Rig Veda Sukta 1
Mandala 8Sukta 134 Mantras

Sukta 1

Sukta 8.1

Rishi

Kaṇva (Kāṇva tradition predominates in Maṇḍala 8; exact ṛṣi for 8.1 varies by Anukramaṇī, flagged as likely Kāṇva)

Chandas

Gāyatrī (common in Indra hymns of Maṇḍala 8; flagged as probable)

ഈ സൂക്തം പിഴിഞ്ഞ സോമത്തിന്റെ സഹവാസത്തിൽ ഇന്ദ്രനെയേ—വീണ്ടും വീണ്ടും—സ്തുതിക്കാനുള്ള സാന്ദ്രമായ ക്ഷണമാണ്; അതിലൂടെ ഗായകരിൽ ശക്തിയും ധൈര്യവും ജയശക്തിയും വർധിക്കണമെന്നതാണ് ലക്ഷ്യം. ഭൂമിയുടെയും വിശാലമായ പ്രകാശമുള്ള സ്വർഗ്ഗത്തിന്റെയും ഇടയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്ന ഇന്ദ്രന്റെ സ്പർശ്യമായ മഹാബലം ഇത് വരച്ചുകാട്ടുന്നു; അവന്റെ സാന്നിധ്യം ആരാധകനെ സമൃദ്ധി, പോഷണം, മുന്നോട്ടുനയിക്കുന്ന പ്രേരണം എന്നിവകൊണ്ട് ‘നിറയ്ക്കുന്ന’ രീതിയും പറയുന്നു. അതിനാൽ ഈ സൂക്തം സോമപീഡനസമയത്തെ ഒരു യാഗവിളിയുമായും, സ്ഥിരവും ഏകീകൃതവുമായ സ്തുതിയിലേക്കുള്ള മാനസിക ഉണർവ്വിളിയായും പ്രവർത്തിക്കുന്നു.

Recitation with translationRig Veda 8.1

In this hymn

Addressed to

  • IndraMantras 1-16, 18-32with Soma as accompaniment

    Indra is celebrated as the vṛṣan (Mighty Bull), the foremost hero of the gods, who drinks Soma and becomes expansive in power, shattering obstacles and granting victory, wealth, and fearless energy to his praisers.

  • SomaMantra 17as prepared for Indra and the gods
  • AgniMantra 33Agni (explicit vocative), within a context that also supports Indra-centered sequence

Mantras

Mantra 1

मा चिदन्यद्वि शंसत सखायो मा रिषण्यत । इन्द्रमित्स्तोता वृषणं सचा सुते मुहुरुक्था च शंसत ॥

ഹേ സഖാക്കളേ, മറ്റൊന്നും പ്രസ്താവിക്കരുത്; ഹാനിയിലേക്കു വഴുതരുത്. പിഴിഞ്ഞ സോമത്തോടുകൂടെ ഇന്ദ്രനെയേ—വൃഷണൻ, മഹാബലവാൻ—സ്തുതിക്കുവിൻ; വീണ്ടും വീണ്ടും ഉക്തികൾ ഉച്ചരിക്കുവിൻ, ഞങ്ങളിലെ ബലം വളർന്ന് നിലനിൽക്കേണ്ടതിന്.

Mantra 2

अवक्रक्षिणं वृषभं यथाजुरं गां न चर्षणीसहम् । विद्वेषणं संवननोभयंकरं मंहिष्ठमुभयाविनम् ॥

ഇന്ദ്രൻ വൃഷഭൻ—വൈരികളുടെ സമ്മർദ്ദത്തെ താഴെയിറക്കുന്നവൻ, അജുരനുപോലെ അശ്രാന്ത വേഗത്തിൽ പായുന്നവൻ; ജനങ്ങളിൽ ബലവാനായ മൃഗംപോലെ ചർഷണി-സഹ, എല്ലാം കീഴടക്കുന്നവൻ. അവൻ വൈരങ്ങളെ ലയിപ്പിക്കുന്നു, സംവാനത്തെ—ഏകതയെ—ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു; ഇരുപക്ഷത്തിനും ഭയം വരുത്താൻ കഴിവുള്ളവൻ; എങ്കിലും അവൻ മഹിഷ്ഠ ദാതാവ്—ശരണം ചെന്നാൽ നമ്മുടെ ഉള്ളിൽ ഇരുപ്രകാര ശക്തികളെയും ധരിച്ചു നിറവേറ്റുന്നവൻ.

