Sukta 90
Sukta 9.90
Soma Pavamāna (approaching Indra)
ഈ പവമാന സോമ സ്തുതിയിൽ ശുദ്ധീകരണത്തിലൂടെ മുന്നോട്ടു പ്രേരിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന സോമനെ പുകഴ്ത്തുന്നു; അവൻ മൂർച്ചപ്പെടുത്തിയ ശക്തിയോടെ, സമൃദ്ധമായ ദാനങ്ങൾ വഹിച്ച്, വിജയരഥംപോലെ ഇന്ദ്രനിലേക്കു മുന്നേറുന്നു. ദർശകൻ സോമനോട് വിശാലവും സുരക്ഷിതവുമായ പാതകൾ തുറക്കാനും, ജലങ്ങളെ, ഉഷസ്സുകളെ, സൌര ‘പശുക്കൾ’ (പ്രകാശം) എന്നിവയെ കൊണ്ടുവരാനും, പ്രചോദിതമായ വാക്കിന് ബലം നൽകാനും അപേക്ഷിക്കുന്നു. അവസാനം സോമൻ രാജസദൃശമായി ദുരഭാഗ്യത്തെ തകർത്തു, ആരാധകരെ ദീർഘകാല ക്ഷേമത്തോടെ സംരക്ഷിക്കുന്ന ദൃശ്യത്തോടെ സ്തുതി സമാപിക്കുന്നു.
Mantras
Mantra 1
प्र हिन्वानो जनिता रोदस्यो रथो न वाजं सनिष्यन्नयासीत् । इन्द्रं गच्छन्नायुधा संशिशानो विश्वा वसु हस्तयोरादधानः ॥
പ്രേരിതനായി, ഇരുലോകങ്ങളുടെ ജനകൻ, ബലത്തിന്റെ പൂർണ്ണത നേടാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന രഥംപോലെ മുന്നേറുന്നു. ഇന്ദ്രനിലേക്കു പോകുമ്പോൾ, തന്റെ ആയുധങ്ങളെ മൂർച്ചപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട്, എല്ലാ വസുക്കളെയും തന്റെ ഇരുകൈകളിൽ സ്ഥാപിക്കുന്നു—വിജയദായക ദാനകർമ്മത്തിനായി സന്നദ്ധനായി.
Mantra 2
अभि त्रिपृष्ठं वृषणं वयोधामाङ्गूषाणामवावशन्त वाणीः । वना वसानो वरुणो न सिन्धून्वि रत्नधा दयते वार्याणि ॥
ത്രിപൃഷ്ഠനായ, പ്രാണത്തിന്റെ ധാമമായ വൃഷഭനിലേക്കു ഗായകരുടെ ഉച്ചരിക്കുന്ന വാണികൾ വിളിച്ചുയരുന്നു. വനങ്ങളെ വസ്ത്രമായി ധരിച്ചു, വരുണനെപ്പോലെ നദികളിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുന്നു; രത്നധാരിയായി, ശ്രേഷ്ഠമായ വരങ്ങൾ വിതരണം ചെയ്യുന്നു.
Mantra 3
शूरग्रामः सर्ववीरः सहावाञ्जेता पवस्व सनिता धनानि । तिग्मायुधः क्षिप्रधन्वा समत्स्वषाळ्हः साह्वान्पृतनासु शत्रून् ॥
വീരസമൂഹമായും, സർവ്വവീരനായും, സഹാവാൻ (ശക്തനായും), ജയകനായും—ഹേ സോമ പവമാന, നീ ശുദ്ധനായി ഒഴുകുക; ധനങ്ങളുടെ സനിതാ (സമ്പാദകൻ) ആകുക. തീക്ഷ്ണായുധധാരി, ക്ഷിപ്രധന്വാ (വേഗധനുസ്സുള്ളവൻ), അജേയൻ, സമരങ്ങളിൽ ശത്രുക്കളെ അടിച്ചമർത്തുന്നവൻ—യുദ്ധങ്ങളിൽ ഞങ്ങളുടെ വിജയബലമായി നിലകൊള്ളുക.
