Adhyaya 122: The Greatness of Kokāmukha (Sacred Site Eulogy and Salvific Narrative)

Verse 1

अथ कोकामुखमाहात्म्यम् ॥ वराह उवाच ॥ गुह्यानां परमं गुह्यं तच्छृणुष्व वसुन्धरे ॥ तिर्यग्योनिगताश्चापि येन मुच्यन्ति किल्बिषात्

Teraz rozpoczyna się Māhātmya Kokāmukhy. Warāha rzekł: „O Vasundharo, posłuchaj tego najtajniejszego z tajemnic, przez które nawet ci narodzeni w nie-ludzkich łonach zostają uwolnieni z moralnej skazy (kilbiṣa).”

Verse 2

अष्टम्यां च चतुर्द्दश्यां मैथुनं यो न गच्छति ॥ भुक्त्वा परस्य चान्नानि यश्चैव न विकुत्सति

Ten, kto nie oddaje się stosunkom seksualnym w ósmy i czternasty dzień księżycowy, oraz kto, po zjedzeniu cudzego jedzenia, nie okazuje pogardy (dla niego lub dla dającego).

Verse 3

बाल्ये वयस्यपि च यो मम नित्यमनुव्रतः ॥ येन केनापि सन्तुष्टो यो मातापितृपूजकः

Ten, kto w dzieciństwie i również w młodości pozostaje nieustannie oddany mnie; kto jest zadowolony z tego, co przychodzi; oraz kto czci i wielbi matkę i ojca.

Verse 4

आयासे जीवति न यः प्रविभागी गुणान्वितः ॥ दाता भोक्ता च कार्येषु स्वतन्त्रो नित्यसंयतः

Ten, kto nie żyje w samym tylko trudzie; kto sprawiedliwie rozdziela, obdarzony cnotami; kto daje i również odpowiednio uczestniczy w obowiązkach; samodzielnym kierowany i zawsze siebie powściągający.

Verse 5

विकर्म नाभिकुर्वीत कौमारव्रतसंस्थितः ॥ सर्वभूतदयायुक्तः सत्त्वेन च समन्वितः

Nie powinien popełniać czynów niewłaściwych, ustanowiony w ślubie brahmaćarji; obdarzony współczuciem dla wszystkich istot i posiadający czystość oraz jasność (sattva).

Verse 6

मत्या च निःस्पृहःऽत्यन्तं परार्थेष्वस्पृहः सदा ॥ ईदृग्बुद्धिं समादाय मम लोकाय गच्छति ॥ इमं गुह्यं वरारोहे देवैरपि दुरासदम्

A w zamyśle całkowicie wolny od pożądania, zawsze bez pragnienia cudzego mienia, przyjąwszy takie usposobienie, udaje się do mojego świata. Ta tajemnica, o szlachetnobiodra, trudna jest do osiągnięcia nawet dla bogów.

Verse 7

तच्छृणुष्वानवद्याङ्गि कथ्यमानं मयाऽनघे ॥ जरायुजाण्डजोद्भिज्जस्वेदजानि कदाचन

Posłuchaj tego, o bez skazy w członkach, o bez zmazy, gdy ja to opowiadam: o klasach istot, żyworodnych, z jaj się rodzących, z wilgoci ziemi wyrastających i z potu powstałych, w pewnym czasie.

Verse 8

ततः पूर्वोत्तरे पार्श्वे नित्यं यो हृदि तिष्ठति ॥ अस्थीनि दर्शयामास अवशिष्टानि यानि तु

Wtedy, po północno-wschodniej stronie, ten, kto zawsze przebywa w sercu, ukazał kości, które pozostały, jakiekolwiek one były.

Verse 9

एतानि मम चास्थानि पूर्वदेहोद्भवानि च ॥ अहं पुराभवं मत्स्यः कोकेषु विचरन् जले

To są moje kości, zrodzone z dawnego ciała. W dawnych czasach stałem się rybą, błądząc w wodach Kokā.

Verse 10

ये न हिंसन्ति भूतानि शुद्धात्मानो दयापराः ॥ यस्तु कोकामुखे देवि ध्रुवं प्राणान्परित्यजेत्

Ci, którzy nie krzywdzą istot żywych, czystego ducha i oddani współczuciu, lecz ktoś, o Bogini, przy 'ustach' Kokā, z pewnością oddaje oddech życiowy...

Verse 11

मनसा न चलत्येव मम वल्लभतां व्रजेत् ॥ ततो विष्णुवचः श्रुत्वा सा मही संशितव्रता

Ten, którego umysł nie chwieje się, zaprawdę osiąga stan bycia mi drogi. Wtedy, usłyszawszy słowa Viṣṇu, Ziemia, niezłomna w swojej przysiędze, (odpowiedziała/kontynuowała).

Verse 12

धरण्युवाच ॥ अहं शिष्या च दासी च भक्ता च त्वयि माधव

Dharāṇī rzekła: 'Jestem twoją uczennicą, twoją służką i także twoją wyznawczynią, o Mādhavo.'

Verse 13

एवं मे परमं गुह्यं त्वद्भक्त्या वक्तुमर्हसि ॥ चक्रं वाराणसीं चैव अट्टहासं च नैमिषम्

Tak więc, z mojego oddania tobie, powinieneś objawić mi najwyższą tajemnicę, dotyczącą Cakra, Vārāṇasī, Aṭṭahāsa i Naimiṣa.

Verse 14

भद्रकर्णह्रदं चैव हित्वा कोकां प्रशंससि ॥ नगरं च द्विरण्डं च मुकुटं मण्डलेश्वरम्

Pozostawiając Bhadrakarṇa-hrada, dlaczego wychwalasz Kokā? I także Nagara, Dviraṇḍa, Mukuṭa i Maṇḍaleśvara...

