Opening the text

Sukta 1.23
Medhātithi Kāṇva (opening of RV 1.23 traditionally under Kāṇva seers)
Vāyu (often paired with Indra in early soma offerings, though this verse directly addresses Vāyu)
Gāyatrī (typical for many opening soma-invitation verses; probable here)
RV 1.23 otwiera się jako hymn zapraszający Somę, wzywający Vāyu, by przybył szybko i pił świeżo wyciśniętą, potężną Somę rozłożoną na trawie rytualnej. W miarę rozwoju hymnu rozszerza się on na pokrewne wezwania, w szczególności do Pūṣana i Agniego, prosząc o przewodnictwo, odzyskanie tego, co utracone, oraz o integracyjne błogosławieństwa blasku, potomstwa i długiego życia, z bogami jako świadkami aspiracji składającego ofiarę.
Mantra 1
तीव्राः सोमास आ गह्याशीर्वन्तः सुता इमे । वायो तान्प्रस्थितान्पिब ॥
Przybądź, o Waju: te napość Somy, przenikliwe i potężne, wyciśnięte i bogate w moc aspiracji, pij je, gdy są wystawione, i niech oddech życia napełni się ich lśniącym impulsem.
Mantra 2
उभा देवा दिविस्पृशेन्द्रवायू हवामहे । अस्य सोमस्य पीतये ॥
Wzywamy obu bogów, Indrę i Waju, którzy dotykają nieba, aby pili tę Somę: rozkosz, która wyjaśnia i wznosi świadomość.
Mantra 3
इन्द्रवायू मनोजुवा विप्रा हवन्त ऊतये । सहस्राक्षा धियस्पती ॥
Indra i Waju, szybcy z impulsem umysłu, wzywają was widzowie o ochronę, tysiąkocy, panowie natchnionych myśli, aby rządzili i poszerzali nasze widzenie.
Mantra 4
मित्रं वयं हवामहे वरुणं सोमपीतये । जज्ञाना पूतदक्षसा ॥
Wzywamy Mitrę i Warunę do picia Somy, tych, którzy się budzą jako moce z oczyszczonym rozeznaniem, ustanawiając harmonię i prawe prawo w nas.
Mantra 5
ऋतेन यावृतावृधावृतस्य ज्योतिषस्पती । ता मित्रावरुणा हुवे ॥
Wzywam Mitrę i Warunę, tych dwóch, którzy wzrastają przez Prawdę, którzy są umocnieni przez rytę, panów Światła ryty, aby nasza istota była rządzona przez lśniące prawo.
Mantra 6
वरुणः प्राविता भुवन्मित्रो विश्वाभिरूतिभिः । करतां नः सुराधसः ॥
Niech Waruna stanie się naszym przednim opiekunem; niech Mitra ze wszystkimi swymi pomocami działa dla nas, ci dwaj dobrego dawania, aby istota była bogato ustanowiona w prawości i szczęśliwej pełni.
Mantra 7
मरुत्वन्तं हवामह इन्द्रमा सोमपीतये । सजूर्गणेन तृम्पतु ॥
Wzywamy Indrę w towarzystwie Marutów do picia Somy; niech on razem z zastępem będzie zadowolony, aby oświecona siła mogła działać w nas ze swymi harmonijnymi mocami.
Mantra 8
इन्द्रज्येष्ठा मरुद्गणा देवासः पूषरातयः । विश्वे मम श्रुता हवम् ॥
O bogowie, zastępy Marutów z Indrą jako najważniejszym, dający jak Pūṣan, niechaj wszyscy usłyszycie moje wezwanie i zwrócicie swoje świetliste pomoce ku mojej podróży.
Mantra 9
हत वृत्रं सुदानव इन्द्रेण सहसा युजा । मा नो दुःशंस ईशत ॥
Zabij Vṛtrę, o szczodry, zaprzężony z siłą Indry; niech nie rządzi nami źle mówiąca moc, niech kłamstwo i wroga sugestia zostaną złamane.
Mantra 10
विश्वान्देवान्हवामहे मरुतः सोमपीतये । उग्रा हि पृश्निमातरः ॥
Wzywamy wszystkich bogów, Marutów, do picia Somy; albowiem są oni groźni w mocy, zrodzeni z Pṛśni, silne energie, które mogą przełamać bezwład i przebudzić istotę żywą.
Mantra 11
जयतामिव तन्यतुर्मरुतामेति धृष्णुया । यच्छुभं याथना नरः ॥
Jak zwycięzcy grzmot Marutów posuwa się z śmiałą siłą; o bohaterowie, gdy paracie naprzód ku pomyślności, otwieracie drogę dla zwycięskiego ruchu duszy.
Mantra 12
हस्काराद्विद्युतस्पर्यतो जाता अवन्तु नः । मरुतो मृळयन्तु नः ॥
Niech Maruci, zrodzeni ze świetlistego błysku i rozbrzmiewającego wołania, ogarną nas i chronią nas; niech te moce burzowego wiatru przyniosą nam pokój i radość wewnątrz.