Mantra 3

यच्चिद्धि त्वा जना इमे नाना हवन्त ऊतये । अस्माकं ब्रह्मेदमिन्द्र भूतु तेऽहा विश्वा च वर्धनम् ॥

ഈ ജനങ്ങൾ സഹായത്തിനായി നിന്നെ പലവിധം വിളിച്ചാലും, ഹേ ഇന്ദ്ര, നമ്മുടെ ഈ ബ്രഹ്മം—സത്യവചനം—നിന്റേതാകട്ടെ; ഇന്നും എന്നും, സമസ്ത അസ്തിത്വത്തിന്റെ വർദ്ധനയായി.

Mantra 4

वि तर्तूर्यन्ते मघवन्विपश्चितोऽर्यो विपो जनानाम् । उप क्रमस्व पुरुरूपमा भर वाजं नेदिष्ठमूतये ॥

ഹേ മഘവൻ, വിപശ്ചിത് ഋഷികൾ—മനുഷ്യരിൽ ആര്യ വിപർ—ശ്രമത്തിൽ മുന്നോട്ട് തള്ളിപ്പോകുന്നു. നീ പലരൂപനായി സമീപിക്ക; നമ്മുടെ ഊതയേയ്ക്കായി ഏറ്റവും അടുത്ത വാജം—ബലത്തിന്റെ പൂർണ്ണത—കൊണ്ടുവരിക.

Mantra 5

महे चन त्वामद्रिवः परा शुल्काय देयाम् । न सहस्राय नायुताय वज्रिवो न शताय शतामघ ॥

ഹേ അദ്രിവഃ (ശിലാധാരി), മഹത്തായ വില കൊടുത്താലും ഞാൻ നിന്നെ വിട്ടുകൊടുക്കുകയില്ല; ഹേ വജ്രിവഃ (വജ്രധാരി), ആയിരത്തിനും അല്ല, പത്തായിരത്തിനും അല്ല; ഹേ ശതാമഘ (നൂറു ദാനങ്ങളുടെ അധിപൻ), നൂറിനും അല്ല. നീ ആത്മവിജയത്തിന്റെ അനിവാര്യ ശക്തിയാണ്.

Mantra 6

वस्याँ इन्द्रासि मे पितुरुत भ्रातुरभुञ्जतः । माता च मे छदयथः समा वसो वसुत्वनाय राधसे ॥

ഹേ ഇന്ദ്ര, പിതാവിനേക്കാളും, ആസ്വാദനത്തിൽ പങ്കുചേരുന്ന സഹോദരനേക്കാളും നീ എനിക്ക് അധികം പ്രിയൻ. നീ മൂടി സംരക്ഷിക്കുന്ന മാതാവുപോലെയും ആകുന്നു. ഹേ വസു, സത്യധനം—വസുത്വവും രാധസും (സമൃദ്ധി)—നേടുവാൻ എനിക്കൊപ്പമിരിക്കുക.

Mantra 7

क्वेयथ क्वेदसि पुरुत्रा चिद्धि ते मनः । अलर्षि युध्म खजकृत्पुरंदर प्र गायत्रा अगासिषुः ॥

നീ എവിടെയാണ് നിന്റെ ഗതി സ്ഥാപിക്കുന്നത്, എവിടെയാണ് നീ സത്യമായി വസിക്കുന്നത്? കാരണം നിന്റെ മനസ് (ചേതന) അനേകം ദിക്കുകളിലായി വ്യാപിക്കുന്നു. ഹേ യുദ്ധമ, ഉഗ്ര, ഖജകൃത്, പുരന്ദര (ആവരണങ്ങൾ ഭേദിക്കുന്നവനേ), ഗായത്രീ-ശക്തികൾ ഗീതിയായി നിന്റെ ദിശയിലേക്ക് പൊട്ടിപ്പുറപ്പെട്ടു—ഞങ്ങളിലുളള നിന്റെ ബലം ഉണർത്താൻ.

Mantra 8

प्रास्मै गायत्रमर्चत वावातुर्यः पुरंदरः । याभिः काण्वस्योप बर्हिरासदं यासद्वज्री भिनत्पुरः ॥

അവനു ഗായത്രീ-സ്തുതിയെ അർപ്പിക്കുവിൻ—വേഗത്തിൽ പാഞ്ഞെത്തുന്ന, പുരങ്ങൾ (ആവരണങ്ങൾ) ഭേദിക്കുന്ന പുരന്ദരൻ; അവന്റെ ശക്തികളാൽ അവൻ കാൺവന്റെ പവിത്ര ബർഹിസിലെ ആസനത്തോടു സമീപിക്കുന്നു; വജ്രധാരി എത്തി അടഞ്ഞ കോട്ടകളെ പിളർത്തുന്നു.

