
Sukta 8.1
Kaṇva (Kāṇva tradition predominates in Maṇḍala 8; exact ṛṣi for 8.1 varies by Anukramaṇī, flagged as likely Kāṇva)
Gāyatrī (common in Indra hymns of Maṇḍala 8; flagged as probable)
अयं सूक्तः सोमपिष्टेन सह इन्द्रमेव पुनः पुनः स्तोतुं संक्षिप्तं निमन्त्रणम्। येन स्तोतॄणां बलं धैर्यं च जयशक्तिश्च वर्धते। पृथिव्याः दिवश्च विस्तीर्णस्य दीप्तस्य च मध्ये सञ्चरन्तम् इन्द्रं वर्णयति, तस्य प्रत्यक्षं महत्त्वं च, यथा तस्य सन्निधिः उपासकं पूर्णतया पूरयति—समृद्ध्या पोषणेन च अग्रगामिना वेगेन च। अतः एतत् सूक्तं सोमाभिषवे कर्मणि आह्वानरूपं, तथा च एकचित्तेन दृढेन स्तुत्या मनोबलवर्धनाय सङ्ग्रामघोषरूपं च भवति।
Mantra 1
मा चिदन्यद्वि शंसत सखायो मा रिषण्यत । इन्द्रमित्स्तोता वृषणं सचा सुते मुहुरुक्था च शंसत ॥
मा चिदन्यद्वि शंसत सखायो मा रिषण्यत। इन्द्रमित्स्तोता वृषणं सचा सुते मुहुरुक्था च शंसत॥
Mantra 2
अवक्रक्षिणं वृषभं यथाजुरं गां न चर्षणीसहम् । विद्वेषणं संवननोभयंकरं मंहिष्ठमुभयाविनम् ॥
इन्द्रः स वृषभः शत्रूणां पीडां नयति अधः; अजुर इव अनायासः, चर्षणीषु बलवान् गो इव सहमानः। स विद्वेषाणि विलापयति, संवननं नियच्छति; उभयतः भयङ्करः सन् अपि स मंहिष्ठः—उभयाविनः, यदा वयं तमुपास्महे तदा अस्मासु उभे शक्ती धारयति पूरयति च।
Mantra 3
यच्चिद्धि त्वा जना इमे नाना हवन्त ऊतये । अस्माकं ब्रह्मेदमिन्द्र भूतु तेऽहा विश्वा च वर्धनम् ॥
यच्चिद् इमे जनाः नाना हवन्ते त्वाम् ऊतये, अस्माकं ब्रह्म इदम् इन्द्र ते भूतु—अहः विश्वा च वर्धनम्।
Mantra 4
वि तर्तूर्यन्ते मघवन्विपश्चितोऽर्यो विपो जनानाम् । उप क्रमस्व पुरुरूपमा भर वाजं नेदिष्ठमूतये ॥
वि तर्तूर्यन्ते मघवन् विपश्चितोऽर्यो विपो जनानाम्। उप क्रमस्व पुरुरूपम् आ भर वाजं नेदिष्ठम् ऊतये।
Mantra 5
महे चन त्वामद्रिवः परा शुल्काय देयाम् । न सहस्राय नायुताय वज्रिवो न शताय शतामघ ॥
हे अद्रिवः! महे चन त्वां परा शुल्काय न दद्याम्। हे वज्रिवः! न सहस्राय नायुताय वा; हे शतामघ! न शतायापि। त्वमेवात्मविजयस्यावश्यकं बलम्।
Mantra 6
वस्याँ इन्द्रासि मे पितुरुत भ्रातुरभुञ्जतः । माता च मे छदयथः समा वसो वसुत्वनाय राधसे ॥
हे इन्द्र! पितुरपि मे वस्याँसि, भ्रातुरपि सहभुञ्जतः। माता इव च मे छादयसि रक्षसि च। हे वसो! वसुत्वनाय राधसे च मया सह समा भव।
Mantra 7
क्वेयथ क्वेदसि पुरुत्रा चिद्धि ते मनः । अलर्षि युध्म खजकृत्पुरंदर प्र गायत्रा अगासिषुः ॥
क्व यथ क्वेदसि? पुरुत्रा चिद्धि ते मनः। हे युध्म खजकृत् पुरन्दर! गायत्र्यः शक्तयः स्तुतिरूपेण त्वां प्रति प्रावहन्, अस्मासु ते बलं प्रबोधयितुम्।
Mantra 8
प्रास्मै गायत्रमर्चत वावातुर्यः पुरंदरः । याभिः काण्वस्योप बर्हिरासदं यासद्वज्री भिनत्पुरः ॥
