Sarga 71

Verse 1

 स प्राङ्मुखो राजगृहादभिनिर्याय राघवः। ततस्सुदामां द्युतिमान् सन्तीर्यावेक्ष्य तां नदीम्।।2.71.1।। ह्लादिनीं दूरपारां च प्रत्यक्स्रोतस्तरङ्गिणीम्। शतद्रूमतरच्छ्रीमान्नदीमिक्ष्वाकुनन्दनः।।2.71.2।।

ຜູ້ສະຫວ່າງໄສແຫ່ງວົງສາຣາຄຸ ຄື ຣາຆະວະ ໄດ້ອອກຈາກຣາຊະຄຶຫະ ໂດຍຫັນໜ້າໄປທາງທິດຕາເວັນອອກ. ເມື່ອທອດສາຍຕາເບິ່ງແມ່ນ້ຳສຸດາມາແລ້ວ ກໍຂ້າມຜ່ານ; ຕໍ່ມາຍັງຂ້າມແມ່ນ້ຳຮລາດິນີອັນກວ້າງໄກ ແລະແມ່ນ້ຳສະຕະດຣູອັນມີຄື້ນຄອບ ທີ່ໄຫຼໄປທາງທິດຕາເວັນຕົກ—ດັ່ງນັ້ນຜູ້ເປັນຄວາມພາກພູມໃຈແຫ່ງອິກສະວາກຸ ຈຶ່ງຂ້າມຜ່ານໄປ

Verse 2

स प्राङ्मुखो राजगृहादभिनिर्याय राघवः। ततस्सुदामां द्युतिमान् सन्तीर्यावेक्ष्य तां नदीम्।।2.71.1।। ह्लादिनीं दूरपारां च प्रत्यक्स्रोतस्तरङ्गिणीम्। शतद्रूमतरच्छ्रीमान्नदीमिक्ष्वाकुनन्दनः।।2.71.2।।

ເມື່ອພຣະຣາຆະວະຜູ້ສະຫວ່າງໄສ ເສດັດອອກຈາກຣາຊະຄຶຫະ ມຸ່ງໜ້າໄປທາງທິດຕາເວັນອອກ ກໍໄດ້ເຫັນແມ່ນ້ຳສຸດາມາ ແລະເສດັດຂ້າມໄປ. ຕໍ່ມາ ຜູ້ເປັນກຽດແກ່ວົງອິກສະວາກຸ ໄດ້ຂ້າມແມ່ນ້ຳຫລາດິນີ ແລະຕໍ່ດ້ວຍແມ່ນ້ຳສະຕະດຣູ—ກວ້າງໃຫຍ່ ມີຄື້ນຄອງ ແລະໄຫຼທວນກະແສໄປທາງທິດຕາເວັນຕົກ

Verse 3

ऐलाधाने नदीं तीर्त्वा प्राप्य चापरपर्पटान्। शिलामकुर्वतीं तीर्त्वा आग्नेयं शल्यकर्षणम्।।2.71.3।। सत्यसन्धश्शुचिश्श्रीमान्प्रेक्षमाण श्शिलावहाम्। अत्ययात्स महाशैलान्वनं चैत्ररथं प्रति।।2.71.4।।

ພະພຣະຕະ—ຜູ້ຍຶດຫມັ້ນໃນສັດຈະສັນຍາ ຈິດໃຈບໍລິສຸດ ແລະມີສິຣີສົດໃສ—ໄດ້ຂ້າມແມ່ນ້ຳທີ່ໄອລາທານະ ແລ້ວເຖິງດິນແດນຊື່ອະປະຣະປັຣປະຏະ. ຄັ້ງຂ້າມພູທີ່ເປັນຕົ້ນກຳເນີດແຫ່ງແມ່ນ້ຳສິລາວະຫາ ເຂົາເບິ່ງທາງໄຫຼຂອງສິລາວະຫາ ແລ້ວມຸ່ງໄປທາງອາກເນຍະສູ່ ສະລະຍະກັຣສະນະ; ຕໍ່ມາຂ້າມພູໃຫຍ່ທັງຫຼາຍ ແລ້ວມຸ່ງໜ້າໄປສູ່ປ່າຊື່ ໄຈຕຣະຣະຖະ.

Verse 4

ऐलाधाने नदीं तीर्त्वा प्राप्य चापरपर्पटान्। शिलामकुर्वतीं तीर्त्वा आग्नेयं शल्यकर्षणम्।।2.71.3।। सत्यसन्धश्शुचिश्श्रीमान्प्रेक्षमाण श्शिलावहाम्। अत्ययात्स महाशैलान्वनं चैत्ररथं प्रति।।2.71.4।।