Mantra 9

ये ते सन्ति दशग्विनः शतिनो ये सहस्रिणः । अश्वासो ये ते वृषणो रघुद्रुवस्तेभिर्नस्तूयमा गहि ॥

നിന്റെ ശക്തികളിൽ ദശഗ്വിൻ (പത്തിരട്ടി) ഉള്ളവയും, ശതിന് (നൂറിരട്ടി) ഉള്ളവയും, സഹസ്രിണ് (ആയിരിരട്ടി) ഉള്ളവയും; നിന്റെ വൃഷഭസ്വഭാവമുള്ള, വേഗവാനായ, ദൃഢമായി ഓടുന്ന അശ്വങ്ങൾ—അവയോടുകൂടെ ഞങ്ങളുടെ സ്തുതി-ഉന്നതിക്കായി വേഗത്തിൽ ഞങ്ങളിലേക്കു വരിക.

Mantra 10

आ त्वद्य सबर्दुघां हुवे गायत्रवेपसम् । इन्द्रं धेनुं सुदुघामन्यामिषमुरुधारामरंकृतम् ॥

ഇന്ന് ഞാൻ നിന്നെ—സമൃദ്ധമായി പാൽ തരുന്ന, ഗായത്രീപ്രേരിത—ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നു. ഇന്ദ്രനെ ഞാൻ ധേനുരൂപമായി വിളിക്കുന്നു: സുദുഘാ (നന്നായി പാൽ തരുന്ന) പോഷണമായി, വിശാലധാരകളുള്ള മറ്റൊരു പ്രവാഹമായി—ഞങ്ങളുടെ നിലനില്പിനായി ഒരുക്കപ്പെട്ടത്.

Mantra 11

यत्तुदत्सूर एतशं वङ्कू वातस्य पर्णिना । वहत्कुत्समार्जुनेयं शतक्रतुः त्सरद्गन्धर्वमस्तृतम् ॥

സൂര്യന്റെ അങ്കുശം ഏതശ (Etaśa)നെ തള്ളിനടത്തുകയും, കാറ്റിന്റെ ചിറകു അവനെ മുന്നോട്ടു വഹിക്കുകയും ചെയ്യുന്നപ്പോൾ—ശതക്രതു (ഇന്ദ്രൻ) അർജുനേയ കുത്സനെ ചുമന്ന്, അസ്തൃത (അനാവൃത) ഗന്ധർവനെ അതിക്രമിച്ച്, യാത്രയെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന സൂക്ഷ്മപരിധി കടക്കുന്നു.

Mantra 12

य ऋते चिदभिश्रिषः पुरा जत्रुभ्य आतृदः । संधाता संधिं मघवा पुरूवसुरिष्कर्ता विह्रुतं पुनः ॥

സാധാരണ ആശ്രയങ്ങളില്ലാതെയും, പുരാതനകാലത്ത് തോളുകളിൽ അമർന്നിരുന്ന പീഡനങ്ങളെ അടിച്ചുതകർത്തവൻ—അവൻ മഘവാൻ (ഇന്ദ്രൻ), അനേകം നിധികളാൽ സമ്പന്നൻ, സംധിയുടെ സംധാതാവ്: തകർന്ന ബന്ധം വീണ്ടും ചേർക്കുന്നു; നമ്മിൽ വിച്ഛിന്നമായതു വീണ്ടും പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നു.

Mantra 13

मा भूम निष्ट्या इवेन्द्र त्वदरणा इव । वनानि न प्रजहितान्यद्रिवो दुरोषासो अमन्महि ॥

ഹേ ഇന്ദ്രാ, ഞങ്ങൾ നിഷ്കാസിതരായവരെപ്പോലെ ആകരുതേ; നിന്നിൽ നിന്ന് വേർപെട്ട് വഴിതെറ്റിയവരെപ്പോലെയും അല്ല. ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ട വനങ്ങളെപ്പോലെയും ആകരുതേ. ഹേ അദ്രിവോ (ശിലാബലധാരി), ഞങ്ങൾ ഞങ്ങളെത്തന്നെ നിന്റെ ആശ്രയം തേടുന്നവരായി കരുതിയിരിക്കുന്നു; പാത ഉപേക്ഷിക്കുന്നില്ല.

