
Sukta 3.14
Viśvāmitra Gāthina (traditional for RV 3.14)
Agni
Triṣṭubh (probable; requires metrical verification)
ಈ ಸೂಕ್ತವು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಆನಂದಭರಿತ ಹೋತೃನಾಗಿ ಸಿಂಹಾಸನಾರೂಢನಾಗಿಸುತ್ತದೆ—ವಿದಥಗಳಲ್ಲಿ (ಯಜ್ಞಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ) ದೃಢವಾಗಿ ನಿಂತು, ತನ್ನ ಪ್ರಕಾಶವನ್ನೂ ರಕ್ಷಣಾಶಕ್ತಿಯನ್ನೂ ಭೂಮಿಯೆಲ್ಲೆಡೆ ಹರಡುವವನಾಗಿ. ಅವನನ್ನು ಸಹಸ್ (ಬಲ/ಶಕ್ತಿ) ಎಂಬುದರ ಪುತ್ರನೆಂದು, ವಿದ್ಯುತ್-ರಥಾರೂಢನಾಗಿ, ಜ್ವಾಲಾಕೇಶನಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತದೆ; ಮಿತ್ರ, ವರುಣ ಮತ್ತು ಮರುತರೂ ಸಹ ಅವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಕವಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಧಿಯನ್ನು ಅಗ್ನಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿ, ಅರ್ಪಣೆಯನ್ನು ಅದರ ಸಂಪೂರ್ಣತೆ ಮತ್ತು ಮಾಧುರ್ಯದಲ್ಲಿ ತಿಳಿದು ‘ರುಚಿಸಿ’ ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕೆಂದು ಅವನನ್ನು ಬೇಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.
Mantra 1
आ होता मन्द्रो विदथान्यस्थात्सत्यो यज्वा कवितमः स वेधाः । विद्युद्रथः सहसस्पुत्रो अग्निः शोचिष्केशः पृथिव्यां पाजो अश्रेत् ॥
ಆನಂದಮಯ ಜ್ವಾಲೆಯಾದ ಹೋತೃ ವಿದಥಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದಾನೆ—ಸತ್ಯ, ಯಜ್ವಾ, ಕವಿತಮ, ಮತ್ತು ಸ ವೇಧಾಃ (ಯಥಾವಿಧಿ ಕರ್ಮಗಳ ಜ್ಞಾನಿ). ವಿದ್ಯುದ್ರಥ, ಸಹಸಸ್ಪುತ್ರ ಅಗ್ನಿ—ಶೋಚಿ (ಜ್ವಾಲೆ)ಯೇ ಅವನ ಕೇಶ—ಪೃಥ್ವಿಯ ಮೇಲೆ ತನ್ನ ಪಾಜಸ್ (ಪ್ರಭಾವ-ಬಲ)ವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದ್ದಾನೆ.
Mantra 2
अयामि ते नमउक्तिं जुषस्व ऋतावस्तुभ्यं चेतते सहस्वः । विद्वाँ आ वक्षि विदुषो नि षत्सि मध्य आ बर्हिरूतये यजत्र ॥
ಓ ಸಹಸ್ವಃ, ಋತಾವಾನ್ (ಋತದ ಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳವನೇ), ನಿನಗೆ ನಾನು ನಮಸ್ಕಾರ-ವಾಣಿಯನ್ನು ತರುತ್ತೇನೆ; ಅದನ್ನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸು. ನಿನ್ನ ಕಡೆಗೆ ಚೇತನೆ/ಇಚ್ಛೆ ಏರುತ್ತದೆ, ಓ ಮಹಾಬಲವಂತನೇ. ತಿಳಿದವನೇ, ತಿಳಿದವರನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕರೆತರು; ತಿಳಿದವನಾಗಿ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಬರ್ಹಿ (ಪವಿತ್ರ ಕುಶಾಸನ) ಮೇಲೆ ನಮ್ಮ ಊತಿ (ಸಹಾಯ)ಕ್ಕಾಗಿ ಕುಳಿತುಕೋ, ಓ ಯಜತ್ರ (ಪೂಜ್ಯ).
Mantra 3
द्रवतां त उषसा वाजयन्ती अग्ने वातस्य पथ्याभिरच्छ । यत्सीमञ्जन्ति पूर्व्यं हविर्भिरा वन्धुरेव तस्थतुर्दुरोणे ॥
ಓ ಅಗ್ನಿ, ಉಷಸ್ಸು ಮತ್ತು ವಾಜಯಂತೀ (ಬಲ/ವಾಜ ನೀಡುವ ಶಕ್ತಿ) ವಾತದ ಮಾರ್ಗಗಳ ಮೂಲಕ ನಿನ್ನ ಬಳಿಗೆ ವೇಗವಾಗಿ ಬರಲಿ. ಅವರು ಹವಿಸ್ಸುಗಳಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನು—ಪ್ರಾಚೀನನನ್ನು—ಅಂಜನ/ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿದಾಗ, ಅವರು ಗೃಹದಲ್ಲಿ ರಥದ ವಂಧುರದಲ್ಲಿ ಜೂತಗೊಂಡ ಅಶ್ವಗಳಂತೆ ನಿಂತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.