ເມື່ອຂ້າມແມ່ນ້ຳທີ່ໄອລາທານະ ແລະໄປຮອດເຂດອະປະຣະ-ປະຣະປັດ ພຣະອົງໄດ້ຂ້າມແມ່ນ້ຳທີ່ໄຫຼອອກຈາກພູເຂົາ ແລະດຳເນີນໄປທາງທິດອີສານສູ່ສັລຍະກັຣສະນະ. ພຣະອົງຜູ້ສັດຕະຍາມັ່ນຄົງ ຈິດໃສບໍລິສຸດ ແລະມີສິຣີ ໄດ້ເບິ່ງສາຍນ້ຳສິລາວະຫາ ແລະຂ້າມພົ້ນພູເຂົາໃຫຍ່ທັງຫຼາຍ ມຸ່ງໄປສູ່ປ່າຊື່ໄຈຕຣະຣະຖະ

Verse 5

सरस्वतीं च गङ्गां च युग्मेन प्रतिपद्यच। उत्तरान्वीरमत्स्यानां भारुण्डं प्राविशद्वनम्।।2.71.5।।

ເມື່ອໄປຮອດຈຸດບັນຈົບຂອງແມ່ນ້ຳສະຣັສວະຕີ ແລະ ແມ່ນ້ຳຄົງຄາ ແລ້ວຜ່ານໄປທາງເໜືອຂອງແດນວີຣະມັດສະຍາ ພຣະອົງກໍເຂົ້າສູ່ປ່າພາຣຸນຑະ.

Verse 6

वेगिनीं च कुलिङ्गाख्यां ह्लादिनीं पर्वताऽऽवृताम्। यमुनां प्राप्य सन्तीर्णः बलमाश्वासयत्तदा।।2.71.6।।

ພຣະອົງໄດ້ຂ້າມແມ່ນ້ຳກຸລິງຄາອັນໄຫຼແຮງ ອັນຊື່ນໃຈ ແລະຖືກພູເຂົາໂອບລ້ອມ; ຕໍ່ມາເມື່ອເຖິງແມ່ນ້ຳຍະມຸນາ ແລະຂ້າມພົ້ນແລ້ວ ຈຶ່ງໃຫ້ກອງທັບໄດ້ພັກຜ່ອນໃນເວລານັ້ນ

Verse 7

सशीतीकृत्य तु गात्राणि क्लान्तानाश्वास्य वाजिनः। तत्र स्नात्वा च पीत्वा च प्रायादादाय चोदकम्।।2.71.7।।

ເມື່ອເຮັດໃຫ້ອວຍວະເຢັນລົງ ແລະປອບໂລມມ້າທີ່ເມື່ອຍລ້າໃຫ້ຟື້ນຄືນແລ້ວ ພວກເຂົາໄດ້ອາບນ້ຳ ແລະດື່ມນ້ຳຢູ່ທີ່ນັ້ນ; ຈາກນັ້ນຈຶ່ງອອກເດີນທາງຕໍ່ ພ້ອມທັງນຳນ້ຳຕິດຕົວໄປ

Verse 8

राजपुत्रो महारण्यमनभीक्ष्णोपसेवितम्। भद्रो भद्रेण यानेन मारुतः खमिवात्ययात्।।2.71.8।।

ເມື່ອເຮັດໃຫ້ອວຍວະເຢັນລົງ ແລະປອບໂລມມ້າທີ່ເມື່ອຍລ້າໃຫ້ຟື້ນຄືນແລ້ວ ພວກເຂົາໄດ້ອາບນ້ຳ ແລະດື່ມນ້ຳຢູ່ທີ່ນັ້ນ; ຈາກນັ້ນຈຶ່ງອອກເດີນທາງຕໍ່ ພ້ອມທັງນຳນ້ຳຕິດຕົວໄປ

Verse 9

भागीरथीं दुष्प्रतरामंशुधाने महानदीम्। उपायाद्राघवस्तूर्णं प्राग्वटे विश्रुते पुरे।।2.71.9।।

ພຣະພະຣະຕະ ຜູ້ສືບສາຍວົງສ໌ຣາຄຸ ໄດ້ໄປຮອດນະຄອນປຣາກວະຕະອັນໂດ່ງດັງຢ່າງວ່ອງໄວ ແລະເຂົ້າໄປເຖິງແມ່ນ້ຳໃຫຍ່ພາຄີຣະຖີ ຊຶ່ງຂ້າມຍາກ ທີ່ທ່າຂ້າມນາມວ່າ ອັມຊຸທານະ

Verse 10

स गङ्गां प्राग्वटे तीर्त्वा समायात्कुटिकोष्ठिकाम्। सबल स्तां स तीर्त्वाऽथ समायाद्धर्मवर्धनम्।।2.71.10।।

ເມື່ອຂ້າມແມ່ນ້ຳຄົງຄາທີ່ທ່າປຣາກວັຏແລ້ວ ພຣະອົງໄດ້ໄປຮອດກຸຕິໂກສຖິກາ. ຕໍ່ຈາກນັ້ນ ພຣະອົງຂ້າມຜ່ານທີ່ນັ້ນພ້ອມກອງທັບ ແລ້ວໄປຮອດທັມມະວັດທະນະ