Mantra 14

अमन्महीदनाशवोऽनुग्रासश्च वृत्रहन् । सकृत्सु ते महता शूर राधसा अनु स्तोमं मुदीमहि ॥

ഹേ വൃത്രഹൻ (തടസ്സവധകൻ) ഇന്ദ്രാ! ഞങ്ങൾ മത്സരത്തിൽ അചഞ്ചലരായി, പരാജയമില്ലാതെ നിലകൊണ്ടു; അനുഗ്രാസരായി പിന്തുടരാൻ ശേഷിയുള്ളവരായി. ഹേ ശൂര! നിന്റെ മഹത്തായ രാധസ് (ദാന-ശക്തി) കൊണ്ടു—ഒരിക്കൽ മാത്രമായാലും—ഞങ്ങൾ സ്തോമം (സ്തുതി-ഗാനം) കൂടെ ആനന്ദിക്കുന്നു; നിന്റെ വിശാലത ഞങ്ങളെ സന്തോഷത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്നു.

Mantra 15

यदि स्तोमं मम श्रवदस्माकमिन्द्रमिन्दवः । तिरः पवित्रं ससृवांस आशवो मन्दन्तु तुग्र्यावृधः ॥

അവൻ—ഞങ്ങളുടെ ഇന്ദ്രൻ—എന്റെ സ്തോമം കേട്ടാൽ, പവിത്രം (പവിത്രക) വഴിയായി ഒഴുകുന്ന, വേഗമുള്ള സോമധാരകൾ അവനെ ആനന്ദിപ്പിക്കട്ടെ. തൂഗ്ര്യ-വർധകമായ ഉന്മാദങ്ങൾ വർധിക്കട്ടെ—അന്തര്യോദ്ധാവിനെ ഉയർത്തിക്കൊണ്ട്.

Mantra 16

आ त्वद्य सधस्तुतिं वावातुः सख्युरा गहि । उपस्तुतिर्मघोनां प्र त्वावत्वधा ते वश्मि सुष्टुतिम् ॥

ഇന്ന് ഞങ്ങളുടെ സ്ഥിരമായ സധസ്തുതി (നിരന്തര സ്തുതി)യിലേക്കു വരിക, ഹേ വേഗവാനേ; സുഹൃത്തായി ഇവിടെ വരിക. മഘോനാം (ദാനശീലന്മാർ)യുടെ ഉപസ്തുതി നിന്നെ മുന്നോട്ടു നയിക്കട്ടെ; പിന്നെ ഞാൻ നിനക്കായി സുഷ്ടുതി (സുന്ദരമായി രൂപപ്പെടുത്തിയ സ്തുതി-ഗാനം) പാടാം—യഥോചിത ഉച്ചാരണത്തോടെ നിന്റെ ബലം ഞങ്ങളിലുറപ്പിക്കാം.

Mantra 17

सोता हि सोममद्रिभिरेमेनमप्सु धावत । गव्या वस्त्रेव वासयन्त इन्नरो निर्धुक्षन्वक्षणाभ्यः ॥

അതെ, സോമം പിഴിയുന്നവൻ അദ്രി (പിഴിയുകല്ലുകൾ) കൊണ്ട് ഈ സോമത്തെ ജലങ്ങളിൽ കഴുകി ശുദ്ധമാക്കുന്നു; പിന്നെ പുരുഷന്മാർ അതിനെ ഗോജന്യ വസ്ത്രംപോലെ പൊതിഞ്ഞ്, കുണ്ടങ്ങളിൽ നിന്ന് പിഴിഞ്ഞെടുത്തു പുറത്തേക്ക് ഒഴുക്കുന്നു—ഇങ്ങനെ ആ ആനന്ദകരമായ സോമം ദേവയോഗ്യമായ രൂപമായി പരിശുദ്ധമാകുന്നു.

Mantra 18

अध ज्मो अध वा दिवो बृहतो रोचनादधि । अया वर्धस्व तन्वा गिरा ममा जाता सुक्रतो पृण ॥

അപ്പോൾ—ഇവിടത്തെ ഭൂമിയിൽ നിന്നായാലും, വിശാലമായ പ്രകാശമുള്ള സ്വർഗ്ഗലോകത്തിൽ നിന്നായാലും—ഇതിലൂടെ വളരുക: എന്റെ ഗിരാ (വാണി) കൊണ്ടും നിന്റെ തനു (ദേഹം) കൊണ്ടും. ഹേ സുക്രതു, ഞങ്ങളിലേയ്ക്ക് ജനിച്ചവനേ, നിന്റെ പൂർണ്ണതകൊണ്ട് ഞങ്ങളെ നിറയ്ക്കുക.