Verse 15

केदारं च ततो मुक्त्वा कि कोकां च प्रशंससि ॥ देवदारुवनं मुक्त्वा तथा जालेश्वरं विभुम्

A po opuszczeniu Kedāra, dlaczego wychwalasz Kokā? Opuszczając Devadāruvana i podobnie potężnego Jāleśvara...

Verse 16

दुर्गं महाबलं मुक्त्वा किं वै कोकां प्रशंससि ॥ गोकर्णं च ततो मुक्त्वा शुद्धजाल्मेश्वरं तथा

Opuszczając Durgā, wielką i potężną, dlaczegoże wychwalasz Kokā? A po opuszczeniu Gokarṇa, podobnie (opuszczając) Śuddhajālmeśvara...

Verse 17

एकलिङ्गं ततो मुक्त्वा किं वा कोकां प्रशंससि ॥ एवं पृष्टस्तथा भक्त्या माधवश्च महाप्रभुः

Opuszczając Ekaliṅga, dlaczego więc wychwalasz Kokā? Tak zapytany w ten sposób i z oddaniem, Mādhava, wielki Pan, (przygotował się odpowiedzieć).

Verse 18

वराहरूपी भगवान्प्रत्युवाच वसुन्धराम् ॥ श्रीवराह उवाच ॥ एवमेतन्महाभागे यन्मां त्वं भीरु भाषसे

Błogosławiony Pan, w postaci Varāhy, odpowiedział Vasundharā: 'Śrī Varāha rzekł: Tak właśnie, o wielce szczęśliwa, to, co ty, o bojaźliwa, mówisz do Mnie.'

Verse 19

कथयिष्यामि ते गुह्यं कोका येन विशिष्यते ॥ एते रुद्राश्रिताः क्षेत्रा ये त्वया परिकीर्तिताः

Powiem ci tajemnicę, dzięki której Kokā staje się wybitna. Oto święte regiony związane z Rudrą, które zostały przez ciebie opisane.

Verse 20

एते पाशुपताश्चैषां कोका भागवतस्य ह ॥ तत्रान्यत्ते प्रवक्ष्यामि महाख्यानं वरानने

Wśród nich niektóre są Pāśupatami; a zaprawdę Kokā należy do tradycji Bhāgavata. Tam opowiem ci inną wielką narrację, o pięknotwórcza.

Verse 21

तत्राल्पेनाम्बुना युक्ते ह्रदे मत्स्यस्तु तिष्ठति ॥ दृष्ट्वा तं लुब्धकस्तूर्णं बडिशेनाजहार ह ॥ तस्य हस्ताच्च बलवान् मत्स्यस्तूर्णं विनिर्गतः ॥ अथ श्येनस्तु तं हर्त्तुं मन्त्रयित्वा नभश्चरः

Tam, w stawie zawierającym zaledwie trochę wody, przebywała ryba. Ujrzawszy ją, myśliwy szybko wyciągnął ją na hak. Lecz potężna ryba natychmiast wymknęła się z jego ręki. Wtedy jastrząb, poruszający się przez niebo, postanowiwszy ją porwać, zbliżył się.

Verse 22

निपत्य तं गृहीत्वैव प्रोद्दीनस्त्वरयान्वितः ॥ अशक्तस्य ततो नेतुं मत्स्यः कोकामुखेऽपतत्

Rzuciwszy się w dół i chwyciwszy ją, jastrząb szybko wzbił się w górę; lecz nie mogąc jej nieść dalej, ryba spadła przy ujściu Kokā.

Verse 23

तत्क्षेत्रस्य प्रभावेण राजपुत्रोऽभवत्प्रभुः ॥ रूपवान् गुणवान् शुद्धः कुलेन वयसान्वितः

Dzięki mocy tego świętego miejsca stał się księciem, panem, przystojnym, cnotliwym, czystym i obdarowanym szlachetnym rodowodem oraz odpowiednim wiekiem.

Verse 24

अथ कालेन तस्यैव मृगव्याधस्य चाङ्गना ॥ गृहीत्वा चैव मांसानि गच्छन्ती याति तत्र वै

Wtedy z biegiem czasu żona myśliwego wzięła trochę mięsa i idąc swoją drogą, przybyła zaprawdę na to samo miejsce.

Verse 25

एका चिल्ली मांसलुब्धा तद्धस्तान्मांसगर्द्धिनी ॥ आगत्यागत्य तरसा हर्त्तुं समुपचक्रमे

Jakiś kania, chciwy mięsa i pragnący ciała z jej ręki, przybywał raz po raz i w pośpiechu zaczął je wyrywać.

Verse 26

मृगव्याधा बलान्मांसं हर्तुकामां तु चिल्लिकाम् ॥ बाणेनैकेन संहत्य पातिता भुवि तत्क्षणात्

Myśliwy, widząc kanię zdecydowaną na siłowe zabranie mięsa, uderzył ją jedną strzałą i ona natychmiast spadła na ziemię.

Verse 27

आकाशात्पातिता भद्रे कोकायां मम सन्निधौ ॥ जाता चन्द्रपुरे रम्ये राजपुत्री यशस्विनी

Zrzucona z nieba, o szlachetna pani, przy Kokā, blisko mojej obecności, narodziła się w uroczym Candrapurze jako sławna księżniczka.

Verse 28

सा व्यवर्द्धत कन्या तु वयोरूपगुणान्विता ॥ चतुःषष्टिकलायुक्ता पुरुषं सा जुगुप्सति

Ta dziewczyna dorastała obdarowana młodością, pięknością i cnotami. Biegła w sześćdziesięciu czterech sztukach, czuła jednak niechęć do mężczyzn.

Verse 29

रूपवाङ्गुणवाञ्छूरो युद्धकार्यार्थनिश्चितः ॥ सौम्यश्च पुरुषश्चैव सा च नेति जुगुप्सति

Był przystojny, cnotliwy i dzielny, zdeterminowany w celach wojny i obowiązku; łagodny i w pełni mężczyzną, lecz ona się cofnęła, mówiąc: "Nie."

