Opening the text

Sukta 8.40
Nabhāka (as indicated by the refrain/epithet nabhāka-vat in the hymn; traditional attribution)
Indrāgnī (dual deity: Indra and Agni conjoint)
Jagatī (probable; requires full metrical count verification against pada lengths)
ഈ സൂക്തം ഇന്ദ്ര–അഗ്നിയെ ഏകീകൃത വിജയ-രക്ഷാശക്തിയായി ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നു; “ദൃഢമായി സ്ഥാപിത” സംഘർഷങ്ങളിൽ സഹനവും ജയവും സാധ്യമാക്കുന്ന റയി (സമൃദ്ധി/ധനം) അപേക്ഷിക്കുന്നു. ആവർത്തിച്ച്, അതേ പോരാട്ടഭൂമിയിൽ എതിരാളികൾ ചിതറിപ്പോകട്ടെ എന്ന് പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു; ഉള്ളിലെ അഗ്നി (അഗ്നി) കാട്ടിൽ വീശുന്ന കാറ്റുപോലെ തടസ്സങ്ങളെ തുരന്ന് കടക്കുന്നു എന്ന് പറയുന്നു. അവസാനം, ഇപ്പോഴത്തെ സ്തുതിയെ പൂർവ്വസീർ ഋഷികളുമായി ബന്ധിപ്പിച്ച്, “ത്രിവിധ-അടിസ്ഥാനമുള്ള” ശാന്തിയും സമൃദ്ധികളിലെ അധിപത്യവും യാചിക്കുന്നു.
Mantra 1
इन्द्राग्नी युवं सु नः सहन्ता दासथो रयिम् । येन दृळ्हा समत्स्वा वीळु चित्साहिषीमह्यग्निर्वनेव वात इन्नभन्तामन्यके समे ॥
ഹേ ഇന്ദ്രാ-അഗ്നീ, നിങ്ങൾ ഇരുവരും ജയകരന്മാർ; ഞങ്ങൾക്ക് റയി—അന്തരസമ്പത്തിന്റെ സമ്പൂർണ്ണത—നൽകുക, അതിന്റെ ബലത്തിൽ ദൃഢമായി നിലകൊള്ളുന്ന യുദ്ധങ്ങളിൽ ഭേദിക്കാൻ കഠിനമായതിനെപ്പോലും ഞങ്ങൾ ജയിക്കട്ടെ. വനത്തിലൂടെ വീശുന്ന കാറ്റുപോലെ ഉള്ളിലെ അഗ്നി, ഇതേ പോരാട്ടരംഗത്തിലെ മറ്റുള്ളവരെ അകറ്റട്ടെ.
Mantra 2
नहि वां वव्रयामहेऽथेन्द्रमिद्यजामहे शविष्ठं नृणां नरम् । स नः कदा चिदर्वता गमदा वाजसातये गमदा मेधसातये नभन्तामन्यके समे ॥
ഞങ്ങൾ നിങ്ങളെ തടയാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല; പകരം മനുഷ്യരിൽ ഏറ്റവും ശക്തനായ നരവീരനായ ഇന്ദ്രനെയേ ഞങ്ങൾ യജിക്കുന്നു. അവൻ ഒരിക്കൽ തന്റെ അശ്വത്തോടുകൂടെ ഞങ്ങളിലേക്കു വരട്ടെ—വാജസാതി (ബലത്തിന്റെ സമ്പൂർണ്ണലാഭം)ക്കായി, മേധസാതി (പ്രകാശമയ ബുദ്ധിയുടെ ലാഭം)ക്കായി. ഇതേ അങ്കണത്തിലെ മറ്റുള്ളവർ അകറ്റപ്പെടട്ടെ.
Mantra 3
ता हि मध्यं भराणामिन्द्राग्नी अधिक्षितः । ता उ कवित्वना कवी पृच्छ्यमाना सखीयते सं धीतमश्नुतं नरा नभन्तामन्यके समे ॥
ആ രണ്ടു—ഇന്ദ്രനും അഗ്നിയും—ഓട്ടങ്ങളുടെയും ഭാരങ്ങളുടെയും മദ്ധ്യേ അധിഷ്ഠിതരാണ്. ആ രണ്ടു കവികൾ, കവിത്വവും ദർശനവും കൊണ്ട്, ചോദിക്കപ്പെടുകയും സഖ്യത നേടുകയും ചെയ്ത്, സംയുക്ത ധീ (ധീത) പ്രാപിക്കുന്നു; ഹേ നരന്മാരേ (വീരന്മാരേ), അതേ സമത്തിൽ മറ്റുള്ളവർ ചിതറിപ്പോകട്ടെ.