Mantra 19

इन्द्राय सु मदिन्तमं सोमं सोता वरेण्यम् । शक्र एणं पीपयद्विश्वया धिया हिन्वानं न वाजयुम् ॥

ഇന്ദ്രനുവേണ്ടി ഏറ്റവും ഉന്മേഷം ഉണർത്തുന്ന, വരണീയമായ സോമം പിഴിയുക; ശക്രൻ അതിനെ സർവ്വവ്യാപിയായ ധിയാ (ചിന്ത-ബുദ്ധി) കൊണ്ട് ഞങ്ങളിലേയ്ക്ക് വീർപ്പിപ്പിക്കട്ടെ, അതിനെ മുന്നോട്ട് പ്രേരിപ്പിക്കട്ടെ—ബല-സമൃദ്ധി തേടുന്നവനെപ്പോലെ.

Mantra 20

मा त्वा सोमस्य गल्दया सदा याचन्नहं गिरा । भूर्णिं मृगं न सवनेषु चुक्रुधं क ईशानं न याचिषत् ॥

ഹേ (ഇന്ദ്ര) പ്രഭോ! സോമത്തിന്റെ അല്പ അളവുകൊണ്ടും എന്റെ ഗിരാ (സ്തുതി-വാണി)കൊണ്ടും ഞാൻ നിന്നെ എപ്പോഴും യാചിക്കാതിരിക്കട്ടെ; അല്ലെങ്കിൽ സവനങ്ങളിൽ അശാന്ത വനമൃഗംപോലെ നിന്നെ കോപിപ്പിച്ചേക്കാം—ആധിപത്യത്തിന്റെ ഈശാനനെ ആരാണ് യാചിക്കാതിരിക്കുക?

Mantra 21

मदेनेषितं मदमुग्रमुग्रेण शवसा । विश्वेषां तरुतारं मदच्युतं मदे हि ष्मा ददाति नः ॥

മദംകൊണ്ട് പ്രേരിതമായ ഉഗ്ര മദം, ഉഗ്ര ശവസ് (ബലം)കൊണ്ട്—അവൻ സർവ്വരെയും ജയിക്കുന്ന തരുതാരൻ, മദച്യുതനല്ല (ആനന്ദം ക്ഷയിക്കാത്തവൻ); മദത്തിലേ തന്നെയാണ് അവൻ നിശ്ചയമായി ഞങ്ങൾക്ക് ദാനം നൽകുന്നത്.

Mantra 22

शेवारे वार्या पुरु देवो मर्ताय दाशुषे । स सुन्वते च स्तुवते च रासते विश्वगूर्तो अरिष्टुतः ॥

ശുഭവും രക്ഷകവുമായ അനേകം വരങ്ങൾ ദേവൻ ദാശുഷ് (അർപ്പിക്കുന്ന) മർത്ത്യന് നൽകുന്നു; സുന്വതേ (സോമം പിഴിയുന്നവനും) സ്തുവതേ (സ്തുതി ചെയ്യുന്നവനും) അവൻ ദാനം നൽകുന്നു—വിശ്വഗൂർത്തൻ (എല്ലാവരും പുകഴ്ത്തുന്നവൻ), അരിഷ്ടുതൻ (അഹതൻ, അജേയൻ) അവൻ.

Mantra 23

एन्द्र याहि मत्स्व चित्रेण देव राधसा । सरो न प्रास्युदरं सपीतिभिरा सोमेभिरुरु स्फिरम् ॥

ഹേ ഇന്ദ്രാ, വരിക; നിന്റെ ചിത്ര (പ്രകാശമാന) ദേവ-രാധസാൽ ആനന്ദിക്ക. ഒരു സരോവർ തന്റെ ഉദരം നിറയ്ക്കുന്നതുപോലെ, സഖ്യതയിൽ ഒരുമിച്ച് പാനിച്ച സോമപാനങ്ങളാൽ നീ വിശാലവും സ്ഥിരവുമായിത്തീർന്ന് നിറഞ്ഞുനില്ക്കുക.

