Sukta 12
Sukta 9.12
Gāyatrī (probable)
ഈ പവമാന സോമസ്തോത്രം അമർത്തിപ്പിഴിഞ്ഞ സോമബിന്ദുക്കൾ ശുദ്ധീകരകത്തിലൂടെ വേഗത്തിൽ ഒഴുകി ഋതത്തിന്റെ (കോസ്മികക്രമത്തിന്റെ) ആസനത്തിലെത്തുന്നതിനെ പുകഴ്ത്തുന്നു; ഇന്ദ്രന്റെ ബലവർധനയ്ക്കായി അവ അത്യന്തം മധുരവും ദീപ്തവുമാകുന്നു. സോമം കലശങ്ങളിൽയും ചാലകത്തിലൂടെയും തെളിഞ്ഞുവരുന്നതിനെ വിവരിച്ച്, അവസാനം ശുദ്ധമായ ഇന്ദു ഉപാസകനിൽ സ്വയം-പോഷകമായ, സഹസ്ര-കിരണങ്ങളുള്ള സമൃദ്ധി (രയി) സ്ഥാപിക്കട്ടെ എന്ന് പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു.
In this hymn
Addressed to
Mantras
Mantra 1
सोमा असृग्रमिन्दवः सुता ऋतस्य सादने । इन्द्राय मधुमत्तमाः ॥
സോമബിന്ദുക്കൾ ഒഴുകിപ്പുറപ്പെട്ടു—സുത, പിഷിത—ഋതത്തിന്റെ സദനത്തിലേക്ക്. അതിമധുരമായ ആനന്ദത്തോടെ അവ ഇന്ദ്രനിലേക്കു നീങ്ങുന്നു, ഞങ്ങളിലെ പ്രകാശിത ബലത്തെ ദൃഢമാക്കാൻ.
Mantra 2
अभि विप्रा अनूषत गावो वत्सं न मातरः । इन्द्रं सोमस्य पीतये ॥
വിപ്ര ഋഷിമാർ അവന്റെ ദിശയിൽ സ്തുതിനാദം ഉയർത്തി; പശുക്കൾ കിടാവിനെ ചുറ്റിനിൽക്കുന്നതുപോലെ (പ്രകാശത്തിന്റെ) കിരണങ്ങൾ മാതാക്കളെപ്പോലെ ഒന്നിച്ചുകൂടുന്നു—സോമപാനത്തിനായി ഇന്ദ്രനിലേക്കു.
Mantra 3
मदच्युत्क्षेति सादने सिन्धोरूर्मा विपश्चित् । सोमो गौरी अधि श्रितः ॥
മദ (ആനന്ദം) തുള്ളിച്ചൊരിയുന്ന സോമൻ തന്റെ ആസനത്തിൽ സ്ഥിരമായി വസിക്കുന്നു; നദിയുടെ തരംഗംപോലെ, വിപശ്ചിത്—സൂക്ഷ്മവിവേകമുള്ളവൻ—അവൻ ‘ഗൗരീ’യിൽ അധി-ശ്രിതനായി, ദീപ്തമായ ആധാരത്തിൽ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു.
Mantra 4
दिवो नाभा विचक्षणोऽव्यो वारे महीयते । सोमो यः सुक्रतुः कविः ॥
ദിവ്യനാഭിയിൽ നിന്ന്, വിചക്ഷണൻ—സൂക്ഷ്മദർശി—സോമൻ അവിയുടെ (ഉണ്ണിന്റെ) ചാലനധാരയിൽ മഹിമപ്പെടുന്നു; സുക്രതു—ശുദ്ധവും ദീപ്തവുമായ സംകല്പമുള്ള—കവി (ഋഷി-കവി) ആയ അവൻ നമ്മുടെ ഉള്ളിൽ മഹത്താകുന്നു.
Mantra 5
यः सोमः कलशेष्वाँ अन्तः पवित्र आहितः । तमिन्दुः परि षस्वजे ॥
കലശങ്ങളിലകത്ത് സ്ഥാപിതനായ, പവിത്രകത്തിൽ അന്തർഭാഗത്ത് നിക്ഷിപ്തനായ ആ സോമനെ—തേജോമയനായ ഇന്ദു സർവ്വദിക്കുകളിലും പരിഷ്വജിച്ച് ചുറ്റിപ്പിടിച്ചു പരിപൂർണമാക്കുന്നു.
Mantra 6
प्र वाचमिन्दुरिष्यति समुद्रस्याधि विष्टपि । जिन्वन्कोशं मधुश्चुतम् ॥
തേജോമയനായ ഇന്ദു വാണിയെ പ്രചരിപ്പിക്കുന്നു—സമുദ്രത്തിനുമീതെയുള്ള വിഷ്ടപത്തിൽ നിന്ന്; മധു-ചുതമായ കോശത്തെ അവൻ ഉജ്ജീവിപ്പിക്കുന്നു, വാക്കും ബോധവും സമൃദ്ധമാകുവാൻ.