तस्मै गायत्रमर्चत—वावातुर्यः पुरंदरः। याभिः शक्तिभिरसौ काण्वस्य बर्हिषि सदनमुपासदत्; वज्री समागत्य पुरो भिनत्ति।
Mantra 9
ये ते सन्ति दशग्विनः शतिनो ये सहस्रिणः । अश्वासो ये ते वृषणो रघुद्रुवस्तेभिर्नस्तूयमा गहि ॥
ये ते सन्ति दशग्विनः, शतिनो ये सहस्रिणः; ये च ते रघुद्रुवो वृषणा अश्वासः—तैर्भिः सह नः स्तूयमान आ गहि।
Mantra 10
आ त्वद्य सबर्दुघां हुवे गायत्रवेपसम् । इन्द्रं धेनुं सुदुघामन्यामिषमुरुधारामरंकृतम् ॥
अद्य त्वां सबर्दुघां गायत्रवेपसं हुवे। इन्द्रं धेनुं सुदुघामन्यामिषमुरुधारामरंकृतं हुवे।
Mantra 11
यत्तुदत्सूर एतशं वङ्कू वातस्य पर्णिना । वहत्कुत्समार्जुनेयं शतक्रतुः त्सरद्गन्धर्वमस्तृतम् ॥
यदा सूर्यस्य तुदेन एतशोऽश्वो नुद्यते, वातस्य पर्णिना च वह्यते—तदा शतक्रतुरिन्द्रः कुत्समार्जुनेयं वहन्, अस्तृतं गन्धर्वं तीर्य, यात्रां बध्नीयादिति सूक्ष्मां मर्यादामपि अतिक्रामति।
Mantra 12
य ऋते चिदभिश्रिषः पुरा जत्रुभ्य आतृदः । संधाता संधिं मघवा पुरूवसुरिष्कर्ता विह्रुतं पुनः ॥
यः ऋतेऽपि अभिश्रिषः पुरा जत्रुभ्य आतृदः प्राहरद् अवधीच्च—स मघवा पुरुवसुः संधाता; स भिन्नां संधिं पुनः संधत्ते, विहृतं च पुनराधत्ते।
Mantra 13
मा भूम निष्ट्या इवेन्द्र त्वदरणा इव । वनानि न प्रजहितान्यद्रिवो दुरोषासो अमन्महि ॥
मा वयं निष्ट्याः इव भू्म, हे इन्द्र; मा च त्वदरणाः इव। मा च परित्यक्तवनानि इव। हे अद्रिवः, वयं त्वच्छरणार्थिनः स्म इति मन्यामहे; मार्गं न प्रजहिम।
Mantra 14
अमन्महीदनाशवोऽनुग्रासश्च वृत्रहन् । सकृत्सु ते महता शूर राधसा अनु स्तोमं मुदीमहि ॥
हे वृत्रहन्, अमन्य महीदनाशवोऽनुग्रासश्च; सकृत्सु ते महता शूर राधसा अनु स्तोमं मुदीमहि—त्वदीयेन महत्त्वेन हर्षं नीयामहे।
Mantra 15
यदि स्तोमं मम श्रवदस्माकमिन्द्रमिन्दवः । तिरः पवित्रं ससृवांस आशवो मन्दन्तु तुग्र्यावृधः ॥
यदि मम स्तोममस्माकमिन्द्रः शृणुयात्, तर्हि पवित्रं तिरः ससृवांसोऽशवः सोमधाराः तं मन्दन्तु। तुग्र्यावृधो मदाः प्र वर्धन्ताम्, अन्तःस्थं वीरं समुत्थापयन्तः।
Mantra 16
आ त्वद्य सधस्तुतिं वावातुः सख्युरा गहि । उपस्तुतिर्मघोनां प्र त्वावत्वधा ते वश्मि सुष्टुतिम् ॥
हे शीघ्रगामिन्, अद्य अस्माकं सधस्तुतिं सख्युरिव आगहि। मघोनामुपस्तुतिः त्वा प्रावत्व्; अथ ते सुष्टुतिं वश्मि—यथोक्तेन वचसा अस्मासु तव बलं प्रतिष्ठापयन्।
Mantra 17
सोता हि सोममद्रिभिरेमेनमप्सु धावत । गव्या वस्त्रेव वासयन्त इन्नरो निर्धुक्षन्वक्षणाभ्यः ॥
सोता हि सोमम् अद्रिभिः एनम् अप्सु धावति। नराश्च गव्यवस्त्र इव वासयन्तः द्रोणीभ्यः (वक्षणाभ्यः) एनं निर्धुक्षन्ति, धारया निष्पादयन्ति—एवं सोमो मदः शुद्धो देवयोग्यतां गच्छति।
Mantra 18
अध ज्मो अध वा दिवो बृहतो रोचनादधि । अया वर्धस्व तन्वा गिरा ममा जाता सुक्रतो पृण ॥
अथ ज्मो अध वा दिवो बृहतो रोचनादधि—अनेन वर्धस्व; मम गिरा तन्वा च। हे सुक्रतो, ममासु जातः, स्वेन पूर्णेन अस्मान् पृण।