Mantra 24

आ त्वा सहस्रमा शतं युक्ता रथे हिरण्यये । ब्रह्मयुजो हरय इन्द्र केशिनो वहन्तु सोमपीतये ॥

ആയിരവും നൂറും—യുക്തരായി—സ്വർണ്ണരഥത്തിൽ നിന്നെ കൊണ്ടുവരട്ടെ; ബ്രഹ്മ-യുജരായ, ശക്തികേശികളായ, ഹേ ഇന്ദ്രാ, ആ ഹരി അശ്വങ്ങൾ സോമപാനത്തിനായി നിന്നെ വഹിക്കട്ടെ.

Mantra 25

आ त्वा रथे हिरण्यये हरी मयूरशेप्या । शितिपृष्ठा वहतां मध्वो अन्धसो विवक्षणस्य पीतये ॥

സ്വർണ്ണരഥത്തിൽ മയൂരസൗന്ദര്യമുള്ള ആ രണ്ടു ഹരി (നിന്റെ അശ്വങ്ങൾ) നിന്നെ കൊണ്ടുവരട്ടെ; ശിതിപൃഷ്ഠ (ചിത്രപ്പുറമുള്ള) അവർ മധുരമായ മധ്വ-അന്ധസ്—വിവക്ഷണ (വിശാലമായി ഉച്ചരിക്കപ്പെടുന്ന) ആനന്ദത്തിന്റെ സോമരസപാനത്തിനായി നിന്നെ വഹിക്കട്ടെ.

Mantra 26

पिबा त्वस्य गिर्वणः सुतस्य पूर्वपा इव । परिष्कृतस्य रसिन इयमासुतिश्चारुर्मदाय पत्यते ॥

ഹേ ഗിർവണ (സ്തുതിപ്രിയ) പ്രഭോ, ഈ പിഴിഞ്ഞ സോമം—മുമ്പേ കുടിച്ചവനെപ്പോലെ—പാനം ചെയ്ക. നന്നായി സംസ്‌കൃതവും രസസമ്പന്നവുമായ സാരത്തിന്റെ ഈ മനോഹര സുതി (ഹവി) മദ/ആനന്ദത്തിനായി സജ്ജമായി ഉല്ലാസത്തിലേക്ക് പാഞ്ഞുചേരുന്നു.

Mantra 27

य एको अस्ति दंसना महाँ उग्रो अभि व्रतैः । गमत्स शिप्री न स योषदा गमद्धवं न परि वर्जति ॥

ഏകനായ അവൻ—ദംസനാ (പ്രഭാവശക്തി)യിൽ മഹാനും വ്രത (ധർമ്മനിയമ)ങ്ങളുടെ ബലത്തിൽ ഉഗ്രനും—അവൻ വരട്ടെ. ശിപ്രി (പ്രകാശിത അധരമുള്ളവൻ)പോലെ അവൻ സമ്മതിക്കുന്നു; വിളിക്കുമ്പോൾ വരുന്നു; നമ്മുടെ ഹവനത്തിൽ നിന്ന് തിരിഞ്ഞുപോകുന്നില്ല—സ്ഥിരമായ ആധാരത്തെപ്പോലെ, വശത്തേക്ക് ചുറ്റി മാറുന്നില്ല.

Mantra 28

त्वं पुरं चरिष्ण्वं वधैः शुष्णस्य सं पिणक् । त्वं भा अनु चरो अध द्विता यदिन्द्र हव्यो भुवः ॥

നീ നിന്റെ പ്രഹാരങ്ങളാൽ ശുഷ്ണന്റെ ചലിക്കുന്ന പുര (ദുർഗം) തകർത്തു. നീ ഭാ (പ്രകാശം)യെ പിന്തുടർന്നു; പിന്നെയും, ഹേ ഇന്ദ്ര, നീ ഹവ്യ (ആഹ്വാനാർഹൻ) ആകുന്നു—വിളി ഉയരുമ്പോൾ അർപ്പണത്തിനായി മടങ്ങിവരുന്നു.

Mantra 29

मम त्वा सूर उदिते मम मध्यंदिने दिवः । मम प्रपित्वे अपिशर्वरे वसवा स्तोमासो अवृत्सत ॥

സൂര്യോദയത്തിൽ നിന്നെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്ന സ്തോത്രങ്ങൾ എന്റേതാണ്; ദ്യൗവിന്റെ മധ്യാഹ്നത്തിലും എന്റേതാണ്; സന്ധ്യയുടെ സമീപനത്തിലും, പൊതിയുന്ന രാത്രിയിലും എന്റേതാണ്. ഹേ വസു! സ്തോമങ്ങൾ നിന്റെ അടുക്കലേക്ക് തിരിഞ്ഞിരിക്കുന്നു—നിന്നെയേ തങ്ങളുടെ വാസസ്ഥലമാക്കി.

