Opening the text

Sukta 8.1
Kaṇva (Kāṇva tradition predominates in Maṇḍala 8; exact ṛṣi for 8.1 varies by Anukramaṇī—flagged as likely Kāṇva)
Indra (with Soma as accompaniment)
Gāyatrī (common in Indra hymns of Maṇḍala 8; flagged as probable)
ఈ సూక్తం, పిండిన సోమరసంతో కూడి, ఇంద్రుని ఒక్కడినే మళ్లీ మళ్లీ స్తుతించమని సంక్షిప్తంగా ఆహ్వానిస్తుంది; అలా గాయకులలో బలం, ధైర్యం, విజయశక్తి వృద్ధి చెందునట్లు కోరుతుంది. భూమి మరియు విశాలమైన ప్రకాశమయ ఆకాశం మధ్య సంచరిస్తూ, ఇంద్రుని స్పష్టంగా అనుభూతమయ్యే పరాక్రమాన్ని, అతని సన్నిధి యజమానిని సంపూర్ణత, పోషణ, ముందుకు నడిపించే ప్రేరణతో ‘నింపే’ విధానాన్ని చిత్రిస్తుంది. అందువల్ల ఈ సూక్తం సోమపీడన సమయంలో చేసే కర్మకాండా పిలుపుగా కూడా, స్థిరమైన ఏకమై స్తుతికి మనోబలాన్ని సమీకరించే పిలుపుగా కూడా నిలుస్తుంది.
Mantra 1
मा चिदन्यद्वि शंसत सखायो मा रिषण्यत । इन्द्रमित्स्तोता वृषणं सचा सुते मुहुरुक्था च शंसत ॥
హే సఖులారా! మరేదీ ప్రశంసించకండి; హానిలో పడకండి. పిండిన సోమముతో కలిసి, వృషభసముడైన ఇంద్రునినే స్తుతించండి; మళ్లీ మళ్లీ ఉక్థములను, స్తోత్రములను ఉచ్చరించండి.
Mantra 2
अवक्रक्षिणं वृषभं यथाजुरं गां न चर्षणीसहम् । विद्वेषणं संवननोभयंकरं मंहिष्ठमुभयाविनम् ॥
ఇంద్రుడు శత్రు-పీడనాన్ని కిందికి నెట్టివేసే వృషభుడు; యజ్ఞోద్ధమంలో అలసటలేని వాడు, జనుల మధ్య బలవంతమైన మృగంలా జయించేవాడు. అతడు వైరం కరిగిస్తాడు, ఏకత్వాన్ని బలపరుస్తాడు; రెండు పక్షాలకూ భయాన్ని కలిగించగలడు; అయినా అతడే అత్యంత దాత—శరణాగతులలో ఉభయశక్తులను ధరించి, రెండింటి ఫలితాన్ని నెరవేర్చేవాడు.
Mantra 3
यच्चिद्धि त्वा जना इमे नाना हवन्त ऊतये । अस्माकं ब्रह्मेदमिन्द्र भूतु तेऽहा विश्वा च वर्धनम् ॥
ఈ జనులు సహాయార్థం నానావిధాలుగా నిన్ను పిలిచినా, ఓ ఇంద్రా, మా ఈ బ్రహ్మ-వాక్యం నీదే కావాలి—ఈ రోజూ, ఎల్లప్పుడూ—సర్వసత్త్వ వృద్ధికి కారణమగునట్లు.
Mantra 4
वि तर्तूर्यन्ते मघवन्विपश्चितोऽर्यो विपो जनानाम् । उप क्रमस्व पुरुरूपमा भर वाजं नेदिष्ठमूतये ॥
హే మఘవన్, ఆ విపశ్చిత్ ఋషులు—మనుష్యులలో ఆర్యులు, ప్రేరిత వాక్కు గలవారు—తమ ప్రయత్నంలో ముందుకు దూసుకుపోతున్నారు. నీవు బహురూపుడై సమీపించు; మా ఉద్ధరణకూ రక్షణకూ, అతి సమీపమైన ‘వాజ’—బలసమృద్ధి—మాకు తీసుకురా.