Verse 11

तोरणं दक्षिणार्धेन जम्भूप्रस्थमुपागमत्। वरूथं च ययौ रम्यं ग्रामं दशरथात्मजः।।2.71.11।।

ເມື່ອເສດັດຜ່ານດ້ານໃຕ້ແຫ່ງ ໂຕຣະນະ ແລ້ວ ພຣະໂອຣສແຫ່ງທະສະຣະຖະ ໄດ້ເຖິງ ຊັມພູປຣັສຖະ ແລະສືບຕໍ່ໄປຫາບ້ານ ວະຣູຖະ ອັນຮື່ນຮົມ

Verse 12

तत्र रम्ये वने वासं कृत्वाऽसौ प्राङ्मुखो ययौ। उद्यानमुज्जिहानायाः प्रियका यत्र पादपाः।।2.71.12।।

ເມື່ອພັກຢູ່ໃນປ່າອັນງາມນັ້ນແລ້ວ ພຣະອົງໄດ້ເສດັດໄປທາງທິດຕາເວັນອອກ ແລະເຖິງສວນຂອງ ອຸຊຊິຫານາ ບ່ອນທີ່ມີຕົ້ນ ປຣິຍະກາ ເຕີບໃຫຍ່ຢ່າງຮົ່ມເຢັນ

Verse 13

सालांस्तु प्रियकान्प्राप्य शीघ्रानास्थाय वाजिनः। अनुज्ञाप्याथ भरतः वाहिनीं त्वरितो ययौ।।2.71.13।।

ເມື່ອເຖິງດົງຕົ້ນ ສາລະ ແລະ ປຣິຍະກາ ແລ້ວ ພຣະພະຣະຕະໄດ້ເທືອກມ້າທີ່ໄວວ່ອງທັນທີ; ຄັ້ງໄດ້ຈັດກອງທັບແລະປະທານຄຳສັ່ງແລ້ວ ກໍເສດັດເຮັ່ງຮີບໄປຂ້າງໜ້າ

Verse 14

वासं कृत्वा सर्वतीर्थे तीर्त्वा चोत्तानिकां नदीम्। अन्या नदीश्च विविधाः पार्वतीयैस्तुरङ्गमैः।।2.71.14।। हस्तिपृष्ठकमासाद्य कुटिकामत्यवर्तत। ततार च नरव्याघ्रो लौहित्ये स कपीवतीम्।।2.71.15।।

ເມື່ອພັກຢູ່ທີ່ ສັຣວະຕີຣຖະ ແລ້ວ ພຣະອົງໄດ້ຂ້າມແມ່ນ້ຳ ອຸຕຕານິກາ ແລະຂ້າມສາຍນ້ຳອື່ນໆ ນານາປະການ ໂດຍອາໄສມ້າພັນທຸ໌ພູເຂົາ. ຕໍ່ມາ ເມື່ອຂຶ້ນຂີ່ຫຼັງຊ້າງ ວິຣະບຸຣຸດຜູ້ດຸດດັ່ງເສືອໃນມະນຸດ ໄດ້ຂ້າມ ກຸຏິກາ; ແລະທີ່ ເລາຫິຕຍະ ກໍໄດ້ລຸຍຂ້າມ ກະປີວະຕີ ອີກດ້ວຍ

Verse 15

वासं कृत्वा सर्वतीर्थे तीर्त्वा चोत्तानिकां नदीम्। अन्या नदीश्च विविधाः पार्वतीयैस्तुरङ्गमैः।।2.71.14।। हस्तिपृष्ठकमासाद्य कुटिकामत्यवर्तत। ततार च नरव्याघ्रो लौहित्ये स कपीवतीम्।।2.71.15।।

ເມື່ອພັກອາໄສຢູ່ສະຣະວະຕີຣຖະແລ້ວ ພຣະອົງໄດ້ຂ້າມແມ່ນ້ຳອຸຕຕານິກາ ແລະຂ້າມແມ່ນ້ຳອື່ນໆອີກຫຼາຍສາຍ ໂດຍໃຊ້ມ້າພັນທຸ໌ພູເຂົາ. ຕໍ່ມາ ເສດັດຂຶ້ນຫຼັງຊ້າງ ແລະລຸຍຂ້າມແມ່ນ້ຳກຸຕິກາ; ແລະພຣະອົງຜູ້ເປັນເສືອໃນຫມູ່ມະນຸດ ໄດ້ຂ້າມແມ່ນ້ຳກະປີວະຕີ ທີ່ລາວຫິຕຍະດ້ວຍ

Verse 16

एकसाले स्थाणुमतीं विनते गोमतीं नदीम्। कलिङ्गनगरे चापि प्राप्य सालवनं तदा।।2.71.16।। भरतः क्षिप्रमागच्छत्सुपरिश्रान्तवाहनः।

