Paramahansa
បរមហংস ឧបនិសទ (តាមប្រពៃណីភ្ជាប់នឹង អថර්វវេដ និងស្ថិតក្នុងក្រុមឧបនិសទស្តីពីសន្យាស) បង្ហាញអ אידéal ខ្ពស់បំផុតរបស់សន្យាសី “បរមហংস”។ សារសំខាន់គឺ មោក្ខៈកើតពីចំណេះដឹងផ្ទាល់អំពីឯកភាពរវាង អាត្មន និង ព្រហ្មន; បន្ទាប់ពីចំណេះដឹងកើតឡើង សញ្ញាខាងក្រៅ ពិធីកម្ម និងអត្តសញ្ញាណសង្គមអាចក្លាយជាគន្លងអហង្គារ ដូច្នេះត្រូវលះបង់។ បរមហংসរស់ដោយបិណ្ឌបាត មានសមភាពចំពោះសរសើរ/បន្ទោស និងឃើញអាត្មនតែមួយក្នុងសត្វទាំងអស់។
Start ReadingKey Teachings
Paramahaṃsa ideal: the highest renouncer who discriminates the Real (brahman) from the unreal (nāma-rūpa)
Jñāna as the direct means to mokṣa; inner realization supersedes external ritual supports
Tyāga of identifiers: abandonment of sacred thread, tuft, staff, and fixed marks when they become ego-supports
Equanimity (samatva) toward heat/cold, honor/dishonor, gain/loss; freedom from praise and blame
Non-possessiveness and non-agency: relinquishing “I” and “mine,” resting in the witness Self
Universal vision: seeing the same ātman in all beings; compassion and non-injury as natural expressions of knowledge
Mendicant simplicity: alms, homelessness, minimal needs; wandering without attachment to place or community
“Bāla-unmatta” trope: social nonconformity as a sign of inner freedom, not moral laxity
Verses of the Paramahansa
4 verses with Sanskrit text, transliteration, and translation.
Verse 1
अथ योगिनं परमहंसं कोऽयं मार्गस्तेषां का स्थितिरिति नारदो भगवन्तमुपगत्योवाच । तं भगवानाह । योऽयं परमहंसमार्गो लोके दुर्लभतरो न तु बाहुल्यो; यद्येको भवति स एव नित्यपूतस्थः, स एव वेदपुरुष इति विदुषो मन्य...
បន្ទាប់មក នារ៉ដ បានចូលទៅជិតព្រះបរមគ្រូ ហើយទូលថា៖ «យោគីដែលគេហៅថា បរមហಂសៈ គឺជានរណា? ផ្លូវរបស់គាត់ជាអ្វី? ហើយស្ថានភាពរបស់គាត់យ៉ាងដូចម្តេច?» ព្រះបរមគ្រូមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ផ្លូវបរមហંសៈនេះកម្រណាស់ក្នុងលោក មិនសម្បូរទេ។ បើមានសូម្បីតែម្នាក់ គាត់តែម្ដងជាអ្នកសុទ្ធសាធជានិច្ច; អ្នកប្រាជ្ញចាត់ទុកគាត់ថា ‘បុរសនៃវេដៈ’ គឺជារូបនៃការយល់ដឹងវេដៈ។ មហាបុរសដែលចិត្តតែងតែស្ថិតនៅក្នុងយើង យើងក៏ស្ថិតនៅក្នុងគាត់តែម្ដង។ ដោយបានបោះបង់កូន មិត្ត ភរិយា សាច់ញាតិ និងអ្វីៗដទៃ; កំពូលសក់ (śikhā) និងខ្សែសក្ការៈ (yajñopavīta); ការសូត្រវេដៈ និងពិធីកម្មទាំងអស់; ហើយបោះបង់ ‘ស៊ុតចក្រវាល’ (វិស័យលោកិយ) នេះផង គាត់អាចយកក្រណាត់ចង្កេះ ដំបង និងក្រណាត់គ្រប ដើម្បីថែរក្សាកាយ និងដើម្បីប្រយោជន៍លោក; ប៉ុន្តែវាមិនមែនជាសញ្ញាសំខាន់ទេ។ បើសួរ «អ្វីជាសារសំខាន់?»—នេះហើយជាសារសំខាន់។»
Sannyāsa and the rarity of the Paramahaṃsa; inner purity and Brahman-abidance beyond external marksVerse 2
न दण्डं न शिखां न यज्ञोपवीतं न चाच्छादनं चरति परमहंसः । न शीतं न चोष्णं न सुखं न दुःखं न मानावमानौ च; षडूर्मिवर्जं निन्दागर्वमत्सरदम्भमदर्पेच्छाद्वेषसुखदुःखकामक्रोधलोभमोहहर्षाहंकारादीन् च हित्वा स्ववप...