Mantra 5
महे चन त्वामद्रिवः परा शुल्काय देयाम् । न सहस्राय नायुताय वज्रिवो न शताय शतामघ ॥
హే అద్రివన్ (శిలా-ధారి) ఇంద్రా! మహా విలువ ఇచ్చినా నేను నిన్ను ఇవ్వను—సహస్రానికి కాదు, అయుతం (పది సహస్రం) కు కాదు, హే వజ్రివన్; శతానికి కూడా కాదు, హే శతామఘ (శత-ధనాధిపతి)।
Mantra 6
वस्याँ इन्द्रासि मे पितुरुत भ्रातुरभुञ्जतः । माता च मे छदयथः समा वसो वसुत्वनाय राधसे ॥
హే ఇంద్రా! తండ్రికన్నా, భోగాన్ని పంచుకునే సోదరుడికన్నా నీవు నాకు మరింత ప్రియుడవు; నీవు నాకు తల్లిలా కూడా—కప్పి, కాపాడి, ఆశ్రయం ఇస్తావు. హే వసూ! వసుత్వం—సత్య సంపద—సాధనకై, సమృద్ధి మరియు రాధస్ (అనుగ్రహ-దానం) కొరకు నాతో ఉండు.
Mantra 7
क्वेयथ क्वेदसि पुरुत्रा चिद्धि ते मनः । अलर्षि युध्म खजकृत्पुरंदर प्र गायत्रा अगासिषुः ॥
నీవు ఎక్కడ నీ గమనాన్ని స్థాపిస్తావు, ఎక్కడ నిజంగా నివసిస్తావు? ఎందుకంటే నీ మనస్సు (చైతన్యం) అనేక దిశలలో విహరిస్తుంది. హే యుధ్మ (యుద్ధప్రవణ), ఖజకృత్, పురందర (దుర్గభేదక)! గాయత్రీ-శక్తులు గానంగా నీ వైపు ఉప్పొంగి వచ్చాయి—మాలో నీ బలం మేల్కొనుటకు.
Mantra 8
प्रास्मै गायत्रमर्चत वावातुर्यः पुरंदरः । याभिः काण्वस्योप बर्हिरासदं यासद्वज्री भिनत्पुरः ॥
ఆయనకై గాయత్రీ-స్తుతిని అర్చించండి—ఆయన వేగంగా దూసుకెళ్లే, పురాలు/ఆవరణాలను ఛేదించే పురందరుడు. ఏ శక్తులచేత ఆయన కాణ్వుని బర్హి (పవిత్ర కుశాసనం) సమీపానికి వచ్చి ఆసీనుడవుతాడో—వజ్రధారి వచ్చి మూసిన దుర్గాలను చీల్చివేస్తాడు.
Mantra 9
ये ते सन्ति दशग्विनः शतिनो ये सहस्रिणः । अश्वासो ये ते वृषणो रघुद्रुवस्तेभिर्नस्तूयमा गहि ॥
నీ శక్తుల్లో దశగుణమైనవి, శతగుణమైనవి, సహస్రగుణమైనవి ఉన్నాయి; అలాగే నీ వృషభసమానమైన, వేగమైన, దృఢంగా నడిపబడే అశ్వాలు—వాటితో కలిసి మా వద్దకు త్వరగా రా, మా ఉద్ధరణార్థం.
Mantra 10
आ त्वद्य सबर्दुघां हुवे गायत्रवेपसम् । इन्द्रं धेनुं सुदुघामन्यामिषमुरुधारामरंकृतम् ॥
ఈ రోజు నేను నిన్ను ఆహ్వానిస్తున్నాను—సమృద్ధిగా పాలు దోయించే, గాయత్రీ-ప్రేరిత శక్తీ. ఇంద్రుని నేను సంపూర్ణత యొక్క ధేనువుగా, సుదుగ్ధమైన పోషణగా; అలాగే మన కొరకు సిద్ధపరచబడిన, మరొక—ఇంకా విస్తారమైన—ధారాసమృద్ధి బలంగా ఆహ్వానిస్తున్నాను.