Mantra 7
नित्यस्तोत्रो वनस्पतिर्धीनामन्तः सबर्दुघः । हिन्वानो मानुषा युगा ॥
നിത്യസ്തുതനായ വനസ്പതിപതി (പീഡിതമായ വനൗഷധി-ശക്തി) ധികളിൽ അകത്ത് സമൃദ്ധഫലം പകരുന്ന ദുഗ്ധദാതാവുപോലെ; അവൻ മാനുഷയുഗങ്ങളെ മുന്നോട്ട് തള്ളുന്നു—മനുഷ്യന്റെ ദീർഘശ്രമത്തെ ബോധത്തിന്റെ പാക്വതയിലേക്കു പ്രേരിപ്പിക്കുന്നു.
Mantra 8
अभि प्रिया दिवस्पदा सोमो हिन्वानो अर्षति । विप्रस्य धारया कविः ॥
സോമൻ പ്രേരിതനായി ദിവ്യപ്രകാശമുള്ള സ്വർഗ്ഗത്തിന്റെ പ്രിയ പദങ്ങളിലേക്കു ഒഴുകുന്നു; കവി-ഋഷി തന്റെ ധാരയാൽ വിപ്രനിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നു, ദർശനത്തിന്റെ നിർമ്മലത വഹിച്ചുകൊണ്ട്.
Mantra 9
आ पवमान धारय रयिं सहस्रवर्चसम् । अस्मे इन्दो स्वाभुवम् ॥
ഹേ പവമാനാ, ഞങ്ങൾക്കായി സഹസ്രപ്രഭയുള്ള സമൃദ്ധി—രയി—കൊണ്ടുവന്ന് നിലനിർത്തുക; ഹേ ഇന്ദു, അതിനെ ഞങ്ങളിലകത്ത് സ്വാഭാവികജന്യവും സ്വയംസ്ഥിതവുമാക്കുക.
Inside Sukta 12
How it unfolds
- Where it opens
Soma-drops surge forth, pressed and entering the seat of Ṛta, moving honey-sweet toward Indra (RV 9.12.1).
- Development
The hymn dwells on the concrete ritual imagery of purification—Soma placed in jars and set within the purifier—while emphasizing brightness, sweetness, and fitness for divine reception (e.g., RV 9.12.5).
- Climax
The purified Indu is invoked as the active giver: to bring and uphold a thousand-rayed plenitude (rayi) for the worshipper (RV 9.12.9).
- Where it settles
The prayer settles into assurance and request: Soma’s clarified essence should remain well-born, stable, and self-sustaining within us, linking rite to lasting benefit.
The deity: Soma Pavamāna, as offered for Indra
- Cosmic functionHe mediates between human rite and divine power: by purification and offering, Soma becomes the energizing essence that upholds Ṛta and empowers Indra’s victorious force.
- Inner significanceThe clarifying flow symbolizes refinement of consciousness—impulses and energies are ‘filtered’ into a lucid, honeyed clarity that can support inner strength, right order, and radiant abundance.
The seer
- Asita Kāśyapa (traditional Anukramaṇī attribution)Kāśyapa-gotra (Kāśyapa lineage) · Counted among the seers connected with Soma-Pavamāna hymns, associated with the inner and ritual purification motif central to Mandala 9.
Famous verses
ṛtasya sādane
यः सोमः कलशेष्वाँ अन्तः पवित्र आहितः । तमिन्दुः परि षस्वजे ॥rayiṃ sahasravarcasam
Attributes of the deity
- Pavamāna (self-purifying/being purified)
- Indu (luminous drop)
- Madhu (honey-sweet delight)
- Ṛtasya sādana (seat of cosmic order)
- Clarified through pavitra (filter)
- Bestower of rayi (plenitude/wealth)
- Strengthener of Indra (heroic power)
Also by this seer
- Associated in tradition with other Soma-Pavamāna hymns in RV Mandala 9 (Anukramaṇī-based attributions vary by hymn).
- Kāśyapa seers are broadly linked with hymns on cosmic order (Ṛta), purification, and prosperity across the Saṃhitā.
The rite, step by step
- Soma is pressed (suta) and its juice expressed as flowing drops (indavaḥ).
- The juice is run through the pavitra (wool/grass filter) for clarification (pavamāna).
- Purified Soma is collected/settled in vessels and jars (kalaśa).
- Libations are offered with recitation to invite Indra and strengthen his power.
- A concluding petition is made for rayi—radiant, stable prosperity—to be established in the sacrificer.
Offerings
- Purified Soma libations
- Associated oblations customary to Soma rites (water for mixing, ritual accompaniment offerings as per śrauta procedure)
Frequently Asked Questions
It praises Soma as he is pressed and purified through the filter, becoming sweet and luminous, and then offered toward Indra. It ends by asking Soma to bring radiant prosperity to the worshipper.
It means the purified Soma is aligned with Ṛta—cosmic truth and right order. The offering is not just a drink, but a force that supports harmony and rightful power.
It asks for “wealth/abundance with a thousand lights,” meaning a strong, radiant, many-sided prosperity—outer well-being and inner brightness together.
Ask anything about Sukta 12 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