Mantra 19
इन्द्राय सु मदिन्तमं सोमं सोता वरेण्यम् । शक्र एणं पीपयद्विश्वया धिया हिन्वानं न वाजयुम् ॥
इन्द्राय सोता सुमदिन्तमं वरेण्यं सोमं सुनोतु। शक्र एणं विश्वया धिया पीपयत्, हिन्वानं न वाजयुमिव—बलसमृद्ध्यर्थं प्रवर्तयतु।
Mantra 20
मा त्वा सोमस्य गल्दया सदा याचन्नहं गिरा । भूर्णिं मृगं न सवनेषु चुक्रुधं क ईशानं न याचिषत् ॥
मा त्वां सोमस्याल्पमात्रया मम गिरा च सदा याचे; मा च सवनेषु भूर्णिं मृगमिव त्वां चुक्रुधम्—क ईशानं न याचेत?
Mantra 21
मदेनेषितं मदमुग्रमुग्रेण शवसा । विश्वेषां तरुतारं मदच्युतं मदे हि ष्मा ददाति नः ॥
मदेन प्रेरितं मदम्, उग्रेण शवसा उग्रम्—विश्वेषां तरुतारं मदच्युतम्; मदे हि ष्मा स नः ददाति।
Mantra 22
शेवारे वार्या पुरु देवो मर्ताय दाशुषे । स सुन्वते च स्तुवते च रासते विश्वगूर्तो अरिष्टुतः ॥
शेवार्याः पुरु वार्याः देवो मर्त्याय दाशुषे ददाति; स सुन्वते च स्तुवते च रासते—विश्वगूर्तोऽरिष्टुतः।
Mantra 23
एन्द्र याहि मत्स्व चित्रेण देव राधसा । सरो न प्रास्युदरं सपीतिभिरा सोमेभिरुरु स्फिरम् ॥
एन्द्र याहि मत्स्व चित्रेण देव राधसा। सरो न प्रास्युदरं सपीतिभिरा सोमैरुरु स्फिरम्॥
Mantra 24
आ त्वा सहस्रमा शतं युक्ता रथे हिरण्यये । ब्रह्मयुजो हरय इन्द्र केशिनो वहन्तु सोमपीतये ॥
आ त्वा सहस्रमाशतं युक्ता रथे हिरण्यये। ब्रह्मयुजो हरय इन्द्र केशिनो वहन्तु सोमपीतये॥
Mantra 25
आ त्वा रथे हिरण्यये हरी मयूरशेप्या । शितिपृष्ठा वहतां मध्वो अन्धसो विवक्षणस्य पीतये ॥
आ त्वा रथे हिरण्यये हरी मयूरशेप्या। शितिपृष्ठा वहतां मध्वो अन्धसो विवक्षणस्य पीतये॥
Mantra 26
पिबा त्वस्य गिर्वणः सुतस्य पूर्वपा इव । परिष्कृतस्य रसिन इयमासुतिश्चारुर्मदाय पत्यते ॥
हे गिर्वण इन्द्र, पूर्वपाः इव अस्य सुतस्य सोमस्य पिब। परिष्कृतस्य रसिनः—इयं चारुः सुतिः मदाय पत्यते।
Mantra 27
य एको अस्ति दंसना महाँ उग्रो अभि व्रतैः । गमत्स शिप्री न स योषदा गमद्धवं न परि वर्जति ॥
य एकः अस्ति दंसना महाँ उग्रोऽभि व्रतैः—स गमत्। शिप्री न स योषदा; गमद्धवं न परि वर्जति।
Mantra 28
त्वं पुरं चरिष्ण्वं वधैः शुष्णस्य सं पिणक् । त्वं भा अनु चरो अध द्विता यदिन्द्र हव्यो भुवः ॥
त्वं वधैः शुष्णस्य चरिष्ण्वं पुरं सं पिणक्। त्वं भा अनुचरोऽध; द्विता यदि, इन्द्र, हव्यो भवः।
Mantra 29
मम त्वा सूर उदिते मम मध्यंदिने दिवः । मम प्रपित्वे अपिशर्वरे वसवा स्तोमासो अवृत्सत ॥
मम स्तोमाः त्वां सूर्योदये वृण्वन्ति; मम द्यौः मध्यन्दिने; मम सायंसमीपेऽपि च आवृतरात्रौ। हे वसो, स्तोमाः त्वामेवाभिमुखा भूत्वा त्वामेव निवासं कृत्वा समावृत्सत।
Mantra 30
स्तुहि स्तुहीदेते घा ते मंहिष्ठासो मघोनाम् । निन्दिताश्वः प्रपथी परमज्या मघस्य मेध्यातिथे ॥
