
Sukta 8.64
ഈ സൂക്തം ഇന്ദ്രനോടുള്ള ശക്തിയാർന്ന സോമ-ആഹ്വാനമാണ്. സ്തുതിഗാനങ്ങൾ അവനെ ഉല്ലസിപ്പിച്ച്, അവൻ സമൃദ്ധി (രാധസ്) നൽകുകയും, പരിശുദ്ധ വാക്കായ ബ്രഹ്മത്തെ ദ്വേഷിക്കുന്ന ശക്തികളെ (ബ്രഹ്മ-ദ്വിഷ്) തകർക്കുകയും ചെയ്യണമെന്നു അപേക്ഷിക്കുന്നു. ഇന്ദ്രനെ വളയാത്ത, യുവാവായ ശക്തിവാനായ വൃഷഭനായി വരച്ചുകാട്ടുന്നു; സത്യ ബ്രഹ്മം—പ്രേരിത ഉച്ചാരണം—ഇല്ലാതെ അവനെ സമീപിക്കുക ദുഷ്കരം. അവസാനം അടിയന്തര വിളി: “വേഗം വാ, പ്രകാശമുള്ള സോമം കുടിക്ക,” വീര്യവും ജ്വലിക്കുന്ന ശക്തിയും ലഭിക്കാനായി.
Mantra 1
उत्त्वा मन्दन्तु स्तोमाः कृणुष्व राधो अद्रिवः । अव ब्रह्मद्विषो जहि ॥
സ്തോമങ്ങൾ നിന്നെ ഉയർത്തി ആനന്ദിപ്പിക്കട്ടെ; ഹേ അദ്രിവഃ (വജ്രധാരി), ഞങ്ങൾക്കായി സമൃദ്ധി സൃഷ്ടിക്ക. ബ്രഹ്മ-ദ്വേഷികളെ—പവിത്ര വാണിയെ ദ്വേഷിക്കുന്നവരെ—താഴെയിറക്കി നശിപ്പിക്ക.
Mantra 2
पदा पणीँरराधसो नि बाधस्व महाँ असि । नहि त्वा कश्चन प्रति ॥
നിന്റെ പാദചുവടുകൊണ്ട് പണികളെ—സമൃദ്ധിയെ നിഷേധിക്കുന്നവരെ—താഴ്ത്തി തകർക്കുക; നീ മഹത്തായവൻ ആകുന്നു. നിനക്കു വിരോധമായി ആരും നിലകൊള്ളുകയില്ല.
Mantra 3
त्वमीशिषे सुतानामिन्द्र त्वमसुतानाम् । त्वं राजा जनानाम् ॥
ഹേ ഇന്ദ്രാ, സുതന്മാരെ (സോമം പിഴിഞ്ഞവരെ) നീ അധിപതിയാകുന്നു; അസുതന്മാരെയും (പിഴിയാത്തവരെയും) നീ അധിപതിയാകുന്നു. നീ ജനങ്ങളുടെ രാജാവാണ്.
Mantra 4
एहि प्रेहि क्षयो दिव्याघोषञ्चर्षणीनाम् । ओभे पृणासि रोदसी ॥
വരിക, മുന്നോട്ട് വരിക—ഹേ ഇന്ദ്രാ, ദിവ്യ ക്ഷയത്തിൽ (ദിവ്യനിവാസത്തിൽ) സ്ഥിരവാസി, മനുഷ്യവംശങ്ങൾക്കായി മുഴങ്ങുന്നവനേ. നീ ഉഭയ രോദസീ—ഇരുലോകങ്ങളെയും—പൂർണ്ണമായി നിറയ്ക്കുന്നു.
Mantra 5
त्यं चित्पर्वतं गिरिं शतवन्तं सहस्रिणम् । वि स्तोतृभ्यो रुरोजिथ ॥
ആ പർവ്വതത്തെയും—ആ ഉയർന്ന ഗിരിയെയും, നൂറുകളും ആയിരങ്ങളും നിറഞ്ഞതിനെ—സ്തോതാക്കൾക്കായി നീ വിശാലമായി പൊളിച്ചു തുറന്നു; മറഞ്ഞിരുന്ന പൂർണ്ണത ബോധസത്തയിൽ വെളിവായി ഒഴുകുവാൻ.
Mantra 6
वयमु त्वा दिवा सुते वयं नक्तं हवामहे । अस्माकं काममा पृण ॥
പകൽ സോമസുത സമയത്ത് ഞങ്ങൾ നിന്നെ വിളിക്കുന്നു; രാത്രിയിലും ഞങ്ങൾ നിന്നെ ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നു. ഞങ്ങളുടെ കാമത്തെ—ഇച്ഛയും അഭിലാഷവും—പൂർണ്ണമായി നിറയ്ക്കുക; സത്തയിൽ ഞങ്ങളുടെ ആകാംക്ഷ പൂർണ്ണമാക്കുക.