Mantra 11
यत्तुदत्सूर एतशं वङ्कू वातस्य पर्णिना । वहत्कुत्समार्जुनेयं शतक्रतुः त्सरद्गन्धर्वमस्तृतम् ॥
సూర్యుని అంకుశం ఏతశ (అశ్వం)ను ప్రేరేపించి, వాయువు రెక్క అతనిని ముందుకు మోసుకుపోతే—అప్పుడు శతక్రతు (ఇంద్రుడు), కుత్స ఆర్జునేయుని వెంట తీసుకొని, విస్తరించని గంధర్వుని సరిహద్దు దాటి, ప్రయాణాన్ని బంధించే సూక్ష్మ పరిమితినీ లంఘించి పోతాడు.
Mantra 12
य ऋते चिदभिश्रिषः पुरा जत्रुभ्य आतृदः । संधाता संधिं मघवा पुरूवसुरिष्कर्ता विह्रुतं पुनः ॥
సాధారణ ఆధారాలు లేకున్నా, పూర్వకాలంలో భుజాలపై మోపబడిన దమనభారాలను దెబ్బకొట్టి కూల్చినవాడు—ఆ మఘవాన్, బహుధనసంపన్నుడు, సంధాత: విరిగిన సంధిని మళ్లీ కలుపుతాడు; మనలో చెల్లాచెదురైనదాన్ని తిరిగి యథాస్థానంలో నిలుపుతాడు.
Mantra 13
मा भूम निष्ट्या इवेन्द्र त्वदरणा इव । वनानि न प्रजहितान्यद्रिवो दुरोषासो अमन्महि ॥
హే ఇంద్రా, మేము వెలివేయబడినవారిలా కాకూడదు—నీ నుండి విడిపోయి దారి తప్పి పోయినవారిలా కూడా కాదు; వదిలిపెట్టబడిన అడవుల్లా కూడా కాదు. హే అద్రివో (వజ్రధారి), మేము మమ్మల్ని నీ శరణం కోరువారిగా భావించాము—మార్గాన్ని విడిచిపెట్టనివారిగా.
Mantra 14
अमन्महीदनाशवोऽनुग्रासश्च वृत्रहन् । सकृत्सु ते महता शूर राधसा अनु स्तोमं मुदीमहि ॥
హే వృత్రహన్! పందెంలో అలసిపోని వారమై, అనుసరించగలవారమై, వేగవంతులమై మేము నిలిచాము. హే శూరా! నీ మహత్తర రాధస్ (దానం) వలన—ఒక్కసారి అయినా—స్తోమంతో కలిసి మేము ఆనందిస్తాము.
Mantra 15
यदि स्तोमं मम श्रवदस्माकमिन्द्रमिन्दवः । तिरः पवित्रं ससृवांस आशवो मन्दन्तु तुग्र्यावृधः ॥
నా స్తోమాన్ని—మన ఇంద్రుడు—వింటే, పవిత్రం (వడపోత) గుండా ప్రవహించే వేగవంతమైన సోమధారలు ఆయనను హర్షింపజేయుగాక. తూగ్ర్య-వర్ధక మద (ఉత్సాహం) పెరిగి, అంతరంగ యోధుణ్ని ఉద్ధరించుగాక.
Mantra 16
आ त्वद्य सधस्तुतिं वावातुः सख्युरा गहि । उपस्तुतिर्मघोनां प्र त्वावत्वधा ते वश्मि सुष्टुतिम् ॥
ఈ రోజు మా స్థిర స్తుతికి రా, హే వేగవంతుడా! స్నేహితుడిగా రా. దాతల ఉపస్తుతి నిన్ను ముందుకు నడిపించుగాక; అప్పుడు నీకోసం నేను సుష్టుతి—సువ్యవస్థిత స్తుతి—అర్పిస్తాను; యథోచిత వాక్యంతో నీ బలం మాలో స్థాపితమగుగాక.
