Sukta 13
Sukta 1.13
Medhātithi Kāṇva (traditional attribution for RV 1.13)
Agni
Gāyatrī
RV 1.13 এটা সংক্ষিপ্ত আহ্বানমূলক সূক্ত; ইয়াত অগ্নিক হোতৃ আৰু দূত ৰূপে প্ৰজ্বলিত কৰি, তেওঁক যজ্ঞলৈ দেৱতাসকলক আনিবলৈ আৰু আহুতিক ফলপ্ৰসূ কৰিবলৈ প্ৰাৰ্থনা কৰা হৈছে। মন্ত্রসমূহ আচাৰগত নাম-ডাকৰ দৰে আগবাঢ়ে—ৰাত্ৰি আৰু উষা সহ মুখ্য দিৱ্য শক্তিসকলক বৰ্হিষত বহি ভাগ ল’বলৈ আহ্বান কৰি—শেষত ‘স্বাহা’সহ গৃহ্য যজ্ঞ সাজু কৰা হয়, যাতে দেৱতাসকল একত্ৰিত হৈ যজমানক শক্তিশালী কৰে।
Mantras
Mantra 1
सुसमिद्धो न आ वह देवाँ अग्ने हविष्मते । होतः पावक यक्षि च ॥
সু-সমিদ্ধ, হে অগ্নি, হৱিষ্মতে জনৰ বাবে দেৱতাসকলক আমাৰ ওচৰলৈ আন; হে হোতা, হে পাৱক, যজ্ঞ কৰ আৰু অন্তৰত গ্ৰহণো কৰ।
Mantra 2
मधुमन्तं तनूनपाद्यज्ञं देवेषु नः कवे । अद्या कृणुहि वीतये ॥
হে তনূনপাৎ, হে কবি, দেৱসমূহৰ মাজত আমাৰ যজ্ঞক মধুময় কৰাঁ; আজি তেওঁলোকৰ বীতিয়ে—আনন্দময় আগমন আৰু আস্বাদনৰ বাবে—ইয়াক সুসজ্জিত কৰাঁ।
Mantra 3
नराशंसमिह प्रियमस्मिन्यज्ञ उप ह्वये । मधुजिह्वं हविष्कृतम् ॥
নরাশংস—প্ৰিয়জন—ইয়াত এই যজ্ঞলৈ মই আহ্বান কৰোঁ; মধুজিহ্ব, হৱিষ্কৃত—হৱি গঢ়োঁতা—যাতে বাক্য মধুৰ হৈ আমাৰ ইচ্ছাৰ আহুতি বহন কৰে।
Mantra 4
अग्ने सुखतमे रथे देवाँ ईळित आ वह । असि होता मनुर्हितः ॥
হে অগ্নি, অতি সুখতম ৰথত—তুমি যি আৰাধিত—দেৱসমূহক আনি দিয়া; তুমি মনুৰ দ্বাৰা স্থাপিত হোতা, যজ্ঞ-ব্যৱস্থাৰ বিধায়ক।
Mantra 5
स्तृणीत बर्हिरानुषग्घृतपृष्ठं मनीषिणः । यत्रामृतस्य चक्षणम् ॥
হে মনীষিণঃ (জ্ঞানীসকল), ঋতুক্ৰমে বৰ্হিস্ (পবিত্ৰ আসন) বিছাই দিয়া—ঘৃতলেপিত পৃষ্ঠযুক্ত—য’ত অমৃতত্বৰ দৰ্শন (চক্ষণ) উপলব্ধ হয়।
Mantra 6
वि श्रयन्तामृतावृधो द्वारो देवीरसश्चतः । अद्या नूनं च यष्टवे ॥
ঋতবৃদ্ধি কৰোঁতা, অচ্যুত দেবী দ্বাৰসমূহ বিস্তৃত হৈ মুকলি হওক—আজি, এতিয়াই, যজ্ঞ-অৰ্পণ (যষ্টৱে)ৰ বাবে।
Mantra 7
नक्तोषासा सुपेशसास्मिन्यज्ञ उप ह्वये । इदं नो बर्हिरासदे ॥
সুন্দৰ ৰূপৱতী নক্ত (ৰাত্ৰি) আৰু উষা (প্ৰভাত), এই যজ্ঞলৈ মই তোমালোকক আহ্বান কৰোঁ; আমাৰ এই বৰ্হিসত উপবিষ্ট হওক—ইয়াত আসন গ্ৰহণ কৰা।
Mantra 8
ता सुजिह्वा उप ह्वये होतारा दैव्या कवी । यज्ञं नो यक्षतामिमम् ॥
সু-জিহ্বা সেই দুজনক মই ওচৰলৈ আহ্বান কৰোঁ—দৈৱ হোতাৰ দুজন, কবি-ঋষিস্বৰূপ। তেওঁলোকে আমাৰ বাবে এই যজ্ঞ সম্পন্ন কৰক।
Mantra 9
इळा सरस्वती मही तिस्रो देवीर्मयोभुवः । बर्हिः सीदन्त्वस्रिधः ॥
ইলা, সৰস্বতী, মহী—ময়োভূৱা তিনিগৰাকী দেৱী—অস্ৰিধ, অনাহত হৈ বৰ্হিছত বহক।
Mantra 10
इह त्वष्टारमग्रियं विश्वरूपमुप ह्वये । अस्माकमस्तु केवलः ॥
ইয়াত মই ত্বষ্টাৰক—অগ্ৰিয়, বিশ্বৰূপ—ওচৰলৈ আহ্বান কৰোঁ। তেওঁ আমাৰেই কেৱল হৌক।
Mantra 11
अव सृजा वनस्पते देव देवेभ्यो हविः । प्र दातुरस्तु चेतनम् ॥
হে বনস্পতিদেৱ, হৱিঃ দেৱসকললৈ মুক্ত কৰি আগবঢ়াই দিয়া। দাতাৰ চেতনাও জাগ্ৰত হৈ আগলৈ প্ৰবাহিত হওক।
Mantra 12
स्वाहा यज्ञं कृणोतनेन्द्राय यज्वनो गृहे । तत्र देवाँ उप ह्वये ॥
স্বাহা! যজমানৰ ঘৰত ইন্দ্ৰৰ বাবে যজ্ঞ সাজু কৰা। তাত মই দেৱসকলক ওচৰলৈ আহ্বান কৰোঁ।
Frequently Asked Questions
It is an invitation hymn: Agni is kindled and asked to bring the gods to the sacrifice, seat them on the barhis, and make the offerings reach them effectively.
Night and Dawn mark the sacred transitions of time; invoking them aligns the ritual with cosmic order and signals an auspicious moment for divine presence at the yajña.
“Svāhā” is the offering-call that seals an oblation; here it declares the sacrifice properly prepared (especially for Indra) and invites the gods to gather in the sacrificer’s home-rite.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.