ທີ່ ເອກະສາລະ ພຣະອົງໄດ້ຂ້າມແມ່ນ້ຳ ສະຖານຸມະຕີ ແລະທີ່ ວິນະຕະ ໄດ້ຂ້າມແມ່ນ້ຳ ໂຄມະຕີ. ເມື່ອເຖິງປ່າສາລະໃນ ກະລິງຄະນະຄອນ ແລ້ວ ພຣະພະຣະຕະ—ແມ່ນແຕ່ພາຫະນະຈະເມື່ອຍລ້າຢ່າງຫນັກ—ກໍຍັງເຮັ່ງຮີບເດີນທາງຕໍ່ໄປ

Verse 17

वनं च समतीत्याशुशर्वर्यामरुणोदये।।2.71.17।। अयोध्यां मनुना राज्ञा निर्मितां सन्ददर्श ह।

ໃນຄືນນັ້ນ ພຣະອົງໄດ້ຂ້າມປ່າໄປຢ່າງວ່ອງໄວ; ເມື່ອອະຣຸໂນທະຍະແຫ່ງອາຮຸນຮຸ່ງຂຶ້ນ ກໍໄດ້ເຫັນອະໂຍທະຍາ ນະຄອນທີ່ພຣະຣາຊາມນູສ້າງໄວ້

Verse 18

तां पुरीं पुरुषव्याघ्रस्सप्तरात्रोषितः पथि।।2.71.18।। अयोध्यामग्रतो दृष्ट्वा सारथिं वाक्यमब्रवीत्।

ເມື່ອພັກຄ້າງທາງຄົບເຈັດຄືນ ບຸລຸດຜູ້ດຸດດັ່ງເສືອໃນມະນຸດນັ້ນ ເຫັນອະໂຍທະຍາຢູ່ຂ້າງໜ້າ ຈຶ່ງກ່າວຖ້ອຍຄຳແກ່ສາຣະຖີ

Verse 19

एषा नातिप्रतीता मे पुण्योद्याना यशस्विनी।।2.71.19।। अयोध्या दृश्यते दूरात्सारथे पाण्डुमृत्तिका। यज्वभिर्गुणसम्पन्नैर्ब्राह्मणैर्वेदपारगैः।।2.71.20।। भूयिष्ठमृद्धैराकीर्णा राजर्षिपरिपालिता।

ໂອ ສາຣະຖີ, ຈາກໄກຂ້າພະເຈົ້າເຫັນອະໂຍທະຍາ—ນະຄອນຜູ້ມີກຽດສັກສີ ແລະໂດ່ງດັງດ້ວຍອຸທຍານອັນສັກສິດ—ແຕ່ສຳລັບຂ້າພະເຈົ້າຍັງບໍ່ປາກົດຊັດ. ນະຄອນທີ່ປະດັບດ້ວຍດິນຂາວນັ້ນ ຢູ່ໃນການອຸປະຖຳຂອງຣາຊະຣິສີ ເຕັມໄປດ້ວຍຜູ້ມັ່ງຄັ່ງ ແລະອຸດົມດ້ວຍພຣາຫມັນຜູ້ມີຄຸນທຳ ພ້ອມທັງຜູ້ປະກອບຍັດຍະ ຜູ້ຊຳນານໃນພຣະເວທ

Verse 20

एषा नातिप्रतीता मे पुण्योद्याना यशस्विनी।।2.71.19।। अयोध्या दृश्यते दूरात्सारथे पाण्डुमृत्तिका। यज्वभिर्गुणसम्पन्नैर्ब्राह्मणैर्वेदपारगैः।।2.71.20।। भूयिष्ठमृद्धैराकीर्णा राजर्षिपरिपालिता।

ໂອ ສາຣະທີ! ຈາກໄກນີ້ ອະໂຍທະຍາປາກົດໃຫ້ເຫັນ—ເລື່ອງຊື່ ແລະງາມດ້ວຍສວນອັນສັກສິດ—ແຕ່ຈາກລະຍະນີ້ ຍັງບໍ່ຊັດແຈ້ງໃນສາຍຕາຂ້າ. ເມືອງທີ່ມີດິນສີຂາວຈາງນັ້ນ ເຕັມໄປດ້ວຍຜູ້ມັ່ງຄັ່ງຫຼາຍ ແລະດ້ວຍພຣາຫມັນຜູ້ມີຄຸນທຳ ພ້ອມປຸໂຣຫິດປະກອບຍັດ ຜູ້ຊໍານານໃນພຣະເວດ ແລະຖືກປົກປ້ອງໂດຍຣາຊະຣິສີ

Verse 21

अयोध्यायां पुरा शब्दश्श्रूयते तुमुलो महान्।।2.71.21।। समन्तान्नरनारीणां तमद्य न श्रुणोम्यहम्।

ໃນອະໂຍທະຍາແຕ່ກ່ອນ ສຽງອື້ອຶງອັນໃຫຍ່ຫຼວງຂອງຊາຍຍິງດັງກ້ອງຢູ່ທຸກທິດ; ແຕ່ມື້ນີ້ ຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ໄດ້ຍິນສຽງນັ້ນ