Mantra 13
आ पूषञ्चित्रबर्हिषमाघृणे धरुणं दिवः । आजा नष्टं यथा पशुम् ॥
O Pūṣanie lśniącego tronu, o promienny, przynieś nam stałe wsparcie nieba; przyprowadź do nas to, co zostało zgubione, jak się przyprowadza zbłąkane stada światła.
Mantra 14
पूषा राजानमाघृणिरपगूळ्हं गुहा हितम् । अविन्दच्चित्रबर्हिषम् ॥
Pūṣan, promienny, odnalazł królewską moc ukrytą, umieszczoną w tajemnej jaskini; odkrył on lśniące fundamenty, jasny tron, na nowo dla naszej ofiary i wzniesienia.
Mantra 15
उतो स मह्यमिन्दुभिः षड्युक्ताँ अनुसेषिधत् । गोभिर्यवं न चर्कृषत् ॥
I on dla mnie z jasnymi kroplami ustawił w właściwym porządku sześć zaprzężonych mocy; promieniami sprawił, że obfitość wzrosła, jak się sprawia, że jęczmień rośnie.
Mantra 16
अम्बयो यन्त्यध्वभिर्जामयो अध्वरीयताम् । पृञ्चतीर्मधुना पयः ॥
Matczyne wody podążają ścieżkami, spokrewnione moce ofiary; wylewają i mieszają mleko istnienia ze słodyczą, przygotowując ofiarę wewnątrz nas.
Mantra 17
अमूर्या उप सूर्ये याभिर्वा सूर्यः सह । ता नो हिन्वन्त्वध्वरम् ॥
Te, które są blisko Słońca, i te, z którymi Słońce się porusza, niech one poprowadzą naszą ofiarę naprzód, kierując ją ku świetlistemu celowi.
Mantra 18
अपो देवीरुप ह्वये यत्र गावः पिबन्ति नः । सिन्धुभ्यः कर्त्वं हविः ॥
Wzywam blisko boskie Wody, tam gdzie nasze promienie piją; z potoków niech zostanie uformowana ofiara, wewnętrzna obłacja płynącej czystości.
Mantra 19
अप्स्वन्तरमृतमप्सु भेषजमपामुत प्रशस्तये । देवा भवत वाजिनः ॥
W wodach jest nieśmiertelność; w wodach jest uzdrawiająca moc. O Wody, dla naszej pełnej afirmacji i właściwej chwały, stańcie się dla nas boskimi energiami zwycięskiej siły.
Mantra 20
अप्सु मे सोमो अब्रवीदन्तर्विश्वानि भेषजा । अग्निं च विश्वशम्भुवमापश्च विश्वभेषजीः ॥
W wodach Soma przemówił do mnie: 'Wewnątrz są wszystkie uzdrowienia'. I Agni też jest powszechnym dobrobytem; a Wody są powszechnymi lekarstwami, mocami, które czynią całą istotę zdrową.
Mantra 21
आपः पृणीत भेषजं वरूथं तन्वे मम । ज्योक्च सूर्यं दृशे ॥
O Wody, napełnijcie mnie uzdrowieniem i osłoną ochronną dla mojej ucieleśnionej istoty, abym mógł długo oglądać Słońce, trwając w widzeniu świetlistej Prawdy.
Mantra 22
इदमापः प्र वहत यत्किं च दुरितं मयि । यद्वाहमभिदुद्रोह यद्वा शेप उतानृतम् ॥
O Wody, zabierzcie i odprowadźcie wszelki niepokój i krzywiznę, która we mnie tkwi, czy też się zbuntowałem, czy też w uniesieniu wypowiedziałem fałsz.
Mantra 23
आपो अद्यान्वचारिषं रसेन समगस्महि । पयस्वानग्न आ गहि तं मा सं सृज वर्चसा ॥
O Wody, dzisiaj wędrowałem wraz z wami; z waszym sokiem rozkoszy zeszliśmy się w jedności. O Agni, bogaty w pełnię, przyjdź; złącz mnie razem ze świetlistą mocą.
Mantra 24
सं माग्ने वर्चसा सृज सं प्रजया समायुषा । विद्युर्मे अस्य देवा इन्द्रो विद्यात्सह ऋषिभिः ॥
O Agni, ukształtuj mnie w całość z promienną mocą, w całość z mocą stawania się, w całość z pełną długością życia. Niech bogowie to o mnie wiedzą; niech Indra wraz z wieszczami to potwierdzi w mojej istocie.
It is primarily a Soma-invitation hymn calling Vāyu to come quickly and drink the freshly pressed Soma set out for the morning offering, then it broadens into prayers for guidance and well-being.
In many Vedic Soma sequences, Vāyu is approached early because wind/breath represents immediate life-force and swift arrival; his receiving the Soma symbolizes vital energy being awakened and set in right motion.
Vedic hymns often widen from the main deity to allied powers needed for the rite’s success: Pūṣan for guidance and restoration, and Agni for consecration and for sealing the sacrifice with blessings like radiance, increase, and long life.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.