Verse 30

अथ केनचित्कालेन शक आनन्दपूरके ॥ सम्बन्धो जायते तयोर् मध्यमे वयसि स्थयोः

Wtedy po pewnym czasie, w krainie Śaków, wśród pełni rozkoszy, związek zrodził się między nimi dwojgiem, gdy stali w środku życia.

Verse 31

तथा तु तौ समासाद्य परस्परम् अथ क्रमात् ॥ यथान्यायं स विप्रोक्तं विधिदृष्टेन कर्मणा

Tak więc zbliżywszy się do siebie nawzajem, wtedy stopniowo postępowali zgodnie z przyzwoitością, tak jak jest to głoszone przez uczonych, przez obrzęd zatwierdzony regułą.

Verse 32

स वै तथा समं नित्यं सा च तेन समं शुभा ॥ अन्योन्यं रममाणौ तौ मुहूर्तमपि नोज्झतः

On zaiste pozostawał zawsze w harmonii tak, a ona, pomyślna, podobnie z nim; radując się z siebie nawzajem, oboje nie rozstawali się nawet na moment.

Verse 33

गच्छत्येवं बहुतरे काले चैवाप्यनिन्दिता ॥ समप्रेम्णा च संयुक्ता सौहृदेन च नायकम्

Gdy czas upływał w ten sposób przez długi okres, ona, nienaganna, pozostawała złączona z wodzem przez równą miłość i przez przyjaźń.

Verse 34

राजपुत्रस्तस्तोऽप्यत्र शकानां नन्दवर्द्धनः ॥ तस्या जायते मध्याह्ने शिरोरुगतिपीडिनी

Tu również wśród Śaków był książę o imieniu Nandavardhana; a dla niej w południe powstał dręczący, uciążliwy ból głowy.

Verse 35

ये केचिद्भिषजस्तत्र गदेषु कुशलाः शुभे ॥ ते तत्रौषधयोगं च चक्रुस्तेनापि वेदना

Jacykolwiek lekarze tam byli, biegli w chorobach, o piękną, przygotowywali lecznicze środki i okłady; lecz nawet przez to ból nie ustąpił.

Verse 36

ननाश नैव संयातः कालो बहुतिथस्ततः ॥ न संबुध्यति चात्मानं विष्णुमायाविमोहितः

Choroba nie ustępowała, ani przez długi czas nie nadeszło żadne rozwiązanie; omamiony przez māyā Viṣṇu, nie odzyskał świadomości o sobie.

Verse 37

भजमाना विनीता च सौहृदाच्च विशेषतः ॥ एवं बहुगतः कालः कामभोगेषु सक्तयोः

Służąc i będąc skromną, a szczególnie przez przyjaźń, tak dużo czasu minęło dla obojga, gdy byli przywiązani do przyjemności pożądania.

Verse 38

पूर्णे हि समये तत्तु उभयोश्च तदन्तरम् । तस्य कालः संवृतस्य योऽसौ पूर्वप्रतिस्तवः

Lecz gdy wyznaczony czas się wypełnił, a w odstępie należącym do obojga, nadszedł czas jego ukrycia, ten wcześniejszy wstęp do tego, co miało nastąpić.

Verse 39

ततः सर्वानवद्याङ्गी भर्तारमिदमब्रवीत् ॥ किमिदं तव भद्रं ते वेदना जायते शिरॆ ॥

Wtedy niewiasta o nieskazitelnych członkach rzekła do swego męża: "Co to jest, drogi? Ból zdaje się pojawiać w twej głowie."

Verse 40

एतदाचक्ष्व तत्त्वेन यद्यहं च तव प्रिया ॥ बहवो भिषजश्चैव नानाशास्त्रविशारदाः ॥

"Powiedz mi to zgodnie z prawdą, jeśli jestem ci naprawdę droga. Jest wielu lekarzy, którzy są biegli w różnych traktatach medycznych."

Verse 41

कुर्वन्ति तव कर्माणि वेदना च न गच्छति ॥ एवं स प्रियया प्रोक्तस्तां प्रियां पुनरब्रवीत् ॥

"Oni stosują dla ciebie zabiegi, jednak ból nie ustępuje." Tak zwrócona do przez swą ukochaną, on ponownie do niej przemówił.

Verse 42

इदं किं विस्मृता भद्रे सर्वव्याधिसमन्वितम् ॥ यल्लब्धं मानुषत्वं च सुखदुःखसमन्वितम् ॥

Rzekł: "Droga, czy zapomniałaś o tym, że stan ludzki, który się osiąga, jest obarczony wszelkiego rodzaju chorobami, a także połączony z przyjemnością i bólem?"

Verse 43

संसारसागरारूढं नातिप्रष्टुं त्वमर्हसि ॥ तेनैवं भाषिता बाला श्रोतुकामा वरानना ॥

"Kto wstąpił na ocean samsary, nie powinien pytać nadmiernie." Tak do niej mówiąc, młoda niewiasta o pięknej twarzy i pragnąca słuchać, pozostała nastawiona na słuchanie.

Verse 44

ततः कदाचिच्छयने सुप्तौ तौ दम्पती किल ॥ गते बहुतिथे काले पुनः पप्रच्छ सा प्रियम् ॥

Wtedy pewnego razu, gdy oboje małżonkowie spali na łożu, a po wielu dniach minęło, ona ponownie zapytała swego ukochanego.

Verse 45

कथयस्व तमेवार्थं यन्मया पूर्वपृच्छितम् ॥ किं मां न भाषसे नाथ साभिप्रायं वचस्तव ॥

"Wyjaśnij mi tę samą sprawę, o którą pytałam wcześniej. Dlaczego nie mówisz do mnie, panie mój? Twe słowa zdają się nosić ukryte znaczenie."