Verse 22

उद्यानानि हि सायाह्ने क्रीडित्वोपरतैर्नरैः।।2.71.22।। समन्तात्परिधावद्भिः प्रकाशन्ते ममान्यथा।

ແທ້ຈິງແລ້ວ ອຸທຍານທັງຫຼາຍທີ່ເຄີຍສະຫວ່າງໄສໃນຍາມແລງ ເນື່ອງດ້ວຍຜູ້ຄົນທີ່ຫຼິ້ນສະໜຸກແລ້ວພາກັນເດີນວົນໄປທຸກທິດ ບັດນີ້ກັບປາກົດແກ່ຂ້າພະເຈົ້າຕ່າງໄປ—ຂາດຄວາມຄຶກຄື້ນອັນເຄີຍຄຸ້ນ

Verse 23

तान्यद्यानुरुदन्तीव परित्यक्तानि कामिभिः।।2.71.23।। अरण्यभूतेव पुरी सारथे प्रतिभाति मे।

ສວນທັງຫຼາຍນັ້ນ ທີ່ວັນນີ້ຖືກຜູ້ແສວງຫາຄວາມສຳລານລະທິ້ງ ປານດັ່ງກຳລັງຮ້ອງໄຫ້; ແລະນະຄອນນີ້ ໂອ ສາຣະຖີ, ປາກົດແກ່ຂ້າພະເຈົ້າດັ່ງກັບກາຍເປັນປ່າວັງວຽງ.

Verse 24

न ह्यत्र यानैर्दृश्यन्ते न गजैर्न च वाजिभिः।।2.71.24।। निर्यान्तो वाऽभियान्तो वा नरमुख्या यथापुरम्।

ທີ່ນີ້ບໍ່ເຫັນບຸລຸດຜູ້ສູງສົ່ງເລີຍ—ບໍ່ວ່າຜູ້ອອກໄປຫຼືຜູ້ເຂົ້າມາ—ດັ່ງເກົ່າໃນນະຄອນນີ້ ທັງຂຶ້ນລົດ ຂຶ້ນຊ້າງ ຫຼືຂຶ້ນມ້າ.

Verse 25

उद्यानानि पुरा भान्ति मत्तप्रमुदितानि च।।2.71.25।। जनानां रतिसंयोगेष्वत्यन्तगुणवन्ति च।

ໃນການກ່ອນ ສວນເຫຼົ່ານັ້ນສ່ອງສະຫວ່າງ ເຕັມໄປດ້ວຍຄວາມຊື່ນບານອັນເລີດລ້ຳ; ແລະເໝາະສົມຢ່າງຍິ່ງ ມີຄຸນຄ່າພ້ອມສັບພະຄຸນ ສຳລັບການພົບພາແຫ່ງຄວາມຮັກແລະຄວາມສຳລານຂອງຜູ້ຄົນ.

Verse 26

तान्येतान्यद्य पश्यामि निरानन्दानि सर्वशः।।2.71.26।। स्रस्तपर्णैरनुपथं विक्रोशद्भिरिव द्रुमैः।

ແຕ່ບັດນີ້ ຂ້າພະເຈົ້າເຫັນສວນເກົ່າເຫຼົ່ານັ້ນເງົາໝອງ ບໍ່ມີຄວາມຊື່ນບານທົ່ວທຸກແຫ່ງ; ຕາມທາງມີໃບໄມ້ຫຼົ່ນກະຈາຍ ແລະຕົ້ນໄມ້ປານດັ່ງກຳລັງຮ້ອງໄຫ້ຮ້ອງຄວນ.

Verse 27

नाद्यापि श्रूयते शब्दः मत्तानां मृगपक्षिणाम्।।2.71.27।। संरक्तां मधुरां वाणीं कलं व्याहरतां बहु।

ແມ່ນແຕ່ບັດນີ້ກໍບໍ່ໄດ້ຍິນສຽງຂອງສັດແລະນົກທີ່ເຄີຍຮ່າເຮືອງ—ມີຫຼາຍ—ຜູ້ເຄີຍຂັບຂານສຽງຫວານຊື່ນ ແລະສຽງກັງວານອ່ອນລະມຸນ ໃນແສງອະຮຸນສີແດງເຮືອງ.

Verse 28

चन्दनागरुसम्पृक्तो धूपसम्मूर्छितोऽतुलः।।2.71.28।। प्रवाति पवन श्श्रीमान्किन्नुनाद्य यथापुरम्।

ເປັນຫຍັງລົມອັນເປັນມົງຄຸນວັນນີ້ຈຶ່ງບໍ່ພັດເຫມືອນແຕ່ກ່ອນ—ປົນປະກັບກິ່ນຫອມອັນຫາທຽບບໍ່ໄດ້ຂອງໄມ້ຈັນແລະອະກະຣູ ແລະໜາແນ່ນດ້ວຍກິ່ນທູບ?