Mantra 4
मित्रश्च तुभ्यं वरुणः सहस्वोऽग्ने विश्वे मरुतः सुम्नमर्चन् । यच्छोचिषा सहसस्पुत्र तिष्ठा अभि क्षितीः प्रथयन्त्सूर्यो नॄन् ॥
ಓ ಸಹಸ್ವೋ ಅಗ್ನಿ, ಮಿತ್ರ ಮತ್ತು ವರುಣ ಹಾಗೂ ಎಲ್ಲಾ ಮರುತ್ಗಣಗಳು ನಿನಗೆ ಸುಮ್ನ (ಕೃಪೆ/ಮಂಗಳ)ವನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಾರೆ. ಓ ಸಹಸಸ್ಪುತ್ರ (ಬಲದ ಪುತ್ರ), ನೀನು ನಿನ್ನ ಶೋಚಿಷಾ (ಜ್ವಾಲೆ)ಯೊಂದಿಗೆ ನಿಂತು ವಾಸಸ್ಥಾನಗಳ ಲೋಕಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವಾಗ, ಸೂರ್ಯನು ಮನುಷ್ಯರನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವಂತೆ ನೀನು ನರರನ್ನು ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಭೆಯಲ್ಲಿ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತೀ.
Mantra 5
वयं ते अद्य ररिमा हि काममुत्तानहस्ता नमसोपसद्य । यजिष्ठेन मनसा यक्षि देवानस्रेधता मन्मना विप्रो अग्ने ॥
ಅಗ್ನೇ, ಇಂದು ನಾವು ನಿನಗೆ ನಮ್ಮ ಕಾಮನೆಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದ್ದೇವೆ; ಕೈಗಳನ್ನು ಚಾಚಿ ನಮಸ್ಕಾರದಿಂದ ನಿನ್ನ ಬಳಿಗೆ ಉಪಸದ್ಯ (ಉಪಾಸನೆ) ಆಗಿ ಸಮೀಪಿಸುತ್ತೇವೆ. ಯಜಿಷ್ಠ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ದೇವರನ್ನು ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಿಸು; ಅಶ್ರೇಧ—ಅಚಲ ಚಿಂತನೆಯುಳ್ಳ—ಹೇ ವಿಪ್ರ, ನಿನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾಗಿರು.
Mantra 6
त्वद्धि पुत्र सहसो वि पूर्वीर्देवस्य यन्त्यूतयो वि वाजाः । त्वं देहि सहस्रिणं रयिं नोऽद्रोघेण वचसा सत्यमग्ने ॥
ಹೇ ಸಹಸದ ಪುತ್ರ, ನಿನ್ನಿಂದಲೇ ದೇವನ ಅನೇಕ ಪುರಾತನ ಊತಿಗಳು (ಸಹಾಯಗಳು) ಹೊರಟುಹೋಗುತ್ತವೆ; ವಾಜಗಳು—ಉರ್ಜಾವಂತ ಶಕ್ತಿಯ ಸಮೃದ್ಧಿಗಳು—ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತವೆ. ಅಗ್ನೇ, ನಮಗೆ ಸಹಸ್ರಿಣ ರಯಿ (ಸಾವಿರಮಟ್ಟದ ಸಂಪತ್ತು) ನೀಡು; ಅದ್ರೋಘ ವಚನದಿಂದ—ವಂಚನೆರಹಿತ—ಸತ್ಯವಾದ ವಾಣಿಯಿಂದ.
Mantra 7
तुभ्यं दक्ष कविक्रतो यानीमा देव मर्तासो अध्वरे अकर्म । त्वं विश्वस्य सुरथस्य बोधि सर्वं तदग्ने अमृत स्वदेह ॥
ಹೇ ದಕ್ಷ, ಹೇ ಕವಿಕ್ರತು ದೇವ, ಅಧ್ವರದಲ್ಲಿ ನಾವು ಮর্ত್ಯರು ನಿನಗಾಗಿ ಈ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದ್ದೇವೆ. ನೀನು ವಿಶ್ವದ ಸುರಥ—ಉತ್ತಮ ರಥಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುವ ಎಲ್ಲದರ—ಬೋಧ ಹೊಂದಿರು; ಮತ್ತು ಹೇ ಅಮೃತ ಅಗ್ನಿ, ಇಲ್ಲಿ ಅದರ ಸಮಸ್ತವನ್ನು ಸ್ವಾದಿಸು, ಅದರ ಮಧುರತೆಯಲ್ಲಿ.
It establishes Agni as the central priestly fire (Hotṛ) who makes the sacrifice effective and spreads protective, life-giving power across the human world.
These epithets stress Agni’s dynamic energy: he is born of power (sahas) and moves with swift, striking brilliance like lightning, carrying offerings upward.
At the start of a small fire offering or lamp-lighting, recite select verses to invite Agni, offer a little ghee (or symbolic offering), and conclude by dedicating your actions to clarity and right order (ṛta).
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.