បរមហંសៈ មិនដើរជាមួយដំបង មិនមានកំពូលសក់ (śikhā) មិនពាក់ខ្សែសក្ការៈ (yajñopavīta) ហើយសូម្បីតែអាវគ្របកាយក៏មិនយកជាសារៈ។ សម្រាប់គាត់ មិនមានត្រជាក់មិនមានក្តៅ មិនមានសុខមិនមានទុក្ខ មិនមានកិត្តិយសមិនមានអពកិត្ត; គាត់លើសពីរលកប្រាំមួយ (ឃ្លាន ស្រេក សោក ស្រឡាំងកាំង ចាស់ ស្លាប់)។ ដោយបោះបង់ការរិះគន់ មោទនភាព ច嫉ឈ្នានីស ភាពលាក់លៀម ភាពមមាញឹកដោយស្រវឹង អំណួត បំណង ស្អប់ សុខនិងទុក្ខ កាម កំហឹង លោភ មោហៈ ការរីករាយ និងអហង្គារ ជាដើម គាត់មើលឃើញកាយខ្លួនដូចជាសាកសព។ ព្រោះកាយនោះជាមូលហេតុនៃសង្ស័យ ការយល់ដឹងបញ្ច្រាស និងចំណេះដឹងក្លែងក្លាយ; ពេលវាត្រូវបានលុបបំបាត់ គាត់ក៏ដកខ្លួនចេញពីវាជានិច្ច; គាត់ជាការភ្ញាក់ដឹងថេរ; គាត់តាំងនៅដោយខ្លួនឯង។ យើងនេះហើយជាសន្តិភាព មិនរអិលរអួល អទ្វ័យ ជាមហាដុំកកិតនៃអានន្ទ-វិជ្ជាន។ នោះហើយជាឋានដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់របស់យើង; នោះហើយជាកំពូលសក់របស់យើង; នោះហើយជាខ្សែសក្ការៈរបស់យើង។ ដោយចំណេះដឹងអំពីឯកភាពរវាងបរមាត្មា និងអាត្មា ភាពខុសគ្នារវាងទាំងពីរត្រូវបានកាត់ផ្តាច់—នោះហើយជាសន្ធ្យា (ការបូជាពេលព្រលប់)។
Advaita-jñāna and de-identification from body-mind; transcendence of dvandvas and ṣaḍūrmīsVerse 3
सर्वान्कामान्परित्यज्य अद्वैते परमस्थितिः । ज्ञानदण्डो धृतो येन एकदण्डी स उच्यते ॥ काष्ठदण्डो धृतो येन सर्वाशी ज्ञानवर्जितः । स याति नरकान्घोरान्महारौरवसंज्ञकान् ॥ इदमन्तरं ज्ञात्वा स परमहंसः ॥ ३॥
ដោយបានបោះបង់បំណងប្រាថ្នាទាំងអស់ ស្ថានភាពខ្ពង់ខ្ពស់បំផុតរបស់គាត់តាំងនៅក្នុងអទ្វ័យ។ អ្នកណាដែលកាន់ ‘ដំបងនៃចំណេះដឹង’ អ្នកនោះហៅថា ឯកដណ្ឌិន (អ្នកកាន់ដំបងតែមួយ)។ តែអ្នកណាដែលកាន់ដំបងឈើ—អ្នកដែលបរិភោគដោយមិនរើស និងគ្មានចំណេះដឹង—អ្នកនោះទៅកាន់នរកដ៏សាហាវដែលហៅថា មហារោរវ។ ដឹងច្បាស់ពីភាពខុសគ្នានេះហើយ ទើបគេហៅថា បរមហંសៈ។
Jñāna as the true renunciant’s ‘staff’; Advaita-niṣṭhā and desirelessness (vairāgya)Verse 4
आशाम्बरो न नमस्कारो न स्वधाकारो न निन्दा न स्तुतिर् यदृच्छिको भवेद् भिक्षुर् नाऽऽवाहनं न विसर्जनं न मन्त्रं न ध्यानं नोपासनं च न लक्ष्यं नाकाङ्क्ष्यं न पृथग् नापृथग् अहं न न त्वं न सर्वं चानिकेतस्थिति...