Verse 46

गोप्यं वा किमचिदस्तीह किं गोपयसि मे पुरः ॥ अवश्यं चैव वक्तव्यं यद्यहं तव वल्लभा ॥

"Czy jest coś tutaj, co musi być zachowane w tajemnicy? Dlaczego ukrywasz to przede mną? Musisz z pewnością powiedzieć, jeśli jestem twoją ukochaną."

Verse 47

इति निर्बन्धतः पृष्टः स शक्राधिपतिर्नृपः ॥ तां प्रियां प्रणयात्प्राह बहुमानपुरःसरम् ॥

Tak zapytany z naciskiem przez nią, ten król, pan Śaków, rzekł do swej ukochanej z miłością, a jego słowa poprzedzone były szacunkiem.

Verse 48

मन्मातापितरौ गत्वा प्रसादय शुचिस्मिते ॥ मानार्हौ मानयित्वा तौ ययाहं जठरे धृतः ॥

"Udaj się do mojej matki i ojca i zdobyj ich przychylność, o czystego uśmiechu. Uhonoruj tych dwoje godnych czci, przez których byłem noszony w łonie, i uczyń to."

Verse 49

तयोराज्ञां पुरस्कृत्य मानयित्वा यथार्हतः ॥ अथ कोकामुखे गत्वा कथयिष्याम्यसंशयम् ॥

Czcąc ich rozkaz jako nadrzędny i okazując im należną cześć, uda się następnie do Kokāmukhi i opowiem to bez wątpliwości.

Verse 50

स्वपूर्वजन्मवृत्तं तु देवानामपि दुर्लभम् ॥ तत्र ते कथयिष्यामि सर्ववृत्तमनिन्दिते ॥

Opowiem ci historię mojego poprzedniego wcielenia, coś trudnego do uzyskania nawet dla bogów; tam opowiem ci całą historię, o nienaganna.

Verse 51

ततः सा ह्यनवद्याङ्गी श्वश्रूश्वशुरयोः पुरः ॥ गत्वा गृहीत्वा चरणौ ततस्ताविदमब्रवीत् ॥

Wtedy ta kobieta o nienagannych członkach udała się przed swoją teściową i teścia; ująwszy ich stopy, przemówiła do nich tymi słowami.

Verse 52

किञ्चिद्विज्ञप्तुकामास्मि तत्र वामवधी्यताम् ॥ भवदाज्ञां पुरस्कृत्य भवद्भ्यामनुमानितौ ॥

Pragnę przedłożyć małą prośbę, niechaj zostanie wysłuchana przez was oboje. Stawiając wasz rozkaz na pierwszym miejscu, niech oboje otrzymamy waszą zgodę.

Verse 53

पुण्ये कोकामुखे गन्तुमिच्छावस्तत्र वां गुरू ॥ कार्यगौरवभावेन न निषेध्यौ कथञ्चन ॥

Pragniemy udać się do zasłużonego miejsca zwanego Kokāmukha, tam, o czcigodni starsi. Ze względu na powagę sprawy, nie powinniśmy być w żaden sposób powstrzymani.

Verse 54

अद्य यावत्किमपि वां याचितं न मया क्वचित् ॥ पुरस्ताद्ध्यावयोस्तन्मे याचितं दातुमर्हतः ॥

Aż do dziś nigdy o nic nie prosiłem was obojga w żadnym czasie; dlatego, stojąc przed wami, powinniście spełnić tę moją prośbę, którą teraz składam.

Verse 55

शिरावेधेनया युक्तः सदा तव सुतो ह्ययम् ॥ मध्याह्ने मृतकल्पो वै जायते ह्यचिकित्सकम् ॥

Ten wasz syn jest nieustannie dotknięty przeszywającym bólem głowy; w południe staje się jakby martwy, jego stan jest rzeczywiście nieuleczalny.

Verse 56

सुखानि सर्वविषयान्विसृज्य परिपीडितः ॥ कोकामुखं विना कष्टं न निवृत्तं भविष्यति ॥

Porzucając wszelkie wygody i przyjemności zmysłów, jest boleśnie dręczony; bez Kokāmukhi to cierpienie nie dojdzie do końca.

Verse 57

दम्पतिभ्यां हि मननं रोचतां सर्वथैव हि ॥ ततो वधूवचः श्रुत्वा शकानामधिपो नृपः ॥

Rozważanie spodobało się małżonkom w pełni; wtedy, usłyszawszy słowa panny młodej, król, pan Śaków, odpowiedział.

Verse 58

करेण स्वयमादाय वधूं पुत्रमुवाच ह ॥ किमिदं चिन्तितं वत्स कोकामुखगमं प्रति ॥

Biorąc pannę młodą za rękę, król przemówił do syna: Dziecko moje, jaki to plan ułożyłeś dotyczący podróży do Kokāmukhi?

Verse 59

हस्त्यश्वरथयानानि स्त्रियश्चाप्सरसोपमाः ॥ सर्वमेतत्तु सप्ताङ्गं कोशकोष्ठादिसंयुतम्

Słonie, konie, rydwany i inne pojazdy, oraz kobiety porównywalne do apsarasy, zaprawdę wszystko to, wraz z siedmioma składnikami królestwa, wyposażone w skarbiec, spichlerze i tym podobne…

Verse 60

शरणं वित्तयो राज्यं त्वयि सर्वं प्रतिष्ठितम् ॥ मित्रं वरासनं चैव गृह्णीष्व सुतसत्तम

Ucieczka, bogactwo i królestwo, wszystko to spoczywa na tobie. Przyjmij, o najlepszy z synów, zarówno sprzymierzeńców, jak i wspaniały tron.