Mantra 30

स्तुहि स्तुहीदेते घा ते मंहिष्ठासो मघोनाम् । निन्दिताश्वः प्रपथी परमज्या मघस्य मेध्यातिथे ॥

സ്തുതിക്ക, അതെ—സ്തുതിക്ക; ഇവ ദാനികളിൽ മഹാദാനിയായ നിന്റെ അത്യന്തം ഉദാരമായ ശക്തികളാണ്. ഹേ മേധ്യാതിഥി! പഥത്തിൽ മുന്നോട്ട് നീങ്ങുക; നിന്ദിക്കപ്പെട്ട ‘അശ്വ’ങ്ങളും, ദാനബലത്തിന്റെ തീ ഞങ്ങളിലേയ്ക്ക് യഥാവിധി ജ്വലിക്കുമ്പോൾ, പരമ യോജനങ്ങളായി ഉയരും.

Mantra 31

आ यदश्वान्वनन्वतः श्रद्धयाहं रथे रुहम् । उत वामस्य वसुनश्चिकेतति यो अस्ति याद्वः पशुः ॥

വിജയശീലമായ അശ്വങ്ങളെ സമീപത്തേക്ക് കൊണ്ടുവരുമ്പോൾ, ശ്രദ്ധയോടെ ഞാൻ രഥത്തിൽ കയറുന്നു. പിന്നെ ഞാൻ ഇഷ്ടവസുവിനെ തിരിച്ചറിയുന്നു—ഞങ്ങളുടേതായ ജീവധനം: തന്റെ വഴി അറിയുന്ന അന്തർസമ്പത്ത്.

Mantra 32

य ऋज्रा मह्यं मामहे सह त्वचा हिरण्यया । एष विश्वान्यभ्यस्तु सौभगासङ्गस्य स्वनद्रथः ॥

ഋജുവും ദീപ്തിയുമുള്ളവൻ—എന്റെ ഹിതത്തിനായി ഞാൻ മഹിമപ്പെടുത്തുന്നവൻ—സ്വർണ്ണാവരണത്തോടുകൂടെ; അവൻ സർവ്വത്തിനുമേൽ വിജയം പ്രാപിക്കട്ടെ. സൗഭാഗ്യകരമായ ‘ആസംഗ’ത്തെ ധരിച്ച്, മുഴങ്ങുന്ന രഥമായി അവന്റെ രഥം എല്ലാടവും നാദിക്കട്ടെ.

Mantra 33

अध प्लायोगिरति दासदन्यानासङ्गो अग्ने दशभिः सहस्रैः । अधोक्षणो दश मह्यं रुशन्तो नळा इव सरसो निरतिष्ठन् ॥

പിന്നെ പ്ലായോഗി അതീതമായി കടന്ന്, ഹേ അഗ്നേ, ‘ആസംഗ’ന് പത്തായിരങ്ങൾ ദാനം ചെയ്തു. പിന്നെ പത്ത് ദീപ്തമായ കാളകൾ എനിക്കായി മുന്നോട്ടു നിർത്തപ്പെട്ടു—സരോവരത്തിൽ നിന്ന് ഉയരുന്ന നളങ്ങൾപോലെ; ആഴത്തിൽ നിന്ന് തുറന്നിടത്തേക്ക് പുറപ്പെടുന്ന ഊർജ്ജങ്ങൾപോലെ.

Mantra 34

अन्वस्य स्थूरं ददृशे पुरस्तादनस्थ ऊरुरवरम्बमाणः । शश्वती नार्यभिचक्ष्याह सुभद्रमर्य भोजनं बिभर्षि ॥

അവന്റെ ഭീമമായ രൂപം ഞാൻ മുന്നിൽ കണ്ടു—അചഞ്ചലമായി, ദൃഢമായ തുടയോടെ താഴേക്ക് ചായ്ന്നു. ശാശ്വതിയായ സ്ത്രീ അവനെ കണ്ടു പറഞ്ഞു: ‘ഹേ ആര്യ, നീ ശുഭദ്രമായ ഭോജനത്തെ ധരിക്കുന്നു’—യാത്രയെ താങ്ങുന്ന പോഷക പരിപൂർണ്ണത.

Inside Sukta 1

How it unfolds

  1. Where it opens

    A direct rally to companions: speak of nothing else—praise Indra alone with the pressed Soma, repeatedly.

  2. Development

    The hymn intensifies the sense of Indra’s nearness and efficacy: praise becomes the means by which power grows, spanning earth and the wide shining heaven, and entering the worshipper as strengthening force.