स्तुहि स्तुहि—एते घ ते मंहिष्ठासो मघोनाम्। हे मेध्यातिथे, प्रपथी पथि प्रसर; निन्दिताश्वाः अपि, यदा अस्मासु मघस्य बलं सम्यक् प्रज्वलति, तदा परमयोजना भवन्ति।
Mantra 31
आ यदश्वान्वनन्वतः श्रद्धयाहं रथे रुहम् । उत वामस्य वसुनश्चिकेतति यो अस्ति याद्वः पशुः ॥
यदा जयिनोऽश्वाः समीपमानयन्ते, श्रद्धया अहं रथे आरोहामि। उत च वाञ्छितं वसु प्रजानामि—अस्माकं जीवत्पशुधनं, यद् अन्तःस्वं पन्थानं वेत्ति।
Mantra 32
य ऋज्रा मह्यं मामहे सह त्वचा हिरण्यया । एष विश्वान्यभ्यस्तु सौभगासङ्गस्य स्वनद्रथः ॥
य ऋज्रः मह्यं मामहे सह त्वचा हिरण्यया । एष विश्वान्यभ्यस्तु सौभगासङ्गस्य स्वनद्रथः ॥
Mantra 33
अध प्लायोगिरति दासदन्यानासङ्गो अग्ने दशभिः सहस्रैः । अधोक्षणो दश मह्यं रुशन्तो नळा इव सरसो निरतिष्ठन् ॥
अध प्लायोगिरति दासदन्यानासङ्गो अग्ने दशभिः सहस्रैः । अधोक्षणो दश मह्यं रुशन्तो नळा इव सरसो निरतिष्ठन् ॥
Mantra 34
अन्वस्य स्थूरं ददृशे पुरस्तादनस्थ ऊरुरवरम्बमाणः । शश्वती नार्यभिचक्ष्याह सुभद्रमर्य भोजनं बिभर्षि ॥
अन्वस्य स्थूरं ददृशे पुरस्तादनस्थ ऊरुरवरम्बमाणः । शश्वती नार्यभिचक्ष्याह सुभद्रमर्य भोजने बिभर्षि ॥
A direct rally to companions: speak of nothing else—praise Indra alone with the pressed Soma, repeatedly.
The hymn intensifies the sense of Indra’s nearness and efficacy: praise becomes the means by which power grows, spanning earth and the wide shining heaven, and entering the worshipper as strengthening force.
The turning point is the explicit prayer for increase and fullness—Indra (or the divine kratu he embodies) is asked to grow by the word (girā) and to fill the singers with plenitude.
It closes with vivid, almost iconic imagery of massive presence and “fortunate nourishment,” settling the hymn into assurance of support, sustenance, and onward progress under Indra’s power.
indram it stotā vṛṣaṇaṃ sacā sute
ayā vardhasva tanvā girā
अन्वस्य स्थूरं ददृशे पुरस्तादनस्थ ऊरुरवरम्बमाणः । शश्वती नार्यभिचक्ष्याह सुभद्रमर्य भोजनं बिभर्षि ॥Indra is the main deity, invoked as the mighty Soma-drinking hero; Soma is present as the empowering accompaniment through the pressed offering.
Keep a single focus: praise Indra repeatedly with the pressed Soma, so that strength, protection from harm, victory, and fullness of life-force increase in the community.
It fits the Soma-pressing context: Soma is prepared and offered while Indra is invited through repeated hymns (uktha/stotra), followed by prayers for increase and sustaining abundance.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.