Verse 61

त्वयि प्रतिष्ठिताः प्राणाः सन्तानं च तदुत्तरम् ॥ ततः पितुर्वचः श्रुत्वा राजपुत्रो यशस्विनि

Na tobie opierają się nasze same życie, oraz ród, który po nas następuje. Wtedy, usłyszawszy słowa ojca, słynny książę…

Verse 62

पितुः पादौ गृहीत्वा च प्रोवाच विनयान्वितः ॥ अलं राज्येन कोशेन वाहनेन बलेन वा

Ująwszy stopy ojca, przemówił z pokorą: Dość królestwa, skarbu, pojazdów, czy nawet siły zbrojnej.

Verse 63

गन्तुमिच्छामि तत्राहं तूर्णं कोकामुखं महत् ॥ शिरोवेदनया युक्तो यदि जीवाम्यहं पितः

Pragnę udać się tam szybko, do wielkiego Kokāmukha. Jeśli pozostanę przy życiu, ojcze, choć dotknięty bólem głowy…

Verse 64

तदा राज्यं बलं कोशो ममैवैतन्न सशंयः ॥ तत्रैव गमनान्मह्यं वेदना नाशमेष्यति

Wtedy królestwo, armia i skarbiec będą zaiste moje, o tym nie ma wątpliwości. Przez udanie się tam osobiście, mój ból dobiegnie końca.

Verse 65

पुत्रोक्तमवधार्यैव शकानामधिपो नृपः ॥ अनुजज्ञे ततः कोकां गच्छ पुत्र नमोऽस्तु ते

Rozważywszy należycie to, co powiedział syn, król, władca Śaków, wtedy udzielił zgody: Idź do Kokā, synu mój; niech cię pozdrowienia dotkną.

Verse 66

अथ दीर्घेण कालेन प्राप्तः कोकामुखं त्विदम् ॥ तत्र गत्वा वरारोहा भर्त्तारमिदमब्रवीत् १७३॥ पूर्वपृष्टं मया यत्ते वक्ष्यामीति च मां प्रति ॥ कोकामुखे त्वयाप्युक्तं तदेतन्मम कथ्यताम्

Wtedy, po długim czasie, przybył do tego wejścia Kokāmukha. Udawszy się tam, piękna w biodrach pani rzekła do swego męża: To, o co cię wcześniej pytałam, i co mi powiedziałeś, wyjaśnię ci to, i co także powiedziałeś w Kokāmukha: niech mi to teraz zostanie powiedziane.

Verse 67

निशम्येति प्रियाप्रोक्तं राजपुत्रो यशस्विनि ॥ प्रहस्याह भिया तां तु समालिङ्ग्य वसुन्धरे

Usłyszawszy to, co powiedziała ukochana, słynny książę, uśmiechając się, przemówił; i obejmując ją, która była pełna lęku, o Vasundharā, zwrócił się do niej.

Verse 68

रजनी सम्प्रवृत्तेयं सुखं स्वापो विधीयताम् ॥ श्वः सर्वं कथयिष्यामि यत्ते मनसि वर्त्तते

Ta noc się rozpoczęła; niech zostanie zażyty wygodny sen. Jutro powiem ci wszystko, co jest w twoim umyśle.

Verse 69

व्याधेन निगृहीतोऽस्मि बडिशेन जलेचरः॥ तद्धस्तान्निर्गतस्तत्र बलेन पतितो भुवि

Ja, stworzenie wodne, zostałem schwytany przez myśliwego na wędkę; wtedy, wyślizgnąwszy się z jego ręki, upadłem tam na ziemię z siłą.

Verse 70

प्रभातायां तु शर्वर्यां स्नातौ क्षौमविभूषितौ॥ प्रणम्य शिरसा विष्णुं हस्ते गृह्य ततः प्रियाम्

O świcie, gdy noc się skończyła, oboje wykąpali się i przyodziali w lniane szaty; skłoniwszy głowami przed Wisznu, on wtedy ujął swą ukochaną za rękę.

Verse 71

श्येनेनामिषलुब्धेन नखैर्विद्धोऽस्मि सुन्दरि॥ नीत आकाशमार्गेण तस्माच्च पतितोऽत्र वै

O piękna, zostałem przebity pazurami jastrzębia chciwego na mięso; niesiony drogą nieba, upadłem potem tutaj zaprawdę.

Verse 72

एतत्ते कथितं भद्रे पूर्वपृष्टं च यत्त्वया॥ गच्छ सुन्दरि भद्रं ते यत्र ते वर्त्तते मनः

O pomyślna pani, opowiedziałem ci to, o co pytałaś wcześniej. Idź, o piękna, niech dobro cię spotka, dokąd twój umysł się skłania.

Verse 73

ततः साप्यनवद्याङ्गी रक्तपद्मशुभानना॥ करुणं स्वरमादाय भर्त्तारं पुनरब्रवीत्

Wtedy ona, o nieskazitelnych członkach, o twarzy pomyślnej jak czerwony lotos, przyjmując współczujący ton, przemówiła ponownie do swego męża.

Verse 74

एतदर्थं मया भद्र गुह्यं नोक्तं तथा स्वकम्॥ अहं च यादृशी पूर्वमभवं तच्छृणुष्व मे

Dla tego powodu, o dobry panie, nie mówiłam wcześniej o mojej tajemnicy. A jaka byłam niegdyś, posłuchaj tego ode mnie.

Verse 75

स्थापयित्वा मांसभारान्प्रियायाः सविधे स्वयम्॥ काष्ठान्यानयितुं यातः क्षुधितो मांसपाचने

Sam położywszy wiązki mięsa obok swej ukochanej, poszedł przynieść drewno na opał, głodny i nastawiony na gotowanie mięsa.

Verse 76

क्षुत्पिपासापरिश्रान्ता चिल्ली गगनगामिनी॥ वृक्षोपरी समासीना भक्ष्यं चैव विचिन्वती

Wyczerpana głodem i pragnieniem, cillī-ptak poruszający się po niebie usiadł na drzewie, szukając pożywienia.

