Sukta 90
Sukta 9.90
Soma Pavamāna (approaching Indra)
এই পৱমান সোম সূক্তত সোমক শোধনৰ মাজেৰে আগবঢ়াই নিবলৈ উদ্দীপিত কৰা হৈছে; তেওঁ তীক্ষ্ণ শক্তি আৰু প্ৰচুৰ দান লৈ বিজয়ী ৰথৰ দৰে ইন্দ্ৰৰ ফালে অগ্ৰসৰ হয়। ঋষিয়ে সোমক অনুৰোধ কৰে—তেওঁ যেন বহল আৰু নিৰাপদ পথ মুকলি কৰে, জল, উষা আৰু সূৰ্যৰ “গাই” (আলো) আনে, আৰু প্ৰেৰিত বাক্যৰ বাবে বল দান কৰে। শেষত সোমক ৰাজকীয় ৰূপত দেখুওৱা হয়—তেওঁ দুৰ্ভাগ্য চেপি গুৰি কৰি উপাসকসকলক স্থায়ী মঙ্গল-কল্যাণেৰে ৰক্ষা কৰে।
Mantras
Mantra 1
प्र हिन्वानो जनिता रोदस्यो रथो न वाजं सनिष्यन्नयासीत् । इन्द्रं गच्छन्नायुधा संशिशानो विश्वा वसु हस्तयोरादधानः ॥
প্ৰেৰিত হৈ, দুয়ো জগতৰ জনক, ৰথে যেন বল-সমৃদ্ধি লাভ কৰিব খোজে তেনে আগবাঢ়ে। ইন্দ্ৰলৈ গৈ, অস্ত্ৰসমূহ তীক্ষ্ণ কৰি, দুয়ো হাতে সকলো ধন-সম্পদ ধৰি ৰাখে—বিজয়ী দান-ক্ৰিয়াৰ বাবে প্ৰস্তুত।
Mantra 2
अभि त्रिपृष्ठं वृषणं वयोधामाङ्गूषाणामवावशन्त वाणीः । वना वसानो वरुणो न सिन्धून्वि रत्नधा दयते वार्याणि ॥
ত্ৰি-পৃষ্ঠ বৃষভ—প্ৰাণ-আশ্ৰয়—তাৰ দিশে গায়কসকলৰ উচ্চাৰিত বাণীসমূহ আহ্বান কৰি উঠে। বন-আবৰণ পিন্ধি, বৰুণৰ দৰে নদীসমূহৰ মাজেৰে গতি কৰে; ৰত্ন-ধাৰী হৈ সৰ্বোত্তম বৰসমূহ বিতৰণ কৰে।
Mantra 3
शूरग्रामः सर्ववीरः सहावाञ्जेता पवस्व सनिता धनानि । तिग्मायुधः क्षिप्रधन्वा समत्स्वषाळ्हः साह्वान्पृतनासु शत्रून् ॥
শূৰ-বীৰৰ সেনা, সৰ্ববীৰ, মহাবলৱান, বিজয়ী—হে ধন-জয়ী সোম, পৱিত্ৰ হৈ প্ৰবাহিত হওঁ। তীক্ষ্ণ অস্ত্ৰধাৰী, ক্ষিপ্ৰ ধনুৰ্ধাৰী, সমৰত অজেয়, যুদ্ধসমূহত শত্রুসকলক দমন কৰি—আমাৰ বিজয়ী শক্তি হৈ উঠা।
Mantra 4
उरुगव्यूतिरभयानि कृण्वन्त्समीचीने आ पवस्वा पुरंधी । अपः सिषासन्नुषसः स्वर्गाः सं चिक्रदो महो अस्मभ्यं वाजान् ॥
বিস্তৃত গতিৰে প্ৰবাহিত হে সোম, আমাৰ বাবে নিৰ্ভয়তাৰ অৱস্থা সৃষ্টি কৰা; সঠিকমুখী নালীবোৰলৈ পূৰ্ণতাৰ শক্তিসহ প্ৰবাহিত হওঁ, হে পুরংধী। জলসমূহ কামনা কৰি, উষাসসমূহ কামনা কৰি, স্বৰ্গলোকৰ সূৰ্য-গাভীসমূহ কামনা কৰি—গর্জন কৰি আমাৰ বাবে মহৎ ৱাজসমূহ, মহাশক্তি-সমৃদ্ধিসমূহ একত্ৰ কৰা।
Mantra 5
मत्सि सोम वरुणं मत्सि मित्रं मत्सीन्द्रमिन्दो पवमान विष्णुम् । मत्सि शर्धो मारुतं मत्सि देवान्मत्सि महामिन्द्रमिन्दो मदाय ॥
হে সোম, বৰুণৰ বাবে মদ-আনন্দ হওঁ; মিত্ৰৰ বাবে মদ-আনন্দ হওঁ; হে পৱমান ইন্দু, ইন্দ্ৰৰ বাবে আৰু বিষ্ণুৰ বাবে উন্মাদ-আনন্দ হওঁ। মৰুত-শৰ্ধাৰ বাবে উল্লাস হওঁ; দেৱসকলৰ বাবে উল্লাস হওঁ; হে ইন্দু, মহা ইন্দ্ৰৰ বাবে মদায়—দিব্য তীব্ৰতালৈ আনন্দ হওঁ।
Mantra 6
एवा राजेव क्रतुमाँ अमेन विश्वा घनिघ्नद्दुरिता पवस्व । इन्दो सूक्ताय वचसे वयो धा यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥
এৱা ৰাজাৰ দৰে ক্ৰতুমান্—দৃঢ় সংকল্প আৰু সঠিক উপায়ে সমৃদ্ধ—হে সোম, পৱমান হৈ প্ৰবাহিত হওঁক; আমাৰ সকলো বক্রতা আৰু দুঃখ-দুৰিত নাশ কৰা। হে ইন্দু, সূক্তৰ প্ৰেৰিত বাক্যৰ বাবে আমাৰ ভিতৰত প্ৰাণবল আৰু পূৰ্ণতা স্থাপন কৰা; আৰু হে শক্তিসকল, স্বস্তিৰ সমন্বয়ে সদায় আমাক ৰক্ষা কৰা।
Frequently Asked Questions
The hymn praises Soma Pavamāna—Soma as he flows and purifies through the filter—especially as he approaches Indra to empower victory and give abundance.
It describes Soma’s swift, forceful movement in the ritual stream: purified Soma rushes forward with power (vāja), as if a chariot charging toward its goal, bringing gifts to gods and people.
It asks for fearlessness and safe paths, for the gathering of waters and dawning light (symbols of renewal), for victorious strength, for life-force to support inspired speech, and for ongoing well-being (svasti).
Ask anything about Sukta 90 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.