Mantra 17
सोता हि सोममद्रिभिरेमेनमप्सु धावत । गव्या वस्त्रेव वासयन्त इन्नरो निर्धुक्षन्वक्षणाभ्यः ॥
సోమాన్ని పిండే సోతా నిజంగా, అద్రి—పిండే రాళ్లతో, ఈ సోమాన్ని జలాలలో కడుగుతాడు. ఆపై నరులు దానిని గో-జన్య వస్త్రమువలె ఆవరిచి, తొట్టెలు/పాత్రాల నుండి పిండివేసి బయటకు ప్రవహింపజేస్తారు.
Mantra 18
अध ज्मो अध वा दिवो बृहतो रोचनादधि । अया वर्धस्व तन्वा गिरा ममा जाता सुक्रतो पृण ॥
అప్పుడు—ఇక్కడి భూమి నుండైనా, లేదా దివ్యంలోని విశాల ప్రకాశ లోకం నుండైనా—ఇదివలన వర్ధిల్లుము: నా గిరా (వాక్కు) చేత, నీ తన్వా (నీ దేహం/స్వయం) చేత. మాలో జన్మించిన సుక్రతు (సత్సంకల్ప-శక్తీ), నీ పరిపూర్ణతతో మమ్మల్ని నింపు.
Mantra 19
इन्द्राय सु मदिन्तमं सोमं सोता वरेण्यम् । शक्र एणं पीपयद्विश्वया धिया हिन्वानं न वाजयुम् ॥
ఇంద్రునికై సోతా అత్యంత మదిన్తమమైన, వరేణ్య సోమాన్ని పిండుగాక. శక్రుడు దానిని విశ్వయా ధియా (సర్వవ్యాపి ధీ/ధ్యానం)తో, వాజయు—బల-సమృద్ధిని కోరువాని వలె నడిపిస్తూ, మాలో ఉబ్బెత్తున పెంచుగాక.
Mantra 20
मा त्वा सोमस्य गल्दया सदा याचन्नहं गिरा । भूर्णिं मृगं न सवनेषु चुक्रुधं क ईशानं न याचिषत् ॥
హే ప్రభూ! సోమపు స్వల్ప భాగంతో, నా వాక్స్తుతితో, నేను నిత్యం నిన్ను యాచించకుండునట్లు కావాలి; లేదంటే సవనాలలో చంచల మృగంలా నిన్ను కోపపెట్టివేయుదునేమో—ఎందుకంటే అధిపత్యాధీశ్వరుని ఎవరు యాచించరు?
Mantra 21
मदेनेषितं मदमुग्रमुग्रेण शवसा । विश्वेषां तरुतारं मदच्युतं मदे हि ष्मा ददाति नः ॥
మదంతో ప్రేరితమైన ఉగ్ర మదం, ఉగ్ర బలశక్తితో—అతడు సమస్తులనూ జయించే తారకుడు; అతని ఆనందం ఎప్పుడూ చ్యుతమవదు; ఆ మదోన్మాదంలోనే అతడు నిశ్చయంగా మాకు దానమిచ్చును.
Mantra 22
शेवारे वार्या पुरु देवो मर्ताय दाशुषे । स सुन्वते च स्तुवते च रासते विश्वगूर्तो अरिष्टुतः ॥
అనేక వాంఛనీయ వరాలు—శుభకరమైనవి, రక్షకమైనవి—దేవుడు దాశుష్ మర్త్యునికి ఇస్తాడు. సున్వత్ (సోమం పిండువాడు) మరియు స్తువత్ (స్తుతిచేయువాడు)కూ అతడు ప్రసాదిస్తాడు—సర్వత్రా కీర్తింపబడువాడు, అక్షతుడు, అనాహతుడు.
Mantra 23
एन्द्र याहि मत्स्व चित्रेण देव राधसा । सरो न प्रास्युदरं सपीतिभिरा सोमेभिरुरु स्फिरम् ॥
హే ఇంద్రా, రా; నీ చిత్ర (దీప్త) దేవ-రాధసా (దివ్య దానం) తో ఇక్కడ మత్స్వ—ఆనందించు. సరస్సు తన ఉదరాన్ని నింపుకొనునట్లు, సపీతీ (సహచర్యం) తో కలిసి పానమైన ఈ సోమములతో నీ విస్తారం—ఉరు—మరియు స్థైర్యం—స్ఫిరం—నింపుకొనుము.
