Varaha Purana 122.116: Adhyaya 122, Shloka 116

The Greatness of Kokāmukha

Sacred Site Eulogy and Salvific Narrative

Devanagari script

कदाचिन्नोक्तपूर्वं ते रहस्यं परमं महत् ॥ त्वरितं गन्तुमिच्छामि विष्णोस्तत्परमं पदम्

Recitation with translationVaraha Purana 122.116

Transliteration

kadācin noktapūrvaṁ te rahasyaṁ paramaṁ mahat || tvaritaṁ gantum icchāmi viṣṇos tat paramaṁ padam

Translation

Kiedyś wcześniej, najwyższa i głęboka tajemnica została ci objawiona. Pragnę szybko udać się do tej najwyższej siedziby Wisznu.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• कदाचित्: at some time/once
• कदाचित्: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: कदाचित् (अव्यय)
• Form: काल-अव्यय (adverb of time)

• न: not
• न: Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-निपात

• उक्तपूर्वम्: not previously spoken
• उक्तपूर्वम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: उक्त (वच् धातु → क्त कृदन्त) + पूर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘रहस्यम्’ इत्यस्य विशेषणम्; तत्पुरुषः (उक्तं पूर्वं यस्मिन्/यत्)

• ते: to you/for you
• ते: Sampradana (सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी/चतुर्थी-विभक्ति, एकवचन; अत्र चतुर्थी (Dative/सम्प्रदान) अधिकयुक्ता

• रहस्यम्: secret
• रहस्यम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: रहस्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; अत्र कर्मरूपेण

• परमम्: supreme
• परमम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: परम (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘रहस्यम्’ इत्यस्य विशेषणम्

• महत्: great
• महत्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: महत् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘रहस्यम्’ इत्यस्य विशेषणम्

• त्वरितम्: quickly
• त्वरितम्: Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: त्वरित (प्रातिपदिक)
• Form: क्रियाविशेषणरूपेण अव्ययीभूत (adverbial accusative)

• गन्तुम्: to go
• गन्तुम्: Karma (कर्म)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: तुमुन्-प्रत्ययान्त (Infinitive/तुमर्थ), अव्ययभाव; ‘इच्छामि’ इत्यस्य कर्म

• इच्छामि: I desire
• इच्छामि: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: इष्/इच्छ् (धातु)
• Form: लट् (Present), परस्मैपद, उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन

• विष्णोः: of Vishnu
• विष्णोः: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: विष्णु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/सम्बन्ध), एकवचन

• तत्: that
• तत्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘पदम्’ इत्यस्य विशेषणम्

• परमम्: highest
• परमम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: परम (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘पदम्’ इत्यस्य विशेषणम्

• पदम्: abode/state/step
• पदम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: पद (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), एकवचन

Speaker

Pṛthivī (default dialogue framework; vocative 'sundari/bhadre' elsewhere suggests Varāha addressing Pṛthivī, but this verse is in first person 'icchāmi' and fits the inquirer)

Tags

• Classical Literature
• Purāṇic Narrative
• Vaishnavism
• Esoteric Discourse (rahasya)

FAQs

What is the historical significance of this verse?

It evidences Purāṇic soteriological language (paramaṁ padam) and the framing of select teachings as rahasya, reflecting layered modes of instruction in Sanskrit religious literature.

Which geographic location is identified?

No earthly location is specified; 'paramaṁ padam' denotes a transcendent abode/state rather than a mapped site.

What is the primary ethical instruction?

An aspirational orientation toward the 'highest abode' is presented, implying disciplined focus on ultimate aims rather than solely worldly concerns.