Opening the text

Sukta 1.13
Medhātithi Kāṇva (traditional attribution for RV 1.13)
Agni
Gāyatrī
ഋഗ്വേദം 1.13 ഒരു സംക്ഷിപ്ത ആഹ്വാനസൂക്തമാണ്; ഇതിൽ അഗ്നിയെ ഹോതാവായും ദൂതനായും ജ്വലിപ്പിച്ച്, യാഗത്തിലേക്ക് ദേവന്മാരെ കൊണ്ടുവരാനും ഹവിയെ ഫലപ്രദമാക്കാനും അപേക്ഷിക്കുന്നു. മന്ത്രങ്ങൾ ഒരു കർമ്മാനുഷ്ഠാന ‘റോൾ-കാൾ’ പോലെ മുന്നേറുന്നു—രാത്രിയും ഉഷസ്സും ഉൾപ്പെടെ പ്രധാന ദൈവശക്തികളെ ബർഹിസിൽ ഇരിക്കാനും പങ്കുചേരാനും വിളിച്ചുകൊണ്ട്—അവസാനം സ്വാഹാ സഹിതം സജ്ജമാക്കിയ ഗൃഹയജ്ഞത്തിൽ ദേവന്മാർ ഒന്നിച്ചുകൂടി യജമാനനെ ശക്തിപ്പെടുത്തട്ടെ എന്നതോടെ സമാപിക്കുന്നു.
Mantra 1
सुसमिद्धो न आ वह देवाँ अग्ने हविष्मते । होतः पावक यक्षि च ॥
സുസമിദ്ധനായി (നന്നായി ജ്വലിച്ച്), ഹേ അഗ്നേ, ഹവിഷ്മതനുവേണ്ടി ദേവന്മാരെ ഞങ്ങളിലേക്കു കൊണ്ടുവരിക; ഹേ ഹോതൃ, ഹേ പാവക, യജ് (യജ്ഞകർമ്മം) നിർവഹിക്കുകയും അന്തർഗത സ്വീകരണവും നടത്തുകയും ചെയ്യുക.
Mantra 2
मधुमन्तं तनूनपाद्यज्ञं देवेषु नः कवे । अद्या कृणुहि वीतये ॥
ഹേ തനൂനപാത്, ഹേ കവി, ദേവന്മാരുടെ ഇടയിൽ ഞങ്ങളുടെ യജ്ഞത്തെ മധുമയമാക്കുക; ഇന്ന് അതിനെ അവരുടെ വീതി (ആനന്ദകരമായ വരവും അനുഭവവും)ക്കായി ഒരുക്കുക.
Mantra 3
नराशंसमिह प्रियमस्मिन्यज्ञ उप ह्वये । मधुजिह्वं हविष्कृतम् ॥
നരാശംസനെ—പ്രിയനെയെ—ഞാൻ ഇവിടെ ഈ യജ്ഞത്തിലേക്ക് ആവാഹനം ചെയ്യുന്നു; മധുജിഹ്വൻ, ഹവിഷ്കൃതൻ—ഹവിയെ രൂപപ്പെടുത്തുന്നവൻ—(അവനാൽ) വാക്ക് മധുരമാകുകയും നമ്മുടെ ഇച്ഛയുടെ ഹവി വഹിക്കുകയും ചെയ്യട്ടെ.
Mantra 4
अग्ने सुखतमे रथे देवाँ ईळित आ वह । असि होता मनुर्हितः ॥
ഹേ അഗ്നേ, അത്യന്തം സുഖകരമായ രഥത്തിൽ—സ്തുതിക്കപ്പെടുന്ന നീ—ദേവന്മാരെ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരിക; നീ മനുവാൽ സ്ഥാപിതനായ ഹോതൃ ആകുന്നു.
Mantra 5
स्तृणीत बर्हिरानुषग्घृतपृष्ठं मनीषिणः । यत्रामृतस्य चक्षणम् ॥
ഹേ മണീഷിണഃ (ജ്ഞാനികൾ), അനുഷക് ക്രമത്തിൽ ബർഹിസ് (പവിത്രാസനം) വിരിപ്പിൻ—ഘൃതം പുരട്ടിയ പൃഷ്ഠമുള്ളതായി—അവിടെ അമൃതത്വത്തിന്റെ ചക്ഷണം (ദർശനം) പ്രത്യക്ഷമാകുന്നു.
