Sukta 52
Sukta 10.52
Agni/Hotṛ persona (self-reflective hymn on becoming Hotṛ)
Viśve Devāḥ (All-Gods), with Agni as ritual agent implied
Trishtubh (probable; requires metrical verification)
บทสวดสั้นนี้เป็นเรื่องเล่าเชิงใคร่ครวญตนเองว่าด้วยการอภิเษกเป็นโหตฤ (Hotṛ) โดยอัคนีในฐานะเสียงของปุโรหิตทูลขอให้วิศเวเทวาห์ (เทพทั้งปวง) สั่งสอนหนทางพิธีที่ถูกต้อง ส่วนแบ่งอันพึงได้ของตน และวิธีอันชอบในการนำส่งเครื่องบูชา แล้วเหล่าเทพจึง “สถาปนา” เขาเป็นหัวยวาหะ (ผู้หอบหิ้วเครื่องบูชา) ผู้สามารถข้ามพ้นอุปสรรคและจัดรูปยัญญะให้ถูกต้องด้วยมาตราที่เป็นระเบียบ จนถึงการประทับตั้งเป็นโหตฤบนบัรหิสที่ปูลาดไว้
Mantras
Mantra 1
विश्वे देवाः शास्तन मा यथेह होता वृतो मनवै यन्निषद्य । प्र मे ब्रूत भागधेयं यथा वो येन पथा हव्यमा वो वहानि ॥
ข้าแต่เทพทั้งปวง (Viśve Devāḥ) โปรดสั่งสอนข้าพเจ้า เพื่อว่า ณ ที่นี้—เมื่อข้าพเจ้านั่งลงในฐานะโหตฤ (Hotṛ) ผู้ถูกเลือกเพื่อมนุษย์—ข้าพเจ้าจะได้รู้แจ้ง. โปรดบอกแก่ข้าพเจ้าถึงส่วนอันชอบธรรมของข้าพเจ้า (bhāgadhéya) ให้ชัดเจน และโปรดชี้ทางซึ่งข้าพเจ้าจะนำเครื่องบูชา (havya) ของท่านไปถึงท่านได้.
Mantra 2
अहं होता न्यसीदं यजीयान्विश्वे देवा मरुतो मा जुनन्ति । अहरहरश्विनाध्वर्यवं वां ब्रह्मा समिद्भवति साहुतिर्वाम् ॥
ข้าพเจ้าเป็นโหตฤ (Hotṛ ผู้สวดบูชา) ได้นั่งลงแล้ว—ยิ่งเหมาะแก่การบูชายัญ; เทวะทั้งปวงและมรุต (Marut หมู่เทพพายุ) เร่งเร้าให้ข้าพเจ้า. วันแล้ววันเล่า โอ อัศวิน (Aśvin) ทั้งสอง การประกอบพิธีเพื่อท่านทั้งสองย่อมกลายเป็นฟืนในพรหมัน (brahman วาจาศักดิ์สิทธิ์); และฟืนนั้นเองเป็นเครื่องบูชาที่แท้ของท่าน—เปลวไฟแห่งความใฝ่ปรารถนาที่เกิดใหม่ไม่รู้สิ้น.
Mantra 3
अयं यो होता किरु स यमस्य कमप्यूहे यत्समञ्जन्ति देवाः । अहरहर्जायते मासिमास्यथा देवा दधिरे हव्यवाहम् ॥
โหตฤผู้นี้—เขาเป็นผู้ใด? ข้าพเจ้าครุ่นคิดแม้ปริศนาแห่งยมะ (Yama) เพราะเหล่าเทพเจ้าเจิมและจัดเตรียมเขา. วันแล้ววันเล่าเขาบังเกิด เดือนแล้วเดือนเล่า; ดังนี้เหล่าเทพเจ้าจึงสถาปนา “ผู้แบกพาเครื่องบูชา” (havyavāha)—ปรากฏใหม่อยู่เสมอ แต่แก่นแท้เป็นหนึ่งเดียว.
Mantra 4
मां देवा दधिरे हव्यवाहमपम्लुक्तं बहु कृच्छ्रा चरन्तम् । अग्निर्विद्वान्यज्ञं नः कल्पयाति पञ्चयामं त्रिवृतं सप्ततन्तुम् ॥
เหล่าเทพเจ้าสถาปนาข้าพเจ้าเป็น havyavāha—“ผู้แบกพาเครื่องบูชา”—ไม่คลาดเคลื่อน เดินผ่านความยากลำบากมากมาย. อัคนิ (Agni) ผู้รู้ ย่อมจัดวางยัญพิธีเพื่อเรา: มีการเคลื่อนไหวห้าประการ รูปแบบถักทอสามชั้น และความต่อเนื่องเป็นเจ็ดเส้นด้าย—งานแห่งจิตสำนึกที่เป็นระเบียบ.
Mantra 5
आ वो यक्ष्यमृतत्वं सुवीरं यथा वो देवा वरिवः कराणि । आ बाह्वोर्वज्रमिन्द्रस्य धेयामथेमा विश्वाः पृतना जयाति ॥
ข้าพเจ้าบูชายัญแด่ท่านทั้งหลาย เพื่อความเป็นอมตะและพลังวีรบุรุษอันประเสริฐ เพื่อว่าโอ้เหล่าเทพ ข้าพเจ้าจะได้สร้างที่ว่างอันกว้าง (varivas) ให้ท่านทั้งหลายภายในตน ข้าพเจ้าจะตั้งไว้ในสองแขนซึ่งอานุภาพสายฟ้าแห่งอินทรา (Indra) คือวัชระ (vajra) แล้วขอให้ศึกทั้งปวงนี้ชนะ—ทุกการต่อสู้ที่แสงต้องมีชัยเหนือความมืดผู้ต้านทาน
Mantra 6
त्रीणि शता त्री सहस्राण्यग्निं त्रिंशच्च देवा नव चासपर्यन् । औक्षन्घृतैरस्तृणन्बर्हिरस्मा आदिद्धोतारं न्यसादयन्त ॥
สามร้อย สามพัน และอีกสามสิบกับเก้า—เหล่าเทพได้ปรนนิบัติอัคนี (Agni) เขาทั้งหลายชโลมท่านด้วยฆฤตะ (ghṛta) อันใสสว่าง และปูบรรหิษ (barhis) เป็นที่นั่งศักดิ์สิทธิ์ให้ท่าน แล้วแท้จริงพวกเขาให้โหตฤ (Hotṛ) นั่งลง—สถาปนาไฟพราหมณ์ให้มั่นคงในสนามแห่งพิธีกรรม
Frequently Asked Questions
It is about Agni, speaking like a priest, asking the All-Gods to teach him the correct way to perform the sacrifice and then being established as the Hotṛ who carries offerings to the gods.
Because the hymn treats the sacrifice as something governed by the whole divine order; the “All-Gods” represent the complete set of powers that authorize and perfect the rite, with Agni acting as their ritual agent.
It describes the yajña as an ordered structure with multiple coordinated layers and continuities—ritual measures on the surface, and a deeper idea that the sacrifice must be properly arranged to work effectively.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.