Verse 77

अथ कश्चिन्मृगव्याधो हत्वा वनचरान्बहून्॥ संगृह्य मांसभारान्वै तेन मार्गेण संगतः

Wtedy pewien myśliwy na jelenie, zabiwszy wielu leśnych mieszkańców, zebrał wiązki mięsa; tą drogą spotkał go/ją.

Verse 78

प्रवृत्तोऽग्निमुपादाय तावदुड्डीय सत्वरम्॥ मांसपिण्डो मया विद्धो दृढैर्वज्रमयैर्नखैः

Gdy on ruszył przynieść ogień, ja natychmiast szybko wzbiłem się w górę; i kawał mięsa został przeze mnie uderzony mocnymi pazurami twardymi jak pioruny.

Verse 79

न च सक्तास्मि संहर्तुं मांसभारप्रपीडिता ॥ अशक्ता दूरगमने सविधे हि व्यवस्थिताः ॥

I nie byłem w stanie go zniszczyć, uciśniony brzemieniem ciała. Niezdolny do oddalenia się, pozostałem w pobliżu.

Verse 80

भक्षयित्वा ततो मांसं व्याधः संहृष्टमानसः ॥ अपश्यन्मांसपिण्डं तु मृगयामास पार्श्वतः ॥

Wtedy, po spożyciu mięsa, myśliwy, jego umysł radujący się, zauważył bryłę ciała i zaczął polować w pobliżu.

Verse 81

विद्धा बाणेन मां तत्र भक्षयन्तमिपातयत् ॥ ततोऽहं भ्रममाणा वै निश्चेष्टा गतजीविता ॥

Tracona tam strzałą, powalił mnie podczas jedzenia. Wtedy ja, istotnie chwiejąc się, stałam się nieruchoma, życie odeszło.

Verse 82

पतितास्म्यवशा भद्र कालतन्त्रे दुरासदे ॥ एतत्क्षेत्रप्रभावेण त्वकामापि नृपात्मजा ॥

Poległam bezsilna, o dobry, w trudnym do przezwyciężenia mechanizmie Czasu. Lecz mocą tego świętego miejsca, nawet ja, choć niechętna, stałam się córką króla.

Verse 83

जातास्मि त्वत्प्रिया चापि स्मरन्ती पूर्वजन्म तत् ॥ एतानि पश्य चास्थीनि शेषाणि बहुकालतः ॥

Urodziłam się również jako twoja ukochana, pamiętając to poprzednie wcielenie. I zobacz te kości, pozostałości trwające przez długi czas.

Verse 84

गलितान्यल्पशेषाणि प्राणनाथ समीपतः ॥ एवं सा दर्शयित्वा तु भर्तारं पुनरब्रवीत् ॥

Rozłożone, tylko małe szczątki, leżące blisko, o paniku mojego życia. Tak, pokazawszy je swemu mężowi, przemówiła ponownie.

Verse 85

आनीतोऽसि मया भद्र स्थानं कोकामुखं प्रति ॥ एतत्क्षेत्रप्रभावेण तिर्यग्योनिगताऽपि ॥

Przyprowadziłam cię, o dobry, do miejsca zwanego Kokāmukha. Mocą tego świętego kṣetra, nawet ten, kto wszedł do łona zwierzęcia…

Verse 86

उत्तमे तु कुले जाता मानुषी जातिमाश्रिताः ॥ यं यं प्रवक्ष्यसे धर्मं विष्णुप्रोक्तं यशोधन ॥

…rodzi się w znakomitej rodzinie, osiągając ludzki status. Cokolwiek dharmy będziesz głosił, nauczanego przez Wiśnu, o Jaśodhana

Verse 87

तं तमेव करिष्यामि विष्णुलोके सुखावहम् ॥ ततस्तस्या वचः श्रुत्वा लब्धपूर्वस्मृतिर्नृपः ॥

tę właśnie dharmę będę praktykować, przynosząc szczęście w świecie Wiśnu. Wtedy, słysząc jej słowa, król odzyskał pamięć o poprzednim życiu.

Verse 88

विस्मयं परमं गत्वा साधु साध्वित्यपूजयत् ॥ तस्मिन् क्षेत्रे च यत्कर्म कर्तव्यं धर्मसंहितम् ॥

Ogarnięty najwyższym zdumieniem, uczcił ją, mówiąc: Dobrze, dobrze! I rozważał, jaki czyn, zgodny z dharmą, powinien być wykonany w tym świętym miejscu.

Verse 89

तच्छ्रुत्वा कानिचिद्देवी स्वयं चक्रे पतिव्रता॥ अन्येऽपि सर्वे तच्छ्रुत्वा यस्य यद्रोचते प्रियम्॥

Usłyszawszy to, Bogini, stając się oddaną pativratą swego męża, sama podjęła praktykę. Wszyscy inni również, słysząc to, ofiarowali to, co każdy uznał za miłe i drogie.

Verse 90

ददतुḥ परमप्रीतौ पात्रेभ्यश्च यथार्हतः॥ येऽन्ये तत्सार्थमासाद्य यातास्तेऽपि वसुन्धरे॥

Z najwyższą radością dawali godnym przyjmującym, każdy stosownie do tego, co było właściwe. Ci inni również, o Vasundharo, którzy przybyli tam w tym celu, odeszli w ten sam sposób, ich cel został spełniony.

Verse 91

ब्राह्मणेभ्यो ददुḥ स्वानि विष्णुभक्त्या यतव्रताḥ॥ तत्र स्थित्वा वरारोहे मम कर्मव्यवस्थितः॥

Powściągliwi w swoich ślubach, dawali swoje własności braminom z oddania dla Wisznu. Pozostawszy tam, o o pięknych biodrach, zostali ustawieni w porządku według mojego karmicznego rozporządzenia.