Mantra 6
वि श्रयन्तामृतावृधो द्वारो देवीरसश्चतः । अद्या नूनं च यष्टवे ॥
ഋതത്തെ വർധിപ്പിക്കുന്ന, അച്യുതയായ ദേവീ ദ്വാരങ്ങൾ വിശാലമായി തുറക്കട്ടെ; ഇന്ന്—ഇപ്പോൾ തന്നേ—യഷ്ടവേ (യജ്ഞാർപ്പണം)ക്കായി, ഉയർന്ന ലോകത്തിലേക്കുള്ള പാത വ്യക്തമാകുവാൻ.
Mantra 7
नक्तोषासा सुपेशसास्मिन्यज्ञ उप ह्वये । इदं नो बर्हिरासदे ॥
സുപേശസാ നക്താ (രാത്രി)യും ഉഷാസാ (ഉഷസ്സും)—ഈ യജ്ഞത്തിലേക്ക് ഞാൻ നിങ്ങളെ സമീപം ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നു; നമ്മുടെ ഈ ബർഹിസിൽ ആസനം സ്വീകരിക്കുവിൻ.
Mantra 8
ता सुजिह्वा उप ह्वये होतारा दैव्या कवी । यज्ञं नो यक्षतामिमम् ॥
ആ സു-ജിഹ്വന്മാരായ ആ രണ്ടുപേരെ ഞാൻ ഇവിടെ സമീപത്തേക്ക് വിളിക്കുന്നു—ദൈവ്യരായ രണ്ടു ഹോതാരന്മാർ, കവി-ശക്തികൾ; അവർ ഞങ്ങൾക്കായി ഈ യജ്ഞം യജിക്കട്ടെ, ഈ അർപ്പണം യഥാർത്ഥമാക്കട്ടെ.
Mantra 9
इळा सरस्वती मही तिस्रो देवीर्मयोभुवः । बर्हिः सीदन्त्वस्रिधः ॥
ഇളാ, സരസ്വതീ, മഹീ—ഈ മൂന്ന് മയോഭുവഃ (ആനന്ദദായിനി) ദേവിമാർ—അസ്രിധഃ (അഖണ്ഡം, നിർദോഷം) ആയി ബർഹിഷിൽ ഇരിക്കട്ടെ.
Mantra 10
इह त्वष्टारमग्रियं विश्वरूपमुप ह्वये । अस्माकमस्तु केवलः ॥
ഇവിടെ ഞാൻ ത്വഷ്ടാവിനെ—അഗ്രിയൻ (അഗ്രണി), വിശ്വരൂപനെ—സമീപത്തേക്ക് വിളിക്കുന്നു; അവൻ ഞങ്ങൾക്കു കേവലഃ (പൂർണ്ണമായി ഞങ്ങളുടേതായി) ആകട്ടെ.
Mantra 11
अव सृजा वनस्पते देव देवेभ्यो हविः । प्र दातुरस्तु चेतनम् ॥
ഹേ വനസ്പതേ, ഹവിസ്സിനെ വിടുവിച്ച് ദേവന്മാരിലേക്കു അയയ്ക്കുക; ദാതാവിന്റെ ചേതനം ഉണർന്നു മുന്നോട്ടു നയിക്കപ്പെടട്ടെ—ദാനകർമ്മം സജാഗവും തേജസ്സുമുള്ളതും ഋതാനുസൃതവുമായിരിക്കട്ടെ.
Mantra 12
स्वाहा यज्ञं कृणोतनेन्द्राय यज्वनो गृहे । तत्र देवाँ उप ह्वये ॥
സ്വാഹാ—യജമാനന്റെ ഗൃഹത്തിൽ ഇന്ദ്രനുവേണ്ടി യജ്ഞം സജ്ജമാക്കുവിൻ; അവിടെ ഞാൻ ദേവന്മാരെ സമീപത്തേക്ക് വിളിക്കുന്നു, സത്യത്തിന്റെ ശക്തികൾ ഒരുക്കപ്പെട്ട അന്തർഗൃഹത്തിൽ ഒന്നിച്ചു ചേർന്ന് ജയബലത്തെ ദൃഢമാക്കട്ടെ.
It is an invitation hymn: Agni is kindled and asked to bring the gods to the sacrifice, seat them on the barhis, and make the offerings reach them effectively.
Night and Dawn mark the sacred transitions of time; invoking them aligns the ritual with cosmic order and signals an auspicious moment for divine presence at the yajña.
“Svāhā” is the offering-call that seals an oblation; here it declares the sacrifice properly prepared (especially for Indra) and invites the gods to gather in the sacrificer’s home-rite.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.