Verse 29

भेरीमृदङ्गवीणानां कोणसङ्घट्टितः पुनः।।2.71.29।। किमद्य शब्दो विरतस्सदा दीनगतिः पुरा।

ເປັນຫຍັງວັນນີ້ສຽງທັງຫຼາຍຈຶ່ງຢຸດງຽບ—ສຽງເຂົາສັດກະທົບກັນກ້ອງກັງວານຊ້ຳໆ ພ້ອມກັບສຽງເບຣີ ມຣິດັງຄະ ແລະທຳນອງວີນາ? ເປັນຫຍັງການເຄື່ອນໄຫວໃນນະຄອນຈຶ່ງຮູ້ສຶກເສົ້າໝອງ ທັງທີ່ແຕ່ກ່ອນບໍ່ເຄີຍເປັນແບບນີ້?

Verse 30

अनिष्टानि च पापानि पश्यामि विविधानि च।।2.71.30।। निमित्तान्यमनोज्ञानितेन सीदति मे मनः।

ຂ້ອຍເຫັນນິມິດອັນອັບມົງຄຸນ ແລະນ່າຫວາດຫວັ່ນຫຼາຍປະການ—ເປັນເຄື່ອງໝາຍທີ່ບໍ່ນ່າຊົມຊື່ນຕາມທາງ; ເພາະເຫດນັ້ນໃຈຂ້ອຍຈຶ່ງຫົວຫມອງຈົນຈົມລົງ.

Verse 31

सर्वथा कुशलं सूत दुर्लभं मम बन्दुषु।।2.71.31।। तथाह्यसति सम्मोहे हृदयं सीदतीव मे।

ໂອ ສູຕະ (ຄົນຂັບລົດສົງຄາມ) ເລື່ອງຍາດພີ່ນ້ອງຂອງຂ້ອຍ ຂ້ອຍບໍ່ພົບຄວາມໝັ້ນໃຈເລີຍວ່າຈະສະຫງົບສຸກ; ໃນຄວາມຫຼົງມົວແຫ່ງຄວາມບໍ່ແນ່ນອນນີ້ ໃຈຂ້ອຍຮາວກັບຈະຈົມລົງ.

Verse 32

विषण्ण श्श्रान्तहृदयस्त्रस्त स्सुलुलितेन्द्रियः।।2.71.32।। भरतः प्रविवेशाशु पुरीमिक्ष्वाकुपालिताम्।

ດ້ວຍໃຈເສົ້າໝອງ ແລະຫົວໃຈເມື່ອຍລ້າ ມີຄວາມຢ້ານກົວ ແລະອິນທຣີຍະບໍ່ໝັ້ນຄົງ ພຣະພະຣະຕະໄດ້ເຂົ້າສູ່ອະໂຍທະຍາໂດຍໄວ ນະຄອນທີ່ວົງສາອິກສະວາກຸປົກຄອງ។

Verse 33

द्वारेण वैजयन्तेन प्राविशच्छ्रान्तवाहनः।।2.71.33।। द्वास्स्थैरुत्थाय विजयं पृष्टस्तै स्सहितो ययौ।

ເມື່ອພາຫະນະແລະສັດພາຫະນະເມື່ອຍລ້າ ພຣະອົງເຂົ້າທາງປະຕູຊື່ “ໄວຊະຍັນຕະ” ພວກຍາມປະຕູລຸກຂຶ້ນ ແລະຮ້ອງວ່າ “ໄຊຍະ! ໄຊຍະ!” ແລ້ວເດີນຕາມພຣະອົງໄປດ້ວຍກັນ।

Verse 34

स त्वनेकाग्रहृदयो द्वास्स्थं प्रत्यर्च्य तं जनम्।।2.71.34।। सूतमश्वपतेः क्लान्तमब्रवीत्तत्र राघवः।

ແຕ່ພຣະພະຣະຕະມີໃຈວຸ້ນວາຍ ບໍ່ອາດຢຸດຢູ່ໃນຄວາມຄິດດຽວ ພຣະອົງຈຶ່ງຮັບການຄຳນົບຂອງຍາມປະຕູແລະຜູ້ຄົນທີ່ນັ້ນ ແລ້ວພຣະຣາຆະວະຈຶ່ງຕັດກັບສາຣະຖີ “ອັສວະປະຕິ” ຜູ້ເມື່ອຍລ້າ।

Verse 35

किमहं त्वरयाऽनीतः कारणेन विनानघ।।2.71.35।। अशुभाशङ्कि हृदयं शीलं च पततीव मे।

ໂອ ຜູ້ບໍ່ມີມົນທິນ ເປັນຫຍັງຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງຖືກນຳມາຢ່າງຮີບຮ້ອນ ໂດຍບໍ່ບອກເຫດ? ຫົວໃຈຂ້າພະເຈົ້າຫວາດຫວັ່ນວ່າຈະມີອະມົງຄຸນ ແລະຄວາມສະຫງົບໝັ້ນຂອງຂ້າພະເຈົ້າກໍຄ້າຍຈະຫຼຸດລົງ।

Verse 36

श्रुता नो यादृशाः पूर्वं नृपतीनां विनाशने।।2.71.36।। आकारांस्तानहं सर्वानिहपश्यामि सारथे।