Verse 92

तत्क्षेत्रस्य प्रभावेण श्वेतद्वीपमुपागताः॥ एवं स राजपुत्रोऽपि मम कर्मव्यवस्थितः॥

Mocą tego świętego miejsca osiągnęli Śvetadvīpę. W ten sam sposób ten książę również został rozporządzony według mojego karmicznego porządku.

Verse 93

मुक्त्वा तु मानुषं भावं श्वेतद्वीपमुपागतः॥ सर्वे च पुरुषास्तत्र आत्मनात्मानुदर्शनात्॥

Odrzuciwszy ludzki stan, osiągnął Śvetadvīpę. I wszyscy ludzie tam obecni byli tacy dzięki wizji Jaźni przez Jaźń.

Verse 94

शुक्लाम्बरधरा दिव्यभूषणैश्च विभूषिताḥ॥ दीप्तिमन्तो महाकायाḥ सर्वे च शुभदर्शनाः॥

Nosili białe szaty i byli przyozdobieni boskimi ozdobami; promienni, o wielkiej postacie, i wszyscy o pomyślnym wyglądzie.

Verse 95

स्त्रियोऽपि दिव्या यत्रत्या दिव्यभूषणभूषिताḥ॥ तेजसा दीप्तिमत्यश्च शुद्धसत्त्वविभूषिताḥ॥

Kobiety również tam były boskie, przyozdobione boskimi ozdobami, promienne blaskiem i charakteryzujące się oczyszczonym sattvą.

Verse 96

मयि शुद्धं परं भावमारूढाः सत्यवर्च्चसः॥ एतत्ते कथितं देवि कोकामुखमनुत्तमम्॥

Wzniosłszy się do czystego i najwyższego usposobienia wobec mnie, byli lśniący prawdą. To zostało ci opowiedziane, o bogini: nieprzewyższony opis Kokāmukha.

Verse 97

यत्र मत्स्यश्च चिल्ली च सकामा ये समागताः॥ केचिच्चान्द्रायणं कुर्युḥ केचिच्चैव जलाशनम्॥

Gdzie ci, którzy mieli pragnienia, zgromadzili się z ofiarami takimi jak ryby i cillī, niektórzy odprawiali praktykę Cāndrāyaṇa, a niektórzy istotnie żywili się samą wodą.

Verse 98

ते च विष्णुमयान्धर्मान्द्विजस्तांस्तान्त्समाचरेत्॥ बहुधान्यवरं रत्नं दम्पत्योऽथ यशस्विनि॥

I dwukrotny narodzony powinien praktykować te różne dharmy przepojone Wisznu. Są dary takie jak obfite ziarno i wyśmienite klejnoty, ofiarowane przez małżeństwo; potem, o sławna pani, opis się ciągnie.

Verse 99

कुर्वन्तो मम कर्माणि भाव्यं पञ्चत्वमागताः ॥ ततः क्षेत्रप्रभावेन मम कर्मप्रभावतः ॥

Wykonując obrzędy przeze mnie nakazane, osiągnęli w odpowiednim czasie stan "pięciokrotności", śmierć i rozpuszczenie w pięciu żywiołach. Następnie, dzięki mocy świętego miejsca i dzięki skuteczności mojego nakazu, ich droga prowadziła dalej.

Verse 100

मम चैव प्रसादेन श्वेतद्वीपमुपागतः ॥ एवं स राजपुत्रोऽथ सर्वभूतगुणान्वितः ॥ ११२ ॥ भुक्त्वा तु मानुषं भावमूर्ध्वशाखोऽनुतिष्ठति ॥ योऽसौ परिजनस्तस्य मम कर्मव्यवस्थितः ॥ ११३ ॥ मानुषं भावमुत्सृज्य मम लोकमुपागतः ॥ सर्वशो द्युतिमांस्तत्र आत्मनानात्मदर्शनात् ॥

I zaprawdę, dzięki mojej łasce, osiągnął Śvetadvīpę. Tak ów książę, obdarzony cechami wszystkich istot, po doświadczeniu ludzkiego stanu, wznosi się ku górze, jako ten, którego "gałęzie są zwrócone ku górze". A jego sługa, trwający w moim nakazie, porzuciwszy ludzki stan, przybył do mojego świata, promienny tam pod każdym względem, dzięki wglądowi w jaźń i nie-jaźń.

Verse 101

याश्च तत्र स्त्रियः काश्चित्सर्वाश्चोत्पलगन्धिनीः ॥ मायया मतिमन्मुक्ताः सर्वाश्चैव प्रियावृताः ॥

I jakiekolwiek kobiety tam przebywały, wszystkie pachnące jak lotosy, zostały, poprzez māyā, wyzwolone wraz ze swymi zdolnościami poznawczymi, i wszystkie były ogarnięte tym, co drogie, umieszczone w stanie umiłowanego dobrostanu.

Verse 102

प्रसादान्मम सुश्रोणि श्वेतद्वीपमुपागताः ॥ एष धर्मश्च कीर्तिश्च शक्तिश्चैव महद्यशः ॥

Dzięki mojej łasce, o piękno bioder posiadająca, osiągnęły Śvetadvīpę. To nauczanie jest dharmą, i sławą, i mocą, i wielką chwałą.

Verse 103

कर्मणां परमं कर्म तपसां च महत्तपः ॥ आख्यानानां च परमं कृतीनां परमा कृतीः ॥

Pośród działań jest to najwyższe działanie; pośród umartwień, najwyższe tapas; pośród opowieści, najwznioślejsza narracja; pośród dokonanych przedsięwzięć, najdoskonalsze dzieło.