Mantra 4
अभ्यर्च नभाकवदिन्द्राग्नी यजसा गिरा । ययोर्विश्वमिदं जगदियं द्यौः पृथिवी मह्युपस्थे बिभृतो वसु नभन्तामन्यके समे ॥
നഭാകന്റെ രീതിയിൽ, യജ്ഞവചനമായ ഗിരയാൽ, ഇന്ദ്ര-അഗ്നിയെ അഭ്യർചിക്കുവിൻ. കാരണം ഈ രണ്ടിലാണു ഈ സകല ചലിക്കുന്ന ജഗത്—ഈ ദ്യൗയും ഈ മഹത്തായ പൃഥിവിയും—ധരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്; അവരുടെ വിശാല ഉപസ്ഥത്തിൽ അവർ വസു (ധനം/അസ്തിത്വത്തിന്റെ നിധി) വഹിക്കുന്നു; അതേ സമത്തിൽ മറ്റുള്ളവർ ചിതറിപ്പോകട്ടെ.
Mantra 5
प्र ब्रह्माणि नभाकवदिन्द्राग्निभ्यामिरज्यत । या सप्तबुध्नमर्णवं जिह्मबारमपोर्णुत इन्द्र ईशान ओजसा नभन्तामन्यके समे ॥
നഭാകൻ ചെയ്തതുപോലെ, ഇന്ദ്ര-അഗ്നിക്കായി ബ്രഹ്മാണി (സ്തുതി-മന്ത്രങ്ങൾ) പ്രേഷിപ്പിക്കുവിൻ. ഏഴ്-ബുധ്നമുള്ള അർണവത്തെ, വളഞ്ഞ-ബാരമുള്ള തടസ്സത്തെ, അവർ തുറന്നു—ഓജസ്സാൽ ഈശാനനായ ഇന്ദ്രൻ; അതേ സമത്തിൽ മറ്റുള്ളവർ ചിതറിപ്പോകട്ടെ.
Mantra 6
अपि वृश्च पुराणवद्व्रततेरिव गुष्पितमोजो दासस्य दम्भय । वयं तदस्य सम्भृतं वस्विन्द्रेण वि भजेमहि नभन्तामन्यके समे ॥
ഇന്ദ്രനേ, പണ്ടത്തെപ്പോലെ കെട്ടുപിണഞ്ഞ ശക്തിയെയും മുറിച്ചുകളക—വ്രതഭംഗിയുടെ ബന്ധനം മുറിക്കുന്നതുപോലെ; ദാസന്റെ ഓജസ്സിനെ തകർത്തുകളക. പിന്നെ ഞങ്ങൾ ഇന്ദ്രനോടൊപ്പം സമാഹരിച്ച വസു (ധനം) വിഭജിക്കട്ടെ; മറ്റുള്ളവർ അതേ യുദ്ധഭൂമിയിൽ ചിതറിപ്പോകട്ടെ.
Mantra 7
यदिन्द्राग्नी जना इमे विह्वयन्ते तना गिरा । अस्माकेभिर्नृभिर्वयं सासह्याम पृतन्यतो वनुयाम वनुष्यतो नभन्तामन्यके समे ॥
ഇന്ദ്രാഗ്നീ, ഈ ജനങ്ങൾ തങ്ങളുടെ തന്നെ സ്വരത്തിൽ ഗീരങ്ങളാൽ നിങ്ങളെ വിളിച്ചാൽ, ഞങ്ങൾ നമ്മുടെ നരന്മാരോടൊപ്പം സഹിച്ചു നില്ക്കുകയും ജയിക്കുകയും ചെയ്യട്ടെ; യുദ്ധം ചെയ്യുന്നവരെയും ജയമാഗ്രഹിക്കുന്നവരെയും എതിരാക്കി ഞങ്ങൾ വിജയം നേടട്ടെ; മറ്റുള്ളവർ അതേ യുദ്ധഭൂമിയിൽ ചിതറിപ്പോകട്ടെ.
Mantra 8
या नु श्वेताववो दिव उच्चरात उप द्युभिः । इन्द्राग्न्योरनु व्रतमुहाना यन्ति सिन्धवो यान्त्सीं बन्धादमुञ्चतां नभन्तामन्यके समे ॥
ദിവത്തിൽ നിന്ന് ഉയർന്ന് തങ്ങളുടെ ദ്യുതികളോടെ സമീപിക്കുന്ന ആ രണ്ടു ശ്വേത-പ്രകാശന്മാർ—ഇന്ദ്രാഗ്നിയുടെ വ്രതം (ഋത-നിയമം) അനുസരിച്ച് നദികൾ ജലം വഹിച്ച് ഒഴുകുന്നു; അവരെ ബന്ധനത്തിൽ നിന്ന് മോചിപ്പിക്കട്ടെ; മറ്റുള്ളവർ അതേ യുദ്ധഭൂമിയിൽ ചിതറിപ്പോകട്ടെ.