Mantra 24
आ त्वा सहस्रमा शतं युक्ता रथे हिरण्यये । ब्रह्मयुजो हरय इन्द्र केशिनो वहन्तु सोमपीतये ॥
హిరణ్య రథంపై యుక్తమైన—సహస్రం మరియు శతం—అవి నిన్ను ఇక్కడికి తీసుకురావుగాక. బ్రహ్మ-యుజ (బ్రహ్మతో జతచేయబడిన) కేశిన (శక్తిమంత కేశములు గల) హరి అశ్వాలు, హే ఇంద్రా, నిన్ను సోమపానార్థం వహించుగాక.
Mantra 25
आ त्वा रथे हिरण्यये हरी मयूरशेप्या । शितिपृष्ठा वहतां मध्वो अन्धसो विवक्षणस्य पीतये ॥
హిరణ్య రథంపై ఆ రెండు హరి నిన్ను తీసుకురావుగాక—మయూర-శేప్య (నెమలివంటి శోభ) తో. శితి-పృష్ట (చిత్తరువైన వెన్నెముక గల) వారు మధురసం, అంధస్—సోమసారం—అనే వివక్షణ (విస్తృత ఉచ్చారణ గల) ఆనందపు పానార్థం నిన్ను వహించుగాక.
Mantra 26
पिबा त्वस्य गिर्वणः सुतस्य पूर्वपा इव । परिष्कृतस्य रसिन इयमासुतिश्चारुर्मदाय पत्यते ॥
హే గిర్వణ (స్తుతుల అధిపతి) ఇంద్రా! ఈ పిండిన సోమాన్ని పానంచేయి—మునుపే పానించినవాడివలె. సువ్యవస్థితంగా పరిశుద్ధమైన, రససంపన్న సారమైన—ఈ మనోహర సుతి (అర్పిత సోమధారా) మద (ఆనంద-ఉన్మాద) కొరకు సిద్ధమై ముందుకు సాగుతుంది.
Mantra 27
य एको अस्ति दंसना महाँ उग्रो अभि व्रतैः । गमत्स शिप्री न स योषदा गमद्धवं न परि वर्जति ॥
ఏకైకుడైనవాడు—దంసనా (కార్యసిద్ధి-శక్తి) లో మహానూ, వ్రతైః (నియమ-బలం) వల్ల ఉగ్రుడూ—అతడు రాగాక. శిప్రీ (దీప్త-ఓష్ఠుడు) వలె అతడు సమ్మతిస్తాడు; పిలుపుకు వచ్చి, ధృఢ ఆధారంలా, మా ఆహ్వానాన్ని విడిచి ఎటూ తొలగడు.
Mantra 28
त्वं पुरं चरिष्ण्वं वधैः शुष्णस्य सं पिणक् । त्वं भा अनु चरो अध द्विता यदिन्द्र हव्यो भुवः ॥
నీ నీ దెబ్బలతో శుష్ణుని చలించే పురం (కోట) ను చూర్ణం చేశావు. నీవు భా (ప్రకాశం) ను అనుసరించి నడిచావు; ఆపై మళ్లీ, హే ఇంద్రా, నీవు ద్వితీయంగా కూడా ‘హవ్య’—ఆహ్వానయోగ్యుడు—అవుతావు; పిలుపు వచ్చినప్పుడు హవి-యజ్ఞార్థం తిరిగి వస్తావు.
Mantra 29
मम त्वा सूर उदिते मम मध्यंदिने दिवः । मम प्रपित्वे अपिशर्वरे वसवा स्तोमासो अवृत्सत ॥
సూర్యుడు ఉదయించునప్పుడు—నా స్తోత్రాలే నిన్ను ఎన్నుకొనుచున్నవి; దివ్యాకాశ మధ్యాహ్నమున కూడా—నావే; సంధ్య సమీపమున, రాత్రి ఆవరణమున కూడా—నావే. హే వసూ! ఈ స్తోమములు నిన్నే తమ ధామముగా చేసుకొని నీ వైపే తిరిగినవి.