Mantra 4
उरुगव्यूतिरभयानि कृण्वन्त्समीचीने आ पवस्वा पुरंधी । अपः सिषासन्नुषसः स्वर्गाः सं चिक्रदो महो अस्मभ्यं वाजान् ॥
വിശാല ഗവ്യൂതി (വ്യാപക പാത) ഉള്ളവനേ, ഹേ സോമ, ഞങ്ങൾക്കായി അഭയത്തിന്റെ അവസ്ഥകൾ സൃഷ്ടിച്ചുകൊണ്ട്—സമീചീന (ശരിയായി തിരിഞ്ഞ) പാതകളിലേക്കു പുരംധി (സമൃദ്ധി)യോടെ ഇവിടെ പവസ്വ. അപഃ (ജലങ്ങൾ) ആഗ്രഹിച്ച്, ഉഷസഃ (ഉഷസ്സുകൾ) ആഗ്രഹിച്ച്, സ്വർഗാഃ (സൂര്യലോകത്തിലെ ദീപ്തമായ ഗാവുകൾ) ആഗ്രഹിച്ച്—ഞങ്ങൾക്കായി മഹത്തായ വാജാൻ (ബല-പൂർണ്ണതകൾ) വിളിച്ചു കൂട്ടി സമാഹരിക്ക.
Mantra 5
मत्सि सोम वरुणं मत्सि मित्रं मत्सीन्द्रमिन्दो पवमान विष्णुम् । मत्सि शर्धो मारुतं मत्सि देवान्मत्सि महामिन्द्रमिन्दो मदाय ॥
ഹേ സോമ, വരുണനു മദ (ഉല്ലാസം) ആകുക; മിത്രനു മദ ആകുക; ഹേ ഇന്ദോ പവമാന, ഇന്ദ്രനു മദ ആകുക, വിഷ്ണുവിന്നും മദ ആകുക. മരുത്-ശർധ (മരുതുകളുടെ സംഘം)ക്കു മദ ആകുക; ദേവന്മാർക്കു മദ ആകുക; ഹേ ഇന്ദോ, മഹാ ഇന്ദ്രന്റെ ആനന്ദത്തിനായി—ദിവ്യ മദാ (ഉത്കർഷകരമായ ഉന്മാദം) രൂപമാകുക.
Mantra 6
एवा राजेव क्रतुमाँ अमेन विश्वा घनिघ्नद्दुरिता पवस्व । इन्दो सूक्ताय वचसे वयो धा यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥
അങ്ങനെ—രാജാവുപോലെ, ക്രതുവും (ദൃഢസങ്കൽപവും) യുക്തിനീതിയും ഉള്ളവനായി—ഹേ സോമ, പവമാനനായി ഒഴുകിവാ; ഞങ്ങളുടെ എല്ലാ വക്രതയും ദുരിതവും തകർത്തുകളയുക. ഹേ ഇന്ദു, സൂക്തത്തിന്റെ വചനത്തിനായി ഞങ്ങളിലേയ്ക്ക് പ്രാണബലവും സമൃദ്ധിയും നിക്ഷേപിക്ക; ഹേ ദേവശക്തികളേ, സ്വസ്തിയുടെ കല്യാണകരമായ അനുഗ്രഹങ്ങളാൽ ഞങ്ങളെ എപ്പോഴും കാത്തുകൊള്ളുക.
Frequently Asked Questions
The hymn praises Soma Pavamāna—Soma as he flows and purifies through the filter—especially as he approaches Indra to empower victory and give abundance.
It describes Soma’s swift, forceful movement in the ritual stream: purified Soma rushes forward with power (vāja), as if a chariot charging toward its goal, bringing gifts to gods and people.
It asks for fearlessness and safe paths, for the gathering of waters and dawning light (symbols of renewal), for victorious strength, for life-force to support inspired speech, and for ongoing well-being (svasti).
Ask anything about Sukta 90 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.