
Sukta 8.49
अयं सूक्तः उग्रं दातारं मघवनम् इन्द्रं स्तौति—यस्यानन्ता शक्तिः धनं च स्तोतारं समुन्नयतः, तं च शिक्षयतः; तस्य प्रसादात् पूर्णचर्मणो जलमिव प्रेरिताः प्रज्ञावन्तो धियः प्रवहन्ति। पूर्वेषु कालेषु कण्वर्षीणां तदनुयायिनां च जनानां प्रति इन्द्रस्य सहाय्यं स्मारयति; तत् स्मृतं सहाय्यं वर्तमानयाच्ञायां परिणम्य, तेजस्वि गोहिरण्यसमृद्धिं तथा विजयसमर्थनं प्रार्थयते।
Mantra 1
अभि प्र वः सुराधसमिन्द्रमर्च यथा विदे । यो जरितृभ्यो मघवा पुरूवसुः सहस्रेणेव शिक्षति ॥
अभि प्र वः सुराधसमिन्द्रमर्च यथा विदे । यो जरितृभ्यो मघवा पुरुवसुः सहस्रेणेव शिक्षति ॥
Mantra 2
शतानीकेव प्र जिगाति धृष्णुया हन्ति वृत्राणि दाशुषे । गिरेरिव प्र रसा अस्य पिन्विरे दत्राणि पुरुभोजसः ॥
शतानीकेव प्र जिगाति धृष्णुया हन्ति वृत्राणि दाशुषे । गिरेरिव प्र रसा अस्य पिन्विरे दत्राणि पुरुभोजसः ॥
Mantra 3
आ त्वा सुतास इन्दवो मदा य इन्द्र गिर्वणः । आपो न वज्रिन्नन्वोक्यं सरः पृणन्ति शूर राधसे ॥
आ त्वा सुतास इन्दवो मदा य इन्द्र गिर्वणः । आपो न वज्रिन्नन्वोक्यं सरः पृणन्ति शूर राधसे ॥
Mantra 4
अनेहसं प्रतरणं विवक्षणं मध्वः स्वादिष्ठमीं पिब । आ यथा मन्दसानः किरासि नः प्र क्षुद्रेव त्मना धृषत् ॥
अनेहसं प्रतरं विवक्षणं मध्वः स्वादिष्ठमीं पिब। आ यथा मन्दसानः किरासि नः प्र क्षुद्र इव त्मना धृषत्॥
Mantra 5
आ नः स्तोममुप द्रवद्धियानो अश्वो न सोतृभिः । यं ते स्वधावन्त्स्वदयन्ति धेनव इन्द्र कण्वेषु रातयः ॥
आ नः स्तोममुप द्रवद्धियानो अश्वो न सोतृभिः। यं ते स्वधावन्त् स्वदयन्ति धेनव इन्द्र कण्वेषु रातयः॥
Mantra 6
उग्रं न वीरं नमसोप सेदिम विभूतिमक्षितावसुम् । उद्रीव वज्रिन्नवतो न सिञ्चते क्षरन्तीन्द्र धीतयः ॥
उग्रं न वीरं नमसोप सेदिम विभूतिमक्षितावसुम्। उद्रीव वज्रिन्नवतो न सिञ्चते क्षरन्तीन्द्र धीतयः॥
Mantra 7
यद्ध नूनं यद्वा यज्ञे यद्वा पृथिव्यामधि । अतो नो यज्ञमाशुभिर्महेमत उग्र उग्रेभिरा गहि ॥
यद्ध नूनं यद्वा यज्ञे यद्वा पृथिव्यामधि—अतो नो यज्ञम् आशुभिः सह आगच्छ, महेमत; उग्र उग्रेभिः शक्तिभिः सह आगच्छ।
Mantra 8
अजिरासो हरयो ये त आशवो वाता इव प्रसक्षिणः । येभिरपत्यं मनुषः परीयसे येभिर्विश्वं स्वर्दृशे ॥
तव हरयः अजीरासः शीघ्राः, वाताः इव प्रसक्षिणः। यैः मनुषः अपत्यं परीयसे, यैः च विश्वं स्वर्दृशे करोषि।
Mantra 9
एतावतस्त ईमह इन्द्र सुम्नस्य गोमतः । यथा प्रावो मघवन्मेध्यातिथिं यथा नीपातिथिं धने ॥
एतावत् ते वयं ईमहे, इन्द्र, सुम्नस्य गोमतः। यथा प्रावो मघवन् मेध्यातिथिं, यथा नीपातिथिं धने।
Mantra 10
यथा कण्वे मघवन्त्रसदस्यवि यथा पक्थे दशव्रजे । यथा गोशर्ये असनोॠजिश्वनीन्द्र गोमद्धिरण्यवत् ॥
यथा कण्वे मघवन् त्रसदस्यविषये सहाय्यमकरोः, यथा पक्तेषु दशव्रजे, यथा गोशर्ये ऋजिश्वने गोमद् धनं जयमदाः—तथा नः, हे इन्द्र, गोमद्धिरण्यवत् तेजो-धनं प्रयच्छ।
A direct call to sing to Indra of ‘good bounty’ so that he may be truly known through realized help to the praiser.
Indra is approached with reverence as the fierce hero of undiminishing wealth; the hymn links his power to the outpouring of inspired thoughts (dhītayaḥ).
A vivid image of inspiration streaming like water from a full skin, grounded in Indra’s thunderbolt-might and inexhaustible resources.
Remembered historical aids to the Kaṇvas and others become the warrant for a final plea: grant us radiant wealth—cattle, gold, and luminous prosperity.
अभि प्र वः सुराधसमिन्द्रमर्च यथा विदे । यो जरितृभ्यो मघवा पुरूवसुः सहस्रेणेव शिक्षति ॥kṣarantīndra dhītayaḥ
gomad dhiraṇyavat
It asks Indra for empowering help—victory and protection—and for prosperity described as cattle-and-gold wealth, along with the flow of inspired thought for the worshipper.
Remembering Indra’s past support functions as proof of his reliability: “as you helped them then, help us now,” turning tradition into a present request.
It portrays Indra as the source of dhī (vision and insight): when he is invoked, prayer and understanding pour forth naturally, like water from a full container.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.