Mantra 30
स्तुहि स्तुहीदेते घा ते मंहिष्ठासो मघोनाम् । निन्दिताश्वः प्रपथी परमज्या मघस्य मेध्यातिथे ॥
స్తుతించు, స్తుతించు—ఇవే దాతలలో నీ అత్యంత ఉదార శక్తులు. హే మేధ్యాతిథి! మార్గమున ముందుకు సాగు; ‘నిందిత’ అశ్వములైనవీ, దానబలము (మఘ) మనలో యథావిధిగా ప్రజ్వలించినప్పుడు, పరమ యోగములుగా మారుతాయి.
Mantra 31
आ यदश्वान्वनन्वतः श्रद्धयाहं रथे रुहम् । उत वामस्य वसुनश्चिकेतति यो अस्ति याद्वः पशुः ॥
విజయమిచ్చే అశ్వములు సమీపమునకు తెచ్చబడినప్పుడు, శ్రద్ధతో నేను రథమున అధిరోహిస్తాను. అలాగే నేను వాంఛనీయ వసువును గ్రహిస్తాను—మనదైన ఆ జీవంత ధనం, ఆ పశు-సంపద; అది అంతరంగ స్వాస్థ్యముగా తన మార్గమును తెలిసినది.
Mantra 32
य ऋज्रा मह्यं मामहे सह त्वचा हिरण्यया । एष विश्वान्यभ्यस्तु सौभगासङ्गस्य स्वनद्रथः ॥
ఋజువూ తేజస్సూ గల వానిని—నా మంగళార్థం నేను మహిమపరుస్తున్నాను; అతని స్వర్ణమయ ఆవరణంతో కూడి—ఆయనే సమస్తములపై ప్రబలుగాక. సౌభాగ్య-ఆసఙ్గాన్ని ధరించి, నినదించే రథం (స్వనద్రథ) విజయం పొందుగాక.
Mantra 33
अध प्लायोगिरति दासदन्यानासङ्गो अग्ने दशभिः सहस्रैः । अधोक्षणो दश मह्यं रुशन्तो नळा इव सरसो निरतिष्ठन् ॥
అప్పుడు ప్లాయోగి ముందుకు సాగి—హే అగ్నీ—ఆసఙ్గకు పదివేల దానమిచ్చెను. ఆపై నా కొరకు పది ప్రకాశించే వృషభాలు ముందుకు నిలిపబడినవి—సరస్సు నుండి నళ్లు పైకి లేచినట్లు; లోతు నుండి విస్తారంలోకి ఉద్భవించే శక్తులు.
Mantra 34
अन्वस्य स्थूरं ददृशे पुरस्तादनस्थ ऊरुरवरम्बमाणः । शश्वती नार्यभिचक्ष्याह सुभद्रमर्य भोजनं बिभर्षि ॥
అతని స్థూలమైన, మహత్తర రూపాన్ని నేను ముందర చూచితిని—దృఢమైన ఊరుతో వాలుతూ, అచలంగా ఉన్నాడు. అతనిని చూచి శాశ్వత నారీ పలికెను: ‘హే ఆర్యా, హే శ్రేష్ఠా, నీవు సుభద్రమైన పోషణను ధరించుచున్నావు’—యాత్రను నిలబెట్టే ధారణ-పూర్ణత.
Indra is the main deity, invoked as the mighty Soma-drinking hero; Soma is present as the empowering accompaniment through the pressed offering.
Keep a single focus: praise Indra repeatedly with the pressed Soma, so that strength, protection from harm, victory, and fullness of life-force increase in the community.
It fits the Soma-pressing context: Soma is prepared and offered while Indra is invited through repeated hymns (uktha/stotra), followed by prayers for increase and sustaining abundance.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.