Sukta 12
Sukta 9.12
Soma Pavamāna (for Indra)
Gāyatrī (probable)
हे पवमान सोमसूक्त पिळलेल्या सोमबिंदूंना गौरविते: ते शुद्धीकरणाच्या गाळणीतून वेगाने वाहत ऋत (विश्वव्यवस्था)च्या आसनात पोहोचतात आणि इंद्राच्या बळवर्धनासाठी अत्यंत मधुर व तेजस्वी होतात. सोमाचे घटांमध्ये आणि गाळणीत होणारे स्वच्छीकरण वर्णिले आहे; आणि शेवटी अशी प्रार्थना होते की शुद्ध इंदू उपासकात स्वयंपोषक, सहस्रकिरणांची समृद्धी (रयी) प्रतिष्ठित करो.
Mantras
Mantra 1
सोमा असृग्रमिन्दवः सुता ऋतस्य सादने । इन्द्राय मधुमत्तमाः ॥
सोमाचे इंदु-बिंदू, सुत झालेले, ऋताच्या सदनात धावून गेले आहेत; अत्यंत मधुर होऊन ते इंद्राकडे प्रवृत्त होतात.
Mantra 2
अभि विप्रा अनूषत गावो वत्सं न मातरः । इन्द्रं सोमस्य पीतये ॥
प्रेरित ऋषींनी त्याच्याकडे हाक दिली आहे; प्रकाशकिरण माता जशा वासराभोवती जमतात तसे एकवटतात—इंद्राकडे, सोमपानासाठी, जेणेकरून आपल्या अंतरी तो दीप्त बल पोसला जावा.
Mantra 3
मदच्युत्क्षेति सादने सिन्धोरूर्मा विपश्चित् । सोमो गौरी अधि श्रितः ॥
मदरस झिरपत सोम आसनात प्रतिष्ठित होऊन वास करतो; नदीच्या लाटेसारखा, विवेकदीप्त, तो ‘गौरी’वर अधिष्ठित आहे—आपल्या अंतरी प्रकाश-स्थापनेच्या उज्ज्वल आधारावर.
Mantra 4
दिवो नाभा विचक्षणोऽव्यो वारे महीयते । सोमो यः सुक्रतुः कविः ॥
दिव्य नाभीतून, स्पष्टद्रष्टा सोम लोकर-गाळणीच्या प्रवाहात महिमावान होतो; जो ‘सुक्रतु’—योग्य व दीप्त संकल्पाचा—कवि-ऋषि आहे, तो आपल्या अंतरी महान होत जातो.
Mantra 5
यः सोमः कलशेष्वाँ अन्तः पवित्र आहितः । तमिन्दुः परि षस्वजे ॥
जो सोम कलशांत अंतःस्थापित आहे, जो पवित्र (पवित्रक) यांच्या अंतरात ठेविला आहे—त्यालाच इंदु सर्व बाजूंनी आलिंगन करतो.
Mantra 6
प्र वाचमिन्दुरिष्यति समुद्रस्याधि विष्टपि । जिन्वन्कोशं मधुश्चुतम् ॥
इंदु वाणीला प्रवाहित करतो—समुद्राच्या वर असलेल्या विष्टप (आसन) येथून; मधु-झरणारा कोश तो चेतवितो.
Mantra 7
नित्यस्तोत्रो वनस्पतिर्धीनामन्तः सबर्दुघः । हिन्वानो मानुषा युगा ॥
नित्य स्तुत्य वनस्पती, धियांच्या अंतरात सबर्दुघ (समृद्ध-दुग्धदाता) आहे; तो हिन्वान होऊन मानवी युगांना पुढे ढकलतो.
Mantra 8
अभि प्रिया दिवस्पदा सोमो हिन्वानो अर्षति । विप्रस्य धारया कविः ॥
सोम, प्रेरित होऊन, तेजस्वी द्युलोकाच्या प्रिय पदांकडे प्रवाहित होतो. कवी-ऋषी आपल्या धारेंनी विप्राच्या अंतरी संचारतो.
Mantra 9
आ पवमान धारय रयिं सहस्रवर्चसम् । अस्मे इन्दो स्वाभुवम् ॥
हे पवमान, आमच्यासाठी सहस्र-तेजस्वी रयी आणून धारण कर. हे इंदु, तिला आमच्या अंतरी स्वाभुव—स्वयंजात, स्वयंसिद्ध—कर.
Frequently Asked Questions
It praises Soma as he is pressed and purified through the filter, becoming sweet and luminous, and then offered toward Indra. It ends by asking Soma to bring radiant prosperity to the worshipper.
It means the purified Soma is aligned with Ṛta—cosmic truth and right order. The offering is not just a drink, but a force that supports harmony and rightful power.
It asks for “wealth/abundance with a thousand lights,” meaning a strong, radiant, many-sided prosperity—outer well-being and inner brightness together.
Ask anything about Sukta 12 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.