुषसो विभातीः । अनूनमग्निं पुरुधा सुश्चन्द्रं देवस्य मर्मृजतश्चारु चक्षुः ॥

Naging mabubuting manggagawa kami sa iyo, oh Agni; ang mga Bukang-liwayway, na nagniningning, ay nagbuhos ng Katotohanan. Sa maraming paraan ginawa nila si Agni na walang dungis at magandang maliwanag; pinakinis nila ang magandang mata ng diyos, ang paningin ng apoy.

Mantra 20

एता ते अग्न उचथानि वेधोऽवोचाम कवये ता जुषस्व । उच्छोचस्व कृणुहि वस्यसो नो महो रायः पुरुवार प्र यन्धि ॥

Ang mga pahayag na ito, oh Agni ang Tagatatag, ay sinabi namin sa iyo ang Manghuhula; tanggapin mo ang mga ito. Sikit at magningning; gumawa ka para sa amin ng mas dakilang kabutihan. Ipadala mo sa amin ang dakilang kasaganaan, na mayaman sa maraming kanais-nais na anyo.

Inside Sukta 2

How it unfolds

  1. Where it opens

    Agni is hailed as immortal within mortals and as ṛtāvān—installed as the active mover among the gods and the most capable hotṛ.

  2. Development

    The hymn develops Agni’s double work: outwardly carrying offerings and sustaining the sacrificial order, inwardly kindling luminous intelligence and uplifting the human being; petitions broaden into prosperity and right governance of life-forces.

  3. Climax

    The prayer for discriminative power: Agni is asked to gather true citti and separate it from acitti, setting apart crooked mortal impulses, and to grant Diti (right division/order) while protecting Aditi (undivided infinity).

  4. Where it settles

    The poet offers his ucathāni (utterances) to the seer-fire and asks Agni to blaze out, create a greater good, and send forth abundant, many-formed plenitude.

The deity: Agni

  • Cosmic functionMediator between human and divine realms—receiving oblations, conveying them to the gods, sustaining ṛta through yajña, and energizing growth, protection, and prosperity in the community.
  • Inner significanceThe flame of consciousness and aspiration: the power that kindles śuci-dhī (luminous intelligence), discriminates citti from acitti (right insight from confusion), and lifts the human being upward toward truth and wholeness (Aditi).

The seer

  • Vāmadeva GautamaGautama gotra (Vāmadeva as a Gautama seer of Mandala 4) · A major Ṛgvedic seer of the Fourth Maṇḍala, celebrated for profound Agni hymns and for visionary, inward readings of sacrifice where Agni becomes the power of illumination and right discernment (citti) within the human being.

Famous verses

amṛta ṛtāvā ("immortal, bearer of ṛta")
Verse 4.2.1Programmatic opening: defines Agni as immortal among mortals, ṛtāvān, and the foremost hotṛ who kindles śuci-dhī and impels the human upward—setting the hymn’s spiritual-ritual frame.Read verse 4.2.1 →
cittim acittiṃ ("discernment and non-discernment")
Verse 4.2.11Doctrinal peak of inner yajña: Agni is invoked to separate true discernment (citti) from confusion (acitti), to order life rightly (Diti) and safeguard wholeness (Aditi), while granting wealth and noble posterity.Read verse 4.2.11 →
maho rāyaḥ ("great plenitude/wealth")
Verse 4.2.20Formal conclusion: the poet offers his praises and asks Agni to blaze forth and bestow “great wealth” rich in many desirable forms—summarizing the hymn’s aim of illumination and plenitude.Read verse 4.2.20 →

Attributes of the deity

  • Hotṛ (chief invoker/priest)
  • Kaví (seer-poet)
  • Vedhá (ordainer, arranger of right order)
  • Ṛtāvān (bearer of ṛta)
  • Śuci (pure, bright)
  • Messenger who carries offerings
  • Discriminating intelligence (viveka-like function)
  • Giver of rāyí (plenitude, wealth) and protection

Also by this seer

  • Attributed authorship of many hymns in Rig Veda Mandala 4 (Vāmadeva’s collection), especially Agni-centered sūktas
  • Traditional association with the Vāmadeva tradition and the name “Vāmadeva” later revered in Śaiva and mantra lineages (as an archetypal seer-name)

The rite, step by step

  • Prepare the altar/household fire-place (vedi) and seat for Agni; ritually clean the space.
  • Kindle Agni (ādhāna/agnipraṇayana contextually) and stabilize the flame with fuel (samidh).
  • Recite Agni-stuti verses invoking Agni as hotṛ and ṛtāvān; invite him to take his seat among the gods.
  • Offer oblations with svāhā—asking Agni to kindle śuci-dhī and to separate right from wrong impulses.
  • Conclude with uttered praise (ucathāni), requesting Agni to blaze forth and to send “great wealth” and well-being.
  • Silent or spoken dedication: may the rite support posterity (su-apatya) and protect Aditi (wholeness).

Offerings

  • Ghee (ājya)
  • Samidh/fuel sticks
  • Grain or simple havis (as available)
  • Optional fragrant offerings (resins) depending on tradition

Frequently Asked Questions

It presents Agni as the divine fire who brings truth-order (ṛta) into human life—through worship he awakens clear intelligence and leads the seeker upward, while also granting protection and prosperity.

The hymn asks Agni to help us recognize true understanding (citti) and separate it from confusion or wrong movement (acitti), so our actions become straight and well-ordered rather than crooked.

Here Diti points to right division, measure, and ordering in life, while Aditi points to the undivided, expansive wholeness; the prayer seeks both: good order without losing inner freedom and infinity.

Ask anything about Sukta 2 of the Rig Veda

Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.

Not sure where to start?

A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

Download on the App StoreGet it on Google Play

Continue reading in the Vedapath app

Open in App
Download on the App StoreGet it on Google Play