ភិក្ខុគឺអ្នកដែលមាន “សេចក្តីសង្ឃឹម” ជាអាវ—រស់ដោយអ្វីដែលមកដោយខ្លួនឯង មិនសុំ។ សម្រាប់គាត់ មិនមានការគោរពសម្តែងនមស្ការ មិនមានពិធីស្វធា (svadhā) សម្រាប់បុព្វបុរស មិនមានការរិះគន់ និងមិនមានការសរសើរ។ គាត់រស់តាមយទ្រឹច្ឆា (អ្វីដែលកើតឡើងដោយចៃដន្យ). សម្រាប់គាត់ មិនមានការអញ្ជើញទេវតា និងការបញ្ជូនចេញ មិនមានមន្ត្រ មិនមានធ្យាន មិនមានការឧបាសនា; មិនមានគោលដៅ មិនមានបំណង; មិនមែន “បែកចេញ” ហើយក៏មិនមែន “មិនបែកចេញ”; មិនមែន “ខ្ញុំ” មិនមែន “អ្នក” មិនមែន “ទាំងអស់”។ ភិក្ខុស្ថិតនៅក្នុងភាពគ្មានផ្ទះជាទីតាំងតែមួយ។ គាត់មិនគួរទទួលមាស និងវត្ថុដូចគ្នា; មិនគួរមើលលោក និងមិនគួរមើលដោយចិត្តលោភ។ បើសួរ “អ្នករារាំងជានរណា?”—អ្នករារាំងមានពិត: ព្រោះបើភិក្ខុមើលមាសដោយរសជាតិចិត្តរីករាយ គាត់ក្លាយជាអ្នកសម្លាប់ព្រហ្មន៍ (Brahman); បើភិក្ខុយកមាសដោយរសជាតិចិត្តរីករាយ គាត់ក្លាយជាអ្នកសម្លាប់អាត្មា (Ātman)។ ដូច្នេះ ភិក្ខុមិនគួរមើលមាសដោយចិត្តរីករាយ មិនគួរប៉ះ និងមិនគួរយក។ បំណងទាំងអស់ដែលចូលក្នុងចិត្ត នឹងត្រឡប់ថយក្រោយ។ ក្នុងទុក្ខ គាត់មិនរអាក់រអួល; ក្នុងសុខ គាត់មិនប្រាថ្នា; សូម្បីតែចំពោះការចងភ្ជាប់ក៏មានត្យាគ (ការលះបង់)។ គ្រប់ទីកន្លែង គាត់មិនជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងល្អឬអាក្រក់; មិនស្អប់ និងមិនរីករាយលើសកម្រិត។ ពេលចលនានៃអិន្ទ្រីយទាំងអស់ស្ងប់ គាត់ស្ថិតនៅក្នុងអាត្មាតែមួយ; នោះជាពេញលេញ—អានន្ទ—ការយល់ដឹងតែមួយ: “ខ្ញុំគឺព្រហ្មន៍”។ ដូច្នេះ គាត់ក្លាយជាអ្នកបានបំពេញអ្វីដែលគួរបំពេញរួចហើយ បានបំពេញរួចហើយ។
Moksha (sannyāsa/paramahaṃsa ideal) grounded in Atman–Brahman identity and vairāgya (dispassion)Ask anything about the Paramahansa Upanishad
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Upanishads in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.