Verse 104

धर्माणां च परो धर्मस्तवार्थं कीर्तितो मया ॥ क्रोधनाय न तं दद्यान्मूर्खाय पिशुनाय च ॥

I pośród dharm, jest to wyższa dharma, przeze mnie głoszona dla twojego dobra. Nie należy jej przekazywać człowiekowi gniewliwemu, ani głupcowi, ani oszczercy.

Verse 105

अभक्ताय न तं दद्यादश्रद्धाय शठाय च ॥ दीक्षितायैव दातव्यं सुप्रपन्नाय नित्यशः ॥

Nie należy jej przekazywać niedbającemu, ani niedowiarkowi, ani człowiekowi przewrotnemu. Należy ją przekazać jedynie wtajemniczonemu, temu, który przyjął właściwą ochronę, nieustannie.

Verse 106

सोऽपि मुच्येत पूतात्मा गर्भाद्योनिभवाद्भयात् ॥ एतत्ते कथितं भद्रे महाख्यानं महौजसम् ॥

Również on zostałby wyzwolony, oczyszczony w duchu, od lęku wynikającego z narodzin z łona i cielesnej egzystencji. Ta wielka opowieść, pełna wielkiej mocy, została ci oto przekazana, o pomyślna.

Verse 107

य एतेन विधानॆन गत्वा कोकामुखं महत् ॥ तेऽपि यान्ति परां सिद्धिं चिल्लीमत्स्यौ यथा पुरा ॥

Ci, którzy dzięki tej przepisanej procedurze udają się do wielkiego Kokāmukha, oni również osiągają najwyższe spełnienie, tak jak ryby Cillī i Matsya w dawnych czasach.

Verse 108

वराहरूपिणं देवं प्रत्युवाच वसुन्धरा ॥

Vasundharā (Ziemia) odpowiedziała bogu, który przybrał postać dzika.

Verse 109

तत्तत्सर्वेऽपि कुर्वन्ति विधिदृष्टेन कर्मणा ॥ तत्र तौ दम्पती द्रव्यमन्नं रत्नं द्विजेषु च

Wszyscy oni wykonują swoje odpowiednie czyny zgodnie z obrzędami przepisanymi przez regułę. Tam owa para małżeńska rozdaje bogactwo, pożywienie i klejnoty wśród dwukrotnie urodzonych, uczonych specjalistów rytualnych.

Verse 110

तेऽपि कुर्वन्ति कर्माणि मम भक्ताः व्यवस्थिताः ॥ तेऽपि दीर्घेण कालेन अटमानाः इतस्ततः

Oni również, moi oddani wyznawcy, mocno ugruntowani w dyscyplinie, wykonują przepisane czyny. Jednak przez długi czas także oni wędrują tu i ówdzie.

Verse 111

पण्डिताय च दातव्यं यश्च शास्त्रविशारदः ॥ एतन्मरणकालेऽपि धारयेद्यः समाहितः

To powinno zostać dane osobie uczonej, takiej, która biegła zna śastry. Ktokolwiek, spokojny i uważny, zachowuje to nauczanie nawet w chwili śmierci, zasługuje na pochwałę.

Verse 112

कृतं कोकामुखे चैव मम क्षेत्रे हि सुन्दरि ॥ कश्चिल्लुब्धो मिषाहारश्चरन् वै कोक-मण्डले

To wydarzyło się w Kokamukha, istotnie w mojej świętej domenie, o piękna. Pewien myśliwy, żywiący się mięsem, wędrował po regionie Koka.

Verse 113

रूपवाङ्गुणवाञ्छूरः युदकार्यार्थनिष्ठितः ॥ सौम्यं च पुरुषं चैव सर्वानभिजुगुप्सति

Był przystojny, cnotliwy i odważny, oddany celom swego przedsięwzięcia. Szanował również łagodnego i godnego człowieka i nikogo nie gardził.

Verse 114

अयने गत एतेषां वृत्तं कौतूहलं भुवि ॥ अन्योऽन्यप्रीतियुक्तौ तु नान्योऽन्यं जहतुः क्वचित्

Gdy bieg czasu postępował, ich historia stała się przedmiotem ciekawości na ziemi. Złączeni wzajemną miłością, żaden z nich nigdy nie opuścił drugiego w żadnym czasie.

Verse 115

मुच्यतां मानुषं भावं तां जातिं स्मर पौर्‌विकीम् ॥ अथ कौतूहलं भद्रे श्रवणे पूर्वजन्मनः

Odrzuć ludzki stan; pamiętaj o tamtym wcześniejszym wcieleniu. Wtedy, o dobra pani, pojawia się pragnienie usłyszenia o poprzednim życiu.

Verse 116

कदाचिन्नोक्तपूर्वं ते रहस्यं परमं महत् ॥ त्वरितं गन्तुमिच्छामि विष्णोस्तत्परमं पदम्

Kiedyś wcześniej, najwyższa i głęboka tajemnica została ci objawiona. Pragnę szybko udać się do tej najwyższej siedziby Wisznu.

Verse 117

वणिजश्चैव पौराश्च वैश्याश्चापि वराङ्गनाः ॥ अनुजग्मू राजपुत्रं कोकामुखपथे स्थितम्

Kupcy i mieszkańcy miasta, oraz wajśjowie wraz ze szlachetnymi kobietami podążali za księciem, który znajdował się na drodze do Kokamukha.

Verse 118

तेन तस्य प्रहारेण जाता शिरसि वेदना ॥ अहमेव विजानामि नान्यो जानाति मां विना

Od jego uderzenia ból powstał w mojej głowie. Ja jedynie to wiem; nikt inny nie wie, poza mną.

Verse 119

तावद्ददर्श मां तत्र खादन्तीं मांसपिण्डिकाम्॥ ततः स धनुरुद्यम्य सशरं च व्यकर्षत॥

Wtedy właśnie ujrzał mnie tam, jedzącą kawał mięsa; wtedy uniósł swój łuk i naciągnął go, z założoną strzałą.