Mantra 7
क्व स्य वृषभो युवा तुविग्रीवो अनानतः । ब्रह्मा कस्तं सपर्यति ॥
എവിടെയുണ്ട് അവൻ—ശക്തിയുടെ വൃഷഭൻ, യുവാവ്, മഹാഗ്രീവൻ, തലകുനിയാത്തവൻ? ഏത് ബ്രഹ്മാ—വാക്കിന്റെ പ്രചോദിത പുരോഹിതൻ—അവനെ യഥാർത്ഥത്തിൽ സേവിച്ചു സമീപിക്കാനാകും?
Mantra 8
कस्य स्वित्सवनं वृषा जुजुष्वाँ अव गच्छति । इन्द्रं क उ स्विदा चके ॥
ആരുടെ സവനത്തിലേക്കാണ് (സോമപീഡനത്തിലേക്കാണ്) ഹവിയെ സ്വീകരിക്കുന്ന വൃഷഭനായ ഇന്ദ്രൻ ഇറങ്ങി വരുന്നത്? ഇന്ദ്രനെ സത്യത്തിൽ ആരാണ് പ്രാപിച്ചത്—ആരാണ് അവനെ ഇവിടെ അടുത്തേക്ക് വരുത്തിയത്?
Mantra 9
कं ते दाना असक्षत वृत्रहन्कं सुवीर्या । उक्थे क उ स्विदन्तमः ॥
ഹേ വൃത്രഹൻ, നിന്റെ ദാനങ്ങൾ സത്യത്തിൽ ആരിലേക്കാണ് എത്തിയത്? നിന്റെ സുവീര്യ (വീരശക്തി) ആരാണ് ലഭിച്ചത്? ഉക്ത (സ്തുതി)യിൽ നിനക്കേറ്റവും അടുത്തവൻ ആര്—ആരാണ് നിന്റെ അത്യന്തം അന്തരംഗൻ?
Mantra 10
अयं ते मानुषे जने सोमः पूरुषु सूयते । तस्येहि प्र द्रवा पिब ॥
മാനുഷജനങ്ങളിൽ, അനേകം പുരുഷു (സ്ഥലങ്ങൾ/ലോകങ്ങൾ) ഇടയിൽ, നിനക്കായി ഈ സോമം പീഡിക്കപ്പെടുന്നു. അതിലേക്കു വരിക; മുന്നോട്ട് പാഞ്ഞു—പാനം ചെയ്ക; അർപ്പിതമായ ആനന്ദത്തിൽ പ്രവേശിച്ച് അതിനെ ഞങ്ങളിലേയ്ക്ക് പ്രവർത്തനശീലമാക്കുക.
Mantra 11
अयं ते शर्यणावति सुषोमायामधि प्रियः । आर्जीकीये मदिन्तमः ॥
ഈ സോമം നിനക്കായി—ശര്യണാവതത്തിലെ സു-സോമയുക്ത സ്ഥാനത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമായ, പ്രിയമായത്—ഇവിടെ ആർജീകീയ ദേശത്തിൽ പരമാനന്ദകരവും അത്യന്തം മദകരവും; ഇത് ഞങ്ങളിലേക്കു നിന്റെ വിജയശക്തിയെ ഉണർത്തട്ടെ.
Mantra 12
तमद्य राधसे महे चारुं मदाय घृष्वये । एहीमिन्द्र द्रवा पिब ॥
ആ സോമം ഇന്ന്—നിന്റെ മഹാദാനത്തിനായി മനോഹരം; നിന്റെ ആനന്ദമയ മദത്തിനും ജ്വലിക്കുന്ന ഊർജത്തിനുമായി—ഹേ ഇന്ദ്ര, ഇവിടെ വാ; ഓടിവന്ന് പാനം ചെയ്; ഞങ്ങളിലേയ്ക്ക് ബലത്തിന്റെ തേജസ് പ്രജ്വലിക്കട്ടെ.
Praises are offered to exhilarate Indra and to secure abundance; a direct plea is made to strike down the haters of brahman (sacred word).
Indra’s formidable, unbowing nature is emphasized—he is the youthful bull of power, approachable only through true inspired service and potent praise.
The hymn turns into an urgent, living invitation: the beautiful Soma is ready for Indra’s great giving and blazing ecstasy.
It ends by calling Indra to come swiftly and drink, implying the expected return-flow of boon, strength, and protection to the worshippers.
ava brahmadviṣo jahi
क्व स्य वृषभो युवा तुविग्रीवो अनानतः । ब्रह्मा कस्तं सपर्यति ॥ehīm indra dravā piba
It calls Indra to be gladdened by hymns and Soma, to grant abundance, and to defeat forces that oppose sacred truth and right inspiration.
Literally “haters of brahman (sacred word).” In ritual it can mean hostile opponents; inwardly it points to impulses that resist truth, prayer, and higher insight.
In Vedic ritual, Soma is the empowering offering that intensifies Indra’s heroic force; by inviting him to drink, the worshippers seek protection, victory, and generous gifts in return.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.