  3. Climax

    The turning point is the explicit prayer for increase and fullness—Indra (or the divine kratu he embodies) is asked to grow by the word (girā) and to fill the singers with plenitude.

  4. Where it settles

    It closes with vivid, almost iconic imagery of massive presence and “fortunate nourishment,” settling the hymn into assurance of support, sustenance, and onward progress under Indra’s power.

The deity: Indra

  • Cosmic functionHe upholds the dynamic order by breaking constriction (vṛtra/obstacles), releasing force and abundance, and empowering the community through victorious might energized by Soma.
  • Inner significanceIndra signifies awakened will, courage, and the surge of effective power (kratu/ojas) that arises when aspiration is unified and repeatedly affirmed; Soma symbolizes the luminous delight/rapture that fuels this inner victory.

The seer

  • Kaṇva (Kāṇva tradition; RV 8.1 ascribed in the Anukramaṇī tradition to Kāṇva/Kaṇvas, with some verse-level variation)Kāṇva (Kaṇva gotra / Kāṇva family of seers) · The Kāṇvas are especially prominent in Maṇḍala 8 and are renowned for vigorous Indra-Soma praise, close association with Soma ritual language, and hymns that blend martial energy with devotional immediacy.

Famous verses

indram it stotā vṛṣaṇaṃ sacā sute
Verse 8.1.1Sets the keynote of the entire sukta: exclusive, repeated praise of Indra together with the pressed Soma, framed as communal discipline and protection from harm.Read verse 8.1.1 →
ayā vardhasva tanvā girā
Verse 8.1.18Articulates the inner aim of the ritual: increase (vardhasva) and filling (pṛṇa) of the worshipper by divine power across earth and heaven—linking cosmic scope to personal empowerment.Read verse 8.1.18 →
अन्वस्य स्थूरं ददृशे पुरस्तादनस्थ ऊरुरवरम्बमाणः । शश्वती नार्यभिचक्ष्याह सुभद्रमर्य भोजनं बिभर्षि ॥
Verse 8.1.34Provides a culminating image of tangible might and sustaining nourishment, suggesting Indra’s supportive abundance that carries the noble one/community forward.Read verse 8.1.34 →

Attributes of the deity

  • Vṛṣan (bull-like strength)
  • Soma-drinker; energized by pressed Soma
  • Warrior and obstacle-breaker
  • Giver of victory, vigor, and abundance
  • Protector of companions and the praising community
  • Responsive to repeated hymn (uktha/stoma)

Also by this seer

  • Large portions of Rigveda Maṇḍala 8 are attributed to Kāṇva seers (various Kaṇvas such as Medhyātithi, Pragātha, etc., depending on hymn/anuvākas).
  • Numerous Indra and Indra-Soma hymns in RV 8 that emphasize repeated praise (uktha/stoma) and the efficacy of Soma-pressing.
  • Kāṇva-associated praise style (pragātha-like momentum and rallying address to companions) influential in later ritual recitation traditions.

The rite, step by step

  • Prepare the altar space and seats; kindle/maintain the sacred fires (as applicable to the rite).
  • Press Soma (suta), clarify/strain it, and ready the cups for offering.
  • Invite Indra with repeated uktha/stotra-style praise, emphasizing exclusive focus on Indra (unity of intention).
  • Offer Soma to Indra (often with accompanying libations/oblations), reciting selected verses to intensify the call.
  • Conclude with petitions for increase (vardhasva), filling (pṛṇa), protection from harm, and sustaining nourishment for the journey (yātrā/forward movement).

Offerings

  • Pressed Soma (primary)
  • Ghee/clarified butter (contextual, where fire offerings accompany)
  • Optional food/oblations consistent with Soma rite (as per śrauta setting)

Frequently Asked Questions

Indra is the main deity, invoked as the mighty Soma-drinking hero; Soma is present as the empowering accompaniment through the pressed offering.

Keep a single focus: praise Indra repeatedly with the pressed Soma, so that strength, protection from harm, victory, and fullness of life-force increase in the community.

It fits the Soma-pressing context: Soma is prepared and offered while Indra is invited through repeated hymns (uktha/stotra), followed by prayers for increase and sustaining abundance.

Ask anything about Sukta 1 of the Rig Veda

Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.

Not sure where to start?

A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

Download on the App StoreGet it on Google Play

Continue reading in the Vedapath app

Open in App
Download on the App StoreGet it on Google Play