Mantra 9
पूर्वीष्ट इन्द्रोपमातयः पूर्वीरुत प्रशस्तयः सूनो हिन्वस्य हरिवः । वस्वो वीरस्यापृचो या नु साधन्त नो धियो नभन्तामन्यके समे ॥
ഹേ ഇന്ദ്രാ! നിന്റെ പുരാതന സഹായങ്ങൾ അനേകം; നിന്റെ പ്രശംസകളും അനേകം—ഹേ ബലത്തിന്റെ പുത്രാ, ഹേ ഹരിവഃ (കപില അശ്വങ്ങളുടെ ധാരകൻ)! വീരന്റെ വസു (ധന-വൈഭവം)യോടുള്ള ഈ സമ്പർക്കങ്ങൾ, ഇപ്പോൾ നമ്മുടെ ധിയഃ (പ്രേരിത ബുദ്ധി/ചിന്ത)യെ സഫലമാക്കട്ടെ; മറ്റു (വിരോധി)വർ അതേ നിലത്തിൽ ചിതറിപ്പോകട്ടെ.
Mantra 10
तं शिशीता सुवृक्तिभिस्त्वेषं सत्वानमृग्मियम् । उतो नु चिद्य ओजसा शुष्णस्याण्डानि भेदति जेषत्स्वर्वतीरपो नभन्तामन्यके समे ॥
സുവൃക്തിഭിഃ (സുഘടിത വചനങ്ങൾ/സുസ്തുതികൾ) കൊണ്ട് അവനെ മൂർച്ചപ്പെടുത്തുക—അവനെ, ത്വേഷം (ഉഗ്രൻ), സത്വാനം (ബലവാൻ), ഋഗ്മിയം (ഋചിക്ക് യോഗ്യൻ). കാരണം അവൻ തന്നെയാണ് ഓജസാ ശുഷ്ണസ്യ ആണ്ഡാനി ഭേദതി (ശുഷ്ണന്റെ ‘മുട്ടകൾ’ പൊട്ടിക്കുന്നത്); അവൻ സ്വർവതീരപഃ—പ്രകാശമയ സ്വർഗ്ഗത്തെ ധരിക്കുന്ന ജലധാരകളെ—ജയിക്കും. മറ്റു (വിരോധി)വർ അതേ നിലത്തിൽ ചിതറിപ്പോകട്ടെ.
Mantra 11
तं शिशीता स्वध्वरं सत्यं सत्वानमृत्वियम् । उतो नु चिद्य ओहत आण्डा शुष्णस्य भेदत्यजैः स्वर्वतीरपो नभन्तामन्यके समे ॥
അവനെ മൂർച്ചപ്പെടുത്തുക—സ്വധ്വരം (സുയജ്ഞമാർഗ്ഗത്തിൽ നയിക്കപ്പെടുന്ന), സത്യം, സത്വാനം, ഋത്വിയം (ഋതു/യോഗ്യകാലത്ത് പ്രവർത്തിക്കുന്ന) ആ യജ്ഞബലത്തെ സജ്ജമാക്കുക. കാരണം അവൻ തന്നെയാണ് തന്റെ ഓഹത് (ബലം/പ്രഹരം) കൊണ്ട് ശുഷ്ണസ്യ ആണ്ഡാ ഭേദതി (ശുഷ്ണന്റെ ആണ്ഡങ്ങൾ പൊട്ടിക്കുന്നത്); അപ്പോൾ സ്വർവതീരപഃ—സൂര്യപ്രകാശം ധരിക്കുന്ന ജലധാരകൾ—പൊട്ടിപ്പുറപ്പെട്ടു പ്രകാശിക്കുന്നു, അതേ സത്തയുടെ മറ്റൊരു, ഉയർന്ന നിലയിൽ.
Mantra 12
एवेन्द्राग्निभ्यां पितृवन्नवीयो मन्धातृवदङ्गिरस्वदवाचि । त्रिधातुना शर्मणा पातमस्मान्वयं स्याम पतयो रयीणाम् ॥
ഇങ്ങനെ ഇന്ദ്ര–അഗ്നിമാർക്കായി പുതുമയുള്ള വാക്ക് ഉച്ചരിക്കപ്പെട്ടു—പിതാക്കൾ പറഞ്ഞതുപോലെ, മന്ധാതൃ പറഞ്ഞതുപോലെ, അങ്ഗിരസ ഋഷിമാർ പറഞ്ഞതുപോലെ. ത്രിധാതു ശർമ (ത്രി-ആധാരിത ശാന്തി/രക്ഷ) കൊണ്ട് ഞങ്ങളെ കാത്തുകൊള്ളുക; ഞങ്ങൾ റയി (സമൃദ്ധി) യുടെ അധിപതികളാകട്ടെ.
Indrāgnī means Indra and Agni praised as a single allied power. Indra brings conquering force and breakthrough, while Agni is the igniting, purifying fire that carries offerings—together they grant protection, success, and abundance.
It asks for rayi (wealth/inner plenitude), the strength to endure and win in contests, and the scattering of hostile forces in the same field of struggle.
It is a request for stable, well-established protection and well-being on three levels—often understood as firm security in body, life-force, and mind (or in earth, midspace, and heaven), so prosperity can endure.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.