ໂອ ສາຣະຖີ ບັດນີ້ຢູ່ນີ້ ຂ້າພະເຈົ້າເຫັນອາການແລະນິມິດທັງປວງ ດັ່ງທີ່ເຮົາເຄີຍໄດ້ຍິນມາແຕ່ກ່ອນ ວ່າເປັນລາງບອກເຫດແຫ່ງການສິ້ນພຣະຊົນມ໌ຂອງພຣະຣາຊາ।

Verse 37

सम्मार्जनविहीनानि परुषाण्युपलक्षये।।2.71.37।। असंयत कवाटानि श्रीविहीनानि सर्वशः। बलिकर्मविहीनानि धूपसम्मोदनेन च।।2.71.38।। अनाशितकुटुम्बानि प्रभाहीनजनानि च। अलक्ष्मीकानि पश्यामि कुटुम्बिभवनान्यहम्।।2.71.39।।

ຂ້າພະເຈົ້າເຫັນວ່າເຮືອນຂອງຊາວເຮືອນບໍ່ໄດ້ກວາດຖູ ປະໄວ້ໃຫ້ເປື້ອນຫມອງ ປະຕູກໍບໍ່ໄດ້ປິດຮັກສາ ແລະສິຣີອັນເຄີຍຮຸ່ງເຮືອງກໍຫາຍໄປທົ່ວທິດ. ພິທີຖວາຍບະລິ (bali) ບໍ່ໄດ້ປະຕິບັດ ແລະບໍ່ມີກິ່ນຫອມທູບອັນຊື່ນໃຈ. ຄອບຄົວດູຄືບໍ່ໄດ້ກິນ ຜູ້ຄົນກໍຂາດປະກາຍ—ເຮືອນທຸກຫຼັງດູຄືຖືກໝາຍດ້ວຍອັບມົງຄົນ.

Verse 38

सम्मार्जनविहीनानि परुषाण्युपलक्षये।।2.71.37।। असंयत कवाटानि श्रीविहीनानि सर्वशः। बलिकर्मविहीनानि धूपसम्मोदनेन च।।2.71.38।। अनाशितकुटुम्बानि प्रभाहीनजनानि च। अलक्ष्मीकानि पश्यामि कुटुम्बिभवनान्यहम्।।2.71.39।।

ຂ້າສັງເກດເຫັນເຮືອນຂອງຄົນຄອບຄົວທີ່ບໍ່ໄດ້ກວາດຖູ ຈົນສົກປົ່ນແລະຫມອງຫມົດ; ປະຕູກໍບໍ່ໄດ້ປິດໃຫ້ແນ່ນອນ ແລະທົ່ວໄປດູຮາວກັບຂາດສິຣີມົງຄຸນ. ບໍ່ມີພິທີຖວາຍບະລິ ແລະບໍ່ມີກິ່ນທູບຫອມອັນຊື່ນໃຈ. ຂ້າເຫັນຄອບຄົວທີ່ຍັງບໍ່ໄດ້ກິນ ຜູ້ຄົນບໍ່ມີປະກາຍ ແລະເຮືອນທີ່ຖືກໝາຍດ້ວຍອັບມົງຄຸນ

Verse 39

सम्मार्जनविहीनानि परुषाण्युपलक्षये।।2.71.37।। असंयत कवाटानि श्रीविहीनानि सर्वशः। बलिकर्मविहीनानि धूपसम्मोदनेन च।।2.71.38।। अनाशितकुटुम्बानि प्रभाहीनजनानि च। अलक्ष्मीकानि पश्यामि कुटुम्बिभवनान्यहम्।।2.71.39।।

ຂ້າສັງເກດເຫັນເຮືອນຂອງຄົນຄອບຄົວທີ່ບໍ່ໄດ້ກວາດຖູ ຈົນສົກປົ່ນແລະຫມອງຫມົດ; ປະຕູກໍບໍ່ໄດ້ປິດໃຫ້ແນ່ນອນ ແລະທົ່ວໄປດູຮາວກັບຂາດສິຣີມົງຄຸນ. ບໍ່ມີພິທີຖວາຍບະລິ ແລະບໍ່ມີກິ່ນທູບຫອມອັນຊື່ນໃຈ. ຂ້າເຫັນຄອບຄົວທີ່ຍັງບໍ່ໄດ້ກິນ ຜູ້ຄົນບໍ່ມີປະກາຍ ແລະເຮືອນທີ່ຖືກໝາຍດ້ວຍອັບມົງຄຸນ

Verse 40

अपेतमाल्यशोभानि ह्यसम्मृष्टाजिराणि च। देवागाराणि शून्यानि न चाभान्ति यथापुरम्।।2.71.40।।

ເທວາລັຍທັງຫຼາຍບໍ່ມີຄວາມງາມຂອງພວງມາລາ ລານວັດບໍ່ໄດ້ກວາດ ແລະບໍ່ໄດ້ຂັດຖູ. ມັນຢືນວ່າງເປົ່າ ແລະບໍ່ສ່ອງສະຫວ່າງເຫມືອນເກົ່າ.

Verse 41

देवतार्चाः प्रविद्धाश्च यज्ञगोष्ठ्यस्तथाविधाः। माल्यापणेषु राजन्ते नाद्य पण्यानि वा तथा।।2.71.41।।

ການຖວາຍບູຊາແດ່ເທວະດາຖືກຢຸດລົງ ແລະການຊຸມນຸມພິທີຍັດຍະ (yajña) ຕາມປົກກະຕິກໍບໍ່ປາກົດ. ແມ່ນແຕ່ຕະຫຼາດພວງມາລາທີ່ເຄີຍສະຫວ່າງໄສດ້ວຍສິນຄ້າ ບັດນີ້ກໍບໍ່ມີຂອງຂາຍເຫມືອນເກົ່າ.

Verse 42

दृश्यन्ते वणिजोऽप्यद्य न यथापूर्वमत्रवै। ध्यानसंविग्नहृदयाः नष्टव्यापारयन्त्रिताः।।2.71.42।।

ມື້ນີ້ແມ່ນແຕ່ພໍ່ຄ້າກໍບໍ່ເຫັນຢູ່ນີ້ເຫມືອນເກົ່າ—ໃຈຫວັ່ນໄຫວກັງວົນ ຄວາມຄິດກະຈາຍ ແລະຖືກຂັດຂວາງໂດຍການຄ້າທີ່ລົ້ມລົງ.

Verse 43

देवायतनचैत्येषु दीनाः पक्षिगणास्तथा।।2.71.43।। मलिनं चाश्रुपूर्णाक्षं दीनं ध्यानपरं कृशम्। सस्त्रीपुंसं च पश्यामि जनमुत्कण्ठितं पुरे।।2.71.44।।

ໃນເທວາລັຍ ແລະສະຖານສັກສິດທັງຫຼາຍ ແມ່ນແຕ່ຝູງນົກກໍຍັງດູຫມອງເສົ້າຫົວໃຈຫຼົ່ນ.

Verse 44

देवायतनचैत्येषु दीनाः पक्षिगणास्तथा।।2.71.43।। मलिनं चाश्रुपूर्णाक्षं दीनं ध्यानपरं कृशम्। सस्त्रीपुंसं च पश्यामि जनमुत्कण्ठितं पुरे।।2.71.44।।

ຂ້າເຫັນຊາວເມືອງ—ທັງຍິງແລະຊາຍ—ໜ້າຕາຫມອງຫມົດ ຕາເຕັມໄປດ້ວຍນ້ຳຕາ ຈິດໃຈຫົວໃຈຫມົດແຮງ ແລະຮ່າງກາຍຜອມບາງ; ທຸກຄົນຈົມຢູ່ໃນຄວາມຄິດກັງວົນແລະໂສກເສົ້າ

Verse 45

इत्येवमुक्त्वा भरतस्सूतं तं दीनमानसः। तान्यनिष्टान्ययोध्यायां प्रेक्ष्य राजगृहं ययौ।।2.71.45।।

ເມື່ອກ່າວດັ່ງນັ້ນແກ່ສາລະທີແລ້ວ ພຣະພະຣະຕະຜູ້ມີໃຈເສົ້າໝອງ ໄດ້ເຫັນນິມິດອັນບໍ່ມົງຄຸນໃນອະໂຍທະຍາ ແລ້ວກໍໄປສູ່ພຣະຣາຊວັງ.

Verse 46

तां शून्यशृङ्गाटकवेश्मरथ्यां रजोऽरुणद्वारकवाटयन्त्राम्। दृष्ट्वा पुरीमिन्द्रपुरप्रकाशां दुःखेन सम्पूर्णतरो बभूव।।2.71.46।।

ເມື່ອເຫັນນະຄອນນັ້ນ—ທີ່ເຄີຍສະຫວ່າງໄສດັ່ງນະຄອນຂອງພຣະອິນທຣ໌—ບັດນີ້ທາງແຍກ ເຮືອນ ແລະຖະໜົນຫວ່າງເປົ່າ ອຸປະກອນປະຕູແດງຄ້ຳເນື່ອງຈາກຝຸ່ນ ພຣະອົງກໍຖືກຄວາມໂສກທ່ວມທົ່ນຢ່າງຫນັກ.

Verse 47

ເມື່ອເຫັນຫຼາຍສິ່ງທີ່ບີບຄັ້ນໃຈ—ຊຶ່ງບໍ່ເຄີຍເກີດໃນເມືອງຂອງພຣະອົງ—ພຣະພະຣະຕະຜູ້ໃຈກວ້າງໃຫຍ່ ກໍກົ້ມພຣະເສຍະ ເສົ້າໝອງໄຮ້ຄວາມຍິນດີ ເຂົ້າສູ່ພຣະຣາຊວັງຂອງພຣະບິດາ.